EUR-Lex Access to European Union law
This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 52016AE6397
Opinion of the European Economic and Social Committee on the ‘Joint Communication of the European Commission and the High Representative of the Union for Foreign Affairs and Security Policy to the European Parliament and the Council: Towards an EU strategy for international cultural relations’ (JOIN(2016) 29 final)
Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar il-“Komunikazzjoni Konġunta tal-Kummissjoni Ewropea u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill: Lejn Strateġija tal-UE dwar ir-relazzjonijiet kulturali internazzjonali” (JOIN(2016) 29 final)
Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar il-“Komunikazzjoni Konġunta tal-Kummissjoni Ewropea u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill: Lejn Strateġija tal-UE dwar ir-relazzjonijiet kulturali internazzjonali” (JOIN(2016) 29 final)
ĠU C 288, 31.8.2017, p. 120–128
(BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, HR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)
31.8.2017 |
MT |
Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea |
C 288/120 |
Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar il-“Komunikazzjoni Konġunta tal-Kummissjoni Ewropea u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta’ Sigurtà lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill: Lejn Strateġija tal-UE dwar ir-relazzjonijiet kulturali internazzjonali”
(JOIN(2016) 29 final)
(2017/C 288/17)
Relatur: |
Luca JAHIER |
Konsultazzjoni |
Kummissjoni Ewropea, 23.9.2016 |
Bażi ġuridika |
Artikolu 304 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea |
|
|
Sezzjoni kompetenti |
Sezzjoni Speċjalizzata għar-Relazzjonijiet Esterni |
Adottata fis-sezzjoni |
2.5.2017 |
Adottata fis-sessjoni plenarja |
31.5.2017 |
Sessjoni tal-plenarja Nru |
526 |
Riżultat tal-votazzjoni (favur/kontra/astensjonijiet) |
165/0/0 |
1. Konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet
1.1 |
Il-kultura għandha rwol importanti x’taqdi fl-ambjent politiku globali attwali fejn ir-rispett għad-drittijiet tal-bniedem, it-tolleranza, il-kooperazzjoni u s-solidarjetà reċiproka għal darb’oħra huma mhedda. B’hekk, il-KESE jilqa’ l-Komunikazzjoni Konġunta, li turi fehim ċar tal-impatt tal-kultura, hija kompendju impressjonanti ta’ programmi eżistenti fil-livell tal-UE u f’dak nazzjonali u tenfasizza oqsma potenzjali ta’ azzjoni fil-qasam tal-iskambju kulturali internazzjonali. |
1.2 |
Il-KESE issa jitlob għal pass ’il quddiem, minn test “lejn strateġija tal-UE” għall-adozzjoni u l-implimentazzjoni sussegwenti ta’ strateġija u pjan ta’ azzjoni ċari. Il-pjan ta’ azzjoni jenħtieġ li jindirizza erba’ ħtiġijiet strutturali: jiċċara l-governanza fil-livell tal-UE; ifittex li jikkoordina u joffri appoġġ sussidjarju fil-livell tal-Istati Membri; jiċċara l-aspetti finanzjarji; u jippromovi netwerks ta’ atturi kulturali interrelatati, li jirrappreżentaw soċjetà ċivili kulturali b’saħħitha. |
1.3 |
Sabiex l-importanza tal-kultura għas-sostenibbiltà tiġi rikonoxxuta b’mod sħiħ, il-KESE jitlob li l-kultura tkun rikonoxxuta bħala r-raba’ pilastru tal-iżvilupp sostenibbli, bl-istess mod tal-pilastru ekonomiku, dak soċjali u dak ambjentali. |
1.4 |
Il-KESE jilqa’ l-fatt li l-kultura hija rikonoxxuta bħala pedament kruċjali għall-paċi u l-istabilità. Għaldaqstant il-kultura hija ta’ importanza ewlenija biex jitkattar l-għan ewlieni tal-Unjoni Ewropea, li “tippromwovi l-paċi, il-valuri tagħha u l-benesseri tal-popli tagħha” (Artikolu 3 tat-TUE). Għaldaqstant il-KESE jistieden lill-UE, abbażi tal-esperjenza tal-Ewropa stess, biex tieħu postha bħala mexxejja globali fil-prattika, il-protezzjoni u l-promozzjoni tal-paċi dinjija. |
1.4.1 |
Din tista’ pereżempju tkun promossa billi jiġou żviluppati inizjattivi sperimentali bħall-inizjattiva l-ġdida “White Dove”, ibbażata fuq ir-rwol tal-UE fil-proċess ta’ paċi fl-Irlanda ta’ Fuq, li jżid fergħa kulturali u ta’ bini tal-paċi tant meħtieġa fl-istrateġiji ta’ riżoluzzjoni tal-kunflitti. |
1.4.2 |
Il-promozzjoni tal-kultura bħala pilastru għall-paċi u l-istabilità timxi id f’id mal-attenzjoni li għandha tingħata lil-libertà tal-espressjoni artistika bħala dritt tal-bniedem u l-appoġġ għal inizjattivi globali li jħarsu d-drittijiet tal-artisti, kif ukoll l-iżvilupp ulterjuri ta’ inizjattivi bħal dawn fil-livell Ewropew. |
1.4.3 |
Il-KESE huwa konxju tal-użu żbaljat possibbli u l-manipulazzjoni tal-kultura biex tiġi żviluppata aġenda awtoritarja, populista jew ta’ tip politiku ieħor. L-iskambji tal-UE jippermettu li jitqiesu l-fehmiet ta’ partijiet interessati multipli u approċċi pluralistiċi, mingħajr l-ebda element ta’ kontroll tipiku ta’ propoganda. Abbażi tar-rikkezza straordinarja tad-diversità, il-kultura bilfors ser tiġġieled kontra t-tendenzi populisti u l-propaganda kulturali mmexxija mill-istat, tibni pontijiet bejn il-popli u tiftaħ opportunitajiet għal kooperazzjoni aktar mill-qrib u għall-iskambji. |
