This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 52013AE4413
Opinion of the European Economic and Social Committee on the ‘Communication from the Commission to the European Parliament, the Council, the European Economic and Social Committee and the Committee of the Regions — Towards a more competitive and efficient defence and security sector’ COM(2013) 542 final
Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (CCMI) dwar “Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni – Lejn settur tad-difiża u tas-sigurtà aktar kompetittiv u effiċjenti” COM(2013) 542 final
Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (CCMI) dwar “Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni – Lejn settur tad-difiża u tas-sigurtà aktar kompetittiv u effiċjenti” COM(2013) 542 final
ĠU C 67, 6.3.2014, p. 125–131
(BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, HR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)
6.3.2014 |
MT |
Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea |
C 67/125 |
Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (CCMI) dwar “Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni – Lejn settur tad-difiża u tas-sigurtà aktar kompetittiv u effiċjenti”
COM(2013) 542 final
2014/C 67/25
Relatur: is-Sur VAN IERSEL
Korelatur: is-Sinjura HRUŠECKÁ
Nhar it-3 ta’ Lulju 2013, il-Kummissjoni Ewropea ddeċidiet, b’konformità mal-Artikolu 304 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), li tikkonsulta lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar
il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni – Lejn settur tad-difiża u tas-sigurtà aktar kompetittiv u effiċjenti
COM(2013) 542 final.
Il-Kummissjoni Konsultattiva dwar il-Bidliet Industrijali, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-Opinjoni tagħha nhar is-26 ta' Settembru 2013.
Matul l-493 sessjoni plenarja tiegħu li saret fis-16 u s-17 ta' Ottubru 2013 (seduta tas-17 ta' Ottubru), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-Opinjoni b'172 vot favur, 23 vot kontra u 24 astensjoni.
1. Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet
1.1 |
Il-KESE jilqa' b'sodisfazzjon kbir il-Kunsill Ewropew dwar id-Difiża ta' Diċembru li ġej, li ser ikun ibbażat fuq il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea (1) u r-rapport tar-Rappreżentant Għoli/ il-Kap tal-Aġenzija Ewropea għad-Difiża (EDA) (2). Dawn l-inizjattivi huma tweġiba urġenti u f'waqtha għall-isfidi interni u esterni, bil-għan li jitħeġġu l-prevedibbiltà u l-kredibbiltà għat-tul tad-difiża Ewropea. |
1.2 |
Billi ħarsu lil hinn mit-tabujiet tradizzjonali, il-Komunikazzjoni u l-fehma (provviżorja) tar-Rappreżentant Għoli kkunsidraw il-qagħda attwali u l-azzjonijiet li jeħtieġ li jittieħdu mill-perspettiva ġusta. |
1.3 |
Ir-rapport tar-Rappreżentant Għoli, b'mod partikolari, jargumenta b'mod konvinċenti li hija indispensabbli strateġija globali fil-qasam tal-politika ta' sigurtà u ta' difiża komuni (PSDK) biex jiġu ssodisfati r-rekwiżiti Ewropej ta' difiża u sigurtà. Il-KESE jaqbel li l-PSDK ser tipprovdi l-iżjed qafas adatt għal kooperazzjoni effettiva fil-qasam tal-kapaċità militari iżda, barra minn hekk, jenfasizza li din il-kooperazzjoni ser tkun ukoll prerekwiżit għal PSDK kredibbli. |
1.4 |
Sabiex din l-inizjattiva tirnexxi, jeħtieġ li jiġu stabbiliti kundizzjonijiet politiċi favorevoli. Peress li t-triq lejn tibdil sostanzjali fl-istrutturi tad-difiża (industrijali) Ewropea ser tkun twila u iebsa, u tinvolvi politiki relatati ma' xulxin, il-KESE huwa tal-fehma li l-iżjed kundizzjoni importanti biex ikun hemm il-progress tant meħtieġ huwa impenn konsistenti min-naħa tal-mexxejja tal-gvernijiet tal-UE. |
1.5 |
Il-KESE jħeġġeġ lill-Kunsill jadotta numru ta' azzjonijiet u miżuri konkreti biex isaħħu l-kompetittività u l-kooperazzjoni fis-settur tad-difiża Ewropea, li jkunu sinjal ċar għall-futur. |
1.6 |
Il-KESE jappoġġja l-għan li tiġi sostnuta difiża Ewropea indipendenti li tirrifletti l-piż ekonomiku tal-Ewropa u interessi oħra fid-dinja. L-għanijiet għat-tul għandhom ikunu l-protezzjoni awtonoma taċ-ċittadini Ewropej, l-iżgurar li l-forzi militari jkunu pprovduti b'tagħmir modern fuq bażi kontinwa, u l-garanzija tal-valuri Ewropej (id-drittijiet tal-bniedem u d-demokrazija) (3). |
1.7 |
