ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 14.9.2016
COM(2016) 587 final
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ
Συνδεσιμότητα για ανταγωνιστική ψηφιακή ενιαία αγορά - Προς μια ευρωπαϊκή κοινωνία των Gigabit
{SWD(2016) 300 final}
1.Εισαγωγή
Την τελευταία δεκαετία η πολιτική ηλεκτρονικών επικοινωνιών της ΕΕ συνέβαλε στην αύξηση του ανταγωνισμού, τη μείωση των τιμών και προσέφερε περισσότερες επιλογές για επιχειρήσεις και καταναλωτές. Ωστόσο, οι καταναλωτές και οι επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν ακόμη τον κατακερματισμό των αγορών ηλεκτρονικών επικοινωνιών κατά μήκος των εθνικών συνόρων και το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο δεν ευνόησε συστηματικά την ανάπτυξη, από όλους τους παράγοντες της αγοράς, δικτύων υψηλής χωρητικότητας.
Επιπλέον, σημαντικές αλλαγές έχουν συντελεστεί στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών από την τελευταία αναθεώρηση του κανονιστικού πλαισίου της ΕΕ για τις τηλεπικοινωνίες το 2009. Τα καταναλωτικά πρότυπα και ανάγκες αλλάζουν ριζικά, με τη φωνητική τηλεφωνία να αντικαθίσταται ολοένα και περισσότερο από σταθερή και ασύρματη πρόσβαση στο διαδίκτυο με το οποίο συνδέονται μια σειρά από συσκευές (έξυπνα τηλέφωνα, ταμπλέτες, υπολογιστές, τηλεόραση), προσφέροντας πρόσβαση σε ολοένα αυξανόμενες ψηφιακές υπηρεσίες οι οποίες θέτουν ολοένα αυξανόμενες απαιτήσεις στα δίκτυα μέσω των οποίων παρέχονται. Ακόμη δε περισσότερα θα απαιτηθούν τα επόμενα χρόνια, καθώς οι υπηρεσίες και οι εφαρμογές που βασίζονται στο διαδίκτυο των πραγμάτων, το υπολογιστικό νέφος και την εικονική και επαυξημένη πραγματικότητα εξελίσσονται και αναπτύσσονται.
Τα πλήρη οικονομικά και κοινωνικά οφέλη από τον εν λόγω ψηφιακό μετασχηματισμό θα επιτευχθούν μόνο εάν η Ευρώπη μπορεί να διασφαλίσει την ευρεία εγκατάσταση και υιοθέτηση δικτύων πολύ υψηλής χωρητικότητας σε αγροτικές και αστικές περιοχές και σε ολόκληρη την κοινωνία. Επομένως, ένας από τους βασικούς στόχους της στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής του Μαΐου 2015 για την ψηφιακή ενιαία αγορά ήταν η δημιουργία του κατάλληλου περιβάλλοντος και συνθηκών για την εγκατάσταση προηγμένων ψηφιακών –πολύ υψηλής χωρητικότητας– δικτύων. Δεδομένου ότι ο τομέας των τηλεπικοινωνιών σήμερα υποκινεί το σύνολο της ψηφιακής οικονομίας και κοινωνίας, η Ευρώπη πρέπει να δράσει γρήγορα για να διασφαλίσει τη μελλοντική παγκόσμια ανταγωνιστικότητα και ευημερία της.
Τον Ιανουάριο του 2016, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τόνισε τον ρόλο των ιδιωτικών επενδύσεων σε δίκτυα σύνδεσης στο διαδίκτυο για πρόοδο στον ψηφιακό τομέα και τον ρόλο ενός σταθερού κανονιστικού πλαισίου το οποίο θα επιτρέπει σε όλους τους φορείς να πραγματοποιούν επενδύσεις σε όλες τις περιοχές, μεταξύ άλλων σε αγροτικές και απομακρυσμένες περιοχές. Επίσης, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο τον Ιούνιο του 2016 ζήτησε τη διασφάλιση σταθερών και ασύρματων ευρυζωνικών συνδέσεων πολύ υψηλής χωρητικότητας σε όλη την Ευρώπη ως προϋπόθεση για τη μελλοντική ανταγωνιστικότητα καθώς και την αναθεώρηση του ρυθμιστικού πλαισίου των τηλεπικοινωνιών ώστε να δοθούν κίνητρα για μεγάλες επενδύσεις σε δίκτυα και , παράλληλα, να προάγεται ο αποτελεσματικός ανταγωνισμός και τα δικαιώματα των καταναλωτών.
Η παρούσα ανακοίνωση επιβεβαιώνει τη σημασία της συνδεσιμότητας στο διαδίκτυο για την ψηφιακή ενιαία αγορά και την ανάγκη της Ευρώπης να αναπτύξει πλέον τα δίκτυα για να διασφαλίσει το ψηφιακό μέλλον της. Για το σκοπό αυτό παρουσιάζει ένα όραμα της ευρωπαϊκής κοινωνίας των Gigabit, όπου η διαθεσιμότητα και η υιοθέτηση δικτύων πολύ υψηλής χωρητικότητας θα επιτρέπουν την ευρεία χρήση προϊόντων, υπηρεσιών και εφαρμογών στην ψηφιακή ενιαία αγορά. Το εν λόγω όραμα εκφράζεται μέσα από τρεις στρατηγικούς στόχους για το 2025: για την ανάπτυξη της Ευρώπης και τη δημιουργία θέσεων εργασίας , στόχος είναι η εξασφάλιση συνδεσιμότητας σε gigabit στις περιοχές που αποτελούν κινητήρια δύναμη στις κοινωνικοοικονομικές εξελίξεις· για την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης, στόχος είναι η κάλυψη 5G
σε όλες τις αστικές περιοχές και όλες τις κύριες επίγειες διαδρομές μεταφορών· για τη συνοχή της Ευρώπης, στόχος είναι η πρόσβαση σε συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο για όλα τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά, στα οποία πρέπει να προσφέρεται ελάχιστη ταχύτητα 100 Mbps.
Προκειμένου το όραμα να γίνει πραγματικότητα, η παρούσα ανακοίνωση προτείνει μια σειρά πρωτοβουλιών που έχουν σχεδιαστεί για τη δημιουργία των κατάλληλων συνθηκών με στόχο την πραγματοποίηση των απαραίτητων επενδύσεων, οι οποίες πρέπει να υλοποιηθούν κατά κύριο λόγο από την αγορά. Σε αυτές περιλαμβάνεται μια σημαντική μεταρρύθμιση του κανονιστικού πλαισίου των ηλεκτρονικών επικοινωνιών, με τη μορφή συνοδευτικής πρότασης νομοθετικής πράξης για έναν ευρωπαϊκό κώδικα ηλεκτρονικών επικοινωνιών (στο εξής ο «Κώδικας») και κανονισμού του Φορέα Ευρωπαϊκών Ρυθμιστικών Αρχών για τις Ηλεκτρονικές Επικοινωνίες (BEREC), ένα σχέδιο δράσης για τη συνδεσιμότητα 5G για την Ευρώπη και άλλα μέτρα πολιτικής και οικονομικά μέτρα σε ενωσιακό, εθνικό και τοπικό επίπεδο, στα οποία συμπεριλαμβάνεται η πρωτοβουλία "Wi-Fi for Europe" για την προώθηση της ευρείας διαθεσιμότητας συνδέσεων Wi-Fi για τους πολίτες σε όλη την ΕΕ. Στόχος είναι η τόνωση της ψηφιακής οικονομίας και της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης, η ενθάρρυνση των κοινοτήτων να συμμετέχουν ενεργά στην ψηφιακή ενιαία αγορά και η κάλυψη των αυξανόμενων αναγκών συνδεσιμότητας των Ευρωπαίων.
2.Ανάγκη για υψηλών επιδόσεων συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο στο πλαίσιο της ψηφιακής ενιαίας αγοράς
Το 2010 το ψηφιακό θεματολόγιο για την Ευρώπη όρισε στόχους συνδεσιμότητας έως το 2020: καθολική διαθεσιμότητα σε 30 Mbps, ώστε να διασφαλίζεται η εδαφική συνοχή, και συνδρομές σε 100 Mbps για τουλάχιστον το 50 % των ευρωπαϊκών νοικοκυριών, ώστε να προβλέπονται οι μελλοντικές απαιτήσεις για διασφάλιση της ανταγωνιστικότητας.
Έως τα μέσα του 2015, τα σταθερά δίκτυα που προσφέρουν τουλάχιστον 30 Mbps ήταν διαθέσιμα στο 71 % των κατοικιών σε όλη την ΕΕ, σημειώνοντας αύξηση σε σύγκριση με το 48 % του 2011. Σχεδόν το ήμισυ των κατοικιών της ΕΕ καλύπτονταν από δίκτυα που μπορούσαν να παρέχουν ταχύτητες κατερχόμενης ζεύξης 100 Mbps. Οι συνδρομές σε 100 Mbps+ αυξάνονται με ταχείς ρυθμούς, ενώ ξεκινούν από χαμηλή βάση: το 11 % του συνόλου των κατοικιών είχαν αυτές τις συνδρομές έως τα μέσα του 2015. Η αυξητική τάση είναι πιο έντονη στα κράτη μέλη με το υψηλότερο ποσοστό συνδρομών σε 100 Mbps και υποδηλώνει έναν ενάρετο κύκλο ανόδου. Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών και μεταξύ αστικών και αγροτικών περιοχών, ως προς την κάλυψη και την αύξηση.
Παρόλο που η βασική ευρυζωνική σύνδεση είναι διαθέσιμη σε κάθε Ευρωπαίο, την οποία επιτρέπουν κυρίως οι υποδομές παλαιού τύπου, δεν επαρκεί πλέον για τον συνεχή ψηφιακό μετασχηματισμό. Σχεδόν οι μισοί Ευρωπαίοι διαθέτουν έξυπνο τηλέφωνο, αλλά δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν όλες τις δυνατότητές του λόγω των μεγάλων κενών στην κάλυψη και την ποιότητα των μεταφερόμενων δεδομένων.
