ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Βρυξέλλες, 10.12.2025

COM(2025) 1007 final

2025/0400(COD)

Πρόταση

ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την τροποποίηση των οδηγιών (ΕΕ) 2018/2001, (ΕΕ) 2019/944, (ΕΕ) 2024/1788 όσον αφορά την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

{SEC(2025) 2000 final} - {SWD(2025) 2000 final} - {SWD(2025) 2001 final}

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

•Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης

Όσον αφορά τις ενεργειακές υποδομές, επί του παρόντος δεν υπάρχει γενικό καθεστώς αδειοδότησης σε επίπεδο Ένωσης. Ο κανονισμός ΔΕΔ-Ε θεσπίζει κανόνες για την αδειοδότηση έργων υποδομής στον ενωσιακό κατάλογο έργων κοινού ενδιαφέροντος και έργων αμοιβαίου ενδιαφέροντος, αλλά δεν καλύπτει άλλα πάγια στοιχεία υποδομής. Με τη δέσμη μέτρων για το υδρογόνο και το απανθρακοποιημένο αέριο 10 θεσπίστηκαν γενικές απαιτήσεις για την αδειοδότηση των πάγιων στοιχείων υδρογόνου και αερίων, συμπεριλαμβανομένων των διαδικασιών αδειοδότησης, στην οδηγία για την αγορά αερίου 11 . Ωστόσο, για τα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας δεν υπάρχει διαθέσιμο ευρωπαϊκό πλαίσιο. Η ανάγκη αύξησης του ρυθμού ανάπτυξης ενεργειακών υποδομών για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, την αύξηση της ασφάλειας της ανθεκτικότητας του δικτύου της Ένωσης και τη μείωση του ενεργειακού κόστους αναγνωρίστηκε στο σχέδιο δράσης για οικονομικά προσιτή ενέργεια και στην έκθεση Draghi. Η έλλειψη ενοποιημένου ευρωπαϊκού πλαισίου είναι το στοιχείο που λείπει για την αντιμετώπιση αυτής της ανάγκης. Ως εκ τούτου, η παρούσα πρόταση επικαιροποιεί το καθεστώς αδειοδότησης της οδηγίας για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, ώστε να θεσπιστούν απαιτήσεις για τις υποδομές μεταφοράς και διανομής, οι οποίες επί του παρόντος δεν αντιμετωπίζονται. Με τις αλλαγές στην οδηγία για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας θεσπίστηκαν πρόσθετες απαιτήσεις που πρέπει να αποτυπώνονται στην οδηγία για την αγορά αερίου, ιδίως όσον αφορά την ικανότητα των αρχών αδειοδότησης, τις καταληκτικές ημερομηνίες για τα αιτήματα παροχής πρόσθετων πληροφοριών, τη σιωπηρή έγκριση σε διοικητικές αποφάσεις και τις απαιτήσεις ψηφιοποίησης.

1.Μείωση των προθεσμιών και αποφυγή περιττών καθυστερήσεων στη διαδικασία αδειοδότησης·

2.Συμπερίληψη διατάξεων του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2577 του Συμβουλίου με στοχευμένες τροποποιήσεις·

3.Εισαγωγή πρόσθετης στοχευμένης ευελιξίας στην εφαρμογή των περιβαλλοντικών κανόνων·

4.Θέσπιση καθεστώτος αδειοδότησης για τα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας σε επίπεδο Ένωσης, το οποίο βασίζεται στην προσέγγιση για την αδειοδότηση των πάγιων στοιχείων αερίου και υδρογόνου στην οδηγία για την αγορά αερίου και ευθυγραμμίζεται με το πλαίσιο της οδηγίας για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και του κανονισμού ΔΕΔ-Ε·

5.Διασφάλιση της συνέπειας του συνολικού καθεστώτος αδειοδότησης σε επίπεδο ΕΕ με την τροποποίηση του καθεστώτος αδειοδότησης που ισχύει για τα πάγια στοιχεία υδρογόνου, ώστε να ευθυγραμμιστεί με το καθεστώς αδειοδότησης που ισχύει για τις υποδομές ηλεκτρικής ενέργειας.

Η παρούσα πρόταση περιλαμβάνει περιορισμένες και στοχευμένες τροποποιήσεις στην οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, σχετικά με την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, οι οποίες είναι απολύτως αναγκαίες για την επίτευξη των στόχων της πρότασης. Περαιτέρω πιθανές τροποποιήσεις της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 είναι εντελώς εκτός του πεδίου εφαρμογής και των στόχων της παρούσας πρότασης. Η ανάγκη για τις εν λόγω τροποποιήσεις μπορεί να αξιολογηθεί, εφόσον συντρέχει λόγος, στο πλαίσιο της προετοιμασίας της πρωτοβουλίας για το πλαίσιο για την ανανεώσιμη ενέργεια, που αποτελεί μέρος της δέσμης μέτρων για την Ενεργειακή Ένωση για την επόμενη δεκαετία, όπως αναφέρεται στο παράρτημα I του προγράμματος εργασίας της Επιτροπής για το 2026. Η Επιτροπή θα συνεργαστεί εποικοδομητικά με τους συννομοθέτες, προκειμένου να διασφαλίσει ότι η νομοθετική διαδικασία σχετικά με την παρούσα πρόταση σέβεται πλήρως το βασικό της αντικείμενο και δεν το στρεβλώνει.

•Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής

•Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης

2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ

•Νομική βάση

•Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)

•Αναλογικότητα

•Επιλογή της νομικής πράξης

–Την οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 για την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, ενισχύοντας τις σχετικές με την αδειοδότηση διατάξεις της εν λόγω οδηγίας (άρθρο 2, άρθρο 15γ, άρθρο 15δ και άρθρα 16-17),

–Την οδηγία (ΕΕ) 2019/944 σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, ενισχύοντας τη διάταξη σχετικά με τις διαδικασίες αδειοδότησης (άρθρο 8) με ειδικά μέτρα επιτάχυνσης της αδειοδότησης και τη θέσπιση μέτρων για τον προσδιορισμό εναλλακτικών λύσεων και την ανάπτυξη αντισταθμιστικών μέτρων κατά την εφαρμογή της παρέκκλισης που προβλέπεται στην οδηγία 92/43/ΕΟΚ, στην οδηγία 2000/60/ΕΚ και στην οδηγία 2009/147/ΕΚ (άρθρο 8α),

–Την οδηγία (ΕΕ) 2024/1788 σχετικά με κοινούς κανόνες για τις εσωτερικές αγορές ανανεώσιμου αερίου, φυσικού αερίου και υδρογόνου, διασφαλίζοντας τη συνέπεια μεταξύ των διατάξεών της σχετικά με τις διαδικασίες αδειοδότησης (άρθρο 8) και εκείνων της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944.

3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΟΥΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΟΥΧΟΥΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

•Εκ των υστέρων αξιολογήσεις / έλεγχοι καταλληλότητας της ισχύουσας νομοθεσίας

•Διαβουλεύσεις με τούς συμφεροντούχους

Σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές για τη βελτίωση της νομοθεσίας, η Επιτροπή διεξήγαγε ολοκληρωμένη διαδικτυακή ανοικτή δημόσια διαβούλευση από τις 13 Μαΐου έως τις 5 Αυγούστου 2025 στον ιστότοπο «Πείτε την άποψή σας». Η διαβούλευση κάλυψε τα ακόλουθα θέματα: i) τη γενική λειτουργία του κανονισμού ΔΕΔ-Ε, ii) τον σχεδιασμό υποδομών της ΕΕ, iii) τον σχεδιασμό δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας σε εθνικό επίπεδο, iv) τη δυναμικότητα υποδοχής των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας, v) την αδειοδότηση, vi) τις επενδύσεις σε υποδομές δικτύων, vii) τις αλυσίδες εφοδιασμού, viii) την ψηφιοποίηση και την ανθεκτικότητα και ix) την απλούστευση.

