L-imballaġġ u l-iskart mill-imballaġġ (mill-2026)

PUNTI EWLENIN

• Ir-regolament ikopri l-imballaġġ u l-iskart mill-imballaġġ kollu, irrispettivament mill-materjal jew l-oriġini (industrijali, tal-bejgħ bl-imnut, tad-dar, eċċ.), u jissupplimenta l-liġijiet eżistenti tal-Unjoni Ewropea (UE) dwar l-immaniġġjar tal-iskart.
• L-imballaġġ li jikkonforma mar-regolament jista’ jkun kummerċjalizzat liberament madwar l-UE. L-Istati Membri tal-UE ma jistgħux jimponu rekwiżiti nazzjonali addizzjonali li jmorru kontra r-regolament sakemm ma jkunx espressament previst mod ieħor.
• L-imballaġġ għandu jkun iddisinjat b’tali mod li jimminimizza l-preżenza ta’ sustanzi ta’ ħsara, sabiex jiġu protetti s-saħħa tal-bniedem u l-ambjent. L-imballaġġ kollu jrid ikun riċiklabbli, li jfisser li jrid ikun:
  • iddisinjat għar-riċiklaġġ tal-materjal;
  • kapaċi jinġabar, jiġi sseparat u rriċiklat fuq skala kbira meta jsir skart — ir-rekwiżit li l-imballaġġ jiġi rriċiklat fuq skala kbira jidħol fis-seħħ fl-2035.
• Ir-regolament jistabbilixxi sistema ta’ gradi tal-prestazzjoni tar-riċiklabbiltà, applikabbli mill-2030, u jintroduċi obbligi aktar stretti dwar ir-riċiklabbiltà mill-2038.

Sostenibbiltà

• Imballaġġ tal-plastik irid ikun fih kontenut minimu riċiklat irkuprat mill-iskart tal-plastik ta’ wara l-użu mill-konsumatur, b’ċerti eċċezzjonijiet għall-imballaġġ farmaċewtiku, l-imballaġġ tal-ikel għat-trabi u għat-tfal żgħar, l-apparat mediku, it-trasport ta’ oġġetti perikolużi u l-plastik kompostabbli.
• L-imballaġġ kompostabbli jrid jissodisfa l-istandards tal-ikkompostjar industrijali. L-Istati Membri jistgħu jirrikjedu l-kompostabbiltà għal tipi speċifiċi ta’ imballaġġ jekk tkun teżisti infrastruttura xierqa.
• L-imballaġġ għandu jkun iddisinjat biex jimminimizza l-piż u l-volum filwaqt li tinżamm il-funzjonalità. Madankollu, il-kummerċjalizzazzjoni jew l-aċċettazzjoni tal-konsumatur ma jiġġustifikawx il-piż jew il-volum addizzjonali tal-imballaġġ.
• Imballaġġ li jkollu l-għan li jżid il-volum perċepit tal-prodott (eż. ħitan doppji, qigħan foloz) huwa pprojbit sakemm ma jkunx protett mid-drittijiet tad-disinn jew mit-trademarks.
• L-imballaġġ li jista’ jerġa’ jintuża għandu:
  • jkun iddisinjat għal rotazzjonijiet multipli f’użu normali;
  • jissodisfa r-rekwiżiti tas-sikurezza, tal-iġjene u tar-riċiklabbiltà;
  • jippermetti t-tikkettar u l-mili mill-ġdid mingħajr ma jikkomprometti l-kwalità tal-prodott.