1.5 |
Il-KESE jenfasizza l-importanza tas-soċjetà ċivili bħala protagonisti fis-soċjetà sostenibbli u fl-iżvilupp tal-inizjattivi kollha fil-qasam tal-kultura. Għalhekk l-UE għandha tinvesti biex tappoġġa l-iżvilupp ta’ soċjetà ċivili strutturata fil-qasam tal-kultura. |
1.5.1 |
Il-KESE jenfasizza l-interess ta’ programmi li jesploraw ir-rabtiet tal-kultura ma’ strateġiji ta’ żvilupp ekonomiku, soċjali u politiku, li jressqu lill-kultura lejn iċ-ċentru tal-isfera politika. |
1.5.2 |
Il-KESE iħeġġeġ l-iżvilupp ta’ programmi ta’ studju u skambju fil-qasam tal-kultura fis-sens usa’, li jadattaw il-mudell tal-programm ta’ suċċess ERASMUS+. |
1.5.3 |
Il-KESE jsejjaħ it-talba sabiex jinħoloq forum tas-soċjetà ċivili kulturali, li tinkludi lill-partijiet ikkonċernati kollha rilevanti. Il-KESE ser jimpenja ruħu biex jappoġġja dawn il-konsultazzjonijiet u d-djalogi fis-snin li ġejjin. |
1.6 |
Il-KESE jirrikonoxxi l-importanza tal-kultura u tal-industriji kreattivi bħala fattur ewlieni fit-tkabbir ekonomiku, il-ħolqien tal-impjiegi u l-iżvilupp sostenibbli. Il-Komunikazzjoni tenfasizza għadd ta’ aspetti u programmi, li l-KESE jappoġġja bis-sħiħ. Għaldaqstant il-Kumitat iħeġġeġ investiment adegwat f’dan il-qasam. |
1.6.1 |
L-iżvilupp tal-ħiliet fil-kultura u l-industriji kreattivi jwittu t-triq sabiex jiġi żviluppat dan il-potenzjal. |
1.6.2 |
Il-KESE jappoġġja l-iżvilupp ta’ skema ta’ “Kapitali tal-Kultura” fuq skala internazzjonali, f’kooperazzjoni mal-Kunsill tal-Ewropa u mal-UNESCO, kif ukoll it-tisħiħ tan-netwerks tal-bliet eżistenti fl-iskambji ta’ bejniethom dwar kwistjonijiet kulturali. |
1.7 |
Il-Kumitat jenfasizza li perspettiva kulturali jenħtieġ li tkun integrata fil-qalba tal-ftehimiet internazzjonali futuri kollha, pereżempju s-sħubija l-ġdida mal-pajjiżi AKP wara l-2020. |
1.8 |
Il-KESE jemmen li d-dinamika pożittiva tas-Sena Ewropea tal-Wirt Kulturali 2018 li ġejja għandha tintuża biex titħeġġeġ l-adozzjoni u l-implimentazzjoni sussegwenti ta’ pjan ta’ azzjoni għall-kultura fir-relazzjonijiet internazzjonali. |
2. Ħarsa ġenerali lejn il-Komunikazzjoni Konġunta tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli
2.1 |
Il-Komunikazzjoni Konġunta tiddeskrivi approċċi lejn strateġija tal-UE għar-relazzjonijiet kulturali internazzjonali fil-qafas tar-rwol tal-UE bħala attur globali. |
2.2 |
Il-Komunikazzjoni tipproponi tliet pilastri għal din l-istrateġija: (1) prinċipji gwida għal azzjoni tal-UE, (2) tliet fergħat ewlenin għal azzjoni bħal din u (3) proposta għal approċċ strateġiku lejn id-diplomazija kulturali. |
2.3 |
Il-prinċipji gwida proposti jenfasizzaw il-ħtieġa li titħeġġeġ id-diversità kulturali u r-rispett għad-drittijiet tal-bniedem bħala pedamenti essenzjali għad-demokrazija, l-istabilità u l-iżvilupp sostenibbli, inkluża l-libertà tal-opinjoni u tal-espressjoni artistika, u l-ħtieġa li mmorru lil hinn minn sempliċi projezzjoni tad-diversità tal-kulturi Ewropej, billi nenfasizzaw ir-reċiproċità, u b’hekk ir-rispett reċiproku u d-djalogu interkulturali. Barra minn hekk, il-Komunikazzjoni tenfasizza l-ħtieġa għall-komplementarjetà u s-sussidjarjetà fir-rigward tal-isforzi eżistenti tal-Istati Membri. Hija tħeġġeġ approċċ trasversali, li jmur lil hinn mill-arti fis-sens strett tat-terminu u jinkludi politiki u attivitajiet fl-oqsma tad-djalogu interkulturali, tat-turiżmu, tal-edukazzjoni, tar-riċerka u tal-industrija kreattiva. Fl-aħħar nett, il-Komunikazzjoni tiċċara l-ħtieġa li tiġi evitata d-duplikazzjoni, billi jittieħdu inkunsiderazzjoni l-oqfsa ta’ kooperazzjoni eżistenti u l-istrumenti finanzjarji — jiġifieri programmi tematiċi speċifiċi u oqfsa ta’ kooperazzjoni ġeografika diġà proposti mill-UE. |
2.4 |
It-tliet flussi ta’ ħidma proposti għall-iżvilupp tal-kooperazzjoni kulturali ma’ pajjiżi msieħba huma (a) l-appoġġ tal-kultura bħala magna għal tkabbir ekonomiku u soċjali sostenibbli, (b) il-promozzjoni tal-kultura u tad-djalogu interkulturali għal relazzjonijiet paċifiċi bejn il-komunitajiet u (c) it-tisħiħ tal-kooperazzjoni fil-wirt interkulturali. |
2.5 |
Il-fluss li jappoġġja l-kultura bħala magna għal tkabbir ekonomiku u soċjali sostenibbli jissuġġerixxi li ngħinu lil pajjiżi oħrajn jiżviluppaw politiki kulturali, insaħħu l-industriji kulturali u kreattivi u nappoġġjaw ir-rwol tal-awtoritajiet lokali fil-pajjiżi msieħba. |
2.6 |
L-iżvilupp tal-politiki kulturali jistgħu jiġu appoġġjati billi jissaħħu d-djalogi dwar il-politika kif ukoll is-sistemi ta’ governanza, inkluż permezz ta’ skambju mmirat ta’ esperjenza. |
2.7 |
Ir-rwol tal-industriji kulturali u kreattivi fil-promozzjoni ta’ tkabbir intelliġenti, sostenibbli u inklużiv huwa enfasizzat, u juri li l-kultura tikkontribwixxi 1,5–3,7 % tal-PDG f’pajjiżi bi dħul baxx u medju (l-Indikaturi tal-Kultura għall-Iżvilupp tal-UNESCO). Għaldaqstant, il-Komunikazzjoni tipproponi l-kondiviżjoni tal-esperjenzi biex dan is-settur ikompli jiżviluppa, jissaħħu l-hubs u r-raggruppamenti kreattivi u jiġu żviluppati l-ħiliet rilevanti, kif ukoll jinbena qafas regolatorju sod li jipprovdi appoġġ lill-SMEs u lill-kooperazzjoni territorjali. |
