ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Βρυξέλλες, 4.3.2026

COM(2026) 100 final

2026/0068(COD)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου μέτρων για την επιτάχυνση της ικανότητας βιομηχανικής παραγωγής και
την απανθρακοποίηση σε στρατηγικούς τομείς, και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) 2018/1724,
(ΕΕ) 2024/1735 και (ΕΕ) 2024/3110

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

{SEC(2026) 70 final} - {SWD(2026) 70 final} - {SWD(2026) 71 final} - {SWD(2026) 72 final}

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

•Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης

Η παρούσα αιτιολογική έκθεση συνοδεύει την πρόταση κανονισμού σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου μέτρων για την επιτάχυνση της ικανότητας βιομηχανικής παραγωγής και την απανθρακοποίηση σε στρατηγικούς τομείς: «πράξη για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής».

Στο σημερινό γεωπολιτικό τοπίο, η συχνή και στοχευμένη χρήση οικονομικών εργαλείων για την προώθηση στρατηγικών στόχων συνιστά σοβαρή απειλή για την ανθεκτικότητα, την ανταγωνιστικότητα, την οικονομική ασφάλεια και τη στρατηγική αυτονομία της Ένωσης. Όπως επισημαίνεται στην έκθεση Draghi για την ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα, η εργαλειοποίηση των εξαρτήσεων της ΕΕ από εμπορικούς εταίρους σε στρατηγικούς τομείς θέτει σε κίνδυνο την ασφάλεια, την ανταγωνιστικότητα και την οικονομία της ΕΕ 1 . Η ικανότητα της Ένωσης να αντιδρά και να μειώνει τις εξαρτήσεις από τρίτες χώρες έγκειται στην ισχύ της βιομηχανικής της βάσης, στην ικανότητα καινοτομίας και στην ακεραιότητα της ενιαίας αγοράς.

Η μετάβαση σε μια καθαρή και ψηφιακή οικονομία αποτελεί σημαντική ευκαιρία για την ενίσχυση της βιομηχανικής βάσης της ΕΕ, όπως περιγράφεται, μεταξύ άλλων, στην ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τη συμφωνία για καθαρή βιομηχανία 2 . Ο παγκόσμιος ανταγωνισμός, οι ταχείες τεχνολογικές αλλαγές, τα διαρθρωτικά μειονεκτήματα κόστους, οι αθέμιτες στρεβλώσεις της παγκόσμιας αγοράς, όπως η αυξανόμενη χρήση ξένων επιδοτήσεων για τη δημιουργία ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος, και η εργαλειοποίηση των οικονομικών εξαρτήσεων αναδιαμορφώνουν τις παγκόσμιες αξιακές αλυσίδες. Ταυτόχρονα, οι αυξανόμενες γεωπολιτικές εντάσεις εντείνουν τα υφιστάμενα τρωτά σημεία και δημιουργούν νέα. Στο πλαίσιο αυτό, η ΕΕ πρέπει να ενεργήσει στρατηγικά για να διαφυλάξει και να ενισχύσει περαιτέρω την ανθεκτικότητα και τη βιομηχανική της βάση, καθώς και τη μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητά της, και να διασφαλίσει ότι η κλιματική μετάβαση θα καταστεί κινητήρια δύναμη της βιομηχανικής ανάπτυξης.

Ο μεταποιητικός τομέας είναι απαραίτητος για τη διασφάλιση και την ενίσχυση της μακροπρόθεσμης οικονομικής ανθεκτικότητας της ΕΕ και για την επίτευξη του στόχου της για κλιματική ουδετερότητα. Το 2024 ο εν λόγω τομέας αντιπροσώπευε το 18,3 % της απασχόλησης στην επιχειρηματική οικονομία της ΕΕ 3 και το 14,3 % του συνολικού ΑΕΠ της ΕΕ 4 , ενώ παρήγαγε το 26,2 % των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου της ΕΕ 5 . Παρά τη συνεχιζόμενη οικονομική σημασία του, το μερίδιο του τομέα στο ΑΕΠ μειώθηκε τις τελευταίες δεκαετίες από 17,4 % το 2000 στα σημερινά επίπεδα του 14,3 % 6 . Η υποχώρηση αυτή δεν αποτελεί μόνο οικονομική πραγματικότητα, αλλά και στρατηγικό προειδοποιητικό μήνυμα με δυνητικά διαρθρωτικές επιπτώσεις στην ευημερία και την κοινωνική συνοχή της ΕΕ. Ταυτόχρονα, ο μεταποιητικός τομέας αντιμετωπίζει όλο και περισσότερες προκλήσεις, όπως οι υψηλές τιμές της ενέργειας, η παγκόσμια πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα, το υψηλό κεφαλαιουχικό και λειτουργικό κόστος για την απανθρακοποίηση και την ανάπτυξη νέων τεχνολογιών, οι χαμηλές επενδύσεις σε σύγκριση με άλλες περιοχές, καθώς και τα κανονιστικά εμπόδια 7 .

Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η πράξη για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής έχει ως στόχο να διασφαλίσει ότι, έως το 2035, η τάση αυτή θα αντιστραφεί και ότι η μεταποίηση θα αντιπροσωπεύει το 20 % του ΑΕΠ της ΕΕ. Αυτό θα επιτευχθεί με την επιτάχυνση της αδειοδότησης για όλα τα έργα παραγωγής και με την παροχή εργαλειοθήκης για την πρόσβαση στην ευρωπαϊκή ενιαία αγορά κατά τρόπο που να αποτρέπει τις στρατηγικές εξαρτήσεις, να δημιουργεί θέσεις εργασίας στον τομέα της μεταποίησης, να ενισχύει την απανθρακοποίηση και τις κλιματικές επιδόσεις και να διασφαλίζει την πρόσβαση των Ευρωπαίων πολιτών και των ευρωπαϊκών εταιρειών σε ζωτικής σημασίας βασικά και παράγωγα προϊόντα ανά πάσα στιγμή.

Η επίτευξη της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ, με παράλληλη διατήρηση της βιομηχανικής ανταγωνιστικότητας και, ταυτόχρονα, απανθρακοποίηση προϋποθέτει την ύπαρξη ισχυρού επιχειρηματικού ενδιαφέροντος. Στο πλαίσιο αυτό, η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας ορισμένων στρατηγικών τομέων και τεχνολογιών, ιδίως των τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών, καθώς και των ενεργοβόρων βιομηχανιών και της αλυσίδας εφοδιασμού της αυτοκινητοβιομηχανίας, είναι απαραίτητη για την ανθεκτικότητα, τη στρατηγική αυτονομία και τους κλιματικούς στόχους της ΕΕ. Η αδυναμία διαφύλαξης και διαφοροποίησης των κρίσιμων αλυσίδων εφοδιασμού θα δημιουργούσε σημαντικούς οικονομικούς και κοινωνικούς κινδύνους, οδηγώντας σε πιθανή διατάραξη της δημόσιας τάξης στην Ένωση. Η μείωση των εξωτερικών τρωτών σημείων θα μπορούσε να συμβάλει στην ενίσχυση της οικονομίας μας, στην τόνωση των επενδύσεων και στη στήριξη του επιχειρηματικού ενδιαφέροντος για τη διαδικασία ριζικού βιομηχανικού μετασχηματισμού που βρίσκεται σε εξέλιξη.

Οι τομείς που καλύπτονται από την πράξη για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής —ιδίως οι ενεργοβόρες βιομηχανίες, η παραγωγή τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών και η αυτοκινητοβιομηχανία— αντιπροσωπεύουν περιορισμένο μερίδιο της παραγωγής της ΕΕ, αλλά διαδραματίζουν δυσανάλογο στρατηγικό ρόλο. Συνολικά, οι στρατηγικοί τομείς που αποτελούν στόχο της πράξης για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής αντιπροσωπεύουν περίπου το 15 % της μεταποιητικής παραγωγής της ΕΕ. Ως εκ τούτου, η σημασία τους έγκειται λιγότερο στο συνολικό τους μέγεθος και περισσότερο στον κεντρικό τους ρόλο ως ανάντη προμηθευτών και παραγόντων που καθιστούν δυνατή τη λειτουργία των κατάντη βιομηχανικών οικοσυστημάτων, συμπεριλαμβανομένων των κατασκευών, της κινητικότητας, της ενέργειας, καθώς και του διαστήματος και της άμυνας.

Η καθυστερημένη ή ανεπαρκής πρόοδος όσον αφορά τη δράση για το κλίμα θα μπορούσε να εντείνει τις οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, με επιπτώσεις στην κοινωνική σταθερότητα. Η ανάληψη δράσης είναι ιδιαίτερα αναγκαία στους ακόλουθους τομείς:

Οι ενεργοβόρες βιομηχανίες (EII) αποτελούν βασικό πυλώνα της ευρωπαϊκής ευημερίας και ακρογωνιαίο λίθο της βιομηχανικής βάσης της ηπείρου, στηρίζοντας τα περισσότερα βιομηχανικά οικοσυστήματα. Ωστόσο, οι όγκοι παραγωγής στις ενεργοβόρες βιομηχανίες έχουν μειωθεί σημαντικά από το 2021, σε σύγκριση με άλλους τομείς της μεταποίησης 8 . Οι διαφορές κόστους με άλλες περιοχές του κόσμου έχουν διευρυνθεί και τα μερίδια εισαγωγών έχουν αυξηθεί, ιδίως για τα βασικά μέταλλα και τις χημικές ουσίες 9 . Τα ποσοστά χρησιμοποίησης της παραγωγικής ικανότητας παραμένουν σε μη βιώσιμα χαμηλά επίπεδα 10 . Η απανθρακοποίηση αυτών των βιομηχανιών απαιτεί σημαντικές επενδύσεις 11 , ωστόσο, ο ρυθμός απανθρακοποίησης δεν είναι αρκετά ταχύς ώστε να επιτευχθούν οι στόχοι της ΕΕ για το κλίμα. Παρότι έχουν ανακοινωθεί πολλά έργα απανθρακοποίησης και ορισμένα βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη, από το 2023 περισσότερα από τα μισά έργα εξακολουθούν να μην έχουν υλοποιηθεί 12 . Ο εκσυγχρονισμός αυτών των τομέων είναι θεμελιώδους σημασίας όχι μόνο για την επίτευξη των στόχων μας για το κλίμα, αλλά και για την ικανότητα της Ευρώπης να εδραιώνει βιομηχανικές αξιακές αλυσίδες και να παρέχει θέσεις εργασίας υψηλής ποιότητας. Μεταξύ των ενεργοβόρων βιομηχανιών, ο χάλυβας και το τσιμέντο είναι οι μεγαλύτεροι παραγωγοί εκπομπών, ενώ η χημική βιομηχανία είναι η τρίτη μεγαλύτερη πηγή εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην ΕΕ. Το αλουμίνιο είναι επίσης πολύ υψηλής έντασης ηλεκτρικής ενέργειας και αναγνωρίζεται ως πρώτη ύλη στρατηγικής σημασίας, ενώ η ζήτηση αναμένεται να αυξηθεί κατά 33 % έως το 2050. Ταυτόχρονα, οι κλάδοι αυτοί έχουν χάσει σημαντικό μερίδιο αγοράς της ΕΕ την τελευταία δεκαετία. Λόγω της υψηλής έντασης εκπομπών και του στρατηγικού ρόλου τους για την καθαρή και την ψηφιακή μετάβαση, οι τομείς αυτοί θεωρούνται τομείς προτεραιότητας για τη θέσπιση μέτρων από την πλευρά της ζήτησης. Χαρακτηρίζονται επίσης από περιορισμένο αντίκτυπο στο κόστος για τις κατάντη βιομηχανίες.

Οι τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών αντιμετωπίζουν προκλήσεις ανταγωνιστικότητας και σημαντικά τρωτά σημεία στην αλυσίδα εφοδιασμού 13 . Ενώ η ανάπτυξη στην ΕΕ —και στον κόσμο— σημειώνει πρόοδο, το μερίδιο της ΕΕ στην παγκόσμια αγορά παραγωγής αυτών των τεχνολογιών μειώνεται. Η παραγωγή συγκεντρώνεται σε μεγάλο βαθμό στην Κίνα, η οποία αντιπροσωπεύει πάνω από το 80 % της παραγωγικής ικανότητας μπαταριών και ηλιακών φωτοβολταϊκών, συμπεριλαμβανομένων των ηλιακών μετατροπέων που επιτελούν βασική λειτουργία στις υποδομές ζωτικής σημασίας της Ένωσης. Σε άλλες τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών, όπως οι αντλίες θερμότητας και η γεωθερμική ενέργεια, η παραγωγή της ΕΕ εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από κατασκευαστικά στοιχεία που προέρχονται από προμηθευτές εκτός ΕΕ. Οι τεχνολογίες αιολικής ενέργειας αντιμετωπίζουν πιέσεις κόστους από τις κινεζικές εισαγωγές σε χαμηλές τιμές, ενώ οι τεχνολογίες δέσμευσης διοξειδίου του άνθρακα υστερούν στη μεταφορά και αποθήκευση CO2. Εάν δεν αναληφθεί αποφασιστική δράση, η ΕΕ κινδυνεύει να εξαρτάται ακόμη περισσότερο από εισαγόμενες καθαρές τεχνολογίες, ακριβώς τη στιγμή που οι παγκόσμιοι εταίροι επιταχύνουν τις βιομηχανικές στρατηγικές τους 14 και εργαλειοποιούν τα βιομηχανικά τους πλεονεκτήματα. Ταυτόχρονα, οι τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών αποτελούν πηγή βιομηχανικής ισχύος της ΕΕ και θα πρέπει να εξασφαλιστούν ισότιμοι όροι ανταγωνισμού σε παγκόσμιο επίπεδο υπό το πρίσμα της αθέμιτα επιδοτούμενης πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας από τρίτες χώρες.

Οι κατάντη βιομηχανίες βρίσκονται επίσης υπό πίεση. Η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής αυτοκινητοβιομηχανίας —σύμβολο της βιομηχανικής υπεροχής της Ένωσης— έχει μειωθεί σημαντικά, καθώς η μέση κερδοφορία των Ευρωπαίων προμηθευτών αυτοκινήτων μειώθηκε από 7,4 % το 2017 σε 5 % το 2023 και ανακοινώθηκαν περισσότερες από 100 000 περικοπές θέσεων εργασίας το 2024/25 15 . Πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι οι μισοί από τους Ευρωπαίους προμηθευτές κατασκευαστικών στοιχείων αυτοκινήτων σχεδιάζουν να μειώσουν την παραγωγική ικανότητα στην ΕΕ κατά τα επόμενα έτη. Η μείωση αυτή απειλεί εκατοντάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας και την ακεραιότητα του βιομηχανικού μέλλοντος της Ευρώπης.

1)Τρωτά σημεία της αλυσίδας εφοδιασμού σε στρατηγικούς τομείς και τεχνολογίες. Ο παγκόσμιος, όχι πάντα θεμιτός, ανταγωνισμός και οι εξαρτήσεις από διεθνείς αξιακές αλυσίδες υπονομεύουν την ικανότητα της Ευρώπης να αυξάνει ή να διατηρεί την παραγωγή σε στρατηγικούς τομείς και τεχνολογίες. Ένας τομέας ανησυχίας είναι η έλλειψη τεχνολογικής τεχνογνωσίας και κατασκευαστικής εμπειρογνωσίας στην ΕΕ για ορισμένες βασικές τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών και ψηφιακές τεχνολογίες. Η ανησυχία αυτή επιτείνεται από την κατακερματισμένη προσέγγιση της ΕΕ όσον αφορά τις ξένες επενδύσεις, οι οποίες συχνά δεν συνοδεύονται από μεταφορά τεχνολογίας, δημιουργία θέσεων εργασίας και ολοκλήρωση της αξιακής αλυσίδας στην ΕΕ.

2)Περιορισμένη ζήτηση / έλλειψη πρωτοπόρων αγορών για ευρωπαϊκά προϊόντα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών Το υψηλό κόστος παραγωγής, τα διαφορετικά επίπεδα τεχνολογικής ετοιμότητας και η έλλειψη αποτελεσμάτων βιομηχανικής κλιμάκωσης περιορίζουν την ανάπτυξη και τη διείσδυση στην αγορά προϊόντων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών σε ενεργοβόρες βιομηχανίες, με αποτέλεσμα να υπονομεύονται ή να καθυστερούν οι επενδύσεις στην απανθρακοποίηση. Η ανωτέρω κατάσταση επιτείνεται περαιτέρω από τις προκλήσεις όσον αφορά τη διάκριση των βιομηχανικών προϊόντων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών από τα ισοδύναμα προϊόντα υψηλών ανθρακούχων εκπομπών και από την περιορισμένη προθυμία των κατάντη τομέων να καταβάλουν πριμοδότηση χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών.

3)Οι βιομηχανικές τεχνολογίες δεν εφαρμόζονται σε ευρεία κλίμακα. Οι χρονοβόρες, κατακερματισμένες και αβέβαιες διαδικασίες αδειοδότησης για έργα απανθρακοποίησης της βιομηχανίας, συμπεριλαμβανομένης της σύνδεσης των υποδομών, καθυστερούν την ανάπτυξη και την κλιμάκωση νέων τεχνολογιών. Η απανθρακοποίηση των βιομηχανικών διαδικασιών απαιτεί ριζικό και δαπανηρό μετασχηματισμό των περιουσιακών στοιχείων και των λειτουργιών, ο οποίος συνεπάγεται σημαντικές επενδύσεις που ενδέχεται να παγώσουν κατά τη διάρκεια χρονοβόρων διαδικασιών αδειοδότησης. Οι δυσκολίες όσον αφορά την ελαχιστοποίηση των κινδύνων για τις επενδύσεις και την πρόσβαση σε χρηματοδότηση αποτελούν σημαντικό εμπόδιο.

Με βάση αυτό το σενάριο, στο πλαίσιο της συμφωνίας για καθαρή βιομηχανία ανακοινώθηκε νέα ρυθμιστική πρωτοβουλία για την αντιμετώπιση των εμποδίων στην αδειοδότηση, τη θέσπιση κριτηρίων ανθεκτικότητας και βιωσιμότητας και τη δημιουργία πρωτοπόρων αγορών για ευρωπαϊκά καθαρά και ανθεκτικά βιομηχανικά προϊόντα και τεχνολογίες.

Η παρούσα πρόταση υλοποιεί την πολιτική δέσμευση που ανέλαβε η πρόεδρος κ. von der Leyen, η οποία, στην ομιλία της για την κατάσταση της Ένωσης το 2025, ανακοίνωσε μια πράξη για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής (IAA) με σκοπό την τόνωση της ζήτησης για καθαρά προϊόντα και προϊόντα κατασκευασμένα στην ΕΕ σε στρατηγικούς τομείς και τεχνολογίες. Τα παραπάνω ανακοινώθηκαν επίσης στην ανακοίνωση για την ευρωπαϊκή οικονομική στρατηγική της 3ης Δεκεμβρίου 2025.

Η νομοθετική πρόταση αποσκοπεί στην ενίσχυση της μακροπρόθεσμης οικονομικής ανθεκτικότητας, ευημερίας και στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ μέσω της στήριξης της βιομηχανικής παραγωγής και της επιτάχυνσης της απανθρακοποίησης. Η εν λόγω πρόταση έχει τους ακόλουθους στόχους:

·Αξιοποίηση της πρόσβασης στην ενιαία αγορά και της κλίμακάς της για την τόνωση της ζήτησης για ευρωπαϊκά βιομηχανικά προϊόντα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών και τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών, μεταξύ άλλων με τη διευκόλυνση της διαφοροποίησης για τον χάλυβα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών ώστε να αυξηθεί η αξία και η εμπορευσιμότητά του.

·Μεγιστοποίηση της ποιότητας των ξένων επενδύσεων στην ΕΕ στους πλέον στρατηγικούς τομείς, καθώς και των οφελών τους για την ενιαία αγορά.

·Ανάπτυξη έργων παραγωγής σε ευρεία κλίμακα με την επιτάχυνση και την απλούστευση των αδειών για έργα παραγωγής, καθώς και με τη διευκόλυνση της ανάπτυξης βιομηχανικών συνεργατικών σχηματισμών σε περιοχές επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής (στο εξής: περιοχές επιτάχυνσης).

Για την επίτευξη αυτών των στόχων, η πρόταση εισάγει μια ισορροπημένη ρυθμιστική προσέγγιση για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας και τον μετριασμό, καθώς και την πρόληψη, των στρατηγικών εξαρτήσεων σε βασικούς τομείς. Η εν λόγω προσέγγιση περιορίζεται στο σύνολο των ελάχιστων απαιτήσεων που είναι αναγκαίες για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που αντιμετωπίζει επί του παρόντος ένας επιλεγμένος αριθμός στρατηγικών τομέων, χωρίς να περιορίζει αδικαιολόγητα την αγορά και την τεχνολογική ανάπτυξη ή να αυξάνει δυσανάλογα το κόστος συγκεκριμένων υλικών και προϊόντων. Επιπλέον, η πρόταση καθορίζει πλαίσιο για τον εξορθολογισμό των διαδικασιών αδειοδότησης και την προώθηση συντονισμένης προσέγγισης όσον αφορά τα επενδυτικά έργα σε ολόκληρη την Ένωση.

•Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής

Η πρόταση ανταποκρίνεται στη συμφωνία για καθαρή βιομηχανία, στην «Πυξίδα Ανταγωνιστικότητας για την ΕΕ» και στην κοινή ανακοίνωση σχετικά με την ενίσχυση της οικονομικής ασφάλειας της ΕΕ, οι οποίες αναγνωρίζουν την ανάγκη ανάληψης επείγουσας δράσης για τη διασφάλιση του μέλλοντος της ΕΕ ως οικονομικής δύναμης, επενδυτικού προορισμού και κέντρου παραγωγής. Υλοποιεί το σχέδιο δράσης για την αυτοκινητοβιομηχανία, το οποίο αναφέρει ότι η δημόσια στήριξη προς όφελος της αυτοκινητοβιομηχανίας θα εξαρτάται από κριτήρια ανθεκτικότητας και βιωσιμότητας και ζητεί η πράξη για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής να προωθήσει απαιτήσεις για την επισήμανση «Made in EU» για τις κυψέλες και τα κατασκευαστικά στοιχεία μπαταριών σε ηλεκτρικά οχήματα που πωλούνται στην ΕΕ, σύμφωνα με τις διεθνείς δεσμεύσεις της Ένωσης.

Υλοποιεί επίσης τη δέσμη μέτρων για την αυτοκινητοβιομηχανία, που εγκρίθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 2025, η οποία, μεταξύ άλλων, προβλέπει τη χορήγηση πιστωτικών υπερμορίων για μικρά οικονομικά προσιτά ηλεκτρικά οχήματα που κατασκευάζονται στην Ένωση πριν από το 2035 και τροποποιεί τον στόχο μείωσης των εκπομπών για το 2035, με τις εναπομένουσες εκπομπές να αντισταθμίζονται μέσω της χρήσης χάλυβα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που παράγεται στην Ένωση ή ανανεώσιμων καυσίμων και καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών. Η εν λόγω πρόταση 16 , η οποία τροποποιεί τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/631, εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για τον καθορισμό των κριτηρίων βάσει των οποίων τα προϊόντα που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της μπορούν να χαρακτηρίζονται «μικρά οχήματα μηδενικών εκπομπών που κατασκευάζονται στην Ένωση» ή «χάλυβας χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που παράγεται στην Ένωση». Η δέσμη μέτρων για την αυτοκινητοβιομηχανία περιλαμβάνει επίσης πρόταση κανονισμού για τα καθαρά εταιρικά οχήματα 17 . Η εν λόγω πρόταση περιορίζει τη χρηματοδοτική στήριξη για εταιρικά οχήματα μηδενικών και χαμηλών εκπομπών και εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για τον καθορισμό μεθοδολογίας για τον καθορισμό των κριτηρίων για τα οχήματα που «κατασκευάζονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση». Για να διασφαλιστεί η συνοχή μεταξύ των τριών πράξεων και η ασφάλεια δικαίου, ο παρών κανονισμός παρέχει εναρμονισμένους ορισμούς των «μικρών οικονομικά προσιτών ηλεκτρικών οχημάτων που κατασκευάζονται στην Ένωση», του «χάλυβα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που παράγεται στην Ένωση» και των «εταιρικών αυτοκινήτων και ημιφορτηγών που κατασκευάζονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση». Ως εκ τούτου, οι προτάσεις της 16ης Δεκεμβρίου 2025 θα πρέπει να προσαρμοστούν ώστε να αναφέρονται στην οριζόντια προσέγγιση που υιοθετείται στον παρόντα κανονισμό και όχι στις κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, προκειμένου να διασφαλιστεί η συνοχή του νομικού πλαισίου.

Ο παρών κανονισμός συνάδει με τον ενωσιακό τελωνειακό κώδικα, ο οποίος καθορίζει τους ενωσιακούς μη προτιμησιακούς κανόνες καταγωγής. Για τους σκοπούς του προσδιορισμού της καταγωγής των προϊόντων που καλύπτονται από τον παρόντα κανονισμό, εφαρμόζονται οι μη προτιμησιακοί κανόνες καταγωγής της Ένωσης, όπως ορίζονται στον εν λόγω κώδικα.

•Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης

Η πράξη για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής συμβάλλει στη νομοθεσία που αφορά την οικονομική ασφάλεια, τη βιομηχανική ανταγωνιστικότητα και την απανθρακοποίηση της ΕΕ. Δεδομένου του ρόλου των ενεργοβόρων βιομηχανιών και των τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών σε πολλούς τομείς της οικονομίας και στις βιομηχανικές αξιακές αλυσίδες, διάφορες δέσμες ευρωπαϊκών πολιτικών και νομοθεσίας είναι συναφείς.

Πρώτον, η πράξη για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής συνάδει με και συμπληρώνει την πράξη για τη βιομηχανία μηδενικών καθαρών εκπομπών (στο εξής: NZIA), επεκτείνοντας τις εξορθολογισμένες διατάξεις για την αδειοδότηση, όπως τα ενιαία σημεία επαφής και τα χρονικά όρια, σε όλα τα έργα απανθρακοποίησης της ενεργοβόρου βιομηχανίας, και θεσπίζοντας απαιτήσεις «Made in EU» (Κατασκευασμένο στην ΕΕ) για ορισμένα συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών, προκειμένου να αποτραπεί η καταστρατήγηση, να αναπτυχθεί περαιτέρω η παραγωγική ικανότητα της ΕΕ, καθώς και να δημιουργηθούν ανθεκτικές και ανταγωνιστικές εγχώριες αξιακές αλυσίδες.

Δεύτερον, η πρόταση συνάδει με το ευρωπαϊκό νομοθέτημα για το κλίμα, καθώς σκοπός της είναι να συμβάλει στην επίτευξη του στόχου της κλιματικής ουδετερότητας μέσω της στήριξης επενδύσεων στην απανθρακοποίηση της βιομηχανίας και σε τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών.

Τρίτον, η πρόταση συνάδει με τις πιο πρόσφατες πρωτοβουλίες για τον εξορθολογισμό των διαδικασιών αδειοδότησης και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας. Ειδικότερα, η πράξη για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής αποσκοπεί στον εξορθολογισμό βασικών διαδικασιών αδειοδότησης, ιδίως μέσω της ψηφιοποίησης και της επαναχρησιμοποίησης των δεδομένων. Βασίζεται στη δέσμη μέτρων που προβλέπεται στην πρόταση για την περιβαλλοντική αδειοδότηση, εφαρμόζοντάς την στις ειδικές ανάγκες του τομέα.

Η πρόταση συνάδει επίσης με άλλες νομοθετικές πράξεις της ΕΕ που αποσκοπούν στη στήριξη του μετασχηματισμού της ευρωπαϊκής βιομηχανίας σε μια καθαρή, κυκλική και κλιματικά ουδέτερη οικονομία. Για παράδειγμα, η πράξη για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής συνάδει με την επικείμενη περιβαλλοντική νομοθεσία για συγκεκριμένα προϊόντα και τη συμπληρώνει. Στον κατασκευαστικό τομέα, συμπληρώνει τον κανονισμό για τα δομικά προϊόντα (ΚΔΠ), συμπεριλαμβανομένου του εναρμονισμένου προτύπου για τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου και του σχεδιαζόμενου σήματος σκυροδέματος χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών. Στον τομέα του χάλυβα, η επικείμενη κατ’ εξουσιοδότηση πράξη για τα προϊόντα χάλυβα στο πλαίσιο του κανονισμού για τον οικολογικό σχεδιασμό όσον αφορά τα βιώσιμα προϊόντα (στο εξής: ESPR) θα παράσχει τα αναγκαία στοιχεία για την εφαρμογή των διατάξεων για τις πρωτοπόρες αγορές χάλυβα, λαμβάνοντας υπόψη τα διαφορετικά χαρακτηριστικά απανθρακοποίησης των παραγωγών πρωτογενούς και δευτερογενούς χάλυβα και επιβραβεύοντας την κυκλικότητα. Κατά τον σχεδιασμό των απαιτήσεων επισήμανσης και ενημέρωσης με βάση τα όρια επιδόσεων για διάφορα προϊόντα, τα εν λόγω όρια θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη το ανακυκλωμένο περιεχόμενο του βιομηχανικού προϊόντος, με το όριο να μειώνεται καθώς αυξάνεται το ανακυκλωμένο περιεχόμενο στα προϊόντα, κατά περίπτωση. Ομοίως, η πράξη για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής συμπληρώνει τον κανονισμό για τις μπαταρίες, ο οποίος καθορίζει το πλαίσιο περιβαλλοντικής φιλοδοξίας για την κατασκευή μπαταριών στην ΕΕ, επιτρέποντας στις διατάξεις για τις πρωτοπόρες αγορές στο πλαίσιο της πράξης για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής να επικεντρωθούν στις απαιτήσεις «Made in EU» (Κατασκευασμένο στην ΕΕ). Η εν λόγω πράξη συμπληρώνει τους επικείμενους κανόνες περιβαλλοντικών επιδόσεων για τις Φ/Β συστοιχίες στο πλαίσιο του οικολογικού σχεδιασμού και της ενεργειακής επισήμανσης, προωθώντας την παραγωγή συμμορφούμενων προϊόντων στην ΕΕ. Όσον αφορά την προώθηση λύσεων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών και λύσεων βιολογικής βάσης, ευθυγραμμίζεται με τη νέα στρατηγική της ΕΕ για τη βιοοικονομία.

Η πρόταση συνάδει επίσης με την υπόλοιπη νομοθεσία της ΕΕ για το κλίμα. Το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής της ΕΕ (ΣΕΔΕ της ΕΕ) αποτελεί το κύριο μέσο κλιματικής πολιτικής για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στην παροχή κινήτρων για τη μείωση των εκπομπών στις ενεργοβόρες βιομηχανίες, καθώς και την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Η παρούσα πρόταση συμπληρώνει το μήνυμα σχετικά με τις τιμές που παρέχεται από το ΣΕΔΕ της ΕΕ, στηρίζοντας τη δημιουργία πρωτοπόρων αγορών για βιομηχανικά προϊόντα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών. Ευθυγραμμίζεται επίσης με τον κανονισμό για τον μηχανισμό συνοριακής προσαρμογής άνθρακα (στο εξής: ΜΣΠΑ).

Όσον αφορά τις επικείμενες πρωτοβουλίες, η πρόταση πράξης για την κυκλική οικονομία θα συμπληρώσει την πράξη για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής ενισχύοντας την ανακύκλωση και την πρόσβαση σε δευτερογενείς πρώτες ύλες, μειώνοντας τις εξαρτήσεις και τα τρωτά σημεία και για τα ενεργοβόρα βιομηχανικά προϊόντα. Θα διασφαλιστεί επίσης η συνοχή μεταξύ των ειδικών ανά τομέα μέτρων της πράξης για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής και του γενικού πλαισίου της επικείμενης αναθεώρησης των δημόσιων συμβάσεων.

Η πρόταση λαμβάνει υπόψη τις διεθνείς δεσμεύσεις της Ένωσης στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων στο πλαίσιο της συμφωνίας του ΠΟΕ για τις δημόσιες συμβάσεις (ΣΔΣ), καθώς και τις σχετικές διμερείς εμπορικές συμφωνίες της ΕΕ. Οι φορείς εκμετάλλευσης που είναι εγκατεστημένοι σε χώρες οι οποίες καλύπτονται από τις εν λόγω δεσμεύσεις μπορούν να επωφεληθούν από την εκτελεστή πρόσβαση σε συγκεκριμένες διαδικασίες σύναψης συμβάσεων που ορίζονται στα σχετικά χρονοδιαγράμματα κάλυψης. Οι δεσμεύσεις αυτές διαρθρώνονται σε κατηγορίες αναθετουσών αρχών, συμπεριλαμβανομένων της κεντρικής κυβέρνησης, των μη κεντρικών αρχών, των οργανισμών δημοσίου δικαίου και των οργανισμών κοινής ωφελείας, καθώς και σε διάφορα είδη συμβάσεων, όπως αγαθά, υπηρεσίες και κατασκευαστικά έργα. Επομένως, η δυνατότητα εφαρμογής τους εξαρτάται από την αναθέτουσα αρχή που διεξάγει τη διαδικασία σύναψης σύμβασης και από το αντικείμενο της σύμβασης. Επιπλέον, η Ένωση διατηρεί το δικαίωμα να εφαρμόζει γενικές εξαιρέσεις ή εξαιρέσεις για λόγους ασφάλειας.

Ως εκ τούτου, οι δεσμεύσεις της Ένωσης στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων δεν παρέχουν ομοιόμορφη ή ολοκληρωμένη πρόσβαση σε όλους τους εταίρους και δεν είναι δυνατόν να καταρτιστεί ενιαίος κατάλογος τρίτων χωρών με πλήρως εξασφαλισμένη πρόσβαση σε ολόκληρη την αγορά δημόσιων συμβάσεων της ΕΕ. Οι αναθέτουσες αρχές έχουν στη διάθεσή τους λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τις δεσμεύσεις στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων και την επιλεξιμότητα των προμηθευτών 18 , με αποτέλεσμα να υποστηρίζεται η συνεπής εφαρμογή των διεθνών υποχρεώσεων για τις δημόσιες συμβάσεις, ενώ παράλληλα διατηρείται η ικανότητα της Ένωσης να επιδιώκει τους στόχους πολιτικής της, όπως ορίζονται στην παρούσα πρόταση.

Ενώ η πράξη για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής θεσπίζει το πλαίσιο για το τι περιλαμβάνουν οι δημόσιες συμβάσεις «Made in Europe» (Κατασκευασμένο στην Ευρώπη), καλύπτοντας τα ενεργοβόρα βιομηχανικά προϊόντα, τις τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών και τα κατασκευαστικά στοιχεία της αυτοκινητοβιομηχανίας, η επικείμενη αναθεώρηση του νομικού πλαισίου για τις δημόσιες συμβάσεις θα αποσαφηνίσει πώς πρέπει να εκτελούνται οι εν λόγω δημόσιες συμβάσεις. Ειδικότερα, θα ενσωματώσει και θα εφαρμόσει ειδικές ανά τομέα απαιτήσεις που ορίζονται στις σχετικές νομοθετικές πράξεις εντός ενός κοινού πλαισίου δημόσιων συμβάσεων και, για βασικούς τομείς, θα παράσχει στις αναθέτουσες αρχές σαφή εργαλεία ώστε να δίνουν προτεραιότητα σε προσφορές που αποτελούνται κυρίως από ευρωπαϊκά προϊόντα. Η προσέγγιση αυτή διασφαλίζει τη συνοχή και την ασφάλεια δικαίου τόσο για τους αγοραστές του δημόσιου τομέα όσο και για τους οικονομικούς φορείς.

Ο προτεινόμενος κανονισμός λαμβάνει επίσης υπόψη τα μέσα εμπορικής άμυνας της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένου του προσφάτως προταθέντος μέτρου για την αντιμετώπιση των αρνητικών επιπτώσεων της παγκόσμιας πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας στην αγορά χάλυβα της ΕΕ. Επιπλέον, λειτουργεί συμπληρωματικά προς το υφιστάμενο πλαίσιο για τις άμεσες ξένες επενδύσεις, το οποίο αφορά την ασφάλεια και τη δημόσια τάξη. Τέλος, η πρόταση δεν θίγει την εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού της ΕΕ.

2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ

•Νομική βάση

Η κατάλληλη νομική βάση είναι το άρθρο 114 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: Συνθήκη), το οποίο επιτρέπει στην Ένωση να θεσπίζει μέτρα εναρμόνισης. Δεδομένης της πολυπλοκότητας και του διακρατικού χαρακτήρα της ανθεκτικότητας και της απανθρακοποίησης της βιομηχανίας, τα μέτρα αυτά είναι αναγκαία για τη διασφάλιση της ορθής λειτουργίας της ενιαίας αγοράς, ιδίως για στρατηγικούς τομείς.

Επιπλέον, είναι επίσης αναγκαίο να χρησιμοποιηθεί το άρθρο 207 της συνθήκης για την κοινή εμπορική πολιτική της ΕΕ ως πρόσθετη νομική βάση όσον αφορά ορισμένα μέτρα που θεσπίζονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Οι διατάξεις σχετικά με τις ξένες επενδύσεις καλύπτουν ένα συγκεκριμένο σύνολο τομέων για τη διασφάλιση ελάχιστων επενδυτικών συνθηκών και παραγωγής προστιθέμενης αξίας στην Ένωση. Ως εκ τούτου, οι διατάξεις αποσκοπούν πρωτίστως στην ορθή λειτουργία της ενιαίας αγοράς. Ωστόσο, οι άμεσες ξένες επενδύσεις περιλαμβάνονται ρητά στο πεδίο εφαρμογής της κοινής εμπορικής πολιτικής της ΕΕ.

•Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)

Η ανταγωνιστικότητα, η βιώσιμη ευημερία, η οικονομική ασφάλεια και η απανθρακοποίηση είναι ζητήματα που έχουν μεγάλη σημασία για την ΕΕ. Κανένα κράτος μέλος από μόνο του δεν είναι σε θέση να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά την απανθρακοποίηση της βιομηχανίας λόγω του πολύπλευρου χαρακτήρα της πρόκλησης: αγορές ενέργειας, προσπάθειες μετριασμού της κλιματικής αλλαγής και ανάγκη ορθής λειτουργίας της ενιαίας αγοράς για ενεργοβόρα βιομηχανικά προϊόντα και τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών. Οι προκλήσεις ανταγωνιστικότητας που αντιμετωπίζει επί του παρόντος η βιομηχανία είναι πιθανό να ωθήσουν τα κράτη μέλη να εφαρμόσουν μονομερή μέτρα. Παρότι οι προσπάθειες αυτές μπορεί να είναι δικαιολογημένες, η έλλειψη συντονισμού μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τη λειτουργία της ενιαίας αγοράς και να οδηγήσει στον κατακερματισμό της, καθιστώντας την ΕΕ πιο ευάλωτη σε εξωτερικούς κλυδωνισμούς και ανίκανη να αξιοποιήσει τα πλεονεκτήματα της ενιαίας αγοράς προς όφελος των τοπικών και ευρωπαϊκών οικοσυστημάτων.