Στα επόμενα 10 χρόνια, εκτιμάται ότι παγκοσμίως θα είναι συνδεδεμένα έως και 50 δισεκατομμύρια αντικείμενα, από σπίτια έως αυτοκίνητα και ρολόγια, και τα περισσότερα από αυτά ασύρματα. Οι μετασχηματιστικές λύσεις με βάση τη συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο –μεταξύ άλλων το υπολογιστικό νέφος, το διαδίκτυο των πραγμάτων, η πληροφορική υψηλών επιδόσεων και η ανάλυση μαζικών δεδομένων– θα μετασχηματίσουν τις επιχειρησιακές διεργασίες και θα επηρεάσουν τις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις. Η τηλεόραση νέας γενιάς ενδέχεται να αποτελέσει ένα σημαντικό κινητήριο μοχλό για ευρυζωνική ζήτηση των νοικοκυριών τα επόμενα χρόνια. Νέες ψηφιακές εφαρμογές –όπως η εικονική και επαυξημένη πραγματικότητα, η ολοένα και περισσότερο συνδεδεμένη και αυτοματοποιημένη οδήγηση, η χειρουργική από απόσταση, η τεχνητή νοημοσύνη, η γεωργία ακριβείας– θα προϋποθέτουν την ταχύτητα, ποιότητα και απόκριση που μπορούν να παρέχουν μόνο τα ευρυζωνικά δίκτυα πολύ υψηλής χωρητικότητας.
Το παραπάνω διάγραμμα απεικονίζει την ανάγκη για ταχύτητα και απόκριση της σύνδεσης στο διαδίκτυο για κάθε χρήση μιας εφαρμογής ή υπηρεσίας. Η ανάγκη αυτή αυξάνεται για πολλές χρήσεις, γεγονός που έχει γίνει κανόνας, διότι συχνά ένας χρήστης προβαίνει σε ταυτόχρονες χρήσεις (π.χ. βλέπει τηλεόραση και χρησιμοποιεί κοινωνικά δίκτυα) και μία σύνδεση συχνά εξυπηρετεί πολλούς χρήστες ταυτόχρονα (π.χ. σε νοικοκυριά με παιδιά, ΜΜΕ και οργανισμούς όπως σχολεία και βιβλιοθήκες).
Από την ανάλυση των τεχνολογικών τάσεων και της ζήτησης προκύπτει ότι η παροχή πολλών προϊόντων, υπηρεσιών και εφαρμογών θα είναι βιώσιμη μόνο όπου εγκατασταθούν δίκτυα οπτικών ινών έως ένα σημείο σταθερής ή ασύρματης πρόσβασης κοντά στον τελικό χρήστη
. Επίσης, τα καλώδια οπτικών ινών είναι πλέον το προτεινόμενο μέσο σύνδεσης του κεντρικού δικτύου με τα τελικά επιμέρους δίκτυα ασύρματης πρόσβασης 5G
.
Η δημόσια διαβούλευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με τις ανάγκες για ταχύτητα και ποιότητα διαδικτύου μετά το 2020 και τα μέτρα για την κάλυψη των αναγκών αυτών έως το 2025 αποκαλύπτει σαφείς προσδοκίες για βελτίωση της ποιότητας των υπηρεσιών της σταθερής συνδεσιμότητας στο διαδίκτυο έως το 2025, ιδίως ως προς την ταχύτητα κατερχόμενης ζεύξης (πάνω από 1 Gbps) και την απόκριση (λιγότερο από 10 χιλιοστά του δευτερολέπτου) και επιβεβαιώνει την αυξανόμενη σημασία των χαρακτηριστικών εκτός της ταχύτητας λήψης τόσο για τη σταθερή όσο και για την κινητή συνδεσιμότητα. Οι προσδοκίες αυτές αντικατοπτρίζονται ολοένα και περισσότερο στα εθνικά σχέδια των κρατών μελών για την ευρυζωνικότητα.
Η κατάσταση της ευρυζωνικής συνδεσιμότητας στην Ευρώπη και οι τρέχουσες τάσεις εκσυγχρονισμού της δεν θα ανταποκριθούν στις αυξανόμενες ανάγκες για καλύτερο και ταχύτερο διαδίκτυο, το οποίο καθίσταται εφικτό με δίκτυα πολύ υψηλής χωρητικότητας. Τα εν λόγω δίκτυα είναι απαραίτητα ώστε οι πολίτες και οι επιχειρήσεις να αναπτύσσουν, να παρέχουν και να απολαμβάνουν μέσω του διαδικτύου αγαθά, εφαρμογές και υπηρεσίες σε ολόκληρη την Ευρώπη. Η επιτυχία του ηλεκτρονικού εμπορίου, η αξιοπιστία των ηλεκτρονικών εφαρμογών στον τομέα της υγείας, η εμπειρία των χρηστών με το περιεχόμενο βίντεο και ήχου σε παιχνίδια και συνεχή ροή εξαρτώνται από την ποιότητα των δικτύων.
Τα δίκτυα πολύ υψηλής χωρητικότητας είναι επίσης απαραίτητα για να μεγιστοποιηθεί το αναπτυξιακό δυναμικό της ευρωπαϊκής ψηφιακής οικονομίας. Η στιγμιαία μετάδοση και η υψηλή αξιοπιστία θα επιτρέπουν σε εκατοντάδες μηχανήματα να συνεργάζονται σε πραγματικό χρόνο σε βιομηχανικό, επαγγελματικό ή οικιακό περιβάλλον. Η πανταχού παρουσία θα επιτρέπει να καταστεί η οδήγηση των αυτοκινήτων αυτόνομη. Η απόκριση και η αξιοπιστία συνιστούν βασικούς παράγοντες που δίνουν τη δυνατότητα σε ιατρούς να χειρουργούν από απόσταση και στις πόλεις να προσαρμόζουν την ενεργειακή κατανάλωση ή τους φωτεινούς σηματοδότες με τρόπο ώστε να αντανακλούν τις ανάγκες σε πραγματικό χρόνο. Οι υψηλές ταχύτητες αναφόρτωσης/καταφόρτωσης θα επιτρέπουν σε επιχειρήσεις να πραγματοποιούν υψηλής ευκρίνειας εικονοδιασκέψεις με πολλούς συμμετέχοντες σε διαφορετικές τοποθεσίες ή να εργάζονται με κοινό λογισμικό στο νέφος. Οι φοιτητές θα μπορούν να παρακολουθούν μαθήματα από πανεπιστήμια που βρίσκονται σε άλλα κράτη μέλη.
Τα δίκτυα πολύ υψηλής χωρητικότητας είναι απαραίτητα για να διασφαλίζεται η εδαφική συνοχή, ώστε κάθε πολίτης σε κάθε κοινότητα σε ολόκληρη την Ευρώπη να είναι μέρος της ψηφιακής ενιαίας αγοράς και να επωφελείται από αυτή.
Για την ανάπτυξη, τις θέσεις εργασίας, την ανταγωνιστικότητα και τη συνοχή της Ευρώπης, τα δίκτυα πολύ υψηλής χωρητικότητας καθίστανται αναγκαιότητα. Για να καθορίσει με μεγαλύτερη ακρίβεια πώς θα πρέπει να είναι η μελλοντική συνδεσιμότητα της Ευρώπης στο διαδίκτυο, η παρούσα ανακοίνωση θέτει μια σειρά από στόχους για την ανάπτυξη του δικτύου έως το 2025. Αποσκοπούν στη δημιουργία μιας κοινωνίας των Gigabit, η οποία θα στηρίζεται σε δίκτυα πολύ υψηλής χωρητικότητας που θα διασφαλίζουν τα οφέλη της ψηφιακής ενιαίας αγοράς για όλους.
3.Καθορισμός οράματος και στόχων για τη μελλοντική συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο στο πλαίσιο της ψηφιακής ενιαίας αγοράς
Οι στόχοι που τίθενται από το ψηφιακό θεματολόγιο για την Ευρώπη υποδεικνύουν τα οφέλη από τον καθορισμό μακροπρόθεσμων στόχων, καθώς έχουν σταδιακά καταστεί σημείο αναφοράς της δημόσιας πολιτικής, π.χ. για τους κανόνες και τις κατευθυντήριες γραμμές που αφορούν τα Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά και Επενδυτικά Ταμεία, τη διευκόλυνση «Συνδέοντας την Ευρώπη» και την κρατική ενίσχυση για τον ευρυζωνικό τομέα. Παρόλο που δεν είναι δεσμευτικά, τα εθνικά σχέδια ευρυζωνικότητας σχεδόν όλων των κρατών μελών έχουν πλέον ενστερνιστεί τους στόχους αυτούς. Επίσης, τα επενδυτικά σχέδια του ιδιωτικού τομέα και οι προσπάθειες στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας συχνά εναρμονίζονται με τους στόχους.
Ενώ οι στόχοι συνδεσιμότητας του 2010 εξακολουθούν να ισχύουν έως το 2020 και παρέχουν σταθερές προοπτικές πολιτικής για πάνω από δέκα χρόνια, αντιστοιχώντας στον χρονικό ορίζοντα των επενδύσεων σε υποδομές καθώς και των τεχνολογικών εξελίξεων και των μελλοντικών αναγκών που εντοπίστηκαν ανωτέρω, πλέον απαιτούνται συμπληρωματικοί πιο μακροπρόθεσμοι στόχοι. Θα χρησιμεύσουν ως μετρήσιμο και εφικτό κριτήριο αξιολόγησης για φορείς λήψης αποφάσεων στον ιδιωτικό και τον δημόσιο τομέα, ενώ θα στηρίζονται στις επενδύσεις του υπάρχοντος δικτύου και θα τις τονώνουν έως το 2025 και πέραν αυτού.
3.1.Συνδεσιμότητα σε gigabit
Για τη βελτιστοποίηση των επενδύσεων σε νέα δίκτυα πολύ υψηλής χωρητικότητας είναι σημαντική η διαβάθμιση των προτεραιοτήτων. Οι πραγματικοί χώροι ή οι διαδικτυακοί κόμβοι, στους οποίους οι άνθρωποι συγκεντρώνονται ή τους οποίους επισκέπτονται για να μάθουν, να εργαστούν και να αποκτήσουν πρόσβαση σε δημόσιες υπηρεσίες και όπου μία σύνδεση παρέχει πρόσβαση στο διαδίκτυο σε πολλούς χρήστες αποτελούν κινητήριο μοχλό για τις κοινωνικοοικονομικές εξελίξεις. Τα μέρη αυτά αποτελούν τον στυλοβάτη της ανάπτυξης, της εκπαίδευσης, της καινοτομίας και της συνοχής στην Ευρώπη· εκτός από επιχειρήσεις, περιλαμβάνουν συνήθως σχολεία και βιβλιοθήκες, ερευνητικά κέντρα και διάφορες δημόσιες υπηρεσίες. Σε έναν ψηφιακό κόσμο, πρέπει να βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της συνδεσιμότητας σε gigabit, ώστε να παρέχουν πρόσβαση στις βέλτιστες υπηρεσίες και εφαρμογές για τους Ευρωπαίους πολίτες.