2.8 |
L-importanza tal-appoġġ tal-kultura fl-iżvilupp urban hija enfasizzata, b’enfasi fuq l-impatt tagħha f’termini ta’ tkabbir u koeżjoni soċjali; tissemma wkoll il-ħtieġa li jkun hemm spazju pubbliku disponibbli għal kulħadd, kif ukoll l-impatt ta’ programmi awdjoviżivi u tal-arkitettura. |
2.9 |
It-tieni fluss ta’ ħidma propost fil-Komunikazzjoni — il-promozzjoni tal-kultura u d-djalogu interkulturali għal relazzjonijiet paċifiċi bejn il-komunitajiet — jissuġġerixxi appoġġ għall-kooperazzjoni, id-djalogu u l-mobilità fost l-operaturi kulturali u x-xogħlijiet artistiċi. |
2.10 |
Tissemma l-kapaċità tad-djalogu interkulturali biex irawwem il-bini tal-paċi, bil-kultura bħala għodda kemm għall-prevenzjoni tal-kunflitti kif ukoll bħala rikonċiljazzjoni f’soċjetajiet li għaddew minn kunflitti u ġew elenkati diversi strumenti eżistenti. |
2.11 |
It-tielet fergħa proposta fil-Komunikazzjoni hija t-tisħiħ tal-kooperazzjoni fil-qasam tal-wirt kulturali bħala wirja importanti tad-diversità kulturali u għodda għall-promozzjoni tat-turiżmu u tat-tkabbir ekonomiku. Għaldaqstant huwa ssuġġerit li tiġi appoġġjata r-riċerka dwar il-wirt kulturali, jiġi miġġieled it-traffikar u jsir kontribut għall-isforzi internazzjonali, immexxija mill-UNESCO, biex nipproteġu s-siti ta’ wirt kulturali. |
2.12 |
Fit-tielet pilastru, il-Komunikazzjoni tipproponi approċċ strateġiku tal-UE lejn id-diplomazija kulturali, billi tħeġġeġ il-kooperazzjoni bejn il-partijiet ikkonċernati kollha sabiex ikunu żgurati l-kumplimentarjetà u s-sinerġija: il-gvernijiet fil-livelli kollha, l-organizzazzjonijiet kulturali lokali u s-soċjetà ċivili, il-Kummissjoni u r-Rappreżentant Għoli tagħha, l-Istati Membri u l-istituti kulturali tagħhom. Huma ssuġġeriti formati diversi għal kooperazzjoni msaħħa. |
2.13 |
Barra minn hekk, il-Komunikazzjoni tenfasizza l-importanza ta’ skambji interkulturali bejn l-istudenti, ir-riċerkaturi u l-alunni permezz ta’ skemi ta’ skambju eżistenti u li għad iridu jiġu żviluppati. |
3. Kummenti ġenerali dwar il-Komunikazzjoni
3.1 |
Il-KESE jilqa’ l-Komunikazzjoni Konġunta proposta mill-Kummissjoni Ewropea u r-Rappreżentant Għoli. F’dan il-mument, meta l-frammentazzjoni soċjali u t-tendenzi populisti qegħdin jibdew jinħassu, il-kultura għandha rwol dejjem akbar x’taqdi biex jissaħħu r-rabtiet bejn is-soċjetà ċivili, jiġi promoss il-fehim reċiproku, jitħeġġu d-diversità u l-iskambju u jiġu miġġielda l-fehmiet semplistiċi. |
3.2 |
Il-Komunikazzjoni turi fehim ċar tal-impatt tal-kultura, tikkostitwixxi kompendju impressjonanti ta’ miżuri eżistenti fil-livell tal-UE u f’dak nazzjonali u tenfasizza oqsma potenzjali differenti għal azzjoni fil-qasam tal-iskambju kulturali u d-diplomazija. |
3.3 |
Madankollu, il-Kumitat issa qed jisħaq fuq il-ħtieġa li l-istrateġija titmexxa pass ieħor ’il quddiem. Pjan ta’ Azzjoni jeħtieġ li jiddefinixxi l-punti fokali preċiżi u l-pajjiżi strateġikament rilevanti, li jippermetti approċċ immirat u evalwazzjoni konsistenti tal-ewwel fażi tal-istrateġija, b’kunsiderazzjoni tal-Istrument eżistenti tal-Kooperazzjoni għall-Iżvilupp (DCI 2014-2020). Ir-rilevanza tal-istrateġija fid-dawl tal-kooperazzjoni mal-pajjiżi tal-viċinat tal-UE u tat-tkabbir jenħtieġ li tkun enfasizzata. |
3.4 |
Il-kultura fir-relazzjonijiet esterni ma tistax titqies bħala newtrali u indipendenti mill-kuntest politiku tal-pajjiżi involuti. L-eżempji kemm storiċi kif ukoll dawk tal-lum juru l-użu żbaljat possibbli u l-manipulazzjoni tal-kultura biex tiġi żviluppata aġenda awtoritarja, populista jew ta’ tip politiku ieħor. Għaldaqstant, għalkemm il-kultura fl-iskambji tal-UE ċertament isservi aġenda, huwa importanti li jiġi enfasizzat li, kuntrarju tal-propaganda, l-iskambji tal-UE jippermettu l-fehmiet ta’ diversi partijiet ikkonċernati u approċċi pluralistiċi. Għaldaqstant l-UE tinjora l-element ta’ kontroll tipiku tal-propaganda. F’dan is-sens, kultura bbażata fuq ir-rikkezza straordinarja tad-diversità bla dubju ser tiġġieled kontra t-tendenzi populisti u l-propaganda kulturali mmexxija mill-istat, tibni pontijiet bejn il-popli, twaqqa’ l-ħitan li qegħdin jitilgħu, issewwi l-preġudizzju li qed jikber u tiftaħ opportunitajiet għal kooperazzjoni aktar mill-qrib u għall-iskambji. |
3.5 |
L-edukazzjoni kulturali bbażata fuq il-proċessi kreattivi u l-valorizzazzjoni tad-diversità, inkluż l-iskambju interkulturali, jistgħu jiżviluppaw aktar l-għarfien u r-reżilstenza tan-nies dwar l-użu tal-kultura f’sens populist. |
3.6 |
Il-Kumitat jenfasizza wkoll li fid-dawl tad-diversi direttorati u partijiet ikkonċernati involuti, trid tiġi stabbilita struttura ta’ governanza ċara li tiggwida l-kooperazzjoni sabiex jinħolqu proposti u riżultati ċari. Madankollu din l-istruttura jenħtieġ li tkun flessibbli biex ma żżidx aktar piż amministrattiv. L-amministratur ewlieni tal-fondi disponibbli jenħtieġ li jkun definit. |