Il-fażi l-ġdida tat-tranżizzjoni qed ikollha impatt ukoll fuq id-difiża u s-sigurtà fl-Ewropa. Fi żmien ta' staġnar gravi tal-ekonomija u qgħad li jippersisti fi nħawi kbar tal-Ewropa, qed nesperjenzaw tibdil ġeopolitiku. B'mod parallel, qed jixirfu atturi ġodda fix-xena dinjija. L-iżviluppi fil-livell dinji qed isiru b'ritmu iżjed mgħaġġel mill-iżviluppi fl-Ewropew. Id-distakk qed jikber. L-Ewropa trid tadatta ruħha iżjed malajr biex tkun ras imb'ras pajjiżi oħra. |
1.8 |
Barra minn hekk, il-bżonn ta' industrija kompetittiva kif ukoll it-tnaqqis fir-riżorsi finanzjarji jitolbu l-kosteffettività. L-approċċi Ewropej, li jfittxu li jissostwixxu l-irduppjar kontroproduttiv, il-politiki mhux koordinati u d-disparitajiet, iridu jħeġġu l-aħjar valur għall-flus li jintefqu, sabiex b'hekk ikun hemm inqas ħela ta' flejjes u prestazzjoni ikbar għall-benefiċċju tal-kontribwent. |
1.9 |
Il-KESE jilqa' b'sodisfazzjon l-analiżi preċiża u profonda fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-pożizzjoni relattiva tal-Ewropa. Analiżi li tixbahha wasslet lill-KESE s-sena l-oħra biex jitlob għal bidla radikali fil-viżjoni Ewropea lejn kwistjonijiet ta' difiża komuni (4). |
1.10 |
B'mod partikolari, il-KESE jaqbel mal-Kapitolu 9 tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar elementi essenzjali għall-aġenda tal-Kunsill, li huma: kunċett Ewropew strateġiku, politika ta' sigurtà u ta' difiża komuni (5), u Strateġija Ewropea Industrijali għad-Difiża. |
1.11 |
L-Ewropa teħtieġ sew "lingwa komuni fil-qasam tad-difiża". Dan jitlob tranżizzjoni minn riflessjoni fil-livell nazzjonali għal riflessjoni komuni Ewropea dwar il-bżonnijiet strateġiċi, liema ħaġa tippromovi l-idea li l-interessi nazzjonali jiġu ssodisfati permezz tat-tilħiq tal-għanijiet strateġiċi tal-UE. |
1.12 |
Jinħtieġ ukoll impenn politiku u ċiviku biex jiġi żgurat li l-opinjoni pubblika tkun infurmata sew dwar l-importanza tal-interessi globali u industrijali strateġiċi Ewropej biex jitħeġġeġ l-appoġġ attiv taċ-ċittadini u l-kontribwenti. Il-KESE jaqbel mal-Kummissjoni li industrija tad-difiża b'saħħitha bbażata fl-Ewropa ser tagħti wkoll kontribut sostanzjali għall-industrija Ewropea tal-manifattura inġenerali (6). |
1.13 |
L-ikbar għadd possibbli ta' Stati Membri għandhom jimpenjaw ruħhom biex jintlaħaq dan l-għan ta' importanza kbira. Jekk mhux l-Istati Membri kollha juru r-rieda li jieħdu sehem, il-proċess għandu jitnieda għal dawk li huma lesti jagħmlu dan. |
1.14 |
Il-KESE jenfasizza r-rwol tal-Kummissjoni u tal-EDA, li huma mistennijin jaħdmu flimkien mill-qrib fl-implimentazzjoni tal-Komunikazzjoni. Huwa jappoġġja b'mod wiesa' l-azzjonijiet rakkomandati mill-Kummissjoni. Fil-Kapitolu 6 ta' din l-Opinjoni, huwa jagħmel kummenti u rakkomandazzjonijiet addizzjonali għall-proposti. |
1.15 |
Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni ma tiddiskutix politika industrijali proattiva. Għall-kuntrarju, il-KESE jiġbed l-attenzjoni għall-pożizzjoni eċċezzjonali tas-settur tad-difiża f'100 % tas-swieq istituzzjonali fid-dinja. Politika industrijali proattiva f'oqsma magħżula, li tiġi implimentata mill-Istati Membri u/jew mill-Kummissjoni, hija indispensabbli biex ikun hemm produzzjonijiet moderni u kosteffettività. Il-kompetenzi kondiviżi fil-livell tal-UE u dak nazzjonali kif ukoll l-interazzjoni u s-sinerġiji effettivi bejn il-proġetti u t-teknoloġija ċivili u militari ser iwasslu għal benefiċċji u kosteffiċjenza kbar. |
1.16 |
Għandhom jiġu identifikati proġetti ġodda fi ħdan qafas Ewropew multilaterali mill-fażi kunċettwali 'l quddiem, filwaqt li jittieħed vantaġġ mill-EDA. Jistgħu jgħaddu deċennji qabel ma proġetti bħal dawn jibdew jaħdmu bis-sħiħ. Iżjed ma jibdew malajr iżjed aħjar. |
1.17 |
Ir-R&Z pubbliċi u privati huma attivitajiet essenzjali. F'dan il-qasam, il-livell ta' investiment fid-difiża huwa l-iżjed baxx li qatt kien mill-2006 'l hawn (7). Il-kunċett globali għandu jipprevedi modi għat-titjib fil-kundizzjonijiet tal-investiment u l-implimentazzjoni tiegħu fi proġetti konkreti. |
1.18 |
L-ikbar responsabbiltà hija tal-pajjiżi li l-iżjed jipproduċu, fil-kwalità tagħhom ta' xpruni tal-proċess. Għandha tiġi żgurata relazzjoni armonjuża bejn dawn il-pajjiżi u l-Istati Membri l-oħra. L-SMEs u l-faċilitajiet ta' riċerka fil-pajjiżi kollha għandhom ikunu konnessi ma' xulxin b'mod wiesa' sabiex ikun hemm l-akbar għadd ta' Stati Membri possibbli involuti favur strateġija Ewropea. |
1.19 |
