Konwencja rotterdamska w sprawie procedury zgody po uprzednim poinformowaniu w międzynarodowym handlu niektórymi niebezpiecznymi substancjami chemicznymi i pestycydami (zwana dalej „konwencją”) weszła w życie w dniu 24 lutego 2004 r. Została ona zatwierdzona decyzją Rady dotyczącą zawarcia, w imieniu Wspólnoty Europejskiej, Konwencji rotterdamskiej w sprawie procedury zgody po uprzednim poinformowaniu w międzynarodowym handlu niektórymi niebezpiecznymi substancjami chemicznymi i pestycydami (2006/730/WE ze skutkiem wstecznym od dnia 19 grudnia 2002 r.) 1 i weszła w życie dla Wspólnoty Europejskiej w dniu 24 lutego 2004 r. Celem konwencji jest promowanie wspólnej odpowiedzialności jej Stron oraz ich współpracy w międzynarodowym handlu niektórymi niebezpiecznymi substancjami chemicznymi, aby chronić zdrowie ludzi i środowisko przed potencjalnymi szkodami, jak również przyczyniać się do wykorzystywania tych substancji w racjonalny ekologicznie sposób. Konwencja zapewnia ramy wymiany informacji na temat cech niektórych substancji chemicznych, krajowego procesu decyzyjnego w sprawie ich przywozu i wywozu oraz rozpowszechniania informacji na temat tych decyzji wśród Stron.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 649/2012 z dnia 4 lipca 2012 r. 2 wdraża do prawa unijnego zobowiązania określone w tej konwencji.

Zgodnie z art. 18 konwencji Konferencja Stron jest organem zarządzającym konwencji rotterdamskiej. Organ ten zbiera się zwykle co dwa lata i monitoruje realizację konwencji. Dokonuje on również przeglądu chemikaliów zgłoszonych mu do rozpatrzenia przez Komitet Kontroli Chemicznej.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 konwencji Strony są zobowiązane do przedkładania powiadomień o ostatecznych działaniach regulacyjnych podjętych w celu zakazania lub surowego ograniczenia stosowania chemikaliów na szczeblu krajowym. Po otrzymaniu przez sekretariat dwóch takich powiadomień dotyczących tej samej substancji chemicznej od dwóch Stron należących do dwóch różnych regionów PIC, powiadomienia te zostaną przedstawione Komitetowi Kontroli Chemicznej. Komitet Kontroli Chemicznej dokonuje przeglądu tych powiadomień na podstawie kryteriów określonych w załączniku II do konwencji. Na podstawie wyników tego przeglądu Komitet Kontroli Chemicznej zalecił umieszczenie w wykazie w załączniku III do konwencji acetochloru, karbosulfanu, azbestu chryzotylowego, eteru dekabromodifenylu, fentionu (postaci ultraniskoobjętościowe (ULV) w ilości równej 640 g substancji czynnej/l lub większej), postaci płynnych (koncentrat emulgujący i koncentrat rozpuszczalny) zawierających dichlorek parakwatu w ilości równej 276 g/l lub większej, odpowiadający jonowi parakwatu w ilości równej 200 g/l lub większej i kwasu perfluorooktanowego (PFOA), jego soli i związków pochodnych, ponieważ stwierdzono, że wszystkie kryteria zostały spełnione. Procedurę przyjmowania zmian w załącznikach reguluje art. 22 konwencji.

Zgodnie z art. 23 konwencji każda ze Stron dysponuje jednym głosem. Regionalne organizacje integracji gospodarczej, takie jak UE, dysponują jednak liczbą głosów równą liczbie państw członkowskich będących Stronami konwencji.

Podczas dziesiątego posiedzenia zwykłego Konferencja Stron rozważy przyjęcie decyzji o umieszczeniu w wykazie w załączniku III do konwencji acetochloru, karbosulfanu, azbestu chryzotylowego, eteru dekabromodifenylu, fentionu (postaci ultraniskoobjętościowe (ULV) w ilości równej 640 g substancji czynnej/l lub większej), postaci płynnych (koncentrat emulgujący i koncentrat rozpuszczalny) zawierających dichlorek parakwatu w ilości równej 276 g/l lub większej, odpowiadający jonowi parakwatu w ilości równej 200 g/l lub większej i kwasu perfluorooktanowego (PFOA), jego soli i związków pochodnych.