Obbligi

• Il-produtturi huma responsabbli għaċ-ċiklu tal-ħajja kollu tal-imballaġġ tagħhom, inkluż l-immaniġġjar tal-iskart. Ir-responsabbiltà estiża tal-produttur tagħhom għandha:
  • tkopri l-ispejjeż meħtieġa tal-ġbir, is-separazzjoni u r-riċiklaġġ;
  • tinċentiva l-ekodisinn u r-riċiklabbiltà permezz ta’ tariffi modulati;
  • tiżgura t-trasparenza finanzjarja u r-responsabbiltà.
• L-Istati Membri għandhom:
  • inaqqsu progressivament l-ammont ta’ skart mill-imballaġġ iġġenerat per capita, b’miri stabbiliti għall-2030, l-2035 u l-2040;
  • jiżguraw infrastruttura adegwata għall-ġbir separat, is-separazzjoni u r-riċiklaġġ tal-iskart kollu mill-imballaġġ;
  • jiksbu rata ta’ riċiklaġġ ta’ 65 % sal-2025 għall-iskart kollu mill-imballaġġ, li tiżdied għal 70 % sal-2030, b’miri speċifiċi għal materjali differenti;
  • jiżguraw li s-sistemi ta’ rifużjoni tad-depożitu għall-kontenituri tax-xorb tal-plastik jew tal-metall li jintużaw darba biss jiġu stabbiliti sal-2029, sakemm ma jkunux diġà laħqu rata għolja ta’ ġbir separat.
• Il-manifatturi u l-importaturi għandhom:
  • iwettqu valutazzjonijiet tal-konformità (il-manifatturi) jew jiżguraw li tkun twettqet valutazzjoni tal-konformità (l-importaturi), u jżommu dokumentazzjoni teknika għal perjodu ta’ 5 snin, jew 10 snin fil-każ ta’ imballaġġ li jista’ jerġa’ jintuża;
  • joħorġu dikjarazzjoni ta’ konformità tal-UE (il-manifattur), li tiddikjara li l-imballaġġ tagħhom jissodisfa r-rekwiżiti tar-regolament;
  • jiżguraw tikkettar u dokumentazzjoni xierqa;
  • jieħdu azzjoni korrettiva (eż. sejħa lura jew irtirar) jekk ikun hemm suspett ta’ nuqqas ta’ konformità u jinformaw lill-awtoritajiet.
• Il-fornituri għandhom jipprovdu lill-manifatturi l-informazzjoni u d-dokumentazzjoni kollha meħtieġa biex juru l-konformità.
• Id-distributuri għandhom jivverifikaw li l-imballaġġ jikkonforma mar-regoli tal-UE u li l-manifatturi/l-importaturi jkunu ssodisfaw l-obbligi tagħhom, filwaqt li jipprovdu informazzjoni rilevanti lill-awtoritajiet fuq talba.
• Il-fornituri ta’ servizzi ta’ eżekuzzjoni għandhom jiżguraw li l-proċessi tal-immaniġġjar, tal-ħżin u tad-dispaċċ ma jikkompromettux il-konformità tal-imballaġġ.
• L-operaturi tal-immaniġġjar tal-iskart mill-imballaġġ għandhom jirrapportaw kull sena d-data dwar l-iskart mill-imballaġġ lill-awtoritajiet u lill-produtturi biex jappoġġaw l-obbligi ta’ responsabbiltà estiża tal-produttur.