Fid-dawl tal-ansjetà fost dawk li jaħdmu fis-settur, minħabba riorganizzazzjonijiet mhux strutturati, hemm iżjed u iżjed bżonn ta' politiki predevibbli. Tinħtieġ ukoll koordinazzjoni fl-antiċapazzjoni tal-bidla sabiex jiġu żgurati kuntratti u prospetti ta' xogħol deċenti. Irid jinħoloq djalogu soċjali. |
1.20 |
Din l-Opinjoni tiffoka l-iżjed fuq il-prinċipji ta' politika, u tirrakkomanda żvilupp urġenti f'qasam strateġiku li ma jistax jistenna. L-ewwel passi f'Diċembru għandhom iwittu t-triq għal segwitu b'suċċess. Il-Kunsill Ewropew, il-gvernijiet, il-Kummissjoni, l-EDA, il-parlamenti u l-industrija (inklużi r-rappreżentanti tal-impjegati) għandhom jiġu involuti lkoll fit-tfassil ta' orjentazzjonijiet strateġiċi u proġetti konkreti. |
2. L-Ewropa qed tiffaċċja sfida
2.1 |
Il-Kummissjoni tgħid sewwa li: "Il-bilanċ tal-poter tad-dinja qed jiċċaqlaq hekk kif qegħdin jitfaċċaw ċentri ġodda ta’ gravità u l-Istati Uniti qiegħda tibbilanċja mill-ġdid l-attenzjoni strateġika tagħha lejn l-Asja". L-hekk imsejħa BRICS (grupp ta' nazzjonijiet emerġenti magħmul mill-Brażil, ir-Russja, l-Indja, iċ-Ċina u l-Afrika t'Isfel) qed jintensifikaw l-infiq militari tagħhom. Iċ-Ċina u r-Russja, b'mod partikolari, qed iżidu l-baġits tagħhom b'mod konsiderevoli sal-2015. |
2.2 |
Il-pressjoni tal-Istati Uniti fuq l-Ewropa biex tagħti sehem sħiħ fl-infiq militari globali tad-dinja tal-Punent qed tiżdied bla waqfien. Minħabba restrizzjonijiet baġitarji, l-Istati Uniti qed tirrazzjonalizza d-difiża tagħha, u dan qed jaffettwa wkoll il-ftehimiet mal-Ewropej. |
2.3 |
Id-distakk bejn l-Istati Uniti u l-Ewropa huwa enormi. Fl-2010, il-baġit totali tad-difiża Ewropea (ħlief id-Danimarka) kien ta' EUR 196 biljun, meta mqabbel mal-EUR 520 biljun tal-baġit Amerikan (8). Iżjed importanti minn dan, il-baġit Ewopew globali għar-R&Z huwa 1/7 tal-baġit Amerikan, u dan jaffettwa t-tagħmir u l-użu tal-persunal tal-forzi armati. |
2.4 |
Sadattant, huma bosta t-theddidiet. It-tensjonijiet politiċi u militari mhux qed jonqsu, u qed ifeġġu tensjonijiet ġodda – xi wħud minnhom qrib ħafna tal-Ewropa. Sabiex atturi dinjin ġodda ambizzjużi jilħqu l-istess livell tas-setgħat tradizzjonali, għandhom jiżguraw li d-difiża nazzjonali tagħhom tirrifletti l-interessi ekonomiċi tagħhom u interessi oħra. |
3. Approċċi Ewropej
A. Approċċi politiċi
3.1 |
L-Ewropej qed jiffaċċjaw żewġ kategoriji ta' problemi li huma marbutin mill-qrib ma' xulxin:
Madankollu, l-istat tad-dibattitu Ewropew fuq dawn iż-żewġ oqsma konnessi ma' xulxin għadu fil-bidu nett tiegħu. |
3.2 |
Id-dokumenti tal-gvern (9) kollha jirriflettu tnaqqis fl-infiq marbut mad-difiża (10). Huma jiffukaw l-iżjed fuq l-aġġustamenti fi ħdan qafas nazzjonali: kif tista' tinkiseb l-aqwa kosteffiċjenza possibbli filwaqt li jsir użu biżżejjed tal-kapaċitajiet. L-Istati Membri għadhom 'il bogħod minn viżjoni li tpoġġi l-kapaċitajiet nazzjonali tad-difiża b'mod naturali f'perspettiva Ewropea. |
3.3 |
Is-sena li għaddiet il-KESE kkonkluda li: "Il-politika tad-difiża hija influwenzata mill-interessi strateġiċi tal-pajjiżi, (…) li fl-Ewropa huma definiti l-iżjed f’termini nazzjonali. Huwa evidenti li approċċi li għadda żmienhom iwasslu għal żieda fil-frammentazzjoni, lakuni, kapaċità eċċessiva u nuqqas ta’ interoperabbiltà fil-kapaċitajiet Ewropej fil-qasam tad-difiża" (11). |
3.4 |
Sittin sena ta' integrazzjoni Ewropea u s-suq uniku wasslu għal strutturi ekonomiċi u korporattivi reżistenti li jiġġeneraw mudell b'saħħtu fil-livell tal-post ta' attivitajiet ekonomiċi. Madankollu, rigward viżjoni militari u tad-difiża, biex ma nsemmux l-organizzazzjoni, l-Ewropa għadha fil-bidu. |
3.5 |
Id-difiża bħala funzjoni tal-politika estera, li għadha l-aqwa espressjoni tas-sovranità nazzjonali, titfassal, tiġi żviluppata u implimentata skont linji nazzjonali. Kwalunkwe kooperazzjoni multinazzjonali, kemm ma' msieħba Ewropej kif ukoll lil hinn mill-Ewropa, titqies minn dak l-angolu. |
3.6 |
L-inizjattivi li ttieħdu biex jingħelbu l-ostakli inerenti sa issa fallew bil-kbir. Il-patt jew ftehim militari Anglo-Franċiż ta' St. Malo dwar il-kooperazzjoni fid-difiża fl-1998 kien mistenni jwassal għal passi sinifikanti fil-kooperazzjoni militari. Wara ħmistax-il sena, u minkejja negozjati oħra, ftit li xejn kien hemm riżultati. |
3.7 |