Κατά τη διαβούλευση ελήφθησαν συνολικά 197 απαντήσεις. Επιπλέον, ελήφθησαν 2 μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου μέσω υπηρεσιακής ηλεκτρονικής θυρίδας για τη διαβούλευση. Στην ανοικτή δημόσια διαβούλευση δόθηκαν 197 απαντήσεις σε κάθε ερώτηση πολλαπλών επιλογών, γεγονός που σημαίνει ότι όλα τα άτομα απάντησαν σε κάθε ερώτηση. Για ορισμένες ερωτήσεις, οι απαντήσαντες κλήθηκαν να απαντήσουν με βάση κλίμακα πέντε βαθμίδων σχετικά με τον βαθμό στον οποίο συμφωνούσαν ή διαφωνούσαν με τις δηλώσεις. Η κλίμακα περιλάμβανε τις εξής βαθμίδες i) Διαφωνώ πολύ ii) Διαφωνώ λίγο, iii) Ουδέτερος, iv) Συμφωνώ λίγο, v) Συμφωνώ πολύ. Υπήρχε, επίσης, η επιλογή «Δεν γνωρίζω».

Περίπου το ένα τρίτο όσων απάντησαν (34 %· εταιρείες 36 %, επιχειρηματικές ενώσεις 37 %, ΜΚΟ 14 %, δημόσιες αρχές 10 %) ανέφεραν ότι οι διατάξεις αδειοδότησης του κανονισμού ΔΕΔ-Ε δεν είναι σαφείς ούτε εύκολο να εφαρμοστούν, με το 16 % να παραμένει ουδέτερο και το 34 % αβέβαιο. Η συντριπτική πλειονότητα του 83 % (εταιρείες 92 %, επιχειρηματικές ενώσεις 83 %, ΜΚΟ 29 %, δημόσιες αρχές 70 %) τάχθηκε υπέρ της απλούστευσης και του εξορθολογισμού των εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων (μόνο το 5 % ήταν ουδέτερο και το 5 % αβέβαιο). Ομοίως, το 82 % όσων απάντησαν (εταιρείες 83 %, επιχειρηματικές ενώσεις 81 %, ΜΚΟ 79 %, δημόσιες αρχές 80 %) συμφώνησαν ότι οι διαδικασίες αδειοδότησης θα πρέπει να ψηφιοποιηθούν πλήρως (μόνο το 7 % ήταν ουδέτερο και το 9 % αβέβαιο). Επιπλέον, το 77 % όσων απάντησαν (εταιρείες 78 %, επιχειρηματικές ενώσεις 85 %, ΜΚΟ 50 %, δημόσιες αρχές 70 %) συμφώνησαν ότι οι προθεσμίες για την αδειοδότηση των δικτύων θα πρέπει να συντομευθούν ή να οριστούν όπου λείπουν, με μόλις 7 % να είναι ουδέτερο και το 9 % αβέβαιο.

Επιπλέον, το 64 % όσων απάντησαν συμφώνησε ότι οι διαδικασίες αδειοδότησης για τα πάγια στοιχεία αποθήκευσης θα πρέπει να απλουστευθούν (εταιρείες 59 %, επιχειρηματικές ενώσεις 81 %, ΜΚΟ 50 %, δημόσιες αρχές 70 %), με το 13 % να παραμένει ουδέτερο και το 18 % αβέβαιο. Λίγο μεγαλύτερο ποσοστό (69 %) τάχθηκε υπέρ της απλούστευσης των διαδικασιών αδειοδότησης για έργα δικτύων διανομής, έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας μικρής κλίμακας και δραστηριότητες όπως η αναπροσαρμογή της χρήσης, η ανακαίνιση και η ανανέωση (εταιρείες 67 %, επιχειρηματικές ενώσεις 80 %, ΜΚΟ 50 %, δημόσιες αρχές 60 %), ενώ το 8 % ήταν ουδέτερο και το 19 % αβέβαιο. Επιπλέον, το 71 % συμφώνησε ότι οι διαδικασίες αδειοδότησης για υβριδικά έργα (τα έργα που συνδυάζουν διαφορετικές τεχνολογίες, συμπεριλαμβανομένης της αποθήκευσης) και άλλες καινοτόμες λύσεις θα πρέπει να απλουστευθούν (εταιρείες 72 %, επιχειρηματικές ενώσεις 85 %, ΜΚΟ 43 %, δημόσιες αρχές 60 %), με το 11 % να είναι ουδέτερο και το 14 % αβέβαιο.

Ταυτόχρονα, πραγματοποιήθηκαν δύο δημόσιοι διάλογοι εφαρμογής, ένας σχετικά με τις εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων και την αδειοδότηση από την επίτροπο Jessika Roswall 19 και ένας σχετικά με την αδειοδότηση έργων ανανεώσιμης ενέργειας και συναφών υποδομών από τον επίτροπο Jørgensen 20 . Και στους δύο διαλόγους, οι συμφεροντούχοι έθεσαν το ζήτημα της ανάγκης απλούστευσης της αδειοδότησης, ειδικότερα δε σε σχέση με τις εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων, καθώς και της ανάγκης να εντατικοποιηθούν οι προσπάθειες εφαρμογής της ισχύουσας νομοθεσίας της ΕΕ και διάδοσης ορθών πρακτικών. Στον διάλογο για την εφαρμογή που διεξήγαγε ο επίτροπος κ. Jørgensen τονίστηκε επίσης η ανάγκη για περαιτέρω απλούστευση των διαδικασιών (ιδίως για έργα μικρής κλίμακας, την αποθήκευση και την ανανέωση), επέκταση της αρχής του υπέρτερου δημόσιου συμφέροντος, στοχευμένες εξαιρέσεις από ειδική νομοθεσία της ΕΕ, επιτάχυνση της ψηφιοποίησης των διαδικασιών αδειοδότησης και βελτίωση της διαθεσιμότητας δεδομένων.

Επιπλέον, σε πρόσφατη έκθεση σχετικά με την κατάσταση των δήμων και των περιφερειών 21 , ένα από τα αιτήματα των δήμων και των περιφερειών προς την Ευρώπη ήταν η επιτάχυνση της αδειοδότησης για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και ανέφεραν τις διοικητικές καθυστερήσεις ως ένα από τα κύρια εμπόδια που απομένουν για την έγκαιρη ανάπτυξη. Ταυτόχρονα, ζήτησαν την ανάπτυξη ενός εναρμονισμένου συστήματος ψηφιακής αδειοδότησης σε επίπεδο ΕΕ, το οποίο θεωρούν ότι θα μειώσει τη γραφειοκρατία και θα στηρίξει ταχύτερες εγκρίσεις σε τοπικό επίπεδο, απηχώντας την πρότασή μας για περαιτέρω ψηφιοποίηση και συγκέντρωση των διαδικασιών αδειοδότησης.

Οι απαντήσεις αυτές επιβεβαίωσαν την ανάγκη ανάληψης δράσης για την απλούστευση και την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης. Οι παρατηρήσεις που ελήφθησαν αντικατοπτρίζονται επαρκώς στην πρόταση, η οποία αντιμετωπίζει τα ζητήματα που αναφέρονται ανωτέρω, για τα οποία υψηλό ποσοστό όσων απάντησαν ανέφερε την ανάγκη απλούστευσης, επιτάχυνσης και ψηφιοποίησης της διαδικασίας αδειοδότησης.

