This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Making critical entities more resilient
Zwiększenie odporności podmiotów krytycznych
Zwiększenie odporności podmiotów krytycznych
- Date of last review:
- 19/02/2024
- Author:
- Urząd Publikacji Unii Europejskiej
- Responsible entity(ies):
- Dyrekcja Generalna ds. Migracji i Spraw Wewnętrznych
- Summarised document(s):
- Summary code:
-
-
14.09.02.03 Zarządzanie ryzykiem w bankach i instytucjach finansowych
-
20.01.02.01 Bezpieczna i zrównoważona energia
-
23.07.03.00 Zapobieganie i zabezpieczanie
-
24.01.00.00 Jednolity rynek – przepisy ogólne i strategie
-
29.08.00.00 Ocena ryzyka
-
31.05.00.00 Sieci łączności elektronicznej
- 32.16.00.00 Bezpieczeństwo
-
14.09.02.03 Zarządzanie ryzykiem w bankach i instytucjach finansowych
- EUROVOC descriptor:
- Directory code:
-
- 18.00.00.00 Wspólna polityka zagraniczna i bezpieczeństwa
Zwiększenie odporności podmiotów krytycznych
STRESZCZENIE DOKUMENTU:
Dyrektywa 2022/2557 w sprawie odporności podmiotów krytycznych
JAKIE SĄ CELE DYREKTYWY?
Dyrektywa ma na celu:
- zmniejszenie podatności na zagrożenia i wzmocnienie fizycznej odporności1 podmiotów krytycznych w Unii Europejskiej (UE) w celu zapewnienia niezakłóconego świadczenia usług kluczowych dla gospodarki i społeczeństwa jako całości;
- zwiększenie odporności podmiotów krytycznych świadczących te usługi.
KLUCZOWE ZAGADNIENIA
Po przeprowadzeniu oceny ryzyka państwa członkowskie UE wskazują podmioty krytyczne świadczące usługi, które odgrywają nieodzowną rolę w utrzymaniu funkcji niezbędnych dla społeczeństwa, gospodarki, zdrowia i bezpieczeństwa publicznego lub środowiska, a także określić przypadki, w których incydent miałby istotny wpływ na działanie tych kluczowych usług. Dotyczy to podmiotów z poniższych sektorów:
- energia, w tym energia elektryczna, system ciepłowniczy, ropa naftowa, gaz i wodór;
- transport lotniczy, kolejowy, wodny i drogowy, w tym transport publiczny;
- bankowość, która podlega również rozporządzeniu (UE) 2022/2554 (akt w sprawie operacyjnej odporności cyfrowej – zob. streszczenie);
- infrastruktura rynków finansowych, w tym systemy obrotu, również objęta zakresem aktu w sprawie operacyjnej odporności cyfrowej;
- zdrowie, w tym świadczeniodawcy, producenci podstawowych substancji farmaceutycznych oraz wyrobów medycznych o krytycznym znaczeniu, a także działania badawczo-rozwojowe w zakresie produktów leczniczych;
- dostawcy i dystrybutorzy wody pitnej;
- oczyszczalnie ścieków;
- infrastruktura cyfrowa, w tym usługi łączności elektronicznej i przetwarzania danych, które podlegają również dyrektywie (UE) 2022/2555 (zob. streszczenie);
- podmioty administracji publicznej w ramach instytucji rządowych na szczeblu centralnym, z wyłączeniem obszarów bezpieczeństwa narodowego, bezpieczeństwa publicznego, obronności lub egzekwowania prawa;
- przestrzeń kosmiczna, w tym operatorzy infrastruktury naziemnej; oraz
- przedsiębiorstwa spożywcze zajmujące się wyłącznie logistyką i dystrybucją hurtową oraz produkcją przemysłową i przetwórstwem przemysłowym na dużą skalę.
Należy zauważyć, że niektóre części dyrektywy nie mają zastosowania do podmiotów w sektorze bankowym, sektorze infrastruktury rynku finansowego oraz sektorze infrastruktury cyfrowej.
Każde państwo członkowskie:
- przyjmuje strategię krajową i przeprowadza regularne oceny ryzyka;
- uwzględnia wyniki oceny ryzyka, identyfikuje podmioty, które wykorzystują infrastrukturę krytyczną świadcząc usługi kluczowe dla społeczeństwa, działalności gospodarczej, zdrowia i bezpieczeństwa publicznego lub środowiska;
- wspiera zidentyfikowane podmioty krytyczne w zwiększaniu ich odporności, na przykład za pomocą materiałów zawierających wytyczne, ćwiczeń, doradztwa i szkoleń;
- zapewnia, aby organy krajowe posiadały uprawnienia, zasoby i środki do wykonywania swoich zadań nadzorczych, w tym przeprowadzania kontroli na miejscu podmiotów krytycznych oraz wprowadzania sankcji za nieprzestrzeganie przepisów w ramach mechanizmu egzekwowania;
- określa warunki, na podstawie których podmiot krytyczny może składać wnioski o sprawdzenie przeszłości osób pełniących newralgiczne role.