Inizjattiva li ttieħdet minn sitt nazzjonijiet fl-1998 wasslet għal ittra ta' intenzjoni min-naħa tas-sitta l-iżjed pajjiżi tal-produzzjoni importanti – Franza, il-Ġermanja, ir-Renju Unit, l-Italja, Spanja u l-Isvezja – l-hekk imsejħa pajjiżi LoI – ipproduċiet Trattat dwar ir-ristrutturar u l-operazzjoni tal-industrija tad-difiża. Għal perjodu twil ta' żmien, dan it-Trattat dwar l-ippjanar u l-kooperazzjoni mal-industrija kif ukoll dwar il-kapaċitajiet u r-riċerka ma pproduċiex riżultati tanġibbli. |
3.8 |
Jeżistu wkoll forom oħra ta' kooperazzjoni bejn l-Istati Membri, pereżempju bejn il-Flotot Olandiżi u Belġjani, il-Kooperazzjoni Nordika tad-Difiża (id-Danimarka, il-Finlandja, l-Islanda, in-Norveġja u l-Isvezja) u l-forzi tal-art Ġermaniżi u Olandiżi. Madankollu, dawn ma għandhomx jiġu konfużi mal-kooperazzjoni industrijali, li għadha lura bil-bosta. |
3.9 |
L-Aġenzija Ewropea tad-Difiża twaqqfet fl-2005, bil-ħsieb li jkun hemm kooperazzjoni strutturali b'rabta mad-difiża, idea appoġġjata wkoll mill-inizjattivi tal-Kummissjoni. Minkejja ċertu progress, sa issa ma tnediet l-ebda kooperazzjoni strutturali minħabba nuqqas ta' impenn mill-Istati Membri. |
3.10 |
Biex jikkonkludi, il-KESE josserva li minkejja li hemm iżjed għarfien dwar il-bżonn ta' kooperazzjoni iżjed mill-qrib u viżjoni Ewropea dwar id-difiża, in-nuqqas ta' rieda politika, fehmiet tradizzjonali u interessi qawwija xekklu kwalunkwe progress. |
B. L-industrija
3.11 |
Ir-reazzjoni tal-industrija Ewropea tad-difiża għall-iżviluppi internazzjonali kienet pjuttost differenti:
|
3.12 |
L-industrija ilha mħassba żmien twil dwar il-pożizzjoni kompetittiva tagħha. Il-pożizzjoni istituzzjonali tal-industrija tvarja ħafna minn pajjiż għal ieħor: minn kumpanija li huma kompletament tal-istat sa intrapriżi privati u kull tip ta' varjetà oħra. Il-fattur komuni huwa li kullimkien ir-rwol tal-gvernijiet huwa dominanti. Minkejja l-privatizzazzjoni (parzjali) r-rabta bejn l-industrija u l-gvernijiet għadha qawwija ħafna għaliex tiddependi mid-domanda u r-regolazzjoni (monopolistiċi) tal-gvernijiet, u mil-liċenzji għall-esportazzjoni. |
3.13 |
Il-preferenza tal-industrija tkun konsolidazzjoni f'livell Ewropew, iżda s-suq huwa limitat wisq. BAE-Systems, Finmeccanica u, pjuttost b'mod inqas qawwi, Thales u EADS huma attivi ħafna fl-Istati Uniti. Madankollu, ma jistgħux joperaw b'mod ħieles fl-Ewropa minħabba li, fid-dawl ta' relazzjonijiet speċjali, il-gvernijiet nazzjonali għad għandhom ir-riedni ta' kwalunkwe deċiżjoni fl-industrija f'idejhom. |
3.14 |
Id-dinamika tas-swieq issaħħaħ il-kompetizzjoni fid-dinja kollha. L-industrija Amerikana qed tkattar l-isforzi tagħha fl-esportazzjoni sabiex tikkumpensa għat-tnaqqis ta' ċerti swieq domestiċi. Atturi dinjin ġodda ser jissodisfaw il-bżonnijiet tagħhom dejjem iżjed. Ser jimmiraw ukoll lejn l-esportazzjoni u b'hekk jikkompetu mal-industrija Ewropea fis-swieq tal-pajjiżi terzi. |
3.15 |
Fl-aħħar nett, l-industrija tieħu l-pożizzjoni li l-KESE enfasizza bil-qawwa s-sena li għaddiet, jiġifieri li industrija matura tad-difiża qatt ma jista' jkollha pożizzjoni internazzjonali kredibbli mingħajr bażi lokali soda. Fid-dawl tal-aspett teknoloġiku għoli tat-tagħmir militari, l-ebda suq nazzjonali jew baġit għad-difiża fil-livell nazzjonali ma għadu ta' volum biżżejjed. Is-sitwazzjoni ilha hekk għal għoxrin sena, u l-konsegwenzi ta' dan qed isiru iżjed u iżjed serji. |
3.16 |
Fit-triq lejn difiża Ewropea indipendenti, il-KESE jenfasizza l-prijorità għolja tal-kapaċitajiet sovrani u l-investimenti b'valur miżjud għoli, li huma kruċjali għall-Ewropa biex taqdi rwol distintiv fid-dinja u ser jikkontribwixxu wkoll għal mod ta' ħsieb ġdid fost l-Ewropej. |
3.17 |
Dan l-aħħar, l-industrija tenniet l-argumenti kollha tas-soltu favur teknoloġija stabbli u prevedibbli għat-tul xprunata mill-Ewropa, u skemi ta' produzzjoni fi kwalunkwe qasam importanti. |
3.18 |
L-industrija qed tagħti l-allarm. L-alternattiva biex tibqa' ħajja u żżomm il-kapaċità ta' gwadann u l-impjieg tagħha hija li żżid il-produzzjoni ċivili. Madankollu, f'dak il-każ, l-Ewropa tkun nieqsa, b'mod ferm iżjed wiesa', minn industrija tad-difiża domestika, liema ħaġa taffettwa wkoll il-politika estera tagħha. |
3.19 |
It-trejdjunjins, rappreżentati minn IndustriAll, jirriflettu l-istess sentimenti ta' ansjetà kbira. Fl-2011, 7330 00 persuna fl-Ewropa (12) kienu impjegati direttament mis-settur tal-ajruspazju u d-difiża u żewġ miljun persuna oħra ddependew minnu. F'dawn l-aħħar għaxar snin, il-manodopera tnaqqset b'mod sostanzjali, u tnaqqis baġitarju addizzjonali qed jhedded l-impjiegi. Iż-żgħażagħ mhumiex attirati biżżejjed lejn is-settur tad-difiża minħabba l-futur imprevedibbli tiegħu. |
