KOMISJA EUROPEJSKA
Bruksela, dnia 20.6.2017
COM(2017) 329 final
2017/0134(COD)
Wniosek
ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY
w sprawie harmonizacji dochodu narodowego brutto w cenach rynkowych (rozporządzenie DNB), uchylające dyrektywę Rady 89/130/EWG, Euratom i rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1287/2003
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
UZASADNIENIE
1.KONTEKST WNIOSKU
•Przyczyny i cele wniosku
Dochód narodowy brutto (DNB) stanowi podstawę do obliczeń największej części zasobów własnych w budżecie Unii Europejskiej (UE). W rozporządzeniu Rady (WE, Euratom) nr 1287/2003 z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie harmonizacji dochodu narodowego brutto w cenach rynkowych („rozporządzenie DNB”) ustanowiono podstawy statystyczne do obliczania i weryfikacji statystyk dotyczących DNB do celów zasobów własnych.
Komisja uważa, że zmiana rozporządzenia DNB jest konieczna z następujących powodów:
–Nowa „decyzja w sprawie zasobów własnych”, tj. decyzja Rady 2014/335/UE, Euratom w sprawie systemu zasobów własnych Unii Europejskiej, została przyjęta w dniu 26 maja 2014 r. i weszła w życie w dniu 1 października 2016 r. Decyzja ta stanowi, że do celów zasobów własnych DNB państw członkowskich definiowane są zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 549/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie europejskiego systemu rachunków narodowych i regionalnych w Unii Europejskiej (ESA 2010).
–System ESA 2010 został przyjęty w dniu 21 maja 2013 r., a we wrześniu 2014 r. stał się nowym standardem dotyczącym obliczania rachunków narodowych w UE. Rozporządzenie w tej sprawie zastąpiło rozporządzenie Rady (WE) nr 2223/96 z dnia 25 czerwca 1996 r. w sprawie europejskiego systemu rachunków narodowych i regionalnych we Wspólnocie (ESA 95).
–W sprawozdaniu specjalnym nr 11/2013 pt. „Jak uzyskać wiarygodne dane dotyczące dochodu narodowego brutto (DNB) – bardziej usystematyzowane i lepiej ukierunkowane podejście zwiększyłoby skuteczność weryfikacji przeprowadzanych przez Komisję w tym zakresie” Europejski Trybunał Obrachunkowy przedstawił szereg zaleceń dotyczących możliwości usprawnienia tych działań.
–W komunikacie Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie metod tworzenia statystyk UE: wizja na kolejną dekadę przedstawiono m.in. propozycje dotyczące zintegrowania procesów tworzenia statystyk, w tym harmonizacji dat przekazywania danych dotyczących rachunków narodowych i stworzenia jednolitego systemu informatycznego na ich potrzeby.
–Z uwagi na fakt, że dane dotyczące DNB są wykorzystywane również do innych celów niż zasoby własne, i potrzebę utrzymania integralności danych statystycznych uznano, że art. 338 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) stanowi bardziej odpowiednią podstawę prawną do tworzenia statystyk niż podstawa prawna obecnie obowiązującego rozporządzenia, tzn. decyzja Rady 2000/597/WE, Euratom z dnia 29 września 2000 r. w sprawie systemu zasobów własnych Wspólnot – tym bardziej, że decyzja ta została uchylona.
–Europejski System Statystyczny (ESS) postanowił skupić swoje uprawnienia w ramach procedury komitetowej w jednym organie – Komitecie ds. Europejskiego Systemu Statystycznego (Komitet ds. ESS); oznacza to, że obecny Komitet DNB powinien zostać zastąpiony formalną grupą ekspertów.
•Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki
Treść niniejszego wniosku jest bardzo podobna do rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1287/2003. Przepisy zawarte we wniosku zostaną jednak rozbite na dwa akty prawne – rozporządzenie przyjmowane przez Radę i Parlament Europejski oraz decyzję Komisji określającą zadania formalnej grupy ekspertów, która zastąpi Komitet DNB.