3.7 |
Għalkemm il-kultura jenħtieġ li jkollha wkoll valur indipendenti, il-KESE jenfasizza wkoll il-ħtieġa li l-kultura tiġi integrata fl-oqsma relatati, li jippermetti li l-kultura tippromovi għanijiet u azzjonijiet li ġew maqbula u li tiġi rikonoxxuta l-importanza tagħha għall-proġett Ewropew. Madankollu, bħalissa, il-kultura tinsab nieqsa mill-pjani ta’ azzjoni, inkluż il-Programm ta’ Ħidma tal-Kummissjoni għall-2017. Il-kultura għandha tkun dejjem aktar preżenti fil-prijoritajiet u l-azzjonijiet tal-Kummissjoni Ewropea u l-ewwel azzjonijiet konkreti għandhom jiġu inklużi fil-Programm ta’ Ħidma tal-Kummissjoni Ewropea għall-2018. |
3.8 |
Il-kultura hija essenzjali għat-tisħiħ tar-rwol tal-UE bħala attur globali, inkluż fl-oqsma fokali msemmija direttament, b’mod partikolari l-Istrateġija tal-UE għas-Sirja, l-Istrateġija Globali tal-UE u s-Sħubija bejn l-UE u l-Afrika. |
3.9 |
Fid-dawl tal-importanza tal-kultura u tal-industriji kreattivi, il-KESE jissuġġerixxi li jittieħdu dispożizzjonijiet li jiżguraw li l-kwistjonijiet relatati mal-oqsma tal-kultura u tal-industriji kreattivi jitqiesu fin-negozjati kollha futuri fil-livell internazzjonali, billi nibdew mill-mandat ta’ negozjar li jmiss għas-sħubija l-ġdida mal-pajjiżi AKP wara l-2020. Dan jinkludi negozjati kummerċjali, li fihom l-UE għandha tieħu l-miżuri meħtieġa biex tapoġġja, tipproteġi u tippromovi l-attivitajiet kulturali Ewropej (1). |
3.10 |
Il-KESE għandu jinkludi s-suġġett tal-kultura fil-korpi permanenti li jimmaniġġja, u fil-ħidma ordinarju tiegħu. |
3.11 |
Il-KESE jilqa’ r-rikonoxximent tal-importanza tal-kultura għall-iżvilupp tas-soċjetajiet tagħna u l-impatt tagħha fuq kwistjonijiet ta’ politika ewlenin. Madankollu, il-KESE jenfasizza li l-arti u l-kultura m’għandhomx jiġu ridotti biss għall-valur strateġiku u materjali tagħhom, iżda għandhom ikunu rikonoxxuti wkoll għall-valur intrinsiku tagħhom ta’ sinjali tal-umanità magħquda tagħna. |
3.12 |
Id-“drittijiet kulturali” huma msemmija fil-qosor, iżda l-istrateġija għandha tirrifletti fuq dan il-prinċipju ta’ valuri Ewropej bħala pedament ta’ fehim, skambju u żvilupp kulturali. L-istrateġija tista’ wkoll tieħu nota tal-ħidma importanti żviluppati mir-relatur speċjali fil-qasam tad-drittijiet kulturali (OHCHR) (2). |
3.13 |
Għalkemm il-Komunikazzjoni tistqarr li n-nies spiss jikkomunikaw bejn il-fruntieri permezz ta’ għodod diġitali, u li d-domanda għall-iskambju u għall-kooperazzjoni interkulturali żdiedet fir-ritmu tar-revoluzzjoni diġitali, ma tingħatax biżżejjed attenzjoni lill-implikazzjonijiet u l-potenzjal li għandha din il-bidla diġitali għar-relazzjonijiet kulturali internazzjonali. Għaldaqstant huwa kruċjali li ssir riċerka u jiġi assorbit l-impatt tal-bidla diġitali, waqt li jiġi kkunsidrat, b’modpartikolari, l-impatt fuq l-iskambju interkulturali bejn in-nies, u jiġu eżaminati kemm il-potenzjal tagħha kif ukoll ir-riskju tagħha ta’ preġudizzju u informazzjoni żbaljata. F’dan is-sens, l-iskambji kulturali jippermettu lin-nies jiżviluppaw interessi u jħeġġu l-aċċess għall-informazzjoni u r-riżorsi disponibbli online. |
3.14 |
Ir-referenza għall-għodod diġitali bħala xprunaturi għal dan l-iskambju li dejjem jikber hija dubjuża, peress li l-bidliet ekonomiċi u l-isfidi soċjali jistgħu jitqiesu bħala l-forza dominanti fl-avvanz ta’ movimenti globali. |
3.15 |
Fid-dawl tal-avvenimenti attwali, il-KESE jissuġġerixxi li jiġi inkluż id-djalogu interreliġjuż bħala element tad-djalogu interkulturali fil-Komunikazzjoni, inklużi l-organizzazzjonijiet filosofiċi u mhux konfessjonali, skont il-preambolu tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea li tittieħed ispirazzjoni mill-“wirt kulturali, reliġjuż u umanista tal-Ewropa” u l-Artikolu 17 tat-TFUE. Dan jista’ jkun promoss permezz ta’ inizjattivi sperimentali, bħall-faċilitajiet għal studenti u studjużi ta’ universitajiet reliġjużi u ta’ skejjel reliġjużi ta’ tagħlim fil-kuntest tal-programm Erasmus+. |
3.16 |
Il-Komunikazzjoni ssemmi l-impatt tal-kultura għall-iżvilupp sostenibbli bħala subsezzjoni tat-tkabbir ekonomiku inklużiv u bilanċjat (3). Il-KESE jiddispjaċih li din il-kwistjoni mhix enfasizzata biżżejjed, waqt li jiġu kkunsidrati l-ideat biex il-kultura ssir pilastru indipendenti li jappoġġja s-sostenibbiltà. F’dawn l-aħħar snin għadd li qed jiżdied ta’ organizzazzjonijiet (4) ħaddnu din il-fehma, li tenfasizza li l-kultura jeħtieġ li titqies daqstant importanti daqs dimensjonijiet oħrajn tal-iżvilupp: l-ekonomija, l-inklużjoni soċjali u l-ambjent. Il-KESE jappoġġja bis-sħiħ dan l-approċċ. Min-naħa tagħha din hija relatata mal-ikkunsidrar tal-kultura bħala komponent ewlieni tal-bini ta’ komunità inklużiva. |
3.17 |
Il-KESE jenfasizza ċ-ċentralità tal-proċessi ta’ kokreazzjoni għall-iżvilupp u l-iskambju artistiċi, fattur li mhuwiex imsemmi fil-Komunikazzjoni. Il-kokreazzjoni mhux biss ittejjeb l-iskambju u t-tagħlim fil-livell tal-għajn, iżda tista’ twassal ukoll għal xogħol innovattiv li jkattar kemm l-iżvilupp kif ukoll it-tkabbir artistiku, inkluż l-iżvilupp ekonomiku u dak soċjali. |
