Ekologicznie czyste i energooszczędne pojazdy transportu drogowego

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

Zakres

Dyrektywa, wraz ze zmianami wprowadzonymi dyrektywą (UE) 2019/1161, ma zastosowanie do umów w sprawie zamówień publicznych dotyczących określonych pojazdów transportu drogowego (samochodów osobowych, dostawczych, ciężarowych i autobusów) i usług, realizowanych przez instytucje zamawiające, podmioty zamawiające i podmioty gospodarcze wywiązujące się ze zobowiązań dotyczących usług publicznych w ramach umowy o świadczenie usług publicznych.

Dyrektywa zmieniająca rozszerzyła zakres stosowania dyrektywy, tak by miała ona zastosowanie do zamówień na podstawie:

• umów dotyczących zakupu, leasingu, wynajmu lub dzierżawy z opcją zakupu pojazdów;
• umów o świadczenie usług w zakresie pasażerskiego transportu drogowego;
• umów o świadczenie usług w zakresie publicznego transportu drogowego, specjalistycznego transportu drogowego osób, nieregularnego transportu osób, wywozu odpadów, transportu i doręczania przesyłek pocztowych i paczek.

Dyrektywa zmieniająca (UE) 2019/1161 wprowadziła też nową definicję „ekologicznie czystego pojazdu”¹.

Minimalne poziomy docelowe

Dyrektywa 2009/33/WE, zmieniona dyrektywą (UE) 2019/1161, ustanawia minimalne poziomy docelowe w zakresie zamówień publicznych na pojazdy lekkie (samochody osobowe i dostawcze) oraz ciężarówki i autobusy na lata 2025 i 2030. W przypadku autobusów połowa poziomów docelowych musi być osiągnięta poprzez zakup zeroemisyjnych pojazdów (autobusy elektryczne o napędzie akumulatorowym lub napędzane wodorem). Te poziomy docelowe zostały określone w załączniku do dyrektywy.

Dla każdego z państw członkowskich określono inny poziom docelowy w zakresie pojazdów lekkich, ciężarówek i autobusów. Te poziomy docelowe są obliczane jako minimalny odsetek ekologicznie czystych pojazdów w łącznej liczbie pojazdów objętych sumą zamówień publicznych w poszczególnych państwach członkowskich w dwóch pięcioletnich okresach: 2021–2025 oraz 2026–2030. Państwa członkowskie muszą zadbać o to, by poziomy docelowe zostały osiągnięte, ale pozostawia się im pełną elastyczność w rozdzielaniu zadań dla różnych instytucji i podmiotów zamawiających.

Wymiana najlepszych praktyk

Komisja Europejska wspiera wymianę wiedzy i najlepszych praktyk między państwami członkowskimi UE z myślą o promowaniu zakupu ekologicznie czystych i energooszczędnych pojazdów transportu drogowego.

Obecnie realizowanych jest kilka inicjatyw służących wdrażaniu dyrektywy. Są to między innymi:

• wytyczne dotyczące zielonych zamówień publicznych i ogólne sprawozdanie techniczne;
• europejska inicjatywa na rzecz pojazdów ekologicznych, która ma na celu wspieranie rozwoju pojazdów ekologicznych i rozwiązań w dziedzinie zrównoważonej mobilności;
• europejska inicjatywa na rzecz wprowadzania czystych autobusów; oraz
• różnorodne opracowania.

Procedura Komitetu

Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów wykonawczych i jest w tym zakresie wspomagana przez komitet podlegający zasadom procedury komitetowej.