•Spójność z innymi politykami Unii
2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ
•Podstawa prawna
Podstawą prawną statystyki europejskiej jest art. 338 TFUE. Zgodnie z art. 338 ust. 1 Parlament Europejski i Rada, stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą, uchwalają środki w celu tworzenia statystyk, jeżeli jest to konieczne do wykonywania działań Unii. W art. 338 ust. 2 określono wymogi dotyczące tworzenia statystyk europejskich, stanowiąc, że proces ten odbywa się w poszanowaniu bezstronności, rzetelności, obiektywizmu, niezależności naukowej, efektywności pod względem kosztów oraz poufności informacji statystycznych.
Przyjęcie jako podstawy prawnej art. 338 ust. 1 TFUE stanowi zmianę w stosunku do rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1287/2003, którego podstawą prawną był art. 8 ust. 2 wcześniejszej decyzji w sprawie zasobów własnych – decyzji 2000/597/WE, Euratom. Nowa decyzja w sprawie zasobów własnych (decyzja Rady 2014/335/UE, EURATOM) nie zawiera podobnej podstawy prawnej do przyjęcia nowego rozporządzenia DNB.
Głównym celem niniejszego rozporządzenia jest dostosowanie DNB do rozporządzenia (UE) nr 549/2013, którego podstawą prawną jest również art. 338 ust. 1. Oprócz tego dane dotyczące DNB są wykorzystywane również do innych celów niż zasoby własne, w szczególności krajowych polityk gospodarczych i różnych polityk unijnych. W związku z powyższym art. 338 ust. 1 TFUE stanowi odpowiednią i właściwą podstawę prawną. Zastosowanie art. 338 ust. 1 TFUE pozwala uwzględnić i wesprzeć politykę określoną w nowej decyzji w sprawie zasobów własnych, a jednocześnie podkreślić fakt, że przedmiotem proponowanego nowego rozporządzenia są dane mające większe znaczenie dla statystyk.
•Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych)
Zasada pomocniczości ma zastosowanie, o ile wniosek nie wchodzi w zakres wyłącznych kompetencji Unii.
Wniosek w sprawie niniejszego rozporządzenia został przygotowany w celu zwiększenia porównywalności, wiarygodności i kompletności agregatu DNB. Dane dotyczące DNB mogą być weryfikowane tylko na poziomie UE w celu ustalenia wysokości składek do budżetu UE. Państwa członkowskie działające niezależnie nie są w stanie osiągnąć w sposób wystarczający celu proponowanego działania, którym jest zapewnienie porównywalności, wiarygodności i kompletności. Podjęcie działania na poziomie UE, na podstawie unijnego aktu prawnego, umożliwia skuteczniejsze osiągnięcie tego celu.
Unia może zatem przyjąć środki w tym obszarze zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu.
•Proporcjonalność
Wniosek dotyczy zbierania danych dotyczących DNB. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ESA 2010, który jest przepisem przejściowym, ostatecznymi jednolitymi warunkami poboru środków własnych powinna być nadal ESA 95, podczas gdy decyzja Rady 2007/436/WE, Euratom z dnia 7 czerwca 2007 r. w sprawie systemu zasobów własnych Wspólnot Europejskich pozostaje w mocy. Decyzja 2007/436/WE, Euratom zostaje obecnie zastąpiona i w związku z tym należy dostosować odpowiednio zbieranie danych dotyczących DNB.
Proponowane zmiany w stosunku do rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1287/2003 polegają na dostosowaniu przekazywania danych dotyczących DNB do ESA 2010 i zastąpieniu Komitetu DNB Komitetem ds. ESS jako komitetu procedury komitetowej stanowiącego element nowej struktury ESS, aby poprawić koordynację i partnerstwo w ramach przejrzystej struktury piramidalnej ESS, w której Komitet ds. ESS ma być najwyższym organem strategicznym. W lutym 2012 r. podejście to uzyskało poparcie Komitetu ds. ESS.
Zmiany te nie wykraczają poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celów rozporządzenia.
•Wybór instrumentu
Wybór instrumentu nie uległ zmianie w stosunku do wcześniej obowiązującego aktu prawnego. Po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia konieczne będzie jednak przyjęcie decyzji Komisji ustanawiającej grupę ekspertów ds. DNB.
3.WYNIKI OCEN EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW
•Oceny ex post/kontrole sprawności obowiązującego prawodawstwa
Należy zauważyć, że proponowane rozporządzenie stanowi po prostu aktualizację obecnie obowiązującego rozporządzenia, która jest konieczna, aby uwzględnić nową podstawę prawną, nową decyzję w sprawie zasobów własnych i powiązane z nią przepisy, ESA 2010 oraz zalecenia wydane przez Europejski Trybunał Obrachunkowy w ramach specjalnego audytu.