Ως εκ τούτου, απαιτείται εναρμονισμένη προσέγγιση σε επίπεδο ΕΕ σύμφωνα με το άρθρο 114 της ΣΛΕΕ για τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας της ενιαίας αγοράς και την αντιμετώπιση των προκλήσεων της ανθεκτικότητας και της απανθρακοποίησης της βιομηχανίας, με παράλληλη διασφάλιση της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ. Τα μέτρα που περιλαμβάνονται στην παρούσα πρωτοβουλία δεν θα ήταν εξίσου αποτελεσματικά (ή και καθόλου) εάν εφαρμόζονταν από τα κράτη μέλη μεμονωμένα, καθώς οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουν αφορούν την ενιαία αγορά. Δεν περιορίζονται σε μεμονωμένα κράτη μέλη ή σε ένα υποσύνολο κρατών μελών, αλλά σχετίζονται με τη βιομηχανική βάση της ΕΕ και τις αξιακές αλυσίδες σε επίπεδο ΕΕ. Επιπλέον, τα μέτρα που εφαρμόζονται μόνο σε επίπεδο κρατών μελών είναι απίθανο να καλύψουν επαρκώς τις ανάγκες των στενά διασυνδεδεμένων αλυσίδων εφοδιασμού εντός της ενιαίας αγοράς και θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε περαιτέρω κατακερματισμό της αγοράς και κινδύνους διαταραχής της αλυσίδας εφοδιασμού.

Επιπλέον, η κλιματική αλλαγή αποτελεί διασυνοριακή πρόκληση που απαιτεί την ανάληψη δράσης τόσο σε διεθνές όσο και σε ενωσιακό επίπεδο για την αποτελεσματική συμπλήρωση και ενίσχυση των μέτρων που λαμβάνονται σε περιφερειακό, εθνικό και τοπικό επίπεδο. Το κόστος της αδράνειας είναι πανευρωπαϊκό. Ο αναγκαίος βιομηχανικός μετασχηματισμός θα επηρεάσει πολλούς τομείς σε ολόκληρη την οικονομία της ΕΕ, καθιστώντας απαραίτητη τη συντονισμένη δράση σε επίπεδο ΕΕ για την προώθηση μετασχηματιστικής, δίκαιης και οικονομικά αποδοτικής μετάβασης και ανοδικής σύγκλισης. Τα μη συντονισμένα εθνικά μέτρα ενέχουν τον κίνδυνο επιβολής αποκλινόντων κανόνων στους φορείς της αγοράς, μη εναρμονισμένων πρακτικών σύναψης δημόσιων συμβάσεων, όπως στο πλαίσιο πρακτικών πράσινων δημόσιων συμβάσεων, και διαδικασιών αδειοδότησης, και τελικά κίνδυνο υπονόμευσης της λειτουργίας της ενιαίας αγοράς.

Χωρίς περαιτέρω δράση της ΕΕ, η υφιστάμενη κατάσταση είναι πιθανό να συνεχιστεί, αυξάνοντας τον κίνδυνο απώλειας στρατηγικών βιομηχανικών ικανοτήτων και δυνατοτήτων της ΕΕ, περαιτέρω κατακερματισμού της ενιαίας αγοράς και κρίσιμης εξάρτησης της ΕΕ από τρίτες χώρες για την επίτευξη στόχων πράσινης, ψηφιακής, αμυντικής και οικονομικής ασφάλειας. Αυτό με τη σειρά του θα μπορούσε να έχει αρνητικές επιπτώσεις στην οικονομική ασφάλεια, την κοινωνική και εδαφική συνοχή της Ένωσης, κυρίως μέσω των επιπτώσεων στην απασχόληση, την περιφερειακή ανάπτυξη και την ισότιμη πρόσβαση σε βιομηχανικές ευκαιρίες.

Σύμφωνα με τη λογική αυτή, οι προτεινόμενες δράσεις επικεντρώνονται σε τομείς στους οποίους υπάρχει αποδεδειγμένη προστιθέμενη αξία από την ανάληψη δράσης σε ενωσιακό επίπεδο λόγω της κλίμακας, της ταχύτητας και του εύρους των απαιτούμενων προσπαθειών —δράσεις που αποσκοπούν στη βελτίωση του επιχειρηματικού ενδιαφέροντος ώστε οι ενεργοβόρες βιομηχανίες να επενδύσουν στην απανθρακοποίηση και οι στρατηγικοί τομείς και τεχνολογίες της ΕΕ να ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητά τους.

Το άρθρο 5 παράγραφος 3 της ΣΕΕ προβλέπει ότι η αρχή της επικουρικότητας εφαρμόζεται σε τομείς που δεν υπάγονται στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Ένωσης. Το άρθρο 3 παράγραφος 1 στοιχείο ε) της ΣΛΕΕ προβλέπει ότι η Ένωση έχει αποκλειστική αρμοδιότητα στον τομέα της κοινής εμπορικής πολιτικής. Το άρθρο 207 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ εμπίπτει στην κατηγορία των αποκλειστικών αρμοδιοτήτων. Ως εκ τούτου, δεν τίθεται ζήτημα επικουρικότητας στον βαθμό που το άρθρο 207 της ΣΛΕΕ χρησιμοποιείται ως πρόσθετη νομική βάση για μέτρα εφαρμογής της κοινής εμπορικής πολιτικής της Ένωσης.

•Αναλογικότητα

Τα προτεινόμενα μέτρα πληρούν την αρχή της αναλογικότητας, προσφέροντας αποδεδειγμένα προστιθέμενη αξία σε επίπεδο ΕΕ λόγω της κλίμακας, του επείγοντος χαρακτήρα και του εύρους των απαιτούμενων προσπαθειών.

Τα μέτρα για την αδειοδότηση θα επιβάλουν στα κράτη μέλη υποχρεώσεις εξορθολογισμού των διαδικασιών. Η ψηφιοποίηση των διαδικασιών αδειοδότησης θα οδηγήσει μακροπρόθεσμα σε εξοικονόμηση χρόνου και κόστους τόσο για τις αρχές όσο και για τις επιχειρήσεις, καθιστώντας δυνατή την επιτάχυνση της καθαρής μεταποίησης και της βιομηχανικής ανάπτυξης σε ολόκληρη την ΕΕ.

Οι χαμηλές εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα και οι απαιτήσεις κατασκευής εντός της ΕΕ είναι ανάλογες προς τις ευρωπαϊκές βιομηχανικές παραγωγικές ικανότητες και έχουν σχεδιαστεί έτσι ώστε να μην επιβαρύνουν σημαντικά τους διοικητικούς προϋπολογισμούς των κρατών μελών. Η δημιουργία πρωτοπόρων αγορών είναι καίριας σημασίας για την αύξηση της ανταγωνιστικότητας των βασικών τομέων και τεχνολογιών, με αποτέλεσμα την ενίσχυση της βιομηχανικής βάσης της ΕΕ και τη διασφάλιση αυτονομία σε αυτούς τους στρατηγικούς τομείς.

Οι υποχρεωτικές προϋποθέσεις για τις άμεσες ξένες επενδύσεις είναι απαραίτητες για την επίτευξη του στόχου της μεγιστοποίησης των οφελών των εν λόγω επενδύσεων σε όλα τα κράτη μέλη, της ενίσχυσης των οφελών της ενιαίας αγοράς και της αξιοποίησης της πρόσβασης στην ενιαία αγορά. Θα διασφαλίσουν ότι οι επενδύσεις συνοδεύονται από ανάπτυξη τεχνογνωσίας, δημιουργία θέσεων εργασίας και ολοκλήρωση της αξιακής αλυσίδας.

Τα μέτρα για τις περιοχές επιτάχυνσης αφήνουν στα κράτη μέλη την ευθύνη για τον προσδιορισμό και τον καθορισμό των εν λόγω περιοχών, ενώ παρέχουν παράλληλα οφέλη που αποσκοπούν στη διαμόρφωση καλύτερων και πιο ανταγωνιστικών συνθηκών για την κατασκευαστική βιομηχανία.

•Επιλογή της νομικής πράξης

Ο κανονισμός θεωρείται η καταλληλότερη νομική πράξη, καθώς καθιστά δυνατό τον καθορισμό απαιτήσεων που ισχύουν άμεσα για τις εθνικές αρχές και τους σχετικούς οικονομικούς φορείς. Αυτό θα συμβάλει στην έγκαιρη και εναρμονισμένη εφαρμογή των απαιτήσεων, κάτι που θα αυξήσει την ασφάλεια δικαίου.

3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΟΥΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΟΥΧΟΥΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

•Εκ των υστέρων αξιολογήσεις / έλεγχοι καταλληλότητας της ισχύουσας νομοθεσίας

Άνευ αντικειμένου.

•Διαβουλεύσεις με τους συμφεροντούχους

Σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές για τη βελτίωση της νομοθεσίας, η Επιτροπή διενήργησε εμπεριστατωμένη διαδικασία διαβούλευσης με τους συμφεροντούχους, με στόχο τη συλλογή αξιόπιστων πληροφοριών μέσω ποικίλων μεθόδων, εμπλεκόμενων φορέων και εργαλείων. Η Επιτροπή υλοποίησε πολλές δραστηριότητες: διαδικτυακή ανοικτή διαβούλευση μεταξύ της 15ης Απριλίου και της 8ης Ιουλίου 2025 (314 απαντήσεις και 133 συνημμένα έγγραφα θέσης)· πρόσκληση υποβολής στοιχείων για την εκτίμηση επιπτώσεων (295 απαντήσεις)· στοχευμένη διαβούλευση ανοικτή σε ενώσεις και εταιρείες του τομέα των ενεργοβόρων βιομηχανιών (62 απαντήσεις)· εργαστήριο ελέγχου της πραγματικής κατάστασης ανοικτό σε εταιρείες του τομέα των ενεργοβόρων βιομηχανιών (40 συμμετέχοντες)· εργαστήριο ελέγχου της πραγματικής κατάστασης σχετικά με το σήμα χάλυβα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών της ΕΕ, ανοικτό μόνο σε χαλυβουργικές εταιρείες (34 συμμετέχοντες)· εργαστήριο ελέγχου της πραγματικής κατάστασης ανοικτό στα κράτη μέλη (46 συμμετέχοντες), όπου περιλαμβάνονταν και οι τρεις έλεγχοι της πραγματικής κατάστασης, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας υποβολής εγγράφων θέσης· και μια στοχευμένη διαβούλευση ανοικτή στο οικοσύστημα μπαταριών και τους κατάντη τομείς του (63 απαντήσαντες). Τα αποτελέσματα της δημόσιας διαβούλευσης συνοψίζονται στη συνοπτική πραγματολογική έκθεση, η οποία δημοσιεύτηκε μαζί με τις απαντήσεις στην πρόσκληση υποβολής στοιχείων στη διαδικτυακή πύλη «Πείτε την άποψή σας».

Συνολικά, οι συμφεροντούχοι υποστήριξαν ότι οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι ενεργοβόρες βιομηχανίες της ΕΕ είναι η έλλειψη επαρκώς προσιτής, από οικονομική άποψη, ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, ο αθέμιτος διεθνής ανταγωνισμός, το υψηλό κεφαλαιουχικό και λειτουργικό κόστος που αποδίδεται στην απανθρακοποίηση, η χαμηλή προθυμία των κατάντη τομέων να πληρώσουν για την πράσινη πριμοδότηση, οι πολύπλοκες, χρονοβόρες διαδικασίες αδειοδότησης και η δυσκολία πρόσβασης σε χρηματοδότηση για έργα απανθρακοποίησης.

Η Επιτροπή έλαβε ευρεία υποστήριξη όσον αφορά την ιδέα της δημιουργίας και της προστασίας πρωτοπόρων αγορών για βιομηχανικά προϊόντα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που κατασκευάζονται στην ΕΕ, ως βασικού μηχανισμού για την τόνωση της ζήτησης και την προώθηση των επενδύσεων στην απανθρακοποίηση. Ομοίως, οι συμφεροντούχοι συμφώνησαν ότι η δημιουργία πρωτοπόρων αγορών θα συμβάλει στην προστασία της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας καθαρών τεχνολογιών και της αυτοκινητοβιομηχανίας της ΕΕ. Επιβεβαίωσαν επίσης ότι οι απαιτήσεις «Made in EU» (Κατασκευασμένο στην ΕΕ) είναι σημαντικές για να διασφαλιστεί ότι η αγορά βιομηχανικών προϊόντων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών και προϊόντων καθαρών τεχνολογιών δεν υπονομεύεται από τον ανταγωνισμό εκτός ΕΕ. Η πλειονότητα των συμφεροντούχων από τον τομέα των μπαταριών υποστήριξε επίσης τις απαιτήσεις «Made in EU» σε διάφορα μέτρα πολιτικής, τόσο για τις δημόσιες συμβάσεις όσο και για τα προϊόντα που διατίθενται στην αγορά. Ο εξορθολογισμός και η επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης έτυχαν υψηλής στήριξης, ιδίως από τις ΜΜΕ, οι οποίες διαθέτουν λιγότερους πόρους για τη διαχείριση του διοικητικού φόρτου εργασίας. Οι συμφεροντούχοι αξιολόγησαν θετικά τις διατάξεις για τις ξένες επενδύσεις, επισημαίνοντας ότι τα μέτρα αυτά θα μπορούσαν όχι μόνο να προσελκύσουν αναγκαία κεφάλαια αλλά και να αποφέρουν πρόσθετα οφέλη.

•Εκτίμηση επιπτώσεων

·να αναπτυχθεί το δυναμικό βασικό σενάριο, συμπεριλαμβανομένης καλύτερης επεξήγησης του μεγέθους της επιβράδυνσης των επενδύσεων στην απανθρακοποίηση και του χάσματος στην ταχύτητα απανθρακοποίησης.

·να βελτιωθεί η ανάλυση των κύριων αιτιών των προβλημάτων, συμπεριλαμβανομένων αυτών που σχετίζονται με την αδειοδότηση και τις ΑΞΕ, και, βάσει αυτής, να αναθεωρηθούν οι γενικοί και ειδικοί στόχοι σύμφωνα με τα χαρακτηριστικά S.M.A.R.T (ειδικοί, μετρήσιμοι, εφικτοί, συναφείς και χρονικά προσδιορισμένοι στόχοι), καθώς και να βελτιωθούν τα μέτρα.

·να διενεργηθεί διεξοδικότερη ανάλυση της διαθεσιμότητας και της οικονομικής βιωσιμότητας των τεχνολογιών απανθρακοποίησης της βιομηχανίας, καθώς και της ζήτησης για εναλλακτικές λύσεις χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, συμπεριλαμβανομένης της ελαστικότητας των τιμών και της δυνατότητας υποκατάστασης.

·να βελτιωθεί, μέσω καλύτερης ποσοτικοποίησης, η ανάλυση κόστους-οφέλους, συμπεριλαμβανομένης της βελτίωσης του παραρτήματος 3.

·να αναγνωριστεί η αξιοπιστία της μοντελοποίησης για την ανάλυση κόστους-οφέλους και να αναφερθούν με διαφάνεια οι παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για τον υπολογισμό.

Διαφορές σε σύγκριση με την προτιμώμενη επιλογή στην εκτίμηση επιπτώσεων

Η πρόταση κανονισμού περιλαμβάνει μέτρα τα οποία αποκλίνουν από την προτιμώμενη επιλογή πολιτικής που παρουσιάζεται στην εκτίμηση επιπτώσεων, και συγκεκριμένα:

·Όσον αφορά τις διαδικασίες αδειοδότησης, έχουνε εισαχθεί ειδικά μέτρα για τους συνεργατικούς σχηματισμούς βιομηχανικής παραγωγής (συγκεκριμένα, σιωπηρή έγκριση σε ενδιάμεσα στάδια και κατά προτεραιότητα αξιολόγηση των αιτημάτων σύνδεσης), τα οποία δεν περιλαμβάνονταν στην προτιμώμενη επιλογή πολιτικής, λαμβανομένων υπόψη των οφελών που αναμένεται να προκύψουν από τη συνέργεια με τις υπόλοιπες διατάξεις σχετικά με τις περιοχές επιτάχυνσης.

·Όσον αφορά το πεδίο εφαρμογής, οι διατάξεις σχετικά με τις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων, τις δημοπρασίες και τα καθεστώτα στήριξης καλύπτουν πρόσθετες τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών πέραν εκείνων που αναλύθηκαν στην εκτίμηση επιπτώσεων. Η πρόταση εισάγει απαιτήσεις «Made in EU» και για την ηλιοθερμική ενέργεια, τις αντλίες θερμότητας, την αιολική ενέργεια, την πυρηνική σχάση και το υδρογόνο, σύμφωνα με τον στόχο της αύξησης της οικονομικής ασφάλειας, της ανθεκτικότητας, της βιωσιμότητας και της ασφάλειας του εφοδιασμού της ΕΕ. Προστέθηκε ειδικό παράρτημα στην εκτίμηση επιπτώσεων για την παρουσίαση των βασικών επιπτώσεων των εν λόγω μέτρων. Οι μπαταρίες και τα ηλιακά Φ/Β αντιμετωπίζουν ήδη σήμερα έναν μοναδικό συνδυασμό υψηλής παγκόσμιας πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας και υψηλής εξάρτησης της ΕΕ από μεμονωμένες πηγές εφοδιασμού, ενώ οι άλλες τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής αντιμετωπίζουν έντονο (και όχι πάντα θεμιτό) παγκόσμιο ανταγωνισμό και θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν παρόμοιες εξελίξεις στην αγορά. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή αποφάσισε να θεσπίσει τέτοιες διατάξεις, προκειμένου να προβλεφθούν και να μετριαστούν οι δυνητικοί μελλοντικοί κίνδυνοι σε επίπεδο εφοδιασμού και αγοράς.

Όσον αφορά τον χάλυβα, η πρόταση περιορίζει τις απαιτήσεις για τον χάλυβα που χρησιμοποιείται στους τομείς της αυτοκινητοβιομηχανίας και των κατασκευών σε κριτήρια χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών (αντί να συνδυάζει απαιτήσεις χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών και ενωσιακής καταγωγής) στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων και των καθεστώτων στήριξης. Υπό το πρίσμα του προσφάτως προταθέντος εμπορικού μέτρου για την αντιμετώπιση των αρνητικών εμπορικών επιπτώσεων της παγκόσμιας πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας στην αγορά χάλυβα της Ένωσης, δεν θεωρείται αναγκαία η εισαγωγή ευρωπαϊκής προτίμησης για τον χάλυβα.

·Για τους σκοπούς της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, το σκυρόδεμα θα θεωρείται προϊόν χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών όταν πληροί τα κριτήρια για «σκυρόδεμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών» τα οποία ορίζονται στα εκτελεστικά μέτρα που θεσπίζονται στο πλαίσιο του κανονισμού για τα δομικά προϊόντα (στο εξής: ΚΔΠ). Ομοίως, τα προϊόντα χάλυβα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που χρησιμοποιούνται στις κατασκευές και καλύπτονται από εναρμονισμένη τεχνική προδιαγραφή πρέπει να συμμορφώνονται με τον ορισμό των χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που καθορίζεται στο πλαίσιο του ΚΠΔ. Τα προϊόντα χάλυβα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του ΚΔΠ θα θεωρούνται προϊόντα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών όταν πληρούν τις προϋποθέσεις για «χάλυβα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών» οι οποίες θα καθοριστούν στις κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις στο πλαίσιο του ESPR. Η προσέγγιση αυτή θα διασφαλίσει την κανονιστική συνοχή με την ισχύουσα νομοθεσία για συγκεκριμένα προϊόντα.

·Επιπλέον, η πρόταση περιλαμβάνει τροποποιήσεις στο άρθρο 25 της ΝΖΙΑ σχετικά με τις δημόσιες συμβάσεις, ώστε να αποσαφηνιστεί το τεχνολογικό πεδίο εφαρμογής όσον αφορά τη συμπερίληψη μόνο τεχνολογιών που αποτελούν συνήθως αντικείμενο δημόσιων συμβάσεων. Περιλαμβάνονται επίσης αλλαγές στο άρθρο 26 της NZIA σχετικά με τις δημοπρασίες. Με τον τρόπο αυτό λαμβάνεται υπόψη η αυξανόμενη σημασία των δημοπρασιών για τη διασφάλιση του ενεργειακού εφοδιασμού της Ένωσης και τη διαφύλαξη της τεχνολογικής κυριαρχίας της. Περιλαμβάνονται επίσης τροποποιήσεις των άρθρων 1 και 22 του κανονισμού για τα δομικά προϊόντα.

·Η πρόταση δεν ακολουθεί την προτιμώμενη επιλογή πολιτικής για τη θέσπιση προαιρετικού σήματος χάλυβα προς στήριξη των επενδυτικών αποφάσεων για χάλυβα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών. Αντ’ αυτού, δίνεται έμφαση στην ταχεία υλοποίηση των υφιστάμενων δεσμεύσεων, όπως στο πλαίσιο του κανονισμού ESPR, και στον σχεδιασμό εξουσιοδότησης ώστε να είναι δυνατή η συμπλήρωση των διατάξεων για τις πρωτοπόρες αγορές με την ανάπτυξη προαιρετικών σημάτων στις κατηγορίες επιδόσεων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών των ενεργοβόρων βιομηχανικών προϊόντων.

Όλα αυτά τα μέτρα παραμένουν εντός του συνολικού πλαισίου που αξιολογήθηκε στην εκτίμηση επιπτώσεων και δεν επηρεάζουν σημαντικά τη σύγκριση των επιλογών. Όσον αφορά τις καθαρές τεχνολογίες, η επέκταση του πεδίου εφαρμογής συνεπάγεται ότι οι επακόλουθες επιπτώσεις στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας θα μπορούσαν να είναι μεγαλύτερης κλίμακας, μεταξύ άλλων και για τους κατάντη χρήστες. Ωστόσο, οι ίδιες διασφαλίσεις που αναλύθηκαν λεπτομερώς για τις μπαταρίες και την ηλιακή ενέργεια ισχύουν και για άλλες τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών.

•Καταλληλότητα και απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου

Η παρούσα πρόταση αποσκοπεί στον μετριασμό των επιπτώσεων των απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης και χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, καθώς και των προϋποθέσεων για τις άμεσες ξένες επενδύσεις, στον κανονιστικό φόρτο. Άλλα μέρη της πρότασης, π.χ. σχετικά με την αδειοδότηση, μειώνουν άμεσα τον κανονιστικό φόρο για τους οικονομικούς φορείς.

Το διοικητικό κόστος για τις επιχειρήσεις που θα εφαρμοστεί άμεσα με τον παρόντα κανονισμό αναμένεται να αντισταθμιστεί από τη βελτίωση της αποδοτικότητας που θα προκύψει από τον εξορθολογισμό της αδειοδότησης και τα μακροπρόθεσμα οφέλη όσον αφορά τη μεγαλύτερη ανθεκτικότητα των αλυσίδων εφοδιασμού. Το διοικητικό κόστος αφορά τις υποχρεώσεις απόδειξης της συμμόρφωσης με τις διατάξεις για τις πρωτοπόρες αγορές για εταιρείες που δραστηριοποιούνται σε σχετικούς κατάντη τομείς. Όσον αφορά τις προϋποθέσεις για τις επενδύσεις, η ενιαία εφαρμογή των όρων σε ολόκληρη την Ένωση θα αποτρέψει σε μεγάλο βαθμό την άγρα ευνοϊκότερης δικαιοδοσίας και τον ανταγωνισμό προς τα κάτω για την προσέλκυση ξένων επενδύσεων, ενώ παράλληλα θα εναρμονίσει και θα απλουστεύσει τις επιχειρηματικές συνθήκες.

Για τα κράτη μέλη, αναμένονται πρόσθετες διοικητικές δαπάνες, οι οποίες συνδέονται με την παρακολούθηση και την εφαρμογή των διατάξεων για τις πρωτοπόρες αγορές στις δημόσιες συμβάσεις και στα καθεστώτα στήριξης. Ομοίως, η εφαρμογή όρων για τις ξένες επενδύσεις, συμπεριλαμβανομένου του καθορισμού όρων, της παρακολούθησης και της επιβολής κυρώσεων, θα αυξήσει το διοικητικό κόστος. Οι διατάξεις σχετικά με την αδειοδότηση αναμένεται επίσης να αυξήσουν το κόστος για τις δημόσιες αρχές βραχυπρόθεσμα, ενώ, από την άλλη, η ψηφιοποίηση και η απλούστευση θα αποφέρουν σημαντική εξοικονόμηση κόστους και χρόνου μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, τόσο για τη βιομηχανία όσο και για τις δημόσιες αρχές. Τέλος, ο καθορισμός περιοχών επιτάχυνσης, καθώς και η υλοποίηση των οφελών για τις βιομηχανικές περιοχές, θα επιφέρουν πρόσθετο διοικητικό κόστος για τα κράτη μέλη, σε σύγκριση με τα οφέλη για τις επιμέρους εταιρείες που δραστηριοποιούνται εντός των περιοχών.

•Θεμελιώδη δικαιώματα

Το άρθρο 16 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: Χάρτης) προβλέπει την επιχειρηματική ελευθερία. Τα μέτρα στο πλαίσιο της παρούσας πρότασης δημιουργούν ικανότητα καινοτομίας και προάγουν τη ζήτηση για ενεργοβόρα βιομηχανικά προϊόντα στην Ένωση, αποτέλεσμα που μπορεί να ενισχύσει την επιχειρηματική ελευθερία σύμφωνα με το δίκαιο της Ένωσης και τις εθνικές νομοθεσίες και πρακτικές.

4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ

Η πρόταση έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις για την Επιτροπή. Συγκεκριμένα, θα απαιτηθούν περίπου 6 ισοδύναμα πλήρους απασχόλησης ετησίως, πρόσθετο επαναλαμβανόμενο κόστος ύψους 20 000 EUR ανά τμήμα για την επέκταση του παραρτήματος 1 του κανονισμού για την ενιαία ψηφιακή θύρα με τις προβλεπόμενες διατάξεις σχετικά με την αδειοδότηση και εφάπαξ κόστος ύψους 20 000 EUR για επενδύσεις στο σύστημα υποστηρικτικών λειτουργιών της ενιαίας ψηφιακής θύρας (SDG). Σε σύγκριση με την έκθεση εκτίμησης επιπτώσεων, τα αριθμητικά στοιχεία προσαρμόστηκαν ώστε να αντικατοπτρίζουν το ευρύτερο πεδίο εφαρμογής των μέτρων που προτείνονται στην πράξη.

Οι δημοσιονομικές επιπτώσεις συνίστανται κυρίως στην εκτέλεση των εργασιών που προβλέπονται για i) τον έλεγχο των κοινοποιήσεων άμεσων ξένων επενδύσεων που υποβάλλονται από τις Αρχές Επενδύσεων εντός των κρατών μελών· ii) την παρακολούθηση της επιβολής των υποχρεώσεων των κρατών μελών όσον αφορά τις διατάξεις για τις πρωτοπόρες αγορές· και iii) την εφαρμογή της επέκτασης του παραρτήματος II του κανονισμού για την ενιαία ψηφιακή θύρα και του συστήματος υποστηρικτικών λειτουργιών της ενιαίας ψηφιακής θύρας ώστε να εκπληρώνονται οι διατάξεις σχετικά με την αδειοδότηση.

5.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

•Σχέδια εφαρμογής και ρυθμίσεις παρακολούθησης, αξιολόγησης και υποβολής εκθέσεων

Η Επιτροπή θα αξιολογήσει τη συνοχή, τα αποτελέσματα, τις επιπτώσεις, την αναλογικότητα και την επικουρικότητα της παρούσας πρότασης τρία έτη μετά την ημερομηνία έναρξης εφαρμογής της. Προτείνεται ρήτρα επανεξέτασης μετά από πέντε έτη, προκειμένου να αξιολογηθεί αν οι διατάξεις για τις πρωτοπόρες αγορές εξακολουθούν να είναι αναγκαίες υπό το πρίσμα των εξελίξεων της αγοράς ή αν θα πρέπει να εξεταστούν τέτοια μέτρα για άλλους τομείς που είναι ζωτικής σημασίας για την οικονομική ασφάλεια της ΕΕ. Τα προτεινόμενα μέτρα έχουν σχεδιαστεί ως στοχευμένες και χρονικά προσδιορισμένες παρεμβάσεις για την επιτάχυνση της ικανότητας βιομηχανικής παραγωγής της Ένωσης και την ενίσχυση της οικονομικής ασφάλειας στρατηγικών μόνο τομέων. Με τον τρόπο αυτό εξασφαλίζεται ότι η εξατομικευμένη προσέγγιση παραμένει ευέλικτη, τεκμηριωμένη και μπορεί να προσαρμοστεί στις εξελισσόμενες ανάγκες της βιομηχανικής βάσης της Ευρώπης.

Για τη διενέργεια της αξιολόγησης, τα κράτη μέλη και οι εθνικές αρμόδιες αρχές θα παρέχουν τις αναγκαίες και σχετικές πληροφορίες στην Επιτροπή, κατά περίπτωση, κατόπιν αιτήματός της.

•Αναλυτική επεξήγηση των επιμέρους διατάξεων της πρότασης

Στο κεφάλαιο I του κανονισμού περιγράφονται οι γενικές διατάξεις του κανονισμού, συμπεριλαμβανομένου του αντικειμένου, δηλαδή βελτίωση της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς με τη θέσπιση πλαισίου για τη διασφάλιση της πρόσβασης της Ένωσης σε ασφαλή, βιώσιμο και ανθεκτικό εφοδιασμό σχετικών προϊόντων μεταποίησης, καθώς και στις αλυσίδες εφοδιασμού τους, του πεδίου εφαρμογής του κανονισμού, του στόχου της εκβιομηχάνισης και των ορισμών που απαιτούνται για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού.

Στο κεφάλαιο II περιγράφονται οι ευνοϊκές συνθήκες για τη βιομηχανική παραγωγή και την απανθρακοποίηση. Το εν λόγω κεφάλαιο θεσπίζει διατάξεις που διασφαλίζουν εξορθολογισμένες, αποτελεσματικές και ψηφιακές διαδικασίες αδειοδότησης για έργα βιομηχανικής παραγωγής. Θεσπίζει επίσης διατάξεις σχετικά με τις διαδικασίες αδειοδότησης για έργα απανθρακοποίησης της ενεργοβόρου βιομηχανίας και έργα της βιομηχανίας μηδενικών καθαρών εκπομπών.

Το κεφάλαιο III θεσπίζει πλαίσιο για την εφαρμογή των απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης και χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών σε ορισμένα προϊόντα και υπηρεσίες από στρατηγικούς τομείς στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων και των καθεστώτων δημόσιας στήριξης.

Καθορίζει απαιτήσεις χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών για τον χάλυβα, καθώς και απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης και χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών για το σκυρόδεμα, το κονίαμα και το αλουμίνιο που χρησιμοποιούνται σε συγκεκριμένους κατάντη τομείς, και συγκεκριμένα στα κτίρια, τις υποδομές και τις μεταφορές, καθώς και απαιτήσεις ενωσιακής καταγωγής για τα οχήματα. Επιπλέον, παρέχει εξουσιοδότηση για τη θέσπιση μέτρων από την πλευρά της ζήτησης σχετικά με προϊόντα από τη χημική βιομηχανία.

Το κεφάλαιο IV θεσπίζει το πλαίσιο για την επιβολή όρων στις άμεσες ξένες επενδύσεις σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς, όταν η αξία της επένδυσης υπερβαίνει τα 100 εκατ. EUR. Οι επενδύσεις αυτές δεν θα υλοποιούνται προτού εκπληρωθούν πλήρως οι σχετικοί όροι. Οι Αρχές Επενδύσεων που ορίζονται από τα κράτη μέλη θα είναι αρμόδιες για την επανεξέταση και την παρακολούθηση της εκπλήρωσης των εν λόγω όρων, ενώ η Επιτροπή θα διαδραματίζει συντονιστικό ρόλο.

Το κεφάλαιο V θεσπίζει πλαίσιο για τον καθορισμό περιοχών επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής από τα κράτη μέλη βάσει καθορισμένου συνόλου κριτηρίων. Οι περιοχές αυτές αποσκοπούν στη διευκόλυνση της γεωγραφικής συγκέντρωσης των βιομηχανικών δραστηριοτήτων και για την προώθηση ευνοϊκών συνθηκών για τις βιομηχανίες που είναι εγκατεστημένες σε αυτές. Οι περιοχές επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής θα αναπτυχθούν σε συνέργεια με άλλες πρωτοβουλίες της Ένωσης.

Το κεφάλαιο VI θεσπίζει τις κοινές, τελικές διατάξεις του κανονισμού με τον καθορισμό κανόνων εφαρμογής, συμπεριλαμβανομένων της αξιολόγησης, της παρακολούθησης, της επανεξέτασης, της άσκησης της εξουσιοδότησης και της επιβολής κυρώσεων. Περιλαμβάνει επίσης τροποποιήσεις του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1724 (κανονισμός για την ενιαία ψηφιακή θύρα)· του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735 [πράξη για τη βιομηχανία μηδενικών καθαρών εκπομπών], συμπεριλαμβανομένων διατάξεων σχετικά με τις απαιτήσεις καταγωγής για τις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων· απαιτήσεις κυβερνοασφάλειας για τις δημόσιες συμβάσεις και ενισχυμένες διατάξεις κυβερνοασφάλειας για τις δημοπρασίες· απαιτήσεις καταγωγής για τις δημοπρασίες και για άλλα είδη δημόσιας παρέμβασης. Τέλος, περιλαμβάνει τροποποιήσεις του κανονισμού (ΕΕ) 2024/3110 [κανονισμός για τα δομικά προϊόντα] προκειμένου να διασφαλιστούν η συνοχή και οι συνέργειες με την παρούσα πρόταση και να υποστηριχθούν οι στόχοι της.

Στο παράρτημα I παρατίθεται ο κατάλογος των τομέων για τις περιοχές επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής.

Στο παράρτημα II καθορίζονται απαιτήσεις περιεκτικότητας σε καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης, ή αμφότερες οι απαιτήσεις, για ορισμένα προϊόντα ενεργοβόρων βιομηχανιών στο πλαίσιο διαδικασιών σύναψης δημόσιων συμβάσεων και καθεστώτων δημόσιας στήριξης.

Στο παράρτημα III καθορίζονται απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης για τα οχήματα όσον αφορά τις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων και τα καθεστώτα δημόσιας στήριξης. Καθορίζει επίσης τα κριτήρια βάσει των οποίων ένα μικρό όχημα μηδενικών εκπομπών θεωρείται «made in the EU» (κατασκευασμένο στην ΕΕ) για τους σκοπούς του άρθρου 5 του κανονισμού 2019/631.

Το παράρτημα IV καθορίζει την τροποποίηση του παραρτήματος II του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1724.

2026/0068 (COD)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου μέτρων για την επιτάχυνση της ικανότητας βιομηχανικής παραγωγής και
την απανθρακοποίηση σε στρατηγικούς τομείς, και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) 2018/1724,
(ΕΕ) 2024/1735 και (ΕΕ) 2024/3110

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 114 και το άρθρο 207 παράγραφος 2,

Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 20 ,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών 21 ,

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)Η παγκόσμια πανδημία COVID-19, ο παράνομος και απρόκλητος επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, οι εχθρικές οικονομικές ενέργειες, οι κυβερνοεπιθέσεις, οι εξωτερικές παρεμβάσεις, η εργαλειοποίηση των οικονομικών εξαρτήσεων της Ένωσης, η αυθαίρετη εφαρμογή εμπορικών μέτρων, οι εντεινόμενες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής και οι αυξανόμενες γεωπολιτικές εντάσεις έχουν αποκαλύψει τα τρωτά σημεία της Ένωσης και συνιστούν σοβαρή απειλή για τις κοινωνίες, τις οικονομίες και τις επιχειρήσεις της Ένωσης. Ως εκ τούτου, η οικονομική ασφάλεια της Ένωσης είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ικανότητά της να ενισχύει την ανθεκτικότητα και να μετριάζει τους κινδύνους που προκύπτουν από εχθρικές οικονομικές διασυνδέσεις. Η Ένωση έχει δεσμευτεί να προστατεύει την οικονομική της ασφάλεια και να αντιμετωπίζει τις απειλές για τις αλυσίδες εφοδιασμού, τις υποδομές, τις βασικές τεχνολογίες και τις απειλές που προέρχονται από την εργαλειοποίηση των οικονομικών της εξαρτήσεων 22 . Η οικονομική ασφάλεια και η κοινωνική συνοχή της Ένωσης είναι άρρηκτα συνδεδεμένες με την ικανότητά της να ενισχύει την ανθεκτικότητά της και να μετριάζει τους κινδύνους που προκύπτουν από τις οικονομικές διασυνδέσεις. Αυτό απαιτεί την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των αλυσίδων εφοδιασμού της και τη διασφάλιση της εσωτερικής αγοράς και της ικανότητάς της βιομηχανικής παραγωγής, με παράλληλη διατήρηση της εδαφικής, κοινωνικής και οικονομικής συνοχής, μεταξύ άλλων με την προώθηση μιας ισχυρής και ανταγωνιστικής βιομηχανικής βάσης σε επιλεγμένους στρατηγικούς τομείς, όπως οι καθαρές και ψηφιακές τεχνολογίες, οι ενεργοβόρες βιομηχανίες και ο τομέας της αυτοκινητοβιομηχανίας, ώστε να διασφαλιστεί η πρόσβαση σε στρατηγικά υλικά και τεχνολογίες και να διατηρηθούν θέσεις εργασίας υψηλής ποιότητας στην Ένωση.

(2)Η στρατηγική για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής οικονομικής ασφάλειας 23 και η ανακοίνωση για την ενίσχυση της οικονομικής ασφάλειας, της 3ης Δεκεμβρίου 2025 24 , καθορίζουν σαφώς την πορεία της Ένωσης προς την αντιμετώπιση των γεωοικονομικών εντάσεων και των τεχνολογικών αλλαγών για την αποφυγή οικονομικών εξαρτήσεων σε κρίσιμες βιομηχανικές αλυσίδες εφοδιασμού, τεχνολογίες και υποδομές, οι οποίες μπορούν να οδηγήσουν σε τοπικές ελλείψεις και να απειλήσουν την ανταγωνιστικότητα, την οικονομία και, τελικά, την κοινωνική συνοχή της Ένωσης.

(3)Παρά τους στόχους της Ένωσης για οικονομική ασφάλεια, ανθεκτικότητα, ποιοτικές θέσεις εργασίας και κλιματική ουδετερότητα, η παραγωγική ικανότητα έχει μειωθεί την τελευταία εικοσαετία. Το μερίδιο της μεταποίησης στο συνολικό ΑΕΠ μειώθηκε από 17,4 % σε 14,3 % μεταξύ 2000 και 2024. Ως εκ τούτου, είναι αναγκαίο να ενισχυθούν η οικονομική ανθεκτικότητα, η ανταγωνιστικότητα και η δημιουργία θέσεων εργασίας, και παράλληλα να διασφαλιστεί η επίτευξη των στόχων της Ένωσης για το κλίμα και την ενέργεια. Η παραγωγική ικανότητα της Ένωσης θα πρέπει να έχει ως στόχο να αντιπροσωπεύει τουλάχιστον το 20 % του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος της Ένωσης έως το 2035. Η ανάπτυξη έργων βιομηχανικής παραγωγής εντός της Ένωσης θα πρέπει να διευκολυνθεί ώστε να συμβάλει στην επίτευξη αυτού του στόχου.

(4)Οι προκλήσεις τις οποίες θέτει η ανάγκη για απανθρακοποίηση της βιομηχανίας και για ανθεκτική βιομηχανική παραγωγή είναι πολύπλοκες και υπερβαίνουν τα εθνικά σύνορα. Τα κατακερματισμένα εθνικά μέτρα που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων ενέχουν κίνδυνο υπονόμευσης της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς. Τα μέτρα που θεσπίζονται από μεμονωμένα κράτη μέλη θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε αποκλίνουσες απαιτήσεις που επιβάλλονται στους φορείς της αγοράς, ασυνεπείς πρακτικές σύναψης δημόσιων συμβάσεων και αποκλίνουσες διαδικασίες αδειοδότησης μεταξύ των κρατών μελών. Τα μέτρα αυτά θα μπορούσαν να δημιουργήσουν εμπόδια στο διασυνοριακό εμπόριο εντός της Ένωσης και στρεβλώσεις στην εσωτερική αγορά, με αποτέλεσμα την υπονόμευση της εμπιστοσύνης των επενδυτών, την αύξηση του κόστους και την ανακατεύθυνση των επενδυτικών ροών εντός της Ένωσης. Ως εκ τούτου, είναι αναγκαίο να θεσπιστούν εναρμονισμένα μέτρα για να διασφαλιστεί η ορθή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. 