•Συλλογή και χρήση εμπειρογνωσίας

Η Επιτροπή εκπόνησε την ανάλυση αυτή χρησιμοποιώντας διάφορους διαύλους πληροφόρησης. Εκπονήθηκε νομική και πολιτική ανάλυση βάσει εγγράφων για την προετοιμασία της έκθεσης εφαρμογής που επισυνάπτεται στην εκτίμηση επιπτώσεων. Πρώτον, η Επιτροπή έλαβε επίσης υπόψη τις εμπειρίες των κρατών μελών όσον αφορά την εφαρμογή των σχετικών με την αδειοδότηση διατάξεων στο πλαίσιο της οδηγίας RED, οι οποίες συλλέχθηκαν μέσω ειδικής μελέτης με τίτλο «Technical support for RES policy development and implementation — Simplification of authorisation and administrative procedures for RES facilities (RES Simplify)» (Τεχνική στήριξη για την ανάπτυξη και εφαρμογή της πολιτικής για τις ΑΠΕ — Απλούστευση αδειοδότησης και διοικητικών διαδικασιών για εγκαταστάσεις ΑΠΕ) 22 , η οποία δημοσιεύτηκε τον Απρίλιο του 2023. Εκτός από τα σχετικά νομοθετικά έγγραφα, η πρωταρχική πηγή ήταν το έργο της ίδιας της Επιτροπής σχετικά με την εφαρμογή του μέρους της αναθεωρημένης οδηγίας RED που αφορά την αδειοδότηση, μεταξύ άλλων μέσω των ελέγχων μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο. Η πρόοδος των ελέγχων μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο συνοψίστηκε τον Ιούνιο του 2025 μέσω της πρώτης έκθεσης προόδου που υποβλήθηκε στην Επιτροπή στο πλαίσιο της ειδικής ισχύουσας σύμβασης με τίτλο «Νομική συνδρομή για τον έλεγχο της μεταφοράς από τα κράτη μέλη της τροποποιητικής οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Οκτωβρίου 2023, στο εθνικό δίκαιο». Επιπλέον, η ανάλυση περιλάμβανε απολογισμό των πορισμάτων της συνεχιζόμενης μελέτης με τίτλο «Monitoring progress of measures to streamline permit-granting procedures under revised RED and Emergency Regulation and development of permitting-related KPIs» (Παρακολούθηση της προόδου των μέτρων για τον εξορθολογισμό των διαδικασιών αδειοδότησης στο πλαίσιο της αναθεωρημένης οδηγίας RED και του κανονισμού έκτακτης ανάγκης και την ανάπτυξη ΒΔΕ που σχετίζονται με την αδειοδότηση) και της πρώτης ενδιάμεσης έκθεσής της που παρελήφθη από την Επιτροπή τον Ιούλιο του 2025, καθώς και της μελέτης σχετικά με την παρακολούθηση της εφαρμογής της σύστασης της Επιτροπής για την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης 23 . Πέραν τούτου, η εν λόγω έκθεση συμπληρώθηκε από τα αποτελέσματα των συζητήσεων που πραγματοποιήθηκαν από τον Απρίλιο του 2023 σε 6 συνεδριάσεις της ομάδας εμπειρογνωμόνων για την αδειοδότηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και από μία εκδήλωση με τούς συμφεροντούχους, από τα αποτελέσματα των συζητήσεων σχετικά με την εφαρμογή των διατάξεων αδειοδότησης στη συντονισμένη δράση για την οδηγία RED (CA-RES 24 ), καθώς και από τα συμπεράσματα του διαλόγου εφαρμογής με τον επίτροπο Jørgensen σχετικά με την αδειοδότηση έργων ανανεώσιμης ενέργειας και συναφών υποδομών του Ιουνίου του 25  2025. Επιπλέον, όσον αφορά τις διαδικασίες αδειοδότησης που ισχύουν για τις ενεργειακές υποδομές, αυτές αξιολογήθηκαν στο πλαίσιο της μελέτης με τίτλο «Study on national permit granting process applicable to energy transmission infrastructure projects with a focus on projects of common interest and projects of mutual interest under Chapter III of Regulation (EU) 2022/869» [Μελέτη σχετικά με την εθνική διαδικασία αδειοδότησης που εφαρμόζεται σε έργα υποδομών μεταφοράς ενέργειας με έμφαση στα έργα κοινού ενδιαφέροντος και τα έργα αμοιβαίου ενδιαφέροντος βάσει του κεφαλαίου III του κανονισμού (ΕΕ) 2022/869], η οποία ανατέθηκε από την Επιτροπή και δημοσιεύτηκε στις αρχές του 2025 26 . Η μελέτη αυτή εντόπισε ελλείψεις που πρέπει να αντιμετωπιστούν προκειμένου να διευκολυνθεί η διαμόρφωση ενός ενοποιημένου και αποτελεσματικού πλαισίου αδειοδότησης που θα στηρίζει την έγκαιρη ανάπτυξη βασικών έργων υποδομής, μεταξύ άλλων ελλείψεις που σχετίζονται με τις εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων, τη σαφήνεια των διαδικασιών και τη δημόσια αποδοχή.

•Εκτίμηση επιπτώσεων

•Καταλληλότητα και απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου

•Θεμελιώδη δικαιώματα

4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ

5.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

•Σχέδια εφαρμογής και ρυθμίσεις παρακολούθησης, αξιολόγησης και υποβολής εκθέσεων

–Διαθεσιμότητα για διμερείς συνεδριάσεις και συνεντεύξεις με κράτη μέλη σε περίπτωση ειδικής ερώτησης σχετικά με τη μεταφορά της οδηγίας στο εσωτερικό δίκαιο.

–Παροχή εξηγήσεων και τεχνικής υποστήριξης στα κράτη μέλη μέσω του διαδικτυακού εργαλείου που διατίθεται στους εκπροσώπους των κρατών μελών για ερωτήσεις.

–Επικαιροποίηση της σύστασης και των κατευθυντήριων γραμμών σχετικά με την αδειοδότηση, εάν είναι αναγκαίο.

•Επεξηγηματικά έγγραφα (για οδηγίες)

•Αναλυτική επεξήγηση των επιμέρους διατάξεων της πρότασης

Τροποποιήσεις της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 (άρθρο 1 της παρούσας πρότασης)

–Το άρθρο 2 της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 τροποποιείται προκειμένου να εισαχθούν ορισμένοι ορισμοί.

–Το άρθρο 15γ της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 τροποποιείται ώστε να θεσπιστεί η υποχρέωση των κρατών μελών να μην προσδιορίζουν μεγάλες περιοχές στις οποίες η εγκατάσταση έργων ανανεώσιμης ενέργειας δεν είναι εκ των προτέρων δυνατή για περιβαλλοντικούς λόγους, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας του τοπίου.

–Το άρθρο 15δ της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 τροποποιείται προκειμένου να θεσπιστούν μέτρα ώστε τα κράτη μέλη να διασφαλίζουν ότι μέρος των οφελών των έργων ανανεώσιμης ενέργειας μετακυλίεται στους πολίτες της περιοχής και τις τοπικές κοινωνίες, καθώς και η υποχρέωση ορισμού και χρηματοδότησης ανεξάρτητου φορέα διευκόλυνσης για την προώθηση του διαλόγου μεταξύ του φορέα ανάπτυξης του έργου και του ευρέος κοινού.