Zgodnie ze standardami Komisji na potrzeby oceny istniejącego prawodawstwa, w tym oceny Europejskiego programu statystycznego, zastosowano system obowiązujący w Eurostacie, który stanowił centralny element całego procesu. Oprócz tego Eurostat przeprowadza co roku badania w celu uzyskania lepszej wiedzy na temat użytkowników, ich potrzeb i zadowolenia z usług Eurostatu. Wyniki ocen są wykorzystywane przez Eurostat do ulepszania procesu tworzenia danych i wyników statystycznych. Są one wykorzystywane w różnych planach strategicznych, takich jak program prac i plan zarządzania.
Zainteresowane strony (użytkownicy i państwa członkowskie) dokonywały regularnych ocen produktów statystycznych Eurostatu do 2013 r. Ostatnia ocena rachunków narodowych miała miejsce w 2010 r. Jej przedmiotem był cały zbiór rachunków narodowych, ale wyniki tej oceny mają znaczenie dla DNB, który stanowi jeden z najważniejszych agregatów.
Zadowolenie użytkowników jest mierzone wskaźnikiem odnoszącym się do szeregu czynników. Wskaźnik zadowolenia dotyczący porównywalności między krajami i regionami (stanowiącej kluczowy element niniejszego wniosku) wyniósł 0,8. Uwzględniono zalecenie dotyczące ulepszenia metadanych.
Jeżeli chodzi o Komitet DNB, który zostanie zastąpiony formalną grupą ekspertów, odnotowano wysokie wskaźniki zadowolenia z możliwości wnoszenia przez państwa członkowskie wkładu w ramach Komitetu DNB i przygotowywania jego decyzji (1,0), a także z roli Komitetu DNB w rozwoju metodologii rachunków narodowych (1,0) i ogólnej efektywności Komitetu DNB (0,83). W związku z niższym wskaźnikiem zadowolenia z tego ostatniego aspektu oraz w odpowiedzi na zgłoszone wolne uwagi zmieniono język posiedzeń (są one obecnie prowadzone w języku angielskim, ponieważ tłumacze ustni nie zawsze dobrze rozumieli omawiane kwestie techniczne) i zwiększono dostępność wykazów dotyczących DNB. Uwzględniono również sugestię dotyczącą określenia najlepszego metodologicznego rozwiązania na potrzeby obliczeń i przypisywania usług pośrednictwa finansowego mierzonych pośrednio (FISIM).
Komitet DNB wydaje opinię w sprawie prawidłowości danych DNB przekazywanych do celów zasobów własnych każdego roku, podczas swojego jesiennego posiedzenia. Opinia ta była zawsze pozytywna.
•Konsultacje z zainteresowanymi stronami
Wniosek był szczegółowo dyskutowany na posiedzeniach Komitetu DNB w latach 2012 (dwie sesje), 2013 (dwie sesje), 2015 (jedna sesja) i 2016 (dwie sesje). Istnieje poparcie dla wniosku w sprawie przekazywania danych i sprawozdań dotyczących jakości, wykazów DNB, usprawnionej integracji Komitetu DNB w ramach ogólnej struktury zarządzania Europejskiego Systemu Statystycznego (ESS), procedury weryfikacji oraz wizyt informacyjnych. Komitet DNB z zadowoleniem przyjmuje dostosowanie daty notyfikacji DNB do programu transmisji danych ESA i daty notyfikacji procedury nadmiernego deficytu przypadającej na 30 września.
Komitet ds. Europejskiego Systemu Statystycznego (Komitet ds. ESS) zatwierdził brzmienie wniosku podczas posiedzenia w maju 2013 r.; zmieniony tekst był konsultowany z tym komitetem w maju 2017 r. O przebiegu procedury ustawodawczej dotyczącej wniosku informowano też regularnie dyrektorów ds. statystyk makroekonomicznych podczas ich posiedzeń.
•Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej
Przeprowadzono konsultacje z krajowymi organami statystycznymi w państwach członkowskich w ramach Komitetu DNB oraz posiedzeń dyrektorów ds. statystyk makroekonomicznych (zob. powyżej).
