(1)

Verordening (EU) 2019/1009 bevat voorschriften voor het op de markt aanbieden van EU-bemestingsproducten. EU-bemestingsproducten bevatten bestanddelen van een of meer van de in bijlage II bij die verordening vermelde categorieën. Overeenkomstig bestanddelencategorie (“CMC”) 11 van die bijlage mogen EU-bemestingsproducten bijproducten in de zin van Richtlijn 2008/98/EG van het Europees Parlement en de Raad (2), met enkele uitzonderingen, bevatten, die overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad (3) moeten worden geregistreerd.

(2)

Op grond van artikel 42, lid 7, van Verordening (EU) 2019/1009 moet de Commissie punt 3 van CMC 11 in deel II van bijlage II aanvullen door criteria voor agronomische efficiëntie en veiligheid vast te leggen voor het gebruik van bijproducten in de zin van Richtlijn 2008/98/EG in EU-bemestingsproducten. De Commissie heeft in dat verband het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek (JRC) opdracht gegeven een wetenschappelijke advies (4) op te stellen.

(3)

Bijproducten in de zin van Richtlijn 2008/98/EG zijn een zeer heterogene categorie stoffen. Deze stoffen zijn zowel fysisch als chemisch verschillend en worden tijdens verschillende productieprocessen verkregen. In deze verordening worden de bijproducten op basis van hun agronomische efficiëntie in twee categorieën onderverdeeld. De eerste categorie omvat bijproducten die planten of paddenstoelen nutriënten verschaffen of hun voedingsefficiëntie verbeteren. De tweede categorie omvat bijproducten die in kleinere concentraties als technische toevoegingsmiddelen worden gebruikt. Hoewel zij niet rechtstreeks verband houden met de nutriënten of de voedingsefficiëntie, verbeteren zij de kwaliteit van het bemestingsproduct of maken zij het veiliger om te hanteren.

(4)

Voor de eerste categorie heeft het JRC bijproducten geïdentificeerd die in uiteenlopende productieprocessen worden verkregen en die ammoniumzouten, sulfaatzouten, fosfaatzouten, elementaire zwavel, calciumcarbonaat en calciumoxide bevatten. Om ervoor te zorgen dat die bijproducten een duidelijke agronomische waarde hebben en geen nadelige gevolgen voor de menselijke gezondheid en het milieu creëren, moet een strenge zuiverheidsvereiste worden vastgesteld.

(5)

Voor de tweede categorie stelt het JRC voor om het gebruik van bijproducten als technische toevoegingsmiddelen toe te staan, zoals verhardings-, bind- of vulmiddelen of middelen om verstuiving tegen te gaan en de gezondheid van gebruikers beter te beschermen. Om ervoor te zorgen dat het gebruik van dergelijke bijproducten geen nadelige gevolgen voor de algehele agronomische efficiëntie van het EU-bemestingsproduct of voor de menselijke gezondheid of het milieu heeft, moet een maximumconcentratie in het uiteindelijke EU-bemestingsproduct worden vastgesteld.

(6)

Daarnaast heeft het JRC de meest gebruikte bijproducten volgens de bestaande praktijken beoordeeld. Die bijproducten zijn geselecteerd op basis van hun marktpotentieel, de beschikbare gegevens, hun huidige wettelijke situatie, hun gebruiksgeschiedenis en hun duidelijke agronomische waarde alsook op basis van hoe eenvoudig het was veiligheidscriteria te ontwikkelen gezien de beperkte tijd die voor de beoordeling beschikbaar was. De geïdentificeerde bijproducten zijn moederloog uit de reactie van 5(β-methyl-thioethyl)-hydantoïne met kaliumcarbonaat in het productieproces voor methionine, residuen van de verwerking en zuivering van mineralen en ertsen, post-distillatievloeistof van het Solvay-proces, calciumcarbide van de productie van acetyleen, ijzerhoudende slakken, metaalzouten van de verwerking van ertsconcentraten en de oppervlaktebehandeling van metalen, en humuszuur en fulvozuur van de ontkleuring van drinkwater. Het gebruik van deze bijproducten in EU-bemestingsproducten moet mogelijk zijn zonder naleving van beperkende zuiverheidsniveaus voor de eerste categorie bijproducten, of voor het toegestane doel en in de toegestane maximumconcentratie voor de tweede categorie bijproducten. De reden hiervoor is dat deze bijproducten duidelijk geïdentificeerd zijn, waardoor het JRC hun agronomische waarde en alle mogelijke specifieke risico’s grondig kon analyseren.

