Aisghairtear leis Rialachán (CE) Uimh. 2201/2003, ar a dtugtar “Rialachán na Bruiséile IIa”, chun rialacha níos éifeachtaí a sholáthar a chosnóidh leanaí agus a dtuismitheoirí atá gafa i ndíospóidí maidir le freagracht tuismitheoirí trasteorann, mar shampla maidir le cúram, cearta rochtana agus fuadach leanaí.
Tá sé mar aidhm leis nósanna imeachta a luathú mar gheall ar an ngá le gluaiseacht go gasta chun leas an linbh a chosaint i gcuid mhaith de na cúinsí sin.

PRÍOMHPHOINTÍ

Baineann an rialachán le cúrsaí sibhialta¹ maidir leo seo a leanas:

colscaradh;
idirscaradh dlíthiúil;
neamhniú pósta;
freagracht tuismitheora (a leagan, a fheidhmiú, a chleachtadh, a roinnt, a shrianadh nó deireadh a chur leis), go háirithe maidir le:
- cearta coimeádta agus rochtana;
- caomhnóireacht, coimeádaíocht² agus institiúidí comhchosúla;
- leanaí atá faoi chúram institiúideach nó altrama;
- leanaí a chosaint maidir lena maoin phearsanta.

Eisiaitear oibleagáidí cothabhála ó raon feidhme an rialacháin.

I gcomhthéacs trasteorann, foráiltear sa rialachán don mhéid a leanas:

rialacha comhchuibhithe maidir le dlínse i ndáil le colscaradh, scaradh dlíthiúil agus neamhniú pósta;
rialacha comhchuibhithe maidir le dlínse i ndíospóidí i ndáil le freagracht tuismitheora amhail cúram, cearta rochtana nó socrú linbh i dtír eile AE;
nós imeachta feabhsaithe um fhilleadh i gcásanna maidir le fuadach leanaí trí spriocdhátaí soiléire a thabhairt isteach ionas gur féidir cásanna a réiteach go tapa; beidh ar chúirteanna céadchéime agus dara céime a gcinntí a thabhairt laistigh de 6 seachtaine;
idirghabháil a chur chun cinn;
tabharfar an deis do leanaí éisteacht a fháil sna himeachtaí a bhaineann leo;
deireadh a chur leis an ngá le nós imeachta idirghabhálaithe (“exequatur”) le haghaidh cinntí maidir le freagracht tuismitheora, rud a shábhálfaidh am agus costas do dhaoine aonair;
rialacha níos soiléire faoi leanaí a shuíomh i dtír eile AE, lena n–áirítear an gá le toiliú i ngach cás, ach amháin sa chás go bhfuil leanbh le suí le tuismitheoir;
cinntí a chur chun feidhme ar mhodh níos éifeachtaí, forais fhéideartha a thabhairt isteach chun forfheidhmiú a chur ar fionraí nó a dhiúltú;
cúrsaíocht shimplithe cinntí, ionstraimí barántúla³ agus comhaontuithe áirithe laistigh de AE trí rialacha maidir le haithint agus forghníomhú i dtíortha eile AE;
comhoibriú níos fearr idir údaráis láir thíortha éagsúla AE agus idir na cúirteanna, agus cearta na bpáirtithe agus rúndacht á n–urramú.

Tá leas an linbh ina phríomhchomaoin i gcónaí, i gcomhréir le hAirteagal 24 de Chairt um Chearta Bunúsach an Aontais Eorpaigh agus de Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe um Chearta an Linbh an 20 Samhain 1989, arna chur chun feidhme leis an dlí náisiúnta agus ag an nós imeachta náisiúnta.

Comhlánaíonn an rialachán Coinbhinsiún na Háige, 1980 maidir leis na Gnéithe Sibhialta d’Fhuadach Idirnáisiúnta Leanaí lena dtugtar aghaidh ar chinntí lena ordaítear an leanbh a thabhairt ar ais chuig a thír nó a tír thionscnaimh.

Aisghairm

Aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 2201/2003 le Rialachán (AE) 2019/1111 ón 1 Lúnasa 2022.

CÉN UAIR ATÁ TOSACH FEIDHME AN RIALACHÁIN?

Tá sé i bhfeidhm ón 1 Lúnasa 2022. Tá roinnt rialacha maidir le gníomhartha tarmligthe agus an ceanglas atá ar thíortha AE faisnéis a sholáthar don Choimisiún Eorpach i bhfeidhm ón 22 Iúil 2019.

CÚLRA

Le haghaidh breis faisnéise, féach:

Glacadh rialacha nua chun leanaí a ghabhtar i ndíospóidí tuismitheoirí trasteorann a chosaint níos fearr — preasráiteas (An Coimisiún Eorpach).

PRÍOMHTHÉARMAÍ

Cúrsaí sibhialta: imeachtaí cúirte sibhialta agus na cinntí a leanann as. Chun críocha an rialacháin, cuimsítear sa téarma gach iarratas, beart nó cinneadh a bhaineann le “freagracht tuismitheora” de réir bhrí an rialacháin seo, i gcomhréir lena chuspóirí, agus bunaithe ar chásdlí Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh.
Coimeádaíocht: duine a ceapadh go dlíthiúil chun aire a thabhairt do leasanna duine, mar gheall ar a óige nó ar a hóige, nó ar locht ar a thuiscint nó ar a tuiscint, nó ar chúis éigin eile, nach bhfuil ábalta aire a thabhairt dóibh é féin nó í féin. Cuirtear i bhfeidhm é ar chaomhnóir eastát an bharda (i.e. naíonán a chuireann údarás an dlí faoi chúram caomhnóra) ar leith ó chaomhnóir an duine.
Ionstraimí barántúla: arna sainiú i Rialachán (CE) Uimh. 805/2004 mar:

PRÍOMHDHOICIMÉAD

Rialachán (CE) 2019/1111 ón gComhairle an 25 Meitheamh 2019 maidir le dlínse agus maidir le haithint agus forghníomhú cinntí in ábhair maidir le pósadh agus freagracht tuismitheora, agus maidir le fuadach idirnáisiúnta leanaí (Athmhúnlú) (IO L 178, 2.7.2019, lgh. 1-115)