Niniejszy wniosek uwzględnia również zalecenia Europejskiego Trybunału Obrachunkowego przedstawione w jego sprawozdaniu specjalnym dotyczącym DNB.
•Ocena skutków
Wniosek zmniejsza obciążenie państw członkowskich w porównaniu z obecną sytuacją, zapobiegając konieczności przedstawiania podwójnego zestawu rachunków, po jednym dla każdego standardu, która mogłaby się pojawić, gdyby nie dokonano przejścia na ESA 2010 w odniesieniu do zasobów własnych. Ujednolicenie terminów przekazywania danych do celów zasobów własnych opartych na DNB i danych do innych celów związanych z rachunkami narodowymi (np. agregaty rachunków narodowych, statystyki dotyczące nadmiernego zadłużenia i deficytu) również zmniejsza obciążenie sprawozdawcze państw członkowskich.
Przejście na ESA 2010 poprawi jakość danych wykorzystywanych do celów zasobów własnych opartych na DNB.
•Sprawność regulacyjna i uproszczenie
Wniosek jest zgodny z celami programu REFIT dotyczącymi uproszczenia regulacji, ponieważ ujednolica terminy przekazywania danych do celów zasobów własnych opartych na DNB i danych do innych celów związanych z rachunkami narodowymi oraz wprowadza standard ESA 2010, aby zapobiec sytuacji, w której państwa członkowskie musiałyby przedstawiać podwójny zestaw rachunków, jeden zgodnie z ESA 2010 i jeden zgodnie z ESA 95.
Wniosek dotyczy wyłącznie osób przygotowujących rachunki narodowe w państwach członkowskich, nie ma więc wpływu na przedsiębiorstwa.
•Prawa podstawowe
4.WPŁYW NA BUDŻET
Nie są wymagane żadne dodatkowe środki budżetowe.
5.ELEMENTY FAKULTATYWNE
•Plany wdrożenia i monitorowanie, ocena i sprawozdania
Podobnie jak w przypadku obecnego rozporządzenia DNB sprawozdanie w sprawie stosowania nowego rozporządzenia należy przedstawić po upływie trzech lat, tj. przed dniem 31 grudnia 2022 r. Sprawozdanie to będzie dotyczyć takich kwestii jak terminowość przedstawiania oraz jakość wykazów i danych dotyczących DNB, działanie Komitetu ds. ESS i formalnej grupy ekspertów, a także ulepszenia wprowadzone w odniesieniu do DNB.
Najpóźniej pięć lat od daty rozpoczęcia stosowania niniejszego rozporządzenia Komisja przeprowadza ocenę rozporządzenia i przedkłada Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie z najważniejszych ustaleń tej oceny. Ocenę przeprowadza się zgodnie z wytycznymi Komisji dotyczącymi lepszego stanowienia prawa.
Państwa członkowskie dostarczają Komisji informacje niezbędne do przygotowania tego sprawozdania.
Weryfikacja DNB do celów zasobów własnych jest szczegółowo analizowana przez Europejski Trybunał Obrachunkowy w sprawozdaniu rocznym tej instytucji, rozdział „Dochody”.
Działania w tej dziedzinie są raportowane na posiedzeniu dyrektorów ds. statystyk makroekonomicznych co dwa lata.
•Dokumenty wyjaśniające (w przypadku dyrektyw)
•Szczegółowe objaśnienia poszczególnych przepisów wniosku
Struktura wniosku jest zbliżona do struktury obecnie obowiązującego rozporządzenia DNB. Poniżej przedstawiono krótki opis najważniejszych zmian.
Preambuła i motywy
Podkreślają one potrzebę zapewnienia integralności danych statystycznych przy zestawianiu i harmonizacji DNB; jako podstawę prawną wskazano art. 338 ust. 1 TFUE. Dodano odesłania do nowych przepisów w sprawie statystyki, Europejskiego kodeksu praktyk statystycznych oraz do prawodawstwa dotyczącego zasobów własnych.
Artykuł 1: Definicja
Artykuł ten zawiera definicje PKB i DNB. Nie wprowadzono żadnych istotnych zmian, dokonano aktualizacji obowiązującego standardu z ESA 95 na ESA 2010.