Οι καινοτόμες μέθοδοι διδασκαλίας και μάθησης προϋποθέτουν συνδεσιμότητα σε gigabit, ώστε να επωφελούνται από ενημερωμένα υλικά , εργαλεία και τεχνικές μάθησης και να εξοπλίζουν τους μαθητές με ψηφιακές δεξιότητες. Ήδη σήμερα, για να αξιοποιηθούν πλήρως οι διαθέσιμες εκπαιδευτικές υπηρεσίες μέσω του διαδικτύου, ένα σχολείο 20 τάξεων με 25 μαθητές σε κάθε τάξη χρειάζεται ταχύτητες 700 Mbps για ταυτόχρονη χρήση.
Αυξανόμενος αριθμός επιχειρήσεων και κλάδων, ιδίως ψηφιακά προσανατολισμένων επιχειρήσεων, θα χρειάζονται συνδεσιμότητα σε gigabit για τη δημιουργία νέων εφαρμογών και επιχειρηματικών μοντέλων ώστε να παράγουν, διανέμουν και πωλούν τα εμπορεύματα και τις υπηρεσίες τους με πιο ανταγωνιστικό τρόπο. Από τα συστήματα βιομηχανικής παραγωγής έως τις διαδικασίες παραγγελίας και παράδοσης, από την αποθήκευση και ανάλυση δεδομένων έως τις εσωτερικές και εξωτερικές επικοινωνίες, η μελλοντική ανταγωνιστικότητά τους προϋποθέτει οικονομικά αποδοτική πρόσβαση σε αυτή τη συνδεσιμότητα.
Καθώς ολοένα και περισσότερες δημόσιες υπηρεσίες παρέχονται μέσω διαδικτύου, η δημόσια διοίκηση χρειάζεται συνδεσιμότητα σε gigabit για να παρέχει αδιάλειπτες υπηρεσίες σε πολλούς πολίτες και επιχειρήσεις ταυτόχρονα. Για συγκοινωνιακούς κόμβους, η συνδεσιμότητα σε gigabit διευκολύνει τη χρήση των διατροπικών μεταφορών με βάση καινοτόμες εφαρμογές.
Ως θετικό παράπλευρο αποτέλεσμα, καθώς προσφέρει στους πολίτες μια ευκαιρία να δοκιμάσουν τα πιο προηγμένα ψηφιακά εργαλεία, μεταξύ άλλων προσφέροντας πρόσβαση στο διαδίκτυο μέσω διαθέσιμων στο κοινό ασύρματων συνδέσεων, οι χώροι όπως βιβλιοθήκες, σιδηροδρομικοί σταθμοί και γραφεία εργασίας και εκπαίδευσης μπορούν επίσης να προάγουν την εξοικείωση και να αυξήσουν τη ζήτηση για πρόσβαση στο διαδίκτυο με gigabit.
Η παροχή συνδεσιμότητας σε gigabit σε αυτά τα κομβικά σημεία – δηλ. σε τουλάχιστον 200 000 σχολεία και 200 000 κτίρια δημοσίων υπηρεσιών, καθώς και σε επιχειρηματικά πάρκα όπου συγκεντρώνονται μικρότερες επιχειρήσεις– θα αφορά σημαντικούς αριθμούς χρηστών με ταυτόχρονο περιορισμό του κόστους και θα έχει θετικές δευτερογενείς συνέπειες λόγω διάχυσης στην ευρύτερη οικονομία και κοινωνία. Ενδέχεται να τονώσει την επέκταση των τοπικών σταθερών δικτύων, τα οποία με τη σειρά τους θα στηρίξουν τις βελτιώσεις ως προς την ασύρματη κάλυψη 5G, παρέχοντας περισσότερες οπισθοζευκτικές δυνατότητες. Και τα δύο αποτελέσματα θα πρέπει να επιφέρουν καλύτερες εμπορικές σταθερές και κινητές προσφορές για μεγαλύτερο αριθμό μικρότερων επιχειρήσεων και νοικοκυριών, ενώ η έκθεση των τελικών χρηστών σε ανταγωνιστικές προσφορές που παρέχονται μέσω δικτύων πολύ μεγάλης χωρητικότητας ενδέχεται να τονώσει τη ζήτηση, βελτιώνοντας έτσι την οικονομική κατάσταση για περαιτέρω επενδύσεις. Ως εκ τούτου, οι επενδύσεις σε συνδεσιμότητα διαδικτύου για τους εν λόγω κοινωνικοοικονομικούς κινητήριους μοχλούς θα ωφελήσει έναν πολύ μεγαλύτερο πιθανό αριθμό χρηστών στην ευρωπαϊκή ψηφιακή οικονομία και κοινωνία.
Στρατηγικός στόχος για το 2025: Συνδεσιμότητα σε gigabit, για όλους τους βασικούς κοινωνικοοικονομικούς κινητήριους μοχλούς όπως τα σχολεία, οι συγκοινωνιακοί κόμβοι και οι βασικοί πάροχοι δημόσιων υπηρεσιών καθώς και οι ψηφιακά προσανατολισμένες επιχειρήσεις.
3.2.Συνδεσιμότητα υψηλών επιδόσεων 5G
Εκτός από την αυξανόμενη ζήτηση συνδεσιμότητας για εφαρμογές μέσων, οι επαγγελματικές επικοινωνίες σε τομείς της βιομηχανίας και των υπηρεσιών όπως αυτοκινητοβιομηχανία, μεταφορές, βιομηχανική παραγωγή, υγεία και νέας γενιάς υπηρεσίες ασφάλειας και έκτακτης ανάγκης θα προϋποθέτουν αδιάλειπτες, ενιαίες, σταθερές και ασύρματες υποδομές οι οποίες προσφέρουν μια σειρά από επίπεδα αξιοπιστίας που ελέγχονται από τον πελάτη και ποιότητα υπηρεσιών που προσαρμόζεται σε ειδικές επιχειρηματικές ανάγκες.
Οι επικοινωνίες 5G θα στηρίζονται στη συνδεσιμότητα κινητών δεδομένων 4G και σε σταθερά δίκτυα, επιτρέποντας επί του παρόντος στις ξεχωριστές υποδομές να εντάσσουν τις υπηρεσίες τους σε υψηλής ποιότητας, παγκόσμια, πανταχού παρόντα και προγραμματιζόμενα «εικονικά δίκτυα». Θα χρειαστεί πρώιμη αξιοποίηση του εναρμονισμένου σε ενωσιακό επίπεδο ραδιοφάσματος, ταχεία διαθεσιμότητα νέου φάσματος όπως η ζώνη 700 MHz για αγροτική κάλυψη και χρήση σε εσωτερικούς χώρους σε πόλεις, και καλύτερο συντονισμό της εκχώρησης φάσματος σε ολόκληρη την Ευρώπη με σκοπό την έγκαιρη κατάκτηση ηγετικού ρόλου, καθώς και ευρεία δίκτυα ινών για οπισθοζευκτικό πολύ υψηλής χωρητικότητας από ιστούς κεραιών και μικρές κυψέλες.
Οι αναμενόμενες νέες υπηρεσίες θα μοιράζονται τις βασικές υποδομές και μια κοινή τεχνολογία 5G και θα επιτρέπουν στους χρήστες και στα αντικείμενα σε κίνηση να παραμένουν πλήρως συνδεδεμένα ανά πάσα στιγμή, στις αστικές συγκοινωνίες, στους σιδηροδρομικούς άξονες ή ακόμα και στον αέρα (π.χ. μη επανδρωμένα αεροσκάφη για εφοδιαστική). Οι βιομηχανικές ζώνες, οι οδικοί άξονες και οι σιδηροδρομικές συνδέσεις αναμένεται να είναι οι βασικοί τομείς για το πρώτο στάδιο των νέων εφαρμογών. Η βιωσιμότητα ορισμένων από τις εν λόγω νέες εφαρμογές θα απαιτεί τη διαθεσιμότητα υπηρεσιών 5G ταυτόχρονα σε όλα τα κράτη μέλη, ώστε να είναι δυνατή η συνέχεια των υπηρεσιών διασυνοριακά καθώς και επαρκείς οικονομίες κλίμακας. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή προτείνει στη συνέχεια έναν κοινό ενδιάμεσο στόχο για να υποστηριχθεί το κοινό χρονοδιάγραμμα ανάπτυξης του δικτύου που προτείνεται στο σχέδιο δράσης για το 5G.
Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη,εκτιμάται ότι η επιτυχής ανάπτυξη του 5G θα μπορούσε να αποφέρει περίπου 113 δισ. EUR ετησίως με οφέλη σε τέσσερις τομείς (αυτοκινητοβιομηχανία, υγειονομική περίθαλψη, μεταφορές και υποδομές κοινής ωφέλειας) με οφέλη που θα εξαπλωθούν ευρέως στις επιχειρήσεις, τους καταναλωτές και την ευρύτερη κοινωνία. Επιπλέον, η ανάπτυξη του 5G θα μπορούσε να υποστηρίξει τη δημιουργία περισσότερων από δύο εκατομμύρια θέσεις εργασίας στην ΕΕ.
Στρατηγικός στόχος για το 2025: όλες οι αστικές περιοχές και όλες οι σημαντικές επίγειες διαδρομές μεταφορών να έχουν αδιάλειπτη κάλυψη 5G.
Ενδιάμεσος στόχος για το 2020: η συνδεσιμότητα σε 5G να είναι διαθέσιμη ως λειτουργικά αυτόνομη εμπορική υπηρεσία σε τουλάχιστον μία μεγάλη πόλη σε κάθε κράτος μέλος, με βάση την εμπορική εισαγωγή το 2018.
3.3.Βελτιωμένη συνδεσιμότητα σε αγροτικές περιοχές
Στις περισσότερες αγροτικές και απομακρυσμένες περιοχές η συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο μπορεί να παίξει σημαντικό ρόλο στην πρόληψη του χάσματος ψηφιακής υστέρησης, της απομόνωσης και της απερήμωσης με περιορισμό του κόστους παράδοσης τόσο των εμπορευμάτων όσο και των υπηρεσιών και με προσφορά μερικής αντιστάθμισης για την απομακρυσμένη θέση. Οι επιχειρήσεις μπορούν να μειώσουν το κόστος μέσω εικονοδιασκέψεων, πρόσβασης στη διοίκηση μέσω του διαδικτύου, ηλεκτρονικού εμπορίου ή αποθήκευσης δεδομένων στο νέφος. Η αγροτική ανάπτυξη και η σύγχρονη γεωργία στηρίζονται ολοένα και περισσότερο σε διαδικτυακές εφαρμογές που στηρίζουν τον τουρισμό, την παρακολούθηση των καλλιεργειών μέσω αισθητήρων και τη χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών στο εμπόριο και τη γεωργία.