Państwa członkowskie muszą zidentyfikować podmioty krytyczne w sektorach i podsektorach określonych w załączniku do dyrektywy do dnia .
Podmioty krytyczne:
- przeprowadzają własne oceny ryzyka w celu zidentyfikowania ryzyka, które mogłoby zakłócić ich zdolności do świadczenia usług kluczowych;
- wprowadzają środki techniczne, bezpieczeństwa i organizacyjne służące zwiększeniu ich odporności;
- zgłaszają incydenty mające istotne skutki zakłócające do organów krajowych.
Jeżeli podmioty krytyczne świadczą usługi kluczowe w co najmniej sześciu państwach członkowskich, mogą korzystać z dodatkowych porad w formie misji doradczych mających na celu ewaluację oceny ryzyka i środków zwiększających odporność wdrożonych przez takie podmioty.
Komisja Europejska przyjęła rozporządzenie delegowane (UE) 2023/2450 ustanawiające niewyczerpujący wykaz usług kluczowych w wyżej wymienionych sektorach i podsektorach. Właściwe organy państw członkowskich mają korzystać z tego wykazu w celu przeprowadzenia oceny ryzyka, która ma zostać wykorzystana do identyfikacji podmiotów krytycznych.
Grupa ds. Odporności Podmiotów Krytycznych ułatwia współpracę państw członkowskich, w tym wymianę informacji i dobrych praktyk.
Komisja Europejska zapewnia wsparcie w zakresie międzysektorowych czynników ryzyka, najlepszych praktyk, metodyk, transgranicznych szkoleń i ćwiczeń w celu sprawdzania odporności podmiotów krytycznych.
OD KIEDY PRZEPISY TE MAJĄ ZASTOSOWANIE?
Dyrektywa ma być transponowana do prawa krajowego do Przyjęte przepisy mają zastosowanie od
KONTEKST
Strategia UE w zakresie unii bezpieczeństwa oraz plan dla UE w dziedzinie zwalczania terroryzmu podkreślają znaczenie zapewnienia odporności podmiotów krytycznych w obliczu zagrożeń fizycznych i cyfrowych.
Dyrektywa ta jest częścią pakietu środków legislacyjnych mających na celu zwiększenie odporności i zdolności podmiotów publicznych i prywatnych w UE w zakresie reagowania na incydenty w dziedzinach cyberbezpieczeństwa i ochrony infrastruktury krytycznej.
Ponadto w styczniu 2023 r. Rada wydała zalecenie w sprawie ogólnounijnego skoordynowanego podejścia do kwestii wzmocnienia odporności infrastruktury krytycznej.
Więcej informacji:
- Jak UE reaguje na kryzysy i buduje odporność? (Rada Europejska, Rada Unii Europejskiej)
- Infrastruktura krytyczna (Komisja Europejska).
KLUCZOWE POJĘCIA
- Odporność. Zdolność do zapobiegania incydentowi, ochrony przed nim, odpowiedzi na niego, stawiania mu oporu, łagodzenia i absorbowania incydentu oraz adaptacji i odtworzenia po incydencie, który może być spowodowany, między innymi, klęskami żywiołowymi, takimi jak stany zagrożenia zdrowia publicznego, lub zagrożeniami spowodowanymi przez człowieka, takimi jak terroryzm, sabotaż lub zagrożenia hybrydowe Zagrożenia hybrydowe pojawiają się, gdy podmioty państwowe lub niepaństwowe dążą do wykorzystania słabych punktów infrastruktury krytycznej, wykorzystując kombinację różnych środków (tj. dyplomatycznych, wojskowych, gospodarczych i technologicznych) w skoordynowany sposób, pozostając jednocześnie poniżej progu formalnych działań wojennych. Przykładem są masowe kampanie dezinformacyjne, które zakłócają proces demokratyczny podczas wyborów.
GŁÓWNY DOKUMENT
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2557 z dnia w sprawie odporności podmiotów krytycznych i uchylająca dyrektywę Rady 2008/114/WE (Dz.U. L 333 z , s. 164–198).
ostatnia aktualizacja