3.20 |
Il-KESE jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-impjegati qed ipattu bil-qares għall-falliment tal-gvernijiet li jirristrutturaw l-organizzazzjonijiet tad-difiża tagħhom. Billi jipposponu r-razzjonalizzazzjoni tal-bażi militari, il-gvernijiet qed jitilfu l-opportunità li jinvestu b'mod effettiv fit-tiġdid tal-kapaċitajiet, li għandu impatt negattiv fuq il-manodopera. |
3.21 |
Is-sitwazzjoni attwali ser tqanqal iżjed reżistenza, sakemm jibqgħu għaddejjin riorganizzazzjonijiet li la huma ppjanati u lanqas strutturati. Bit-tnedija ta' tibdiliet proattivi tal-politika, ser tkun meħtieġa l-parteċipazzjoni tar-rappreżentanti tal-manodopera fil-livell korporattiv u territorjali sabiex jiġu evitati aġġustamenti għal għarrieda. |
3.22 |
L-impjieg, forsi fuq skala iżgħar, ser jitlob ferm iżjed koordinazzjoni Ewropea fit-teknoloġija u l-produzzjoni. F'dan il-proċess, irid jiġi evitat l-impjieg prekarju permezz ta' ħiliet u kompetenzi ġodda sabiex jiġu żgurati bl-aħjar mod possibbli kuntratti u prospetti ta' xogħol deċenti. Jeħtieġ li jitnedew djalogi soċjali effettivi f'livelli diversi. |
3.23 |
It-tnaqqis fil-produzzjoni Ewropea dovut għat-tnaqqisiet baġitarji jrid jiġi ġestit b'mod strutturat, bis-saħħa ta' djalogi soċjali deċenti li jkollhom l-għan li jżommu l-impjiegi ujsibu postijiet ġodda ta' impjieg għall-ħaddiema ssensjati. Kemm l-industrija kif ukoll il-persunal imorru aħjar fi ħdan kuntest Ewropew prevedibbli u xprunat mis-suq milli f'riorganizzazzjonijiet fuq perjodu qasir ta' żmien li jkunu ppjanati ħażin fuq bażi purament nazzjonali mingħajr għanijiet ċari (13). |
4. Kundizzjonijiet politiċi u prospetti potenzjali
4.1 |
Gradwalment, il-prospetti tal-industrija Ewropea tad-difiża tant ser isiru inċerti li jkun hemm bżonn ta' dibattitu fundamentali fost l-Ewropej – u jekk mhux fost kulħadd, tal-inqas fost dawk li juru li għandhom ir-rieda. |
4.2 |
Hemm bżonn ta' mentalità ġdida u tal-iżvilupp ta' "lingwa komuni" bejn l-Istati Membri u fi ħdan l-UE, li jkollhom bħala punt ta' tluq tliet suppożizzjonijiet bażiċi:
|
4.3 |
Il-KESE huwa konxju bis-sħiħ tal-impatt qawwi ta' dawn is-suppożizzjonijiet interkonnessi li għad mhux qed jiġu diskussi biżżejjed. Il-bosta inizjattivi li tnedew f'dawn l-aħħar ħmistax-il sena bir-rieda t-tajba fallew minħabba li qatt ma nxteħet dubju fuq is-sovranità nazzjonali, jiġifieri l-perċezzjonijiet nazzjonali tat-theddid u l-pożizzjonijiet, espressi mill-politika estera nazzjonali. Għaldaqstant, bħalissa l-Ewropa qed tgħix b'firxa wiesgħa ta' pożizzjonijiet li, sa ċertu punt, mhumiex kompatibbli. Il-KESE huwa tal-fehma li hija illużjoni li ser ikun hemm progress serju sakemm ma tiġix aċċettata s-sovranità kondiviża fil-qafas tal-UE. Id-dibattitu jrid jibda mill-ġdid għal proċessi ġodda u iżjed promettenti. |
4.4 |
Fid-dawl tal-firxa wiesgħa ta' oqsma ta' politika involuti, il-KESE jilqa' b'sodisfazzjon kbir il-Kunsill Ewropew dwar id-Difiża ta' Diċembru li ġej. Sa issa, ir-responsabbiltà għad-difiża u s-sigurtà kienet l-iżjed f'idejn il-Ministri tad-Difiża, ġeneralment b'konformità mal-linji gwida ġenerali tal-Ministri tal-Affarijiet Barranin, u taħt is-sorveljanza stretta tal-Ministri tal-Finanzi. |
4.5 |
Sadattant, il-kuntest qed jinbidel kompletament, minħabba restrizzjonijiet baġitarji drastiċi u l-bżonn tar-razzjonalizzazzjoni flimkien ma' paradigmi ġodda u, għaldaqstant, theddid ġdid. Fid-dawl, fost affarijiet oħra, tar-relazzjoni bejn it-teknoloġija u l-innovazzjoni ċivili u militari, u r-rabta bejn id-difiża u s-sigurtà pubblika, huma involuti wkoll partijiet oħra tal-politika governattiva. Dawn il-fatturi kollha jitolbu approċċ olistiku u globali. |
4.6 |
Ħafna nies, b'mod partikolari l-industrijalisti u l-impjegati, qed jiddependu minn mentalità u azzjoni strutturali minn Diċembru 'l quddiem. Jekk l-UE titlef din l-opportunità, hemm mnejn jgħaddu snin qabel ma jirnexxielha twitti t-triq għal proċess pożittiv. |
4.7 |
Il-Kunsill Ewropew ta' Diċembru ser ikun l-ewwel Kunsill tal-UE li jindirizza l-kwistjoni tad-difiża minn perspettiva globali. Fid-dawl tal-kumplikazzjonijiet kbar involuti biex insalpaw lejn direzzjonijiet ġodda, il-KESE huwa tal-fehma li l-Kunsilli Ewropej sussegwenti ser ikunu indispensabbli biex jipprovdu direzzjoni viżibbli, kredibbiltà u prevedibbiltà. |