–Το άρθρο 16 της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 τροποποιείται ώστε να θεσπιστεί η υποχρέωση των κρατών μελών να δημιουργήσουν ενιαία ψηφιακή πύλη σε εθνικό επίπεδο για όλα τα στάδια των διαδικασιών αδειοδότησης για έργα ανανεώσιμης ενέργειας, αποθήκευσης και δικτύου. Η πύλη αυτή θα έχει επίσης πρόσβαση σε όλα τα δεδομένα σχετικά με τις παρατηρήσεις ειδών και σε άλλα περιβαλλοντικά και γεωλογικά δεδομένα που διατίθενται από τις αρμόδιες περιβαλλοντικές αρχές, σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 3 του κανονισμού [xxxxx] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

–Το άρθρο 16β της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 τροποποιείται ώστε να διαγραφεί η αναφορά στην σκόπιμη θανάτωση ή παρενόχληση του είδους όταν έχουν θεσπιστεί τα αναγκαία μέτρα μετριασμού, προκειμένου να θεσπιστεί η σιωπηρή έγκριση για τη διαδικασία αδειοδότησης εκτός των περιοχών επιτάχυνσης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

–Το άρθρο 16γ της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 τροποποιείται ώστε να συμπεριληφθούν ειδικοί κανόνες για τη διευκόλυνση της ανανέωσης παρά τις αλλαγές στη χρήση γης και για τον εξορθολογισμό των περιβαλλοντικών απαιτήσεων για την ανανέωση έργων αιολικής ανανεώσιμης ενέργειας, εάν δεν χρησιμοποιείται πρόσθετη έκταση γης.

–Το άρθρο 16δ της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 τροποποιείται με σκοπό τον εξορθολογισμό των κανόνων αδειοδότησης όσον αφορά τη διαδικασία αδειοδότησης για μικρής κλίμακας ηλιακές εγκαταστάσεις και ηλιακές εγκαταστάσεις σε τεχνητές κατασκευές.

–Το άρθρο 16στ της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 τροποποιείται ώστε να καταργηθεί η δυνατότητα των κρατών μελών να περιορίζουν την εφαρμογή του τεκμηρίου του υπέρτερου δημόσιου συμφέροντος και να επεκταθεί η εφαρμογή του τεκμηρίου του υπέρτερου δημόσιου συμφέροντος σε συγκρούσεις όπου τα συγκρουόμενα συμφέροντα υπερβαίνουν τα περιβαλλοντικά συμφέροντα.

–Το άρθρο 16ζ εισάγεται στην οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 για να προσδιοριστεί το πεδίο εφαρμογής της αξιολόγησης των ικανοποιητικών εναλλακτικών λύσεων και της απαίτησης περί εφαρμογής αντισταθμιστικών μέτρων για τους σκοπούς της σχετικής περιβαλλοντικής νομοθεσίας της Ένωσης.

–Το άρθρο 16η εισάγεται στην οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 για τη ρύθμιση της διαδικασίας αδειοδότησης για αυτόνομη αποθήκευση ενέργειας εκτός της αποθήκευσης υδρογόνου.

–Το άρθρο 16θ εισάγεται στην οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 για τη ρύθμιση της διαδικασίας αδειοδότησης των σταθμών επαναφόρτισης.

–Το άρθρο 16ι εισάγεται στην οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 για τη ρύθμιση της διαδικασίας αδειοδότησης για την υβριδοποίηση σταθμών παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας.

–Το άρθρο 17 της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 τροποποιείται ώστε να ενοποιηθούν όλες οι διατάξεις σχετικά με τη σύνδεση στο δίκτυο, να επεκταθεί το πεδίο εφαρμογής τους και να θεσπιστούν σαφείς κανόνες σχετικά με τις διαδικασίες για τις άδειες σύνδεσης στο δίκτυο, συμπεριλαμβανομένων στοχευμένων προθεσμιών για τη σύνδεση ορισμένων έργων.

Τροποποιήσεις της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 (άρθρο 2 της παρούσας πρότασης)

–Το άρθρο 8 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 τροποποιείται προκειμένου να ρυθμιστεί η διαδικασία αδειοδότησης για τις υποδομές συστημάτων μεταφοράς και διανομής, με τη θέσπιση της απαίτησης για επαρκείς πόρους για τις εθνικές αρχές, προθεσμιών για τις διαδικασίες αδειοδότησης, σιωπηρής έγκρισης για τις διοικητικές αποφάσεις, προθεσμίας για τα αιτήματα παροχής δεδομένων από τις αρχές προς τους φορείς υλοποίησης, προσωρινού τεκμηρίου υπέρτερου δημόσιου συμφέροντος για τα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας, προσωρινής εξαίρεσης της ανακαίνισης, του εκσυγχρονισμού ή της ανανέωσης υφιστάμενων δικτύων μεταφοράς και δικτύων διανομής από την υποχρέωση διενέργειας εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων και κατάλληλων εκτιμήσεων, πτυχών που σχετίζονται με την αξιολόγηση έργων βάσει της οδηγίας 2000/60/ΕΚ και την εκτίμηση των εκπομπών αζώτου που μπορούν να διενεργούνται για τη συμμόρφωση με την οδηγία 92/43/ΕΟΚ και τον περιορισμό των εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε νέα πάγια στοιχεία. Τέλος, το άρθρο τροποποιείται ώστε να επιβληθεί στα κράτη μέλη η υποχρέωση να δημιουργήσουν ψηφιακές πλατφόρμες για τη διεκπεραίωση των αιτήσεων αδειοδότησης. Οι πλατφόρμες αυτές θα έχουν επίσης πρόσβαση σε όλα τα δεδομένα σχετικά με τις παρατηρήσεις ειδών και σε άλλα περιβαλλοντικά και γεωλογικά δεδομένα που διατίθενται από τις αρμόδιες περιβαλλοντικές αρχές, σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 3 του κανονισμού [xxxxx] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

–Το άρθρο 8α εισάγεται στην οδηγία (ΕΕ) 2019/944 για να προσδιοριστεί το πεδίο εφαρμογής της αξιολόγησης των ικανοποιητικών εναλλακτικών λύσεων και της απαίτησης περί εφαρμογής αντισταθμιστικών μέτρων για τους σκοπούς της σχετικής περιβαλλοντικής νομοθεσίας της Ένωσης.

–Το άρθρο 40α εισάγεται στην οδηγία (ΕΕ) 2019/944 για να ρυθμιστεί η ανάπτυξη δικτύων και η εξουσία λήψης αποφάσεων για επενδύσεις σε εθνικό επίπεδο. Το άρθρο αντικαθιστά το υφιστάμενο άρθρο 51, για λόγους αποσαφήνισης της νομικής εφαρμογής των σχετικών διατάξεων και αποσκοπεί στη διασφάλιση πλήρους συνέπειας με τις πρόσφατες αλλαγές στην οδηγία (ΕΕ) 2024/1788 και στον κανονισμό ΔΕΔ-Ε.

–Το άρθρο 51 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944, σχετικά με την ανάπτυξη δικτύου και την εξουσία λήψης αποφάσεων για επενδύσεις, απαλείφεται, καθώς τα σχετικά θέματα θα ρυθμίζονται με το νέο άρθρο 40α.

