51998PC0601

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD inzake de toepassing van area frame sampling en teledetectie voor landbouwstatistieken in de periode 1999-2003

(door de Commissie ingediend)

TOELICHTING

1. Op 14 november 1994 heeft de Raad zijn goedkeuring gegeven aan Besluit 94/753/EG(1) inzake de verdere toepassing, in de periode 1994-1998, van teledetectie ten behoeve van de landbouwstatistiek. Het betrokken project is ook bekend onder de naam MARS (Monitoring Agriculture with Remote Sensing). De verschillende toepassingen die onder dit besluit vallen, zijn meer specifiek bedoeld om

(1) PB L 299 van 22.11.1994, blz. 27

- in de geïnteresseerde lidstaten het gebruik van teledetectie te vergemakkelijken met het oog op verbetering van de nationale systemen voor landbouwstatistiek (Activiteit A - Regionale inventarisatie),

- al vóór de oogst schattingen te geven over het areaal en de potentiële productie van de belangrijkste gewassen op Europese schaal en, binnen de grenzen van de momenteel beschikbare financiën, zo mogelijk per land (Activiteit B - Snelle ramingen op Europese schaal).

Voorts heeft de Raad nota genomen van het voornemen van de Commissie om als onderdeel van het Vierde Kaderprogramma voor onderzoek en ontwikkeling een aantal activiteiten van het project MARS te continueren waarvoor nog verder onderzoek nodig is voordat die activiteiten op Europese schaal kunnen worden toegepast. Hierbij gaat het om:

- de invoering van een geavanceerd landbouwinformatiesysteem op communautair niveau waarbij wordt gewerkt met gegevens die zijn verzameld via de verschillende activiteiten die zijn ontwikkeld en beproefd in de loop van het programma en meer in het bijzonder met de gegevens afkomstig van vroegtijdige schatting van het areaal en van het agrometeorologische model voor opbrengstprognose en bewaking van de stand van de gewassen, dat is ontwikkeld in het kader van MARS (Activiteit C - Geïntegreerd systeem),

- vaststelling van een methode, naar analogie van die welke is ontwikkeld voor de Europese Unie, voor prognoses en vroegtijdige schattingen van de oogsten in bepaalde aan de Europese Unie grenzende gebieden, en met name in de landen in Oost-Europa en eventueel in Noord-Afrika, in samenhang met samenwerkingsprogramma's met de betrokken landen (Activiteit D - Bewaking van en prognoses over oogsten in derde landen),

- voortzetting van onderzoek over toepassingsmogelijkheden van nieuwe waarnemingsinstrumenten voor statistische doeleinden, zoals radar, die een aanvulling zouden zijn op de satellieten met een hoge resolutie en de meteorologische satellieten, die nu voor het project MARS worden gebruikt (Activiteit E - Toepassing van nieuwe methodes of waarnemingsinstrumenten).

2. In artikel 5 van Besluit 94/753/ EG van de Raad is bepaald dat de Commissie uiterlijk op 31 juli 1998 aan het Europees Parlement en aan de Raad verslag uitbrengt over de uitvoering van de acties en over de besteding van de beschikbaar gestelde financiële middelen en dat de Commissie eventueel voorstellen doet voor de verdere toepassing van teledetectie ten behoeve van de landbouwstatistiek.

Bijgaand voorstel betreft reorganisatie, maar ook voortzetting in de periode 1999-2003 van de acties waarbij gebruik wordt gemaakt van area frame sampling (gericht steekproefonderzoek ter plaatse) en teledetectie. Deze technieken hebben tot nu toe bevredigende resultaten opgeleverd en kunnen dus voorzien in de behoefte aan informatie bij de Commissie.

3. Met het oog op de steeds groeiende behoefte, zowel bij de Commissie als bij de lidstaten, aan informatie over het grondgebruik, over de verschillende functies van de landbouw en met name over het effect van de landbouw op het milieu, voorts ook over de ruimtelijke aspecten van de ontwikkelingen in de Europese landbouw, enz., wordt voorgesteld de mogelijkheden van area frame sampling op Europese schaal beter te benutten. Deze onderzoeken zouden gebaseerd moeten worden op een steekproef van oppervlakten die representatief zijn voor het hele grondgebied van de Gemeenschap. Dergelijke onderzoeken zijn al gebruikt voor meer specifieke doeleinden in het kader van MARS en zijn in bepaalde lidstaten een van de steunpilaren van het stelsel van landbouwstatistieken.