Il-ġlieda kontra l-imballaġġ eċċessiv

• Sal-2030, l-operaturi ekonomiċi għandhom jiżguraw li l-imballaġġ kollettiv, tat-trasport u tal-kummerċ elettroniku li jimlew ma jaqbiżx il-50 % tal-ispazju vojt.
• L-imballaġġ għall-bejgħ għandu jimminimizza l-ispazju vojt filwaqt li jżomm il-funzjonalità.
• Mill-2030, ċerti formati tal-imballaġġ elenkati fl-Anness V huma pprojibiti. L-Istati Membri jistgħu jżommu restrizzjonijiet ta’ qabel l-2025 fuq materjali mhux elenkati. Il-mikrointrapriżi jistgħu jkunu eżentati mill-projbizzjoni fuq l-imballaġġ li jintuża darba biss għall-ikel u x-xorb ikkunsmat fil-bini jekk l-alternattivi ma jkunux fattibbli.
• Ir-regoli l-ġodda jintroduċu restrizzjonijiet fuq l-imballaġġ tal-plastik li jintuża darba biss għal:
  • riti jew tgeżwir li jintużaw darba biss użati biex jiġbru flimkien oġġetti fil-punt tal-bejgħ biex iħeġġu lill-konsumaturi jixtru aktar minn prodott wieħed;
  • frott u ħxejjex ippakkjati minn qabel ta’ inqas minn 1.5 kg;
  • ikel u xorb mimlija u kkonsmati fil-lukandi, fil-bars u fir-ristoranti;
  • porzjonijiet individwali ta’ kondimenti, zlazi, prodotti tal-krema tal-kafe u zokkor;
  • prodotti kożmetiċi u tal-indafa personali żgħar u li jintużaw darba biss użati fil-lukandi;
  • il-biċċa l-kbira tal-basktijiet tal-plastik ħfief ħafna.
• L-operaturi li jintroduċu imballaġġ li jista’ jerġa’ jintuża jridu jiżguraw li jkun hemm fis-seħħ sistema għall-ġbir u l-użu mill-ġdid tiegħu.
• L-operaturi li jużaw imballaġġ li jista’ jerġa’ jintuża jridu jipparteċipaw f’sistemi ta’ użu mill-ġdid u jiżguraw li l-imballaġġ jiġi rikundizzjonat qabel ma jerġa’ jintuża.
• L-operaturi li joffru għażliet ta’ mili mill-ġdid iridu jinformaw lill-konsumaturi dwar it-tipi ta’ kontenituri li jistgħu jużaw, l-istandards tal-iġjene u r-regoli tas-sikurezza. Mill-2030, il-bejjiegħa bl-imnut il-kbar għandhom jagħmlu ħilithom biex jiddedikaw 10 % taż-żona tal-bejgħ għall-istazzjonijiet ta’ mili mill-ġdid.
• Sal-2030, 40 % tal-imballaġġ għat-trasport għandu jkun jista’ jerġa’ jintuża, u jiżdied għal mira ta’ aspirazzjoni ta’ 70 % sal-2040.
• Sal-2030, 10 % tal-imballaġġ raggruppat għandu jkun jista’ jerġa’ jintuża, u jiżdied għal mira ta’ aspirazzjoni ta’ 25 % sal-2040.
• Sal-2030, id-distributuri tax-xorb għandhom jiżguraw li 10 % tal-prodotti jkunu f’imballaġġ li jista’ jerġa’ jintuża, li jiżdied għal 40 % sal-2040.
• L-eżenzjonijiet japplikaw għall-mikrointrapriżi, għad-distributuri żgħar tax-xorb u għal setturi speċifiċi. Taħt ċerti kundizzjonijiet, l-Istati Membri għandhom il-possibbiltà li jeskludu setturi addizzjonali, jippermettu lid-distributuri jiffurmaw pools, u jeżentaw lil dawk li joperaw fi gżejjer żgħar jew f’żoni b’densità baxxa ta’ popolazzjoni.
• Ir-ristoranti u l-kafetteriji li jipprovdu ikel jew xorb għat-takeaway għandhom:
  • jippermettu lill-konsumaturi jġibu l-kontenituri tagħhom stess għall-ikel u x-xorb għat-takeaway, mingħajr ebda spiża addizzjonali, sal-2027;
  • joffru imballaġġ li jista’ jerġa’ jintuża għal oġġetti tat-takeaway, mingħajr ebda spiża żejda, sal-2028.

Basktijiet tal-plastik għall-ġarr

L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-konsum annwali tal-basktijiet tal-plastik ħfief ma jaqbiżx l-40 basket per capita sal-2025.

• Il-miżuri biex tintlaħaq din il-mira jistgħu jinkludu restrizzjonijiet fuq il-kummerċjalizzazzjoni, inċentivi ekonomiċi u miri nazzjonali ta’ tnaqqis.
• Basktijiet ħfief ħafna huma pprojbiti sakemm ma jintużawx għall-iġjene jew għall-prevenzjoni tal-ħela tal-ikel. L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu jekk tali basktijiet ħfief ħafna għandhomx ikunu kompostabbli fit-territorji tagħhom.