Artykuł 2: Przekazywanie danych, rewizje oraz sprawozdania dotyczące jakości
Proponuje się, aby dane były przekazywane do Eurostatu do dnia 30 września zamiast do dnia 22 września. Ten nowy termin jest dopasowany do daty przekazywania innych rachunków narodowych; w ten sposób zmniejsza się obciążenie sprawozdawcze państw członkowskich.
Artykuł 3: Wykaz dotyczący DNB
Dostosowanie do ESA 2010. Ponieważ proces ratyfikacji prawodawstwa dotyczącego zasobów własnych jest tak długi, upłynął już termin przekazywania wykazów. Artykuł ten określa także harmonogram aktualizacji wykazów.
Artykuł 4: Grupa ekspertów ds. DNB
W celu poprawy koordynacji i partnerstwa Komisja zaproponowała nową przejrzystą strukturę piramidalną ESS, w ramach której Komitet ds. ESS jest najwyższym organem strategicznym. Jeden z aspektów tego ulepszenia polega na skupieniu uprawnień w ramach procedury komitetowej w rękach Komitetu ds. ESS. W lutym 2012 r. podejście to uzyskało poparcie Komitetu ds. ESS. Zadania obecnie wykonywane przez Komitet DNB, które nie stanowią prac w ramach procedury komitetowej, w tym przygotowywanie corocznych opinii w sprawie prawidłowości danych DNB przekazywanych przez państwa członkowskie do celów zasobów własnych, zostaną w związku z tym powierzone nowej formalnej grupie ekspertów powołanej przez Komisję. Większość takich zadań innych niż prace w ramach procedury komitetowej, które zgodnie z obecnie obowiązującym rozporządzeniem DNB spoczywały na Komitecie DNB, będzie teraz określana w decyzji Komisji.
Artykuł 5: Procedura weryfikacji. Wyjaśnienia dotyczące prawidłowego wdrażania ESA. Ulepszenie procedur zestawiania danych
Komisja pozostanie odpowiedzialna za weryfikację źródeł danych oraz metod zestawiania DNB. Od czasu przyjęcia ESA 2010 na Komisji spoczywa również odpowiedzialność za przedstawianie wyjaśnień dotyczących prawidłowego wdrażania ESA 2010.
Artykuł 6: Wizyty informacyjne
Obecnie obowiązujące rozporządzenie DNB przewiduje możliwość przeprowadzania „wizytacji mających na celu uzyskanie informacji”, ale nie precyzuje, czego miałyby one dotyczyć. Podczas tych wizyt Komisja może badać aspekty „jakościowe” (tzn. zgodność z ESA 2010) lub „ilościowe” (tzn. dokonywać bezpośredniej weryfikacji obliczeń). Europejski Trybunał Obrachunkowy zalecił Komisji (Eurostatowi), aby większą uwagę poświęcała tym ostatnim aspektom.
Powodem wprowadzenia w przypadku DNB innego typu wizyt informacyjnych niż wizyty dotyczące pozostałych zasobów własnych jest fakt, że chociaż Eurostat dysponuje prawdopodobnie większą wiedzą na temat metodologii ESA, to państwa członkowskie mają praktyczne doświadczenie w stosowaniu tej metodologii do przygotowywania krajowych szacunków.
Artykuł 7
Komitetowi ds. ESS powierzono funkcję wspierania Komisji w przyjmowaniu w ramach procedury komitetowej środków koniecznych do harmonizacji DNB. Komitet ds. ESS zastępuje w związku z tym Komitet DNB, który przestanie istnieć.
Artykuł 8: Sprawozdania
Komisja będzie przedkładać sprawozdania Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
Artykuł 9: Uchylenie obowiązującego prawodawstwa
Po uchyleniu obecnie obowiązujących aktów prawnych – rozporządzenia DNB i dyrektywy PNB – konieczne jest utrzymanie w mocy decyzji podjętych na podstawie tych instrumentów.
2017/0134 (COD)
Wniosek
ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY
w sprawie harmonizacji dochodu narodowego brutto w cenach rynkowych (rozporządzenie DNB), uchylające dyrektywę Rady 89/130/EWG, Euratom i rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1287/2003
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 338 ust. 1,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,
stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)Wzrastający udział zasobów własnych Unii opartych na dochodzie narodowym brutto w cenach rynkowych („DNB”) państw członkowskich stwarza konieczność dalszego wzmocnienia porównywalności, wiarygodności i kompletności tego agregatu.