(5)Για λόγους ασφάλειας δικαίου, θα πρέπει να γίνει αναφορά στην πλέον πρόσφατη αναθεώρηση της ευρωπαϊκής ταξινόμησης των οικονομικών δραστηριοτήτων (NACE, αναθ. 2). Προκειμένου να διασφαλιστεί η συνοχή με την ισχύουσα νομοθεσία της Ένωσης και να καταστεί δυνατή η ομοιόμορφη εφαρμογή του παρόντος κανονισμού σε ολόκληρη την Ένωση, η βιομηχανική παραγωγή καθώς και οι ενεργοβόρες βιομηχανίες θα πρέπει να οριστούν με αναφορά στους κωδικούς ταξινόμησης NACE 25 .

(6)Οι ενεργοβόρες βιομηχανίες αποτελούν βασικό πυλώνα της ευημερίας της Ένωσης. Διευκολύνουν ένα ευρύ φάσμα κατάντη βιομηχανιών και συμβάλλουν στην οικονομία της Ένωσης με τη δημιουργία θέσεων εργασίας, τη στήριξη της ανάπτυξης και την προώθηση της καινοτομίας. Ωστόσο, αντιπροσωπεύουν επίσης περίπου το 22,3 % των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου της Ένωσης και απαιτούν σημαντικές επενδύσεις στην απανθρακοποίηση, οι οποίες οδηγούν επίσης σε μείωση της ρύπανσης. Ο συνδυασμός των υψηλών τιμών ενέργειας, της ανάγκης για μεγάλης κλίμακας επενδύσεις στην απανθρακοποίηση και του αθέμιτου παγκόσμιου ανταγωνισμού θέτει τις ενεργοβόρες βιομηχανίες σε μειονεκτική ανταγωνιστική θέση, ενώ πληθαίνουν οι ενδείξεις βιομηχανικής παρακμής.

(7)Οι τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών είναι καίριας σημασίας για την επίτευξη των ενεργειακών και κλιματικών στόχων της Ένωσης. Διαδραματίζουν καίριο ρόλο στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και στη διευκόλυνση της απανθρακοποίησης ευρέος φάσματος οικονομικών τομέων, συμπεριλαμβανομένων των κατασκευών, των μεταφορών και της βιομηχανίας. Είναι επίσης καίριας σημασίας για την προώθηση βιώσιμων ενεργειακών λύσεων, καθώς καθιστούν δυνατή την απανθρακοποίηση του ενεργειακού εφοδιασμού και παρέχουν καινοτόμες λύσεις που καθιστούν δυνατή την αναγκαία επέκταση και ψηφιοποίηση των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας και του ενεργειακού συστήματος στο σύνολό του. Ωστόσο, ο τομέας παραγωγής τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών της Ένωσης αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις, όπως οι αυξανόμενες παγκόσμιες ανταγωνιστικές πιέσεις και τα τρωτά σημεία της αλυσίδας εφοδιασμού που θέτουν σε κίνδυνο την ανταγωνιστικότητα και την οικονομική ανθεκτικότητα της Ένωσης.

(8)Η βιοοικονομία είναι σε θέση να παρέχει βιώσιμη βιομάζα και λύσεις βιολογικής βάσης για τη βιομηχανική παραγωγή. Η ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «Στρατηγικό πλαίσιο για μια ανταγωνιστική και βιώσιμη βιοοικονομία στην ΕΕ» 26 προσδιορίζει πρωτοπόρες αγορές, όπως τα πλαστικά και τα πολυμερή βιολογικής προέλευσης, τα χημικά προϊόντα βιολογικής προέλευσης και τα δομικά προϊόντα βιολογικής προέλευσης, καθώς και πρωτοπόρες τεχνολογίες που μπορούν να στηρίξουν τη στρατηγική αυτονομία της Ένωσης και την απανθρακοποίηση των βιομηχανικών τομέων που προσδιορίζονται στην παρούσα πρωτοβουλία.

(9)Η αυτοκινητοβιομηχανία αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της οικονομίας της Ένωσης. Με σκοπό την επίτευξη των στόχων της πολιτικής της Ένωσης για το κλίμα, τα τελευταία χρόνια η ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία έχει επενδύσει σημαντικά στην ανάπτυξη καθαρότερων οχημάτων και καινοτόμων κατασκευαστικών στοιχείων. Τα ηλεκτρικά οχήματα και τα κατασκευαστικά στοιχεία ηλεκτρικών οχημάτων, συμπεριλαμβανομένων των μπαταριών έλξης, των κατασκευαστικών στοιχείων ηλεκτρικών συστημάτων μετάδοσης κίνησης και των ηλεκτρονικών συστημάτων, αποτελούν βασικές τεχνολογίες για την προώθηση της απανθρακοποίησης των οδικών μεταφορών. Ωστόσο, ως αποτέλεσμα του μειονεκτήματος κόστους και του μετασχηματισμού της αξιακής αλυσίδας με αυξανόμενο μερίδιο αξίας για τις μπαταρίες, τα ηλεκτρικά συστήματα μετάδοσης κίνησης και τα ηλεκτρονικά είδη, το επίπεδο του ενωσιακού περιεχομένου στα οχήματα που παράγονται στην Ένωση μειώνεται. Δεν είναι πλέον δυνατή η αναβολή λήψης αποτελεσματικών μέτρων για την αποφυγή του κινδύνου εκτοπισμού της τοπικής παραγωγής. Ελλείψει τέτοιων μέτρων, οι τρέχουσες συνθήκες θα οδηγούσαν σε πλήρη εξάρτηση από τρίτες χώρες για βασικά κατασκευαστικά στοιχεία οχημάτων. Αυτό θα συνιστούσε σοβαρή απειλή για την οικονομική ασφάλεια και τη μελλοντική ανθεκτικότητα της Ένωσης, καθώς και για τους στόχους της για το κλίμα.

(10)Ο απρόβλεπτος χαρακτήρας, η πολυπλοκότητα και, ενίοτε, η υπερβολική διάρκεια των εθνικών διαδικασιών αδειοδότησης υπονομεύουν την οικονομική αποδοτικότητα των επενδύσεων που είναι αναγκαίες για την ανάπτυξη βιομηχανικών δραστηριοτήτων. Ως εκ τούτου, και προκειμένου να διασφαλιστεί και να επιταχυνθεί η αποτελεσματική υλοποίηση δραστηριοτήτων βιομηχανικής παραγωγής, τα κράτη μέλη θα πρέπει να εφαρμόζουν εξορθολογισμένες και ψηφιοποιημένες διαδικασίες αδειοδότησης. Η αρμόδια αρχή θα πρέπει να συντονίζει όλες τις διαδικασίες αδειοδότησης και να εκδίδει εμπεριστατωμένη απόφαση εντός της ισχύουσας προθεσμίας.

(11)Η εφαρμογή των ενιαίων σημείων πρόσβασης θα πρέπει να βασιστεί στα ευρωπαϊκά πορτοφόλια επιχειρήσεων που θεσπίζονται σύμφωνα με την [πρόταση κανονισμού σχετικά με τη θέσπιση ευρωπαϊκών πορτοφολιών επιχειρήσεων 27 ], καθώς παρέχουν μια ασφαλή, τυποποιημένη και διαλειτουργική πλατφόρμα για την αλληλεπίδραση των επιχειρήσεων με φορείς του δημόσιου τομέα. Η εν λόγω πλατφόρμα αναμένεται να καταστήσει δυνατή την αποδοτική και αποτελεσματική υποβολή αιτήσεων, διασφαλίζοντας παράλληλα υψηλό επίπεδο προστασίας των δεδομένων, κυβερνοασφάλειας και ακεραιότητας των πληροφοριών. Τα ευρωπαϊκά πορτοφόλια επιχειρήσεων θα επιτρέψουν επίσης τον εξορθολογισμό των επενδύσεων που πραγματοποιήθηκαν και την αποφυγή περιττών αλληλεπικαλύψεων, καθιστώντας δυνατή τη βελτιστοποίηση των πόρων και τη μείωση του διοικητικού φόρτου για τις επιχειρήσεις. Για την εφαρμογή των ενιαίων σημείων πρόσβασης θα πρέπει επίσης, στο μέτρο του δυνατού, να χρησιμοποιηθούν υφιστάμενες ψηφιακές υποδομές, κατάλογοι και δομικά στοιχεία της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που έχουν αναπτυχθεί στο πλαίσιο του τεχνικού συστήματος «μόνον άπαξ» και των εκτελεστικών πράξεών του. Με τον τρόπο αυτό θα προωθηθεί η συμπληρωματικότητα, η διαλειτουργικότητα και η αποδοτική χρήση των δημόσιων πόρων, ενώ παράλληλα θα αποφευχθεί η αλληλεπικάλυψη των υφιστάμενων ψηφιακών λύσεων.

(12)Προκειμένου να διασφαλιστούν εξορθολογισμένες και απλουστευμένες διαδικασίες αδειοδότησης, θα πρέπει να προβλεφθεί ενιαία αίτηση που θα καλύπτει όλες τις αναγκαίες άδειες για όλα τα έργα βιομηχανικής παραγωγής, εκτός από τον μεταποιητικό τομέα που εμπίπτει στον κωδικό Γ12. Η εν λόγω ρύθμιση δεν θα πρέπει να εφαρμόζεται όταν θεσπίζονται ειδικές διαδικασίες ή απαιτήσεις αδειοδότησης στην ενωσιακή νομοθεσία εναρμόνισης για έργα βιομηχανικής παραγωγής, όπως σύμφωνα με τους κανονισμούς (ΕΕ) 2024/1735 28 και (ΕΕ) 2024/1252 29 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Η τομεακή νομοθεσία της Ένωσης που διέπει τα φάρμακα και τα ιατροτεχνολογικά προϊόντα υποβλήθηκε πρόσφατα ή τελεί επί του παρόντος σε διαδικασία περαιτέρω εξορθολογισμού των εναρμονισμένων κανόνων και χρονοδιαγραμμάτων για τις εγκρίσεις και τις πιστοποιήσεις, με επιλογές για την επιτάχυνση της διαδικασίας, εάν χρειαστεί. Ως εκ τούτου, οι εν λόγω κανόνες δεν θα πρέπει να θεωρηθούν διαδικασίες αδειοδότησης στο πλαίσιο της παρούσας πρωτοβουλίας.

(13)Ο κανονισμός (ΕΕ) [202X/XX] της [...] 30 θεσπίζει κοινό πλαίσιο επιτάχυνσης για τις εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων, προκειμένου να ενισχυθεί η ανάπτυξη βασικών τεχνολογιών από την Ένωση, να μειωθούν οι εξαρτήσεις και να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα. Οι διαδικασίες που συνδέονται με τις εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων θα πρέπει να επιταχυνθούν και να εξορθολογιστούν για σχέδια, προγράμματα και έργα σε όλους τους τομείς της οικονομίας, ενώ παράλληλα θα πρέπει να διατηρηθούν υψηλά επίπεδα προστασίας της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος. Ωστόσο, ορισμένοι τομείς ενδέχεται να απαιτούν ακόμα ταχύτερες εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Ως εκ τούτου, και προκειμένου να διασφαλιστεί η συνοχή του νομικού πλαισίου των εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων, λαμβανομένων παράλληλα υπόψη των πρόσθετων αναγκών επιτάχυνσης σε ορισμένους στρατηγικούς τομείς, ο κανονισμός (ΕΕ) [202X/XX] θεσπίζει ειδική εργαλειοθήκη που θα πρέπει, ως εκ τούτου, να χρησιμοποιηθεί στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού. Δεδομένου του ουσιαστικού ρόλου τους στη διασφάλιση της επίτευξης των στόχων της Ένωσης για το κλίμα και της συμβολής τους στην ανθεκτικότητα και την οικονομική ασφάλεια της Ένωσης, τα έργα απανθρακοποίησης της ενεργοβόρου βιομηχανίας, τα έργα βιομηχανικής παραγωγής που βρίσκονται σε περιοχές επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής και τα έργα τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών θα πρέπει να θεωρούνται στρατηγικά έργα κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) [202X/XX] και, ως εκ τούτου, να επωφελούνται από την ειδική εργαλειοθήκη που θεσπίστηκε δυνάμει του εν λόγω κανονισμού.

(14)Ο κανονισμός (ΕΕ) 2024/1735 θεσπίζει διατάξεις για τον εξορθολογισμό των διοικητικών διαδικασιών και των διαδικασιών αδειοδότησης για έργα παραγωγής τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών. Ορισμένα συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία στην αλυσίδα εφοδιασμού τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών παράγονται μέσω ενεργοβόρων διαδικασιών παραγωγής. Τα έργα απανθρακοποίησης της ενεργοβόρου βιομηχανίας εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735 όταν οι σχετικές εγκαταστάσεις παράγουν κατασκευαστικά στοιχεία που αποτελούν μέρος της αλυσίδας εφοδιασμού τεχνολογίας μηδενικών καθαρών εκπομπών. Ωστόσο, οι ενεργοβόρες εγκαταστάσεις οι οποίες δεν παράγουν κατασκευαστικά στοιχεία που χρησιμοποιούνται σε τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών εξαιρούνται επί του παρόντος από το πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735. Αυτό δημιουργεί τον κίνδυνο άνισων συνθηκών μεταξύ των ενεργοβόρων βιομηχανιών και επιβραδύνει τις προσπάθειες απανθρακοποίησης. Ως εκ τούτου, όλα τα ενεργοβόρα έργα απανθρακοποίησης θα πρέπει να υπόκεινται στις ίδιες διαδικασίες αδειοδότησης.

(15)Η Ένωση θα πρέπει να υιοθετήσει μια πιο στρατηγική προσέγγιση για την αξιοποίηση της οικονομικής της βαρύτητας και της αξίας της πρόσβασης στην εσωτερική της αγορά. Στο πλαίσιο αυτό, η στρατηγική χρήση της δημόσιας παρέμβασης είναι απαραίτητη για την πρόληψη κρίσιμων εξαρτήσεων στην Ένωση. Οι δημόσιες συμβάσεις ανέρχονται στο 15 % του ΑΕΠ της Ένωσης. Ως εκ τούτου, οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς θα πρέπει, κατά περίπτωση, να διασφαλίζουν ότι οι απαιτήσεις για τις δημόσιες συμβάσεις προωθούν την οικονομική ασφάλεια και την ανθεκτικότητα των αλυσίδων εφοδιασμού. Τα καθεστώτα δημόσιας στήριξης διαδραματίζουν επίσης σημαντικό ρόλο στην τόνωση της ζήτησης σε κατάντη τομείς που αντιπροσωπεύουν σημαντικό μερίδιο της ζήτησης για ορισμένα στρατηγικά προϊόντα και τεχνολογίες. Ως εκ τούτου, τα εν λόγω καθεστώτα θα πρέπει να ευνοούν τους δικαιούχους που συμβάλλουν περισσότερο στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας της Ένωσης και στην προώθηση των στόχων της απανθρακοποίησης. Οι δημοπρασίες είναι ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών και θα πρέπει να σχεδιάζονται κατά τρόπο ώστε να προωθούν τη ζήτηση για τις εν λόγω τεχνολογίες, συμπεριλαμβανομένων των κατασκευαστικών στοιχείων που προέρχονται από την Ένωση.

(16)Η Ένωση και τα κράτη μέλη διατηρούν ένα ανοικτό επενδυτικό περιβάλλον, όπως κατοχυρώνεται στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) και ενσωματώνεται στις διεθνείς δεσμεύσεις τους. Περιλαμβάνονται δεσμεύσεις στο πλαίσιο της συμφωνίας του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου για τις δημόσιες συμβάσεις (ΣΔΣ) 31 , καθώς και διμερείς εμπορικές συμφωνίες, για το άνοιγμα των διαδικασιών σύναψης δημόσιων συμβάσεων και άλλων μορφών δημόσιας παρέμβασης. Παράλληλα, η Ένωση διατηρεί το δικαίωμα να εφαρμόζει γενικές εξαιρέσεις ή εξαιρέσεις για λόγους ασφάλειας. Η Επιτροπή θα αξιολογεί τακτικά αν πληρούνται οι προϋποθέσεις για την εξαίρεση τρίτης χώρας από το πεδίο εφαρμογής των διατάξεων που θεωρούν ότι το περιεχόμενο που προέρχεται από τρίτες χώρες είναι ισοδύναμο με το περιεχόμενο ενωσιακής προέλευσης, και θα λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα. Η οικονομική ασφάλεια αποσκοπεί στην προστασία και την ενίσχυση της εσωτερικής αγοράς. Τα κράτη μέλη δεν μπορούν να βασίζονται στην οικονομική ασφάλεια για να αποτρέπουν, να θέτουν υπό όρους ή να παρεμποδίζουν με άλλον τρόπο τις επενδύσεις που προέρχονται από άλλα κράτη μέλη.

(17)Η σταδιακή ένταξη των υποψήφιων χωρών και των δυνάμει υποψήφιων μελών στην εσωτερική αγορά της Ένωσης, μεταξύ άλλων μέσω της σταδιακής συμμετοχής τους στις πολιτικές και τα προγράμματα της Ένωσης, είναι απαραίτητη για τη στήριξη της ευθυγράμμισής τους με το κεκτημένο, την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς τους, την προώθηση της βαθύτερης ενσωμάτωσής τους στις αξιακές αλυσίδες της Ένωσης και την ενίσχυση της οικονομικής ασφάλειας της Ένωσης. Ως εκ τούτου, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να συμβάλει στην προώθηση αυτής της σταδιακής ολοκλήρωσης, μεταξύ άλλων διευκολύνοντας τη συμμετοχή οικονομικών φορέων από τις εν λόγω χώρες σε αξιακές αλυσίδες σε επίπεδο Ένωσης, δημόσιες συμβάσεις της Ένωσης, καθεστώτα δημόσιας στήριξης και δημοπρασίες, κατά περίπτωση και σύμφωνα με τα συμφέροντα και τους στόχους της Ένωσης.

(18)Αναγνωρίζοντας τη σημασία της προόδου της Ένωσης προς μεγαλύτερη στρατηγική αυτονομία και ανθεκτικότητα, η Ένωση θα πρέπει επίσης να αναγνωρίσει, για λόγους συνοχής, τις προορατικές προσπάθειες των χωρών-εταίρων να δώσουν προτεραιότητα στην εγχώρια συμμετοχή σε οικονομικές δραστηριότητες, σε αντίστοιχο πνεύμα με τα μέτρα που θεσπίζονται στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού. Στο πλαίσιο της εφαρμογής των απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης σε ορισμένες κατηγορίες διαδικασιών δημόσιων συμβάσεων και δημόσιων καθεστώτων, η Ένωση θα πρέπει να εξετάσει προσεκτικά τις προϋποθέσεις περιεχομένου των χωρών-εταίρων για στρατηγικές επενδύσεις που χρηματοδοτούνται ή υποστηρίζονται από την Ένωση στις εν λόγω χώρες-εταίρους, αποδεχόμενη την παρουσία τους. Η στρατηγική αυτή προσέγγιση αναμένεται να ενισχύσει τα αμοιβαία οικονομικά οφέλη, να ενδυναμώσει τις στρατηγικές εταιρικές σχέσεις και να ευθυγραμμιστεί με τους πρωταρχικούς στόχους της Ένωσης για διεθνείς εταιρικές σχέσεις.

(19)Τα μέτρα από την πλευρά της ζήτησης θα πρέπει να επικεντρωθούν στη θέσπιση απαιτήσεων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών για τον χάλυβα, το τσιμέντο και το αλουμίνιο που χρησιμοποιούνται σε κτίρια, υποδομές και μηχανοκίνητα οχήματα, κατά περίπτωση, δεδομένου ότι οι εν λόγω τομείς αποτελούν τις πλέον ενεργοβόρες βιομηχανίες. Τα στοχευμένα μέτρα από την πλευρά της ζήτησης σε επίπεδο Ένωσης μπορούν να συμβάλουν στη δημιουργία πρωτοπόρων αγορών για ενεργοβόρα βιομηχανικά προϊόντα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που παράγονται στην Ένωση, στηρίζοντας την απανθρακοποίηση και ενισχύοντας παράλληλα τη βιομηχανική βάση της Ένωσης.

(20)Οι κατάντη τομείς που αντιπροσωπεύουν μεγάλο μερίδιο της ζήτησης για ορισμένα ενεργοβόρα υλικά, όπως οι τομείς των κατασκευών και της αυτοκινητοβιομηχανίας, θα πρέπει να αποτελούν προτεραιότητα βάσει του παρόντος κανονισμού κατά τη θέσπιση απαιτήσεων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης ή αμφότερων των απαιτήσεων. Αυτό είναι ιδιαίτερα σκόπιμο δεδομένου ότι οι εν λόγω τομείς υπόκεινται σε σημαντικό βαθμό σε καθεστώτα δημόσιων συμβάσεων και στήριξης, ενώ το μερίδιο των ενεργοβόρων εισροών στη συνολική αξία παραγωγής είναι σχετικά μικρό και, ως εκ τούτου, ελαχιστοποιεί τον αντίκτυπο τυχόν προσαύξησης της τιμής.

(21)Προκειμένου να διασφαλιστεί η κανονιστική συνοχή με την ισχύουσα ενωσιακή νομοθεσία για τα προϊόντα, ο χάλυβας, το σκυρόδεμα και το αλουμίνιο στις κατασκευές θα πρέπει να θεωρούνται προϊόντα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών σύμφωνα με τις απαιτήσεις που ορίζονται στα εκτελεστικά μέτρα που θεσπίζονται δυνάμει των κανονισμών (ΕΕ) 2024/3110 32 και (ΕΕ) 2024/1781 33 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

(22)Στην ανακοίνωση σχετικά με τη συμφωνία για καθαρή βιομηχανία 34 τονίστηκε η ανάγκη δημιουργίας πρωτοπόρων αγορών για βιομηχανικά προϊόντα με χαμηλή ένταση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, μεταξύ άλλων με την προώθηση των εν λόγω προϊόντων στην εσωτερική αγορά μέσω της θέσπισης ενωσιακού συστήματος επισήμανσης, αρχής γενομένης από τον τομέα του χάλυβα. Αυτό θα πρέπει να εξεταστεί στο πλαίσιο της ενωσιακής νομοθεσίας για τα προϊόντα η οποία έχει ήδη σχεδιαστεί για τη θέσπιση απαιτήσεων επισήμανσης και ενημέρωσης, συμπεριλαμβανομένων των ολοκληρωμένων απαιτήσεων επισήμανσης των προϊόντων που θα θεσπιστούν με κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις δυνάμει των κανονισμών (ΕΕ) 2024/3110 και (ΕΕ) 2024/1781. Λαμβανομένης υπόψη της σημασίας τόσο της πρωτογενούς όσο και της δευτερογενούς παραγωγής χάλυβα για τη μακροπρόθεσμη ανθεκτικότητα της βιομηχανικής βάσης της Ένωσης, οι εν λόγω απαιτήσεις θα πρέπει να βασίζονται σε κατηγορίες επιδόσεων που αναγνωρίζουν τις διαφορετικές προσπάθειες απανθρακοποίησης των διαδρομών των τεχνολογιών, επιβραβεύοντας παράλληλα την κυκλικότητα, προσαρμόζοντας τα όρια έντασης εκπομπών με βάση το ποσοστό των απορριμμάτων μετάλλων που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή για τις κατηγορίες προϊόντων που συνήθως απαιτούν πρωτογενή παραγωγή χάλυβα, ανάλογα με τις ανάγκες. Θα πρέπει επίσης να είναι δυνατή η συμπλήρωση των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που εκδίδονται σύμφωνα με τους κανονισμούς (ΕΕ) 2024/3110 και (ΕΕ) 2024/1781, προκειμένου να υποστηριχθεί η δημιουργία πρωτοπόρων αγορών με την παροχή πληροφοριών που κατευθύνουν τις επενδυτικές αποφάσεις προς προϊόντα στα οποία έχει αποδοθεί χαμηλότερη κατηγορία επιδόσεων έντασης εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, για βιομηχανικά προϊόντα που δεν ρυθμίζονται ακόμη από κατ’ εξουσιοδότηση πράξη δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1781 ή δεν καλύπτονται από το πεδίο εφαρμογής των προϊόντων που περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα εργασίας που εκδίδεται σύμφωνα με τον εν λόγω κανονισμό. Για τον σκοπό αυτό, θα πρέπει να είναι δυνατή η θέσπιση εθελοντικών συστημάτων ταξινόμησης με βάση την ένταση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου των βιομηχανικών προϊόντων. Για να εξασφαλιστεί η περιβαλλοντική ακεραιότητα και η διοικητική σκοπιμότητα, είναι σημαντικό να χρησιμοποιούνται καθιερωμένες και παρακολουθούμενες μεθοδολογίες λογιστικής καταγραφής των εκπομπών. Για τις εγχώριες εγκαταστάσεις και υποεγκαταστάσεις, το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής της ΕΕ (ΣΕΔΕ της ΕΕ) παρέχει σχετικούς δείκτες αναφοράς προϊόντων και όρια συστήματος στο παράρτημα I του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2019/331 της Επιτροπής 35 , καθώς και κανόνες ορθής λογιστικής καταγραφής εκπομπών στον εκτελεστικό κανονισμό (ΕΕ) 2018/2066 της Επιτροπής 36 . Όσον αφορά τα εισαγόμενα προϊόντα, προκειμένου να περιοριστεί ο διοικητικός φόρτος, είναι σκόπιμο να καταστεί δυνατή η χρήση δεδομένων που έχουν ήδη επαληθευτεί στο πλαίσιο του μηχανισμού συνοριακής προσαρμογής άνθρακα (ΜΣΠΑ), σύμφωνα με τους εκτελεστικούς κανόνες που θεσπίζονται δυνάμει του άρθρου 7 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 37 . Προκειμένου να αντικατοπτρίζεται με ακρίβεια η ένταση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου του βιομηχανικού προϊόντος, εκτός από την κάλυψη των άμεσων εκπομπών που σχετίζονται συνήθως με τις δραστηριότητες της εγκατάστασης που καλύπτονται από το παράρτημα I της οδηγίας 2003/87/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 38 , είναι σκόπιμο να λαμβάνονται επίσης υπόψη οι σημαντικότερες πηγές έμμεσων εκπομπών, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που προέρχονται από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, υδρογόνου και θερμότητας που χρησιμοποιούνται στη διαδικασία παραγωγής. Για να διασφαλιστεί η συνέπεια και να περιοριστεί ο διοικητικός φόρτος, οι μεθοδολογίες που χρησιμοποιούνται για τον καθορισμό των απαιτήσεων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών βάσει του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να αξιοποιούν δεδομένα εκπομπών που υποβάλλονται στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ της ΕΕ και του ΜΣΠΑ, εφόσον είναι διαθέσιμα και συναφή.

(23)Προκειμένου να διασφαλιστεί η επίτευξη των στόχων του παρόντος κανονισμού, ιδίως η δημιουργία πρωτοπόρων αγορών για ευρωπαϊκά βιομηχανικά προϊόντα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, θα πρέπει να προβλεφθούν ελάχιστες υποχρεωτικές τεχνικές προδιαγραφές για τις απαιτήσεις χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών και ενωσιακής προέλευσης στις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων. Οι εν λόγω απαιτήσεις θα πρέπει να εφαρμόζονται στην προμήθεια των εν λόγω προϊόντων στο πλαίσιο δημόσιων συμβάσεων προμηθειών και δημόσιων έργων, δημόσιων συμβάσεων υπηρεσιών και συμβάσεων παραχώρησης, όταν τα εν λόγω προϊόντα θα χρησιμοποιηθούν για δραστηριότητες που εκτελούνται στο πλαίσιο των εν λόγω συμβάσεων. Σύμφωνα με το πλαίσιο για τις δημόσιες συμβάσεις, οι εν λόγω ελάχιστες υποχρεωτικές τεχνικές προδιαγραφές θα πρέπει να αποφεύγουν τον τεχνητό περιορισμό του ανταγωνισμού και την ευνοϊκή μεταχείριση ενός συγκεκριμένου οικονομικού φορέα. Οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς θα πρέπει να διεξάγουν τις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων σύμφωνα με τις οδηγίες 2014/23/ΕΕ 39 , 2014/24/ΕΕ 40 και 2014/25/ΕΕ 41 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και την ισχύουσα τομεακή νομοθεσία. Η ενωσιακή προέλευση των προϊόντων και των κατασκευαστικών στοιχείων θα πρέπει να καθορίζεται σύμφωνα με την τελωνειακή νομοθεσία της Ένωσης.

(24)Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι απαιτήσεις μπορούν να εφαρμοστούν με εύλογο κόστος και να αποφευχθεί ο περιορισμός του ανταγωνισμού, είναι αναγκαίο να καθοριστούν οι προϋποθέσεις υπό τις οποίες οι αναθέτουσες αρχές μπορούν, κατ’ εξαίρεση, να αποφασίζουν να μην εφαρμόσουν τις απαιτήσεις χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών και ενωσιακής προέλευσης. Οι εν λόγω προϋποθέσεις θα πρέπει να καλύπτουν περιπτώσεις στις οποίες η εφαρμογή των εν λόγω απαιτήσεων θα οδηγούσε σε τεχνικές ασυμβατότητες κατά τη λειτουργία ή τη συντήρηση ενός έργου, όπως καταστάσεις στις οποίες η χρήση των εν λόγω προϊόντων θα έθετε σε κίνδυνο την εκπλήρωση των βασικών απαιτήσεων για τα δομικά έργα κτιρίων ή υποδομών, όπως ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2024/3110. Οι απαιτήσεις που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να εφαρμόζονται αποκλειστικά στις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2014/23/ΕΕ, της οδηγίας 2014/24/ΕΕ και της οδηγίας 2014/25/ΕΕ, δηλαδή σε διαδικασίες των οποίων η εκτιμώμενη αξία φτάνει ή υπερβαίνει τα κατώτατα όρια που καθορίζονται στις εν λόγω οδηγίες. Κατά συνέπεια, οι διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων που δεν καλύπτονται από τις εν λόγω οδηγίες, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που βρίσκονται κάτω από τα ισχύοντα κατώτατα όρια, δεν θα πρέπει να υπόκεινται στις απαιτήσεις που θεσπίζονται με τον παρόντα κανονισμό, ώστε να μην επιβάλλονται δυσανάλογες υποχρεώσεις για δημόσιες συμβάσεις χαμηλής αξίας που εκτελούνται από αναθέτουσες αρχές, μεταξύ άλλων και σε τοπικό επίπεδο.

(25)Η δέσμη μέτρων για την αυτοκινητοβιομηχανία, που εγκρίθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 2025, περιλαμβάνει πρόταση τροποποίησης του κανονισμού (ΕΕ) 2019/631 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 42 , ώστε να προβλέπεται, μεταξύ άλλων, η χορήγηση πιστωτικών υπερμορίων για μικρά οικονομικά προσιτά ηλεκτρικά οχήματα που κατασκευάζονται στην Ένωση πριν από το 2035 και τροποποιεί τον στόχο μείωσης των εκπομπών για το 2035, με τις εναπομένουσες εκπομπές να αντισταθμίζονται μέσω της χρήσης χάλυβα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που παράγεται στην Ένωση ή ανανεώσιμων καυσίμων και καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών. Η δέσμη μέτρων για την αυτοκινητοβιομηχανία περιλαμβάνει επίσης [πρόταση κανονισμού για τα καθαρά εταιρικά οχήματα], η οποία περιορίζει τη χρηματοδοτική στήριξη για εταιρικά οχήματα σε εταιρικά οχήματα μηδενικών και χαμηλών εκπομπών «που κατασκευάζονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση». Προκειμένου να διασφαλιστεί η ασφάλεια δικαίου και η συνοχή με τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/631, όπως τροποποιήθηκε, και την [πρόταση κανονισμού για τα καθαρά εταιρικά οχήματα], ο παρών κανονισμός θα πρέπει να ορίσει τις έννοιες «μικρά οικονομικά προσιτά ηλεκτρικά οχήματα που κατασκευάζονται στην Ένωση», «χάλυβας χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που παράγεται στην Ένωση» και τα «εταιρικά αυτοκίνητα και ημιφορτηγά που κατασκευάζονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση».

(26)Προκειμένου να απλουστευθούν οι διαδικασίες και να μειωθεί ο διοικητικός φόρτος, η επαλήθευση της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό δεν θα πρέπει να επιβαρύνει δυσανάλογα τους οικονομικούς φορείς ή τις αναθέτουσες αρχές. Ως εκ τούτου, το σύστημα επαλήθευσης θα πρέπει να βασίζεται σε υπεύθυνη δήλωση των οικονομικών φορέων. Η προσέγγιση αυτή συνάδει με το γενικό πλαίσιο για τις δημόσιες συμβάσεις που θεσπίστηκε με την οδηγία 2014/24/ΕΕ, ιδίως με το άρθρο 59, το οποίο προβλέπει υπεύθυνη δήλωση συμμόρφωσης, με την επιφύλαξη μεταγενέστερου ελέγχου του αναδόχου. Για τα οχήματα, οι κατασκευαστές θα πρέπει, κατά τον χρόνο έκδοσης του πιστοποιητικού συμμόρφωσης σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/858 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 43 , να προσκομίζουν συνοδευτικό έγγραφο που πιστοποιεί τη συμμόρφωση των οχημάτων με τις σχετικές απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης. Το έγγραφο αυτό θα πρέπει να ισοδυναμεί με υπεύθυνη δήλωση και να αποτελεί μέρος των δικαιολογητικών που αποδεικνύουν τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό.

(27)Για να διασφαλιστεί ότι οι απαιτήσεις που θεσπίζονται με τον παρόντα κανονισμό παραμένουν κατάλληλες ακόμη και όταν οι συνθήκες της αγοράς, οι τεχνολογικές εξελίξεις και οι στόχοι πολιτικής της Ένωσης για το κλίμα και την εσωτερική αγορά εξακολουθούν να εξελίσσονται, η Επιτροπή θα πρέπει να εξουσιοδοτηθεί να αναθεωρεί τις απαιτήσεις βάσει αντικειμενικών κριτηρίων και αποτελεσμάτων παρακολούθησης. Όταν αξιολογεί αν πρέπει να αναθεωρηθούν οι απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης, οι απαιτήσεις χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών ή αμφότερες οι απαιτήσεις, η Επιτροπή θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις εξελίξεις στα σχετικά νομοθετικά πλαίσια, συμπεριλαμβανομένης της τελωνειακής νομοθεσίας για τους κανόνες καταγωγής, του συστήματος εμπορίας εκπομπών που ορίζεται στην οδηγία 2003/87/ΕΚ, του μηχανισμού συνοριακής προσαρμογής άνθρακα που ορίζεται στον κανονισμό (ΕΕ) 2023/956 και των μέσων εμπορικής άμυνας.

(28)Οι επενδύσεις, μεταξύ άλλων από ξένες οντότητες, διαδραματίζουν καίριο ρόλο στην προαγωγή μιας ισχυρής εσωτερικής αγοράς και της εδαφικής συνοχής, ιδίως μέσω της προώθησης της καινοτομίας και της τόνωσης της οικονομικής ανάπτυξης στην Ένωση, στοιχεία απαραίτητα για την ανταγωνιστικότητά της. Ωστόσο, σε εξαιρετικές περιστάσεις, οι μεγάλες ιδίως επενδύσεις που προέρχονται από τρίτες χώρες οι οποίες κατέχουν πολύ σημαντική θέση στην παγκόσμια αγορά ενέχουν τον κίνδυνο διατάραξης σημαντικών αλυσίδων εφοδιασμού και της ασφάλειας αναδυόμενων στρατηγικών τομέων που έχουν ιδιαίτερη σημασία για την ανάπτυξη της εσωτερικής αγοράς. Οι αποκλίνοντες όροι που εφαρμόζουν τα κράτη μέλη για τις εν λόγω επενδύσεις κατακερματίζουν την εσωτερική αγορά δημιουργώντας άνισους όρους για τους επενδυτές, επιτρέποντας επενδύσεις που δεν συνεισφέρουν πραγματική προστιθέμενη αξία στην οικονομία της Ένωσης, ενώ παράλληλα ενέχουν σημαντικό κίνδυνο για την ανάπτυξη και την ασφάλεια του εφοδιασμού στους εν λόγω τομείς και δημιουργούν κίνητρο για «ρυθμιστικό αρμπιτράζ» από τους επενδυτές. Εάν οι εν λόγω επενδύσεις υλοποιούνταν χωρίς όρους, αυτό θα μπορούσε να σημαίνει ότι η δημιουργία προστιθέμενης αξίας που συνδέεται με επιλεγμένες στρατηγικές τεχνολογίες και καινοτόμες μεταποιητικές δραστηριότητες παραμένει εκτός της Ένωσης, κάτι που έχει αρνητικές επιπτώσεις στην ασφάλεια του εφοδιασμού της Ένωσης και στην τεχνολογική ανάπτυξη σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς. Επιπλέον, η άνευ όρων έκθεση της εσωτερικής αγοράς σε τέτοιες μεγάλες επενδύσεις ενέχει τον κίνδυνο να τεθεί υπό αμφισβήτηση η τεχνολογική πρόοδος της Ένωσης που είναι αναγκαία για τη διττή μετάβαση και τις αμυντικές της ικανότητες. Ως εκ τούτου, οι διατάξεις του παρόντος κανονισμού θα πρέπει, αφενός, να διασφαλίζουν ότι οι εν λόγω μεγάλες επενδύσεις, οι οποίες προέρχονται από τρίτες χώρες που κατέχουν ιδιαίτερα σημαντική θέση στην αγορά, δεν διαταράσσουν την ασφάλεια του εφοδιασμού και την οικονομική ασφάλεια της Ένωσης και, αφετέρου, να διασφαλίζουν την τεχνολογική της πρόοδο σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς. Εάν οι εν λόγω επενδύσεις δεν προβλέπουν επαρκή συμμετοχή της Ένωσης και μεταφορά τεχνολογίας, η μακροπρόθεσμη ασφάλεια εφοδιασμού αναδυόμενων στρατηγικών τομέων παρεμποδίζεται λόγω έλλειψης ικανοτήτων της Ένωσης που να είναι ανεξάρτητες από τη χώρα που κατέχει σημαντικό μερίδιο στον σχετικό παγκόσμιο εφοδιασμό. Επιπλέον, έχει παρατηρηθεί ότι ορισμένες από τις επενδύσεις αυτές δεν συνεπάγονται ουσιαστική απασχόληση εργαζομένων της Ένωσης, γεγονός που θέτει σε κίνδυνο την ανάπτυξη δεξιοτήτων που είναι ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη αναδυόμενων στρατηγικών τομέων στην εσωτερική αγορά.

(29)Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η εσωτερική αγορά παραμένει ελκυστική για επενδύσεις και ότι οι επενδύσεις προσθέτουν αξία στην οικονομία και την κοινωνία της Ένωσης, είναι αναγκαίο να θεσπιστούν κοινοί όροι για τις άμεσες ξένες επενδύσεις σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς της μεταποίησης. Οι εν λόγω τομείς θα πρέπει να είναι μεταποιητικοί τομείς με δυναμικό καινοτομίας στους οποίους οι οντότητες της Ένωσης δεν επιτυγχάνουν ή δεν προσεγγίζουν τα όρια της παγκόσμιας καινοτομίας και, κατά περίπτωση, θα πρέπει να διασφαλίζονται οι ικανότητες και η συμμετοχή της Ένωσης. Θα πρέπει να εφαρμόζονται εναρμονισμένα κριτήρια στους ξένους επενδυτές τρίτης χώρας η οποία κατέχει πάνω από το 40 % της παγκόσμιας παραγωγικής ικανότητας σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς. Για να διασφαλιστεί η αποτελεσματικότητα των διατάξεων του παρόντος κανονισμού, η Επιτροπή θα πρέπει να παρακολουθεί την παγκόσμια παραγωγική ικανότητα των εν λόγω τομέων και να δημοσιεύει τα αποτελέσματα.