Όλα τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά, αγροτικά ή αστικά, θα πρέπει να έχουν πρόσβαση σε ένα ελάχιστο επίπεδο σταθερής ή ασύρματης συνδεσιμότητας. Για να θεωρείται επαρκής το 2025, η συνδεσιμότητα θα χρειαστεί να είναι πολύ μεγαλύτερης χωρητικότητας από ό,τι είναι επί του παρόντος. Σήμερα, ενώ η Ευρώπη έχει δρομολογήσει τα σταθερά δίκτυα νέας γενιάς και την κινητή τεχνολογία 4G, οι αγροτικές περιοχές έχουν μείνει πίσω και στις δύο περιπτώσεις.
Η κάλυψη του τελευταίου 5 % των κατοικιών και επιχειρήσεων παραμένει η μεγαλύτερη πρόκληση, αλλά μια οικονομικά αποδοτική πορεία αναβάθμισης είναι δυνατή με βάση τις λύσεις ασύρματου και σταθερού δικτύου. Με βάση τους στόχους του ψηφιακού θεματολογίου για την Ευρώπη για το 2020, οι συνδέσεις 100 Mbps θα πρέπει να έχουν καταστεί διαθέσιμες σε όλα τα νοικοκυριά έως το 2025, με περαιτέρω πορεία ανάπτυξης έως την παροχή δεδομένων μεγαλύτερης χωρητικότητας. Ο εν λόγω στόχος πρέπει να εξετάζεται σε σχέση με την ευρύτερη φιλοδοξία ότι θα πρέπει να υπάρχει πρόσβαση σε συνδεσιμότητα κινητών δεδομένων σε ολόκληρη την επικράτεια, σε όλες τις περιοχές όπου διαμένουν, εργάζονται, ταξιδεύουν και συναθροίζονται άνθρωποι.
Στρατηγικός στόχος για το 2025: Όλα τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά, αγροτικά ή αστικά, θα έχουν πρόσβαση σε συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο, προσφέροντας κατερχόμενη ζεύξη τουλάχιστον 100 Mbps, με δυνατότητα αναβάθμισης σε ταχύτητα gigabit.
4.Παρέχοντας συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο σε gigabit για την ψηφιακή ενιαία αγορά
Η πραγματοποίηση του παραπάνω οράματος και στόχων για το 2025 εκτιμάται ότι προϋποθέτει συνολικές επενδύσεις ύψους περίπου 500 δισ. EUR για την επόμενη δεκαετία, που αντιστοιχούν σε επιπλέον 155 δισ. EUR πέρα από την απλή συνέχιση της τάσης της τρέχουσας επένδυσης του δικτύου και των προσπαθειών εκσυγχρονισμού των παρόχων συνδεσιμότητας.
Επομένως, το πλαίσιο πολιτικής και το νομικό πλαίσιο για επενδύσεις πρέπει να προσαρμοστούν για να προσφέρουν τις συνθήκες, στο πλαίσιο των οποίων μπορούν να πραγματοποιηθούν οι επιπλέον επενδύσεις με οικονομικά αποδοτικό τρόπο.
4.1.Κανονιστικό πλαίσιο κατάλληλο για συνδεσιμότητα
Το κανονιστικό πλαίσιο της ΕΕ του 2002 για τις τηλεπικοινωνίες επικεντρώθηκε στη δημιουργία ανταγωνιστικών αγορών, αποκαθιστώντας ελλείψεις και επιτρέποντας την πρόσβαση σε βασικές υποδομές. Έχει διευκολύνει σημαντικά την είσοδο στην αγορά και διασφάλισε μεγαλύτερο ανταγωνισμό, χαμηλότερες τιμές και καλύτερη ποιότητα υπηρεσιών για καταναλωτές και επιχειρήσεις. Ενώ συνεχίζει να προστατεύει τον ανταγωνισμό, τις επιλογές του τελικού χρήστη και το κατάλληλο επίπεδο προστασίας του καταναλωτή, οι κανόνες για την επόμενη δεκαετία θα απλουστεύσουν την κανονιστική παρέμβαση, όπου είναι δυνατό, και θα συμβάλουν περισσότερο στη δημιουργία σταθερών και συνεκτικών συνθηκών για επενδυτές, φορείς εκμετάλλευσης και παρόχους υπηρεσιών στην εσωτερική αγορά. Οι κανόνες αυτοί θα παρέχουν επίσης ισχυρότερα κίνητρα για την εγκατάσταση σταθερών και κινητών δικτύων πολύ μεγάλης χωρητικότητας χρηματοδοτούμενων κυρίως από την αγορά από μια σειρά διαφορετικών φορέων, τόσο εγκαταστημένων όσο και υποψήφιων, ενώ διευκολύνει την υιοθέτηση μέσω συνεχούς ανταγωνισμού και προσφοράς επιλογών. Συνεπώς, η εν λόγω ακόμα μεγαλύτερη πρόκληση και οι στρατηγικοί στόχοι που τίθενται στην παρούσα ανακοίνωση αντανακλώνται στους κανονιστικούς στόχους που προτείνει η Επιτροπή στον Κώδικα.
Για να εκφράσει τις μελλοντικές ανάγκες της ψηφιακής ενιαίας αγοράς ως προς τη συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο, ο προτεινόμενος Κώδικας περιλαμβάνει την πρόσβαση και την υιοθέτηση συνδεσιμότητας πολύ υψηλής χωρητικότητας ως κανονιστικό στόχο σε συνδυασμό με τους υπάρχοντες στόχους προώθησης του ανταγωνισμού, συμβάλλοντας στην εσωτερική αγορά και προωθώντας τα συμφέροντα των πολιτών.
Κίνητρα για την ανάπτυξη και υιοθέτηση δικτύων πολύ υψηλής χωρητικότητας σε ανταγωνιστικές αγορές
Για την παροχή των κατάλληλων κινήτρων για επενδύσεις στη συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο, ο προτεινόμενος Κώδικας προβαίνει σε στοχευμένες αλλαγές στη ρύθμιση της αγοράς που έχουν σχεδιαστεί για να επιτρέπουν ικανοποιητικές αποδόσεις των νέων επενδύσεων σε σχέση με τους κινδύνους, παρέχοντας προβλεψιμότητα στη διεθνή επενδυτική κοινότητα σε ολόκληρη την Ευρώπη, ενώ αφήνει επαρκές πεδίο προσαρμογής σε τοπικές συνθήκες δικτύου.
Η ρύθμιση θα είναι πιο αποτελεσματική, εάν βασίζεται στη σε βάθος γνώση των τοπικών συνθηκών ενός ολοένα και πιο ποικιλόμορφου τοπίου δικτύων, με ποικιλία τοπικών, εθνικών και πολυεθνικών δρώντων. Οι παρεμβάσεις θα προσαρμόζονται σε γεωγραφικές περιοχές, όπου επιμένει η δεσπόζουσα θέση της αγοράς, και στις πραγματικές προοπτικές ανάπτυξης του δικτύου από εγκατεστημένους και εναλλακτικούς φορείς εκμετάλλευσης. Η χαρτογράφηση θα επιτρέψει την εφαρμογή πολιτικής με μεγαλύτερη συνεκτικότητα, εντοπίζοντας ευκαιρίες ιδιωτικών επενδύσεων ή ανάγκες δημόσιων επενδύσεων ή περιοχές όπου η τοπική πρωτοβουλία μπορεί να άρει τα εμπόδια ή να προωθήσει τη ζήτηση. Θα επιτρέπει στους ρυθμιστικούς φορείς να αυξήσουν την διαφάνεια σχετικά με τα σχέδια ανάπτυξης του δικτύου και να παρέχουν στους επενδυτές μεγαλύτερη προβλεψιμότητα και προστασία. Αυτό θα είναι ιδιαίτερα σημαντικό για να διασφαλιστεί ότι οι λιγότερο πυκνοκατοικημένες κοινότητες θα επωφεληθούν από τη βελτιωμένη συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο.
Ο προτεινόμενος Κώδικας απαιτεί από τις ρυθμιστικές αρχές να χαρτογραφούν τις προθέσεις για επενδύσεις σε δίκτυα, επιτρέπει στις δημόσιες αρχές να αναζητούν επενδυτές σε λιγότερο εξυπηρετούμενες περιοχές.
Ο ανταγωνισμός με βάση τις υποδομές είναι ένας από τους αποτελεσματικότερους τρόπους παροχής νέας ή αναβαθμισμένης συνδεσιμότητας στο διαδίκτυο, σε περιοχές όπου η πυκνότητα του πληθυσμού (ή των επιχειρήσεων) μπορεί να υποστηρίξει περισσότερα από ένα δίκτυο. Οι επενδύσεις σε νέα δίκτυα πολύ μεγάλης χωρητικότητας έχουν επίσης αντίκτυπο στη δυναμική του ανταγωνισμού, αυξάνοντας τις δυνατότητες διαφοροποίησης. Η αποτελεσματική πρόσβαση σε υποδομές έργων, όπως αγωγοί και στύλοι, η οποία υποστηρίζεται από επιχειρήσεις με σημαντική ισχύ στην αγορά απελευθερώνει δυνατότητες ανταγωνισμού και επενδύσεων και θα πρέπει να είναι το πρώτο μέτρο αντιμετώπισης των προβλημάτων ελλείψεων. Η ανάγκη για άλλα συνολικά μέτρα που θα επιτρέπουν τον αποτελεσματικό ανταγωνισμό με βάση την πρόσβαση θα πρέπει να εκτιμάται συνυπολογίζοντας τις υπάρχουσες εμπορικές συμφωνίες μεταξύ των φορέων εκμετάλλευσης και των αντίστοιχων φορέων για επιλογές λιανικής που διατίθενται σε τελικούς χρήστες. Ως εκ τούτου, η κανονιστική παρέμβαση δεν θα επιβαρύνει τις επενδυτικές αποφάσεις των φορέων εκμετάλλευσης, ενώ ταυτόχρονα θα διασφαλίζει τα αποτελέσματα του ανταγωνισμού.
Ο προτεινόμενος Κώδικας ιεραρχεί τα μέτρα αντιμετώπισης της πρόσβασης στο διαδίκτυο που στηρίζουν άμεσα την ανταγωνιστική ανάπτυξη των υποδομών, όπου είναι εφικτό, και θα αντικατοπτρίζουν τις επιλογές λιανικής που είναι ήδη διαθέσιμες σε τελικούς χρήστες.