(2)W przypadku gdy statystyki są wykorzystywane bezpośrednio do celów administracyjnych, szczególne ważne jest zapewnienie integralności danych statystycznych przez poszanowanie zasad Europejskiego kodeksu praktyk statystycznych, poddanego przeglądowi i aktualizacji przez Komitet ds. Europejskiego Systemu Statystycznego w dniu 28 września 2011 r., i przestrzeganie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 223/2009.
(3)Dane te stanowią także ważne narzędzie analityczne dla koordynacji krajowych polityk gospodarczych oraz różnych polityk unijnych.
(4)Zgodnie z art. 2 ust. 7 decyzji Rady 2014/335/UE, Euratom do celów zasobów własnych DNB oznacza roczny DNB w cenach rynkowych, zgodnie z załącznikiem A do rozporządzenia (UE) nr 549/2013 („ESA 2010”). Ponadto decyzja Rady 2007/436/WE, Euratom została uchylona, zgodnie z art. 10 ust. 1 decyzji Rady 2014/335/UE, Euratom i z zastrzeżeniem jej art. 10 ust. 2.
(5)Aby zapewnić niezbędną porównywalność danych dotyczących DNB, należy stosować odpowiednie definicje i reguły rachunkowości ESA 2010. W tym celu procedury oceny oraz rzeczywiście wykorzystywane podstawowe dane powinny pozwolić na prawidłowe stosowanie definicji i reguł rachunkowości ESA 2010.
(6)Konieczne jest, aby źródła i metody stosowane do zestawiania DNB były wiarygodne. W związku z tym należy w jak największym zakresie stosować prawidłowe techniki, a podstawowe statystyki powinny być odporne na błędy, aktualne i odpowiednie do zamierzonego wykorzystania.
(7)Niezbędne jest, aby dane dotyczące DNB były kompletne, w związku z czym powinny one uwzględniać także te rodzaje działalności, które nie są wykazywane w badaniach statystycznych lub wobec organów podatkowych, opieki społecznej lub innych organów administracyjnych. Aby można było uzyskać kompletniejsze dane dotyczące DNB, wymagane jest opracowanie odpowiednich podstaw statystycznych i procedur oceny oraz dokonywanie odpowiednich dostosowań.
(8)W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonania niniejszego rozporządzenia przez dostarczanie danych dotyczących DNB do celów zasobów własnych Komisji należy powierzyć uprawnienia wykonawcze do przyjmowania środków w zakresie wykazu źródeł i metod stosowanych do obliczania DNB i jego składników zgodnie z ESA 2010, a także środków mających na celu zwiększenie porównywalności, wiarygodności i kompletności DNB państw członkowskich. Uprawnienia te powinny być wykonywane zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011.
(9)Rozporządzenie Rady (UE, Euratom) nr 608/2014 przewiduje odbywanie wizyt kontrolnych w państwach członkowskich w celu weryfikowania zasobów własnych. Oprócz wizyt kontrolnych Komisja powinna być również uprawniona do wizyt informacyjnych mających na celu upewnienie się, że dane dotyczące DNB są porównywalne, wiarygodne i kompletne. Udział przedstawicieli krajowych organów statystycznych w wizytach informacyjnych dotyczących DNB odbywających się w innych państwach członkowskich powinien przyczynić się do przejrzystości procesu weryfikacji DNB.
(10)Zgodnie z art. 7 rozporządzenia (WE) nr 223/2009 zasięgnięto opinii Komitetu ds. Europejskiego Systemu Statystycznego (Komitet ds. ESS).
(11)Komitet DNB, o którym mowa w art. 4 rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 1287/2003, wydaje opinie, doradza Komisji i wspiera ją w wykonywaniu jej uprawnień wykonawczych. Zgodnie ze strategią dotyczącą nowej struktury Europejskiego Systemu Statystycznego, która ma poprawić koordynację i partnerstwo dzięki wprowadzeniu nowej przejrzystej struktury piramidalnej, Komitet ds. Europejskiego Systemu Statystycznego ustanowiony rozporządzeniem (WE) nr 223/2009 powinien pełnić rolę doradczą i wspierać Komisję w wykonywaniu jej uprawnień wykonawczych. Komitet DNB należy zatem zastąpić Komitetem ds. ESS, aby wspierał on Komisję w wykonywaniu jej uprawnień wykonawczych na mocy obowiązującego rozporządzenia. Komisja powinna jednak ustanowić formalną grupę ekspertów wspierającą ją w wykonywaniu innych funkcji, które były wcześniej wykonywane przez Komitet DNB na podstawie rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1287/2003 i które nie są związane z wspieraniem Komisji w wykonywaniu jej uprawnień wykonawczych.