(30)Ξένες επενδύσεις εκ του μηδενός πραγματοποιούνται όταν ο ξένος επενδυτής ή θυγατρική ξένου επενδυτή στην Ένωση δημιουργεί νέες εγκαταστάσεις ή νέα επιχείρηση στην Ένωση. Τόσο οι ξένες επενδύσεις εκ του μηδενός όσο και οι ξένες επενδύσεις σε εγκαταλελειμμένες περιοχές θα πρέπει να εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού στον βαθμό που περιλαμβάνουν την απόκτηση ελέγχου επί ενωσιακής επιχείρησης-στόχου ή ενωσιακού περιουσιακού στοιχείου, καθώς αμφότερες οι επενδύσεις έχουν τη δυνατότητα να επηρεάσουν την εύρυθμη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς.

(31)Η επανεξέταση των επενδύσεων και η εφαρμογή των εναρμονισμένων όρων θα πρέπει να διενεργούνται σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό. Θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη όλες οι διαθέσιμες πληροφορίες και να τηρείται η αρχή της αναλογικότητας. Επιπλέον, όλα τα μέτρα που λαμβάνονται από τις εθνικές αρχές ή την Επιτροπή όσον αφορά τον έλεγχο των ξένων επενδύσεων θα πρέπει να συμμορφώνονται με το δίκαιο της Ένωσης, και ιδίως με τα άρθρα 49 και 63 της ΣΛΕΕ.

(32)Ως εκ τούτου, οι διατάξεις του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να εφαρμόζονται στις άμεσες ξένες επενδύσεις σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς σύμφωνα με τα κατώτατα όρια που θεσπίζονται με τον παρόντα κανονισμό, με την επιφύλαξη του μηχανισμού ελέγχου που θεσπίστηκε δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2019/452 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 44 . Επιπλέον, οι διατάξεις του παρόντος κανονισμού θα πρέπει επίσης να εφαρμόζονται με την επιφύλαξη των πράξεων της ενωσιακής νομοθεσίας περί ανταγωνισμού, συμπεριλαμβανομένου του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2560 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 45 και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 139/2004 του Συμβουλίου 46 .

(33)Τα κριτήρια για τις άμεσες ξένες επενδύσεις θα πρέπει να καλύπτουν τις επενδύσεις σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς της Ένωσης από επενδυτές τρίτων χωρών (στο εξής: ξένοι επενδυτές) στην Ένωση. Ωστόσο, θα μπορούσε επίσης να είναι αναγκαίο να συμπεριληφθούν επενδύσεις στην Ένωση από οντότητες που ελέγχονται, άμεσα ή έμμεσα, από πρόσωπο ή οντότητα τρίτης χώρας ανεξάρτητα από την τοποθεσία του τελικού ιδιοκτήτη (στο εξής: θυγατρική ξένου επενδυτή), καθώς είναι εξίσου ικανές να διαταράξουν τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, συμπεριλαμβανομένης της ασφάλειας εφοδιασμού και της οικονομικής ασφάλειάς της, λόγω του ελέγχου που ασκείται από την τρίτη χώρα που κατέχει σημαντικό μερίδιο αγοράς. Ως εκ τούτου, οι Αρχές Επενδύσεων θα πρέπει να εφαρμόζουν τα επενδυτικά κριτήρια όταν είναι σαφώς αναγκαία για την αποτελεσματική διασφάλιση της προστασίας της δημόσιας ασφάλειας, του εφοδιασμού και της οικονομικής ασφάλειας, καθώς και της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας στην Ένωση, και όταν είναι απαραίτητο για την τεχνολογική πρόοδο της εσωτερικής αγοράς για τους σκοπούς της πράσινης και ψηφιακής μετάβασης και της άμυνας. Επιπλέον, για να αποφευχθεί η καταστρατήγηση των διατάξεων του κανονισμού, όταν δεν υπάρχουν ευλόγως διαθέσιμα εναλλακτικά μέτρα. Προκειμένου να διασφαλιστεί η αναλογική εφαρμογή των όρων που προβλέπονται για τις επενδύσεις που πραγματοποιούνται από τη θυγατρική ξένου επενδυτή, η Επιτροπή θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να αξιολογεί την κοινοποίηση και να ζητά από την Αρχή Επενδύσεων να επιβάλει ορισμένους όρους. Εκτός από τον έλεγχο των άμεσων ξένων επενδύσεων που πραγματοποιούνται από τη θυγατρική ξένου επενδυτή, όπως ορίζεται στον παρόντα κανονισμό, οι επενδύσεις που προέρχονται από άλλα κράτη μέλη της Ένωσης δεν θα πρέπει να υπόκεινται σε όρους ή να αποθαρρύνονται.

(34)Είναι αναγκαίο να διασφαλίζεται διαρκής δεσμός μεταξύ του ξένου επενδυτή και της ενωσιακής επιχείρησης-στόχου, είτε από τον ίδιο τον ξένο επενδυτή είτε μέσω οντότητας εγκατεστημένης στην Ένωση που ελέγχεται από ξένο επενδυτή. Ωστόσο, αυτό δεν θα πρέπει να ισχύει για την απόκτηση εταιρικών τίτλων που προορίζονται αποκλειστικά για χρηματοοικονομικές επενδύσεις και χωρίς πρόθεση επηρεασμού της διαχείρισης ή του ελέγχου της εταιρείας (στο εξής: επενδύσεις χαρτοφυλακίου).

(35)Οι πράξεις αναδιάρθρωσης εντός ομίλου εταιρειών και οι επενδύσεις που πραγματοποιούνται σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα κατ’ εφαρμογή εργαλείου εξυγίανσης, καθώς και οι εξουσίες απομείωσης και μετατροπής δεν θα πρέπει να εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού. Οι εσωτερικές αναδιαρθρώσεις θα πρέπει να εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής μόνο στον βαθμό που πραγματοποιούνται αποκλειστικά για τον σκοπό της εσωτερικής αναδιοργάνωσης ενωσιακής επιχείρησης-στόχου ή του ομίλου εταιρειών στον οποίο ανήκει η ενωσιακή επιχείρηση-στόχος, χωρίς να οδηγούν σε αλλαγές στην πραγματική κυριότητα ή στον έλεγχο της ενωσιακής επιχείρησης-στόχου. Ειδικότερα, οι εσωτερικές αναδιαρθρώσεις θα πρέπει να εξαιρούνται όταν δεν οδηγούν σε μια κατάσταση στην οποία νέος ξένος επενδυτής αποκτά κυριότητα ή έλεγχο επί της ενωσιακής επιχείρησης-στόχου ή επί εταιρείας που κατέχει ή ελέγχει άμεσα ή έμμεσα την εν λόγω ενωσιακή επιχείρηση-στόχο, όταν υπάρχει αύξηση των μετοχών που κατέχουν ξένοι επενδυτές ή όταν η συναλλαγή έχει ως αποτέλεσμα πρόσθετα δικαιώματα για τους ξένους επενδυτές που ενδέχεται να οδηγήσουν σε αλλαγή στην αποτελεσματική συμμετοχή ενός ή περισσότερων ξένων επενδυτών στη διαχείριση ή τον έλεγχο της ενωσιακής επιχείρησης-στόχου.

(36)Τα κριτήρια για τις άμεσες ξένες επενδύσεις θα πρέπει να εφαρμόζονται μόνο σε άμεσες ξένες επενδύσεις σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς των οποίων η αξία ανέρχεται στο κατώτατο όριο επενδυτικής αξίας που μπορεί να διαταράξει τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. Θα πρέπει να θεωρηθεί ότι το όριο των 100 εκατ. EUR έχει τη δυνατότητα να επηρεάσει την εύρυθμη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς. Οι εν λόγω άμεσες ξένες επενδύσεις που καλύπτονται από το πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού ενέχουν υψηλό κίνδυνο για την ασφάλεια και την περιβαλλοντική βιωσιμότητα της Ένωσης, ενώ δεν παράγουν επαρκή προστιθέμενη αξία, συμπεριλαμβανομένης της διασφάλισης της συνεισφοράς της Ένωσης στην επένδυση, της ενίσχυσης της τεχνολογικής ανάπτυξης της Ένωσης, της απασχόλησης των εργαζομένων της Ένωσης και της συνεισφοράς στις αξιακές αλυσίδες της Ένωσης για την εσωτερική αγορά χωρίς συμμόρφωση με τους εναρμονισμένους όρους.

(37)Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, κάθε κράτος μέλος θα πρέπει να ορίσει μια αρχή επενδύσεων η οποία θα είναι υπεύθυνη για την αξιολόγηση των όρων επένδυσης από ξένες οντότητες σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς. Επιπλέον, η εν λόγω αρχή θα πρέπει να διαθέτει τους νομικούς, διοικητικούς και οικονομικούς πόρους για την αποτελεσματική και ανεξάρτητη εκτέλεση των καθηκόντων της, λαμβανομένων δεόντως υπόψη των αρχών που είναι ήδη αρμόδιες για τον εκτελεστικό κανονισμό (ΕΕ) 2019/452.

(38)Προκειμένου τα κράτη μέλη να μπορούν να εντοπίζουν αποτελεσματικά τις επενδύσεις που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό, οι ξένοι επενδυτές θα πρέπει να ενημερώνουν τις αρμόδιες αρχές πριν από την απόκτηση ή τη δημιουργία σημαντικών συμμετοχών σε επιχειρήσεις ή περιουσιακών στοιχείων εντός της Ένωσης. Ο καθορισμός κατώτατου ορίου κυριότητας ή άλλων δικαιωμάτων σε ποσοστό 30 % για την απόκτηση ελέγχου τόσο για τις επιχειρήσεις όσο και για τα περιουσιακά στοιχεία θα πρέπει να διασφαλίζει ότι ο μηχανισμός καλύπτει επενδύσεις που είναι ικανές να επηρεάσουν την εύρυθμη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς.

(39)Για να ελαχιστοποιηθεί ο κίνδυνος καταστρατήγησης μέσω κατακερματισμένων ή έμμεσων αποκτήσεων, όταν διάφοροι ξένοι επενδυτές ενεργούν σε συνεννόηση ή όταν οι επενδύσεις πραγματοποιούνται μέσω συνδεδεμένων οντοτήτων ή πολύπλοκων δομών ιδιοκτησίας, τα αντίστοιχα συμφέροντά τους θα πρέπει να αθροίζονται από την Αρχή Επενδύσεων με σκοπό τον προσδιορισμό της αξίας της επένδυσης και του ορίου κοινοποίησης. Η αθροιστική προσμέτρηση θα πρέπει επίσης να εφαρμόζεται σε υφιστάμενες συμμετοχές στην ίδια επιχείρηση ή στο ίδιο περιουσιακό στοιχείο της Ένωσης, άμεσα ή έμμεσα, μεμονωμένα ή από κοινού, ώστε να διασφαλίζεται ότι οι διαδοχικές συναλλαγές που οδηγούν σε σημαντική επιρροή ή έλεγχο κοινοποιούνται δεόντως.

(40)Προκειμένου να διασφαλιστεί η συμμετοχή της Ένωσης σε μεγάλες άμεσες ξένες επενδύσεις που προέρχονται από τρίτες χώρες με σημαντική παγκόσμια θέση, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να θεσπίσει όρια όσον αφορά την έκταση της κυριότητας και του ελέγχου που μπορούν να αποκτήσουν ξένοι επενδυτές σε επιχειρήσεις και περιουσιακά στοιχεία της Ένωσης. Κατά συνέπεια, οι ξένοι επενδυτές δεν θα πρέπει, άμεσα ή έμμεσα, να θεμελιώνουν, να αποκτούν, να κατέχουν ή να ασκούν ιδιοκτησιακά συμφέροντα που υπερβαίνουν το 49 % του μετοχικού κεφαλαίου, των δικαιωμάτων ψήφου ή ισοδύναμων ιδιοκτησιακών συμφερόντων σε οποιαδήποτε ενωσιακή επιχείρηση-στόχο, ούτε να θεμελιώνουν ή να αποκτούν ισοδύναμα δικαιώματα κυριότητας, μίσθωσης ή άλλα δικαιώματα που παρέχουν έλεγχο επί ενωσιακού περιουσιακού στοιχείου.

(41)Για να διασφαλιστεί ότι οι ξένοι επενδυτές και οι οντότητες της Ένωσης συνεργάζονται σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς, ενώ παράλληλα εξασφαλίζεται επαρκής συμμετοχή των εταίρων της Ένωσης, θα πρέπει να καθοριστούν απαιτήσεις για τις κοινές επιχειρήσεις, οι οποίες θα πρέπει να περιλαμβάνουν συμβατικές ρυθμίσεις. Στην κοινή επιχείρηση, ο ξένος επενδυτής δεν θα πρέπει να κατέχει πάνω από το 49 % του μετοχικού κεφαλαίου, των δικαιωμάτων ψήφου ή ισοδύναμων ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων ή άλλων δικαιωμάτων που έχει ως αποτέλεσμα την απόκτηση ελέγχου σε οποιαδήποτε από τις οντότητες της Ένωσης που συμμετέχουν στην κοινή επιχείρηση. Η προϋπόθεση αυτή θα πρέπει επίσης να συμβάλλει στη στρατηγική αυτονομία της Ένωσης και να διασφαλίζει προστιθέμενη αξία για την εσωτερική αγορά.

(42)Είναι αναγκαίο να αξιολογείται, στο πλαίσιο των προϋποθέσεων για την έγκριση άμεσης ξένης επένδυσης, αν η μεταφορά τεχνολογίας μπορεί να συμβάλει στην επίτευξη των στόχων του παρόντος κανονισμού. Για τον σκοπό αυτό, οι ξένοι επενδυτές θα πρέπει να ενθαρρύνονται να παραχωρούν στην ενωσιακή επιχείρηση-στόχο, στην κοινή επιχείρηση ή στη νομική οντότητα που αποκτά ή κατέχει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο, άδεια εκμετάλλευσης των σχετικών δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας και της τεχνογνωσίας που είναι αναγκαία για την άσκηση της σχετικής οικονομικής δραστηριότητας στο πλαίσιο της άμεσης ξένης επένδυσης. Ως εκ τούτου, ο ξένος επενδυτής θα πρέπει να παραχωρεί κατάλληλες συμφωνίες παραχώρησης άδειας εκμετάλλευσης διανοητικής ιδιοκτησίας στην ενωσιακή επιχείρηση-στόχο, στην κοινή επιχείρηση ή στη νομική οντότητα που αποκτά ή κατέχει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο. Το πεδίο εφαρμογής και οι όροι των εν λόγω συμφωνιών, όπως τα ακριβή σχετικά δικαιώματα ΔΙ, ο αποκλειστικός χαρακτήρας της άδειας εκμετάλλευσης, η διάρκεια της άδειας εκμετάλλευσης ή τα μέτρα τήρησης της εμπιστευτικότητας, θα πρέπει να είναι κατάλληλα για τις περιστάσεις και τον στόχο που επιδιώκεται με τον παρόντα κανονισμό και τη σχετική επένδυση. Ο ξένος επενδυτής θα πρέπει να δεσμεύεται να παραχωρήσει κατάλληλες άδειες εκμετάλλευσης των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας και της σχετικής τεχνογνωσίας που κατέχει, όπως απαιτείται για τη σχετική οικονομική δραστηριότητα. Αυτό θα μπορούσε να επιτευχθεί με την παροχή περιγραφής των κύριων πτυχών των πιθανών συμφωνιών παραχώρησης άδειας εκμετάλλευσης, σε εμπιστευτική βάση, στην Αρχή Επενδύσεων.

(43)Όταν η ενωσιακή επιχείρηση-στόχος ή η νομική οντότητα που αποκτά ή κατέχει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο κατέχει δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας επί εφεύρεσης, έργου ή οποιουδήποτε άλλου περιουσιακού στοιχείου που υπόκειται σε προστασία διανοητικής ιδιοκτησίας πριν από την ξένη επένδυση, τα εν λόγω δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας θα πρέπει να παραμένουν πλήρως και αποκλειστικά υπό τον έλεγχο της ενωσιακής επιχείρησης-στόχου ή της νομικής οντότητας που αποκτά ή κατέχει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο. Ο ξένος επενδυτής δεν θα πρέπει να διεκδικεί κανένα δικαίωμα διανοητικής ιδιοκτησίας ούτε να αναλαμβάνει οποιαδήποτε δραστηριότητα που θα επηρέαζε την ικανότητα της ενωσιακής επιχείρησης-στόχου ή της νομικής οντότητας που αποκτά ή κατέχει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο να κατέχει και να ασκεί τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας επί των εφευρέσεων, των έργων, των εμπορικών σημάτων, των σχεδίων και υποδειγμάτων τους ή οποιουδήποτε άλλου σχετικού περιουσιακού στοιχείου που αποκτήθηκε πριν από την ξένη επένδυση. Όταν μια εφεύρεση, ένα έργο ή οποιοδήποτε άλλο περιουσιακό στοιχείο που υπόκειται σε προστασία διανοητικής ιδιοκτησίας είναι αποτέλεσμα συνεργασίας μεταξύ της ενωσιακής επιχείρησης-στόχου ή της νομικής οντότητας που αποκτά ή κατέχει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο και του ξένου επενδυτή, ή αποτέλεσμα της κοινής επιχείρησης, τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας θα πρέπει να ανήκουν από κοινού στον ξένο επενδυτή, στην ενωσιακή επιχείρηση-στόχο ή στη νομική οντότητα που αποκτά ή κατέχει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο, ανάλογα με τις περιστάσεις. Οι όροι που συνοδεύουν τη συγκυριότητα των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας θα πρέπει, στο μέτρο του δυνατού, να καθορίζονται και να κοινοποιούνται στην Αρχή Επενδύσεων, πριν από την έγκριση της άμεσης ξένης επένδυσης. Οι όροι αυτοί θα πρέπει να περιλαμβάνουν διευκρινίσεις σχετικά με τη δυνατότητα ενός συνιδιοκτήτη να χορηγεί άδεια εκμετάλλευσης και να κινεί διαδικασίες επί παραβάσει, καθώς και τις οικονομικές συμφωνίες όσον αφορά την κατάθεση και την καταχώριση δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας και τις συμφωνίες παραχώρησης άδειας εκμετάλλευσης. Στην περίπτωση κοινής επιχείρησης χωρίς νομική προσωπικότητα, θα πρέπει να παρέχονται διευκρινίσεις στην Αρχή Επενδύσεων σχετικά με την κυριότητα της διανοητικής ιδιοκτησίας.

(44)Είναι αναγκαίο να διασφαλιστεί ότι η εμπειρογνωσία των ξένων επενδυτών όσον αφορά τις μεγάλες άμεσες ξένες επενδύσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού συμβάλλει στην ενίσχυση της τεχνολογικής ανάπτυξης της Ένωσης τόσο εντός όσο και εκτός της επιχείρησης-στόχου της Ένωσης, της κοινής επιχείρησης ή της νομικής οντότητας που αποκτά ή κατέχει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο. Για τον σκοπό αυτό, οι ξένοι επενδυτές θα πρέπει να επενδύουν σε έργα έρευνας και ανάπτυξης που πρόκειται να εκτελεστούν εντός της Ένωσης, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι η Ένωση θα επωφεληθεί από τα παραγόμενα αποτελέσματα. Ως εκ τούτου, είναι αναγκαίο να αξιολογείται, στο πλαίσιο των προϋποθέσεων που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη για την έγκριση άμεσης ξένης επένδυσης, αν οι επενδύσεις των ξένων επενδυτών στην έρευνα και την ανάπτυξη είναι επαρκείς για την επίτευξη του εν λόγω στόχου. Οι εν λόγω επενδύσεις θα μπορούσαν να κατευθύνονται προς όφελος ερευνητικών ιδρυμάτων εγκατεστημένων στην Ένωση, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο κοινών έργων με την επιχείρηση-στόχο της Ένωσης, την κοινή επιχείρηση ή τη νομική οντότητα που αποκτά ή κατέχει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο. Οι εν λόγω επενδύσεις θα μπορούσαν επίσης να πραγματοποιούνται εντός της ενωσιακής επιχείρησης-στόχου, της κοινής επιχείρησης ή της νομικής οντότητας που αποκτά ή κατέχει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο, για την ανάπτυξη ή την εκτέλεση συγκεκριμένων δραστηριοτήτων έρευνας και ανάπτυξης. Οι επενδύσεις αυτές θα μπορούσαν επίσης να συνίστανται στην κατάρτιση εργαζομένων της Ένωσης ή στην άμεση ή έμμεση χρηματοδοτική στήριξη έργων έρευνας και ανάπτυξης εντός της ενωσιακής επιχείρησης-στόχου, της κοινής επιχείρησης ή της νομικής οντότητας που αποκτά ή κατέχει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο. Κάθε αξιολόγηση σχετικά με επενδύσεις σε έργα έρευνας και ανάπτυξης που πρόκειται να εκτελεστούν εντός της Ένωσης θα πρέπει να διενεργείται με την επιφύλαξη της ενωσιακής νομοθεσίας περί ανταγωνισμού, συμπεριλαμβανομένων των κανονισμών (ΕΕ) 2022/2560 και (ΕΚ) αριθ. 139/2004.

(45)Για την προώθηση της βιώσιμης ενσωμάτωσης των επενδύσεων ξένων οντοτήτων στην εσωτερική αγορά και της ανάπτυξης δεξιοτήτων σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς, καθώς και για να διασφαλιστεί ουσιαστική κοινωνική συνεισφορά στον τόπο της επένδυσης, οι εν λόγω επενδύσεις θα πρέπει να απασχολούν ένα ποσοστό εργαζομένων της Ένωσης και θα πρέπει να παρέχουν κατάλληλα μέτρα κατάρτισης και ανάπτυξης ικανοτήτων, με τη συμμετοχή παρόχων εκπαίδευσης και κατάρτισης, καθώς και των κοινωνικών εταίρων. Ο ξένος επενδυτής θα πρέπει να διασφαλίζει ότι τα κατώτατα όρια που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό πληρούνται σε όλες τις κατηγορίες εργατικού δυναμικού, συμπεριλαμβανομένων των επιχειρησιακών, τεχνικών, εποπτικών και διευθυντικών θέσεων.

(46)Για να ενισχυθεί η ικανότητα βιομηχανικής παραγωγής των αναδυόμενων στρατηγικών τομέων και να ενσωματωθούν οι άμεσες ξένες επενδύσεις στο βιομηχανικό οικοσύστημα της Ένωσης, ένα ορισμένο ποσοστό εισροών που παράγονται στην Ένωση θα πρέπει να περιλαμβάνεται στα προϊόντα που διατίθενται στην αγορά της Ένωσης από τις εν λόγω επενδύσεις.

(47)Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι άμεσες ξένες επενδύσεις πληρούν τουλάχιστον 4 από τις 6 προϋποθέσεις που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό, η αρμόδια Αρχή Επενδύσεων θα πρέπει να εξετάζει κάθε κοινοποίηση και να εκδίδει αιτιολογημένη απόφαση σχετικά με την έγκριση ή την απόρριψή της. Οι Αρχές Επενδύσεων θα πρέπει να διαπιστώνουν την εκπλήρωση των προϋποθέσεων ή, κατά περίπτωση, την πρόθεση του ξένου επενδυτή να συμμορφωθεί με τις προϋποθέσεις. Οι επενδύσεις αυτές δεν θα πρέπει να υλοποιούνται χωρίς τη ρητή έγκριση της Αρχής Επενδύσεων. Κατά συνέπεια, οι ξένοι επενδυτές θα πρέπει να πληρούν ένα σύνολο προϋποθέσεων πριν από την έναρξη της οικονομικής τους δραστηριότητας όσον αφορά τη σχετική άμεση ξένη επένδυση. Οι Αρχές Επενδύσεων θα πρέπει να αποφασίζουν εντός προθεσμίας που διασφαλίζει τόσο τη διαδικαστική αποτελεσματικότητα όσο και την ασφάλεια δικαίου. Όταν δικαιολογείται από την πολυπλοκότητα της υπόθεσης ή την ανάγκη για πρόσθετες πληροφορίες, η εν λόγω προθεσμία θα μπορεί να παραταθεί για αιτιολογημένους και δεόντως τεκμηριωμένους λόγους.

(48)Τα κράτη μέλη θα πρέπει να ενημερώνουν την Επιτροπή σχετικά με τις κοινοποιήσεις που λαμβάνουν, ώστε να μπορεί η Επιτροπή να παρακολουθεί αποτελεσματικά το επενδυτικό τοπίο και να διασφαλίζει ένα εναρμονισμένο επενδυτικό πλαίσιο σε ολόκληρη την εσωτερική αγορά.

(49)Προκειμένου να διασφαλιστεί η οριζόντια εφαρμογή του παρόντος κανονισμού στην εσωτερική αγορά, η Επιτροπή θα πρέπει να είναι σε θέση να γνωμοδοτεί σχετικά με το αν η επένδυση πληροί τις προϋποθέσεις που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό. Η γνώμη αυτή θα πρέπει να δημοσιοποιείται. Εάν η Αρχή Επενδύσεων προτίθεται να αποκλίνει από τη γνώμη της Επιτροπής στην απόφασή της, θα πρέπει να παρατείνει τη διαδικασία έγκρισης για δύο επιπλέον μήνες, προκειμένου να αξιολογήσει δεόντως τα επιχειρήματα της Επιτροπής. Κατά τη λήψη απόφασης, τα κράτη μέλη θα πρέπει να αιτιολογούν τον τρόπο με τον οποίο έλαβαν υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής.

(50)Προκειμένου να διασφαλιστεί η οριζόντια εφαρμογή του παρόντος κανονισμού στην ενιαία αγορά, η Επιτροπή θα πρέπει να είναι σε θέση να επανεξετάζει τις άμεσες ξένες επενδύσεις, με δική της πρωτοβουλία ή με πρωτοβουλία κράτους μέλους που επηρεάζεται από τις άμεσες ξένες επενδύσεις. Αυτό θα πρέπει να ισχύει ιδίως για επενδύσεις στο πλαίσιο των οποίων επηρεάζονται αρκετά κράτη μέλη, καθώς και για επενδύσεις υψηλής αξίας και επενδύσεις με ιδιαίτερη στρατηγική σημασία για την Ένωση λόγω των επιπτώσεών τους στην ενιαία αγορά.

(51)Οι Αρχές Επενδύσεων θα πρέπει να διασφαλίζουν τη συμμόρφωση με τους όρους όχι μόνο κατά τον χρόνο κοινοποίησης της άμεσης ξένης επένδυσης, αλλά και καθ’ όλη τη διάρκεια λειτουργίας της, κατά περίπτωση, ώστε να διασφαλίζεται η μεγιστοποίηση των οφελών της άμεσης ξένης επένδυσης για την εσωτερική αγορά.

(52)Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα κριτήρια για τις άμεσες ξένες επενδύσεις στους αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς εξακολουθούν να είναι κατάλληλα, ακόμη και όταν οι συνθήκες της αγοράς, οι τεχνολογικές εξελίξεις και οι στόχοι της πολιτικής ανταγωνιστικότητας της Ένωσης εξακολουθούν να εξελίσσονται, η Επιτροπή θα πρέπει να παρακολουθεί τις παγκόσμιες τάσεις παραγωγής των στρατηγικών τομέων και να εξουσιοδοτηθεί να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις για την επιβολή κριτηρίων για ξένες επενδύσεις σε πρόσθετους στρατηγικούς τομείς. Η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογεί ιδίως την τιμή του κατώτατου ορίου, καθώς και αν όλα τα επενδυτικά κριτήρια που αναφέρονται στον παρόντα κανονισμό είναι κατάλληλα και αναγκαία για την επίτευξη των στόχων του παρόντος κανονισμού.

(53)Η ομαδοποίηση των βιομηχανικών δραστηριοτήτων μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην επίτευξη των στόχων του παρόντος κανονισμού και στην ενίσχυση ορισμένων στρατηγικών τομέων στην εσωτερική αγορά. Ως εκ τούτου, είναι σκόπιμο να προωθηθεί η ανάπτυξη περιοχών επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής. Οι εν λόγω περιοχές θα πρέπει να είναι περιορισμένες ως προς τη γεωγραφική τους εμβέλεια ώστε να προάγουν τη βιομηχανική συμβίωση. Κατά τον καθορισμό των περιοχών, τα κράτη μέλη θα πρέπει, σε συνεργασία με τις περιφερειακές αρχές, κατά περίπτωση, να λάβουν υπόψη τη βιομηχανική παραγωγή (ιδίως για ορισμένους στρατηγικούς τομείς) και το γενικό επίπεδο ανάπτυξης των περιφερειών τους, με έμφαση στις λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες και σε εκείνες που τελούν υπό μετάβαση. Επιπλέον, προκειμένου να ενισχυθούν η ανθεκτικότητα, η στρατηγική αυτονομία και η ανταγωνιστικότητα της βιομηχανικής βάσης της Ένωσης, ο καθορισμός περιοχών επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής θα πρέπει να ευθυγραμμιστεί με στρατηγικά έργα και άλλες πρωτοβουλίες της Ένωσης, όπως οι κοιλάδες επιτάχυνσης των μηδενικών καθαρών εκπομπών.

(54)Τα μέτρα βιομηχανικής επιτάχυνσης εντός των περιοχών επιτάχυνσης θα πρέπει να επιδιώκουν κατάλληλες συνέργειες με άλλες πρωτοβουλίες της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων στρατηγικών έργων που αναγνωρίζονται στην ενωσιακή νομοθεσία, κοιλάδων επιτάχυνσης των μηδενικών καθαρών εκπομπών και ευκαιριών ενωσιακής χρηματοδότησης, προκειμένου να ευθυγραμμιστούν οι στρατηγικές προτεραιότητες στην εσωτερική αγορά και να ωφεληθούν οι βιομηχανικές εγκαταστάσεις που είναι ζωτικής σημασίας για τη στρατηγική αυτονομία και την ανταγωνιστικότητα της Ένωσης. Τα εν λόγω οφέλη θα πρέπει να ισχύουν και για επιχειρήσεις στις οποίες έχει απονεμηθεί η σφραγίδα ανταγωνιστικότητας δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) XXXX/[XX]  47 (Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας), εκτός εάν εξαιρούνται ρητά από το κράτος μέλος.

(55)Για να καταστεί δυνατός ο επαρκής εφοδιασμός με κρίσιμες πρώτες ύλες για έργα στις περιοχές επιτάχυνσης, το ευρωπαϊκό συμβούλιο κρίσιμων πρώτων υλών που συστάθηκε με το άρθρο 35 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1252 θα πρέπει να παρέχει πλατφόρμα για την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τα σημεία συμφόρησης της αλυσίδας εφοδιασμού που σχετίζονται με κρίσιμες πρώτες ύλες στις περιοχές επιτάχυνσης. Τα έργα που βρίσκονται στις σχετικές περιοχές θα πρέπει να μπορούν να επωφεληθούν από τον μηχανισμό από κοινού αγορών που θεσπίζεται στο άρθρο 25 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1252, ώστε να συγκεντρώνουν τη ζήτησή τους για στρατηγικές πρώτες ύλες και να ενισχύουν τη διαπραγματευτική τους ισχύ έναντι δυνητικών πωλητών, ιδίως όταν σε αυτά συμμετέχουν μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) και μικρές επιχειρήσεις μεσαίας κεφαλαιοποίησης.

(56)Ο επαρκής και έγκαιρος ενεργειακός εφοδιασμός των περιοχών επιτάχυνσης αποτελεί θεμελιώδη προϋπόθεση για την αποτελεσματική ανάπτυξή τους και για την ανάπτυξη δραστηριοτήτων παραγωγής. Οι αξιόπιστες και ακριβείς πληροφορίες σχετικά με τη μελλοντική ζήτηση ενέργειας συμβάλλουν στην οικονομικά αποδοτική ανάπτυξη του δικτύου. Ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη θα πρέπει να εκπονούν ανάλυση για κάθε περιοχή επιτάχυνσης, προσδιορίζοντας τις μελλοντικές ενεργειακές ανάγκες της. Η ανάλυση αυτή θα πρέπει να εξυπηρετεί τον σκοπό της παροχής πληροφοριών για τον σχεδιασμό των εθνικών δικτύων, ώστε να συμβάλλει στην υλοποίηση στοχευμένων προληπτικών επενδύσεων στο δίκτυο και ταχύτερων ενεργειακών συνδέσεων για την περιοχή επιτάχυνσης. Κατά τον καθορισμό του πεδίου εφαρμογής, τα κράτη μέλη θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τη διαθεσιμότητα σχετικών υποδομών μεταφορών και δικτύου. Τα αποτελέσματα αυτών των αξιολογήσεων θα πρέπει να αποτυπώνονται στα εθνικά σχέδια ανάπτυξης δικτύων, ώστε να λαμβάνονται επαρκώς υπόψη τα μελλοντικά σημεία ζήτησης ενέργειας στον επικείμενο σχεδιασμό των δικτύων.

(57)Όταν δημιουργούνται περιοχές επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής, ο καθορισμός τους θα πρέπει να ανταποκρίνεται στη δυνατότητα αξιοποίησης ή διοργάνωσης ευκαιριών εκπαίδευσης και κατάρτισης για τη διασφάλιση της διαθεσιμότητας ειδικευμένου εργατικού δυναμικού.

(58)Για την προώθηση της ανάπτυξης περιοχών επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής και την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης που απαιτούνται για βιομηχανικές δραστηριότητες εντός των εν λόγω περιοχών, τα κράτη μέλη θα πρέπει να θεσπίσουν συγκεντρωτική βασική άδεια που θα αντικατοπτρίζει τα ειδικά χαρακτηριστικά κάθε προσδιορισμένης περιοχής επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής και θα είναι προσαρμοσμένη στον τομέα ή τομείς βιομηχανικής παραγωγής που πρόκειται να αναπτυχθούν εντός αυτής. Η εν λόγω συγκεντρωτική βασική άδεια που εκδίδεται από τις δημόσιες αρχές θα πρέπει να καλύπτει τις άδειες που απαιτούνται συνήθως για τις εν λόγω δραστηριότητες εντός της περιοχής, εξαιρουμένων των ειδικών κατά εγκατάσταση αδειών, όπως εκείνες που απαιτούνται βάσει της οδηγίας 2010/75/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 48 και της άδειας σύνδεσης στο δίκτυο. Κατά συνέπεια, οι φορείς υλοποίησης έργων θα πρέπει να υποχρεούνται να αποκτούν πρόσθετες άδειες μόνο για δραστηριότητες που δεν καλύπτονται από τη συγκεντρωτική βασική άδεια, καθώς και εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων, όπου απαιτείται. Σε περίπτωση δραστηριοτήτων που ενδέχεται να επηρεάσουν προστατευόμενους τόπους σε ενωσιακό και εθνικό επίπεδο, οι σχετικές άδειες θα πρέπει να χορηγούνται μόνο αφού διασφαλιστεί ότι οι δραστηριότητες είναι συμβατές με τους στόχους διατήρησης αυτών των τόπων. Η προσέγγιση αυτή αναμένεται να επιταχύνει σημαντικά τις διαδικασίες αδειοδότησης και να μειώσει τον διοικητικό φόρτο που συνδέεται με αυτές, διατηρώντας παράλληλα υψηλό επίπεδο περιβαλλοντικών προτύπων.

(59)Προκειμένου να θεσπιστεί πλαίσιο για τη διασφάλιση της στρατηγικής αυτονομίας και της οικονομικής ασφάλειας της Ένωσης μέσω της πρόσβασης σε ασφαλή, βιώσιμο και ανθεκτικό εφοδιασμό με σχετικά προϊόντα μεταποίησης, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 της ΣΛΕΕ όσον αφορά αλλαγές στον κατάλογο τρίτων χωρών των οποίων το περιεχόμενο δεν αντιμετωπίζεται ως ισοδύναμο της ενωσιακής προέλευσης, τη θέσπιση ή την τροποποίηση απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης και χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, μεταξύ άλλων για πρόσθετες τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών και για τα προϊόντα και τις υπηρεσίες που παρατίθενται στα παραρτήματα II και III, τη θέσπιση μέτρων από την πλευρά της ζήτησης σε επίπεδο Ένωσης για προϊόντα της χημικής βιομηχανίας, λαμβανομένων υπόψη, μεταξύ άλλων, των συστάσεων της συμμαχίας για τα κρίσιμα χημικά προϊόντα, την επέκταση των κριτηρίων άμεσων ξένων επενδύσεων σε πρόσθετους αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς, τον καθορισμό κοινών διαδικαστικών κανόνων για τα κριτήρια άμεσων ξένων επενδύσεων και τη θέσπιση συστημάτων ταξινόμησης με βάση την ένταση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου για τα προϊόντα. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό η Επιτροπή να διεξάγει, κατά τις προπαρασκευαστικές της εργασίες, τις κατάλληλες διαβουλεύσεις, μεταξύ άλλων σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων, και οι διαβουλεύσεις αυτές να πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις αρχές που ορίζονται στη διοργανική συμφωνία της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου 49 . Πιο συγκεκριμένα, προκειμένου να εξασφαλιστεί η ίση συμμετοχή στην προετοιμασία των κατʼ εξουσιοδότηση πράξεων, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο λαμβάνουν όλα τα έγγραφα κατά τον ίδιο χρόνο με τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών και οι εμπειρογνώμονές τους έχουν συστηματικά πρόσβαση στις συνεδριάσεις των ομάδων εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής που ασχολούνται με την προετοιμασία των κατʼ εξουσιοδότηση πράξεων.

(60)Προκειμένου να διασφαλιστούν ενιαίοι όροι για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να ανατεθούν εκτελεστικές αρμοδιότητες στην Επιτροπή όσον αφορά τον καθορισμό της μεθόδου υπολογισμού της αναλογίας του όγκου των προϊόντων και των κατασκευαστικών στοιχείων που προέρχονται από την Ένωση και την επαλήθευση της συμμόρφωσης με τους όρους που προβλέπονται στο άρθρο 15. Οι εν λόγω αρμοδιότητες θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 50 .

(61)Η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογήσει τον παρόντα κανονισμό με βάση τις πληροφορίες που παρέχουν τα κράτη μέλη. Σύμφωνα με την παράγραφο 22 της διοργανικής συμφωνίας για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου, της 13ης Απριλίου 2016, η εν λόγω αξιολόγηση θα πρέπει να βασίζεται σε πέντε κριτήρια, και συγκεκριμένα στην αποδοτικότητα, την αποτελεσματικότητα, τη συνάφεια, τη συνοχή και την ενωσιακή προστιθέμενη αξία. Η αξιολόγηση θα πρέπει να αποτελέσει επίσης τη βάση για τις εκτιμήσεις επιπτώσεων ενδεχόμενων περαιτέρω μέτρων.

(62)Για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης με τις υποχρεώσεις που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό, τα κράτη μέλη θα πρέπει να ορίσουν κυρώσεις οι οποίες θα επιβάλλονται σε επιχειρήσεις οι οποίες δεν συμμορφώνονται με τις υποχρεώσεις τους. Οι κυρώσεις αυτές θα πρέπει να επιβάλλονται με την επιφύλαξη και επιπλέον των ειδικών απαιτήσεων επιβολής κυρώσεων που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό, για παράδειγμα όσον αφορά τις άμεσες ξένες επενδύσεις. Ως εκ τούτου, είναι απαραίτητο τα κράτη μέλη να θεσπίσουν αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές κυρώσεις στην εθνική νομοθεσία οι οποίες θα επιβάλλονται στις περιπτώσεις μη συμμόρφωσης με τον παρόντα κανονισμό. Επίσης, τα κράτη μέλη είναι ανάγκη να διασφαλίζουν ότι οι φορείς υλοποίησης έργων έχουν πρόσβαση, κατά περίπτωση, σε διοικητικό ή δικαστικό έλεγχο σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο.

