Strategia UE w zakresie unii bezpieczeństwa

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

Bezpieczeństwo stanowi aspekt przenikający wszystkie sfery życia. Z tej przyczyny UE postanowiła przyjąć całościowe podejście do kwestii bezpieczeństwa. Komunikat ustanawia ogólne ramy wspierania polityki krajowej w drodze przewidywania ewoluujących zagrożeń w otoczeniu online/offline, w środowisku cyfrowym/fizycznym i w wymiarze wewnętrznym/zewnętrznym oraz zajmowania się nimi.

W strategii określono cztery strategiczne priorytety działań na szczeblu UE.

1. Zapewnienie obywatelom środowiska bezpieczeństwa, które wytrzyma próbę czasu

   Infrastruktury krytyczne¹, z których korzystamy każdego dnia, muszą być bezpieczne i odporne, zaś technologie, od których jesteśmy zależni, muszą być chronione przed coraz bardziej wyrafinowanymi cyberatakami, pochodzącymi ze źródeł w UE lub poza jej granicami.

   Wśród głównych działań w tym zakresie można wymienić:

   • poprawę skuteczności aktów prawnych dotyczących infrastruktur krytycznych (dyrektywa 2008/114/WE – zob. streszczenie) oraz sieci i systemów informatycznych (dyrektywa (UE) 2016/1148 – zob. streszczenie);
   • zwiększenie odporności operacyjnej sektora finansowego;
   • opracowanie unijnej strategii w zakresie bezpieczeństwa cybernetycznego i utworzenie unijnej jednostki ds. cyberprzestrzeni;
   • promowanie wzmożonej współpracy w celu ochrony przestrzeni publicznej oraz dzielenie się najlepszymi praktykami w zakresie przeciwdziałania wykorzystywaniu dronów do celów niezgodnych z prawem.
2. Działanie w obliczu zmieniających się zagrożeń

   Ten obszar priorytetowy dotyczy takich zagadnień jak cyberprzestępstwa (np. kradzież tożsamości lub kradzież danych przedsiębiorstw), nielegalne treści w internecie (niegodziwe traktowanie dzieci w celach seksualnych, nawoływanie do nienawiści lub terroryzm) oraz zagrożenia hybrydowe (konglomeraty działań konwencjonalnych i niekonwencjonalnych oraz militarnych i niemilitarnych).

   W strategii zaproponowano podjęcie szeregu działań, takich jak zadbanie o to, by przepisy dotyczące cyberprzestępczości były egzekwowane i adekwatne do zakładanych celów, dokonanie przeglądu unijnego protokołu operacyjnego do celów przeciwdziałania zagrożeniom hybrydowym oraz ustanowienie skuteczniejszej strategii walki z niegodziwym traktowaniem dzieci w celach seksualnych.

3. Ochrona Europejczyków przed terroryzmem i przestępczością zorganizowaną

   W strategii uwidoczniono, jak ogromne koszty ludzkie pociągają za sobą terroryzm i radykalizm, które stanowią istotny czynnik destabilizacji społeczeństw. Wskazano w niej ponadto, że straty gospodarcze spowodowane przestępczością zorganizowaną wynoszą od 218 do 282 mld EUR rocznie.

   Wśród podejmowanych działań i środków można wymienić:

   • opracowanie agendy antyterrorystycznej i podejmowanie zdecydowanych inicjatyw służących przeciwdziałaniu radykalizacji postaw;
   • zacieśnienie współpracy z państwami trzecimi i organizacjami międzynarodowymi;
   • agendę na rzecz zwalczania przestępczości zorganizowanej i plan działania na rzecz zwalczania przemytu migrantów;
   • agendę i plan działania w zakresie narkotyków na lata 2021–2025;
   • plan działania UE w sprawie nielegalnego handlu bronią palną na lata 2020–2025;
   • przegląd przepisów w sprawie zabezpieczenia i konfiskaty mienia (rozporządzenie (UE) 2018/1805 – zob. streszczenie), biur ds. odzyskiwania mienia (decyzja 2007/845/WSiSW – zob. streszczenie) i przestępstw przeciwko środowisku (dyrektywa 2008/99/WE – zob. streszczenie).
4. Utworzenie silnego europejskiego ekosystemu bezpieczeństwa

   Wspólnym priorytetem rządów państw UE, organów ścigania, przedsiębiorstw, organizacji pozarządowych oraz obywateli jest walka z przestępczością i dążenie do sprawiedliwości w drodze ściślejszej współpracy i wymiany informacji. Oznacza to zapewnienie, aby granice zewnętrzne UE były silne, co przełoży się na bezpieczeństwo obywateli i pozwoli utrzymać swobodę podróży w strefie Schengen. Oznacza to również inwestowanie w badania w dziedzinie bezpieczeństwa oraz w rozwój technologiczny i techniczny z myślą o przeciwdziałaniu zagrożeniom i przewidywaniu zagrożeń, a ponadto rozwijanie umiejętności i zwiększanie świadomości, tak by przedsiębiorstwa, organy administracji i obywatele byli lepiej przygotowani.

   Wśród działań, które proponuje się podjąć z myślą o utworzeniu silniejszego europejskiego ekosystemu bezpieczeństwa, można wymienić:

   • zbadanie możliwości utworzenia „unijnego kodeksu współpracy policyjnej” i koordynacji działań policji w czasach kryzysu;
   • wzmocnienie kompetencji Europolu;
   • wzmocnienie Eurojustu z myślą o powiązaniu organów sądowych i organów ścigania;
   • przegląd dyrektywy w sprawie danych pasażera przekazywanych przed podróżą (dyrektywa 2004/82/WE – zob. streszczenie);
   • zacieśnienie współpracy między UE a Interpolem.

   Komisja Europejska:

   • przedstawiła, równocześnie ze strategią, trzy inicjatywy szczególne służące osiągnięciu jej celów:
     • strategię UE na rzecz skuteczniejszej walki z niegodziwym traktowaniem dzieci,
     • nową agendę i plan działania UE w zakresie środków odurzających,
     • plan działania UE w sprawie nielegalnego handlu bronią palną;
   • będzie regularnie informowała o osiągniętych postępach Parlament Europejski i Radę (które już zatwierdziły określone w strategii priorytety), jak również zainteresowane strony.