3.18 |
Il-Kumitat jenfasizza li l-iskambju kulturali u d-djalogu jenħtieġ li jkunu bbażati fuq data oġġettiva, li tippermetti l-aqwa tqabbil ta’ relazzjonijiet kulturali u artistiċi ma’ pajjiż jew reġjun partikolari. Dan jitlob biex il-prattiki kulturali kif ukoll il-vantaġġi u l-isfidi jġu studjati, kemm fil-pajiżi msieħba kif ukoll magħhom. Inizjattiva interessanti waħda hija l-Kompendju ta’ Politiki u Tendenzi Kulturali fl-Ewropa tal-Kunsill tal-Ewropa. |
3.19 |
Barra minn hekk, l-approċċi fit-tul li huma meħtieġa jirrikjedu monitoraġġ u reviżjoni kontinwi, biex jiżguraw impatt u benefiċċju reċiproku mill-iskambji kulturali u l-interazzjonijiet. |
3.20 |
Il-finanzjament għat-traduzzjoni u l-interpretazzjoni tal-iskambji jenħtieġ li jiġi kkunsidrat fit-tfassil ta’ programmi li jippromwovu l-iskambji kulturali. |
3.21 |
Meta jitfasslu programmi ġodda, il-KESE jenfasizza l-ħtieġa li l-programm jiġi kkomunikat kemm fl-UE kif ukoll lill-pajjiżi msieħba u liċ-ċittadini tagħhom, ikun hemm spjegazzjoni tal-approċċ, promozzjoni tal-inizjattivi u l-għoti ta’ informazzjoni dwar l-opportunitajiet ta’ finanzjament. Jistgħu jiġu żviluppati mezzi eżistenti differenti (Euronews, skemi ta’ premijiet kulturali) bħala appoġġ għal dan l-isforz. |
3.22 |
Barra minn hekk, il-Kumitat jenfasizza li għandu jitqies ir-rwol tal-istrutturi sottonazzjonali, tar-reġjuni u tal-bliet, kif enfasizzat fl-Opinjoni adottata mill-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni fis-7 u t-8 ta’ Frar 2017. |
3.23 |
Il-Kumitat jenfasizza li huwa ta’ importanza kbira li jitħeġġeġ l-iskambju miftuħ u jissolva n-nuqqas ta’ qbil bejn l-Istati Membri dwar il-pussess ta’ artefatti li jagħmlu parti mill-wirt kulturali nazzjonali. |
3.24 |
Waqt li l-KESE jilqa’ din il-Komunikazzjoni u huwa ħerqan li jara li l-proposti jissarrfu f’azzjoni speċifika, huwa jixtieq ikompli jelabora dwar oqsma li mhumiex enfasizzati biżżejjed f’din il-proposta: (a) il-kultura bħala pilastru għall-paċi u l-istabilità, (b) il-kultura u s-soċjetà ċivili u (c) il-kultura u l-industriji kreattivi għat-tkabbir u l-iżvilupp sostenibbli. |
3.25 |
Fid-dawl tal-importanza u l-viżibilità tas-Sena Ewropea għall-Wirt Kulturali li ġejja, il-KESE jissuġġerixxi li dan il-qafas u d-dinamika pożittiva jintużaw biex jiġi żviluppat u mniedi l-pjan ta’ azzjoni għall-kultura fir-relazzjonijiet esterni fl-2018. |
4. Il-kultura bħala pilastru għall-paċi, l-istabilità u s-sigurtà
4.1 |
Il-KESE jilqa’ l-fatt li l-kultura hija rikonoxxuta bħala pilastru kruċjali għall-paċi u l-istabilità. Għaldaqstant il-kultura hija ta’ importanza ewlenija biex jitkattar l-għan ewlieni tal-Unjoni Ewropea, li “tippromwovi l-paċi, il-valuri tagħha u l-benesseri tal-popli tagħha” (Artikolu 3 TUE). |
4.2 |
L-Unjoni Ewropea trid tieħu l-post li jistħoqqilha bħala mexxejja globali fil-prattika, il-protezzjoni u l-promozzjoni tal-paċi fid-dinja kollha. Il-mudell rebbieħ tal-Premju Nobel, li wara l-gwerer dinjija ħoloq l-itwal perjodu ta’ paċi u prosperità fl-Ewropa, huwa xhieda tal-kapaċità tagħha li tmexxi lid-dinja f’dan il-qasam. Ir-rekord tal-UE fid-drittijiet tal-bniedem u d-demokrazija, tal-ugwaljanza, tat-tolleranza, tal-fehim u tar-rispett reċiproku huwa l-aħjar wieħed fl-arena internazzjonali. Il-motto tal-UE, “Maqgħuda fid-Diversità”, għandu reżonanza akbar, fid-dawl tal-isfidi globali tad-dinja tal-lum, milli fi kwalunkwe żmien ieħor fl-istorja tagħha ta’ sittin sena. |
4.3 |
Il-KESE jenfasizza l-importanza ta’ skambju fil-qasam tal-prevenzjoni ta’ konflitti, tar-riżoluzzjoni u tar-rikonċiljazzjoni ta’ wara l-kunflitt. L-ispazju pprovdut permezz tal-kultura u l-arti jippermetti li jsiru skambji miftuħa u tiġi żviluppata fiduċja reċiproka. Għalkemm tissemma l-kultura f’sitwazzjonijiet qabel u wara l-kunflitti, dan l-aspett jeħtieġ li jkun elaborat b’mod partikolari peress li l-operaturi kulturali minn pajjiżi terzi wkoll għandhom rikkezza ta’ għarfien espert f’dan ir-rigward, li jippermetti riflessjonijiet li huma ta’ benefiċċju b’mod reċiproku. Ir-rispett għad-drittijiet kulturali tal-bniedem għandu jiġi inkorporat fil-ftehimiet ta’ paċi, li jippermetti wkoll li jiġu rispettati l-minoritajiet kulturali f’żoni ta’ wara l-konflitt (5). |
4.4 |
Ir-rwol tal-UE fil-proċess ta’ paċi fl-Irlanda ta’ Fuq huwa interessanti bħala bażi possibbli għal strateġija ta’ bini tal-paċi f’livell globali. Pereżempju, inizjattiva “White Dove” ġdida tista’ tkun imnebbħa mir-rwol li għandha l-UE fil-proċess ta’ paċi fl-Irlanda ta’ Fuq permezz tal-programm uniku tagħha PEACE (6). Jekk din tilħaq lil kulħadd fuq bażi globali, tista’ tkun totalment inklużiva, u tiżgura kontribut lokali mis-soċjetà ċivili u dik politika. Tista’ tkun konnessa mal-Korp Ewropew il-ġdid ta’ Solidarjetà tal-KE u timita l-mudell ta’ ERASMUS+ iżda ma tkunx esklużiva għaż-żgħażagħ biss. Tista’ tikkoopera mal-miżuri kollha tal-UE fil-qasam tad-difiża, tas-sigurtà u tad-diplomazija, u żżid fergħa kulturali u ta’ bini tal-paċi ferm meħtieġa fl-istrateġiji ta’ riżoluzzjoni tal-kunflitti. B’hekk tippromovi d-djalogu transkulturali, ir-rispett reċiproku, it-tolleranza u l-fehim permezz tal-kultura, l-edukazzjoni u l-midja. |