(63)Κατά την επανεξέταση του παρόντος κανονισμού, η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογήσει την ανάγκη τροποποίησης των διατάξεων που περιλαμβάνονται στα κεφάλαια III και IV. Ειδικότερα, θα πρέπει να εξετάσει το ενδεχόμενο θέσπισης στοχευμένων απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης σε τομείς μεταφορών που είναι ζωτικής σημασίας για την οικονομική ασφάλεια της Ένωσης, ιδίως στη ναυπήγηση πλοίων και στην κατασκευή σιδηροδρομικού τροχαίου υλικού. Η Επιτροπή θα πρέπει επίσης να εξετάσει το ενδεχόμενο θέσπισης ενισχυμένης εξέτασης των άμεσων ξένων επενδύσεων για αεροναυτικά προϊόντα και εξαρτήματα.

(64)Ο κανονισμός (ΕΕ) 2018/1724 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 51 , με τον οποίο θεσπίστηκε η ενιαία ψηφιακή θύρα, προβλέπει γενικούς κανόνες για την επιγραμμική παροχή πληροφοριών, διαδικασιών και υπηρεσιών υποστήριξης που συνδέονται με τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. Προκειμένου οι επιχειρήσεις και οι φορείς υλοποίησης έργων της μεταποιητικής βιομηχανίας, μεταξύ άλλων για διασυνοριακά έργα, να μπορούν να απολαμβάνουν άμεσα τα οφέλη της εσωτερικής αγοράς χωρίς περιττή πρόσθετη διοικητική επιβάρυνση, οι πληροφορίες που πρέπει να υποβάλλονται σε κάθε αρμόδια αρχή στο πλαίσιο της διαδικασίας αδειοδότησης δυνάμει του παρόντος κανονισμού είναι εκείνες που ορίζονται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1724. Οι σχετικές διαδικασίες περιλαμβάνονται στο παράρτημα II του εν λόγω κανονισμού, ώστε να διασφαλίζεται ότι οι φορείς υλοποίησης έργων μπορούν να επωφελούνται από πλήρως ηλεκτρονικές διαδικασίες και από τις υπηρεσίες του τεχνικού συστήματος «μόνον άπαξ». Ειδικότερα, οι φορείς υλοποίησης έργων της μεταποιητικής βιομηχανίας θα πρέπει να έχουν πλήρη πρόσβαση και να μπορούν να ολοκληρώνουν ηλεκτρονικά κάθε διαδικασία που σχετίζεται με τη διαδικασία αδειοδότησης, σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1724 και το παράρτημα II του εν λόγω κανονισμού. Κατά συνέπεια, ο κανονισμός (ΕΕ) 2018/1724 θα πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως.

(65)Ο κανονισμός (ΕΕ) 2024/1735 θεσπίζει απαιτήσεις ανθεκτικότητας για μια σειρά τελικών προϊόντων τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών. Οι εν λόγω απαιτήσεις αποσκοπούν στη μείωση των εξαρτήσεων από μεμονωμένες τρίτες χώρες εφοδιασμού, αλλά δεν επαρκούν για να επιτρέψουν στους ενωσιακούς κλάδους παραγωγής να επεκτείνουν το δυναμικό της εσωτερικής αγοράς και ενέχουν κίνδυνο καταστρατήγησης. Ως εκ τούτου, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι εν λόγω προκλήσεις, το νομοθετικό πλαίσιο θα πρέπει να διασφαλίζει την ανάγκη προσέλκυσης και διατήρησης τεχνολογικής τεχνογνωσίας εντός της Ένωσης, μέσω στοχευμένης πρόσθετης παρέμβασης.

(66)Οι διατάξεις σχετικά με τις δημόσιες συμβάσεις που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να βασιστούν στις διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735 σχετικά με την ανθεκτικότητα και να τις συμπληρώσουν με τη θέσπιση πρόσθετων απαιτήσεων για τα συστήματα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρία, τις ηλιακές φωτοβολταϊκές τεχνολογίες, τις αντλίες θερμότητας, τις χερσαίες και υπεράκτιες αιολικές τεχνολογίες, τις ηλεκτρολυτικές κυψέλες και τις τεχνολογίες ενέργειας από πυρηνική σχάση. Οι εν λόγω πρόσθετες απαιτήσεις θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι ένα ορισμένο ποσοστό των προϊόντων και των κύριων συγκεκριμένων κατασκευαστικών τους στοιχείων προέρχονται από την Ένωση. Η προσέγγιση αυτή αναμένεται να διασφαλίσει επαρκή διαφοροποίηση, ενισχύοντας παράλληλα τη στρατηγική παραγωγική ικανότητα και την τεχνολογική κυριαρχία εντός της Ένωσης. Το σύστημα επαλήθευσης της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις αναμένεται να περιορίσει τον διοικητικό φόρτο και να ευθυγραμμιστεί με την κοινή πρακτική για τις δημόσιες συμβάσεις, καθώς και με το υφιστάμενο σύστημα επαλήθευσης της συμμόρφωσης βάσει του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735. Ως εκ τούτου, το εν λόγω σύστημα θα πρέπει να βασίζεται σε υπεύθυνη δήλωση των οικονομικών φορέων.

(67)Εκτός από τη συμπλήρωση των διατάξεων του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735 για τις δημόσιες συμβάσεις, ο παρών κανονισμός θα πρέπει επίσης να τις τροποποιήσει ώστε να παρασχεθεί μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου. Το πεδίο εφαρμογής του άρθρου 25 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735 θα πρέπει να περιορίζεται στις τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών για τις οποίες αναμένεται να πραγματοποιηθούν δημόσιες συμβάσεις σχετικής κλίμακας, ενισχύοντας έτσι τη σαφήνεια της διάταξης.

(68)Σύμφωνα με τον ίδιο στόχο πολιτικής που επιδιώκεται για τις δημοπρασίες ανανεώσιμης ενέργειας βάσει του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να επεκτείνει τις πρόσθετες απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης στις δημοπρασίες ανανεώσιμης ενέργειας για ορισμένες τεχνολογίες ανανεώσιμης ενέργειας, προκειμένου να συμβάλει στην ενίσχυση της βιομηχανικής βάσης της Ένωσης και στη διασφάλιση της ανθεκτικότητας των αλυσίδων εφοδιασμού τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών. Προκειμένου να αντικατοπτρίζονται τα ειδικά χαρακτηριστικά των δημοπρασιών ανανεώσιμης ενέργειας, οι πρόσθετες απαιτήσεις θα πρέπει να εφαρμόζονται στις τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών που είναι πιο σημαντικές στο πλαίσιο των δημοπρασιών, οι οποίες είναι τα συστήματα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρίες, οι ηλιακές φωτοβολταϊκές τεχνολογίες, οι ηλεκτρολυτικές κυψέλες, καθώς και οι τεχνολογίες χερσαίας και υπεράκτιας αιολικής ενέργειας. Όταν σε δημοπρασίες εφαρμόζονται απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης, άλλες διατάξεις που καθορίζουν παρόμοιες απαιτήσεις για τα καθεστώτα δημόσιας στήριξης δεν θα πρέπει να εφαρμόζονται στις εν λόγω δημοπρασίες.

(69)Για να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα του πλαισίου και να αποτυπωθεί η πρόσφατη αύξηση των γεωπολιτικών κινδύνων και των στρεβλώσεων στην παγκόσμια αγορά, το ποσοστό των δημοπρασιών που καλύπτονται από τις απαιτήσεις θα πρέπει να αυξηθεί και θα πρέπει να θεσπιστεί υψηλότερο όριο κόστους για τη δυνατότητα εξαίρεσης από τις εν λόγω απαιτήσεις. Η ρύθμιση αυτή θα πρέπει επίσης να αποτρέπει την υπερβολική χρήση εξαιρέσεων και να παρέχει αποτελεσματικό κίνητρο για την τόνωση της ενωσιακής παραγωγής τεχνολογιών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

(70)Οι επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά αποτελούν ουσιαστικό μέρος της ζήτησης για τελικά προϊόντα τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών στην Ένωση. Τα καθεστώτα δημόσιας στήριξης που έχουν σχεδιαστεί για τη στήριξη της καταναλωτικής ζήτησης για τα εν λόγω προϊόντα αποτελούν σημαντικά εργαλεία για την ενίσχυση της οικονομικής ασφάλειας της Ένωσης και την επιτάχυνση της πράσινης μετάβασης. Προκειμένου να αξιοποιηθούν οι διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735 σχετικά με την ανθεκτικότητα, είναι αναγκαίο να συμπληρωθούν αυτές οι διατάξεις με τη θέσπιση πρόσθετων απαιτήσεων για τα συστήματα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρίες, τις ηλιακές φωτοβολταϊκές τεχνολογίες και τις αντλίες θερμότητας. Οι εν λόγω πρόσθετες απαιτήσεις θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι ορισμένα κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία και, σε ορισμένες περιπτώσεις, ολόκληρο το τελικό προϊόν προέρχονται από την Ένωση. Η προσέγγιση αυτή συνάδει με τον γενικό στόχο των καθεστώτων στήριξης για την προώθηση κοινωνικά επιθυμητών αποτελεσμάτων, με σκοπό την επίτευξη προόδου όσον αφορά τις φιλοδοξίες του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων, καθώς και τους περιβαλλοντικούς και κλιματικούς στόχους. Επιπλέον, αναμένεται να διασφαλίσει επαρκή διαφοροποίηση, ενισχύοντας παράλληλα τη στρατηγική παραγωγική ικανότητα και την τεχνολογική κυριαρχία εντός της Ένωσης. Οι δημόσιες αρχές που είναι αρμόδιες για τα καθεστώτα στήριξης θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα είτε να εξαρτούν την επιλεξιμότητα του καθεστώτος από την εκπλήρωση των απαιτήσεων είτε να χορηγούν πρόσθετη οικονομική αποζημίωση όταν πληρούνται οι απαιτήσεις. Στην τελευταία περίπτωση, η πρόσθετη οικονομική αποζημίωση θα πρέπει να λειτουργεί ως κίνητρο. Ωστόσο, εάν υπάρχει κρατική ενίσχυση, η πρόσθετη οικονομική αποζημίωση δεν θα πρέπει να υπερβαίνει την ισχύουσα μέγιστη ένταση ενίσχυσης.

(71)Οι ψηφιακές τεχνολογίες εξακολουθούν να μετασχηματίζουν τον τρόπο με τον οποίο παράγουμε, διανέμουμε και καταναλώνουμε ενέργεια. Αυτή η ψηφιακή εξέλιξη, παρότι προσφέρει πρωτοφανείς ευκαιρίες, έχει επίσης δημιουργήσει πολυπλοκότητα και αλληλεξάρτηση στο πλαίσιο των σύγχρονων ενεργειακών συστημάτων, τα οποία είναι σήμερα επιρρεπή σε ένα αυξανόμενο φάσμα κυβερνοαπειλών. Η ενσωμάτωση των ψηφιακών τεχνολογιών στα ενεργειακά συστήματα αυξάνει την επιφάνεια επίθεσης για κακόβουλους παράγοντες, οι οποίοι μπορούν να εκμεταλλευτούν τρωτά σημεία για να διαταράξουν τις δραστηριότητες, να κλέψουν ευαίσθητα δεδομένα ή να χειραγωγήσουν τις αγορές ενέργειας. Οι διαταραχές αυτές όχι μόνο απειλούν την ασφάλεια και τη σταθερότητα των ενεργειακών μας υποδομών και τον συνεχή ενεργειακό εφοδιασμό, αλλά έχουν επίσης αλυσιδωτές επιπτώσεις σε όλους τους τομείς της οικονομίας που βασίζονται σε σταθερές εισροές ενέργειας. Επιπλέον, οι διαταραχές στα ενεργειακά συστήματα θα μπορούσαν να υπονομεύσουν την εμπιστοσύνη των επενδυτών και να αποθαρρύνουν τις επενδύσεις που είναι απαραίτητες για τη στήριξη των προσπαθειών εκσυγχρονισμού και απανθρακοποίησης. Ως εκ τούτου, η διαφύλαξη της κυβερνοασφάλειας των εν λόγω συστημάτων είναι υψίστης σημασίας για τη διασφάλιση της οικονομικής ασφάλειας, τη διατήρηση της εμπιστοσύνης και την προώθηση της ανθεκτικότητας έναντι μελλοντικών προκλήσεων.

(72)Προκειμένου να διασφαλιστεί υψηλό επίπεδο κυβερνοασφάλειας, είναι αναγκαίο να αποτραπεί η προμήθεια κρίσιμων κατασκευαστικών στοιχείων από προμηθευτές υψηλού κινδύνου, όπως προσδιορίζονται σύμφωνα με [την πρόταση αναθεώρησης της πράξης για την κυβερνοασφάλεια], σε προσφέροντες σε δημοπρασίες ανανεώσιμης ενέργειας, προσφέροντες σε διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων και τελικά προϊόντα που υποστηρίζονται από κρατική παρέμβαση στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού.

(73)Επιπλέον, οι διατάξεις για την κυβερνοασφάλεια του άρθρου 26 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735 δεν θα πρέπει να εφαρμόζονται μόνο στο 30 %, αλλά σε όλες τις δημοπρασίες ανανεώσιμης ενέργειας, δεδομένου ότι η κυβερνοασφάλεια είναι απαραίτητη για τη σταθερότητα και την ακεραιότητα του ενεργειακού συστήματος της Ένωσης στο σύνολό του. Τυχόν κενό ακόμη και σε ένα μόνο στοιχείο της κυβερνοασφάλειας ενός ενεργειακού συστήματος θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο τη σταθερότητα ολόκληρου του συστήματος. Εκτός από το υψηλό επίπεδο κυβερνοασφάλειας που διασφαλίζεται σε κρίσιμους τομείς από την οδηγία (ΕΕ) 2022/2555 και σε προϊόντα με ψηφιακά στοιχεία δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2024/2847, η επέκταση του πεδίου εφαρμογής των απαιτήσεων κυβερνοασφάλειας του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735 σε όλες τις δημοπρασίες ανανεώσιμης ενέργειας αναμένεται να μειώσει περαιτέρω τα τρωτά σημεία του ενεργειακού συστήματος της Ένωσης και να συμβάλει στη διασφάλιση της ενεργειακής και οικονομικής σταθερότητας.

(74)Η εφαρμογή των απαιτήσεων σχετικά με την ενωσιακή προέλευση και την κυβερνοασφάλεια για τις τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών θα πρέπει να συμπληρώσει τις απαιτήσεις βιωσιμότητας και ανθεκτικότητας που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1735. Ως εκ τούτου, οι εν λόγω απαιτήσεις θα πρέπει να προστεθούν στον ανωτέρω κανονισμό, ώστε να διασφαλιστεί η συνέπεια και να απλουστευθεί η εφαρμογή από τις αρμόδιες αρχές.

(75)Σύμφωνα με τα μέτρα για τις δημόσιες συμβάσεις, τις δημοπρασίες και τα καθεστώτα δημόσιας στήριξης, ο παρών κανονισμός θα πρέπει επίσης να συμπληρώσει τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1735 με απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης για τη στήριξη των κρατών μελών στην κατασκευή πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής και στην κατασκευή ηλεκτρολυτικών κυψελών υδρογόνου. Για να διασφαλιστούν η μακροπρόθεσμη κυριαρχία της Ένωσης, η ενεργειακή ασφάλεια και η ανθεκτικότητα του τομέα, είναι σημαντικό οι νέοι πυρηνικοί σταθμοί, τόσο οι αντιδραστήρες μεγάλης κλίμακας όσο και οι μικροί δομοστοιχειωτοί αντιδραστήρες, να δώσουν προτεραιότητα όσο το δυνατόν περισσότερο σε τεχνολογίες και κατασκευαστικά στοιχεία που προέρχονται από την Ένωση, διατηρώντας παράλληλα τα υψηλότερα πρότυπα ποιότητας. Η στρατηγική αυτή όχι μόνο θα ενισχύσει τις εγχώριες ικανότητες, αλλά και θα καταστήσει την Ένωση αξιόπιστο και ανταγωνιστικό παράγοντα στην παγκόσμια αγορά πυρηνικής ενέργειας. Ωστόσο, προκειμένου να αποφευχθούν οι κίνδυνοι που σχετίζονται με τον τεχνολογικό εγκλωβισμό, οι απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης για τους πυρηνικούς σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής θα πρέπει να ισχύουν μόνο για τις νέες κατασκευές, εξαιρουμένων των ανακαινίσεων και των παρατάσεων της διάρκειας ζωής υφιστάμενων πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής.

(76)Κατά συνέπεια, ο κανονισμός (ΕΕ) 2024/1735 θα πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως.

(77)Το υδρογόνο αποτελεί κρίσιμο φορέα ενέργειας για την ενεργειακή μετάβαση σε πολλές βιομηχανικές εφαρμογές και είναι καθοριστικής σημασίας για την προώθηση της μετάβασης προς καθαρότερα ενεργειακά συστήματα. Για να αντιμετωπιστεί η εμφάνιση εγκαταστάσεων ηλεκτρολυτικών κυψελών κλίμακας gigawatt στην Ένωση, είναι σημαντικό να υπάρχει ένα συντονισμένο, ενισχυμένο σύστημα στήριξης.

(78)Όταν οι απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης απαιτούν ορισμένα κατασκευαστικά στοιχεία να προέρχονται από την Ένωση χωρίς να προσδιορίζουν ποια, η επιλογή θα πρέπει να επαφίεται στους οικονομικούς φορείς. Με τον τρόπο αυτό διασφαλίζεται επαρκής ανταγωνισμός μεταξύ των προμηθευτών των απαιτούμενων κατασκευαστικών στοιχείων και παρέχεται στους οικονομικούς φορείς η δυνατότητα να κάνουν τις πλέον οικονομικά αποδοτικές επιλογές κατά την εφαρμογή των απαιτήσεων.

(79)Ο κανονισμός (ΕΕ) 2024/3110 εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για τη θέσπιση απαιτήσεων επισήμανσης περιβαλλοντικής βιωσιμότητας για συγκεκριμένες κατηγορίες προϊόντων και οικογένειες δομικών προϊόντων, υπό την προϋπόθεση ότι ένα προϊόν επιλέγεται συνήθως από τους καταναλωτές και δεν έχει διαφορετικές συνολικές περιβαλλοντικές επιδόσεις κατά τη διάρκεια του κύκλου ζωής του ανάλογα με την εγκατάστασή του. Οι εν λόγω αυστηροί όροι θα πρέπει να καταργηθούν, ώστε να μπορεί η Επιτροπή να καθορίσει απαιτήσεις για την επισήμανση των δομικών προϊόντων με βάση την ένταση άνθρακα, μεταξύ άλλων για τα προϊόντα που δεν πωλούνται συνήθως στους τελικούς καταναλωτές. Κατά συνέπεια, ο κανονισμός (ΕΕ) 2024/3110 θα πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως.

(80)Στον βαθμό που οποιοδήποτε από τα μέτρα που προβλέπονται σε αυτόν τον κανονισμό συνιστά κρατική ενίσχυση, οι διατάξεις που αφορούν τα εν λόγω μέτρα δεν θίγουν την εφαρμογή των άρθρων 107 και 108 ΣΛΕΕ.

(81)Δεδομένου ότι ο στόχος του παρόντος κανονισμού, δηλαδή η υποστήριξη της ανθεκτικής και απανθρακοποιημένης βιομηχανικής παραγωγής, δεν μπορεί να επιτευχθεί ικανοποιητικά από τα κράτη μέλη, μπορεί όμως εξαιτίας της κλίμακας και των επιπτώσεων της δράσης να επιτευχθεί καλύτερα σε ενωσιακό επίπεδο, η Ένωση δύναται να λάβει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, όπως ορίζεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας όπως ορίζεται στο ίδιο άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη του στόχου αυτού,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I 
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 1
Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής 

1.Ο παρών κανονισμός αποσκοπεί στη βελτίωση της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς με τη θέσπιση πλαισίου για τη στήριξη της ανάπτυξης, της ανταγωνιστικότητας και της ανθεκτικότητας του μεταποιητικού τομέα της Ένωσης, με έμφαση σε επιλεγμένους στρατηγικούς τομείς, με παράλληλη διευκόλυνση της επίτευξης του κλιματικού στόχου της Ένωσης, της οικονομικής ασφάλειας και της δημιουργίας, διατήρησης και μετάβασης σε θέσεις εργασίας υψηλής ποιότητας.

2.Προκειμένου να επιτύχει τον γενικό στόχο που αναφέρεται στην παράγραφο 1, ο παρών κανονισμός θεσπίζει μέτρα που αποσκοπούν στα εξής:

α)την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης για έργα βιομηχανικής παραγωγής, συμπεριλαμβανομένων έργων απανθρακοποίησης της ενεργοβόρου βιομηχανίας·

β)τη δημιουργία πρωτοπόρου αγοράς για ορισμένα προϊόντα σε στρατηγικούς τομείς, με τον καθορισμό απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης, απαιτήσεων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών ή αμφότερων των απαιτήσεων, στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων και των καθεστώτων δημόσιας στήριξης·

γ)τον καθορισμό όρων για τις άμεσες ξένες επενδύσεις σε αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς·

δ)τον καθορισμό περιοχών επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής από τα κράτη μέλη με σκοπό την ενίσχυση των βιομηχανικών δραστηριοτήτων.

Άρθρο 2
Στόχος εκβιομηχάνισης 

Η Ένωση και τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε, έως το 2035, η βιομηχανία παραγωγής της Ένωσης να αντιπροσωπεύει τουλάχιστον το 20 % του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος της Ένωσης.

Άρθρο 3
Ορισμοί

Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:

1)«έργο βιομηχανικής παραγωγής»: η κατασκευή, μετατροπή ή επέκταση βιομηχανικής εγκατάστασης που προορίζεται για την άσκηση οικονομικής δραστηριότητας η οποία ταξινομείται στον κωδικό NACE Γ (Μεταποίηση), με εξαίρεση τον κωδικό NACE Γ12·

2)«ενεργοβόρες βιομηχανίες»: οι βιομηχανίες που απαριθμούνται στο σημείο 1 του παραρτήματος Ι·

3)«έργα απανθρακοποίησης της ενεργοβόρου βιομηχανίας»: η κατασκευή ή η μετατροπή της εμπορικής εγκατάστασης μιας ενεργοβόρου επιχείρησης, όπως ορίζεται στο άρθρο 17 παράγραφος 1 στοιχείο α) της οδηγίας 2003/96/ΕΚ του Συμβουλίου 52 , στις ενεργοβόρες βιομηχανίες που παρατίθενται στο παράρτημα I σημείο 1 του παρόντος κανονισμού, τα οποία οδηγούν σε σημαντική και μόνιμη μείωση των ποσοστών εκπομπών ισοδύναμου CO2 των βιομηχανικών διεργασιών στον βαθμό που είναι τεχνικά εφικτό·

4)«διαδικασία αδειοδότησης»: διαδικασία που καλύπτει όλες τις σχετικές άδειες κατασκευής, επέκτασης, μετατροπής και λειτουργίας έργων βιομηχανικής παραγωγής, συμπεριλαμβανομένων οικοδομικών, χημικών αδειών και αδειών σύνδεσης στο δίκτυο, όπως ορίζονται στο άρθρο 1 της [πρότασης οδηγίας για την τροποποίηση των οδηγιών (ΕΕ) 2018/2001, (ΕΕ) 2019/944, (ΕΕ) 2024/1788 όσον αφορά την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης 53 ], καθώς και τις εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων και τις περιβαλλοντικές άδειες, όπου απαιτείται, η οποία περιλαμβάνει όλες τις αιτήσεις και διαδικασίες από την αναγνώριση της πληρότητας της αίτησης έως την κοινοποίηση της εμπεριστατωμένης απόφασης σχετικά με το αποτέλεσμα της διαδικασίας·

5)«εμπεριστατωμένη απόφαση»: η απόφαση ή το σύνολο αποφάσεων που λαμβάνονται από αρχή ή αρχές κράτους μέλους και διακριβώνουν αν ένας φορέας υλοποίησης έργου έχει λάβει άδεια για την κατασκευή, την επέκταση, τη μετατροπή και τη λειτουργία ενός έργου βιομηχανικής παραγωγής·

6)«σύμβαση»: δημόσια σύμβαση όπως ορίζεται στο άρθρο 2 παράγραφος 1 σημείο 5) της οδηγίας 2014/24/ΕΕ 54 , συμβάσεις αγαθών, έργων και υπηρεσιών, όπως ορίζονται στο άρθρο 2 σημείο 1) της οδηγίας 2014/25/ΕΕ 55 , και συμβάσεις παραχώρησης, όπως ορίζονται στο άρθρο 5 σημείο 1) της οδηγίας 2014/23/ΕΕ·

7)«αναθέτουσα αρχή»: η αναθέτουσα αρχή, όπως ορίζεται στο άρθρο 6 της οδηγίας 2014/23/ΕΕ, στο άρθρο 2 παράγραφος 1 σημείο 1) της οδηγίας 2014/24/ΕΕ και στο άρθρο 3 της οδηγίας 2014/25/ΕΕ·

8)«αναθέτων φορέας»: ο αναθέτων φορέας, όπως ορίζεται στο άρθρο 7 της οδηγίας 2014/23/ΕΕ και στο άρθρο 4 της οδηγίας 2014/25/ΕΕ·

9)«οικονομικός φορέας»: ο κατασκευαστής, ο εξουσιοδοτημένος αντιπρόσωπος, ο εισαγωγέας, ο διανομέας, ο έμπορος και ο πάροχος υπηρεσιών διεκπεραίωσης παραγγελιών και, για τους σκοπούς των διαδικασιών σύναψης δημόσιων συμβάσεων, ο οικονομικός φορέας όπως ορίζεται στο άρθρο 5 σημείο 2) της οδηγίας 2014/23/ΕΕ, στο άρθρο 2 παράγραφος 1 σημείο 10) της οδηγίας 2014/24/ΕΕ και στο άρθρο 2 σημείο 6) της οδηγίας 2014/25/ΕΕ·

10)«διαδικασία σύναψης δημόσιων συμβάσεων»: οποιοδήποτε από τα ακόλουθα:

α)διαδικασία για την ανάθεση σύμβασης παραχώρησης έργων ή υπηρεσίας που καλύπτεται από την οδηγία 2014/23/ΕΕ·

β)κάθε είδους διαδικασία ανάθεσης που καλύπτεται από την οδηγία 2014/24/ΕΕ για τη σύναψη δημόσιας σύμβασης ή την οδηγία 2014/25/ΕΕ για τη σύναψη σύμβασης αγαθών, έργων και υπηρεσιών·

11)«ένταση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου»: οι εκπομπές (μετρούμενες σε tCO2eq) που εκλύονται κατά την παραγωγή των βιομηχανικών προϊόντων που αναφέρονται στο άρθρο 10 παράγραφος 2·

12)«κατασκευαστής»: κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο που κατασκευάζει ένα προϊόν ή αναθέτει σε άλλους τον σχεδιασμό ή την κατασκευή του προϊόντος, και διοχετεύει στην αγορά το προϊόν αυτό υπό την επωνυμία του ή το εμπορικό σήμα του·

13)«όριο συστήματος»: η ομάδα χημικών ή φυσικών διεργασιών που περιλαμβάνονται στον υπολογισμό της έντασης εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου των προϊόντων·

14)«πρόδρομη ύλη»: κάθε υλικό εισροής σε διεργασία παραγωγής που αποτελεί μέρος των ορίων του συστήματος·

15)«χημική βιομηχανία»: οι δραστηριότητες που ταξινομούνται στη NACE αναθ. 2, κωδικός Γ20 (Παραγωγή χημικών ουσιών και προϊόντων), οι οποίες ασκούνται από παρασκευαστές εγκατεστημένους στην Ένωση·

16)«βιώσιμες πηγές άνθρακα»: βιομάζα η οποία πληροί τα κριτήρια αειφορίας που ορίζονται στο άρθρο 29 της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001, απόβλητα και άνθρακας από τη δέσμευση εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα·

17)«ουσία»: ουσία όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 7) του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1272/2008·

18)«μείγμα»: μείγμα όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 8) του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1272/2008·

19)«διαθεσιμότητα στην αγορά»: κάθε προσφορά προϊόντος για διανομή, κατανάλωση ή χρήση στην αγορά της Ένωσης στο πλαίσιο εμπορικής δραστηριότητας, είτε επί πληρωμή είτε δωρεάν·

20)«όχημα κυψέλης καυσίμου» ή «FCV»: όχημα εξοπλισμένο με σύστημα μετάδοσης ισχύος που περιλαμβάνει αποκλειστικά μετατροπείς ενέργειας οι οποίοι μετατρέπουν τη χημική ενέργεια (εισροή) σε ηλεκτρική ενέργεια (εκροή), ή αντιστρόφως, και ηλεκτροκινητήρες ως μετατροπείς ενέργειας προώθησης·

21)«μηχανοκίνητο όχημα»: οποιοδήποτε όχημα κατηγορίας Μ και Ν όπως αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχεία α) και β) του κανονισμού (ΕΕ) 2018/858 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 56 ·

22)«εξωτερικά φορτιζόμενο υβριδικό ηλεκτρικό όχημα» ή «OVC-HEV»: όχημα εξοπλισμένο με σύστημα μετάδοσης ισχύος που περιλαμβάνει τουλάχιστον δύο διαφορετικές κατηγορίες μετατροπέων ενέργειας προώθησης, στο οποίο ένας από τους μετατροπείς ενέργειας προώθησης είναι ηλεκτροκινητήρας που μπορεί να φορτιστεί από εξωτερική πηγή»·

23)«αμιγώς ηλεκτρικό όχημα» ή «PEV»: όχημα εξοπλισμένο με σύστημα μετάδοσης ισχύος το οποίο περιλαμβάνει αποκλειστικά ηλεκτροκινητήρες ως μετατροπείς ενέργειας προώθησης και αποκλειστικά επαναφορτιζόμενα συστήματα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας ως συστήματα αποθήκευσης ενέργειας προώθησης· 

24)«κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία»: τα κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία που παρατίθενται στο παράρτημα του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2025/1178 της Επιτροπής 57 ·

25)«μπαταρία έλξης οχήματος»: η μπαταρία ηλεκτρικών οχημάτων που είναι ειδικά σχεδιασμένη για την παροχή ηλεκτρικής ισχύος για έλξη, όπως ορίζεται στο άρθρο 3 σημείο 14) του κανονισμού (ΕΕ) 2023/1542 58 ·

26)«κατασκευαστικά στοιχεία ηλεκτρικών συστημάτων μετάδοσης κίνησης»: ηλεκτρονικά συστήματα ισχύος, ηλεκτρικοί κινητήρες πρόωσης για τις μεταφορές και ηλεκτρικοί άξονες και τα κατασκευαστικά στοιχεία, οι ρότορες και οι στάτορές τους·

27)«κύρια ηλεκτρονικά συστήματα»: προηγμένα συστήματα υποβοήθησης του οδηγού [συμπεριλαμβανομένων των οπτικών ραντάρ, των ραντάρ, των αισθητήρων, των καμερών, των μονάδων ελέγχου κινητήρα (ECU) και των πλατφορμών ενσωμάτωσης], κεντρικές υπολογιστικές μονάδες, συστήματα ασύρματης πρόσβασης, κεντρικές μονάδες ενημέρωσης και ψυχαγωγίας επί του οχήματος και ηλεκτρονικά συστήματα πλαισίου·

28)«κατασκευαστικό στοιχείο οχήματος»: οποιοδήποτε μέρος του οχήματος, συμπεριλαμβανομένου επεξεργασμένου υλικού·

29)«συναρμολογημένο»: η διαδικασία της τελικής συναρμολόγησης του οχήματος·

30)«κατασκευαστής οχήματος»: φυσικό ή νομικό πρόσωπο που είναι υπεύθυνο για όλα τα θέματα που αφορούν την έγκριση τύπου οχήματος, συστήματος, κατασκευαστικού στοιχείου ή χωριστής τεχνικής μονάδας, ή την επιμέρους έγκριση οχήματος, ή τη διαδικασία χορήγησης άδειας για εξαρτήματα και εξοπλισμό, για την εξασφάλιση της συμμόρφωσης της παραγωγής, καθώς και για ζητήματα εποπτείας της αγοράς όσον αφορά το εν λόγω παραγόμενο όχημα, σύστημα, κατασκευαστικό στοιχείο, χωριστή τεχνική μονάδα, εξάρτημα ή εξοπλισμό, ανεξαρτήτως εάν το εν λόγω πρόσωπο συμμετέχει ή δεν συμμετέχει άμεσα σε όλα τα στάδια του σχεδιασμού και της κατασκευής του εν λόγω οχήματος, συστήματος, κατασκευαστικού στοιχείου ή χωριστής τεχνικής μονάδας·

31)«άμεση ξένη επένδυση»: επένδυση, συμπεριλαμβανομένων των επενδύσεων εκ του μηδενός, σε ενωσιακή επιχείρηση-στόχο ή σε ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο από ξένο επενδυτή ή από θυγατρική του ξένου επενδυτή, η οποία αποσκοπεί στη δημιουργία ή τη διατήρηση σταθερών και άμεσων σχέσεων μεταξύ του ξένου επενδυτή και του επιχειρηματία ή της επιχείρησης στον οποίο ή στην οποία, ανάλογα με την περίπτωση, παρέχονται τα σχετικά κεφάλαια, ή στη χρήση ενωσιακού περιουσιακού στοιχείου, με σκοπό την άσκηση οικονομικής δραστηριότητας σε κράτος μέλος, συμπεριλαμβανομένων των επενδύσεων που καθιστούν δυνατή την πραγματική συμμετοχή στη διαχείριση ή στον έλεγχο εταιρείας που ασκεί οικονομική δραστηριότητα·

32)«ξένος επενδυτής»: φυσικό πρόσωπο τρίτης χώρας που δεν έχει την ιθαγένεια κράτους μέλους ή επιχείρηση τρίτης χώρας που προτίθεται να πραγματοποιήσει ή έχει πραγματοποιήσει άμεση ξένη επένδυση·

33)«θυγατρική ξένου επενδυτή»: επιχείρηση που ελέγχεται, άμεσα ή έμμεσα, από ξένο επενδυτή ανεξαρτήτως του τόπου εγκατάστασής της·

34)«ενωσιακή επιχείρηση-στόχος»: επιχείρηση που έχει συσταθεί βάσει της νομοθεσίας κράτους μέλους·

35)«ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο»: ακίνητο περιουσιακό στοιχείο που χρησιμοποιείται ή προορίζεται να χρησιμοποιηθεί για την κατασκευή προϊόντων στο έδαφος της Ένωσης·

36)«εργαζόμενος της Ένωσης»: κάθε φυσικό πρόσωπο που έχει σύμβαση ή σχέση εργασίας, όπως ορίζονται από τη νομοθεσία, τις συλλογικές συμβάσεις ή τις πρακτικές που ισχύουν σε ένα κράτος μέλος, και το οποίο είναι είτε πολίτης της Ένωσης είτε υπήκοος τρίτης χώρας που διαμένει νόμιμα σε κράτος μέλος με έγκυρη άδεια εργασίας κατά τη στιγμή της πρόσληψης·

37)«επένδυση χαρτοφυλακίου»: η απόκτηση εταιρικών τίτλων που προορίζονται αποκλειστικά για χρηματοοικονομικές επενδύσεις και χωρίς πρόθεση επηρεασμού της διαχείρισης ή του ελέγχου της εταιρείας·

38)«κύκλος εργασιών»: το ποσό που αποκομίζει μια επιχείρηση κατά την έννοια του άρθρου 5 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 139/2004 του Συμβουλίου 59 ·

39)«ενεργό υλικό»: υλικό που αντιδρά στο πλαίσιο χημικής αντίδρασης για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας κατά την εκφόρτιση του στοιχείου μπαταρίας ή για την αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας κατά τη φόρτιση της μπαταρίας·

40)«μπαταρία ηλεκτρικών οχημάτων»: μπαταρία ηλεκτρικών οχημάτων όπως ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 σημείο 14) του κανονισμού (ΕΕ) 2023/1542 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 60 ·

41)«προμηθευτής»: ο εγκατεστημένος στην Ένωση κατασκευαστής, ο εξουσιοδοτημένος αντιπρόσωπος κατασκευαστή μη εγκατεστημένου στην Ένωση ή ο εισαγωγέας που διαθέτει στην αγορά της Ένωσης προϊόν.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II 
ΕΥΝΟΪΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΠΑΝΘΡΑΚΟΠΟΙΗΣΗ

Άρθρο 4
Ενιαία σημεία πρόσβασης

1.Τα κράτη μέλη δημιουργούν ενιαίο σημείο πρόσβασης σε εθνικό επίπεδο για την υποβολή από τους φορείς υλοποίησης έργων της ενιαίας αίτησης για έργα βιομηχανικής παραγωγής που αναφέρεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1.

2.Τα ενιαία σημεία πρόσβασης αναθέτουν αυτόματα τις αιτήσεις αδειοδότησης στην αρμόδια αρχή, ενημερώνουν τον αιτούντα σχετικά με όλα τα στάδια της διαδικασίας αδειοδότησης, την κατάσταση της διαδικασίας και τις αποφάσεις των αρμόδιων αρχών και παρέχουν στον αιτούντα τη δυνατότητα να ελέγχει τη συμμόρφωση με τις ισχύουσες προθεσμίες. Για τον σκοπό αυτό, τα ενιαία σημεία πρόσβασης χρησιμοποιούν τα ευρωπαϊκά πορτοφόλια επιχειρήσεων που θεσπίζονται σύμφωνα με την [πρόταση κανονισμού σχετικά με τη θέσπιση ευρωπαϊκών πορτοφολιών επιχειρήσεων].

Μέσω της χρήσης ευρωπαϊκών πορτοφολιών επιχειρήσεων, τα ενιαία σημεία πρόσβασης καθιστούν δυνατά τα εξής:

α)διαλειτουργικότητα και αυτοματοποιημένη ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ αρμόδιων αρχών·

β)περαιτέρω χρήση δεδομένων και εγγράφων που βρίσκονται ήδη στην κατοχή δημόσιων αρχών·

γ)υψηλό επίπεδο κυβερνοασφάλειας και ακεραιότητα των πληροφοριών·

δ)διαφάνεια και λογοδοσία της διαδικασίας αδειοδότησης.

3.Κατά τη δημιουργία των ενιαίων σημείων πρόσβασης, τα κράτη μέλη χρησιμοποιούν, κατά περίπτωση, τις υφιστάμενες ψηφιακές υποδομές, καταλόγους και δομικά στοιχεία της Ένωσης που έχουν θεσπιστεί με το δίκαιο της Ένωσης.

Άρθρο 5
Διαδικασία αδειοδότησης

1.Τα κράτη μέλη θεσπίζουν ενιαία διαδικασία αδειοδότησης βάσει ενιαίας αίτησης που καλύπτει όλες τις άδειες που απαιτούνται για έργα βιομηχανικής παραγωγής.

2.Τα κράτη μέλη ορίζουν αρμόδια αρχή για τον συντονισμό της διαδικασίας αδειοδότησης που αναφέρεται στην παράγραφο 1, προκειμένου να διασφαλιστεί η λήψη και η έκδοση εμπεριστατωμένης απόφασης εντός της ισχύουσας προθεσμίας.

3.Το αργότερο εντός 45 ημερών από την παραλαβή της αίτησης αδειοδότησης για έργα βιομηχανικής παραγωγής, η αρμόδια αρχή είτε βεβαιώνει ότι η αίτηση είναι πλήρης είτε ζητεί τυχόν ελλείπουσες πληροφορίες που απαιτούνται για την επεξεργασία της αίτησης.