Σε περιοχές όπου ο ανταγωνισμός με βάση τις υποδομές μπορεί να μην είναι ρεαλιστικός, οι κοινές επενδύσεις από ανταγωνιστικούς φορείς εκμετάλλευσης επιτρέπουν τη συγκέντρωση του κόστους, τη μείωση των κινδύνων, την υπέρβαση κλιμακωτών εμποδίων από μικρότερους φορείς εκμετάλλευσης και τον σταδιακό βιώσιμο ανταγωνισμό λιανικής που εξαρτάται λιγότερο από τη ρύθμιση. Επομένως, σε παράγοντες με σημαντική ισχύ στην αγορά που είναι ανοικτοί σε τέτοιες κοινές επενδύσεις σε δίκτυα πολύ μεγάλης χωρητικότητας θα πρέπει να επιτρέπεται η διαφοροποίηση από ανταγωνιστές που δεν πραγματοποιούν επενδύσεις· η διαδικασία αυτή μπορεί να δώσει σε όλους τους παράγοντες ένα κίνητρο για να δεσμεύσουν το απαραίτητο κεφάλαιο.
Τα επιχειρηματικά μοντέλα που βασίζονται στην πώληση χονδρικής πρόσβασης δικτύου σε φορείς εκμετάλλευσης λιανικής μπορούν να μειώσουν τους κινδύνους ανταγωνισμού, να προσελκύσουν «ασθενές» κεφάλαιο που υποστηρίζει μακροπρόθεσμες επενδύσεις σε δίκτυα πολύ μεγάλης χωρητικότητας και συνεπώς να επεκτείνουν τη διαχωριστική γραμμή μεταξύ εμπορικών και μη εμπορικών περιοχών ανάπτυξης. Αυτό το σχετικά νέο, αλλά αναπτυσσόμενο, επιχειρηματικό μοντέλο χρήζει σαφέστερης και απλούστερης κανονιστικής αντιμετώπισης σε περιπτώσεις που κρίνεται ότι οι εν λόγω φορείς εκμετάλλευσης διαθέτουν σημαντική ισχύ στην αγορά.
Ο προτεινόμενος Κώδικας θεσπίζει προβλέψιμους κανονιστικούς όρους για την προώθηση των κοινών επενδύσεων και των επιχειρηματικών μοντέλων μόνο χονδρικής, διευκολύνοντας την περαιτέρω ανάπτυξη δικτύων πολύ υψηλής χωρητικότητας σε προαστιακές και αγροτικές περιοχές.
Οι τελικοί χρήστες σε περιοχές με περισσότερες προκλήσεις μπορεί να προτίθενται να επενδύσουν προκαταβολικά σε συνδέσεις πολύ μεγάλης χωρητικότητας με ίνες στις κατοικίες τους, είτε μεμονωμένα ή ως στο πλαίσιο ενός προγράμματος συγκέντρωσης της ζήτησης. Η οικονομική δέσμευση θα πρέπει να είναι δυνατή με βάση ξεχωριστή σύμβαση που επιτρέπει μακροπρόθεσμες δόσεις εντός των οικονομικών δυνατοτήτων, δεδομένου ότι ο τελικός χρήστης διατηρεί το δικαίωμα να αλλάξει πάροχο υπηρεσιών μετά από 24 μήνες κατ’ ανώτατο όριο.
Ο προτεινόμενος Κώδικας διευκρινίζει ότι οι πληρωμές σε μακροπρόθεσμες δόσεις για συνδέσεις συνάδουν με τους κανόνες προστασίας του τελικού χρήστη.
Κανόνες για το φάσμα της κινητής συνδεσιμότητας και του 5G
Η ΕΕ ήταν η πρώτη που ανέπτυξε την ασύρματη τεχνολογία 4G, αλλά καθυστέρησε στην εγκατάστασή της σε σύγκριση με άλλες προηγμένες περιφέρειες. Η αργή και τμηματοποιημένη εκχώρηση του αντίστοιχου φάσματος από τα κράτη μέλη έχει άμεσες αρνητικές συνέπειες στην κάλυψη και τη διείσδυση του ασύρματου δικτύου στο σύνολο της Ευρώπης. Εάν επαναληφθούν αυτές οι καθυστερήσεις θα θέσουν σε κίνδυνο την επιτυχή εισαγωγή του 5G στην Ευρώπη και την ανάπτυξη νέων καινοτόμων υπηρεσιών.
Εκτός από τις ταχύτερες διαδικασίες για τον καθορισμό φάσματος για ηλεκτρονικές επικοινωνίες, με σαφέστερες προθεσμίες για τον χρόνο διάθεσης του φάσματος στην αγορά, οι επενδυτές που θα επενδύσουν στην επόμενη γενιά ασύρματων ευρυζωνικών υπηρεσιών χρειάζονται περισσότερη προβλεψιμότητα και συνέπεια σχετικά με τα μελλοντικά μοντέλα χορήγησης αδειών και τους βασικούς όρους εκχώρησης ή ανανέωσης των εθνικών δικαιωμάτων φάσματος. Στα παραπάνω περιλαμβάνεται η ελάχιστη διάρκεια της άδειας για να διασφαλίζονται οι αποδόσεις των επενδύσεων, μεγαλύτερο εύρος αγοράς και μίσθωσης φάσματος και συνέπεια και αντικειμενικότητα ως προς τα κανονιστικά μέτρα διαμόρφωσης της αγοράς (κατώτατες τιμές, σχεδιασμός δημοπρασιών, τμήματα και περιορισμοί φάσματος, κατ’ εξαίρεση δεσμεύσεις φάσματος ή υποχρεώσεις χονδρικής πρόσβασης). Αφετέρου, οι φορείς εκμετάλλευσης θα πρέπει να δεσμεύονται για να χρησιμοποιούν αποτελεσματικά το φάσμα που τους εκχωρείται.
Ο προτεινόμενος Κώδικας θεσπίζει βασικές αρχές εκχώρησης του φάσματος στην Ένωση, νέα μέσα σε επίπεδο Ένωσης για τον καθορισμό των προθεσμιών εκχώρησης και των περιόδων αδειοδότησης (τουλάχιστον 25 έτη) και αξιολόγηση από ομότιμους μεταξύ των ρυθμιστικών αρχών για να διασφαλίζεται η συνέπεια στις πρακτικές εκχώρησης.
Οι υποχρεώσεις κάλυψης στις άδειες φάσματος συνιστούν ένα αποτελεσματικό εργαλείο για την αντιμετώπιση των κενών στην ασύρματη συνδεσιμότητα και διασφαλίζουν κάλυψη υψηλής ποιότητας για τον πληθυσμό και την επικράτεια της ΕΕ. Ενώ οι υποχρεώσεις κάλυψης ήδη χρησιμοποιούνται ευρέως, πρέπει να προσαρμοστούν καλύτερα σε σχέση με τους στόχους του 2025 στην παρούσα ανακοίνωση, ιδίως σε σχέση με τις βασικές διαδρομές μεταφοράς και τις αγροτικές περιοχές. Οι φορείς εκμετάλλευσης πρέπει να διαθέτουν τη δυνατότητα ταχείας εγκατάστασης πυκνότερων δικτύων με βάση μικρές κυψέλες. Οι ρυθμιστικοί φορείς χρειάζονται συμπληρωματικά εργαλεία για την αντιμετώπιση των τοπικών κενών κάλυψης (λευκές περιοχές), όπως διευκόλυνση για τον επιμερισμό δικτύου.
Ο προτεινόμενος Κώδικας προωθεί μια συνεκτική προσέγγιση για την κάλυψη των υποχρεώσεων, την ανάπτυξη μικρών κυψελών και τον επιμερισμό δικτύου, ωθώντας έτσι την ανάπτυξη του 5G και τη συνδεσιμότητα σε αγροτικές περιοχές.
Η από κοινού χρήση του φάσματος, είτε με βάση τη γενική εξουσιοδότηση ή τα δικαιώματα ατομικής χρήσης, μπορεί να επιτρέπει την αποδοτική και εντατική αξιοποίηση του σπάνιου αυτού πόρου. Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για τις νέες, πολύ μικρής εμβέλειας («millimetre») φασματικές ζώνες που προβλέπονται για τις επικοινωνίες 5G. Οι χρήστες του ραδιοφάσματος με γενική εξουσιοδότηση χρήζουν μεγαλύτερης κανονιστικής προστασίας από επιβλαβείς ενδοζωνικές παρεμβολές, τα εμπόδια για την εγκατάσταση σημείων ασύρματης πρόσβασης θα εξαλείφονται και η πρόσβαση των τελικών χρηστών σε επιμερισμένες ασύρματες συνδέσεις θα καθίσταται ευκολότερη.
Ο προτεινόμενος Κώδικας διευκολύνει την κοινή χρήση φάσματος σε δίκτυα 5G και προωθεί την πρόσβαση του τελικού χρήστη σε ασύρματη συνδεσιμότητα.
Παροχή κινήτρων για την υιοθέτηση μέσω ανταγωνιστικών αγορών, επιλογής του καταναλωτή και οικονομικών τιμολογίων
Τα δίκτυα πολύ υψηλής χωρητικότητας αποφέρουν απόδοση της επένδυσης και ευρύτερα οικονομικά οφέλη μόνο αν υιοθετούνται από πολίτες και επιχειρήσεις. Παρόλο που παίζουν ρόλο πολλοί διαφορετικοί παράγοντες, οι κανόνες πρέπει να διασφαλίζουν τις ανταγωνιστικές αγορές και την επιλογή του καταναλωτή. Ο προτεινόμενος Κώδικας μεταξύ άλλων διασφαλίζει ότι οι τελικοί χρήστες μπορούν να αξιοποιήσουν πλήρως το δικαίωμά μεταφοράς τους σε άλλον πάροχο, περιλαμβανομένης της περίπτωσης που συνάπτουν σύμβαση για πακέτα υπηρεσιών πρόσβασης στο διαδίκτυο ή υπηρεσιών επικοινωνιών και άλλων αγαθών ή υπηρεσιών (όπως συσκευές ή περιεχόμενο).
Ο προτεινόμενος Κώδικας εκσυγχρονίζει τα δικαιώματα αλλαγής παρόχου του τελικού χρήστη, μεταξύ άλλων για πακέτα.
Ακόμα και εάν το επίκεντρο στρέφεται στην ανάπτυξη και την υιοθέτηση συνδεσιμότητας πολύ υψηλής χωρητικότητας, κανένας δεν πρέπει να αποκλείεται από την πρόσβαση σε βασική συνδεσιμότητα. Παρόλο που άλλα μέσα πολιτικής είναι καταλληλότερα για την προώθηση της εγκατάστασης δικτύων σε αποκλεισμένες περιοχές, θα πρέπει να χρησιμοποιούνται καθολικές υπηρεσίες για να διασφαλίζεται ότι τα μέλη ευάλωτων κοινωνικών ομάδων μπορούν να έχουν πρόσβαση σε οικονομικές βασικές υπηρεσίες, εάν η αγορά δεν παρέχει τη λύση.
Ο προτεινόμενος Κώδικας διασφαλίζει ότι οι ευάλωτοι τελικοί χρήστες έχουν δικαίωμα οικονομικής σύμβασης συνδεσιμότητας.