4.5 |
Il-KESE jiġbed l-attenzjoni għar-rwol tas-soċjetà ċivili organizzata, tal-fondazzjonijiet politiċi u tal-awtoritajiet lokali fil-bini tal-paċi u r-rikonċiljazzjoni. L-esperjenza tagħhom trid tkun sfruttata u l-perspettivi tagħhom għandhom jiġu integrati u mħeġġa. |
4.6 |
Il-Kumitat jenfasizza li biex jiġu promossi l-paċi u l-istabilità, l-inizjattivi kulturali u l-iskambji jridu jkunu żviluppati f’kooperazzjoni mal-atturi lokali u għandu jkun hemm sforzi biex jintlaħqu ċ-ċittadini lokali, lil hinn miċ-ċirki normalment immirati mill-programmi kulturali u artistiċi. |
4.7 |
Fuq livell intergovernattiv, l-inizjattivi tal-Kunsill tal-Ewropa huma ta’ min ifaħħarhom. Il-kooperazzjoni mal-KtE tista’ tissaħħaħ biex jinsilet l-għarfien espert fir-rigward ta’ dawk il-pajjiżi fi ħdan l-organizzazzjoni tagħhom li huma ġirien tal-UE. Il-KESE jiġbed l-attenzjoni, pereżempju, għall-Qafas ta’ Indikaturi dwar il-Kultura u d-Demokrazija, kif ukoll għall-inizjattiva Youth Peace Camp li tippermetti liż-żgħażagħ u lill-organizzazzjonijiet taż-żgħażagħ minn reġjuni milquta mill-kunflitti li jidħlu fi djalogu u f’attivitajiet ta’ trasformazzjoni tal-kunflitti li huma bbażati fuq l-edukazzjoni dwar id-drittijiet tal-bniedem u t-tagħlim interkulturali. Dan il-programm jista’ jkun mudell għal djalogu kulturali bejn iż-żgħażagħ. |
4.8 |
Il-KESE jiġbed l-attenzjoni wkoll għall-impatt tal-kultura fuq il-kwistjonijiet ta’ sigurtà u sikurezza f’żoni urbani wkoll, kif żviluppat fl-istudju reċenti tiegħu dwar “Il-Kultura, il-Bliet u l-Identità fl-Ewropa” u jissuġġerixxi li għandhom jitħeġġu l-iskambji dwar l-esperjenzi pożittivi f’dan il-qasam (7). |
4.9 |
Jenħtieġ li jiġi żviluppat il-fehim ulterjuri tal-impatt tal-kultura — u t-telf tagħha — fuq ir-radikalizzazzjoni taż-żgħażagħ. L-impatt ta’ attivitajiet kulturali u tal-wirt fuq l-istabilità u l-koeżjoni soċjali jrid ikun enfasizzat, u l-użu ħażin tal-kultura u tal-wirt bħala mezz għall-promozzjoni ta’ aġenda radikali jew nazzjonalista għandu jkun evitat. |
4.10 |
Il-promozzjoni tal-kultura bħala pilastru għall-paċi u l-istabilità trid tmur id f’id mal-importanza tal-libertà tal-espressjoni artistika bħala dritt tal-bniedem. Inizjattivi globali li jappoġġjaw artisti ppersegwitati jeżistu fuq livell tal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili (eż. Freemuse, Observatoire de la Liberté de la Création Artistique). Għandu jiġi promoss l-iżvilupp tagħhom u n-netwerking tagħhom fil-panorama Ewropea tal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili. |
5. Il-kultura u s-soċjetà ċivili
5.1 |
Il-KESE jenfasizza l-ħtieġa għall-iżvilupp ta’ soċjetà ċivili attiva li tippromwovi t-tkabbir parteċipattiv u inklużiv u l-iżvilupp kulturali. L-attivitajiet tas-soċjetà ċivili jenħtieġ li jkunu msaħħa permezz ta’ djalogi u skambji kulturali u attivitajiet ta’ bini ta’ kapaċità (8). L-iżvilupp ta’ kapaċità amministrattiva fl-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili huwa element ewlieni biex jiġu żgurati l-kreazzjoni konġunta u l-iskambju bejn l-iskambju ugwali. |
5.2 |
B’hekk il-KESE jaqbel mal-għan li jissaħħaħ l-appoġġ lill-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili attivi fil-qasam kulturali f’pajjiżi msieħba. Il-ħtieġa li jiġu integrati operaturi kulturali hija ġustament enfasizzata, u l-KESE jixtieq jenfasizza l-importanza ta’ dan l-isforz mhux biss għad-djalogu interkulturali, iżda wkoll għad-diversità kulturali u d-drittijiet kulturali. |
5.3 |
Il-KESE jixtieq jenfasizza l-ħtieġa li jiġu involuti organizzazzjonijiet u fondazzjonijiet mhux governattivi, kemm fl-Ewropa kif ukoll fil-pajjiżi ġirien, bħala atturi u riżorsi siewja għas-suċċess tal-iskambji u tad-djalogu. Bħala tali, il-programmi tal-operaturi nazzjonali għandhom jintużaw u għandhom jinġabru flimkien il-forzi u jittieħdu tagħlimiet minnhom, eż. l-attivitajiet tal-Fondazzjoni Robert Bosch fir-relazzjonijiet internazzjonali u l-proġetti ta’ Interarts, pereżempju l-proġett tagħhom iffinanzjat mill-UE “Komunitajiet ta’ prattika għall-valur pubbliku tal-kultura fin-Nofsinhar tal-Mediterran — SouthMed CV” (iffinanzjat mill-programm EUROMED tad-DĠ NEAR) li għandu l-għan li jġib il-kultura mill-marġnijiet lejn iċ-ċentru tal-isfera pubblika, billi jesplora r-rabtiet potenzjali tiegħu ma’ strateġiji ta’ żvilupp ekonomiku, soċjali u politiku. |
5.4 |