Εάν, μετά την υποβολή τυχόν ελλειπουσών πληροφοριών, η αίτηση εξακολουθεί να θεωρείται ελλιπής, η αρμόδια αρχή μπορεί, εντός 30 ημερών από την υποβολή των ζητούμενων ελλειπουσών πληροφοριών, να υποβάλει δεύτερο αίτημα για τυχόν πληροφορίες που εξακολουθούν να λείπουν. Η αρμόδια αρχή δεν ζητεί πληροφορίες για τομείς που δεν καλύπτονται από το πρώτο αίτημα παροχής πρόσθετων πληροφοριών και ζητεί περαιτέρω πληροφορίες μόνο εφόσον απαιτείται για να καλύψει τις ελλείπουσες πληροφορίες.

4.Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου δεν εφαρμόζονται όταν θεσπίζονται κανόνες για τον εξορθολογισμό των διοικητικών διαδικασιών και των διαδικασιών αδειοδότησης σε άλλες νομοθετικές πράξεις της Ένωσης για συγκεκριμένους τομείς βιομηχανικής παραγωγής.

Άρθρο 6
Έργα απανθρακοποίησης της ενεργοβόρου βιομηχανίας

1.Το κεφάλαιο II τμήμα II του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735 εφαρμόζεται σε όλα τα έργα απανθρακοποίησης της ενεργοβόρου βιομηχανίας.

2.Όλα τα έργα απανθρακοποίησης της ενεργοβόρου βιομηχανίας θεωρούνται στρατηγικά έργα που συμβάλλουν στην ανθεκτικότητα και την απανθρακοποίηση ή στην αποδοτική χρήση των πόρων για τους σκοπούς του [άρθρου 14 της πρότασης κανονισμού για την επιτάχυνση των εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων]. Εφαρμόζονται τα σημεία 1, 2 και 3 του παραρτήματος του εν λόγω κανονισμού.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III
ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΑΞΙΑΚΩΝ ΑΛΥΣΙΔΩΝ ΤΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

Άρθρο 7
Ενωσιακή προέλευση

1.Για τους σκοπούς του παρόντος κεφαλαίου, ως περιεχόμενο ενωσιακής προέλευσης νοείται το περιεχόμενο που προέρχεται από την Ένωση.

2.Η προέλευση των προϊόντων και κατασκευαστικών στοιχείων καθορίζεται βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 952/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

Άρθρο 8

Περιεχόμενο ισοδύναμο με περιεχόμενο ενωσιακής προέλευσης στις δημόσιες συμβάσεις

1.Όσον αφορά τις απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης που αναφέρονται στο άρθρο 11, περιεχόμενο που προέρχεται από τρίτες χώρες με τις οποίες η Ένωση έχει συνάψει συμφωνία για τη δημιουργία ζώνης ελεύθερων συναλλαγών ή τελωνειακής ένωσης, ή οι οποίες είναι συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας για τις δημόσιες συμβάσεις, όταν υπάρχουν σχετικές υποχρεώσεις της Ένωσης βάσει της εν λόγω συμφωνίας, θεωρείται ενωσιακής προέλευσης.

2.Η Επιτροπή εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 30 προκειμένου να εξαιρεί, εν όλω ή εν μέρει, τρίτη χώρα από το πεδίο εφαρμογής της παραγράφου 1 με βάση οποιοδήποτε από τα ακόλουθα κριτήρια:

α)η εν λόγω τρίτη χώρα δεν έχει επιφυλάξει εθνική μεταχείριση σχετικά με προϊόντα ή οντότητες της Ένωσης στο πλαίσιο των συμφωνιών που αναφέρονται στην παράγραφο 1 σε σχέση με οποιονδήποτε από τους τομείς που παρατίθενται στο παράρτημα I·

β)η εξαίρεση αυτή δικαιολογείται για την αποφυγή εξαρτήσεων ή άλλων εξελίξεων που ενδέχεται να απειλήσουν την ασφάλεια του εφοδιασμού της Ένωσης με τα εν λόγω προϊόντα·

γ)η εξαίρεση αυτή δικαιολογείται βάσει οποιασδήποτε άλλης εξαίρεσης στο πλαίσιο της ισχύουσας συμφωνίας.

Άρθρο 9

Περιεχόμενο ισοδύναμο με περιεχόμενο ενωσιακής προέλευσης σε άλλες μορφές δημόσιας παρέμβασης

1.Όσον αφορά τις απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης που ορίζονται στο άρθρο 12, περιεχόμενο που προέρχεται από τρίτες χώρες με τις οποίες η Ένωση έχει συνάψει συμφωνία για τη δημιουργία ζώνης ελεύθερων συναλλαγών ή τελωνειακής ένωσης, θεωρείται ενωσιακής προέλευσης.

2.Η Επιτροπή εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 30 προκειμένου να εξαιρεί, εν όλω ή εν μέρει, τρίτη χώρα από το πεδίο εφαρμογής της παραγράφου 1 με βάση οποιοδήποτε από τα ακόλουθα κριτήρια:

α)η εν λόγω τρίτη χώρα δεν έχει επιφυλάξει εθνική μεταχείριση σχετικά με προϊόντα ή οντότητες της Ένωσης στο πλαίσιο των συμφωνιών που αναφέρονται στην παράγραφο 1 σε σχέση με οποιονδήποτε από τους τομείς που παρατίθενται στο παράρτημα I·

β)η εξαίρεση αυτή δικαιολογείται για την αποφυγή εξαρτήσεων ή άλλων εξελίξεων που ενδέχεται να απειλήσουν την ασφάλεια του εφοδιασμού της Ένωσης με τα εν λόγω προϊόντα·

γ)η εξαίρεση αυτή δικαιολογείται βάσει οποιασδήποτε άλλης εξαίρεσης στο πλαίσιο της ισχύουσας συμφωνίας.

Άρθρο 10
Προϊόντα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών

1.Για τους σκοπούς του παρόντος κεφαλαίου, ένα προϊόν που καλύπτεται από το παράρτημα II θεωρείται προϊόν χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών όταν συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις που ορίζονται στις κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, ως εξής:

α)για τα δομικά προϊόντα που αναφέρονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2024/3110 και καλύπτονται από εναρμονισμένη τεχνική προδιαγραφή ή ευρωπαϊκή τεχνική αξιολόγηση, οι κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που εκδίδονται σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 5 ή το άρθρο 22 παράγραφος 9 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/3110·

β)για όλα τα άλλα προϊόντα, κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που εκδίδονται σύμφωνα με το άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1781, κατά περίπτωση.

2.Για τη στήριξη της δημιουργίας πρωτοπόρων αγορών μέσω της παροχής πληροφοριών που κατευθύνουν τις επενδυτικές αποφάσεις προς προϊόντα στα οποία έχει αποδοθεί χαμηλότερη κατηγορία επιδόσεων έντασης εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 30 για τη συμπλήρωση του παρόντος κανονισμού με τη θέσπιση εθελοντικών συστημάτων ταξινόμησης με βάση την ένταση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου για προϊόντα που κατασκευάζονται μέσω δραστηριοτήτων που παρατίθενται στο παράρτημα I της οδηγίας 2003/87/ΕΚ (στο εξής: βιομηχανικά προϊόντα) όταν διατίθενται στην αγορά της Ένωσης, στον βαθμό που τα εν λόγω προϊόντα δεν ρυθμίζονται ήδη από κατ’ εξουσιοδότηση πράξη δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1781 ή δεν περιλαμβάνονται στα προγράμματα εργασίας που εγκρίνονται σύμφωνα με τον εν λόγω κανονισμό.

Οι εκπομπές και όλα τα άλλα σχετικά δεδομένα που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό της έντασης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου επαληθεύονται από ελεγκτές διαπιστευμένους βάσει του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2018/2067 της Επιτροπής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 61 ή από ελεγκτές διαπιστευμένους βάσει των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που εκδίδονται σύμφωνα με το άρθρο 18 του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956, κατά περίπτωση. Οι εκπομπές παρακολουθούνται σύμφωνα με τους κανόνες που ορίζονται στο κεφάλαιο III του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2018/2066 της Επιτροπής και με τις μεθόδους παρακολούθησης δεδομένων και τις απαιτήσεις ποιότητας που ορίζονται στο παράρτημα VII του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2019/331. Για τα εισαγόμενα προϊόντα, οι εκπομπές μπορούν να παρακολουθούνται σύμφωνα με το παράρτημα IV του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 και με τις μεθόδους παρακολούθησης δεδομένων και τις απαιτήσεις ποιότητας που θεσπίζονται με εκτελεστικές πράξεις που εκδίδονται σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 7 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956, εφόσον παρέχεται ισοδύναμο σύνολο δεδομένων.

Στις εν λόγω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις προσδιορίζονται, κατά περίπτωση, τα ακόλουθα στοιχεία:

α)τα στοιχεία ταυτοποίησης του προϊόντος για το οποίο ο κατασκευαστής μπορεί να υποβάλει αίτηση για σήμα έντασης εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου·

β)τα σχετικά όρια συστήματος, τα οποία καλύπτουν τις εκπομπές από τη διεργασία βιομηχανικής παραγωγής, τις εκπομπές από σχετικές πρόδρομες ύλες και τις εκπομπές από την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας. Οι εκπομπές αυτές εξετάζονται ανεξάρτητα από το αν προκύπτουν στην εγκατάσταση του κατασκευαστή ή σε άλλες εγκαταστάσεις, αναγνωρίζοντας ότι ορισμένες πρόδρομες ύλες μπορούν να αποκτηθούν από άλλες εγκαταστάσεις·

γ)η μεθοδολογία για τον υπολογισμό της έντασης εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου του προϊόντος·

δ)ταξινόμηση με κατηγορίες επιδόσεων·

ε)συμπληρωματικοί κανόνες σχετικά με τη διακυβέρνηση του σήματος, συμπεριλαμβανομένων των αρμόδιων οντοτήτων· και

στ)συμπληρωματικοί κανόνες για τη διαπίστευση, την παρακολούθηση και την επαλήθευση.

Κατά την κατάρτιση των εν λόγω κανόνων, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τουλάχιστον τα εξής:

α)τις πλέον πρόσφατες εφαρμοστέες τιμές δεικτών αναφοράς προϊόντος, όπως ορίζονται στην οδηγία 2003/87/ΕΚ·

β)δεδομένα που είναι ήδη διαθέσιμα στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ της ΕΕ και του ΜΣΠΑ·

γ)νέους ενωσιακούς κανόνες σχετικά με τη λογιστική καταγραφή των εκπομπών, μεταξύ άλλων από την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, τα καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών και τα ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης·

δ)αναδυόμενες τεχνολογίες παραγωγής χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, καθώς και το εκτιμώμενο δυναμικό μείωσης των εκπομπών των αναδυόμενων τεχνολογιών·

ε)την ανάγκη παροχής κινήτρων για τη χρήση ανακυκλωμένων υλικών σε όλους τους τρόπους παραγωγής· και

στ)την ευθυγράμμιση με τους στόχους κλιματικής ουδετερότητας, όπως προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1119 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 62 .

Άρθρο 11
Σύναψη δημόσιων συμβάσεων 

1.Οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς αποκλείουν την πρόσβαση στις διαδικασίες σύναψης συμβάσεων που αναφέρονται στο παράρτημα II μέρος I και στο παράρτημα III μέρος I προσφορών οι οποίες υποβάλλονται από οικονομικούς φορείς που ανήκουν ή ελέγχονται από φορέα εγκατεστημένο σε τρίτες χώρες οι οποίες δεν έχουν συνάψει διεθνή συμφωνία με την Ένωση που να εγγυάται την εν λόγω πρόσβαση.

2.Για τις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων που αναφέρονται στο παράρτημα II μέρος I και στο παράρτημα III μέρος I, οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς εφαρμόζουν τις απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης και τις απαιτήσεις χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που προβλέπονται στα εν λόγω παραρτήματα σύμφωνα με τα άρθρα 8 και 10.

3.Οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς μπορούν να αποφασίσουν να μην εφαρμόζουν τις απαιτήσεις που ορίζονται στα παραρτήματα II και III, εφόσον πληρούται οποιαδήποτε από τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

α)τα απαιτούμενα προϊόντα ή υπηρεσίες μπορούν να παρασχεθούν μόνο από έναν συγκεκριμένο οικονομικό φορέα ως προμηθευτή και δεν υπάρχει εύλογη εναλλακτική λύση ή υποκατάστατο και η απουσία ανταγωνισμού δεν είναι αποτέλεσμα τεχνητού περιορισμού των παραμέτρων της διαδικασίας σύναψης δημόσιων συμβάσεων·

β)δεν έχουν υποβληθεί κατάλληλες προσφορές ή κατάλληλες αιτήσεις συμμετοχής, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο παρόμοιας προηγούμενης διαδικασίας σύναψης δημόσιων συμβάσεων που προκηρύχθηκε από την ίδια αναθέτουσα αρχή ή τον ίδιο αναθέτοντα φορέα κατά τα δύο έτη πριν από την έναρξη της σχεδιαζόμενης νέας διαδικασίας σύναψης σύμβασης·

γ)η εφαρμογή τους θα υποχρέωνε την αναθέτουσα αρχή ή τον αναθέτοντα φορέα να αγοράσουν προϊόντα, υπηρεσίες ή έργα με δυσανάλογο κόστος ή θα οδηγούσε σε τεχνική ασυμβατότητα κατά τη λειτουργία και τη συντήρηση. Διαφορές εκτιμώμενου κόστους άνω του 25 % μπορούν, βάσει αντικειμενικών και διαφανών δεδομένων, να τεκμαίρονται δυσανάλογες από τις αναθέτουσες αρχές και τους αναθέτοντες φορείς.

4.Οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς απαιτούν από τους οικονομικούς φορείς που παρέχουν προϊόντα ή υπηρεσίες να υποβάλουν υπεύθυνη δήλωση ή ισοδύναμο έγγραφο που αποδεικνύει τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις που ορίζονται στο παρόν άρθρο.

Άρθρο 12
Άλλες μορφές δημόσιας παρέμβασης

1.Με την επιφύλαξη των άρθρων 107 και 108 της ΣΛΕΕ, τα κράτη μέλη σχεδιάζουν τα καθεστώτα δημόσιας στήριξης κατά τρόπο ώστε να συμβάλλουν στον στόχο της ενίσχυσης των στρατηγικών βιομηχανικών αξιακών αλυσίδων της Ένωσης μέσω των απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης, των απαιτήσεων περιεκτικότητας σε καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, ή αμφότερων των απαιτήσεων, όπως ορίζονται στο παράρτημα II μέρος II και στο παράρτημα III μέρος II, σύμφωνα με τα άρθρα 9 και 10 και με την επιφύλαξη του άρθρου 13.

Τα κράτη μέλη εφαρμόζουν τις απαιτήσεις που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο στα καθεστώτα δημόσιας στήριξης που αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 45 % του συνολικού εθνικού προϋπολογισμού που διατίθεται στα καθεστώτα δημόσιας στήριξης τα οποία καλύπτονται από το παράρτημα II μέρος II και αντιπροσωπεύουν το 100 % του συνολικού εθνικού προϋπολογισμού που διατίθεται στα καθεστώτα δημόσιας στήριξης τα οποία καλύπτονται από το παράρτημα III μέρος II.

2.Κατά τον σχεδιασμό και την εφαρμογή καθεστώτος δημόσιας στήριξης που καλύπτεται από το παράρτημα II μέρος II και το παράρτημα III μέρος II, η αρμόδια αρχή αξιολογεί τη συμβολή των προϊόντων και των τεχνολογιών στον συνολικό στόχο που προβλέπεται στα εν λόγω παραρτήματα βάσει ανοικτής, αμερόληπτης και διαφανούς διαδικασίας.

3.Η αρμόδια αρχή μπορεί ακόμη να εφαρμόζει καθεστώτα στήριξης που δεν πληρούν τις απαιτήσεις που ορίζονται στο παράρτημα II μέρος II και στο παράρτημα III μέρος II, εν όλω ή εν μέρει, εάν η εφαρμογή των εν λόγω απαιτήσεων:

α)θα οδηγούσε σε σημαντικές καθυστερήσεις λόγω της μη διαθεσιμότητας των απαιτούμενων κατασκευαστικών στοιχείων ή τελικών προϊόντων. Εκτιμώμενες καθυστερήσεις άνω των επτά μηνών, βάσει αντικειμενικών, διαφανών και επαληθεύσιμων δεδομένων, μπορούν να θεωρηθούν σημαντικές·

β)θα συνεπαγόταν δυσανάλογο κόστος. Δυσανάλογο κόστος τεκμαίρεται ότι υφίσταται όταν, βάσει αντικειμενικών, διαφανών και επαληθεύσιμων δεδομένων, η συμμόρφωση θα αύξανε το κόστος του υποκείμενου τελικού προϊόντος ή της υποκείμενης τεχνολογίας κατά περισσότερο από 30 %.

Άρθρο 13

Χρηματοδοτική στήριξη για εταιρικά οχήματα

Για τους σκοπούς του άρθρου 4 της [πρότασης κανονισμού, της 16ης Δεκεμβρίου 2025, για τα καθαρά εταιρικά οχήματα], το κριτήριο «made in the European Union» (Κατασκευασμένο στην Ευρωπαϊκή Ένωση) για την παροχή χρηματοδοτικής στήριξης για τη χρήση εταιρικών αυτοκινήτων και ημιφορτηγών συμμορφώνεται με τα κριτήρια που ορίζονται στο παράρτημα III μέρος II του παρόντος κανονισμού.

Αυτό το κριτήριο «made in the European Union» θεωρείται ισοδύναμο με την «ενωσιακή προέλευση» που αναφέρεται στο άρθρο 7 του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 14
Πιστωτικά μόρια προτύπων επιδόσεων για τις εκπομπές CO2

1.Για τους σκοπούς του άρθρου 5 παράγραφοι 1 και 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2019/631 [όπως τροποποιήθηκε με την πρόταση κανονισμού, της 16ης Δεκεμβρίου 2025, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2019/631 όσον αφορά τα πρότυπα επιδόσεων για τις εκπομπές CO2 των καινούργιων ελαφρών οχημάτων και τη σήμανση των οχημάτων], το κριτήριο «made in the EU» (Κατασκευασμένο στην ΕΕ) για τα μικρά οχήματα μηδενικών εκπομπών συμμορφώνεται με τα κριτήρια που ορίζονται στο παράρτημα III μέρος III του παρόντος κανονισμού.

Αυτό το κριτήριο «made in the EU» θεωρείται ισοδύναμο με την «ενωσιακή προέλευση» που αναφέρεται στο άρθρο 7 του παρόντος κανονισμού.

2.Για τους σκοπούς του άρθρου 5β του κανονισμού (ΕΕ) 2019/631 [όπως τροποποιήθηκε με την πρόταση κανονισμού, της 16ης Δεκεμβρίου 2025, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2019/631 όσον αφορά τα πρότυπα επιδόσεων για τις εκπομπές CO2 των καινούργιων ελαφρών οχημάτων και τη σήμανση των οχημάτων], η έννοια «χάλυβας χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που έχει παραχθεί στην ΕΕ» νοείται ως εξής:

α)«χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών» σημαίνει ότι πληροί τους όρους που αναφέρονται στο άρθρο 10 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού·

β)«κατασκευασμένο στην ΕΕ» είναι ισοδύναμο με την «ενωσιακή προέλευση» που αναφέρεται στο άρθρο 7 του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 15
Πιστοποίηση της συμμόρφωσης οχήματος με τις απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης

Από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που ανιστοιχεί σε έξι μήνες από την έναρξη ισχύος], κατά την έκδοση πιστοποιητικού συμμόρφωσης οχήματος, σύμφωνα με τα άρθρα 36 και 37 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/858, για οχήματα τα οποία συμμορφώνονται με τις σχετικές απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης που ορίζονται στο παράρτημα III του παρόντος κανονισμού, οι κατασκευαστές υποβάλλουν συνοδευτικό έγγραφο που πιστοποιεί τη συμμόρφωση του οχήματος.

Άρθρο 16
Ανάθεση εξουσιών

1.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 30 για τη συμπλήρωση του παρόντος κανονισμού με τη θέσπιση μέτρων από την πλευρά της ζήτησης σε επίπεδο Ένωσης για προϊόντα από τη χημική βιομηχανία, με σκοπό την προώθηση των ακόλουθων δραστηριοτήτων:

α)παραγωγή και πωλήσεις ουσιών και μειγμάτων ενωσιακής προέλευσης που προέρχονται από βιώσιμες πηγές άνθρακα·

β)χρήση σε προϊόντα που διατίθενται στην αγορά ουσιών και μειγμάτων ενωσιακής προέλευσης που προέρχονται από βιώσιμες πηγές άνθρακα.

Κατά την κατάρτιση των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, η Επιτροπή θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη:

α)τη συμβολή των απαιτήσεων στην επίτευξη του στόχου της Ένωσης για οικονομική ασφάλεια, ανθεκτικότητα και κλιματική ουδετερότητα όπως ορίζεται στον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1119·

β)την κατάσταση της αγοράς σε ενωσιακό επίπεδο, όπως προσδιορίστηκε μέσω δραστηριοτήτων παρακολούθησης, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης των μεριδίων αγοράς της Ένωσης και της παραγωγής του ενωσιακού κλάδου παραγωγής σε επίπεδο χαμηλότερο από την παραγωγική ικανότητα·

γ)τον αντίκτυπο του καθορισμού των εν λόγω μέτρων στη συνολική ανταγωνιστικότητα και τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου των σχετικών τομέων, καθώς και στο κόστος για τους κατάντη καταναλωτές, τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις και τους δημόσιους προϋπολογισμούς.

2.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 30 για την τροποποίηση του παραρτήματος II ή του παραρτήματος III σχετικά με τις απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης, τις απαιτήσεις χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών ή αμφότερες τις απαιτήσεις που καθορίζονται για προϊόντα τα οποία αναφέρονται στα εν λόγω παραρτήματα, λαμβανομένων υπόψη των ακόλουθων κριτηρίων:

α)κατάσταση της αγοράς σε ενωσιακό επίπεδο, όπως προσδιορίστηκε μέσω δραστηριοτήτων παρακολούθησης, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης των μεριδίων αγοράς της Ένωσης και της παραγωγής του ενωσιακού κλάδου παραγωγής σε επίπεδο χαμηλότερο από την παραγωγική ικανότητα·

β)τεχνολογική πρόοδος·

γ)συμβολή των απαιτήσεων στην επίτευξη του στόχου της Ένωσης για δημόσια τάξη, οικονομική ασφάλεια, ανθεκτικότητα και κλιματική ουδετερότητα, όπως ορίζεται στον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1119·

δ)ζήτηση για τα σχετικά προϊόντα ή τεχνολογίες με γνώμονα την ανάπτυξη των κατάντη τομέων·

ε)μερίδιο του προϊόντος ή της τεχνολογίας στη συνολική αξία παραγωγής του κατάντη τομέα·

στ)αντίκτυπος του καθορισμού απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης, απαιτήσεων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών ή αμφότερων των απαιτήσεων στη συνολική ανταγωνιστικότητα και τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου των σχετικών τομέων, συμπεριλαμβανομένου του κόστους για τους κατάντη καταναλωτές, τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις και τους δημόσιους προϋπολογισμούς.

3.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 31 παράγραφος 2 για τον καθορισμό της μεθόδου υπολογισμού της αναλογίας του όγκου των προϊόντων και των κατασκευαστικών στοιχείων που προέρχονται από την Ένωση σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 952/2013 και, κατά περίπτωση, για την πρόβλεψη της χρήσης τυποποιημένων υποδειγμάτων για τα πιστοποιητικά συμμόρφωσης.

Οι εκτελεστικές πράξεις που αναφέρονται στο εδάφιο 1 μπορούν επίσης να καθορίζουν τις μεθόδους και τις διαδικασίες που πρέπει να εφαρμόζουν οι σχετικές αρμόδιες εθνικές αρχές, συμπεριλαμβανομένων των αναθετουσών αρχών και των αναθετόντων φορέων, για την επαλήθευση της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό και, κατά περίπτωση, για τη χρήση ψηφιακών εργαλείων για τους σκοπούς του υπολογισμού, της επαλήθευσης και της απόδειξης της συμμόρφωσης.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV
ΣΥΜΒΟΛΗ ΞΕΝΩΝ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ

Άρθρο 17
Πεδίο εφαρμογής

1.Το παρόν κεφάλαιο εφαρμόζεται σε άμεσες ξένες επενδύσεις αξίας άνω των 100 εκατ. EUR στους αναδυόμενους στρατηγικούς μεταποιητικούς τομείς που αναφέρονται στην παράγραφο 2, όταν πάνω από το 40 % της παγκόσμιας παραγωγικής ικανότητας κατέχεται από την τρίτη χώρα της οποίας ο ξένος επενδυτής είναι υπήκοος ή επιχείρηση.

Οι επενδύσεις αυτές δεν υλοποιούνται εκτός εάν εγκριθούν ρητά από την Αρχή Επενδύσεων ή την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, όπως αναφέρεται στο άρθρο 19, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος κεφαλαίου.

2.Το παρόν κεφάλαιο εφαρμόζεται στις άμεσες ξένες επενδύσεις στη μεταποίηση σε οποιονδήποτε από τους ακόλουθους αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς:

α)τεχνολογίες μπαταριών και η αξιακή αλυσίδα τους για συστήματα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρίες·

β)αμιγώς ηλεκτρικά οχήματα, υβριδικά ηλεκτρικά οχήματα εξωτερικής φόρτισης και ηλεκτρικά οχήματα κυψέλης καυσίμου, συμπεριλαμβανομένων των κατασκευαστικών στοιχείων που σχετίζονται με τον εξηλεκτρισμό και την ψηφιοποίηση·

γ)ηλιακές Φ/Β τεχνολογίες·

δ)εξόρυξη, επεξεργασία και ανακύκλωση κρίσιμων πρώτων υλών.

3.Το παρόν κεφάλαιο δεν εφαρμόζεται:

α)σε επενδυτές και επενδύσεις που καλύπτονται από συμφωνίες οικονομικής εταιρικής σχέσης και συμφωνίες ελεύθερων συναλλαγών που ισχύουν ή εφαρμόζονται προσωρινά από την Ένωση στον βαθμό που έχουν αναληφθεί σχετικές δεσμεύσεις στο πλαίσιο των εν λόγω συμφωνιών, συμπεριλαμβανομένων των επενδύσεων που πραγματοποιούνται από τις ενωσιακές θυγατρικές των εν λόγω ξένων επενδυτών·

β)σε επενδύσεις που στοχεύουν στην παροχή υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων των επενδύσεων που πραγματοποιούνται από τις ενωσιακές θυγατρικές των επενδυτών·

γ)σε επενδύσεις χαρτοφυλακίου.

Άρθρο 18
Κριτήρια προστιθέμενης αξίας για τις άμεσες ξένες επενδύσεις

1.Έως την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 1 μήνα από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], τα κράτη μέλη ορίζουν Αρχή Επενδύσεων η οποία διενεργεί την εξέταση των άμεσων ξένων επενδύσεων και εφαρμόζει τις διατάξεις του παρόντος κεφαλαίου.

Τα κράτη μέλη παρέχουν στην εν λόγω Αρχή Επενδύσεων τους αναγκαίους πόρους και τα νομικά και διοικητικά μέσα για την εκτέλεση των καθηκόντων που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό.

2.Από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 12 μήνες από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], οι Αρχές Επενδύσεων εγκρίνουν μόνο άμεσες ξένες επενδύσεις που πραγματοποιούνται απευθείας από ξένους επενδυτές οι οποίοι πληρούν είτε τέσσερις είτε περισσότερες από τις ακόλουθες έξι προϋποθέσεις:

α)οι ξένοι επενδυτές δεν αποκτούν, κατέχουν ή ασκούν ιδιοκτησιακά συμφέροντα που αντιπροσωπεύουν πάνω από το 49 % του μετοχικού κεφαλαίου, των δικαιωμάτων ψήφου ή ισοδύναμων ιδιοκτησιακών συμφερόντων σε οποιαδήποτε ενωσιακή επιχείρηση-στόχο, ούτε ισοδύναμα δικαιώματα κυριότητας, μίσθωσης ή άλλα δικαιώματα που παρέχουν έλεγχο επί ενωσιακού περιουσιακού στοιχείου·

β)ο ξένος επενδυτής αναλαμβάνει την άμεση επένδυση μέσω κοινής επιχείρησης με μία ή περισσότερες οντότητες της Ένωσης και δεν κατέχει πάνω από το 49 % του μετοχικού κεφαλαίου, των δικαιωμάτων ψήφου ή ισοδύναμων ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων ή άλλων δικαιωμάτων που παρέχουν έλεγχο σε οποιαδήποτε από τις οντότητες της Ένωσης που συμμετέχουν στην κοινή επιχείρηση. Οι εν λόγω κοινές επιχειρήσεις διαρθρώνονται κατά τρόπο ώστε να διασφαλίζεται η αποτελεσματική συμμετοχή των εταίρων της Ένωσης στη διαχείριση, τη μεταφορά τεχνολογίας και την ανάπτυξη ικανοτήτων·

γ)οι ξένοι επενδυτές έχουν συνάψει συμφωνίες που προβλέπουν την παραχώρηση άδειας εκμετάλλευσης των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας και της τεχνογνωσίας τους προς όφελος της ενωσιακής επιχείρησης-στόχου ή του ενωσιακού περιουσιακού στοιχείου, ώστε να είναι σε θέση να ασκεί τις οικείες οικονομικές δραστηριότητες στο πλαίσιο της άμεσης ξένης επένδυσης. Όλα τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας ή τα περιουσιακά στοιχεία που αναπτύσσονται από την ενωσιακή επιχείρηση-στόχο ή τη νομική οντότητα στην οποία ανήκει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο πριν από την ξένη επένδυση ή χωρίς τη συνεργασία του ξένου επενδυτή ανήκουν εξ ολοκλήρου και αποκλειστικά στην ενωσιακή επιχείρηση-στόχο ή στη νομική οντότητα του ενωσιακού περιουσιακού στοιχείου. Όλα τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας ή τα περιουσιακά στοιχεία που είτε αναπτύσσονται στο πλαίσιο αυτό ως αποτέλεσμα συνεργασίας με άλλα εταιρικά περιουσιακά στοιχεία του ξένου επενδυτή είτε, στην περίπτωση του στοιχείου β), αναπτύσσονται από την κοινή επιχείρηση, ανήκουν από κοινού στον ξένο επενδυτή και στην ενωσιακή επιχείρηση-στόχο, στην κοινή επιχείρηση που ορίζεται στο στοιχείο β) ή στη νομική οντότητα στην οποία ανήκει το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο·

δ)ο ξένος επενδυτής κατευθύνει ετησίως σε δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης στην Ένωση ποσό που αντιστοιχεί τουλάχιστον στο 1 % των ακαθάριστων ετήσιων εσόδων της ενωσιακής επιχείρησης-στόχου ή των ακαθάριστων ετήσιων εσόδων που παράγονται από το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο, όπως το ποσό αυτό εφαρμόζεται αναλογικά προς το μερίδιο ελέγχου του ξένου επενδυτή·

ε)τουλάχιστον το 50 % του εργατικού δυναμικού που απασχολείται στο πλαίσιο της άμεσης ξένης επένδυσης, κατά τον χρόνο υλοποίησής της και συνεχώς καθ’ όλη τη διάρκεια της λειτουργίας της, αποτελείται από εργαζομένους της Ένωσης σε όλες τις κατηγορίες εργατικού δυναμικού, μεταξύ άλλων σε επιχειρησιακές, τεχνικές, εποπτικές και διευθυντικές θέσεις. Η απασχόληση αυτή συνοδεύεται από κατάλληλα μέτρα κατάρτισης και ανάπτυξης ικανοτήτων. Όταν μια ενωσιακή επιχείρηση-στόχος ή ένα ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο που ήδη εκτελεί δραστηριότητες παραγωγής πριν από την απόκτηση της επένδυσης, μεταξύ άλλων μετά από πτώχευση, δίνεται προτεραιότητα στη διατήρηση του υφιστάμενου εργατικού δυναμικού ή στην επαναπρόσληψη του πρώην εργατικού δυναμικού, σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο και την εφαρμογή συλλογικών συμβάσεων. Σε περίπτωση που ο ξένος επενδυτής, η ενωσιακή επιχείρηση-στόχος ή το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο λάβει δημόσια χρηματοδότηση, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 107 της ΣΛΕΕ, δεσμεύεται να μην μειώσει τον αριθμό των εργαζομένων της Ένωσης για περίοδο πέντε ετών, επί ποινή ανάκτησης της χορηγηθείσας χρηματοδότησης από τις αρμόδιες εθνικές αρχές·

στ)στο πλαίσιο της άμεσης ξένης επένδυσης, ο ξένος επενδυτής καταρτίζει και δημοσιεύει στον ιστότοπό του στρατηγική για την ενίσχυση των αξιακών αλυσίδων της Ένωσης και την προτεραιοποίηση της προμήθειας εισροών για τη δραστηριότητα παραγωγής από την Ένωση, και επιδιώκει να προμηθεύεται από την Ένωση τουλάχιστον το 30 % των εισροών που χρησιμοποιούνται για τα προϊόντα που διατίθενται στην αγορά της Ένωσης.

3.Η άμεση ξένη επένδυση πληροί την προϋπόθεση της παραγράφου 2 στοιχείο ε) προκειμένου να εγκριθεί από την Αρχή Επενδύσεων σύμφωνα με την παράγραφο 2.

4.Οι Αρχές Επενδύσεων μπορούν να εφαρμόζουν ορισμένες ή όλες τις προϋποθέσεις που ορίζονται στην παράγραφο 2 στις άμεσες επενδύσεις που πραγματοποιούνται εντός της Ένωσης από θυγατρική ξένου επενδυτή, όταν αυτό είναι απαραίτητο για την επίτευξη των στόχων του παρόντος κανονισμού, υπό τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

α)για την πρόληψη της καταστρατήγησης του παρόντος κανονισμού από τον ξένο επενδυτή· ή

β)όταν δεν υπάρχουν εύλογα διαθέσιμα εναλλακτικά μέτρα, συμπεριλαμβανομένων των δεσμεύσεων που προτείνονται από τον ξένο επενδυτή ή τη θυγατρική του ξένου επενδυτή, τα οποία να περιορίζουν λιγότερο τις άμεσες επενδύσεις εντός της Ένωσης, προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι του κανονισμού.

5.Η Επιτροπή εκδίδει εκτελεστική πράξη έως την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 6 μήνες από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού] για τον καθορισμό των λεπτομερών κανόνων για την επαλήθευση της συμμόρφωσης με τις προϋποθέσεις της παραγράφου 2. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης στην οποία παραπέμπει το άρθρο 31 παράγραφος 3.

Άρθρο 19
Εκ των προτέρων κοινοποίηση σχεδιαζόμενων άμεσων ξένων επενδύσεων

1.Ο ξένος επενδυτής κοινοποιεί κάθε σχεδιαζόμενη άμεση επένδυση που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 17 στην Αρχή Επενδύσεων του κράτους μέλους στο οποίο βρίσκεται η ενωσιακή επιχείρηση-στόχος ή το ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο, η οποία θα είχε ως αποτέλεσμα την απόκτηση ελέγχου επί της ενωσιακής επιχείρησης-στόχου ή του ενωσιακού περιουσιακού στοιχείου, όπως ορίζεται στην παράγραφο 3.

Η κοινοποίηση περιέχει όλες τις απαραίτητες πληροφορίες που επιτρέπουν στην Αρχή Επενδύσεων να διενεργήσει την εξέταση της επένδυσης σύμφωνα με το άρθρο 20.

2.Προκειμένου να προσδιοριστεί αν η αξία της επένδυσης φτάνει το κατώτατο όριο που ορίζεται στο άρθρο 17 παράγραφος 1, αθροίζονται μόνο προηγούμενες επενδύσεις του ξένου επενδυτή που πραγματοποιήθηκαν στην ίδια ενωσιακή επιχείρηση-στόχο ή στο ίδιο ενωσιακό περιουσιακό στοιχείο από τον ξένο επενδυτή από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί στην ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος κανονισμού].

3.Οι ξένοι επενδυτές θεωρείται ότι αποκτούν τον έλεγχο, όταν η εν λόγω επένδυση φτάνει ένα από τα ακόλουθα κατώτατα όρια:

α)30 % ή περισσότερο του μετοχικού κεφαλαίου ή των δικαιωμάτων ψήφου σε ενωσιακή επιχείρηση-στόχο·

β)30 % ή περισσότερο της κυριότητας περιουσιακού στοιχείου της Ένωσης και δικαιωμάτων μίσθωσης ή άλλων δικαιωμάτων που παρέχουν έλεγχο επί ενωσιακού περιουσιακού στοιχείου.

4.Όταν η απόκτηση ή η δημιουργία επένδυσης από ξένο επενδυτή θα είχε ως αποτέλεσμα την από κοινού κατοχή από ξένους επενδυτές ποσοστού μεγαλύτερου από τα κατώτατα όρια ιδιοκτησίας ή ελέγχου που ορίζονται στην παράγραφο 3, η εν λόγω απόκτηση ή εγκατάσταση κοινοποιείται.

5.Προκειμένου να υπολογιστεί αν έχει επιτευχθεί οποιοδήποτε από τα κατώτατα όρια που προβλέπονται στην παράγραφο 3, λαμβάνονται υπόψη τα συνολικά συμφέροντα που κατέχονται άμεσα ή έμμεσα, μεταξύ άλλων μέσω συνδεδεμένων εταιρειών, αλυσίδων ιδιοκτησίας ή από ξένους επενδυτές που ενεργούν σε συνεννόηση.

6.Όταν οι σχετικές ενωσιακές επιχειρήσεις-στόχοι ή τα σχετικά ενωσιακά περιουσιακά στοιχεία βρίσκονται σε περισσότερα του ενός κράτη μέλη, ο ξένος επενδυτής ενημερώνει τις αρμόδιες Αρχές Επενδύσεων όλων των ενδιαφερόμενων κρατών μελών και την Επιτροπή την ίδια ημέρα με αναφορά στις άλλες κοινοποιήσεις. Τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη συντονίζουν την εξέταση των εν λόγω κοινοποιήσεων και συμφωνούν σχετικά με τους όρους που επιβάλλονται με τα άλλα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη, καθώς και με την Επιτροπή.

Η Επιτροπή αποφασίζει ποιοι όροι εφαρμόζονται στην άμεση ξένη επένδυση σε περίπτωση που δεν επιτευχθεί συμφωνία μεταξύ των ενδιαφερόμενων κρατών μελών.

Οι άμεσες ξένες επενδύσεις που κοινοποιούνται σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο πληρούν τις προϋποθέσεις του άρθρου 18 σε όλα τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη.

Άρθρο 20
Εξέταση και έγκριση

1.Η Αρχή Επενδύσεων αποφασίζει σχετικά με το παραδεκτό της κοινοποίησης σύμφωνα με τα άρθρα 17 και 19 εντός 30 ημερών από την παραλαβή της κοινοποίησης. Η προθεσμία αυτή μπορεί να παραταθεί κατά 15 επιπλέον ημέρες, εάν η Αρχή Επενδύσεων αποδείξει σε ικανοποιητικό βαθμό ότι η παράταση δικαιολογείται από τις περιστάσεις.

Εάν η Αρχή Επενδύσεων αποφασίσει ότι μια κοινοποίηση είναι παραδεκτή, διαβιβάζει αμέσως την πλήρη κοινοποίηση στην Επιτροπή, συμπεριλαμβανομένων όλων των εγγράφων που έχει λάβει.