Met deze enquêtes kunnen rechtstreekse ramingen over de arealen worden opgesteld, maar ze kunnen ook op hun beurt een onderdeel worden van andere meer specifieke onderzoeken met betrekking tot de verschillende arealen waaruit de steekproef voor de eerstgenoemde enquêtes bestaat. Toepassing van area frame sampling voor het opstellen van statistieken kan vooral nutting zijn in het vooruitzicht van de uitbreiding van de Europese Unie, aangezien het dan nog moeilijker wordt om binnen de vereiste tijd over nationale geharmoniseerde cijfers te beschikken met behulp waarvan dan door aggregatie communautaire cijfers kunnen worden bepaald.

4. De ervaring van de laatste jaren heeft geleerd dat de areaalschattingen via teledetectie nog niet betrouwbaar genoeg zijn en ook nog niet snel genoeg beschikbaar komen en dat bij de huidige stand van de wetenschap slechts tegen veel hogere kosten aan deze twee eisen zou kunnen worden voldaan. Om de technische voorsprong van de Europese Unie op dit gebied te behouden en de mogelijkheden van nieuwe satellieten met hoge resolutie te kunnen testen, zou het wenselijk zijn dat het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek (Ispra) als onderdeel van het Vijfde Kaderprogramma voor onderzoek en ontwikkeling alternatieve methodes of aanzienlijke verbeteringen zou kunnen onderzoeken om de betrouwbaarheid van de areaalschattingen te vergroten. Dit onderzoek zou wel moeten worden uitgevoerd binnen een begroting die spoort met de beschikbare middelen(2). Wel dient reeds nu te worden bepaald dat, als de resultaten van die werkzaamheden voldoende zijn en over een toereikende periode zijn gecontroleerd, die nieuwe methodes kunnen worden gebruikt voor de areaalschattingen zonder dat daarvoor een nieuw besluit van de Raad nodig is.

(2) Zie hoofdstuk II.5 van het voorstel voor een beschikking van de Raad tot vaststelling van een specifiek programma voor onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie uit te voeren door middel van eigen werkzaamheden door het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek voor de Europese Gemeenschap; COM(1998) 305.

5. Tenslotte wordt voorgesteld om voor het agrometeorologische model voor opbrengstprognose en bewaking van de stand van de gewassen dat door het GCO is ontwikkeld in de loop van de eerste en tweede fase van MARS, over te gaan van de experimentele en onderzoekfase naar het toepassingsstadium. Met dit systeem kan (via gegevens over vochtbalans, ontwikkelingsstadium, vroege/late oogst, thermische stress, evaluatie van factoren die de fytosanitaire toestand van de gewassen kunnen beïnvloeden) in de loop van de vegetatieperiode de stand van de gewassen worden gevolgd tot de oogst en kunnen mogelijke effecten van agrometeorologische factoren op de grootte van de oogst worden geschat.

6. In verband met de toekomstige uitbreiding van de Europese Unie en de interesse voor de ontwikkelingen in de landbouw in aangrenzende gebieden, wordt voorgesteld om de activiteiten in de periode 1999-2003, zowel die met betrekking tot het agrometeorologische model als die met betrekking tot de toepassing van area frame sampling en teledetectie, niet alleen uit te voeren in het Europa van de Vijftien, maar ook in de LMEO-landen, het Europese gedeelte van Rusland, Turkije en de Maghreb-landen. Deze acties kunnen worden uitgevoerd door de Commissie, hetzij rechtstreeks, hetzij in samenwerking met communautaire en nationale instanties voor landbouwstatistieken of met instanties die door eerdergenoemde instanties worden erkend.