Huwa jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-iskambji (inter)kulturali ma jridux ikunu limitati għall-artisti u l-partijiet ikkonċernati kulturali, iżda jenħtieġ li jinkludu dimensjoni qawwija ta’ ħidma ta’ kuntatt u parteċipazzjoni għaċ-ċittadini kollha. Minkejja l-isforzi biex jiġi solvut dan, l-iskambji kulturali u artistiċi għandhom it-tendenza li jindirizzaw numru ristrett ta’ persuni spiss bi sfond soċjali, kulturali u edukattiv simili. Għaldaqstant, l-inklużjoni espliċita ta’ skambju fuq inizjattivi kulturali parteċipattivi u l-iżvilupp tal-edukazzjoni tal-arti jenħtieġ li jkunu parti mill-programmi kulturali. B’hekk biss jista’ wieħed jisfrutta l-potenzjal tal-arti u tal-kultura għall-promozzjoni tal-istabilità, il-paċi u l-iżvilupp sostenibbli. |
5.5 |
Il-KESE għandu stima kbira lejn il-programm ERASMUS+ u l-importanza tiegħu għall-iskambju u l-fehim u t-tagħlim reċiproċi. Inizjattivi simili għall-operaturi kulturali u ċ-ċittadini attivi fil-kultura u l-arti ma jeżistux fil-livell tal-UE. Jista’ jiġi kkunsidrat l-iżvilupp ta’ programm speċifiku ta’ skambju u mobilità għall-arti u l-kultura fid-definizzjoni usa’ tagħhom. |
5.6 |
Jeżistu bosta programmi ta’ skambji u ta’ żjarat ta’ studju għall-artisti u għall-operaturi kulturali, iffinanzjati fuq bażi bilaterali permezz tal-istituti kulturali nazzjonali. Jeħtieġ li tiġi eżaminata aktar sinerġija bejn dawn il-programmi, inklużi l-inizjattivi mhux governattivi, eż. il-Fond Roberto Cimetta. |
5.7 |
Il-kooperazzjoni u l-mobilità internazzjonali jeħtieġu li jkunu rikonoxxuti bħala assi għall-iżvilupp tal-identità kulturali fi żmien meta l-bidliet demografiċi, soċjali u ekonomiċi jindikaw ukoll tnaqqis tad-distanzi fil-pajjiżi u bejn il-pajjiżi. Dawn il-bidliet għandhom impatt fuq il-proċessi kulturali kif ukoll joħolqu aktar potenzjal għal netwerking kulturali transkonfinali. Jekk tkun appoġġjata kif xieraq, din il-mobilità, minbarra l-impatt pożittiv tagħha fuq l-iskambju ekonomiku, tista’ tikkontribwixxi għall-iżvilupp ta’ identità kulturali, li min-naħa tagħha tippromwovi l-bini tal-paċi u tal-koeżjoni soċjali. Din il-mobbiltà għandha tkun ibbilanċjata b’kawtela mal-appoġġ sabiex jiġi żgurat l-iżvilupp ta’ strutturi solidi li jiżguraw ġejjieni għall-inizjattivi kulturali u kreattivi. |
5.8 |
Il-KESE jenfasizza l-kapaċità tan-netwerks kulturali li jippromwovu l-iskambju bejn il-professjonisti tal-kultura, jistrutturaw il-pajsaġġ kulturali u jiżviluppaw soċjetà ċivili kulturali attiva. Huwa jissuġġerixxi għalhekk li jitħeġġeġ l-iskambju man-netwerks kulturali Ewropej, linja ta’ finanzjament fil-programm Ewropa Kreattiva. Jistgħu jiġu promossi l-konnessjonijiet man-netwerks eżistenti f’livell internazzjonali u l-iżvilupp ta’ netwerks f’reġjunijiet differenti. |
5.9 |
B’mod simili, il-KESE jenfasizza l-benefiċċju ta’ fergħat oħrajn tal-programm attwali Ewropa Kreattiva, u jħeġġeġ li l-opzjonijiet ta’ finanzjament ikunu eżaminati fid-dawl tal-potenzjal tagħhom għal skambju kulturali fuq livell internazzjonali. |
5.10 |
Il-KESE jilqa’ t-talba sabiex tinħoloq pjattaforma tas-soċjetà ċivili, li tinkludi lill-partijiet ikkonċernati kollha u li jkollha rwol ewlieni fl-iżvilupp tal-pjan ta’ azzjoni msemmi hawn fuq għar-relazzjonijiet kulturali internazzjonali. Din tista’ tieħu l-forma ta’ forum annwali bbażat fuq l-iskambji u d-dibattiti orizzontali, b’laqgħat satelliti f’reġjuni ġeografiċi differenti, fl-UE u barra minnha. |
5.11 |
Il-KESE ser jimpenja ruħu biex jappoġġja dawn il-konsultazzjonijiet u d-djalogi strutturati mal-partijiet interessati rilevanti fil-qasam tar-relazzjonijiet esterni fis-snin li ġejjin. Il-KESE ser ikompli jirrifletti dwar kif ir-rwol u l-metodi ta’ ħidma tiegħu jistgħu jikkontribwixxu b’mod speċifiku u strutturat biex jitjieb l-iżvilupp tal-pjan ta’ azzjoni msemmi hawn fuq. |
6. Il-kultura u l-industriji kreattivi għat-tkabbir u għall-iżvilupp sostenibbli
6.1 |
Il-kultura jenħtieġ li tkun rikonoxxuta b’mod sħiħ bħala r-raba’ pilastru tal-iżvilupp sostenibbli. Dan jippermetti r-rikonċiljazzjoni ta’ viżjonijiet kunfliġġenti tal-kultura jew bħala għodda għat-tkabbir ekonomiku jew tal-kultura li għandha valur intrinsiku li jenħtieġ li ma jkunx sottomess għal prijoritajiet ekonomiċi. |
6.2 |
Il-KESE tenfasizza l-importanza tas-sostenibbiltà u ta’ miżuri alternattivi ta’ tkabbir, bħal benesseri akbar fis-soċjetajiet. |
6.3 |
Il-Komunikazzjoni tenfasizza għadd ta’ punti importanti rigward il-kontribut tal-kultura u tal-industriji kreattivi, li huma prinċipalment SMEs (9), għall-iżvilupp sostenibbli, it-tkabbir ekonomiku u l-ħolqien ta-impjiegi, li l-KESE jappoġġja b’mod ċar. Kif tenfasizza l-Komunikazzjoni, il-kummerċ globali fil-prodotti kreattivi aktar milli rdoppja bejn l-2004 u l-2013 (10), filwaqt li l-industriji kulturali u kreattivi jammontaw għal madwar 3 % tal-PGD dinji u għal aktar minn 30 miljun impjieg (11). |
6.4 |
Għandha tiġi enfasizzata l-ħtieġa ta’ investiment fl-iżvilupp ta’ ħiliet rilevanti biex jiġi sfruttat il-potenzjal ta’ tkabbir fis-settur kreattiv. Is-swieq lokali għandhom jiġu appoġġati. L-iskemi ta’ mobbiltà għat-tisħiħ tal-iżvilupp tal-ħiliet m’għandhomx jirrinforzaw l-effett tal-eżodu ta’ mħuħ li jkun ta’ detriment għall-pajjiżi msieħba. |
6.5 |