(12)Dyrektywa Rady 89/130/EWG, Euratom i rozporządzenie (WE, Euratom) nr 1287/2003 ustanowiły procedurę weryfikacji i oceny porównywalności, wiarygodności i kompletności PNB i DNB w ramach Komitetów ds. PNB i DNB, w których państwa członkowskie i Komisja ściśle współpracują. Procedura ta powinna zostać dostosowana w taki sposób, aby uwzględniała: stosowanie DNB do celów zasobów własnych zgodnie z ESA 2010, zmieniony harmonogram udostępniania zasobów własnych oraz niedawne zmiany w Europejskim Systemie Statystycznym. Należy zatem uchylić te akty prawne,
PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
Rozdział I
Definicja i obliczanie dochodu narodowego brutto w cenach rynkowych
Artykuł 1
1. Dochód narodowy brutto w cenach rynkowych (DNB) i produkt krajowy brutto w cenach rynkowych (PKB) definiowane są zgodnie z europejskim systemem rachunków narodowych i regionalnych (ESA 2010) ustanowionym rozporządzeniem (UE) nr 549/2013.
2. Zgodnie z pkt 8.89 załącznika A do rozporządzenia (UE) nr 549/2013 PKB stanowi końcowy rezultat działalności produkcyjnej jednostek produkcyjnych będących rezydentami. Może on być zdefiniowany na trzy sposoby:
a)podejście od strony produkcji: PKB stanowi sumę wartości dodanej brutto poszczególnych sektorów instytucjonalnych lub poszczególnych gałęzi powiększoną o podatki od produktów pomniejszone o dotacje do produktów (które nie są przydzielone do sektorów czy gałęzi). Jest on też pozycją bilansującą rachunku produkcji gospodarki ogółem;
b)podejście od strony rozdysponowania: PKB stanowi sumę końcowego wykorzystania wyrobów i usług przez jednostki instytucjonalne będące rezydentami (spożycia i akumulacji brutto), powiększonego o eksport i pomniejszonego o import towarów i usług;
c)podejście od strony dochodów: PKB stanowi sumę rozchodów na rachunku tworzenia dochodów gospodarki ogółem (kosztów związanych z zatrudnieniem, podatków związanych z produkcją i importem pomniejszonych o dotacje, nadwyżki operacyjnej brutto oraz dochodu mieszanego gospodarki ogółem).
3. Zgodnie z pkt 8.94 załącznika A do rozporządzenia (UE) nr 549/2013 DNB reprezentuje dochody pierwotne do otrzymania ogółem przez jednostki instytucjonalne będące rezydentami: koszty związane z zatrudnieniem, podatki związane z produkcją i importem pomniejszone o dotacje, dochody z tytułu własności (do otrzymania pomniejszone o dochody do zapłacenia), nadwyżkę operacyjną brutto oraz dochód mieszany brutto. DNB jest równy PKB pomniejszonemu o dochody pierwotne do zapłacenia przez jednostki instytucjonalne będące rezydentami jednostkom instytucjonalnym będącym nierezydentami, powiększonemu o dochody pierwotne do otrzymania od zagranicy przez jednostki instytucjonalne będące rezydentami.
Rozdział II
Przekazywanie danych dotyczących DNB i informacji dodatkowych
Artykuł 2
1. Państwa członkowskie ustalają DNB zgodnie z art. 1 w ramach regularnego zestawiania rachunków narodowych.
2. Do końca września każdego roku państwa członkowskie dostarczają Komisji (Eurostatowi), w ramach krajowych procedur dotyczących rachunków narodowych, dane dotyczące zagregowanego DNB i jego składników zgodnie z definicjami określonymi w art. 1. Wartości ogółem dla PKB i jego składników mogą być przedstawiane zgodnie z trzema podejściami wymienionymi w art. 1 ust. 2. Dostarczone dane dotyczą roku poprzedniego oraz wszelkich zmian danych za lata wcześniejsze.