Voorstel voor een

BESLUIT VAN DE RAAD

inzake de toepassing van area frame sampling en teledetectie voor landbouwstatistieken in de periode 1999-2003

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE

Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 43,

Gezien het voorstel van de Commissie,

Gezien het advies van het Europees Parlement,

Overwegende dat de geldigheidsduur van Besluit nr. 94/753/EG van de Raad van 14 november 1994 inzake de verdere toepassing, in de periode 1994-1998, van teledetectie ten behoeve van de landbouwstatistiek, afloopt op 31 december 1998;

Overwegende dat adequate informatie over het grondgebruik en over de stand van de gewassen buitengewoon noodzakelijk is in het kader van het nieuwe gemeenschappelijk landbouwbeleid en in het vooruitzicht van de uitbreiding van de Unie;

Overwegende dat de uitvoering van de activiteiten waarmee is begonnen in het kader van Besluit 94/753/EG van de Raad moet worden aangepast en gereorganiseerd in het licht van de ervaring en van de bereikte resultaten;

Overwegende dat in samenwerking met de geïnteresseerde lidstaten een stelsel van area frame sampling (gericht steekproefonderzoek ter plaatse) moet worden ingevoerd voor het verzamelen van de nodige informatie over het bodemgebruik en andere interessante variabelen;

Overwegende dat het agrometeorologische stelsel voor opbrengstprognoses en bewaking van de stand van de gewassen nu operationeel is en dat deze toepassingen afgesplitst moeten worden van de activiteiten waarvoor nog verder onderzoek nodig is;

Overwegende dat de activiteiten inzake teledetectie waarvoor nog verder onderzoek en verdere ontwikkeling in de periode 1999-2003 nodig is, vallen onder het Vijfde Kaderprogramma voor onderzoek en ontwikkeling;

Overwegende dat reeds nu moet worden bepaald dat methoden die in het kader van laatstbedoeld onderzoek worden ontwikkeld eventueel kunnen worden opgenomen bij de operationele activiteiten op grond van dit besluit;

Overwegende dat moet worden bepaald dat de Commissie, onder haar controle, de uitvoering van deze activiteiten kan toevertrouwen aan communautaire en nationale instellingen voor de landbouwstatistiek of aan instanties die door laatstbedoelde instanties zijn erkend;

Overwegende dat bij de acties inzake de toepassing van area frame sampling en teledetectie ten behoeve van de landbouwstatistiek het subsidiariteitsbeginsel in acht wordt genomen, aangezien de verantwoordelijkheid voor die acties aan de hand van doeltreffendheids- en haalbaarheidscriteria wordt verdeeld over de lidstaten en de Commissie;

Overwegende dat deze acties bijdragen aan de verbetering van het statistisch apparaat van de Unie voor de vaststelling en uitvoering van, alsmede de controle op het gemeenschappelijk landbouwbeleid,

BESLUIT :

Artikel 1

De Commissie wordt gemachtigd om voor een periode van vijf jaar vanaf 1 januari 1999 verder te gaan met de toepassing van area frame sampling en teledetectie voor de landbouwstatistiek. Deze technieken zijn met name gericht op :

- realisatie van het instrumentarium voor het verzamelen van gegevens over het bodemgebruik en andere variabelen, die nodig zijn voor de uitvoering en de follow-up van het gemeenschappelijk landbouwbeleid en voor de analyse van de interactie met ander beleid van de Gemeenschap,

- het verschaffen van adequate schattingen over areaal en over potentiële productie van de belangrijkste gewassen in de Europese Unie en in gebieden die van belang zijn voor de Unie,

- de bewaking van de stand van de gewassen tijdens de vegetatieperiode zodat mogelijke effecten op de opbrengsten en de productie in de landbouwsector kunnen worden geschat.

Artikel 2

Binnen de beschikbare middelen worden deze acties uitgevoerd hetzij door de Commissie zelf, hetzij door haar in samenwerking met de communautaire en nationale instanties voor landbouwstatistiek of instanties die door de eerder bedoelde instanties zijn erkend. De Commissie brengt de lidstaten jaarlijks, volgens de in artikel 3 vastgestelde procedure, verslag uit over de uitvoering, de gebruikte methoden, de besteding van de kredieten, de bereikte resultaten en de manier waarop de werkzaamheden het komende jaar voortgezet moeten worden.

Artikel 3

1. In de gevallen waarin wordt verwezen naar de procedure van dit artikel, wordt de procedure bij het Permanent Comité voor de Landbouwstatistiek, hierna "Comité" genoemd, ingeleid door de voorzitter, hetzij op diens eigen initiatief, hetzij op verzoek van de vertegenwoordiger van een lidstaat.

2. De vertegenwoordiger van de Commissie legt aan het Comité een ontwerp voor van de te nemen maatregelen. Het Comité brengt over dit ontwerp advies uit, eventueel via stemming, binnen een termijn die de voorzitter kan bepalen naargelang van de urgentie van het vraagstuk.

