Deze mededeling moet ervoor zorgen dat milieuaspecten systematischer worden geïntegreerd in Europese normen en dat betrokkenen die deze normen opstellen, rekening houden met milieubescherming.

KERNPUNTEN

Europese normalisatie maakt toepassing van geharmoniseerde technische normen tussen landen van de Europese Unie (EU) mogelijk. Dit maakt handel in de interne markt makkelijker.
Normalisatie speelt een rol bij het formuleren van EU-beleid en de verspreiding van technische kennis. Door milieuaspecten te integreren kunnen normen bijdragen aan de duurzame ontwikkeling en een verbonden EU-beleid.

Ontwikkelingen in Europese normalisatie

Europese normen zijn vrijwillige documenten opgesteld door Europese of nationale normalisatie-instellingen. Dit werk wordt gebaseerd op een proactief proces en op een consensus van de belanghebbenden.
Het verzamelen van normen wordt uitgevoerd in het kader van de nieuwe aanpak van technische harmonisatie en normalisatie.
Normalisatie behelst een groeiend aantal sectoren en wordt beschouwd als een nuttig instrument voor milieubescherming, omdat dit:
- invloed heeft op de manier waarop producten en diensten een impact hebben op het milieu, met name in het kader van het actieplan voor de circulaire economie.
- genormaliseerde testmethoden en meetmethoden invoert om handhaving van milieuwetgeving te vergemakkelijken. Dit is het geval voor horizontale normen die het meten van niveaus van de verontreinigende stoffen in slib, grond en bioafval vereenvoudigen.
- het gebruik van milieutechnologie bevordert en initiatieven die goed zijn voor het milieu ondersteunt. Normalisatie kan bijvoorbeeld helpen bij het in de handel brengen van technologieën zoals micro-warmtekrachtkoppeling waardoor er tegelijkertijd warmte en elektriciteit in een gebouw kunnen worden opgewekt;
- normen inzake milieubeheer opstelt om de milieuprestaties van bedrijven te verbeteren, zoals de 14000-normen van de Internationale Organisatie voor Normalisatie (ISO).
Het vermogen van Europa om milieunormen te creëren kan leiden tot de ontwikkeling van internationale normen.

Milieunormen

De milieukwaliteit van de normen in de EU kan worden verbeterd. Er wordt vooral aandacht besteed aan de kwaliteit van normen in de toetredende landen. Het hoofddoel is om:
- de milieu-opleiding van deskundigen die Europese normen opstellen of herzien te verbeteren en alle belanghebbenden toegang te verschaffen tot milieu-informatie. De verspreiding van technische expertise moet op Europees en nationaal niveau worden aangemoedigd;
- prioriteiten op te stellen met betrekking tot te behandelen onderwerpen, waarbij rekening wordt gehouden met kwesties van algemeen belang betreffende het milieubeleid van de EU. De Europese Commissie kan het Europese normalisatiemandaat gebruiken om deze prioriteiten te markeren.
- actieve deelname te bevorderen van alle partijen die bij normalisatie zijn betrokken. Europese normalisatie-instellingen zoals het Europees Comité voor Normalisatie (CEN) en het Europees Comité voor Elektrotechnische Normalisatie (Cenelec) werken op basis van nationale delegaties. EU-landen moeten deelname door het maatschappelijk middenveld en de wetenschappelijke gemeenschap bij het opstellen van de normen ondersteunen. De Commissie streeft hetzelfde doel na door samen te werken met het ECOS-consortium van milieuorganisaties.
- systematisch gebruik te maken van instrumenten die helpen om milieuaspecten in normalisatie te integreren. Er worden regelmatig bijeenkomsten gehouden om ervaringen uit te wisselen en de voortgang te evalueren.

Stimuli

De Commissie wil het systematisch gebruik van de meest doeltreffende integratie-instrumenten aanmoedigen. De Europese normalisatie-instellingen hebben nieuwe specifieke instrumenten ontwikkeld zoals:
- speciale werkgroepen voor het milieu;
- technische adviesraden;
- milieudatabanken;
- sectorale gidsen en controlelijsten geschreven door deskundigen voor deskundigen.
Belanghebbenden raken vrijwillig betrokken bij het normalisatieproces. Om de verspreiding van milieunormen te waarborgen moet de marktrelevantie ervan worden verstevigd.

ACHTERGROND

Toen het zesde communautaire milieuactieprogramma in 2002 werd goedgekeurd, stelde de Commissie voor dat bij normalisatieactiviteiten rekening gehouden moest worden met milieubescherming.
Deze mededeling werd opgesteld naar aanleiding van een overlegronde op internet. Vertegenwoordigers van het bedrijfsleven, ngo’s, overheidsinstanties en de normalisatie-instellingen kregen de gelegenheid hun mening te geven over de beste manier om actie te ondernemen voor het milieu.
De mededeling van de Commissie over de circulaire economie benadrukt het belang van normen om het opzetten van een meer circulaire economie te ondersteunen. Er is vooral in een aantal prioritaire gebieden behoefte om normen op te stellen, zoals
- normen voor materiaalefficiëntie om de invoering van de richtlijn inzake ecologisch ontwerp te ondersteunen,
- normen voor secundaire grondstoffen en het materiaalefficiënt recyclen van elektronisch afval, afgedankte batterijen en andere relevante complexe afgedankte gebruiksgoederen.
Zie voor meer informatie:
- „Normalisatiebeleid” op de website van de Europese Commissie.

BELANGRIJKSTE DOCUMENT

Mededeling van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement en het Europees Economisch en Sociaal Comité - Integratie van milieuaspecten in de Europese normalisatie (COM(2004) 130 def., 25.2.2004)