2.Εντός 30 ημερών από την παραλαβή της κοινοποίησης, η Επιτροπή δύναται να εκδώσει γραπτή γνώμη σχετικά με το αν η άμεση ξένη επένδυση εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής των άρθρων 17 και 19, αν πληροί τις προϋποθέσεις του άρθρου 18 παράγραφος 2 και αν η Αρχή Επενδύσεων πρέπει να εγκρίνει την επένδυση ή όχι.

Όταν η Επιτροπή εκδίδει γραπτή γνώμη, τη διαβιβάζει αμελλητί στην Αρχή Επενδύσεων. Η Επιτροπή μπορεί να κοινοποιήσει τη γραπτή γνώμη στις Αρχές Επενδύσεων άλλων κρατών μελών ή να δημοσιεύσει τη γραπτή γνώμη στον επίσημο ιστότοπό της, με δέουσα τήρηση της εμπιστευτικότητας.

3.Το νωρίτερο μετά την παραλαβή της γνώμης της Επιτροπής ή την παρέλευση της προθεσμίας που αναφέρεται στην παράγραφο 2 και το αργότερο εντός 60 ημερών, ή 75 ημερών εάν η προθεσμία παρατάθηκε σύμφωνα με την παράγραφο 1, μετά την παραλαβή της κοινοποίησης, η Αρχή Επενδύσεων εκδίδει αιτιολογημένη απόφαση με την οποία εγκρίνει ή απορρίπτει την άμεση ξένη επένδυση. Η Αρχή Επενδύσεων εγκρίνει την άμεση ξένη επένδυση εφόσον πληροί 4 από τις 6 προϋποθέσεις που ορίζονται στο άρθρο 18. Η προθεσμία για την έκδοση της αιτιολογημένης απόφασης μπορεί να παραταθεί κατά 30 επιπλέον ημέρες εάν η Αρχή Επενδύσεων αποδείξει σε ικανοποιητικό βαθμό ότι η παράταση δικαιολογείται από τις περιστάσεις.

Η Αρχή Επενδύσεων κοινοποιεί τις εν λόγω αιτιολογημένες αποφάσεις στην Επιτροπή εντός τριών ημερών από την έκδοσή τους.

4.Εάν η Αρχή Επενδύσεων εκδώσει απόφαση η οποία αποκλίνει από τη γνώμη της Επιτροπής όσον αφορά τη συμμόρφωση της άμεσης ξένης επένδυσης με τους όρους του άρθρου 18, η Αρχή Επενδύσεων αξιολογεί διεξοδικότερα την κοινοποίηση εντός πρόσθετης προθεσμίας δύο μηνών και η απόφαση αρχίζει να ισχύει μόνο μετά την παρέλευση της εν λόγω προθεσμίας.

Οι Αρχές Επενδύσεων, στην αιτιολογημένη απόφασή τους που εκδίδεται σύμφωνα με την παράγραφο 3, αιτιολογούν τον τρόπο με τον οποίο ελήφθη υπόψη η γνώμη της Επιτροπής.

5.Η Αρχή Επενδύσεων, στην απόφαση έγκρισής της, καθορίζει υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων για τον ενδιαφερόμενο επενδυτή, με σκοπό την αξιολόγηση της συνεχούς εκπλήρωσης των όρων του άρθρου 18.

6.Κάθε μέρος που αποτελεί αντικείμενο απόφασης που εκδόθηκε σύμφωνα με τις παραγράφους 1 ή 3 έχει το δικαίωμα να ασκήσει δικαστική προσφυγή κατά της εν λόγω απόφασης.

Άρθρο 21
Εξέταση άμεσων ξένων επενδύσεων από την Επιτροπή

1.Μετά την κοινοποίηση που αναφέρεται στο άρθρο 19 παράγραφος 1, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να προβεί στην αξιολόγηση της άμεσης ξένης επένδυσης στις ακόλουθες περιπτώσεις:

α)με δική της πρωτοβουλία, εάν η άμεση ξένη επένδυση έχει τη δυνατότητα να επηρεάσει σημαντικά τη δημιουργία προστιθέμενης αξίας στην αγορά της Ένωσης·

β)κατόπιν αιτήματος Αρχής Επενδύσεων που χειρίζεται κοινοποίηση, ή Αρχής Επενδύσεων άλλου κράτους μέλους, στην επικράτεια του οποίου η επίμαχη άμεση ξένη επένδυση θα είχε σημαντικό αντίκτυπο· ή

γ)με δική της πρωτοβουλία, εάν η αξία της άμεσης ξένης επένδυσης υπερβαίνει το 1 δισ. EUR.

2.Για τους σκοπούς της παραγράφου 1, η άμεση ξένη επένδυση θεωρείται ότι έχει τη δυνατότητα να επηρεάσει σημαντικά τη δημιουργία προστιθέμενης αξίας στην εσωτερική αγορά, σε οποιαδήποτε από τις ακόλουθες περιπτώσεις:

α)έχει ιδιαίτερη στρατηγική σημασία για την εσωτερική αγορά·

β)έχει σημαντικό οικονομικό αντίκτυπο στην επικράτεια περισσοτέρων του ενός κρατών μελών·

γ)παρουσιάζει υψηλές πιθανότητες να διαταράξει την ασφάλεια του εφοδιασμού του συγκεκριμένου αναδυόμενου στρατηγικού τομέα ή των σχετικών αξιακών αλυσίδων στην Ένωση ή την ασφάλεια σε περισσότερα από ένα κράτη μέλη·

δ)παρουσιάζει υψηλές πιθανότητες να έχει αρνητικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις σε περισσότερα από ένα κράτη μέλη·

ε)έχει ιδιαίτερα υψηλή αξία σε σύγκριση με άλλες επενδύσεις στον συγκεκριμένο αναδυόμενο στρατηγικό τομέα.

3.Μετά την κοινοποίηση που αναφέρεται στο άρθρο 19 παράγραφος 1, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να προβεί στην αξιολόγηση επένδυσης που αναφέρεται στο άρθρο 18 παράγραφος 4. Η Επιτροπή μπορεί να διενεργήσει την αξιολόγησή της με δική της πρωτοβουλία ή κατόπιν αιτήματος Αρχής Επενδύσεων που χειρίζεται κοινοποίηση, ή Αρχής Επενδύσεων άλλου κράτους μέλους, στο έδαφος του οποίου η επίμαχη άμεση ξένη επένδυση θα είχε σημαντικό αντίκτυπο.

Με βάση την αξιολόγησή της, η Επιτροπή μπορεί να ζητήσει από την Αρχή Επενδύσεων να εφαρμόσει με αναλογικό τρόπο, ή να μην εφαρμόσει, ορισμένες ή όλες τις προϋποθέσεις που ορίζονται στο άρθρο 18 παράγραφος 2.

4.Στην περίπτωση που η Επιτροπή αποφασίσει να αξιολογήσει την άμεση ξένη επένδυση σύμφωνα με το παρόν άρθρο, εφαρμόζονται, τηρουμένων των αναλογιών, οι διατάξεις του άρθρου 18, με σημείο αφετηρίας την απόφασή της να διενεργήσει την αξιολόγηση.

Άρθρο 22
Παρακολούθηση και επιβολή από την Αρχή Επενδύσεων

1.Η Αρχή Επενδύσεων παρακολουθεί τακτικά τις άμεσες ξένες επενδύσεις προκειμένου να διασφαλίσει ότι εξακολουθούν να πληρούν τους όρους του άρθρου 18. Για τον σκοπό αυτό, ο ξένος επενδυτής υποβάλλει τακτικά εκθέσεις στην Αρχή Επενδύσεων σχετικά με τη συμμόρφωση με τους όρους.

2.Κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής, η Αρχή Επενδύσεων διαβιβάζει στην Επιτροπή τις εκθέσεις του επενδυτή που υποβάλλονται σύμφωνα με την παράγραφο 1, μαζί με τη δική της αξιολόγηση για κάθε έκθεση.

3.Η Αρχή Επενδύσεων θεσπίζει ποινές σε περίπτωση μη συμμόρφωσης με τις διατάξεις του παρόντος κεφαλαίου, ιδίως όταν ξένοι επενδυτές ή επενδύσεις δεν συμμορφώνονται με τις ακόλουθες απαιτήσεις:

α)τις απαιτήσεις κοινοποίησης σύμφωνα με το άρθρο 19·

β)τους όρους του άρθρου 18·

γ)τις υποχρεώσεις παρακολούθησης που θεσπίζονται με το παρόν άρθρο.

4.Οι χρηματικές ποινές που καθορίζονται από την Αρχή Επενδύσεων δεν ανέρχονται σε λιγότερο από το 5 % του μέσου ημερήσιου συνολικού κύκλου εργασιών της επιχείρησης του ξένου επενδυτή σε περίπτωση παράβασης σύμφωνα με την παράγραφο 3 στοιχείο α).

Εάν ο ξένος επενδυτής είναι ιδιώτης, η Αρχή Επενδύσεων επιβάλλει χρηματική ποινή ύψους τουλάχιστον 5 % της αξίας της επένδυσης σε περίπτωση παράβασης σύμφωνα με την παράγραφο 3 στοιχείο α).

Οι χρηματικές ποινές που καθορίζονται από την Αρχή Επενδύσεων είναι αποτελεσματικές και αναλογικές προς τις παραβάσεις που ορίζονται στην παράγραφο 3.

Η Αρχή Επενδύσεων ενημερώνει την Επιτροπή χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση για τυχόν μη συμμόρφωση που αναφέρεται στην παράγραφο 3 και για τις επακόλουθες ποινές που επιβλήθηκαν.

Άρθρο 23
Παρακολούθηση από την Επιτροπή

1.Για τους σκοπούς του άρθρου 17, η Επιτροπή παρακολουθεί την παγκόσμια παραγωγική ικανότητα για καθέναν από τους αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς, με βάση τις υφιστάμενες δραστηριότητες παρακολούθησης που εκτελούνται, ιδίως σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1735.

2.Η Επιτροπή παρέχει και δημοσιεύει επικαιροποιημένες πληροφορίες σχετικά με το πλέον πρόσφατο έτος για το οποίο υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα για καθέναν από τους αναδυόμενους στρατηγικούς τομείς που αναφέρονται στο άρθρο 17 παράγραφος 2.

Εάν η Επιτροπή αποφασίσει να αξιολογήσει την άμεση ξένη επένδυση σύμφωνα με το άρθρο 21, μπορεί με απόφασή της να επιβάλει κυρώσεις εάν ο ξένος επενδυτής παράσχει ψευδείς ή παραπλανητικές πληροφορίες στην κοινοποίησή του ή εάν δεν παράσχει τις πληροφορίες που απαιτούνται για την εκπλήρωση της υποχρέωσης εξέτασης της Επιτροπής.

Οι κυρώσεις που επιβάλλονται από την Επιτροπή δεν υπερβαίνουν το 5 % του μέσου ημερήσιου κύκλου εργασιών του ξένου επενδυτή ή, σε περίπτωση ιδιώτη ξένου επενδυτή, το 5 % της αξίας της επένδυσης.

Άρθρο 24
Ανάθεση εξουσιών

1.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 30 του παρόντος κανονισμού για τη συμπλήρωση του καταλόγου των αναδυόμενων στρατηγικών τομέων που πρέπει να καλύπτονται από το παρόν κεφάλαιο σε τομείς ζωτικής σημασίας για την οικονομική ασφάλεια της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών που παρατίθενται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχεία β), δ), ε), ζ), η), ι), ια), ιδ), ιστ) και ιθ) του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735, των τεχνολογιών κύκλου πυρηνικού καυσίμου που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχείο θ) του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735, των τεχνολογιών ηλεκτρικής πρόωσης για τις μεταφορές που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχείο ιη) του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735 και εξαιρουμένων των ψηφιακών τεχνολογιών, της τεχνητής νοημοσύνης, των κβαντικών τεχνολογιών και των ημιαγωγών.

Οι εν λόγω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις ισχύουν με την επιφύλαξη άλλων πράξεων της Ένωσης που θεσπίζουν επενδυτικά κριτήρια για τους εν λόγω τομείς.

2.Οι κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1 βασίζονται στους ακόλουθους παράγοντες:

α)αξιολόγηση του αν η τροποποίηση του καταλόγου αναδυόμενων στρατηγικών τομέων θα αποτρέψει ή θα αποθαρρύνει αδικαιολόγητα τις άμεσες ξένες επενδύσεις στην Ένωση·

β)αριθμός άμεσων ξένων επενδύσεων στον συγκεκριμένο τομέα, λαμβανομένης υπόψη της συμβολής τους στην ασφάλεια εφοδιασμού της Ένωσης και στην προστιθέμενη αξία τους για την οικονομία της Ένωσης·

γ)κατάσταση και συνθήκες της αγοράς, συμπεριλαμβανομένων των διαταραχών της αλυσίδας εφοδιασμού, σε ενωσιακό επίπεδο·

δ)τεχνολογικές εξελίξεις και ανταγωνιστικότητα της Ένωσης στον συγκεκριμένο τομέα σε σύγκριση με τρίτες χώρες·

ε)εξάρτηση της αλυσίδας εφοδιασμού στον σχετικό τομέα από μία ή περισσότερες χώρες.

3.Οι κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που εκδίδονται σύμφωνα με την παράγραφο 1 περιέχουν:

α)την τιμή του κατώτατου ορίου που αναφέρεται στο άρθρο 17 παράγραφος 1 για καθέναν από τους εν λόγω πρόσθετους τομείς·

β)αν οι επενδυτικοί όροι που αναφέρονται στο άρθρο 18 είναι κατάλληλοι και αναγκαίοι για την επίτευξη των στόχων του παρόντος κανονισμού όσον αφορά τον οικείο τομέα και, αν όχι, ποια από τα εν λόγω κριτήρια πρέπει να εφαρμόζονται.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ V 
ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗΣ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

Άρθρο 25
Καθορισμός εθνικών περιοχών επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής

1.Τα κράτη μέλη ορίζουν τουλάχιστον μία περιοχή επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής στην επικράτειά τους έως την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 12 μήνες από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού] για την ομαδοποίηση έργων βιομηχανικής παραγωγής σε έναν ή περισσότερους από τους στρατηγικούς τομείς που παρατίθενται στο παράρτημα I.

2.Τα κράτη μέλη ορίζουν περιοχές επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής με απόφαση που βασίζεται στα ακόλουθα στοιχεία:

α)στον αντίκτυπο που έχει η παραγωγή της περιοχής επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής στην ασφάλεια εφοδιασμού της Ένωσης για τους στρατηγικούς τομείς που παρατίθενται στο παράρτημα I·

β)στις δυνατότητες της περιοχής επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής να στηρίξει την ανάπτυξη παραγωγικής ικανότητας στους στρατηγικούς τομείς που παρατίθενται στο παράρτημα I, να ενισχύσει τις αξιακές αλυσίδες της Ένωσης και το δυναμικό καινοτομίας της Ένωσης για την επιτάχυνση των βιώσιμων βιομηχανικών δραστηριοτήτων παραγωγής, συμπεριλαμβανομένων της απανθρακοποίησης και των κυκλικών επιχειρηματικών πρακτικών, και να προωθήσει τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, σε ευθυγράμμιση με στρατηγικά έργα και άλλες πρωτοβουλίες, μεταξύ άλλων ως κοιλάδες επιτάχυνσης των μηδενικών καθαρών εκπομπών, που υλοποιούνται σύμφωνα με άλλη ενωσιακή νομοθεσία·

γ)στον αριθμό των ΜΜΕ και των μικρών επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης που θα επωφελούνταν από τις διατάξεις του παρόντος κεφαλαίου εντός της περιοχής επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής·

δ)στο επίπεδο ανάπτυξης των περιφερειών του κράτους μέλους, συμπεριλαμβανομένων των λιγότερο ανεπτυγμένων περιοχών, των περιφερειών σε μετάβαση και εκείνων που υφίστανται βιομηχανικό μετασχηματισμό.

3.Κατά τον καθορισμό περιοχών επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής, τα κράτη μέλη:

α)καθορίζουν σαφές γεωγραφικό πεδίο για την περιοχή επιτάχυνσης·

β)δίνουν προτεραιότητα σε τοποθεσίες όπου η ανάπτυξη συγκεκριμένου τομέα ή τομέων έργων βιομηχανικής παραγωγής δεν αναμένεται να έχει σημαντικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις·

γ)δίνουν προτεραιότητα σε τοποθεσίες εκτός των τόπων Natura 2000 και εκτός των περιοχών που έχουν χαρακτηριστεί στο πλαίσιο εθνικών συστημάτων προστασίας για τη διατήρηση της φύσης και της βιοποικιλότητας, καθώς και άλλων περιοχών που προσδιορίζονται βάσει χαρτών ευαισθησίας και εκτός των προστατευόμενων περιοχών που αναφέρονται στο άρθρο 6 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ·

δ)λαμβάνουν υπόψη τους κλιματικούς κινδύνους στις χαρακτηρισμένες περιοχές·

ε)δίνουν προτεραιότητα σε τεχνητές και δομημένες επιφάνειες, βιομηχανικές εγκαταστάσεις και εγκαταλελειμμένες εγκαταστάσεις, καθώς και σε ήδη προσδιορισμένα στρατηγικά έργα σύμφωνα με άλλη νομοθεσία της Ένωσης.

4.Κατά τον χαρακτηρισμό περιοχών επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής, τα κράτη μέλη λαμβάνουν υπόψη, κατά περίπτωση, τις ακόλουθες παραμέτρους:

α)τις ανάγκες υποδομής της περιοχής επιτάχυνσης·

β)τις χρηματοδοτικές ανάγκες της μεταποιητικής βιομηχανίας που βρίσκεται στην περιοχή επιτάχυνσης και τη δυνατότητα στήριξης της εν λόγω βιομηχανίας, κατά περίπτωση, σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις·

γ)τις ανάγκες της αλυσίδας εφοδιασμού εντός της περιοχής επιτάχυνσης και τα βασικά υλικά, ιδίως τα δευτερογενή υλικά, που απαιτούνται για τις δραστηριότητες παραγωγής·

δ)τη σκοπιμότητα σύνδεσης της περιοχής επιτάχυνσης με επαρκή ενεργειακό εφοδιασμό χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών για την επιτάχυνση της δραστηριότητας βιομηχανικής παραγωγής·

ε)τις ανάγκες σε δεξιότητες, τις ελλείψεις και τις τάσεις απασχόλησης, καθώς και τα μέτρα στήριξης για την επίτευξη επαρκούς επανειδίκευσης και αναβάθμισης των δεξιοτήτων του τοπικού εργατικού δυναμικού·

στ)την ανάγκη, κατά περίπτωση, απορρύπανσης της περιοχής επιτάχυνσης για τη διευκόλυνση της έναρξης νέων βιομηχανικών δραστηριοτήτων·

ζ)τις ανάγκες έρευνας και καινοτομίας για την επιτάχυνση της βιομηχανικής δραστηριότητας παραγωγής στην περιοχή·

η)τις σχετικές πληροφορίες ανά τοποθεσία που δημοσιοποιούνται από τη βιομηχανία, συμπεριλαμβανομένων των εταιρικών σχεδίων για την κλιματική μετάβαση, των σχετικών στόχων και δράσεων, των επενδυτικών αναγκών και των απαιτούμενων ευνοϊκών πλαισίων πολιτικής.

5.Πριν από την έγκρισή τους, τα σχέδια ή τα προγράμματα για τον καθορισμό των περιοχών επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής υπόκεινται σε εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με την οδηγία 2001/42/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 63 και, όταν ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις σε τόπους Natura 2000, στη δέουσα εκτίμηση σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 3 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου 64 και, κατά περίπτωση, στη σχετική εκτίμηση για τη συμμόρφωση με το άρθρο 4 παράγραφος 7 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 65 .

6.Τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή για τον καθορισμό περιοχής επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής εντός 30 ημερών από την έκδοση της σχετικής απόφασης.

Άρθρο 26
Ευνοϊκές συνθήκες

Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα ακόλουθα μέτρα, κατά περίπτωση, για να διευκολύνουν την ανάπτυξη των περιοχών επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής:

α)διευκολύνουν τη χρηματοδότηση έργων στις περιοχές επιτάχυνσης, διασφαλίζοντας τον συντονισμό μεταξύ των αρχών και εξορθολογίζοντας τις εσωτερικές διαδικασίες, σε συνέργεια με προγράμματα της Ένωσης και σύμφωνα με τους υφιστάμενους κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις, κατά περίπτωση, λαμβάνοντας υπόψη τη συμμετοχή ΜΜΕ και μικρών επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης·

β)προωθούν τις επενδύσεις στην έρευνα και την καινοτομία για την επιτάχυνση του δυναμικού καινοτομίας και της ανταγωνιστικότητας και τεχνολογικής υπεροχής της Ένωσης στις περιοχές επιτάχυνσης·

γ)διενεργούν, και επανεξετάζουν τουλάχιστον ανά τριετία, ολοκληρωμένη ανάλυση των ενεργειακών αναγκών κάθε περιοχής επιτάχυνσης και προσδιορίζουν την απαιτούμενη ικανότητα ενεργειακών υποδομών για την ορθή λειτουργία και ανάπτυξη έργων βιομηχανικής παραγωγής που βρίσκονται στην περιοχή επιτάχυνσης.

Η εν λόγω ανάλυση διενεργείται, τουλάχιστον, κατά τον καθορισμό της περιοχής επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής και για τα ορόσημα των ετών 2030, 2040 και 2050, ενώ παράλληλα διασφαλίζεται η ευθυγράμμιση με την πορεία απανθρακοποίησης της Ένωσης·

δ)διασφαλίζουν ότι τα προγράμματα ανάπτυξης δικτύου που καταρτίζουν οι διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς σύμφωνα με το άρθρο 51 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 66 και οι διαχειριστές συστημάτων διανομής σύμφωνα με το άρθρο 32 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 λαμβάνουν δεόντως υπόψη την ανάλυση που εκπονείται σύμφωνα με το στοιχείο γ) της παρούσας παραγράφου, ενώ παράλληλα συνεκτιμώνται οι δυνατότητες προληπτικών επενδύσεων για την κάλυψη μελλοντικών αναγκών του συστήματος·

ε)ανταλλάσσουν πληροφορίες για τις σχετικές αλυσίδες εφοδιασμού, εντοπίζουν πιθανά σημεία συμφόρησης και ενισχύουν τον συντονισμό μεταξύ των περιοχών επιτάχυνσης για ζητήματα κρίσιμων πρώτων υλών στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού συμβουλίου κρίσιμων πρώτων υλών που συστάθηκε με το άρθρο 35 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1252·

στ)προωθούν τις οντότητες στις περιοχές επιτάχυνσης και διευκολύνουν τη συμμετοχή τους, κατά περίπτωση, στον μηχανισμό από κοινού αγορών που θεσπίζεται με το άρθρο 25 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1252, μεταξύ άλλων με την παροχή καθοδήγησης, στήριξης και πληροφοριών για τη διασφάλιση της αποτελεσματικής συμμετοχής·

ζ)στηρίζουν την ανάπτυξη και τη διαθεσιμότητα εργατικού δυναμικού υψηλής ειδίκευσης και παρέχουν κατάλληλες ευκαιρίες κατάρτισης και μαθητείας, συμβάλλοντας έτσι στην υψηλής ποιότητας απασχόληση εντός αυτών των περιοχών επιτάχυνσης·

η)ανταλλάσσουν πληροφορίες σχετικά με τις απαραίτητες δεξιότητες, τις πιθανές ελλείψεις των εν λόγω δεξιοτήτων και τις βέλτιστες πρακτικές που εφαρμόζονται στις περιοχές επιτάχυνσης στο πλαίσιο της ομάδας εμπειρογνωμόνων του βιομηχανικού φόρουμ που συστάθηκε με την ανακοίνωση COM/2020/102 67 ·

θ)διασφαλίζουν συνέργειες και προωθούν τα οφέλη που παρέχονται στο πλαίσιο του συμφώνου για τις δεξιότητες 68 ή από οντότητες που είναι εγκατεστημένες στις περιοχές επιτάχυνσης, με ιδιαίτερη έμφαση στις μεγάλης κλίμακας συμπράξεις δεξιοτήτων και στις περιφερειακές συμπράξεις δεξιοτήτων που περιλαμβάνονται στο εν λόγω σύμφωνο.

Άρθρο 27
Διαδικασίες αδειοδότησης σε περιοχές επιτάχυνσης

1.Για κάθε καθορισμένη περιοχή επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής, τα κράτη μέλη καταρτίζουν και εκδίδουν συγκεντρωτική βασική άδεια για την αδειοδότηση βιομηχανικών δραστηριοτήτων που βρίσκονται εντός της εν λόγω περιοχής. Αυτή η συγκεντρωτική βασική άδεια καλύπτει τις άδειες και διοικητικές εγκρίσεις που απαιτούνται για τα έργα βιομηχανικής παραγωγής που βρίσκονται εντός της περιοχής επιτάχυνσης, εξαιρουμένων των αδειών που αφορούν ειδικά την εγκατάσταση.

2.Πριν από την έκδοση της συγκεντρωτικής βασικής άδειας που αναφέρεται στην παράγραφο 1, τα κράτη μέλη διενεργούν όλες τις αναγκαίες εκτιμήσεις, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων, των διαδικασιών χωροταξικού σχεδιασμού και των αξιολογήσεων που εφαρμόζονται στο επίπεδο της περιοχής επιτάχυνσης. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν υπόψη την αξιολόγηση που διενεργείται σύμφωνα με το άρθρο 25 παράγραφος 5.

3.Τα έργα βιομηχανικής παραγωγής που βρίσκονται εντός περιοχής επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής υποχρεούνται να εξασφαλίζουν μόνο τις πρόσθετες άδειες ή εγκρίσεις που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της συγκεντρωτικής βασικής άδειας που αναφέρεται στην παράγραφο 1.

4.Όλα τα έργα βιομηχανικής παραγωγής που βρίσκονται εντός περιοχής επιτάχυνσης θεωρούνται στρατηγικά έργα που συμβάλλουν στην ανθεκτικότητα και την απανθρακοποίηση ή στην αποδοτική χρήση των πόρων για τους σκοπούς του [άρθρου 14 της πρότασης κανονισμού για την επιτάχυνση των εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων]. Εφαρμόζονται τα σημεία 1, 2 και 3 του παραρτήματος του εν λόγω κανονισμού.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VI 
ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 28
Αξιολόγηση

Έως την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε δύο έτη από την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος κανονισμού], και στη συνέχεια ανά τριετία, η Επιτροπή διενεργεί αξιολόγηση του παρόντος κανονισμού και της συμβολής του στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. Στο πλαίσιο της αξιολόγησης εξετάζονται τα εξής:

α)η πρόοδος που έχει σημειωθεί ως προς την επίτευξη των στόχων που ορίζονται στο άρθρο 1, ιδίως όσον αφορά την ανθεκτικότητα, την οικονομική ασφάλεια και την απανθρακοποίηση της βιομηχανικής παραγωγής·

β)η πρόοδος που έχει σημειωθεί ως προς την επίτευξη του στόχου της εκβιομηχάνισης σύμφωνα με το άρθρο 2, λαμβανομένων υπόψη των προκλήσεων και των ευκαιριών στην εσωτερική αγορά και στις παγκόσμιες αγορές·

γ)το σχετικό διοικητικό κόστος, οι οικονομικές επιπτώσεις στους κατάντη τομείς, στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, και οι επιπτώσεις στους δημόσιους προϋπολογισμούς.

Άρθρο 29
Επανεξέταση

Έως την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε τρία έτη από την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος κανονισμού], η Επιτροπή αξιολογεί την ανάγκη τροποποίησης των κεφαλαίων III και IV. Η Επιτροπή μπορεί να υποβάλει νομοθετική πρόταση για την κατάργηση ή την τροποποίηση του παρόντος κανονισμού. Η εν λόγω επανεξέταση διενεργείται περιοδικά ανά τριετία μετά την πρώτη επανεξέταση.

Κατά τη διενέργεια της επανεξέτασής της, η Επιτροπή δίνει ιδιαίτερη προσοχή στην αποτελεσματικότητα του παρόντος κανονισμού και στη διατήρηση των περιστάσεων που δικαιολόγησαν την έκδοση του παρόντος κανονισμού, καθώς και στην ανάγκη θέσπισης απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης για προϊόντα που προέρχονται από ορισμένους τομείς ζωτικής σημασίας για την οικονομική ασφάλεια της Ένωσης, ιδίως τη ναυπήγηση πλοίων και την κατασκευή σιδηροδρομικού τροχαίου υλικού.

Άρθρο 30
Άσκηση της εξουσιοδότησης

1.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις υπό τους όρους του παρόντος άρθρου.

2.Η προβλεπόμενη στα άρθρα 8, 9, 10, 16 και 24 εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων ανατίθεται στην Επιτροπή για αόριστο χρονικό διάστημα από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί στην ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος κανονισμού].

3.Η εξουσία που αναφέρεται στα άρθρα 8, 9, 10, 16 και 24 μπορεί να ανακληθεί ανά πάσα στιγμή από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο. Η απόφαση ανάκλησης περατώνει την εξουσιοδότηση που προσδιορίζεται στην εν λόγω απόφαση. Αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσης της απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε μεταγενέστερη ημερομηνία που ορίζεται σε αυτή. Δεν θίγει το κύρος των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που ισχύουν ήδη.

4.Πριν εκδώσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, η Επιτροπή διεξάγει διαβουλεύσεις με εμπειρογνώμονες που ορίζουν τα κράτη μέλη σύμφωνα με τις αρχές της διοργανικής συμφωνίας της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου.

5.Μόλις εκδώσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, η Επιτροπή την κοινοποιεί ταυτόχρονα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.

6.Η κατ’ εξουσιοδότηση πράξη που εκδίδεται δυνάμει των άρθρων 8, 9, 10, 16 και 24 τίθεται σε ισχύ μόνον εφόσον δεν διατυπωθεί αντίρρηση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο εντός δύο μηνών από την ημέρα που αυτή η πράξη κοινοποιείται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο ή αν, πριν λήξει αυτή η περίοδος, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενημερώσουν αμφότερα την Επιτροπή ότι δεν θα προβάλουν αντιρρήσεις. Η εν λόγω προθεσμία παρατείνεται κατά δύο μήνες με πρωτοβουλία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου.

Άρθρο 31
Διαδικασία επιτροπής

1.Η Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή. Η εν λόγω επιτροπή αποτελεί επιτροπή κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.

2.Όταν γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.

3.Όταν γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.

Άρθρο 32
Κυρώσεις

Τα κράτη μέλη θεσπίζουν τους κανόνες για τις κυρώσεις που επιβάλλονται σε περίπτωση παραβίασης των διατάξεων του παρόντος κανονισμού και λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα για να διασφαλίσουν την εφαρμογή τους. Οι προβλεπόμενες ποινές πρέπει να είναι αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές. Τα κράτη μέλη κοινοποιούν αμελλητί τους εν λόγω κανόνες και τα εν λόγω μέτρα στην Επιτροπή και την ενημερώνουν αμελλητί σχετικά με κάθε μεταγενέστερη τροποποίησή τους.

Άρθρο 33
Τροποποιήσεις του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1724

Τα παραρτήματα I και II του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1724 τροποποιούνται σύμφωνα με το παράρτημα V του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 34
Τροποποιήσεις του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1735

Ο κανονισμός (ΕΕ) 2024/1735 τροποποιείται ως εξής:

1)Στο άρθρο 3, προστίθενται τα ακόλουθα σημεία 34), 35) και 36):

α) «34) “μπαταρία βιομηχανικού τύπου”: μπαταρία βιομηχανικού τύπου όπως ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 σημείο 13) του κανονισμού (ΕΕ) 2023/1542 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου*·»·

β) «35) “σταθερό σύστημα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρία”: σταθερό σύστημα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρία όπως ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 σημείο 15) του κανονισμού (ΕΕ) 2023/1542·»·

γ) «36) “υδραυλική αντλία θερμότητας”: θερμαντήρας χώρου ο οποίος αξιοποιεί τη θερμότητα του περιβάλλοντος από πηγή στον αέρα, το νερό ή το έδαφος και/ή απορριπτόμενη θερμότητα για την παραγωγή θερμότητας και τη θέρμανση χώρων μέσω κυκλώματος νερού.»

___

* Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1542 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Ιουλίου 2023, σχετικά με τις μπαταρίες και τα απόβλητα μπαταριών, για την τροποποίηση της οδηγίας 2008/98/ΕΚ και του κανονισμού (ΕΕ) 2019/1020 και την κατάργηση της οδηγίας 2006/66/ΕΚ (ΕΕ L 191 της 28.7.2023, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2023/1542/oj).».

2)Στο άρθρο 9, προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 14:

«14. Όλα τα έργα παραγωγής τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών θεωρούνται στρατηγικά έργα που συμβάλλουν στην ανθεκτικότητα και την απανθρακοποίηση ή στην αποδοτική χρήση των πόρων για τους σκοπούς του άρθρου 14 παράγραφος 1 της [πρότασης κανονισμού για την επιτάχυνση των εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων].».

3)Το άρθρο 25 τροποποιείται ως εξής:

α)η παράγραφος 1 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«1. Για τις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των οδηγιών 2014/23/ΕΕ, 2014/24/ΕΕ ή 2014/25/ΕΕ, όταν οι συμβάσεις έχουν ως μέρος του αντικειμένου τους κάποια από τις τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών που απαριθμούνται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχεία α) έως δ), η) και θ) του παρόντος κανονισμού, ή στην περίπτωση συμβάσεων έργων και συμβάσεων παραχώρησης έργων που περιλαμβάνουν τέτοιου είδους τεχνολογία, οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς εφαρμόζουν ελάχιστες υποχρεωτικές απαιτήσεις όσον αφορά την περιβαλλοντική βιωσιμότητα που καθορίζεται στην εκτελεστική πράξη η οποία αναφέρεται στην παράγραφο 5 του παρόντος άρθρου.»·

β)στην παράγραφο 7, το πρώτο εδάφιο αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«Η συμβολή της υποβαλλόμενης προσφοράς στην ανθεκτικότητα λαμβάνεται υπόψη στην περίπτωση διαδικασιών σύναψης δημόσιων συμβάσεων, συμβάσεων έργων και συμβάσεων παραχώρησης έργων που αναφέρονται στην παράγραφο 1, σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο.»·

γ)στην παράγραφο 7, το στοιχείο α) αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«α) υποχρέωση, καθ’ όλη τη διάρκεια της σύμβασης, να μην γίνεται εφοδιασμός σε ποσοστό ανώτερο του 50 % της αξίας του συγκεκριμένου τελικού προϊόντος τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών που αναφέρεται στην παρούσα παράγραφο από κάθε μεμονωμένη τρίτη χώρα όπως καθορίζεται από την Επιτροπή·»·

δ)στην παράγραφο 7, το στοιχείο β) αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«β) υποχρέωση, καθ’ όλη τη διάρκεια της σύμβασης, να αποτελεί αντικείμενο εφοδιασμού ή προμήθειας απευθείας από τον ανάδοχο ή από υπεργολάβο από κάθε μεμονωμένη τρίτη χώρα, όπως ορίζεται από την Επιτροπή, ποσοστό που δεν υπερβαίνει το 50 % της αξίας όλων των από κοινού κύριων συγκεκριμένων κατασκευαστικών στοιχείων της συγκεκριμένης τεχνολογίας μηδενικών καθαρών εκπομπών που αναφέρονται στην παρούσα παράγραφο·».

4)Προστίθεται το ακόλουθο άρθρο 25α:

«Άρθρο 25α
Απαιτήσεις προέλευσης για διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων

1.Για τις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων που αναφέρονται στο παράρτημα II, οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς αποκλείουν από την πρόσβαση στις εν λόγω διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων τις προσφορές που υποβάλλονται από οικονομικούς φορείς που ανήκουν ή ελέγχονται από οντότητα εγκατεστημένη σε τρίτες χώρες οι οποίες δεν έχουν συνάψει με την Ένωση διεθνή συμφωνία που να εγγυάται την εν λόγω πρόσβαση.

2.Για τις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων που αναφέρονται στο παράρτημα II, οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς εφαρμόζουν τις απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης που καθορίζονται στο εν λόγω παράρτημα. Οι απαιτήσεις που αφορούν κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία εφαρμόζονται μόνο στον βαθμό που τα εν λόγω κατασκευαστικά στοιχεία περιλαμβάνονται στο τελικό προϊόν.

3.Οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς μπορούν να αποφασίσουν να μην εφαρμόζουν μία ή περισσότερες από τις απαιτήσεις που ορίζονται στο παράρτημα II, εφόσον πληρούται οποιαδήποτε από τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

α)τα απαιτούμενα προϊόντα μπορούν να παρασχεθούν μόνο από έναν συγκεκριμένο οικονομικό φορέα ως προμηθευτή και δεν υπάρχει εύλογη εναλλακτική λύση ή υποκατάστατο και η απουσία ανταγωνισμού δεν είναι αποτέλεσμα τεχνητού περιορισμού των παραμέτρων της διαδικασίας σύναψης δημόσιων συμβάσεων·

β)δεν έχουν υποβληθεί κατάλληλες προσφορές ή κατάλληλες αιτήσεις συμμετοχής, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο παρόμοιας προηγούμενης διαδικασίας σύναψης δημόσιων συμβάσεων που προκηρύχθηκε από την ίδια αναθέτουσα αρχή ή τον ίδιο αναθέτοντα φορέα κατά τα δύο έτη πριν από την έναρξη της σχεδιαζόμενης νέας διαδικασίας σύναψης σύμβασης·

γ)η εφαρμογή τους θα υποχρέωνε την αναθέτουσα αρχή ή τον αναθέτοντα φορέα να αγοράσουν προϊόντα, υπηρεσίες ή έργα με δυσανάλογο κόστος ή θα οδηγούσε σε τεχνική ασυμβατότητα κατά τη λειτουργία και τη συντήρηση. Διαφορές εκτιμώμενου κόστους άνω του 25 % μπορούν, βάσει αντικειμενικών και διαφανών δεδομένων, να τεκμαίρονται δυσανάλογες από τις αναθέτουσες αρχές και τους αναθέτοντες φορείς·

δ)η εφαρμογή τους θα οδηγούσε σε σημαντικές καθυστερήσεις στην παράδοση του έργου λόγω της μη διαθεσιμότητας των απαιτούμενων κατασκευαστικών στοιχείων ή τελικών προϊόντων. Εκτιμώμενες καθυστερήσεις άνω των επτά μηνών, βάσει αντικειμενικών, διαφανών και επαληθεύσιμων δεδομένων, μπορούν να θεωρηθούν σημαντικές.

4.Οι αναθέτουσες αρχές απαιτούν από τους οικονομικούς φορείς που παρέχουν προϊόντα τα οποία εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος άρθρου να υποβάλουν υπεύθυνη δήλωση ή ισοδύναμο έγγραφο που αποδεικνύει τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις που ορίζονται στο παρόν άρθρο.».