Τροποποιήσεις της οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788 (άρθρο 3 της παρούσας πρότασης)

–Το άρθρο 8 της οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788 τροποποιείται ώστε να θεσπιστεί η απαίτηση για επαρκείς πόρους για τις εθνικές αρχές, σιωπηρή έγκριση για τις διοικητικές αποφάσεις, προθεσμία για τα αιτήματα παροχής δεδομένων από τις αρχές προς τους φορείς υλοποίησης και η απαίτηση για τη διεκπεραίωση των διαδικασιών αδειοδότησης από την ψηφιακή πλατφόρμα.

2025/0400 (COD)

Πρόταση

ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την τροποποίηση των οδηγιών (ΕΕ) 2018/2001, (ΕΕ) 2019/944, (ΕΕ) 2024/1788 όσον αφορά την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως το άρθρο 192 παράγραφος 1 και το άρθρο 194 παράγραφος 2,

Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 27 ,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών 28 ,

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)Οι αργές και περίπλοκες διαδικασίες αδειοδότησης, μεταξύ άλλων για συνδέσεις με το δίκτυο, αποτελούν έναν από τους κύριους παράγοντες που προκαλούν καθυστερήσεις στην ανάπτυξη ενεργειακών έργων. Για την ολοκλήρωση των δικτύων μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας απαιτούνται περίπου 10 έτη, πάνω από το ήμισυ των οποίων αντιπροσωπεύει η διαδικασία αδειοδότησης. Ομοίως, η αδειοδότηση έργων ανανεώσιμης ενέργειας εξακολουθεί να είναι πιθανό να διαρκέσει έως και εννέα έτη, ανάλογα με το κράτος μέλος και τη σχετική τεχνολογία. Για τις εγκαταστάσεις αποθήκευσης μπορεί να απαιτηθούν από ένα έως επτά έτη, ανάλογα με την τεχνολογία. Οι διαδικασίες αδειοδότησης για την κατασκευή ή τη μετατροπή σταθμών επαναφόρτισης κατά μήκος αυτοκινητοδρόμων και σε αμαξοστάσια μπορεί να διαρκέσουν έως και δύο έτη σε ορισμένα κράτη μέλη. Η αργή αδειοδότηση οφείλεται, μεταξύ άλλων, στην έλλειψη συνοχής μεταξύ των διοικητικών συστημάτων των πολυάριθμων αρχών, στην ανεπαρκή στελέχωση των αρχών, στη διάρκεια των περιβαλλοντικών εκτιμήσεων, στην έλλειψη αποδοχής από το κοινό, στην περιορισμένη ψηφιοποίηση και διαθεσιμότητα δεδομένων, καθώς και στα διοικητικά και δικαστικά προβλήματα.

(2)Τα τελευταία χρόνια έχουν θεσπιστεί νέα μέτρα σε επίπεδο Ένωσης για την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης για έργα ανανεώσιμης ενέργειας και, σε κάποιο βαθμό, για έργα υποδομής. Το 2022 εκδόθηκε ο κανονισμός (ΕΕ) 2022/2577 του Συμβουλίου 29 για την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης για έργα ανανεώσιμης ενέργειας και συναφών υποδομών. Η μερική εφαρμογή του παρατάθηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/223 του Συμβουλίου 30 έως τις 30 Ιουνίου 2025. Επιπλέον, η οδηγία (ΕΕ) 2023/2413 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 31 τροποποίησε την οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 32 με σκοπό τον εξορθολογισμό των διοικητικών διαδικασιών για την αδειοδότηση σταθμών παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας με τη θέσπιση ολοκληρωμένου πλαισίου αδειοδότησης, με συντομότερες προθεσμίες και απλούστερους κανόνες. Η τροποποιημένη οδηγία περιλάμβανε υποχρεώσεις χαρτογράφησης, την υποχρέωση χαρακτηρισμού περιοχών επιτάχυνσης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας όπου οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις των έργων αναμένεται να είναι περιορισμένες και, ως εκ τούτου, μπορούν να εφαρμοστούν ταχύτεροι και απλούστεροι κανόνες, καθώς και προαιρετικά μέτρα για την καθιέρωση περιοχών επιτάχυνσης για έργα υποδομής όπου τα έργα υποδομής εξαιρούνται από την εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων υπό ορισμένες προϋποθέσεις, όπως η διενέργεια στρατηγικής εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων για την περιοχή.

(3)Απαιτείται περαιτέρω απλούστευση και συντόμευση των διοικητικών διαδικασιών αδειοδότησης με συντονισμένο και εναρμονισμένο τρόπο, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η Ένωση θα επιτύχει τους φιλόδοξους κλιματικούς και ενεργειακούς στόχους της για το 2030 και τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050. Η οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 δεν αντιμετώπιζε σημαντικά ζητήματα που καθυστερούν σε σημαντικό βαθμό τις διαδικασίες αδειοδότησης και την ενσωμάτωση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στο σύστημα, όπως οι αργές διαδικασίες αδειοδότησης για τα δίκτυα, οι αυτόνομοι σταθμοί αποθήκευσης ενέργειας ή επαναφόρτισης, η έλλειψη δημόσιας αποδοχής ή η ανεπαρκής ψηφιοποίηση των διαδικασιών. Επιπλέον, η εν λόγω οδηγία περιλαμβάνει μόνο ορισμένα από τα μέτρα του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2577, αλλά δεν περιλαμβάνει αρκετά σημαντικά μέτρα που έχουν παύσει να ισχύουν, όπως η επέκταση της προτεραιότητας των έργων ανανεώσιμης ενέργειας πέραν των περιβαλλοντικών πτυχών και ο εξορθολογισμός της συμμόρφωσης με ορισμένους περιβαλλοντικούς κανόνες. Τέλος, απαιτούνται ορισμένες στοχευμένες τροποποιήσεις των υφιστάμενων μέτρων της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 προκειμένου να διασφαλιστεί η πλήρης αποτελεσματικότητά τους.

(4)Το άρθρο 15γ της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 θεσπίζει την υποχρέωση των κρατών μελών να ορίζουν περιοχές επιτάχυνσης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας για τουλάχιστον μία τεχνολογία ανανεώσιμης ενέργειας. Για τους σκοπούς του εν λόγω χαρακτηρισμού, τα κράτη μέλη μπορούν να εξαιρούν ορισμένες περιοχές από το να καταστούν περιοχές επιτάχυνσης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας λόγω της υψηλής περιβαλλοντικής αξίας και ευαισθησίας τους. Ωστόσο, προκειμένου να μην υπονομεύονται οι στόχοι του χαρακτηρισμού περιοχών επιτάχυνσης για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, τα κράτη μέλη δεν θα πρέπει να προσδιορίζουν μεγάλες περιοχές στις οποίες η εγκατάσταση έργων ανανεώσιμης ενέργειας δεν είναι εκ των προτέρων δυνατή για περιβαλλοντικούς λόγους, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας του τοπίου, δεδομένου ότι τα εν λόγω έργα θα υπόκεινται στις σχετικές ειδικές εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων που θα επιτρέπουν τον προσδιορισμό πιθανών περιβαλλοντικών επιπτώσεων και την αντιμετώπισή τους.

