L-eliminazzjoni tas-sajd illegali, mhux irrapportat u mhux regolat (IUU)

PUNTI EWLENIN

Ir-regolament jistabbilixxi sensiela ta’ miżuri sabiex il-prodotti tas-sajd IUU ma jidħlux fis-suq tal-UE.

Portijiet deżinjati

• Faċilitajiet portwali deżinjati mill-Istati Membri tal-UE biss huma miftuħin għal bastimenti minn pajjiżi mhux tal-UE.
• Il-ħatt u t-trasbord ta’ prodotti tas-sajd bejn bastimenti minn pajjiżi mhux tal-UE u bastimenti tal-UE, li huma pprojbiti fuq il-baħar, għandu jsir biss f’portijiet deżinjati tal-UE.

Spezzjonijiet fil-port

• L-Istat Memberu li fih ikun jinsab il-port huwa responsabbli għall-monitoraġġ ta’ prodotti tas-sajd importati fl-UE. Għandu jivverifika li dawn il-prodotti huma legali u li l-bastiment huwa konformi mar-regolamenti, jiġifieri li għandu l-liċenzji u l-awtorizzazzjonijiet meħtieġa, u li l-kwantità dikjarata taqbel mal-kwantità żbarkata jew trasbordata.

Ċertifikati tal-qabdiet

• Iċ-ċertifikat tal-qabdiet jiggarantixxi li l-prodotti importati fl-UE ma joriġinawx minn sajd IUU. Dawn iċ-ċertifikati jinħarġu mill-pajjiż li fih ikun reġistrat il-bastiment tas-sajd (stat tal-bandiera). Jakkumpanjaw il-prodotti tas-sajd tul il-katina tal-provvista sabiex jippermettu verifiki kontinwi.
• Ir-Regolament Emendatorju (UE) 2023/2842 jagħmel l-użu ta’ sistema diġitali (CATCH) biex jimmaniġġja ċ-ċertifikati tal-qbid u dokumenti obbligatorji għall-operaturi tal-UE fuq l-importazzjoni u għall-awtoritajiet tal-kontroll tal-importazzjoni tal-Istati Membri meta jieħdu deċiżjonijiet dwar jekk jaċċettawx jew jirrifjutawx importazzjoni. CATCH hija bbażata fu Traces, imsemmija fir-Regolament (UE) 2017/625 fuq il-kontrolli uffiċjali, u jippermetti monitoraġġ ibbażat fuq ir-riskju filwaqt li jnaqqas l-opportunitajiet għall-importazzjonijiet sabiex jitħaffu l-piżijiet amministrattivi tal-Istati Membri.
• Il-Kummissjoni Ewropea għandha s-setgħa li tadotta atti ta’ implimentazzjoni relatati mal-operazzjoni u l-iżvilupp ta’ CATCH. Se jkollu wkoll setgħat biex jadotta atti delegati li jistabbilixxu regoli dwar:
  • il-kundizzjonijiet għal kwalunkwe eżenzjoni mill-applikazzjoni ta’ CATCH;
  • jiżviluppaw mudell ta’ dokument sabiex jarmonizzaw il-monitoraġġ tar-rekwiżiti dwar kunsinni maqsuma skont l-iskema ta’ ċertifikazzjoni tal-qbid, bil-ħsieb li tiżdied it-traċċabbiltà tal-prodotti tas-sajd destinata għas-suq tal-UE.
• CATCH se ssir obbligatorja għall-operaturi u l-awtoritajiet tal-UE għall-importazzjonijiet ta’ prodotti tas-sajd mill-10 ta’ Jannar 2026. Madankollu, iċ-ċertifikati tal-qbid u d-dokumenti relatati vvalidati, approvati jew iffirmati qabel l-10 ta’ Jannar 2026 jistgħu jintużaw mill-importaturi sal-10 ta’ Jannar 2028.

Lista ta’ bastimenti IUU

• Il-Kummissjoni stabbiliet lista tal-UE ta’ bastimenti IUU li tiġi aġġornata regolarment abbażi tal-listi ta’ bastimenti IUU maqbula mill-organizzazzjonijiet reġjonali tal-ġestjoni tas-sajd.

Pajjiżi terzi li ma jikkooperawx

• Il-Kummissjoni se tidentifika minn qabel ukoll l(jiġifieri tinnotifika lil pajjiż mhux tal-UE bil-possibbiltà li jiġi identifikat bħala pajjiż terz li ma jikkooperax) u tidentifika pajjiżi mhux tal-UE li ma jikkooperawx fil-ġlieda kontra l-IUU. Pajjiż mhux tal-UE jista’ jiġi identifikat bħala pajjiż li ma jikkooperax meta jonqos milli jaqdi d-dmirijiet tiegħu bħala stat tal-bandiera, tal-port, kostali jew tas-suq, biex jieħu azzjoni sabiex jipprevjeni, jiskoraġġixxi u jelimina s-sajd IUU.