(1)

Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1019/2002 tat-13 ta’ Ġunju 2002 dwar l-istandards ta’ marketing għaż-żejt taż-żebbuġa (2) ġie emendat kemm-il darba (3) b’mod sostanzjali. Għal iktar ċarezza u razzjonalità, l-imsemmi Regolament għandu jiġi kkodifikat.

(2)

Iż-żejt taż-żebbuġa għandu ċerti kwalitajiet, b’mod partikolari kwalitajiet organolettiċi u ta’ nutriment, li, waqt li jingħata kont tan-nefqa tal-produzzjoni, jippermetti d-dħul tiegħu f’suq fejn il-prezzijiet huma relattivament għolja meta mqabbla mal-parti l-kbira tax-xaħmijiet veġetali l-oħra. Meħud kont ta’ din is-sitwazzjoni tas-suq, għandhom jiġu stabbiliti standards ta’ marketing għaż-żejt taż-żebbuġa li jkun fihom, b’mod partikolari, regoli speċifiċi ta’ tikkettar li jisupplimentaw dawk stabbiliti fid-Direttiva 2000/13/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta’ Marzu 2000 fuq l-approssimazzjoni ta’ liġijiet tal-Istati Membri li għandhom x’jaqsmu ma’ tikkettjar, preżentazzjoni u riklamar ta’ oġġetti tal-ikel (4) u b’mod partikolari r-regoli stabbiliti fl-Artikolu 2 tagħha.

(3)

Biex tiġi ggarantita l-awtentiċità taż-żjut taż-żebbuġa mibjugħa, l-ippakkeġġjar għall-bejgħ bl-imnut għandu jkun żgħir u jkollu sistema adegwata kif jingħalaq. Madankollu, l-Istati Membri għandhom ikunu jistgħu jawtorizzaw pakkeġġjar akbar għal stabbilimenti kollettivi.

(4)

Minbarra d-deskrizzjonijiet obbligatorji għall-kategoriji varji ta’ żejt taż-żebbuġa previsti fl-Artikolu 118 tar-Regolament (KE) Nru 1234/2007, il-konsumaturi għandhom ikunu infurmati dwar it-tipi ta’ żejt taż-żebbuġa offruti.

(5)

Bħala riżultat tat-tradizzjonijiet agrikoli u l-prattiċi lokali ta’ estrazzjoni u taħlit, żjut verġni taż-żebbuġa introdotti direttament fis-suq jistgħu jkunu ta’ togħma u kwalità pjuttost differenti skont l-oriġini ġeografika tagħhom. Dan jista’ jwassal għal differenzi fil-prezz fl-istess kategorija li jfixklu s-suq. M’hemm ebda differenzi sostanzjali marbuta mal-oriġini f’kategoriji oħrajn ta’ żejt taż-żebbuġa li jista’ jittiekel, u għalhekk jekk jiġi indikat il-post tal-oriġini fuq l-ippakkeġġjar immedjat ta’ żejt bħal dak dan jista’ jwassal lill-konsumatur li jaħseb li jeżistu xi differenzi fil-kwalità. Biex ma jkunx hemm distorsjoni fis-suq taż-żjut taż-żebbuġa li jittieklu, għandha għalhekk tiġi stabbilita sistema obbligatorja tal-Unjoni għall-indikazzjoni tal-oriġini, li tkun ristretta għaż-żjut extra verġni u ż-żjut verġni taż-żebbuġa li jissodisfaw kondizzjonijiet preċiżi. L-arranġamenti fakultattivi li ġew implimentati sal-2009 urew li ma kinux biżżejjed biex jevitaw li l-konsumatur jiġi mqarraq f’dak li għandu x’jaqsam mal-karatteristiċi reali taż-żjut verġni f’dan ir-rigward. Barra minn hekk, ir-Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (KE) Nru 178/2002 tat-28 ta’ Jannar 2002 li jistabbilixxi l-prinċipji ġenerali u l-ħtiġijiet tal-liġi dwar l-ikel, li jistabbilixxi l-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel u jistabbilixxi l-proċeduri fi kwistjonijiet ta’ sigurtà tal-ikel (5) stabbilixxa regoli dwar it-traċċabilità li ilhom japplikaw mill-1 ta’ Jannar 2005. L-esperjenza miksuba minn operaturi u amministrazzjonjiet f’din il-kwistjoni ppermettiet li t-tikkettar tal-oriġini jsir obbligatorju għaż-żejt extra verġni u verġni taż-żebbuġa.