5. Il-politika industrijali
5.1 |
Il-KESE laqa' b'sodisfazzjon kbir il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-Politika Industrijali (14) li għandha l-għan li tħeġġeġ kundizzjonijiet siewja, politiki u programmi għat-twaqqif, l-iżvilupp u t-tisħiħ tal-attivitajiet industrijali fl-Ewropa. L-Ewropa trid tiżgura l-futur industrijali tagħha fi ħdan ambjent miftuħ. |
5.2 |
Id-difiża hija settur predominanti u eċċezzjonali. Hija topera, min-natura tagħha, fi swieq dinjin li huma istituzzjonali mija fil-mija. Kemm is-settur kif ukoll il-faċilitajiet ta' riċerka jitwaqqfu u jiġu organizzati abbażi ta' kriterji nazzjonali. Il-pajjiżi ż-żgħar, li ma għandhomx il-produzzjoni industrijali proprja tagħhom, jixtru prodotti disponibbli fis-suq ("off the shelf", li, meta niġu għall-fatti, ifisser li jixtru mill-Istati Uniti. |
5.3 |
Permezz tal-konsolidazzjoni fl-industrija – fużjonijiet u take-overs transkonfinali – u l-internalizzazzjoni, b'mod partikolari man-nisġa industrijali tal-Istati Uniti, il-kumpaniji l-kbar u l-SMEs madwar il-kontinent huma interkonnessi. L-esportazzjonijiet għadhom qed joperaw b'mod pożittiv. L-ikbar ostaklu huwa r-relazzjoni kkumplikata mal-gvernijiet Ewropej minħabba n-nuqqas ta' viżjoni komuni. |
5.4 |
Flimkien mal-azzjonijiet tal-EDA, l-UE bdiet b'żewġ direttivi li jirrakkomandaw il-ftuħ tas-swieq intra-Ewropej (15). Id-data tal-għeluq għat-traspożizzjoni kienet is-sajf tal-2011 (16), iżda l-implimentazzjoni fil-prattika qed issir bil-mod. |
5.5 |
Il-KESE jilqa' b'sodisfazzjon kbir il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea (17), li turi progress sostanzjali fl-analiżijiet u l-proposti. Il-Kummissjoni ġustament tenfasizza, fil-qafas ta' politika industrijali għas-settur tad-difiża, is-sinifikat tas-suq intern għall-prodotti tad-difiża, ir-R&Z, ir-rwol tal-SMEs, il-kontribut potenzjali tal-politika reġjonali, u l-iżvilupp ta' ħiliet adatti. |
5.6 |
Madankollu, bħala kritika, il-KESE jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-Kummissjoni ma tenfasizzax biżżejjed il-pożizzjoni eċċezzjonali tas-settur tad-difiża kif ukoll il-bżonn ta' politika industrijali proattiva. Dan ma jinvolvix biss il-ftuħ tas-swieq, għax dan irid jiġi definit b'mod adatt, minħabba l-karatteristiċi speċifiċi tas-settur tad-difiża, inkluż l-Artikolu 346 tat-TFUE. |
5.7 |
Jinvolvi wkoll il-ħolqien ta' bażi politika fl-Ewropa bil-għan li l-gvernijiet jaħdmu flimkien fuq id-destin komuni tagħhom fuq perjodu twil ta' żmien. B'hekk biss jiġu ssodisfati l-kundizzjonijiet biex jitnedew programmi komuni serji mill-fażi kunċettwali sal-punt ta' riċerka ffukata, innovazzjoni u produzzjoni fis-suq domestiku Ewropew fuq medda twila ta' żmien. |
5.8 |
Ir-R&Z hija fundamentali fil-bidu tal-katina ta' valur li għandha tkun Ewropizzata (18). Dawn kienu r-raġunijiet għala ġiet enfasizzata l-kooperazzjoni fil-qasam tar-R&T (riċerka u t-teknoloġija) u r-R&Z fit-twaqqif tal-EDA, il-preċedessuri tagħha (WEAG u IEPG), kif ukoll fi ħdan in-NATO. Madankollu, għal darb'oħra, għad ma kienx hemm implimentazzjoni. |
5.9 |
Għal tletin sena, il-falliment tal-kooperazzjoni kien ir-regola iżjed milli l-eċċezzjoni. Ċerti proġetti nbdew, bħall-NH-90 u l-A400M, iżda l-eżempji juru wkoll li r-rekwiżiti tas-sistema kienu ta' sikwit sempliċement is-somma tar-rekwiżiti nazzjonali, li l-fażijiet tal-iżvilupp kienu twal wisq, u li l-proġetti finali kienu għaljin iżżejjed. |
5.10 |
Minbarra xi suċċessi relattivi, inizjattivi oħra fil-qasam tal-kooperazzjoni, bħall-NF-90, fallew u, b'mod parallel, ġiet implimentata firxa ta' programmi relatati mal-inġenji tal-ajru tal-ġlied (fighter aircraft) – Typhoon, Rafale, Grippen – filwaqt li bosta pajjiżi ssieħbu fil-programm US F-35 kif ukoll f'firxa wiesgħa ta' programmi tal-missili. |
5.11 |
Bħalissa mhux qed jiġu implimentati programmi fuq skala wiesgħa u importanti, filwaqt li s-sistemi eżistenti qed jixjieħu u għadda żmienhom. Bħala eżempju, il-KESE jiġbed l-attenzjoni għall-vetturi korazzati, is-sottomarini, il-ħelikopters tat-trasport u s-sistemi portabbli tad-difiża tal-ajru. F'każi bħal dawn, jidher li s-sistemi l-ġodda li jaħdmu b'mod awtomatiku joffru opportunità ideali biex jittieħdu inizjattivi komuni, iżda fil-prattika, għadu ma ħareġ l-ebda għan ta' dan it-tip. Possibbiltà oħra hija kooperazzjoni inqas ambizzjuża, bħall-istandardizzazzjoni tal-kapaċitajiet tar-riforniment ta' karburant fl-ajru (air-to-air refuelling). |