(5)Οι μη ορθές διαδικασίες δημόσιας συμμετοχής, οι οποίες οδηγούν σε αντιδράσεις με τη μορφή διοικητικών και δικαστικών προσφυγών, εξακολουθούν να συμβάλλουν στη χρονοβόρα εφαρμογή των σχετικών ενεργειακών έργων. Οι προσφυγές συνεπάγονται πρόσθετα στάδια εκτός των προβλεπόμενων χρονοδιαγραμμάτων των διοικητικών διαδικασιών αδειοδότησης, με αποτέλεσμα απρόβλεπτες καθυστερήσεις που ποικίλλουν ως προς τη διάρκεια ανάλογα με την ταχύτητα έκδοσης των δικαστικών αποφάσεων του εκάστοτε κράτους μέλους. Η έλλειψη δημόσιας αποδοχής είναι ένας από τους πρωταρχικούς φραγμούς για τις διαδικασίες αδειοδότησης ανανεώσιμης ενέργειας και, ως εκ τούτου, τη διείσδυση στην αγορά. Η διασφάλιση της συμμετοχής του κοινού από τις τοπικές κοινωνίες σε έργα ανανεώσιμης ενέργειας, ιδίως στα μεγαλύτερα έργα, μπορεί να αυξήσει τη δημόσια αποδοχή. Ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη θα πρέπει να θεσπίσουν μέτρα ώστε να καταστεί εφικτό να ωφελούνται από τα μεγάλα έργα ανανεώσιμης ενέργειας και οι πολίτες της περιοχής και οι τοπικές κοινωνίες μέσω άμεσης ή έμμεσης συμμετοχής, με την επιφύλαξη της ελεύθερης επιλογής προμηθευτή σύμφωνα με το άρθρο 4 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 33 . Στα εν λόγω μέτρα μπορούν να περιλαμβάνονται μέτρα άμεσης χρηματοδοτικής συμμετοχής, με διάφορες μορφές, όπως συστήματα συνιδιοκτησίας, μεταξύ άλλων μέσω συνεργασίας με ενεργειακές κοινότητες· συστήματα πληθοχρηματοδότησης ή συστήματα αυτοκατανάλωσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές ή κοινής χρήσης ενέργειας, ή έμμεσα μέτρα χρηματοδοτικής συμμετοχής, όπως η προώθηση συμβάσεων και η δημιουργία θέσεων εργασίας για τις τοπικές κοινωνίες, συμπεριλαμβανομένων προγραμμάτων κατάρτισης· κοινοτικά ταμεία παροχών· οικονομικές αποζημιώσεις στις τοπικές κοινωνίες που γειτνιάζουν με το έργο· κατασκευή και συντήρηση δημόσιων υποδομών εγγύς του έργου· εκπτώσεις στην τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας ή στήριξη των ευάλωτων πελατών και των ατόμων που πλήττονται από ενεργειακή φτώχεια.

(6)Η αντίσταση σε τοπικό επίπεδο, η οποία συχνά έχει τις ρίζες της στην έλλειψη διαφάνειας και η ανεπαρκής συμμετοχή της κοινότητας, μπορεί να οδηγήσει σε καθυστερήσεις στις διαδικασίες αδειοδότησης και σε επακόλουθες δικαστικές διαφορές. Η δέουσα συμμετοχή του κοινού σε πρώιμο στάδιο αποτελεί σαφή παράγοντα επιτυχίας στα έργα ανανεώσιμης ενέργειας, όπως αναφέρεται στη σύσταση (ΕΕ) 2024/1343 της Επιτροπής 34 . Ένας επαγγελματικός ανεξάρτητος φορέας διευκόλυνσης μπορεί να επιταχύνει την ανάπτυξη μεγάλων εγκαταστάσεων ανανεώσιμης ενέργειας άνω των 10 MW προωθώντας διαβουλεύσεις μεταξύ των φορέων ανάπτυξης έργων και των τοπικών κοινωνιών, κατά περίπτωση, πριν και κατά τη διάρκεια των διαδικασιών αδειοδότησης, με στόχο την προώθηση του διαλόγου και την επίτευξη συναίνεσης μεταξύ των σχετικών μερών καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας και την αποφυγή νομικών διαφορών. Ο φορέας διευκόλυνσης θα πρέπει να είναι τρίτο μέρος, ανεξάρτητο από τα σχετικά μέρη και δεν θα πρέπει να έχει οικονομικό συμφέρον που να συνδέεται με τον φορέα ανάπτυξης ή με την κοινότητα στην οποία υλοποιείται το έργο.

(7)Η έλλειψη πόρων των αρχών αδειοδότησης και η έλλειψη ψηφιοποίησης των διαδικασιών αδειοδότησης και διαθεσιμότητας δεδομένων αποτελούν σημεία συμφόρησης που επιβραδύνουν τις διαδικασίες αδειοδότησης. Η ψηφιοποίηση και η κατάλληλη χρήση των λειτουργιών της τεχνητής νοημοσύνης αποτελούν βασικά εργαλεία για την επιτάχυνση των διαδικασιών και την αύξηση της αποδοτικότητας για όλα τα εμπλεκόμενα μέρη. Επιτρέπουν την ταχύτερη διεκπεραίωση των αιτήσεων από τις αρμόδιες αρχές και επιτρέπουν στους φορείς υλοποίησης έργων να αποκτούν ταχεία πρόσβαση σε σαφείς πληροφορίες σχετικά με τα στάδια και τις απαιτήσεις της διαδικασίας από την αρχή, διασφαλίζοντας έτσι τη διαφάνεια και την παρακολούθηση. Ωστόσο, η ψηφιοποίηση των διαδικασιών αδειοδότησης υστερεί, καθώς συχνά είναι κατακερματισμένη μεταξύ των διαδικασιών και των σταδίων αδειοδότησης μεταξύ των διαφόρων αρμόδιων αρχών και στα περισσότερα κράτη μέλη δεν υφίσταται ενοποιημένη ψηφιακή διαδικασία 35 . Επιπλέον, συχνά χρησιμοποιούνται περισσότερες από μία ψηφιακές πύλες για τη διεκπεραίωση της ίδιας αίτησης έργου και δεν διασφαλίζεται πάντα η διαλειτουργικότητα. Τα παραπάνω συνεπάγονται υψηλό διοικητικό φόρτο για τους φορείς υλοποίησης έργων, περιορισμένο εσωτερικό συντονισμό μεταξύ των αρχών που ασχολούνται με τις διαδικασίες αδειοδότησης σε διάφορα επίπεδα, έλλειψη προβολής της κατάστασης της αίτησης και ασάφεια σχετικά με τα σημεία συμφόρησης που επιβραδύνουν τις διαδικασίες αδειοδότησης. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να δημιουργήσουν μια ενιαία ψηφιακή πύλη σε εθνικό επίπεδο για όλα τα στάδια των διαδικασιών αδειοδότησης για έργα ανανεώσιμης ενέργειας, αποθήκευσης και δικτύου, η οποία θα συμβάλει στη μεγαλύτερη ομοιογένεια της ψηφιοποίησης, της διαλειτουργικότητας και της διαφάνειας μεταξύ των διαφόρων αρχών αδειοδότησης στα κράτη μέλη και, τελικά, θα επιταχύνει τις διαδικασίες αδειοδότησης. Η εν λόγω πύλη θα πρέπει επίσης να απλουστεύσει τις διαδικασίες, επιτρέποντας στους αιτούντες να υποβάλλουν την αίτησή τους σε μία ενιαία πύλη η οποία μπορεί να αναθέτει αυτόματα τις αιτήσεις στην αρμόδια αρχή, η οποία θα τις διεκπεραιώνει απευθείας στην πύλη, χωρίς ενδιάμεσα στάδια σε έντυπη μορφή. Η πύλη θα πρέπει να παρέχει λειτουργίες, μεταξύ άλλων μέσω τεχνητής νοημοσύνης, οι οποίες θα επιτρέπουν στο ενιαίο σημείο επαφής, σε άλλες αρχές και αιτούντες να ελέγχουν την κατάσταση της αίτησης και τις περιπτώσεις καθυστερήσεων, καθώς και να ελέγχουν τη συμμόρφωση με τις προθεσμίες αδειοδότησης. Επιπλέον, θα πρέπει να επιτρέπει την εξαγωγή στατιστικών στοιχείων για τον έλεγχο της συνολικής προόδου των διαδικασιών αδειοδότησης στα κράτη μέλη. Ο μορφότυπος που επιλέγεται για την αποθήκευση και την κοινοποίηση των σχετικών δεδομένων που συλλέγονται μέσω της πύλης θα πρέπει να είναι διαλειτουργικός. Η πύλη θα πρέπει να διευκολύνει τα καθήκοντα του ενιαίου σημείο επαφής, το οποίο θα πρέπει να έχει πρόσβαση σε όλα τα σχετικά δεδομένα και πληροφορίες.