Włączenie chemikaliów do wykazu w załączniku III spowoduje, że podczas handlu międzynarodowego chemikalia te będą podlegać procedurze zgody po uprzednim poinformowaniu. Będzie to wymagało od Stron przedłożenia sekretariatowi odpowiedzi dotyczących przywozu, tak aby Sekretariat mógł udostępnić te odpowiedzi wszystkim Stronom. Strony dokonujące wywozu będą zobowiązane do przestrzegania odpowiedzi w sprawie przywozu przy wywozie tych chemikaliów.

Planowany akt stanie się wiążący dla Stron zgodnie z art. 22 ust. 5 lit. c) konwencji, który stanowi, że: „decyzję odnośnie do wniesienia poprawki do załącznika III Depozytariusz niezwłocznie przekazuje wszystkim Stronom. Poprawka wchodzi w życie dla wszystkich Stron w dniu określonym w decyzji.”

Stosowanie acetochloru, karbosulfanu, azbestu chryzotylowego, fentionu (postaci ultraniskoobjętościowe (ULV) w ilości równej 640 g substancji czynnej/l lub większej) i postaci płynnych (koncentrat emulgujący i koncentrat rozpuszczalny) zawierających dichlorek parakwatu w ilości równej 276 g/l lub większej, odpowiadający jonowi parakwatu w ilości równej 200 g/l lub większej jest zakazane w Unii na mocy odpowiednich przepisów. Stosowanie eteru dekabromodifenylu i kwasu perfluorooktanowego (PFOA), jego soli i związków pochodnych jest ograniczone rozporządzeniem (UE) 2019/1021 dotyczącym trwałych zanieczyszczeń organicznych 3 , ponieważ obie substancje chemiczne są objęte Konwencją sztokholmską w sprawie trwałych zanieczyszczeń organicznych.

Niniejszy wniosek dotyczy decyzji określającej stanowisko, jakie ma zostać zajęte w imieniu Unii na Konferencji Stron konwencji rotterdamskiej w związku z przewidywanym przyjęciem decyzji o zmianie załącznika III poprzez umieszczenie w wykazie acetochloru, karbosulfanu, azbestu chryzotylowego, eteru dekabromodifenylu, fentionu (postaci ultraniskoobjętościowe (ULV) w ilości równej 640 g substancji czynnej/l lub większej), postaci płynnych (koncentrat emulgujący i koncentrat rozpuszczalny) zawierających dichlorek parakwatu w ilości równej 276 g/l lub większej, odpowiadający jonowi parakwatu w ilości równej 200 g/l lub większej i kwasu perfluorooktanowego (PFOA), jego soli i związków pochodnych.

Wniosek jest spójny z wykonaniem rozporządzenia (UE) nr 649/2012, które wdraża konwencję rotterdamską w Unii, i uzupełnia ten proces. Jest w pełni zgodny z celem konwencji, którym jest promowanie wspólnej odpowiedzialności jej Stron oraz ich współpracy w międzynarodowym handlu niektórymi niebezpiecznymi substancjami chemicznymi, aby chronić zdrowie ludzi i środowisko przed potencjalnymi szkodami, jak również przyczyniać się do wykorzystywania tych substancji w racjonalny ekologicznie sposób.

Wniosek jest spójny z rozporządzeniem (WE) nr 1107/2009, rozporządzeniem (UE) nr 528/2012 i rozporządzeniem (WE) nr 1907/2006, ponieważ nie koliduje z decyzjami dotyczącymi wprowadzania do obrotu chemikaliów w Unii Europejskiej.

Proceduralną podstawą prawną proponowanej decyzji Rady jest art. 218 ust. 9 TFUE, który stanowi właściwą podstawę aktu określającego stanowisko Unii Europejskiej w odniesieniu do umowy międzynarodowej, w tym przypadku konwencji rotterdamskiej.

Materialną podstawą prawną jest art. 192 ust. 1 TFUE, biorąc pod uwagę, że środki uzgodnione w ramach konwencji rotterdamskiej służą głównie osiągnięciu celu środowiskowego (tj. ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska poprzez kontrolę międzynarodowego handlu niektórymi niebezpiecznymi substancjami chemicznymi i pestycydami).