3. Het advies wordt vermeld in de notulen. Voorts heeft iedere lidstaat het recht te vragen dat zijn standpunt in die notulen wordt vermeld.

4. De Commissie houdt zoveel als mogelijk rekening met het advies van het Comité. Zij deelt het Comité mee op welke wijze rekening is gehouden met zijn advies.

Artikel 4

Uiterlijk 31 juli 2003 brengt de Commissie het Europees Parlement en de Raad verslag uit over de uitvoering van deze acties. Zij voegt daarbij eventueel voorstellen voor verdere toepassing van area frame sampling en teledetectie ten behoeve van de landbouwstatistiek.

Artikel 5

Dit besluit wordt van kracht op de dag volgende op die van zijn bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen.

Gedaan te Brussel, op

Voor de Raad

De Voorzitter

FINANCIEEL MEMORANDUM

0 1. TITEL VAN DE MAATREGEL

"Toepassing van area frame sampling en teledetectie voor landbouwstatistieken in de periode 1999-2003"

0 2. BEGROTINGSLIJN

B2-513 : Herstructurering van het stelsel van landbouwenquêtes

0 3. JURIDISCHE GRONDSLAG

Artikel 43 van het Verdrag.

Besluit 94/753/EG van de Raad van 14 november 1994 inzake de verdere toepassing, in de periode 1994-1998, van teledetectie ten behoeve van de landbouwstatistiek.

0 4. OMSCHRIJVING VAN DE MAATREGEL

1 4.1 Algemene doelstelling van de maatregel

In het kader van besluit 94/753/EG van de Raad is een aantal acties uitgevoerd met de bedoeling de diensten van de Commissie, vóór de oogst en voordat de eerste officiële statistieken beschikbaar zijn, te voorzien van schattingen over het areaal en de te verwachten opbrengst van de belangrijkste gewassen. Deze acties lopen tot eind 1998. Bijgaand voorstel betreft reorganisatie en verder voortzetting, voor de periode 1999-2003, van de acties waarbij area frame sampling en teledetectie is gebruikt en waarvan de resultaten tot nu toe bevredigend zijn. Deze technieken zullen daarom een antwoord kunnen geven op de behoefte aan informatie bij de Commissie.

0 4.2 Periode waarvoor de maatregel geldt en wijze van verlenging

1999-2003. Uiterlijk 31 juli 2003 zal de Commissie het Europees Parlement en de Raad verslag uitbrengen over de uitvoering van de acties. De Commissie zal dan eventueel tevens voorstellen doen voor verdere toepassing van area frame sampling en teledetectie voor de vervaardiging van landbouwstatistieken.

0 5. INDELING VAN UITGAVEN/ONTVANGSTEN

1 5.1 Niet-verplichte uitgaven (N.V.U.)

2 5.2 Gesplitste kredieten (G.K.)

3 5.3 Aard van de verwachte ontvangsten

4 6. AARD VAN DE UITGAVEN/ONTVANGSTEN

Financiering voor 100 %. Het is echter mogelijk dat de nationale diensten voor de statistiek de verdere kosten voor hun rekening nemen die nodig zouden zijn om ervoor te zorgen dat de areaalschattingen representatief zijn voor hun nationale grondgebied.

0 7. FINANCIELE CONSEQUENTIES

1 7.1 Wijze van berekening van de totale kosten van de maatregel

De maatregel omvat drie onderdelen :

A. Area frame sampling

Dit onderzoek omvat ongeveer 370 000 punten in heel Europa. Op grond van de ervaring worden de gemiddelde kosten voor het verzamelen van de gegevens over het bodemgebruik op ieder punt geschat op 4 ECU per punt en dus op in het totaal ongeveer 1,5 miljoen ECU. Daarbij komt nog ongeveer 500 000 ECU voor coördinatie van de werkzaamheden en voor behandeling van de verzamelde gegevens.

B. Toepassing van teledetectie voor areaalschattingen

Vanaf 1999 zullen er geen snelle areaalschattingen meer worden uitgevoerd via teledetectie. Wel moet op dit vlak een technologiebewakingsactiviteit in stand worden gehouden. Daarom worden de middelen voor deze acties "p.m." vermeld.