(8)Οι ταχύτερες και συντομότερες προθεσμίες για τις διαδικασίες αδειοδότησης πρέπει να συνοδεύονται από πρόσθετα μέτρα που διασφαλίζουν την αποτελεσματικότητά τους στην πράξη. Τα διοικητικά μέτρα σιωπηρής έγκρισης διασφαλίζουν ότι μια αίτηση εγκρίνεται αυτόματα εάν η δημόσια διοίκηση δεν ενεργήσει εντός μιας νομικά καθορισμένης προθεσμίας και, ως εκ τούτου, αποτελούν χρήσιμο εργαλείο για την αντιμετώπιση της διοικητικής αδράνειας, παρέχοντας νομική ισχύ στη σιωπή της διοίκησης. Με την οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 θεσπίζεται η σιωπηρή έγκριση για ορισμένες αποφάσεις, συγκεκριμένα για τα ενδιάμεσα στάδια της διαδικασίας αδειοδότησης σε περιοχές επιτάχυνσης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, καθώς και για τις τελικές άδειες για όλες τις ηλιακές εγκαταστάσεις μικρής κλίμακας με ισχύ κάτω των 100 kW. Δεδομένης της ανάγκης να επιταχυνθεί η ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και του γεγονότος ότι η υλοποίηση περιοχών επιτάχυνσης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας αποτελεί χρονοβόρα διαδικασία, είναι σκόπιμο να εφαρμοστεί το μέτρο αυτό και στις διαδικασίες αδειοδότησης που ισχύουν για έργα που βρίσκονται εκτός περιοχών επιτάχυνσης. Στις διαδικασίες αυτές, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν την εφαρμογή της αρχής της σιωπηρής έγκρισης εκ μέρους της διοίκησης, μεταξύ άλλων και για τις τελικές αποφάσεις, με εξαίρεση τις περιβαλλοντικές αποφάσεις. Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική εφαρμογή του εν λόγω μέτρου καθώς και τα δικαιώματα τρίτων σε δικαστική προστασία, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να δημοσιοποιούν ότι έχει εκδοθεί σιωπηρά απόφαση.

(9)Η ανανέωση των υφιστάμενων σταθμών παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην επίτευξη των στόχων για την ανανεώσιμη ενέργεια. Δεδομένου ότι οι υφιστάμενοι σταθμοί παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας έχουν εγκατασταθεί ως επί το πλείστον σε τοποθεσίες με σημαντικές δυνατότητες ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, η ανανέωσή τους μπορεί να διασφαλίσει τη συνεχή χρήση των τοποθεσιών αυτών και, συνεπώς, να εξασφαλίσει την αποδοτική χρήση γης και την αξιοποίηση των βέλτιστων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Τα ανωτέρω ισχύουν ιδίως για τη χερσαία αιολική ενέργεια, λαμβανομένου ιδίως υπόψη ότι στην Ευρώπη οι συμβάσεις στήριξης της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας για πολλά χερσαία αιολικά πάρκα πλησιάζουν στη λήξη τους και ότι υφιστάμενοι αιολικοί σταθμοί ισχύος 26 GW βρίσκονται σε λειτουργία για περισσότερα από 20 έτη 36 . Η ανανέωση περιλαμβάνει περαιτέρω οφέλη, όπως η υφιστάμενη σύνδεση στο δίκτυο, ο πιθανώς υψηλότερος βαθμός δημόσιας αποδοχής και η γνώση των πιθανών περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Δεδομένου ότι η ανανέωση των σταθμών αιολικής ενέργειας οδηγεί συχνά στην εγκατάσταση μικρότερου αριθμού ανεμογεννητριών στην ίδια τοποθεσία, οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις των σταθμών αιολικής ενέργειας που ανανεώνονται είναι περιορισμένες. Ως εκ τούτου, οι απαιτήσεις σχετικά με τον περιβαλλοντικό έλεγχο ή την εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων θα πρέπει να μειώνονται ή ακόμη και να αίρονται όταν η ανανέωση υφιστάμενου σταθμού αιολικής ενέργειας δεν συνεπάγεται τη χρήση πρόσθετης έκτασης γης, αυξάνει τη συνολική δυναμικότητα της εγκατάστασης και συμμορφώνεται με τα εφαρμοστέα μέτρα μετριασμού των περιβαλλοντικών επιπτώσεων που έχουν θεσπιστεί για την αρχική εγκατάσταση αιολικής ενέργειας.

(10)Οι εγκαταστάσεις αυτοκατανάλωσης, συμπεριλαμβανομένων των εγκαταστάσεων για αυτοκαταναλωτές που δρουν από κοινού και ως τοπικές ενεργειακές κοινότητες, συμβάλλουν στη μείωση της συνολικής ζήτησης φυσικού αερίου, στην αύξηση της ανθεκτικότητας του συστήματος και στην επίτευξη των στόχων της Ένωσης για την ανανεώσιμη ενέργεια. Η εγκατάσταση εξοπλισμού ηλιακής ενέργειας και συντοπισμένης αποθήκευσης ενέργειας με δυναμικότητα κάτω των 100 kW, δεν είναι πιθανό να έχει σημαντικές δυσμενείς επιπτώσεις στο περιβάλλον ή στο δίκτυο και δεν εγείρει ανησυχίες για την ασφάλεια. Επιπλέον, οι μικρές εγκαταστάσεις δεν απαιτούν γενικά επέκταση της δυναμικότητας στο σημείο σύνδεσης με το δίκτυο. Προκειμένου να επιταχυνθεί περαιτέρω η μικρής κλίμακας ανάπτυξη ηλιακού εξοπλισμού και συντοπισμένης αποθήκευσης ενέργειας, τα κράτη μέλη δεν θα πρέπει να απαιτούν διοικητικές άδειες για τις εν λόγω εγκαταστάσεις, με εξαίρεση τις άδειες σύνδεσης στο δίκτυο, όπως συμβαίνει ήδη σε αρκετά κράτη μέλη. Η ευθυγράμμιση της νομοθεσίας της Ένωσης με τις υφιστάμενες βέλτιστες πρακτικές αναμένεται να επιτρέψει την περαιτέρω επιτάχυνση της ανάπτυξης των εν λόγω εγκαταστάσεων με εναρμονισμένο τρόπο. Η εγκατάσταση εξοπλισμού ηλιακής ενέργειας και συντοπισμένης αποθήκευσης ενέργειας με δυναμικότητα άνω των 100 kW σε υφιστάμενες ή μελλοντικές τεχνητές κατασκευές δεν εγείρει συνήθως ανησυχίες σχετικά με ανταγωνιστικές χρήσεις του χώρου ή περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Ως εκ τούτου, οι εν λόγω εγκαταστάσεις θα πρέπει να επωφελούνται από συντομότερες διαδικασίες αδειοδότησης και να εξαιρούνται, με κατάλληλες διασφαλίσεις, από την υποχρέωση εκπόνησης εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με την οδηγία 2011/92/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 37 .