3. Przekazując dane określone w ust. 2, państwa członkowskie przekazują Komisji (Eurostatowi) sprawozdanie dotyczące jakości danych dotyczących DNB. Sprawozdanie to powinno dostarczać informacji koniecznych do wykazania, w jaki sposób została ustalona wielkość zagregowana, a w szczególności zawierać opis wszelkich istotnych zmian dotyczących wykorzystanych źródeł i metod oraz wyjaśniać wszelkie rewizje, jakich dokonano w stosunku do wcześniejszych szacunków DNB.
Artykuł 3
1. W celu zapewnienia pełnej zgodności z ESA 2010 państwa członkowskie dostarczają Komisji (Eurostatowi) wykaz źródeł i metod stosowanych do obliczania DNB i jego składników zgodnie z ESA 2010.
2. Komisja określa, w drodze aktów wykonawczych, szczegółową strukturę i treść wykazów, o których mowa w ust. 1, oraz harmonogram ich aktualizacji. Akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 7 ust. 2.
3. W celu ułatwienia dokonywania porównawczych analiz zgodności Komisja przygotowuje, w ścisłej współpracy z grupą ekspertów, o której mowa w art. 4, wytyczne dotyczące wykazu.
Rozdział III
Procedury i kontrole dotyczące obliczania DNB
Artykuł 4
Komisja ustanawia formalną grupę ekspertów składającą się z przedstawicieli państw członkowskich, której przewodniczy przedstawiciel Komisji, aby doradzała Komisji i przedstawiała swoje opinie na temat porównywalności, wiarygodności i kompletności obliczeń DNB, badała kwestie związane z wykonywaniem niniejszego rozporządzenia i wydawała coroczne opinie w sprawie prawidłowości danych DNB przekazywanych przez państwa członkowskie do celów zasobów własnych.
Artykuł 5
1. Komisja weryfikuje źródła i metody zawarte w wykazie, o którym mowa w art. 3 ust. 1. W tym celu stosowany jest model weryfikacji opracowany przez Komisję w ścisłej współpracy z grupą ekspertów, o której mowa w art. 4. Model ten opiera się na zasadach wzajemnej weryfikacji i efektywności kosztowej.
2. Komisja ustanowi, w drodze aktów wykonawczych, środki mające na celu zwiększenie porównywalności, wiarygodności i kompletności danych dotyczących DNB. Akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 7 ust. 2.
Artykuł 6
1. Bez uszczerbku dla kontroli przewidzianych w art. 2 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 608/2014 wizyty informacyjne dotyczące DNB mogą, w przypadkach uznanych za stosowne, być przeprowadzane w państwach członkowskich przez Komisję (Eurostat) .
2. Przeprowadzając wizyty informacyjne w państwach członkowskich, Komisja (Eurostat) może zwrócić się o pomoc do ekspertów w dziedzinie rachunków narodowych reprezentujących krajowe organy statystyczne.
Eksperci w dziedzinie rachunków narodowych powinni być zarejestrowani na liście, która jest tworzona na podstawie dobrowolnych kandydatur przesyłanych do Komisji (Eurostatu) przez krajowe organy odpowiedzialne za sprawozdawczość w zakresie rachunków narodowych.
Uczestnictwo państw członkowskich w takich wizytach jest dobrowolne.
Artykuł 7
1. Komisję wspomaga Komitet ds. Europejskiego Systemu Statystycznego, ustanowiony rozporządzeniem (WE) nr 223/2009. Komitet ten jest komitetem w rozumieniu rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
2. W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 5 rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
Rozdział IV
Przepisy końcowe
Artykuł 8
Najpóźniej do dnia 31 grudnia 2022 r. Komisja przedstawia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie w sprawie stosowania niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 9
Dyrektywa 89/130/EWG, Euratom i rozporządzenie (WE, Euratom) nr 1287/2003 tracą moc.
Odesłania do uchylonych aktów traktuje się jako odesłania do niniejszego rozporządzenia i odczytuje zgodnie z tabelami korelacji określonymi w załączniku do niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 10
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.
Sporządzono w Brukseli dnia r.
W imieniu Parlamentu Europejskiego
W imieniu Rady
Przewodniczący
Przewodniczący