C. Het agrometeorologische stelsel

Het agrometeorologische stelsel dat de laatste jaren bij het GCO is ontwikkeld, maakt het mogelijk om de stand van de gewassen tot de oogst te volgen en zo de mogelijke effecten van agrometeorologische factoren op de opbrengsten te schatten. Dit stelsel bestaat uit een agrometeorologisch model voor opbrengstprognoses en waarnemingen via satellieten met een lage resolutie. Aangezien dit project nog in de experimentele fase verkeerde, werden de kosten van het agrometeorologische systeem tot nu toe betaald uit het onderzoekbudget van het GCO. Aangezien deze fase als afgesloten kan worden beschouwd en de resultaten bevredigend waren, wordt vanaf 1999 de operationele fase bekostigd via begrotingspost B2-513. De kosten (500 000 ECU/jaar) zijn bepaald aan de hand van de werkelijke kosten tijdens de experimentele fase.

7.2 Specificatie per actie en per onderdeel daarvan

(1 000 ECU)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

7.3 Tijdschema vastleggingskredieten/betalingskredieten

(1 000 ECU)

>RUIMTE VOOR DE TABEL>

8. BEPALINGEN OM BEDROG TEGEN TE GAAN

Aangezien de gegevens bestemd zijn voor de Commissie en de levering van de gegevens wordt gegund via contracten, is er een rechtstreekse controle op de uitvoering van deze maatregel. Voorts is het zo dat de maatregelen worden uitgevoerd door de Commissie zelf of door de Commissie in samenwerking met communautaire en nationale instanties voor de landbouwstatistiek of instanties die door de eerder bedoelde instanties zijn erkend.

9. GEGEVENS INZAKE KOSTEN-BATENANALYSE

1 9.1 Kwantificeerbare specifieke doelstellingen; doelgroep

- Specifieke doelstellingen : het is de bedoeling dat de betrokkenen vroegtijdig, zonder aangewezen te zijn op andere bronnen, de beschikking krijgen over gegevens over het areaal dat is ingezaaid met de verschillende gewassen, over de stand van de gewassen, over de mogelijke opbrengsten, over het bodemgebruik, over de effecten van het landbouwbeleid op het bodemgebruik. Daardoor wordt het niet alleen mogelijk om de markten voor landbouwproducten beter te beheren, maar wordt ook meer inzicht verkregen in de effecten van het landbouwbeleid op het bodemgebruik en op het milieu, alsmede in de ontwikkelingen in de Europese landbouw. Deze instrumenten worden overigens nog belangrijker bij uitbreiding van de Europese Unie met de landen in Midden- en Oost-Europa.

- Doelgroep : Commissie, nationale instituten voor de statistiek, nationale overheden, beroepsorganisaties in de landbouw.

9.2 Verantwoording van de maatregel

Zoals uiteengezet bij punt 9.1 heeft de Commissie, om de markten voor landbouwproducten te kunnen beheren, vroegtijdig objectieve informatie nodig over de te verwachten productie in de verschillende sectoren, en meer in het bijzonder wat betreft de akkerbouwgewassen. Voorts bestaat er zowel bij de Commissie als bij de lidstaten een toenemende behoefte aan gegevens over bodemgebruik, de verschillende effecten van de landbouw, en met name de gevolgen ervan voor het milieu, de kwantitatieve gevolgen van de ontwikkelingen in de landbouw voor het grondgebruik, enz. De behoefte aan informatiesystemen over areaal en grondgebruik die het hele gebied van de Gemeenschap bestrijken zal nog groter worden bij uitbreiding van de Europese Unie, wanneer het nog moeilijker wordt om tijdig te beschikken over geharmoniseerde nationale cijfers met behulp waarvan door aggregatie cijfers voor de hele Gemeenschap kunnen worden berekend.

9.3 Follow-up en evaluatie van de actie

Over het agrometeorologische stelsel wordt maandelijks een verslag uitgebracht (Bulletin MARS) dat wordt toegezonden aan de betrokken diensten van de Commissie en aan de lidstaten. Wat betreft de area frame sampling zal de Commissie jaarlijks vóór eind juni een raming van het areaal dat met de verschillende gewassen is ingezaaid, ontvangen. Verder is bepaald dat de Commissie de lidstaten in de vergaderingen van het Comité voor de landbouwstatistiek jaarlijks verslag uitbrengt over de uitvoering van beide acties, de toegepaste methode, de besteding van de kredieten, de bereikte resultaten en de wijze waarop het komende jaar de werkzaamheden zullen worden voortgezet.