(7)

Daarnaast moeten de overeenkomstige aanvullende veiligheidscriteria voor het gebruik van bijproducten worden vastgesteld.

(8)

Sommige van die bijproducten moeten voldoen aan veiligheidscriteria die het gehalte aan contaminanten en andere zorgwekkende stoffen beperken en die worden toegepast naast de criteria die in bijlage I bij Verordening (EU) 2019/1009 voor de overeenkomstige productfunctiecategorie zijn vastgesteld, onverminderd Verordening (EU) 2019/1021 van het Europees Parlement en de Raad (5).

(9)

Voor de contaminanten totaal chroom, thallium en vanadium moeten extra grenswaarden worden vastgesteld. Sommige bijproducten kunnen die contaminanten bevatten als gevolg van de specifieke kenmerken van de productieprocessen waarbij zij worden verkregen. De voor die contaminanten voorgestelde grenswaarden moeten ervoor zorgen dat het gebruik van EU-bemestingsproducten die bijproducten met die contaminanten bevatten, niet tot accumulatie ervan in de bodem leidt. De grenswaarden voor die contaminanten moeten als een gehalte in het eindproduct worden vastgesteld, in overeenstemming met de in bijlage I bij Verordening (EU) 2019/1009 vastgestelde eisen. Dit is gerechtvaardigd aangezien veiligheidscriteria die naar aanleiding van specifieke aangeduide risico’s worden ingevoerd, doorgaans betrekking hebben op het eindproduct en niet op een bestanddeel. Dit maakt de conformiteitsbeoordeling van en het markttoezicht op die producten gemakkelijker, aangezien alleen het eindproduct moet worden getest.

(10)

Residuen van de verwerking of zuivering van sedimentair fosfaaterts bevatten van nature voorkomende radionucliden. Om het veilige gebruik van die bijproducten in EU-bemestingsproducten te waarborgen moeten maximale toegestane niveaus van activiteitsconcentratiewaarden worden vastgesteld voor van nature voorkomende radionucliden van de uranium- en thoriumreeksen in EU-bemestingsproducten die die materialen bevatten.

(11)

Daarnaast moeten aanvullende veiligheidscriteria worden vastgesteld om het gehalte aan 16 polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK16) (6) en polychloordibenzo-p-dioxinen en polychloordibenzofuranen (PCDD/PCDF) (7) te beperken. Verordening (EU) 2019/1021 bevat beperkingen voor de vrijkoming voor PAK16 en PCDD/PCDF als stoffen die tijdens productieprocessen onbedoeld worden geproduceerd, maar bevat geen grenswaarde voor die gevallen. Gezien het grote risico dat de aanwezigheid van die verontreinigende stoffen in bemestingsproducten vormt, moeten strengere voorschriften worden ingevoerd dan die welke in die verordening zijn vastgesteld. Om de samenhang met Verordening (EU) 2019/1021 te waarborgen, moeten die grenswaarden op het niveau van de bestanddelen worden vastgesteld en niet als concentratie in het eindproduct.

(12)

De grenswaarden voor contaminanten, PAK16 en PCDD/PCDF zijn mogelijk niet in alle gevallen relevant. Fabrikanten moeten derhalve de mogelijkheid hebben om er zonder controle, bijvoorbeeld door middel van tests, van uit te gaan dat het bemestingsproduct aan een bepaalde eis voldoet wanneer de naleving van die eis zeker en onweerlegbaar voortvloeit uit de aard of het productieproces van het tot CMC 11 behorende bijproduct of het EU-bemestingsproduct dat dat bijproduct bevat.

(13)

Sommige bijproducten kunnen seleen bevatten, dat in hoge concentraties giftig kan zijn. Daarnaast kunnen sommige bijproducten ook chloride bevatten, dat tot bezorgdheid over het zoutgehalte in de bodem kan leiden. Wanneer die stoffen aanwezig zijn in concentraties die een bepaalde grenswaarde overschrijden, moet het gehalte van die stoffen op het etiket worden vermeld, zodat de gebruikers van het bemestingsproduct goed worden geïnformeerd.

(14)

Aangezien Verordening (EU) 2019/1009 met ingang van 16 juli 2022 volledig van toepassing zal zijn, moet de toepassing van deze verordening tot dezelfde datum worden uitgesteld,