(6)

Trade marks eżistenti li jinkludu referenzi ġeografiċi jistgħu jibqgħu jintużaw basta kienu ġew irreġistrati uffiċjalment fil-passat skont l-ewwel Direttiva tal-Kunsill 89/104/KEE tal-21 ta’ Diċembru 1988 biex jiġu approssimati l-liġijiet tal-Istati Membri dwar it-trade marks (6), jew ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 207/2009 tas-26 ta’ Frar 2009 dwar it-trade mark Komunitarja (7).

(7)

Indikazzjoni ta’ oriġini reġjonali tista’ tkun koperta b’denominazzjoni tal-oriġini protetta (PDO) jew indikazzjoni ġeografika protetta (PGI) taħt ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 510/2006 tal-20 ta’ Marzu 2006 dwar il-protezzjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi u d-denominazzjonijiet tal-oriġini għall-prodotti agrikoli u l-oġġetti tal-ikel (8). Indikazzjonijiet li juru oriġini reġjonali għandhom ikunu riżervati għall-PDOs jew il-PGIs biex tiġi evitata l-konfużjoni għall-konsumaturi li tista’ twassal għal tfixkil fis-suq. Fil-każ ta’ żjut taż-żebbuġa importati, ir-regoli dwar oriġini mhux preferenzjali previsti fir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92 tat-12 ta’ Ottubru 1992 li jwaqqaf il-Kodiċi Doganali tal-Komunità (9) għandhom jiġu mħarsa.

(8)

Jekk l-indikazzjoni tal-oriġini taż-żejt verġni taż-żebbuġa tkun tirreferi għall-Unjoni jew għal Stat Membru, wieħed għandu jżomm f’moħħu li mhux biss iż-żebbuġ użat iżda wkoll it-tekniki u l-prattiċi tal-estrazzjoni jaffettwaw il-kwalità u t-togħma taż-żejt. L-indikazzjoni tal-oriġini għandha għalhekk tkun tirreferi għaż-żona ġeografika li minnha ż-żejt taż-żebbuġa kien miksub, li hija ġeneralment iż-żona li fiha ż-żejt kien estratt miż-żebbuġ. Madankollu, f’ċerti każijiet iż-żejt jiġi estratt f’lok li ma jkunx l-istess bħal dak fejn ikun sar il-qtugħ taż-żebbuġ u dan it-tagħrif għandu jiġi ddikjarat fuq l-ippakkeġġjar jew it-tikketti mwaħħla mal-ippakkeġġjar biex jiġi żgurat li l-konsumaturi ma jiġux ingannati u s-suq fiż-żejt taż-żebbuġa ma jiġix imfixkel.

(9)

Fl-Unjoni, parti sinifikanti taż-żjut extra verġni u verġni taż-żebbuġa hija magħmula minn taħlitiet ta’ żjut li joriġinaw minn diversi Stati Membri u pajjiżi terzi. Għandhom jiġu stipulati dispożizzjonijiet sempliċi għat-tikkettar tal-oriġini ta’ taħlitiet bħal dawn.

(10)