5.12 |
Il-KESE jitlob li jitnedew programmi Ewropew, b'mod partikolari dwar il-ġenerazzjoni li jmiss tar-RPAS (remotely piloted aircraft systems), li jibnu fuq is-sinerġiji mal-Kummissjoni, u dwar komunikazzjonijiet siguri bis-satellita. Nistgħu neżaminaw ukoll l-oqsma għall-kooperazzjoni (mal-Amerikani), bħall-kapaċitajiet ta' rifiorniment ta' karburant fl-ajru, li huma qasam b'nuqqasijiet kbar u fejn l-EDA qed tanalizza l-possibbiltà ta' soluzzjonijiet Ewropej. |
5.13 |
Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropa ssemmi opportunitajiet li jitolbu appoġġ politiku sħiħ. F'dan ir-rigward, jidher li t-tnedija ta' kapaċità ta' sorveljanza mill-ispazju ta' riżoluzzjoni għolja f'livell Ewropew, li tipprovdi sistemi aġġornati vis-à-vis Helios, RadarSat, eċċ., tkun inizjattiva kruċjali. Kwistjoni prinċipali f'dan il-kuntest hija t-tlaqqigħ flimkien tal-għarfien espert tal-Istati Membri, l-Aġenzija Spazjali Ewropea u ċ-Ċentri tar-Riċerka Konġunta. L-ebda pajjiż Ewropew ma jista' jagħmel dan waħdu. |
5.14 |
Jeħtieġ li, fejn hemm bżonn, il-proġetti tad-difiża jkunu marbutin mal-programmi tal-UE fil-qasam tar-R&Z. L-FP7 diġà huwa involut fi proġetti b'użu doppju. Il-fatt li jiifavorixxi l-proġetti transkonfinali joħloq valur miżjud. Il-KESE jitlob li t-teknoloġiji b'użu doppju jiġu kkunsidrati b'mod iżjed sistematiku fil-qafas tal-Orizzont 2020. |
5.15 |
Huwa kruċjali li l-politika industrijali fid-difiża tindirizza wkoll id-disparitajiet bejn il-pajjiżi li jipproduċu l-iżjed u pajjiżi oħra. Għandha tiġi promossa b'mod attiv il-parteċipazzjoni tal-industriji mill-pajjiżi kollha sabiex l-ikbar għadd possibbli ta' pajjiżu jimpenjaw ruħhom politikament u jkunu involuti ekonomikament. B'hekk, tintemm bil-mod il-mod il-kwistjoni tal-off-sets, li s-soltu tqanqal tant dibattitu u kritika. Dawn l-elementi għandhom isiru parti integrali ta' strateġija Ewropea globali fil-qasam tad-difiża. |
5.16 |
Il-KESE jiġbed l-attenzjoni għall-kwistjoni taħraq tax-xiri ta' prodotti disponibbli fis-suq barra mill-UE. Politiki bħal dawn għandhom jiġu kkunsidrati mill-ġdid fil-qafas ta' strateġija Ewropea tad-difiża. Din il-kwistjoni essenzjali u kkumplikati ħafna trid tiġi indirizzata fl-ogħla livell. |
5.17 |
Settur Ewropew tad-difiża ġestit kif imiss joffri opportunitajiet ferm aħjar għal kooperazzjoni internazzjonali bbilanċjata, partikolarment mal-Istati Uniti. Meta nqisu li l-Amerika tipproteġi l-interessi strateġiċi tagħha, il-KESE jitlob li s-settur tad-difiża jiġi kkunsidrat bir-reqqa bħala settur eċċezzjonali fuq iż-żewġ naħat tal-Atlantiku waqt in-negozjati dwar il-ftehim ta' kummerċ ħieles li jmiss. |
5.18 |
F'dan il-qafas ukoll, jeħtieġ li tiġi żgurata l-kontinwità tal-provvista ta' parts kritiċi u sensittivi ta' oriġini Amerikana fil-katina ta' valur Ewropea. Pożizzjoni komuni Ewropea ser tiffaċilita wkoll in-negozjati mal-pajjiżi terzi dwar il-provvista ta' materja prima kritika. |
5.19 |
Bl-istess mod, għandhom jiġu żgurati d-drittijiet Ewropej tal-proprjetà intellettwali meta jsiru esportazzjonijiet lejn pajjiżi terzi. |
5.20 |
Il-kollaborazzjoni b'suċċess bejn l-industriji mill-pajjiżi varji ma għandhiex tiddgħajjef minn deċiżjonijiet unilaterali tal-Istati Membri dwar kontroll tal-esportazzjonijiet li jwasslu għal applikazzjoni ddiversifikata tal-kriterji marbutin mal-kontrolli tal-esportazzjonijiet fir-rigward tal-Pożizzjoni Komuni (19) kif ukoll bejn il-kriterji nazzjonali tal-Istati Membri. |
6. L-azzjonijiet tal-Kummissjoni
6.1 |
B'mod ġenerali, il-KESE jaqbel mal-azzjonijiet proposti mill-Kummissjoni. Huwa jqishom bħala pass sostanzjali 'l quddiem. Iżda, dwar ċerti kwistjonijiet, huwa jixtieq jagħmel l-osservazzjonijiet li ġejjin: |
6.2 |
Il-kooperazzjoni mal-EDA hija kruċjali. Il-KESE huwa tal-fehma li l-koordinazzjoni u l-kombinazzjoni tal-ħidma tal-Kummissjoni ma' dik tal-EDA, kif propost fl-azzjonijiet differenti rakkomandati fil-Komunikazzjoni, huma kundizzjoni indispensabbli għall-progress u s-suċċess. Il-KESE jiġbed l-attenzjoni wkoll għall-promozzjoni tal-kapaċitajiet ta' użu doppju, bħall-kapaċitajiet tat-trasport bl-ajru. |
6.3 |
Il-KESE jenfasizza li, sabiex tisfrutta l-potenzjal sħiħ tagħha, l-EDA teħtieġ bażi finanzjarja iżjed b'saħħitha u impenn sħiħ min-naħa tal-Istati Membri. Għandha tingħata rwol iżjed prominenti fl-ippjanar tad-difiża bil-għan li jiġu appoġġjati l-Istati Membri. |