5)Το άρθρο 26 τροποποιείται ως εξής:

α)ο τίτλος αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: «Δημοπρασίες τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών»

β)η παράγραφος 1 τροποποιείται ως εξής:

η εισαγωγική φράση αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«Κατά τον σχεδιασμό δημοπρασιών για τις τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών που απαριθμούνται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχεία α) έως ζ), θ) και ι), τα κράτη μέλη περιλαμβάνουν:»·

στο στοιχείο α), προστίθεται το ακόλουθο σημείο iv):

«iv) προμηθευτές υψηλού κινδύνου όπως ορίζονται στο άρθρο 2 σημείο 39) του κανονισμού xxxx/xxxx [CSA2]: Για δημοπρασίες που περιλαμβάνουν συστήματα ελέγχου, συστήματα διαχειριστικού ελέγχου, συστήματα εποπτικού ελέγχου και απόκτησης δεδομένων, συστήματα εξ αποστάσεως πρόσβασης ή τείχη προστασίας, οι προμηθευτές που προσδιορίζονται ως προμηθευτές υψηλού κινδύνου σύμφωνα με τον κανονισμό xxxx/xxxx [CSA2] δεν συμμετέχουν στις ακόλουθες διαδικασίες:

1)στην προμήθεια των εν λόγω προϊόντων ή συστημάτων·

2)στον σχεδιασμό, την ανάπτυξη ή την παραγωγή των εν λόγω προϊόντων ή συστημάτων·

3)στη διαχείριση, τον έλεγχο ή τη λειτουργία των εν λόγω προϊόντων ή συστημάτων·

4)στην ανάπτυξη, συντήρηση, λειτουργία ή επικαιροποίηση του λογισμικού τους.»·

το στοιχείο β) αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: «κριτήρια προεπιλογής ή κριτήρια ανάθεσης όπως αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 2α.»·

γ)προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 2α: «2α. Όταν οι δημοπρασίες έχουν ως μέρος του αντικειμένου τους τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών που παρατίθενται στο παράρτημα II, τα κράτη μέλη περιλαμβάνουν τα κριτήρια προεπιλογής ή ανάθεσης που προβλέπονται στο παράρτημα II. Τα κριτήρια που αφορούν ειδικά κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία εφαρμόζονται μόνο στον βαθμό που τα εν λόγω κατασκευαστικά στοιχεία περιλαμβάνονται στο τελικό προϊόν.»·

δ)στην παράγραφο 3, το πρώτο εδάφιο αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: «Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδώσει εκτελεστική πράξη για τον περαιτέρω προσδιορισμό των κριτηρίων προεπιλογής και ανάθεσης που αναφέρονται στην παράγραφο 1 στοιχείο α) σημεία i), ii) και iii) και στην παράγραφο 2.»·

ε)η παράγραφος 4 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: «4. Τα κράτη μέλη αποδίδουν σε καθένα από τα κριτήρια που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 2α, οσάκις εφαρμόζονται ως κριτήρια ανάθεσης, ελάχιστο συντελεστή στάθμισης 5 % και συνδυασμένο συντελεστή στάθμισης μεταξύ 15 % και 30 % των κριτηρίων ανάθεσης. Τούτο ισχύει με την επιφύλαξη της δυνατότητας να αποδοθεί υψηλότερη βαρύτητα στα κριτήρια που αναφέρονται στην παράγραφο 2 τέταρτο εδάφιο σύμφωνα με τυχόν όρια για τα μη τιμολογιακά κριτήρια που καθορίζονται στους κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις.»·

στ)η παράγραφος 5 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: «5. Τα κράτη μέλη δεν υποχρεούνται να εφαρμόζουν ένα ή περισσότερα από τα κριτήρια προεπιλογής και ανάθεσης που προβλέπονται στην παράγραφο 1 στοιχείο α) σημεία i), ii) και iii) και στην παράγραφο 1 στοιχείο β), όταν η εφαρμογή αυτών των κριτηρίων θα συνεπαγόταν δυσανάλογο κόστος ή σημαντικές καθυστερήσεις στην παράδοση του έργου λόγω της μη διαθεσιμότητας των απαιτούμενων κατασκευαστικών στοιχείων ή τελικών προϊόντων. Διαφορές εκτιμώμενου κόστους άνω του 20 % ανά δημοπρασία μπορούν, βάσει αντικειμενικών και επαληθεύσιμων δεδομένων, να τεκμαίρονται από τα κράτη μέλη ως δυσανάλογες. Καθυστερήσεις άνω των επτά μηνών, βάσει αντικειμενικών, διαφανών και επαληθεύσιμων δεδομένων, μπορούν να θεωρηθούν σημαντικές.»·

ζ)η παράγραφος 7 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: «7. Οι παράγραφοι 1 έως 5 εφαρμόζονται σε τουλάχιστον 40 % του όγκου που δημοπρατείται ετησίως ανά κράτος μέλος ή, εναλλακτικά, σε τουλάχιστον 8 GW ανά έτος ανά κράτος μέλος. Η παράγραφος 1 στοιχείο α) σημεία ii) και iv) εφαρμόζεται στο 100 % του όγκου που δημοπρατείται ανά κράτος μέλος.»·

η)στην παράγραφο 8, η εισαγωγική περίοδος αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: «Έως την 31η Δεκεμβρίου 2027, η Επιτροπή διενεργεί ολοκληρωμένη αξιολόγηση της εφαρμογής των κριτηρίων που αναφέρονται στην παράγραφο 2 και των επιπτώσεών τους στην επιτάχυνση της εκδίπλωσης τεχνολογιών ανανεώσιμης ενέργειας. Έως την 31η Δεκεμβρίου 2029 και στη συνέχεια ανά διετία, η Επιτροπή διενεργεί ολοκληρωμένη αξιολόγηση της εφαρμογής των κριτηρίων που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 2α, καθώς και των επιπτώσεών τους στην επιτάχυνση της εκδίπλωσης τεχνολογιών ανανεώσιμης ενέργειας. Ειδικότερα, η Επιτροπή αξιολογεί τον αντίκτυπο των κριτηρίων στα εξής:».

6)Προστίθενται τα ακόλουθα άρθρα 28α έως 28ε:

«Άρθρο 28α
Απαιτήσεις προέλευσης για άλλες μορφές δημόσιας παρέμβασης

1.Με την επιφύλαξη των άρθρων 107 και 108 της ΣΛΕΕ, τα καθεστώτα στήριξης που αναφέρονται στο παράρτημα II περιλαμβάνουν τις απαιτήσεις που ορίζονται σε αυτό. Οι απαιτήσεις που αφορούν ειδικά κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία εφαρμόζονται μόνο στον βαθμό που τα εν λόγω κατασκευαστικά στοιχεία περιλαμβάνονται στο τελικό προϊόν.

2.Κατά τον σχεδιασμό και την εφαρμογή καθεστώτος δυνάμει της παραγράφου 1, η αρχή αξιολογεί την εκπλήρωση των απαιτήσεων βασιζόμενη σε ανοικτή, αμερόληπτη και διαφανή διαδικασία.

3.Όταν χορηγείται πρόσθετη οικονομική αποζημίωση, αυτή δεν υπερβαίνει το 15 % του κόστους του τελικού προϊόντος για τον καταναλωτή, συμπεριλαμβανομένου του κόστους μεταφοράς και εγκατάστασης, κατά περίπτωση, με εξαίρεση τα καθεστώτα που στοχεύουν σε πολίτες οι οποίοι ζουν σε ενεργειακή φτώχεια, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 1) του κανονισμού (ΕΕ) 2023/955 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (57) , για τα οποία το όριο είναι 20 %.

Άρθρο 28β
Περιορισμοί σε προμηθευτές υψηλού κινδύνου για άλλες μορφές δημόσιας παρέμβασης

Για τα καθεστώτα στήριξης που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των άρθρων 28 και 28α και περιλαμβάνουν συστήματα ελέγχου, συστήματα διαχειριστικού ελέγχου, συστήματα εποπτικού ελέγχου και απόκτησης δεδομένων, συστήματα εξ αποστάσεως πρόσβασης ή τείχη προστασίας, τα κράτη μέλη σχεδιάζουν τα εν λόγω καθεστώτα κατά τρόπο ώστε να διασφαλίζεται ότι οι δικαιούχοι είναι επιλέξιμοι για το καθεστώς μόνο όταν οι προμηθευτές που προσδιορίζονται ως προμηθευτές υψηλού κινδύνου σύμφωνα με τον κανονισμό xxxx/xxxx [CSA2] δεν συμμετέχουν στις ακόλουθες διαδικασίες:

α)στην προμήθεια των εν λόγω προϊόντων ή συστημάτων·

β)στον σχεδιασμό, την ανάπτυξη ή την παραγωγή των εν λόγω προϊόντων ή συστημάτων·

γ)στη διαχείριση, τον έλεγχο ή τη λειτουργία των εν λόγω προϊόντων ή συστημάτων·

δ)στην ανάπτυξη, συντήρηση, λειτουργία ή επικαιροποίηση του λογισμικού τους.

Άρθρο 28γ
Απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης για την παροχή στήριξης από τα κράτη μέλη στην κατασκευή και την παραγωγή τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών

1.Με την επιφύλαξη των άρθρων 107 και 108 της ΣΛΕΕ και σύμφωνα με τις διεθνείς δεσμεύσεις της Ένωσης, όταν στηρίζουν την κατασκευή ή την παραγωγή τελικών προϊόντων τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών που αναφέρονται στο παράρτημα II του παρόντος κανονισμού, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι πληρούνται οι απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης που ορίζονται στο εν λόγω παράρτημα. Οι απαιτήσεις που αφορούν ειδικά κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία εφαρμόζονται μόνο στον βαθμό που τα εν λόγω κατασκευαστικά στοιχεία περιλαμβάνονται στο τελικό προϊόν.

2.Τα κράτη μέλη μπορούν να αποφασίσουν να μην εφαρμόζουν μία ή περισσότερες από τις απαιτήσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1 εφόσον πληρούται οποιαδήποτε από τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

α)τα απαιτούμενα κατασκευαστικά στοιχεία μπορούν να παρασχεθούν μόνο από έναν συγκεκριμένο οικονομικό φορέα ως προμηθευτή και δεν υπάρχει εύλογη εναλλακτική λύση ή υποκατάστατο και η απουσία ανταγωνισμού δεν είναι αποτέλεσμα τεχνητού περιορισμού των παραμέτρων της διαδικασίας σύναψης δημόσιων συμβάσεων·

β)η εφαρμογή τους θα οδηγούσε σε δυσανάλογο κόστος ή τεχνική ασυμβατότητα κατά τη λειτουργία ή τη συντήρηση. Διαφορές εκτιμώμενου κόστους άνω του 25 % μπορούν, βάσει αντικειμενικών και διαφανών δεδομένων, να τεκμαίρονται δυσανάλογες·

γ)η εφαρμογή τους θα έθετε σε κίνδυνο το έργο ή θα οδηγούσε σε σημαντικές καθυστερήσεις στην παράδοση του έργου λόγω της μη διαθεσιμότητας των απαιτούμενων κατασκευαστικών στοιχείων ή τελικών προϊόντων. Καθυστερήσεις άνω των επτά μηνών, βάσει αντικειμενικών, διαφανών και επαληθεύσιμων δεδομένων, μπορούν να θεωρηθούν σημαντικές.

3.Με την επιφύλαξη των άρθρων 107 και 108 της ΣΛΕΕ και σύμφωνα με τις διεθνείς δεσμεύσεις της Ένωσης, όταν στηρίζουν την παραγωγή τελικών προϊόντων τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών που αναφέρονται στο παράρτημα II του παρόντος κανονισμού και που περιλαμβάνουν συστήματα ελέγχου, συστήματα διαχειριστικού ελέγχου, συστήματα εποπτικού ελέγχου και απόκτησης δεδομένων, συστήματα εξ αποστάσεως πρόσβασης ή τείχη προστασίας, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι προμηθευτές που προσδιορίζονται ως προμηθευτές υψηλού κινδύνου σύμφωνα με τον κανονισμό xxxx/xxxx [CSA2] δεν συμμετέχουν στις ακόλουθες διαδικασίες:

α)στην προμήθεια των εν λόγω προϊόντων ή συστημάτων·

β)στον σχεδιασμό, την ανάπτυξη ή την παραγωγή των εν λόγω προϊόντων ή συστημάτων·

γ)στη διαχείριση, τον έλεγχο ή τη λειτουργία των εν λόγω προϊόντων ή συστημάτων·

δ)στην ανάπτυξη, συντήρηση, λειτουργία ή επικαιροποίηση του λογισμικού τους.

Άρθρο 28δ
Ενωσιακή προέλευση

1.Για τους σκοπούς των άρθρων 25α, 26 και 28α και 28γ, ως περιεχόμενο ενωσιακής προέλευσης νοείται το περιεχόμενο που προέρχεται από την Ένωση.

2.Η προέλευση των προϊόντων και κατασκευαστικών στοιχείων καθορίζεται βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 952/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Άρθρο 28ε

Περιεχόμενο ισοδύναμο με περιεχόμενο ενωσιακής προέλευσης στις δημόσιες συμβάσεις

1.Όσον αφορά τις απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης που αναφέρονται στο άρθρο 25α, περιεχόμενο που προέρχεται από τρίτες χώρες με τις οποίες η Ένωση έχει συνάψει συμφωνία για τη δημιουργία ζώνης ελεύθερων συναλλαγών ή τελωνειακής ένωσης, ή οι οποίες είναι συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας για τις δημόσιες συμβάσεις, όταν υπάρχουν σχετικές υποχρεώσεις της Ένωσης βάσει της εν λόγω συμφωνίας, θεωρείται ενωσιακής προέλευσης.

2.Η Επιτροπή εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 44 προκειμένου να εξαιρεί, εν όλω ή εν μέρει, τρίτη χώρα από το πεδίο εφαρμογής της παραγράφου 1 με βάση οποιοδήποτε από τα ακόλουθα κριτήρια:

ε)η εν λόγω τρίτη χώρα δεν έχει επιφυλάξει εθνική μεταχείριση σχετικά με προϊόντα ή οντότητες της Ένωσης στο πλαίσιο των συμφωνιών που αναφέρονται στην παράγραφο 1 σε σχέση με οποιαδήποτε από τις τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών που παρατίθενται στο άρθρο 4 σημείο 1)·

στ)η εξαίρεση αυτή δικαιολογείται για την αποφυγή εξαρτήσεων ή άλλων εξελίξεων που ενδέχεται να απειλήσουν την ασφάλεια του εφοδιασμού της Ένωσης με τα εν λόγω προϊόντα·

ζ)η εξαίρεση αυτή δικαιολογείται βάσει οποιασδήποτε άλλης εξαίρεσης στο πλαίσιο της ισχύουσας συμφωνίας.

Άρθρο 28στ

Περιεχόμενο ισοδύναμο με περιεχόμενο ενωσιακής προέλευσης στις δημοπρασίες

3.Όσον αφορά τις απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης που αναφέρονται στο άρθρο 26, περιεχόμενο που προέρχεται από τρίτες χώρες με τις οποίες η Ένωση έχει συνάψει συμφωνία για τη δημιουργία ζώνης ελεύθερων συναλλαγών ή τελωνειακής ένωσης, θεωρείται ενωσιακής προέλευσης.

4.Η Επιτροπή εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 44 προκειμένου να εξαιρεί, εν όλω ή εν μέρει, τρίτη χώρα από το πεδίο εφαρμογής της παραγράφου 1 με βάση οποιοδήποτε από τα ακόλουθα κριτήρια:

η)η εν λόγω τρίτη χώρα δεν έχει επιφυλάξει εθνική μεταχείριση σχετικά με προϊόντα ή οντότητες της Ένωσης στο πλαίσιο των συμφωνιών που αναφέρονται στην παράγραφο 1 σε σχέση με οποιαδήποτε από τις τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών που παρατίθενται στο άρθρο 4 σημείο 1)·

θ)η εξαίρεση αυτή δικαιολογείται για την αποφυγή εξαρτήσεων ή άλλων εξελίξεων που ενδέχεται να απειλήσουν την ασφάλεια του εφοδιασμού της Ένωσης με τα εν λόγω προϊόντα·

ι)η εξαίρεση αυτή δικαιολογείται βάσει οποιασδήποτε άλλης εξαίρεσης στο πλαίσιο της ισχύουσας συμφωνίας.

Άρθρο 28ζ

Περιεχόμενο ισοδύναμο με περιεχόμενο ενωσιακής προέλευσης σε άλλες μορφές δημόσιας παρέμβασης

1.    Όσον αφορά τις απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης που ορίζονται στο άρθρο 28α, περιεχόμενο που προέρχεται από τρίτες χώρες με τις οποίες η Ένωση έχει συνάψει συμφωνία για τη δημιουργία ζώνης ελεύθερων συναλλαγών ή τελωνειακής ένωσης, θεωρείται ενωσιακής προέλευσης.

2. Η Επιτροπή εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 44 προκειμένου να εξαιρεί, εν όλω ή εν μέρει, τρίτη χώρα από το πεδίο εφαρμογής της παραγράφου 1 με βάση οποιοδήποτε από τα ακόλουθα κριτήρια:

ια)η εν λόγω τρίτη χώρα δεν έχει επιφυλάξει εθνική μεταχείριση σχετικά με προϊόντα ή οντότητες της Ένωσης στο πλαίσιο των συμφωνιών που αναφέρονται στην παράγραφο 1 σε σχέση με οποιαδήποτε από τις τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών που παρατίθενται στο άρθρο 4 σημείο 1)·

ιβ)η εξαίρεση αυτή δικαιολογείται για την αποφυγή εξαρτήσεων ή άλλων εξελίξεων που ενδέχεται να απειλήσουν την ασφάλεια του εφοδιασμού της Ένωσης με τα εν λόγω προϊόντα·

ιγ)η εξαίρεση αυτή δικαιολογείται βάσει οποιασδήποτε άλλης εξαίρεσης στο πλαίσιο της ισχύουσας συμφωνίας.

Άρθρο 28η
Ανάθεση εξουσιών

1.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 44 για την τροποποίηση των απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης που προβλέπονται στο παράρτημα II, λαμβανομένων υπόψη των ακόλουθων κριτηρίων:

α)κατάσταση της αγοράς σε ενωσιακό επίπεδο, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης των μεριδίων αγοράς της Ένωσης και της παραγωγής του ενωσιακού κλάδου παραγωγής σε επίπεδο χαμηλότερο από την παραγωγική ικανότητα·

β)συμβολή των απαιτήσεων στην επίτευξη του στόχου της Ένωσης για δημόσια τάξη, οικονομική ασφάλεια, ανθεκτικότητα και κλιματική ουδετερότητα, όπως ορίζεται στον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1119·

γ)τεχνολογική πρόοδος·

δ)ζήτηση για τις σχετικές τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών·

ε)αντίκτυπος του καθορισμού απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης στη συνολική ανταγωνιστικότητα και τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου των σχετικών τομέων.

2.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για τη συμπλήρωση του παραρτήματος II με απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης για πρόσθετα συγκεκριμένα τελικά προϊόντα τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχεία ζ), η), ι), ια), ιδ), ιστ) και ιθ), καθώς και ηλιοθερμικές τεχνολογίες που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχείο α), τεχνολογίες κύκλου πυρηνικού καυσίμου που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχείο θ) και τεχνολογίες ηλεκτρικής πρόωσης για μεταφορές που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχείο ιη), οι οποίες απαιτούνται σύμφωνα με τα άρθρα 25α, 26, 28α και 28γ. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τα ακόλουθα:

α)την κατάσταση της αγοράς σε ενωσιακό επίπεδο, όπως προσδιορίστηκε μέσω δραστηριοτήτων παρακολούθησης, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης των μεριδίων αγοράς της Ένωσης και της παραγωγής του ενωσιακού κλάδου παραγωγής σε επίπεδο χαμηλότερο από την παραγωγική ικανότητα·

β)τη συμβολή των απαιτήσεων στην επίτευξη του στόχου της Ένωσης για δημόσια τάξη, οικονομική ασφάλεια, ανθεκτικότητα και κλιματική ουδετερότητα·

γ)τον αντίκτυπο του καθορισμού απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης, απαιτήσεων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών ή αμφότερων των απαιτήσεων στη συνολική ανταγωνιστικότητα και στις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου των σχετικών τομέων, καθώς και στο κόστος επόμενου σταδίου για τους καταναλωτές και τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις και στους δημόσιους προϋπολογισμούς·

δ)τη ζήτηση για τα σχετικά προϊόντα ή τεχνολογίες.

1.Οι κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που αναφέρονται στην παράγραφο 2 καθορίζουν:

α)τα προϊόντα και τα κατασκευαστικά στοιχεία στα οποία εφαρμόζονται οι ελάχιστες απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης·

β)το πεδίο εφαρμογής των ελάχιστων απαιτήσεων ενωσιακής προέλευσης.».

7)Το άρθρο 42 τροποποιείται ως εξής:

α)προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 2α:

«2α. Τα κράτη μέλη, οι δημόσιες αρχές, οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς που εφαρμόζουν το κεφάλαιο IV του παρόντος κανονισμού υποβάλλουν έκθεση σχετικά με την εφαρμογή των εξαιρέσεων σύμφωνα με τις διατάξεις του εν λόγω κεφαλαίου.»·

β)η παράγραφος 3 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«3. Όταν τα στοιχεία που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 2α δεν περιλαμβάνονται ήδη στα εθνικά σχέδια για την ενέργεια και το κλίμα ή δεν είναι σύμφωνα με αυτά, κάθε κράτος μέλος υποβάλλει στην Επιτροπή έκθεση έως τις 15 Μαρτίου 2027 και στη συνέχεια ανά τριετία.».

8)Προστίθεται το ακόλουθο παράρτημα II:

«ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II
Απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης για τις τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών

Μέρος I — Σύναψη δημόσιων συμβάσεων

1.Σύμφωνα με το άρθρο 25α, για τις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων που δημοσιεύονται μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού και εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των οδηγιών 2014/23/ΕΕ, 2014/24/ΕΕ ή 2014/25/ΕΕ, όταν οι συμβάσεις, οι συμβάσεις έργων ή οι συμβάσεις παραχώρησης έργων περιλαμβάνουν την προμήθεια των ακόλουθων τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών, τα έγγραφα των δημόσιων συμβάσεων περιλαμβάνουν τις απαιτήσεις που ορίζονται κατωτέρω:

α)συστήματα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρία:

Από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 1 έτος από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού] έως την/τις [3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], τα συστήματα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρία προέρχονται από την Ένωση και, για έργα που περιλαμβάνουν αποθήκευση ενέργειας σε μπαταρία άνω της 1 μεγαβατώρας, περιέχουν σύστημα διαχείρισης μπαταρίας που προέρχεται από την Ένωση.

Από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], τα συστήματα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρία προέρχονται από την Ένωση και περιέχουν στοιχεία μπαταρίας, σύστημα διαχείρισης μπαταρίας, καθώς και ένα πρόσθετο κύριο συγκεκριμένο κατασκευαστικό στοιχείο που προέρχεται από την Ένωση·

β)ηλιακές Φ/Β τεχνολογίες: Από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], οι Φ/Β αντιστροφείς και τα Φ/Β στοιχεία ή ισοδύναμα προέρχονται από την Ένωση·

γ)υδραυλικές αντλίες θερμότητας: Από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], οι υδραυλικές αντλίες θερμότητας προέρχονται από την Ένωση·

δ)χερσαίες και υπεράκτιες τεχνολογίες αιολικής ενέργειας:

Από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 1 έτος από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού] έως την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], ένα κύριο συγκεκριμένο κατασκευαστικό στοιχείο προέρχεται από την Ένωση.

Από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], δύο κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία προέρχονται από την Ένωση·

ε)τεχνολογίες πυρηνικής σχάσης:

Για διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων που δημοσιεύονται μετά την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 4 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], όταν οι συμβάσεις έργων ή οι συμβάσεις παραχώρησης έργων περιλαμβάνουν την κατασκευή νέου πυρηνικού σταθμού ηλεκτροπαραγωγής, συμπεριλαμβανομένων μικρών δομοστοιχειωτών πυρηνικών αντιδραστήρων (SMR), τουλάχιστον δύο κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία προέρχονται από την Ένωση.

Για διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων που δημοσιεύονται μετά την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 6 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], όταν οι συμβάσεις έργων ή οι συμβάσεις παραχώρησης έργων περιλαμβάνουν την κατασκευή νέου πυρηνικού σταθμού ηλεκτροπαραγωγής, συμπεριλαμβανομένων μικρών δομοστοιχειωτών πυρηνικών αντιδραστήρων (SMR), τουλάχιστον τρία κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία προέρχονται από την Ένωση.

Οι απαιτήσεις αυτές δεν ισχύουν για έργα έρευνας, ανάπτυξης και καινοτομίας, συμπεριλαμβανομένης της πρώτης βιομηχανικής ανάπτυξης πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής.

Μέρος II — Δημοπρασίες

Σύμφωνα με το άρθρο 26, όταν οι δημοπρασίες έχουν ως μέρος του αντικείμενου τους τις ακόλουθες τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών, τα κράτη μέλη περιλαμβάνουν τα κριτήρια προεπιλογής ή ανάθεσης που καθορίζονται κατωτέρω:

α)συστήματα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρία:

Για δημοπρασίες που δημοσιεύονται από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 1 έτος από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού] έως την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], το σύστημα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρία προέρχεται από την Ένωση και, για έργα που περιλαμβάνουν αποθήκευση ενέργειας σε μπαταρία άνω της 1 μεγαβατώρας, περιέχει σύστημα διαχείρισης μπαταρίας που προέρχεται από την Ένωση.

Για δημοπρασίες που δημοσιεύονται μετά την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], το σύστημα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρία προέρχεται από την Ένωση και περιέχει στοιχεία μπαταρίας, σύστημα διαχείρισης μπαταρίας, καθώς και ένα πρόσθετο κύριο συγκεκριμένο κατασκευαστικό στοιχείο που προέρχεται από την Ένωση·

β)ηλιακές Φ/Β τεχνολογίες: Για δημοπρασίες που δημοσιεύονται μετά την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], οι Φ/Β αντιστροφείς και τα Φ/Β στοιχεία ή ισοδύναμα προέρχονται από την Ένωση·

γ)υδρογόνο:

Για δημοπρασίες που δημοσιεύονται μετά την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 1 έτος από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], οι ηλεκτρολυτικές κυψέλες που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή υδρογόνου προέρχονται από την Ένωση, και οι συστοιχίες, καθώς και ένα πρόσθετο κύριο ειδικό κατασκευαστικό στοιχείο, προέρχονται από την Ένωση.

Για δημοπρασίες που δημοσιεύονται μετά την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], οι ηλεκτρολυτικές κυψέλες που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή υδρογόνου προέρχονται από την Ένωση, και οι συστοιχίες, καθώς και δύο πρόσθετα κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία, προέρχονται από την Ένωση·

δ)χερσαίες και υπεράκτιες τεχνολογίες αιολικής ενέργειας:

Για δημοπρασίες που δημοσιεύονται από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 1 έτος από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού] έως την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], ένα κύριο συγκεκριμένο κατασκευαστικό στοιχείο της ανεμογεννήτριας προέρχεται από την Ένωση.

Για δημοπρασίες που δημοσιεύονται μετά την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], δύο κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία της ανεμογεννήτριας προέρχονται από την Ένωση.

Μέρος III — Άλλες μορφές δημόσιας παρέμβασης

Σύμφωνα με το άρθρο 28β, όταν αποφασίζουν να θεσπίσουν νέα καθεστώτα ή να επικαιροποιήσουν υφιστάμενα καθεστώτα προς όφελος νοικοκυριών ή εταιρειών που στηρίζουν τη ζήτηση για τελικά προϊόντα τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών που περιλαμβάνονται στην παρούσα παράγραφο, τα κράτη μέλη, οι περιφερειακές ή τοπικές αρχές, οι οργανισμοί δημοσίου δικαίου ή οι ενώσεις που αποτελούνται από μία ή περισσότερες από τις εν λόγω αρχές ή από έναν ή περισσότερους από τους εν λόγω οργανισμούς δημοσίου δικαίου σχεδιάζουν τα καθεστώτα κατά τρόπο ώστε να διασφαλίζεται ότι οι δικαιούχοι είναι επιλέξιμοι για το καθεστώς ή για πρόσθετη οικονομική αποζημίωση μόνον εφόσον πληρούνται οι απαιτήσεις που ορίζονται κατωτέρω:

α)συστήματα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρία:

Για καθεστώτα που θεσπίζονται ή επικαιροποιούνται μεταξύ [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 1 έτος από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού] και [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], τα συστήματα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρία προέρχονται από την Ένωση και, για έργα που περιλαμβάνουν αποθήκευση ενέργειας σε μπαταρία άνω της 1 μεγαβατώρας, περιέχουν σύστημα διαχείρισης μπαταρίας που προέρχεται από την Ένωση.

Για καθεστώτα που θεσπίζονται ή επικαιροποιούνται από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], τα συστήματα αποθήκευσης ενέργειας σε μπαταρία προέρχονται από την Ένωση και περιέχουν στοιχεία μπαταρίας, σύστημα διαχείρισης μπαταρίας, καθώς και ένα πρόσθετο κύριο συγκεκριμένο κατασκευαστικό στοιχείο που προέρχεται από την Ένωση·

β)ηλιακές Φ/Β τεχνολογίες: Για καθεστώτα που θεσπίζονται ή επικαιροποιούνται από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], οι Φ/Β αντιστροφείς και τα Φ/Β στοιχεία ή ισοδύναμα προέρχονται από την Ένωση·

γ)υδραυλικές αντλίες θερμότητας: Για καθεστώτα που θεσπίζονται ή επικαιροποιούνται από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], οι υδραυλικές αντλίες θερμότητας προέρχονται από την Ένωση.

IV — Παροχή στήριξης από τα κράτη μέλη στην κατασκευή ή την παραγωγή τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών

Σύμφωνα με το άρθρο 28γ, όταν στηρίζουν την κατασκευή ή την παραγωγή των ακόλουθων τελικών προϊόντων τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι πληρούνται οι ακόλουθες απαιτήσεις ενωσιακής προέλευσης:

α)υδρογόνο:

Από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 1 έτος από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], κατά τη θέσπιση νέων καθεστώτων στήριξης για επενδύσεις στη στήριξη της ικανότητας παραγωγής ηλεκτρολυτικών κυψελών, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η ηλεκτρολυτική κυψέλη προέρχεται από την Ένωση και η συστοιχία και τουλάχιστον ένα πρόσθετο κύριο συγκεκριμένο κατασκευαστικό στοιχείο της ηλεκτρολυτικής κυψέλης προέρχονται από την Ένωση.

Από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], κατά τη θέσπιση νέων καθεστώτων στήριξης για επενδύσεις στη στήριξη της ικανότητας παραγωγής ηλεκτρολυτικών κυψελών, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η ηλεκτρολυτική κυψέλη προέρχεται από την Ένωση και η συστοιχία και τουλάχιστον δύο πρόσθετα κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία της ηλεκτρολυτικής κυψέλης προέρχονται από την Ένωση·

β)πυρηνική ενέργεια:

Για έργα για τα οποία η αίτηση στήριξης υποβάλλεται μετά την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 4 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], κατά τη στήριξη της κατασκευής νέων πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής, συμπεριλαμβανομένων μικρών δομοστοιχειωτών πυρηνικών αντιδραστήρων (SMR), τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι τουλάχιστον δύο κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία των τελικών προϊόντων τεχνολογίας πυρηνικής σχάσης προέρχονται από την Ένωση.

Για έργα για τα οποία η αίτηση στήριξης υποβάλλεται μετά την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε 6 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού], κατά τη στήριξη της κατασκευής νέων πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής, συμπεριλαμβανομένων μικρών δομοστοιχειωτών πυρηνικών αντιδραστήρων (SMR), τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι τουλάχιστον τρία κύρια συγκεκριμένα κατασκευαστικά στοιχεία των τελικών προϊόντων τεχνολογίας πυρηνικής σχάσης προέρχονται από την Ένωση.

Οι απαιτήσεις αυτές δεν ισχύουν για έργα έρευνας, ανάπτυξης και καινοτομίας, συμπεριλαμβανομένης της πρώτης βιομηχανικής ανάπτυξης πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής.».

Άρθρο 35
Τροποποιήσεις του κανονισμού (ΕΕ) 2024/3110

Στο άρθρο 22 παράγραφος 9 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/3110, το πρώτο εδάφιο αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«Προκειμένου να διασφαλιστεί η διαφάνεια για τους χρήστες και να προωθηθούν βιώσιμα προϊόντα, ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 89 για τη συμπλήρωση του παρόντος κανονισμού, θεσπίζοντας ειδικές απαιτήσεις επισήμανσης περιβαλλοντικής βιωσιμότητας για συγκεκριμένες οικογένειες προϊόντων και κατηγορίες προϊόντων.».

Άρθρο 36
Έναρξη ισχύος και εφαρμογή

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την [...] ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Τα άρθρα 4 και 5 εφαρμόζονται από την/τις [Υπηρεσία Εκδόσεων: να προστεθεί ημερομηνία που αντιστοιχεί σε [ένα] έτος από την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος κανονισμού].

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα στα κράτη μέλη σύμφωνα με τις Συνθήκες.

Βρυξέλλες,

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΚΑΙ ΨΗΦΙΑΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ3

1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας3

1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής3

1.3.Στόχοι3

1.3.1.Γενικοί στόχοι3

1.3.2.Ειδικοί στόχοι3

1.3.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις3

1.3.4.Δείκτες επιδόσεων3

1.4.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά:4

1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας4

1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας4

1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος σημείου «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή δράση και η οποία προστίθεται στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.4

1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος4

1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα5

1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής5

1.6.Διάρκεια της πρότασης/πρωτοβουλίας και των δημοσιονομικών επιπτώσεών της6

1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού6

2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ8

2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων8

2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου8

2.2.1.Αιτιολόγηση των μεθόδων εκτέλεσης του προϋπολογισμού, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της στρατηγικής ελέγχου που προτείνονται8

2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους8

2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο)8

2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας9

3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ10

3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται10

3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις12

3.2.1.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις12

3.2.1.1.Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό12

3.2.1.2.Πιστώσεις από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό17

3.2.2.Εκτιμώμενο αποτέλεσμα που χρηματοδοτείται από επιχειρησιακές πιστώσεις22

3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις24

3.2.3.1. Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό24

3.2.3.2.Πιστώσεις από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό24

3.2.3.3.Σύνολο πιστώσεων24

3.2.4.Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους25

3.2.4.1.Χρηματοδοτούμενες από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό25

3.2.4.2.Χρηματοδοτούμενες από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό26

3.2.4.3.Σύνολο εκτιμώμενων αναγκών σε ανθρώπινους πόρους26

3.2.5.Επισκόπηση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επενδύσεις ψηφιακής τεχνολογίας28

3.2.6.Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο28

3.2.7.Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση28

3.3.Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα29

4.Ψηφιακές διαστάσεις29

4.1.Απαιτήσεις ψηφιακής σημασίας30

4.2.Δεδομένα30

4.3.Ψηφιακές λύσεις31

4.4.Αξιολόγηση διαλειτουργικότητας31

4.5.Μέτρα στήριξης της ψηφιακής εφαρμογής32

1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ

1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας

1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής 

1.3.Στόχοι

1.3.1.Γενικοί στόχοι

1.3.2.Ειδικοί στόχοι

1.3.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις

Να προσδιοριστούν τα αποτελέσματα που αναμένεται να έχει η πρόταση/πρωτοβουλία όσον αφορά τους στοχευόμενους δικαιούχους / τις στοχευόμενες ομάδες.

1.3.4.Δείκτες επιδόσεων

Να προσδιοριστούν οι δείκτες για την παρακολούθηση της προόδου και των επιτευγμάτων.

1.4.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά:

 νέα δράση 

 νέα δράση έπειτα από δοκιμαστικό σχέδιο / προπαρασκευαστική ενέργεια 69  

 την παράταση υφιστάμενης δράσης 

 συγχώνευση ή αναπροσανατολισμό μίας ή περισσότερων δράσεων προς άλλη/νέα δράση

1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας

1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας

1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος σημείου «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή δράση και η οποία προστίθεται στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.

1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος

1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα

1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής

1.6.Διάρκεια της πρότασης/πρωτοβουλίας και των δημοσιονομικών επιπτώσεών της

 περιορισμένη διάρκεια

–    με ισχύ από [ΗΗ/MM]ΕΕΕΕ έως [ΗΗ/MM]ΕΕΕΕ

–    δημοσιονομικές επιπτώσεις από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ για πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ για πιστώσεις πληρωμών

 απεριόριστη διάρκεια

–Περίοδος σταδιακής εφαρμογής από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ,

–και στη συνέχεια πλήρης εφαρμογή.

Ο κανονισμός θα αρχίσει να ισχύει το 2027 και θα εξακολουθήσει να εφαρμόζεται μετά το 2030, με επανεξέταση ανά πενταετία για την αξιολόγηση της προόδου και της ευθυγράμμισης με τους στόχους της Ένωσης για το κλίμα και την οικονομική ασφάλεια.

1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού

 Άμεση διαχείριση από την Επιτροπή

–  από τις υπηρεσίες της, συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού της στις αντιπροσωπείες της Ένωσης

– από τους εκτελεστικούς οργανισμούς

 Επιμερισμένη διαχείριση με τα κράτη μέλη

 Έμμεση διαχείριση με ανάθεση καθηκόντων εκτέλεσης του προϋπολογισμού:

– σε τρίτες χώρες ή οργανισμούς που αυτές έχουν ορίσει

– σε διεθνείς οργανισμούς και στους οργανισμούς αυτών (να προσδιοριστούν)

– στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων

– στους οργανισμούς που αναφέρονται στα άρθρα 70 και 71 του δημοσιονομικού κανονισμού

– σε οργανισμούς δημοσίου δικαίου

– σε οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο και είναι επιφορτισμένοι με δημόσια υπηρεσία, στον βαθμό που τους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις

– σε οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους στους οποίους έχει ανατεθεί η εκτέλεση σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και στους οποίους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις

– σε οργανισμούς ή πρόσωπα επιφορτισμένα με την εφαρμογή συγκεκριμένων δράσεων στην κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφαλείας βάσει του τίτλου V της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τα οποία προσδιορίζονται στην αντίστοιχη βασική πράξη

– σε οργανισμούς που είναι εγκατεστημένοι σε κράτος μέλος, διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους ή το δίκαιο της Ένωσης και είναι επιλέξιμοι για να τους ανατεθεί, σύμφωνα με ειδικούς τομεακούς κανόνες, η εκτέλεση κονδυλίων της Ένωσης ή δημοσιονομικών εγγυήσεων, στον βαθμό που οι εν λόγω οργανισμοί ελέγχονται από οργανισμούς δημοσίου δικαίου ή από οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο και είναι επιφορτισμένοι με δημόσια υπηρεσία και τους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις υπό μορφή από κοινού και εις ολόκληρον ευθύνης από τους ελέγχοντες οργανισμούς ή ισοδύναμες χρηματοοικονομικές εγγυήσεις και οι οποίες μπορεί να περιορίζονται, για κάθε δράση, στο μέγιστο ποσό της στήριξης της Ένωσης.

2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ

2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων

2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου

2.2.1.Αιτιολόγηση των μεθόδων εκτέλεσης του προϋπολογισμού, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της στρατηγικής ελέγχου που προτείνονται

2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους

2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο)

2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας

3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ

3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται

Υφιστάμενες γραμμές του προϋπολογισμού

Κατά σειρά τομέων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμών του προϋπολογισμού

Νέες γραμμές του προϋπολογισμού των οποίων έχει ζητηθεί η δημιουργία

Κατά σειρά τομέων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμών του προϋπολογισμού

3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις

3.2.1.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων, όπως αναλύεται κατωτέρω

3.2.1.1.Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

3.2.2.Εκτιμώμενο αποτέλεσμα που χρηματοδοτείται από επιχειρησιακές πιστώσεις (δεν συμπληρώνεται για αποκεντρωμένους οργανισμούς)

Πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα, όπως αναλύεται κατωτέρω

3.2.3.1. Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

Τα αριθμητικά στοιχεία που παρουσιάζονται στους ανωτέρω πίνακες είναι στο σύνολό τους αυστηρά ενδεικτικά εν αναμονή της έκβασης των διαπραγματεύσεων για το ΠΔΠ 2028-2034, η οποία δεν μπορεί να προδικαστεί.

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)