Taħt id-Direttiva 2000/13/KE, l-indikazzjonijiet murija fuq it-tikketti ma jistgħux iqarrqu bix-xerrej, partikolarment fir-rigward tal-karatteristiċi taż-żejt taż-żebbuġa kkonċernat, jew billi jattribwixxu lilu kwalitajiet li ma jkollux, jew billi jissuġġerixxu li jkun fih karatteristiċi speċjali meta fil-fatt il-parti l-kbira taż-żjut ikollhom dawk il-karatteristiċi. Ċerti indikazzjonijiet fakultattivi użati komunement li huma speċifiċi għaż-żejt taż-żebbuġa jeħtieġu wkoll regoli armonizzati biex jiddefinixxu eżatt dikjarazzjonijiet bħal dawk u jiżguraw li dak li qiegħed jingħad dwarhom ikun jista’ jiġi vverifikat. Għalhekk, il-kunċetti ta’ “tagħsir kiesaħ” u “estrazzjoni kiesħa” għandhom jikkorrispondu għal metodu teknikament definit ta’ produzzjoni tradizzjonali. Ċerti termini li jiddeskrivu l-karatteristiċi organolettiċi relatati mat-togħma u/jew mar-riħa taż-żjut extra verġni u verġni taż-żebbuġa ġew definiti mill-Kunsill Internazzjonali taż-Żebbuġ (IOC) fil-metodu rivedut tiegħu għall-valutazzjoni organolettika taż-żjut verġni taż-żebbuġa. L-użu ta’ termini bħal dawn fit-tikkettar taż-żjut extra verġni u verġni taż-żebbuġa għandhom jinżammu għal żjut li ġew ivvalutati skont il-metodu korrispondenti ta’ analiżi. Arranġamenti tranżitorji huma meħtieġa għal ċerti operaturi li bħalissa jużaw it-termini riżervati. Ir-referenza għall-aċidità fl-iżolament tissuġġerixxi skorrettament skala ta’ kwalità assoluta li tqarraq bil-konsumatur billi dan il-fattur jirrappreżenta valur kwalitattiv biss b’relazzjoni mal-karatteristiċi l-oħra taż-żejt taż-żebbuġa kkonċernat. Konsegwentement, minħabba l-proliferazzjoni ta’ ċerti indikazzjonijiet u s-sinjifikat ekonomiku tagħhom, kriterji oġġettivi għall-użu tagħhom għandhom jiġu stabbiliti sabiex tiġi introdotta ċ-ċarezza fis-suq taż-żejt taż-żebbuġa.

(11)

Għandhom jittieħdu passi biex jiġi żgurat li oġġetti tal-ikel li jkun fihom iż-żejt taż-żebbuġa ma jqarrqux bil-konsumaturi billi jenfasizzaw ir-reputazzjoni taż-żejt taż-żebbuġa mingħajr ma jispeċifikaw b’mod ċar il-kompożizzjoni reali tal-prodott. Il-persentaġġ ta’ żejt taż-żebbuġa u ċerti indikazzjonijiet speċifiċi għall-prodotti li jkunu jikkonsistu esklużivament minn taħlita ta’ żjut veġetali għandhom għalhekk ikunu jidhru b’mod ċar fuq it-tikketta. Barra minn hekk, għandu jingħata kont tad-dispożizzjonijiet speċjali mniżżla f’ċerti regolamenti speċifiċi għall-prodotti miż-żejt taż-żebbuġa.

(12)

L-ismijiet tal-kategoriji taż-żejt taż-żebbuġa jikkorrispondu għal karatteristiċi fiżiko-kimiċi u organolettiċi li huma mniżżla fl-Anness XVI tar-Regolament (KE) Nru 1234/2007 u fir-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 2568/91 tal-11 ta’ Lulju 1991 dwar il-karatteristiċi taż-żejt taż-żebbuġa u l-fdal taż-żejt taż-żebbuġa u dwar il-metodi ta’ analiżi rilevanti (10). L-indikazzjonijiet l-oħra kollha li jidhru fuq it-tikketta għandhom ikunu kkorroborati minn elementi oġġettivi sabiex jiġi żgurat li l-konsumaturi ma jiġux imqarrqa u li ma jkunx hemm distorsjoni tal-kompetizzjoni fis-swieq taż-żjut ikkonċernati.

(13)

Fi ħdan il-qafas tas-sistema ta’ verifiki stabbilit fit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 113(3) tar-Regolament (KE) Nru 1234/2007, l-Istati Membri għandhom jispeċifikaw l-evidenza li għandha tiġi pprovduta u l-penalitajiet finanzjarji inkorsi fil-każ tat-termini differenti li jistgħu jintużaw fuq it-tikketti. Mingħajr ma jiġu skartati xi possibiltajiet a priori, evidenza bħal dik tista’ tinkludi fatti stabbiliti, ir-riżultati ta’ analiżi jew reġistrazzjonijiet ta’ min jorbot fuqhom, u informazzjoni amministrattiva jew ta’ kontabilità.