Podstawą prawną proponowanej decyzji powinien zatem być art. 192 ust. 1 TFUE w związku z art. 218 ust. 9 TFUE.

Ochrona zdrowia ludzkiego i środowiska przed potencjalnymi szkodami powodowanymi przez niektóre niebezpieczne chemikalia oraz przyczynianie się do ich racjonalnego ekologicznie stosowania stanowi problem globalny, a konwencja rotterdamska jest wdrażana w Unii rozporządzeniem (UE) nr 649/2012. Ponieważ Unia jest Stroną konwencji, powinna uczestniczyć w procesie decyzyjnym na Konferencji Stron.

Ochrona zdrowia ludzkiego i środowiska przed potencjalnymi szkodami powodowanymi przez niektóre niebezpieczne chemikalia oraz przyczynianie się do ich racjonalnego ekologicznie stosowania stanowi problem globalny i wymaga globalnego wysiłku. Umieszczenie w wykazie w załączniku III acetochloru, karbosulfanu, azbestu chryzotylowego, eteru dekabromodifenylu, fentionu (postaci ultraniskoobjętościowe (ULV) w ilości równej 640 g substancji czynnej/l lub większej), postaci płynnych (koncentrat emulgujący i koncentrat rozpuszczalny) zawierających dichlorek parakwatu w ilości równej 276 g/l lub większej, odpowiadający jonowi parakwatu w ilości równej 200 g/l lub większej i kwasu perfluorooktanowego (PFOA), jego soli i związków pochodnych zostało zalecone przez Komitet Kontroli Chemicznej konwencji, ponieważ stwierdzono, że przedmiotowe chemikalia spełniają kryteria zgodnie z załącznikiem II do konwencji. W związku z tym proporcjonalne jest poparcie umieszczenia tych chemikaliów w załączniku III do konwencji, aby zapewnić podjęcie odpowiednich działań na szczeblu globalnym.

Nie przeprowadzono systematycznych konsultacji z zainteresowanymi stronami ze względu na brak konsekwencji dla zainteresowanych stron w Unii Europejskiej, z wyjątkiem faktu, że przy wywozie tych chemikaliów będą musiały być przestrzegane pewne zasady. W trakcie przeglądu powiadomień dotyczących tych chemikaliów przeprowadzonego przez Komitet Kontroli Chemicznej konwencji przeprowadzono jednak konsultacje z zainteresowanymi stronami, a ich uwagi zostały uwzględnione.

Nie przeprowadzono oceny skutków, ponieważ decyzje, które mogą zostać przyjęte na mocy konwencji, nie będą miały żadnego wpływu na stosowanie tych chemikaliów w Unii Europejskiej.

Wniosek może mieć niewielki wpływ na działalność handlową, ponieważ chemikalia nie są wykorzystywane do celów handlowych w Unii, ale mogą być produkowane na wywóz, a zatem nie zwalnia mikroprzedsiębiorstw i nie zawiera przepisów szczególnych dla MŚP. Wniosek może mieć niewielki wpływ na konkurencyjność sektorową UE lub na handel między Unią a państwami trzecimi, ponieważ przy międzynarodowym handlu tymi chemikaliami przestrzegane musiałyby być niektóre przepisy.

Wniosek nie ma wpływu finansowego na budżet.

Plan wdrożenia, monitorowanie, ocena i sprawozdania nie są konieczne.

Wniosek upoważnia Komisję do poparcia umieszczenia w wykazie acetochloru, karbosulfanu, azbestu chryzotylowego, eteru dekabromodifenylu, fentionu (postaci ultraniskoobjętościowe (ULV) w ilości równej 640 g substancji czynnej/l lub większej), postaci płynnych (koncentrat emulgujący i koncentrat rozpuszczalny) zawierających dichlorek parakwatu w ilości równej 276 g/l lub większej, odpowiadający jonowi parakwatu w ilości równej 200 g/l lub większej i kwasu perfluorooktanowego (PFOA), jego soli i związków pochodnych na Konferencji Stron konwencji rotterdamskiej w imieniu Unii Europejskiej.