Κανόνες που προσαρμόζονται σε νέες υπηρεσίες επικοινωνιών και στην εσωτερική αγορά
Η συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο κατέστησε δυνατές νέες μορφές διαδικτυακών υπηρεσιών επικοινωνιών, με σημαντικά οφέλη για τους τελικούς χρήστες. Οι τομεακοί κανόνες δεν θα πρέπει να στρεβλώνουν τον ανταγωνισμό μεταξύ παραδοσιακών φορέων εκμετάλλευσης και νέων πλατφορμών επικοινωνίας, αλλά θα πρέπει να αντιμετωπίζουν τα ζητήματα των τελικών χρηστών κατά τρόπο αναλογικό και χωρίς διακρίσεις με βάση τα αντίστοιχα χαρακτηριστικά των οικείων υπηρεσιών. Τόσο οι πάροχοι υπηρεσιών όσο και οι τελικοί χρήστες θα πρέπει να επωφελούνται από άποψη επιπέδου από μια πραγματικά εσωτερική αγορά υπηρεσιών, με επαρκή προστασία σε τομείς όπως η ασφάλεια. Οι ίσοι όροι ανταγωνισμού θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι φορείς εκμετάλλευσης δικτύου δεν βρίσκονται σε μειονεκτική θέση όταν παρέχουν και υπηρεσίες επικοινωνιών.
Ο προτεινόμενος Κώδικας διασφαλίζει δίκαιη εσωτερική αγορά μέσω της μέγιστης εναρμόνισης των βασικών κανόνων που αφορούν τους τομείς και τους τελικούς χρήστες, οι οποίοι ισχύουν κατά περίπτωση για διαφορετικές κατηγορίες υπηρεσιών.
Μοντέλο διακυβέρνησης που διασφαλίζει την κανονιστική σταθερότητα και συνέπεια
Ένα αποτελεσματικό σύστημα διακυβέρνησης βασίζεται στη συνεργασία ισχυρών και ανεξάρτητων εθνικών ρυθμιστικών φορέων με επαρκείς αρμοδιότητες, οι οποίοι συνεργάζονται με την Επιτροπή σε μια ενισχυμένη θεσμική δομή (BEREC) με αντίστοιχα καθήκοντα και πιο δομημένη προσφυγή στη στρατηγική εμπειρογνωμοσύνη όσον αφορά την πολιτική του φάσματος (μέσω της Ευρωπαϊκής Ομάδας για την Πολιτική Ραδιοφάσματος, RSPG). Ο κοινός στόχος θα πρέπει να έγκειται στη διασφάλιση ότι, με βάση την εμπειρία και την εμπειρογνωμοσύνη που αναπτύχθηκε από τον BEREC και εθνικές ρυθμιστικές αρχές κατά την ταυτόχρονη εφαρμογή του τρέχοντος πλαισίου, ο νέος Κώδικας εφαρμόζεται κατά τρόπο συνεκτικό, προβλέψιμο και διορατικό με γνώμονα τα μακροπρόθεσμα συμφέροντα των τελικών χρηστών, σε μια ανταγωνιστική εσωτερική αγορά.
Ο Κώδικας προτείνει τη θέσπιση ενός πιο αποτελεσματικού συστήματος της ΕΕ για τους ρυθμιστικούς φορείς των ηλεκτρονικών επικοινωνιών ώστε να διασφαλίζεται η συνεκτικότερη εφαρμογή του κανονιστικού πλαισίου, με σκοπό την ανάπτυξη της εσωτερικής αγοράς.
4.2.Σχέδιο δράσης για το 5G
Η Επιτροπή επίσης προτείνει ένα σχέδιο δράσης για το 5G, ώστε να προωθήσει συντονισμένη προσέγγιση για την ανάπτυξη υποδομών 5G, οι οποίες παίζουν σημαντικό ρόλο στη μελλοντική δυνατότητα σύνδεσης της Ευρώπης στο διαδίκτυο. Θα διανοίξει τελείως νέες ευκαιρίες για καινοτομία, όχι μόνο στον τομέα των επικοινωνιών, αλλά και σε ολόκληρο το φάσμα της οικονομίας και της κοινωνίας. Η εγκατάσταση των νέων υποδομών 5G απαιτεί έναν εύλογο βαθμό συντονισμού μεταξύ των κρατών μελών και μεταξύ συναφών τομέων για την τόνωση των επενδύσεων. Το σχέδιο δράσης αποσκοπεί στην υλοποίηση του συντονισμού αυτού με βάση έναν αριθμό στοχευμένων δράσεων, κυρίως προαιρετικού χαρακτήρα. Μαζί με τον προτεινόμενο Κώδικα, θα πρέπει να δώσει στην Ευρώπη τα εργαλεία για να προηγηθεί στον αγώνα δρόμου για το 5G, προς όφελος της διεθνούς ανταγωνιστικότητας.
Η Επιτροπή καλεί τα κράτη μέλη να στηρίξουν το σχέδιο δράσης για το 5G και θα συνεργαστεί με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη για να διασφαλίσει την αποτελεσματική εφαρμογή του.
4.3.Δημόσια στήριξη των επενδύσεων
Οι νομοθετικές και κανονιστικές ενέργειες μπορούν να απομακρύνουν τους φραγμούς, να ενισχύσουν τα κίνητρα ανταγωνισμού, να παρέχουν μεγαλύτερη προβλεψιμότητα για επενδυτές και χαμηλότερο κόστος για την ανάπτυξη δικτύου. Οι στόχοι συνδεσιμότητας στο διαδίκτυο για το 2025 έχουν τεθεί σε ένα επίπεδο που θα τους επιτρέψει να καταστούν προσιτοί σε μεγάλο βαθμό για τους εμπορικούς φορείς εκμετάλλευσης. Εντούτοις, η δημόσια χρηματοδότηση θα είναι απαραίτητη για τη βελτίωση της επιχειρηματικής προοπτικής για ιδιώτες χρηματοδότες στις πιο δύσκολες περιοχές.
Έως σήμερα η χρηματοδότηση από ευρωπαϊκά διαρθρωτικά και επενδυτικά ταμεία για επενδύσεις σε ευρυζωνικά δίκτυα έχει λάβει σε μεγάλο βαθμό τη μορφή επιχορηγήσεων· το κανονιστικό πλαίσιο για τα ευρωπαϊκά διαρθρωτικά και επενδυτικά ταμεία για την περίοδο 2014-2020 εισήγαγε μια νέα δυνατότητα χρήσης των χρηματοδοτικών μέσων στον τομέα αυτό, όπως επισημαίνεται στην ανακοίνωση σχετικά με το επενδυτικό σχέδιο για την Ευρώπη, όπου ζητείται διπλασιασμός της χρήσης των χρηματοδοτικών μέσων στο πλαίσιο των εν λόγω ταμείων. Η διευκόλυνση «Συνδέοντας την Ευρώπη» και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Στρατηγικών Επενδύσεων (ΕΤΣΕ) παρέχουν χρηματοδοτικά μέσα με ειδικά χαρακτηριστικά σε μικρά και μεγάλα ευρυζωνικά έργα αντίστοιχα ή μπορούν να συνδυαστούν για τη στήριξη ειδικών ταμείων και πλατφορμών. Η παροχή τεχνικής βοήθειας είναι δυνατή μέσω του ευρωπαϊκού κόμβου επενδυτικών συμβουλών.
Η χρηματοδότηση επιχορηγήσεων για ευρυζωνικά δίκτυα συχνά είναι απαραίτητη για τις πιο απομακρυσμένες περιοχές, οι οποίες διαφορετικά θα ήταν μη αποδοτικές. Εντούτοις, η δημόσια συνεισφορά με τη χρήση χρηματοδοτικών μέσων μπορεί να προσελκύσει επιπλέον μακροπρόθεσμες ιδιωτικές επενδύσεις με μείωση των βραχυπρόθεσμων κινδύνων για ανάπτυξη σε περιοχές όπου οι επιχειρήσεις μπορεί μακροπρόθεσμα να έχουν θετικά αποτελέσματα. Με ανάμιξη ή συνδυασμό των δύο μορφών δημόσιας χρηματοδότησης σε περιοχές με συνολικό εμπορικό δυναμικό για δίκτυα πολύ υψηλής χωρητικότητας, οι επιχορηγήσεις μπορούν να μειωθούν στις ελάχιστες απαραίτητες για τη δημιουργία επιχειρηματικών προοπτικών σε μη αποδοτικές υποπεριοχές, μεγιστοποιώντας ταυτόχρονα τη συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα σε ευρύτερες περιοχές.
Για να αξιοποιηθεί στο έπακρο το αποτέλεσμα μόχλευσης της δημόσιας χρηματοδότησης των μεικτών επενδύσεων για δίκτυα πολύ υψηλής χωρητικότητας σε ολόκληρη την Ευρώπη, τα κράτη μέλη πρέπει να χρησιμοποιούν κατάλληλη μεικτή χρηματοδότηση επιχορηγήσεων και χρηματοδοτικών μέσων και συμπληρωματικές ενέργειες μεταξύ των διαφόρων χρηματοδοτικών προγραμμάτων της ΕΕ και των κρατών μελών.
Η διευκόλυνση «Συνδέοντας την Ευρώπη» συνιστά το μέσο της ΕΕ που αφορά αποκλειστικά την υποστήριξη διευρωπαϊκών δικτύων. Ωστόσο, ο τρέχων προϋπολογισμός της μπορεί να υποστηρίξει μόνο ένα στενό μέρος τμήματος ευρυζωνικών έργων, δηλαδή καινοτόμα έργα που βασίζονται σε τεχνολογία αιχμής και με δυνατότητα αναπαραγωγής, και χρησιμοποιώντας μόνο χρηματοδοτικά μέσα. Η υπάρχουσα και μελλοντική χρηματοδότηση της ΕΕ σε όλα τα επίπεδα θα πρέπει να είναι απλουστευμένη και να καθίσταται πιο ευέλικτη, ώστε να επιτρέπει τον συνδυασμό χρηματοδοτικών μέσων και επιχορηγήσεων. Στο πλαίσιο της ενδιάμεσης αναθεώρησης του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
, η Επιτροπή προτείνει μέτρα για να διευκολύνει τον συνδυασμό των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων με το ΕΤΣΕ σε όλους τους τομείς, περιλαμβανομένων των ευρυζωνικών δικτύων.
Κατά την προετοιμασία του δημοσιονομικού προγραμματισμού μετά το 2020, η Επιτροπή θα αξιολογήσει τις μελλοντικές ανάγκες οικονομικής στήριξης στο πλαίσιο διαφόρων επενδυτικών προγραμμάτων της ΕΕ ενόψει των στόχων για το 2025.