L-esperjenza tal-Kapitali Kulturali Ewropej uriet l-impatt tal-iżvilupp kulturali fuq l-iżvilupp ekonomiku u soċjali f’żoni urbani. Jistgħu jkunu żviluppati azzjonijiet ta’ skambju u bini tal-kapaċità ma’ pajjiżi oħrajn dwar l-isfidi u l-istrateġiji, li wasslu għal dan it-tkabbir. |
6.6 |
Bħala mudell tal-aħjar prattika, organizzazzjonijiet u reġjuni transnazzjonali oħra adottaw il-kunċett ta’ bliet kapitali kulturali (eż. in-nomina tal-bliet kapitali kulturali Iżlamiċi minn ISESCO, l-organizzazzjoni edukattiva, xjentifika u kulturali Iżlamika). Il-kooperazzjoni u s-sinerġija possibbli jenħtieġ li jkunu esplorati biex jiġu massimizzati l-benefiċċju u t-tagħlim reċiproċi. Skema ta’ Kapitali Kulturali internazzjonali jew il-ġemellaġġ tal-bliet fil-qafas ta’ dan il-programm jistgħu jiġu kkunsidrati. |
6.7 |
Eżempju ieħor ta’ rabtiet bejn postijiet u bliet huwa l-Kunsill tar-Rotot Kulturali tal-Ewropa. Dan il-programm jista’ jiġi esplorat u żviluppat fuq livell internazzjonali, bl-iżvilupp tal-potenzjal tiegħu biex jiżdied it-turiżmu kulturali u l-fehim ta’ għeruq kulturali internazzjonali konġunti. |
6.8 |
Il-KESE jenfasizza l-ħtieġa li jitħeġġu u jiġu ffaċilitati l-kollaborazzjoni u n-netwerking fost il-bliet fl-Ewropa u barra l-Ewropa. Bosta bliet Ewropej għandhom esperjenza fit-tfassil ta’ politika kulturali u fir-relazzjoni tagħha ma’ oqsma oħrajn ta’ żvilupp sostenibbli (eż. it-tkabbir ekonomiku, il-ħolqien tal-impjiegi, l-inklużjoni soċjali, l-edukazzjoni kreattiva, it-turiżmu kulturali, eċċ.). Dan huwa assi għall-kollaborazzjoni fit-tul bejn l-Ewropa u l-Global South u l-UE tista’ twettaq rwol fl-iffaċilitar tal-kollaborazzjoni u tan-netwerking fost l-ibliet fl-Ewropa u barra minnha. F’dan ir-rigward, l-inizjattivi rilevanti diġà huma stabbiliti u jistgħu jipprovdu kontribuzzjonijiet adattati għall-kollaborazzjoni fit-tul, fosthom il-programmi “Bliet Pilota” u “Bliet Ewlenin”. |
6.9 |
L-eżistenza ta’ netwerks ta’ bliet li jiżviluppaw miżuri relatati mal-kultura, bħal Eurocities, Mercociudades, Africities, in-netwerk Bliet Kreattivi tal-UNESCO, les Arts et la Ville, in-Netwerk Awstraljan tal-Iżvilupp Kulturali jew in-Netwerk Creative City tal-Kanada jenħtieġ ukoll tkun ikkunsidrata bħala assi siewi f’dan ir-rigward. |
6.10 |
Il-KESE jesprimi dispjaċir dwar in-nuqqas ta’ attenzjoni għall-ġeneru fil-passi proposti lejn strateġija konġunta. Għalkemm l-ugwaljanza bejn is-sessi hija s-sinsla tal-valuri Ewropej tagħna, l-istudji juru żbilanċi bejn is-sessi fl-artisti li jingħataw viżibilità u pożizzjonijiet ewlenin. B’mod simili, l-UNESCO iddeskriviet preġudizzji fil-benefiċċji miksuba mit-turiżmu kulturali u mill-miżuri ta’ żvilupp kulturali. Għaldaqstant il-KESE jinsisti li din id-dimensjoni għandha tiġi kkunsidrata. |
Brussell, il-31 ta’ Mejju 2017.
Il-President tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew
Georges DASSIS
(1) F’dan ir-rigward, il-KESE jtenni l-appoġġ tiegħu għall-eċċezzjoni kulturali kif enfasizzat fl-Opinjoni tal-KESE dwar “L-industriji kreattivi u kulturali – ass Ewropew fil-kompetizzjoni globali” (ĠU C 13, 15.1.2016, p. 83).
(2) L-uffiċċju tal-Kummissarju Għoli tan-Nazzjonijiet Uniti għad-Drittijiet tal-Bniedem (OHCHR) jirrappreżenta l-impenn tad-dinja għall-ideali universali tad-dinjità tal-bniedem.
(3) Ara r-Riżoluzzjoni 70/214 dwar “Il-kultura u l-iżvilupp sostenibbli”, adottata mill-Assemblea Ġenerali tan-NU fit-22 ta’ Diċembru 2015.
(4) Ara l-ħidma mwettqa mill-Aġenda 21 għall-Kultura u Culture Action Europe fil-qafas tal-kampanja dwar “Il-Futur li Nixtiequ Jinkludi l-Kultura” li tiffoka fuq ir-rwol tal-kultura fl-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli.
(5) Ara wkoll “Information presented by the Northern Ireland Human Rights Commission to the United Nations on The Derry/Londonderry Report on Upholding the Human Right to Culture in Post-Conflict Societies” (UNGA A/HRC/25/NI/5 tas-27 ta’ Frar 2014).
(6) Opinjoni tal-KESE dwar “Ir-rwol tal-Unjoni Ewropea fil-konsolidazzjoni tal-paċi fir-relazzjonijiet esterni: prattiki tajbin u perspettivi” (ĠU C 68, 6.3 2012, p. 21).
(7) Studju kkommissjonat mill-KESE: Il-Kultura, il-Bliet u l-Identità fl-Ewropa http://www.eesc.europa.eu/?i=portal.en.events-and-activities-europe-culture-cities-study
Konklużjonijiet tal-konferenza “A Hope for Europe: Culture, Cities and New Narratives” (Tama għall-Ewropa: Kultura, Bliet u Narrativi Ġodda) organizzata mill-Grupp ta’ Interessi Varji tal-KESE, Brussell l-20 u l-21 ta’ Ġunju 2016: http://www.eesc.europa.eu/?i=portal.en.events-and-activities-europe-culture-cities-conclusions
(8) Opinjoni tal-KESE dwar is-Sena Ewropea tad-Djalogu Interkulturali (ĠU C 185, 8.8.2006, p. 42).
(9) Eurostat 2013: Indikaturi prinċipali skont id-daqs għall-intrapriżi f’setturi kulturali magħżula, EU-28.
(10) “The Globalisation of Cultural Trade: A Shift in Cultural Consumption — International flows of cultural goods and services 2004-2013”, l-Istitut tal-Istatistika tal-UNESCO (UIS), 2016.
(11) “Cultural Times”, rapport mis-CISAC u l-UNESCO, 2015.