(14)

Billi l-verifiki fuq l-impriżi responsabbli għall-ittikkettar għandhom isiru fl-Istat Membru li fih ikunu stabbiliti, għandu jkun hemm proċedura ta’ kooperazzjoni amministrattiva bejn il-Kummissjoni u l-Istati Membri fejn iż-żejt ikun għall-bejgħ fis-suq.

(15)

Sabiex jiġu vvalutati l-arranġamenti previsti f’dan ir-Regolament, l-Istati Membri kkonċernati għandhom jirrapportaw dwar iċ-ċirkostanzi u d-diffikultajiet li jiltaqgħu magħhom.

(16)

Il-miżuri previsti f’dan ir-Regolament huma skont l-opinjoni tal-Kumitat ta’ Ġestjoni għall-Organizzazzjoni Komuni tas-Swieq Agrikoli,

(a)

żejt extra verġni taż-żebbuġa:

“żejt taż-żebbuġa ta’ kategorija superjuri miksub direttament minn żebbuġ u unikament b’mezzi mekkaniċi”;

(b)

żejt verġni taż-żebbuġa:

“żejt taż-żebbuġa miksub direttament minn żebbuġ u unikament b’mezzi mekkaniċi”;

(c)

żejt taż-żebbuġ magħmul minn żjut raffinati taż-żebbuġa u żjut verġni taż-żebbuġa:

“żejt magħmul esklużivament minn żjut taż-żebbuġa li jkunu għaddew minn proċess ta’ raffinar u żjut miksuba direttament miż-żebbuġ”;

(d)

żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ:

(a)

l-indikazzjoni “l-ewwel tagħsir kiesaħ” tista’ tidher biss għal żjut extra verġni jew verġni taż-żebbuġa miksuba f’temperatura taħt is-27 °C mill-ewwel tagħsir mekkaniku tal-pasta taż-żebbuġ minn sistema tradizzjonali ta’ estrazzjoni bl-użu ta’ mgħasar idrawliċi;

(b)

l-indikazzjoni “estrazzjoni kiesħa” tista’ tidher biss għal żjut extra verġni jew verġni taż-żebbuġa miksuba f’temperatura taħt is-27 °C permezz ta’ perkolazzjoni jew ċentrifugazzjoni tal-pasta taż-żebbuġ;

(c)

indikazzjonijiet ta’ kwalitajiet organolettiċi marbuta ma’ togħma u/jew ma’ riħa jistgħu jidhru biss fil-każ taż-żjut extra verġni jew verġni taż-żebbuġa; it-termini msemmija fil-punt 3.3 tal-Anness XII tar-Regolament (KEE) Nru 2568/91 jistgħu jidhru fuq it-tikketta biss jekk ikunu bbażati fuq ir-riżultati ta’ valutazzjoni li tkun saret permezz tal-metodu previst fl-imsemmi Anness;

(d)

l-indikazzjoni tal-aċidità jew tal-aċidità massima tista’ tidher biss jekk tkun akkumpanjata b’indikazzjoni, b’ittri tal-istess daqs u fl-istess firxa viżwali, tal-valur tal-peroxide, il-kontenut ta’ xemgħa u l-assorbiment ultraviolet, stabbiliti skont ir-Regolament (KEE) Nru 2568/91.

(a)

elementi fattwali jew fatti stabbiliti b’mod xjentifiku;

(b)

ir-riżultati ta’ analiżi jew ir-reġistrazzjonijiet awtomatiċi meħuda fuq kampjuni rappreżentattivi;

(c)

tagħrif amministrattiv jew ta’ kontabilità miżmum skont ir-regoli tal- Unjoni u/jew dawk nazzjonali.

(a)

talbiet għall-verifiki rċevuti skont l-Artikolu 8(2);

(b)

il-verifiki magħmula u dawk mibdija fis-snin tas-suq ta’ qabel u li għadhom ma ġewx mitmuma;

(c)

l-insegwiment tal-verifiki magħmula u l-penalitajiet applikati.