Η Επιτροπή καλεί τα κράτη μέλη να συνδυάσουν αποτελεσματικά τη δημόσια στήριξη μέσω επιχορηγήσεων και χρηματοδοτικών μέσων για την επίτευξη των μακροπρόθεσμων στόχων που τίθενται στην παρούσα ανακοίνωση.
Η Επιτροπή, σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, θα δρομολογήσει έως το τέλος του έτους ένα ταμείο ευρυζωνικών υπηρεσιών, με βάση τη διευκόλυνση «Συνδέοντας την Ευρώπη» και το ΕΤΣΕ, και διερευνά μια πρωτοβουλία σχετικά με τις χρηματοδοτικές επιλογές για τις δραστηριότητες που αφορούν τη στρατηγική της ψηφιακής ενιαίας αγοράς, μεταξύ άλλων σχετικά με τον συνδυασμό διαφόρων πηγών χρηματοδότησης ευρωπαϊκών έργων συνδεσιμότητας στο διαδίκτυο κοινής ωφέλειας έως το 2025.
Στο πλαίσιο του δημοσιονομικού προγραμματισμού μετά το 2020, η Επιτροπή θα αξιολογήσει την ανάγκη για επαρκείς πόρους του προϋπολογισμού με σκοπό την αποτελεσματική χρηματοδότηση των ευρυζωνικών υπηρεσιών σε λιγότερο εξυπηρετούμενες περιοχές στο πλαίσιο της διευκόλυνσης «Συνδέοντας την Ευρώπη», και την ανάγκη αποκλειστικής στήριξης από τα ευρωπαϊκά διαρθρωτικά και επενδυτικά ταμεία, πιθανώς με ενδεικτικό μερίδιο, για τον ψηφιακό μετασχηματισμό της ευρωπαϊκής οικονομίας και κοινωνίας.
Η εθνική δημόσια στήριξη των επενδύσεων που δεν πραγματοποιείται με όρους της αγοράς εμπίπτει στους κανόνες για την κρατική ενίσχυση, όπως προβλέπονται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις στον ευρυζωνικό τομέα επιτρέπουν τη δημόσια χρηματοδότηση για την ανάπτυξη δικτύων που προσφέρουν σημαντικές βελτιώσεις σε σχέση με τα υπάρχοντα δίκτυα (η αρχή της ουσιαστικής αλλαγής ως προς την ευρυζωνική διαθεσιμότητα). Οι κίνδυνοι στρέβλωσης του ανταγωνισμού αντιμετωπίζονται με απαιτήσεις όπως χρήση του λιγότερο στρεβλωτικού δημόσιου χρηματοδοτικού μηχανισμού και διασφάλιση της ανοικτής πρόσβασης σε κρατικά χρηματοδοτούμενες υποδομές.
Οι στόχοι του ψηφιακού θεματολογίου για την Ευρώπη για το 2020 ήδη αντικατοπτρίζονται στις κατευθυντήριες γραμμές: κρατική ενίσχυση για ουσιαστική αλλαγή από βασική ευρυζωνική πρόσβαση σε βασική πρόσβαση νέας γενιάς (NGA) (που προσφέρει συνήθως περισσότερα από 30 Mbps και λιγότερα από 100 Mbps) και θεωρείται ότι αντισταθμίζουν την αποτυχία της αγοράς εάν δεν υπάρχει εμπορική ανάπτυξη για δίκτυα υψηλής χωρητικότητας. Οι κατευθυντήριες γραμμές προσδιορίζουν επίσης τις περαιτέρω ουσιαστικές αλλαγές, π.χ. αναβαθμίσεις, μέσω επέκτασης των ινών εγγύτερα στον τελικό χρήστη, σε «υπερταχεία» ευρυζωνική σύνδεση 100 Mbps ή παραπάνω, οι οποίες υπόκεινται στην επαλήθευση μη ικανοποίησης της ζήτησης σε περιπτώσεις που είναι ήδη διαθέσιμο ένα υπάρχον ή σχεδιαζόμενο δίκτυο NGA.
Κατά την αξιολόγηση των εθνικών σχεδίων για τη στήριξη δικτύων πολύ μεγάλης χωρητικότητας, η Επιτροπή θα λάβει υπόψη τις ανάγκες και τους στόχους που εντοπίζονται στην παρούσα ανακοίνωση και τα βασικά αποδεικτικά στοιχεία μακροπρόθεσμης ζήτησης για τα δίκτυα που εξυπηρετούνται λιγότερο από την αγορά. Σύμφωνα με την αρχή της εύστοχης κρατικής παρέμβασης που περιορίζεται στην ελάχιστη απαραίτητη παρέμβαση για διόρθωση των αποτυχιών της αγοράς και την επίτευξη των στόχων ευρωπαϊκού συμφέροντος, η Επιτροπή αντιμετωπίζει θετικά τη χρήση μεικτής χρηματοδότησης σε όλα τα χρηματοδοτικά μέσα και τους τομείς όπου δημιουργεί μια ουσιαστικά αλλαγή σε υπερταχέα ευρυζωνικά δίκτυα. Η πρακτική αυτή μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο που συνεπάγονται οι επενδύσεις σε δίκτυα πολύ υψηλής χωρητικότητας, μειώνοντας έτσι το κόστος για το κοινό και ελαχιστοποιώντας ταυτόχρονα τυχόν στρεβλώσεις του ανταγωνισμού.
Η Επιτροπή θα μελετήσει την προβλέψιμη εξέλιξη της μακροπρόθεσμης ζήτησης κατά την εφαρμογή της προσέγγισης της «ουσιαστικής αλλαγής» των κατευθυντήριων γραμμών για τις κρατικές ενισχύσεις στον ευρυζωνικό τομέα σε συνδυασμό με τους στρατηγικούς στόχους που τίθενται στην παρούσα ανακοίνωση και θα εξετάσει θετικά την αποτελεσματική μεικτή χρηματοδότηση που συμβάλλει στη μείωση της έντασης των ενισχύσεων και τη μείωση των κινδύνων στρέβλωσης του ανταγωνισμού, ως μέρος της αξιολόγησης που διενεργεί για τις παρεμβάσεις κρατικής ενίσχυσης.
4.4.Wi-Fi για την Ευρώπη
Η πρόσβαση στο διαδίκτυο μέσω Wi-Fi επιτρέπει την ευχερή σύνδεση πολλών χρηστών και πολλές τοπικές αρχές ήδη προσφέρουν σε δημόσιους χώρους δωρεάν πρόσβαση στο διαδίκτυο. Η Επιτροπή επιθυμεί να στηρίξει και να ενθαρρύνει την παροχή δωρεάν Wi-Fi πρόσβασης στους πολίτες σε όλες τις δημόσιες υπηρεσίες (δηλ. τις κρατικές υπηρεσίες, σχολεία, βιβλιοθήκες, κέντρα υγείας, μουσεία, δημόσια πάρκα και πλατείες) για την καλύτερη ενσωμάτωση των κοινοτήτων στην ψηφιακή ενιαία αγορά, ώστε να έρθουν οι χρήστες σε επαφή με την κοινωνία των Gigabit, να βελτιωθεί ο ψηφιακός γραμματισμός και να συμπληρωθούν οι οι δημόσιες υπηρεσίες που παρέχονται σε αυτούς τους χώρους.
Η Επιτροπή θα δημιουργήσει ένα δημόσιο σύστημα κουπονιών για Wi-Fi με το οποίο οι δημόσιες αρχές θα προσφέρουν δωρεάν συνδέσεις Wi-Fi στα κέντρα κοινοτικής ζωής.
4.5.Συνοδευτικά μέτρα για τη στήριξη της συνδεσιμότητας στο διαδίκτυο και της σύγκλισης
Η επίτευξη των στόχων της Ευρώπης για συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο θα προϋποθέτει επίσης προορατικές εθνικές ή περιφερειακές πολιτικές που θα στηρίζονται στα εθνικά σχέδια ευρυζωνικότητας. Είναι σημαντικό να αυξηθεί η διαφάνεια σχεδιασμού, να ενισχυθεί η πολυεπίπεδη διακυβέρνηση και να γίνει ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών προς όφελος των παρόχων υποδομών, των δημόσιων αρχών και των χρηστών της συνδεσιμότητας.
Η Επιτροπή καλεί τα κράτη μέλη να επανεξετάσουν την πρόοδο των εθνικών σχεδίων τους για την ευρυζωνικότητα και να ενημερώσουν τα σχέδια αυτά έως το τέλος του 2017 με χρονικό ορίζοντα το 2025, σύμφωνα με τους στρατηγικούς στόχους που τίθενται στην παρούσα ανακοίνωση και το σχέδιο δράσης για το 5G.
Όπως προέκυψε από την πρωτοβουλία Συνδεδεμένες Κοινότητες, η οποία αναπτύχθηκε από την Επιτροπή το 2014, οι τοπικοί και περιφερειακοί φορείς λήψης αποφάσεων παρουσιάζουν υψηλό επίπεδο ενδιαφέροντος για αυξημένη συνεργασία μεταξύ δημόσιων και ιδιωτικών παραγόντων συνδεσιμότητας, περισσότερη τεχνική βοήθεια και καλύτερη κοινοποίηση των βέλτιστων πρακτικών και διαθέσιμων εργαλείων. Επίσης, η χαρτογράφηση των υφιστάμενων και μελλοντικών δικτύων θα παρέχει στις δημόσιες αρχές σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης μεγαλύτερη ορατότητα ως προς τις αποτυχίες της αγοράς και τα κενά συνδεσιμότητας και μια ευκαιρία για λήψη εύστοχων δημόσιων πρωτοβουλιών. Αλλά η επιτυχία προϋποθέτει επίσης ότι θα συμβάλλουν στην ενθάρρυνση για ενεργή συμμετοχή των πολιτών σε ψηφιακές δραστηριότητες.
Η Επιτροπή, σε συνεργασία με την Επιτροπή των Περιφερειών, έως το τέλος του 2016 θα δημιουργήσει μια συμμετοχική ευρυζωνική πλατφόρμα για να διασφαλίσει υψηλό επίπεδο δέσμευσης και συνεργασίας μεταξύ συναφών δημόσιων και ιδιωτικών φορέων για ευρυζωνικές επενδύσεις και πρόοδο στην υλοποίηση των εθνικών σχεδίων ευρυζωνικότητας.
Για να διευκολύνει την αποτελεσματική παροχή κονδυλίων των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων που κατανέμονται για ευρυζωνικά έργα, η Επιτροπή πρότεινε τη συγκρότηση ενός δικτύου αρμόδιων γραφείων ευρυζωνικότητας (BCOs). Αποσκοπεί στην επιτάχυνση της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των κρατών μελών / περιφερειών και την παροχή τεχνικής βοήθειας σχετικά με τους τρόπους αποτελεσματικής επένδυσης σε ευρυζωνικά έργα, όποτε είναι δυνατό σε συνδυασμό με χρηματοδοτικά μέσα.