6.4 |
Il-KESE japprova bil-qawwa l-proposti tal-Kummissjoni dwar l-istandards u ċ-ċertifikazzjoni li ser jikkontribwixxu għall-kooperazzjoni transkonfinali fl-industrija kif ukoll l-ispeċjalizzazzjoni reġjonali u n-netwerks tal-eċċellenza. Huwa jħeġġeġ is-sinerġiji bejn l-EDA u l-Aġenzija Ewropea tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni (EASA), l-iżjed fil-qasam taċ-ċertifikazzjoni. |
6.5 |
L-SMEs, li huma interkonnessi wkoll mal-kumpaniji l-kbar, huma importanti ħafna għall-innovazzjoni u l-produzzjoni tad-difiża Ewropea. Il-KESE jenfasizza l-bżonn ta' netwerks miftuħa bil-għan li jiġu appoġġjati l-azzjonijiet proposti. Għadd iżgħar ta' proġetti (Ewropej) iżda iżjed iffukati jista' jwassal għal opportunitajiet ġodda. |
6.6 |
Is-sehem ta' firxa wiesgħa ta' SMEs mill-Ewropea ser jgħin ukoll biex jiġi involut l-ikbar għadd ta' pajjiżi possibbli. Is-sehem tagħhom jista' wkoll iservi ta' opportunità biex il-pajjiżi jiġu kkumpensati meta jagħmlu l-bidla mix-xiri ta' prodotti disponibbli fis-suq għal dawk Ewropej. |
6.7 |
Il-KESE jappoġġja bil-qawwa l-azzjonijiet rakkomandati mill-Kummissjoni dwar il-ħiliet, li huma kruċjali. Huwa jilqa' b'sodisfazzjon kbir il-kontribut pożittiv tal-Fond Soċjali Ewropew u l-Fondi Strutturali, u jilqa' b'sodisfazzjon il-ħidma tal-EDA biex tissensibilizza lill-Istati Membri, biex tappoġġja l-iżvilupp ta' proġetti konkreti f'dawn l-oqsma. |
6.8 |
Il-KESE jtenni l-appoġġ sod tiegħu għall-azzjoni tal-Kummissjoni li tikkonċerna l-isfruttament attiv tat-teknoloġiji b'użu doppju. |
6.9 |
Il-KESE jenfasizza r-rabta potenzjalment pożittiva bejn il-politiki spazjali u d-difiża għal proġetti eżistenti u dawk li ġew żviluppati dan l-aħħar (20). |
6.10 |
Il-KESE jappoġġja l-azzjonijiet proposti fil-qasam tal-enerġija. Dawn ser jinvolvu wkoll għadd ta' SMEs. |
6.11 |
Id-dimensjoni internazzjonali hija ta' importanza fundamentali, kif inhija wkoll il-Komunikazzjoni ppjanata dwar viżjoni għat-tul għall-kontrolli strateġiċi tal-UE fil-qasam tal-esportazzjonijiet. Il-KESE jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li r-relazzjonijiet industrijali esterni jirnexxu biss jekk ikun hemm suq intern ġenwin. |
6.12 |
Fl-aħħar nett, il-KESE japprova bis-sħiħ il-kunsiderazzjonijiet strateġiċi kollha msemmijin fil-Kapitolu 9.2 tal-Komunikazzjoni. |
Brussell, 17 ta’ Ottubru 2013
Il-President tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew
Henri MALOSSE
(1) Lejn settur tad-difiża u tas-sigurtà aktar kompetittiv u effiċjenti, COM(542) 2013 final.
(2) Dan id-dokument għadu ma ġiex ippubblikat. Hija disponibbli fehma provviżorja tar-Rappreżentant Għoli.
(3) ĠU C 229, 4.10.2012, p. 17
(4) ĠU C 299, 4.10.2012, p. 17
(5) Ara l-Artikolu 42 tat-TUE.
(6) F'dan ir-rigward, eżempju li joħroġ dan biċ-ċar fl-industrija ċivili huwa l-iżvilupp b'suċċess u dinamiku tal-Airbus.
(7) Ara d-data tal-2011 tal-EDA dwar id-difiża.
(8) Sors: EDA, Jannar 2012.
(9) Strategic Defence and Security Review, Renju Unit, Ottubru 2010. Livre Blanc sur la Défense et la sécurité nationale (White Paper dwar id-Difiża u s-Sigurtà Nazzjonali), Franza, Mejju 2013.
(10) Il-kummenti kritiċi li l-Ministru Franċiż tad-Difiża, Jean-Yves Le Drian, qajjem f'diskors għall-Ecole militaire f'Pariġi fid-29 ta' April ta' din is-sena wrew b'mod miftuħ l-impatt ta' dan it-tnaqqis.
(11) Ibid punt 1.2.
(12) Rapport Annwali tal-Assoċjazzjoni tal-Industriji tal-Ajruspazju u d-Difiża fl-Ewropa (ASD – AeroSpace and Defence Industries Association of Europe), 2012.
(13) Ara wkoll "Twelve demands for a sustainable industrial policy", IndustriAll Europe Executive Committee, 12-13 ta' Ġunju 2013.
(14) Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-Politika Industrijali, (COM(2012) 582 final) u l-Opinjoni tal-KESE dwar din il-Komunikazzjoni.
(15) Pakkett tad-Difiża, 2007.
(16) Direttiva 2009/43/KE (ĠU L 146, 10.6.2009) dwar it-trasferimenti ta’ prodotti relatati mad-difiża u 2009/81/KE (ĠU L 216, 20.8.2009) dwar il-proċeduri għall-għoti ta’ ċerti kuntratti fl-oqsma tad-difiża u s-sigurtà. Il-Pakkett tad-Difiża kien jinkludi wkoll Komunikazzjoni dwar “Strateġija għal industrija tad-difiża Ewropea aktar b’saħħitha u kompetittiva”, COM(2007) 764, 5.12.2007.
(17) Ara n-nota nru 1 f'qiegħ il-paġna.
(18) B'konformità ma' bosta dokumenti. Ara wkoll ĠU C 299, 4.10.2012, p. 17
(19) 2008/944/PESK.
(20) Ara l-Opinjoni tal-KESE dwar l-ispazju, Settembru 2013.