Η Επιτροπή καλεί τα κράτη μέλη και τις περιφέρειες να συγκροτήσουν και να υποστηρίξουν το δίκτυο αρμόδιων γραφείων ευρυζωνικότητας της ΕΕ σε περιφερειακό/εθνικό επίπεδο.
Ο περιορισμός του κόστους των τεχνικών έργων –το οποίο συνιστά έως το 80 % των επενδύσεων σε ευρυζωνικά δίκτυα– θα μπορούσε να διευκολύνει περαιτέρω την προώθηση της ευρυζωνικότητας. Η οδηγία 2014/61/ΕΕ
(οδηγία για τη μείωση του κόστους ευρυζωνικών υπηρεσιών) επιδιώκει την αύξηση της κοινής χρήσης και της επαναχρησιμοποίησης της υπάρχουσας υλικής υποδομής, μεταξύ διαφόρων τομέων (ενέργεια, μεταφορές, κ.λπ.) και τη διευκόλυνση των συνεργειών με δημόσια έργα· και προβλέπει ότι όλα τα νέα ή ανακαινισμένα κτίρια θα διαθέτουν ευρυζωνική υποδομή. Οι συνέργειες και η συνεργασία μεταξύ φορέων κοινής ωφέλειας πυροδοτούν αυξημένο ενδιαφέρον από άλλους τομείς και έχουν ήδη αποφέρει θετικά αποτελέσματα. Η Επιτροπή προτρέπει τα κράτη μέλη να επιταχύνουν τη μεταφορά και να διασφαλίσουν την αποτελεσματική εφαρμογή της οδηγίας, ώστε να μπορούν να υλοποιηθούν όλες οι δυνατότητες των μέτρων και ιδίως οι διατομεακές συνέργειες.
Σύμφωνα με την οδηγία για τη μείωση του κόστους ευρυζωνικών υπηρεσιών, η Επιτροπή προτίθεται, έως την 1η Ιουλίου 2018, να αξιολογήσει την εφαρμογή της, να εκτιμήσει τον αντίκτυπο του κόστους των ευρυζωνικών έργων που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ και να εκδώσει οδηγίες για την προώθηση των βέλτιστων πρακτικών με σκοπό την περαιτέρω συνεισφορά σε μακροπρόθεσμους στόχους που τίθενται στην παρούσα ανακοίνωση.
5.Συμπέρασμα
Η πρόσβαση στο διαδίκτυο είναι σήμερα τόσο σημαντική όσο ήταν ο ηλεκτρισμός για τη δεύτερη βιομηχανική επανάσταση, για την οικονομία και την κοινωνία. Η συνδεσιμότητα πολύ υψηλής χωρητικότητας στο διαδίκτυο είναι σημαντική προκειμένου να απελευθερωθεί το επόμενο κύμα ανταγωνιστικότητας και καινοτομίας και να μπορούν οι επιχειρήσεις και οι πολίτες της Ευρώπης να αποκομίζουν τα πλήρη οφέλη της ψηφιακής ενιαίας αγοράς. Η παρούσα ανακοίνωση και τα συνοδευτικά μέτρα πρόκειται να εφοδιάσουν την Ευρώπη με τα απαιτούμενα εργαλεία για να επιφέρουν την αλλαγή αυτή.
Η Επιτροπή ενθαρρύνει τα κράτη μέλη, σε στενή συνεργασία με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, να δεσμευτούν για πολιτική, κανονιστική και οικονομική στήριξη του οράματος για μια ευρωπαϊκή κοινωνία των Gigabit που περιλαμβάνεται στην παρούσα ανακοίνωση και καλεί:
-το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να εγκρίνουν τους στρατηγικούς στόχους για συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο στο πλαίσιο της ψηφιακής ενιαίας αγοράς·
-το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο να προβούν άμεσα στη νομοθετική συζήτηση επί της συνοδευτικής πρότασης για έναν ευρωπαϊκό κώδικα ηλεκτρονικών επικοινωνιών με στόχο την επίτευξη πολιτικής συμφωνίας έως το τέλος του 2017 και την εφαρμογή στα κράτη μέλη πολύ πριν από το 2020.
Η Επιτροπή θα υποβάλει έκθεση για την πρόοδο των πρωτοβουλιών που παρουσιάζονται στην παρούσα ανακοίνωση στο πλαίσιο της τακτικής υποβολής εκθέσεων για την ψηφιακή ενιαία αγορά.
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
Παροχή υψηλών επιδόσεων συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο στο πλαίσιο της ψηφιακής ενιαίας αγοράς
Πρωτοβουλία
|
Δράσεις και χρονοδιάγραμμα
|
Μέτρα κανονιστικού πλαισίου
|
Νομοθετική πρόταση για τη θέσπιση ευρωπαϊκού κώδικα ηλεκτρονικών επικοινωνιών
|
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο να προβούν άμεσα στις νομοθετικές συζητήσεις με στόχο την επίτευξη πολιτικής συμφωνίας έως το τέλος του 2017 και την εφαρμογή στα κράτη μέλη πολύ πριν από το 2020.
|
Νομοθετική πρόταση για τη σύσταση ενός Φορέα Ευρωπαϊκών Ρυθμιστικών Αρχών για τις Ηλεκτρονικές Επικοινωνίες
|
|
Στήριξη και λοιπά μέτρα
|
Στρατηγικοί στόχοι για τη συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο
|
Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να εγκρίνουν έως το τέλος του 2016 τους στρατηγικούς στόχους για συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο στο πλαίσιο της ψηφιακής ενιαίας αγοράς.
|
5G για την Ευρώπη: σχέδιο δράσης
|
Καθορισμός κοινού χρονοδιαγράμματος και μιας σειράς δράσεων εφαρμογής για τη συντονισμένη εισαγωγή δικτύων 5G στην Ευρώπη.
|
Ταμείο ευρυζωνικών υπηρεσιών, βασιζόμενο στη διευκόλυνση «Συνδέοντας την Ευρώπη» και το ΕΤΣΕ
|
Η Επιτροπή, σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, να δρομολογήσει ένα Ταμείο ευρυζωνικών υπηρεσιών έως το τέλος του 2016.
|
Επιλογές χρηματοδότησης για δραστηριότητες σχετικές με τη στρατηγική για την ψηφιακή ενιαία αγορά
|
Η Επιτροπή να διερευνήσει μια πρωτοβουλία για τις επιλογές χρηματοδότησης, μεταξύ άλλων για τον συνδυασμό διαφόρων πηγών χρηματοδότησης, για ευρωπαϊκά έργα συνδεσιμότητας στο διαδίκτυο κοινής ωφέλειας έως το 2025.
|
Δημοσιονομικός προγραμματισμός μετά το 2020
|
Η Επιτροπή να αξιολογήσει την ανάγκη για επαρκείς πόρους του προϋπολογισμού για αποτελεσματική χρηματοδότηση των ευρυζωνικών υπηρεσιών σε λιγότερο εξυπηρετούμενες περιοχές στο πλαίσιο της διευκόλυνσης «Συνδέοντας την Ευρώπη», και την ανάγκη αποκλειστικής στήριξης από τα διαρθρωτικά ταμεία, πιθανώς με ενδεικτικό μερίδιο, για τον ψηφιακό μετασχηματισμό της ευρωπαϊκής οικονομίας και κοινωνίας.
|
Wi-Fi για την Ευρώπη
|
Η Επιτροπή θα δημιουργήσει ένα σύστημα κουπονιών για Wi-Fi με το οποίο οι δημόσιες αρχές θα προσφέρουν δωρεάν συνδέσεις Wi-Fi στα κέντρα κοινοτικής ζωής.
|
Εθνικά σχέδια ευρυζωνικότητας
|
Έως το τέλος του 2017 τα κράτη μέλη να επανεξετάσουν και να ενημερώσουν τα εθνικά σχέδια τους για την ευρυζωνικότητα με χρονικό ορίζοντα το 2025, σύμφωνα με τους στρατηγικούς στόχους που τίθενται στην παρούσα ανακοίνωση και το σχέδιο δράσης για το 5G.
|
Συμμετοχική ευρυζωνική πλατφόρμα
|
Η Επιτροπή, σε συνεργασία με την Επιτροπή των Περιφερειών, έως το τέλος του 2016 να δημιουργήσει μια συμμετοχική ευρυζωνική πλατφόρμα για να διασφαλίσει υψηλό επίπεδο δέσμευσης και συνεργασίας μεταξύ των δημόσιων και ιδιωτικών φορέων για ευρυζωνικές επενδύσεις και πρόοδο στην υλοποίηση των εθνικών σχεδίων ευρυζωνικότητας.
|
Δίκτυο αρμόδιων γραφείων ευρυζωνικότητας της ΕΕ σε εθνικό/περιφερειακό επίπεδο.
|
Τα κράτη μέλη και οι περιφέρειες να ιδρύσουν και να υποστηρίξουν. έως το τέλος του 2016, το δίκτυο αρμόδιων γραφείων ευρυζωνικότητας της ΕΕ σε περιφερειακό/εθνικό επίπεδο.
|
Αξιολόγηση της οδηγίας για τη μείωση του κόστους ευρυζωνικών υπηρεσιών και οδηγίες για την προώθηση των βέλτιστων πρακτικών
|
Η Επιτροπή, έως τον Ιούλιο του 2018, να αξιολογήσει την εφαρμογή της οδηγίας για τη μείωση του κόστους ευρυζωνικών υπηρεσιών, να εκτιμήσει τον αντίκτυπο στο κόστος ευρυζωνικών έργων που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ και να εκδώσει οδηγίες για την προώθηση των βέλτιστων πρακτικών.
|
Κρατική ενίσχυση
|
Η Επιτροπή να μελετήσει την προβλέψιμη εξέλιξη της μακροπρόθεσμης ζήτησης κατά την εφαρμογή της προσέγγισης της «ουσιαστικής αλλαγής» των κατευθυντήριων γραμμών για τις κρατικές ενισχύσεις στον ευρυζωνικό τομέα σε συνδυασμό με τους στρατηγικούς στόχους που τίθενται στην παρούσα ανακοίνωση και να εξετάσει θετικά την αποτελεσματική μεικτή χρηματοδότηση που συμβάλλει στη μείωση της έντασης των ενισχύσεων και τη μείωση των κινδύνων στρέβλωσης του ανταγωνισμού, ως μέρος της αξιολόγησης που διενεργεί για τις παρεμβάσεις κρατικής ενίσχυσης.
|