(11)Η ανανεώσιμη ενέργεια διαδραματίζει καίριο ρόλο στην απανθρακοποίηση του ενεργειακού συστήματος της Ένωσης, προσφέροντας άμεσες λύσεις για την αντικατάσταση της ενέργειας που βασίζεται σε ορυκτά καύσιμα και συμβάλλει στη μείωση των τιμών της ενέργειας και στην αύξηση της ενεργειακής ασφάλειας. Ως εκ τούτου, δεν θα πρέπει να δημιουργούνται εύκολα εμπόδια στην αδειοδότηση έργων ανανεώσιμης ενέργειας απλώς και μόνο λόγω της ύπαρξης οποιουδήποτε είδους αντικρουόμενων συμφερόντων. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να προωθήσουν σταθμούς παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας και πάγια στοιχεία υποδομών, όπως τα συντοπισμένα και αυτόνομα πάγια στοιχεία αποθήκευσης και το σχετικό δίκτυο και τους σταθμούς επαναφόρτισης, επεκτείνοντας το υφιστάμενο τεκμήριο που ισχύει για τις συγκρούσεις με περιβαλλοντικά συμφέροντα σε οποιαδήποτε άλλα συγκρουόμενα συμφέροντα, εκτός από εκείνα που σχετίζονται με την πολιτιστική κληρονομιά και όταν είναι προφανές ότι τα εν λόγω συγκρουόμενα συμφέροντα πρέπει να έχουν προτεραιότητα παρά τα σημαντικά οφέλη της ανανεώσιμης ενέργειας. Τα έργα ανανεώσιμης ενέργειας, όταν θεωρείται ότι εξυπηρετούν υπέρτερο δημόσιο συμφέρον έναντι μη περιβαλλοντικών συμφερόντων, θα πρέπει να έχουν προτεραιότητα και να εγκρίνονται. Προκειμένου να διασφαλιστεί η εναρμονισμένη εφαρμογή του εν λόγω μαχητού τεκμηρίου, τα κράτη μέλη δεν θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να θεσπίζουν εξαιρέσεις κατά την αντιμετώπιση όλων των ειδών συγκρούσεων, συμπεριλαμβανομένων των περιβαλλοντικών.

(12)Προκειμένου να επιταχυνθεί η ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, των σχετικών πάγιων στοιχείων τους και της σύνδεσής τους με το δίκτυο, είναι σκόπιμο να προσδιοριστεί επίσης ο τρόπος με τον οποίο μπορούν να πληρούνται οι εναπομένουσες προϋποθέσεις για την εφαρμογή ειδικών παρεκκλίσεων, όπως προβλέπεται στην περιβαλλοντική νομοθεσία της Ένωσης. Ειδικότερα, για τους σκοπούς της σχετικής περιβαλλοντικής νομοθεσίας της Ένωσης, κατά την αξιολόγηση του αν υπάρχουν ικανοποιητικές εναλλακτικές λύσεις για το συγκεκριμένο έργο ανανεώσιμης ενέργειας, το πεδίο εφαρμογής της εν λόγω αξιολόγησης θα πρέπει να περιορίζεται σε εναλλακτικές λύσεις που διασφαλίζουν την επίτευξη των ίδιων στόχων με το εν λόγω έργο εντός του ίδιου ή παρόμοιου χρονοδιαγράμματος και χωρίς να προκύπτει σημαντικά υψηλότερο κόστος. Κατά τη σύγκριση του χρονοδιαγράμματος και του κόστους των ικανοποιητικών εναλλακτικών λύσεων, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη την ανάγκη ανάπτυξης ανανεώσιμης ενέργειας με ταχύ και οικονομικά αποδοτικό τρόπο σύμφωνα με τις προτεραιότητες που καθορίζονται στα ενοποιημένα εθνικά τους σχέδια για την ενέργεια και το κλίμα και τις επικαιροποιήσεις τους που υποβάλλονται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 38 , καθώς και την αναμενόμενη ταχύτητα για την επίτευξη των εν λόγω προτεραιοτήτων. Ομοίως, κατά την εφαρμογή της σχετικής παρέκκλισης που προβλέπεται στην οδηγία 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου 39 , είναι σκόπιμο οι αρμόδιες αρχές να μπορούν, σε ορισμένες αιτιολογημένες περιπτώσεις στις οποίες μπορεί εύλογα να αποδειχθεί ότι το σχετικό σχέδιο ή έργο δεν θα βλάψει αμετάκλητα τις οικολογικές διεργασίες που είναι απαραίτητες για τη διατήρηση της δομής και των λειτουργιών του τόπου, ότι δεν τίθεται σε κίνδυνο η συνολική συνοχή του δικτύου Natura 2000, ότι διατηρείται η περιβαλλοντική ακεραιότητα του τόπου και διασφαλίζεται υψηλό επίπεδο προστασίας των τόπων Natura 2000, να επιτρέπουν την εφαρμογή των αντισταθμιστικών μέτρων παράλληλα με την υλοποίηση του εν λόγω σχεδίου ή έργου.

(13)Η επιτάχυνση της ανάπτυξης αυτόνομης αποθήκευσης ενέργειας είναι ζωτικής σημασίας για την αύξηση της ευελιξίας του ενεργειακού συστήματος και τη διασφάλιση της ενσωμάτωσης της παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας στο σύστημα. Ως εκ τούτου, η αυτόνομη αποθήκευση θα πρέπει να επωφελείται από ταχείες διαδικασίες αδειοδότησης. Η μικρής κλίμακας αποθήκευση ενέργειας με δυναμικότητα κάτω των 100 kW δεν είναι πιθανό να έχει σημαντικές δυσμενείς επιπτώσεις στο περιβάλλον ή στο δίκτυο και δεν αναμένεται να εγείρει ανησυχίες σχετικά με ανταγωνιστικές χρήσεις του χώρου. Στο πλαίσιο αυτό, είναι σκόπιμο να εξορθολογιστούν οι διαδικασίες αδειοδότησης που ισχύουν για αυτό το είδος αποθήκευσης με την κατάργηση όλων των διοικητικών αδειών, με εξαίρεση την άδεια σύνδεσης στο δίκτυο, και την εξαίρεση, με κατάλληλες διασφαλίσεις, των εν λόγω εγκαταστάσεων από την υποχρέωση εκπόνησης εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με την οδηγία 2011/92/ΕΕ. Η ανάπτυξη της αποθήκευσης ενέργειας με δυναμικότητα άνω των 100 kW πρέπει επίσης να επιταχυνθεί. Ως εκ τούτου, είναι σκόπιμο να εξορθολογιστεί η σχετική διαδικασία αδειοδότησης με τον καθορισμό μέγιστης συνολικής προθεσμίας έξι μηνών, εκτός από την αντλησιοταμίευση, η οποία πρέπει να συμμορφώνεται με αυστηρότερες περιβαλλοντικές απαιτήσεις και, ως εκ τούτου, απαιτεί μεγαλύτερη μέγιστη συνολική προθεσμία. Για να διασφαλιστεί η ενσωμάτωση της παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας στο σύστημα, είναι αναγκαίο να αυξηθούν οι πηγές ευελιξίας, ιδίως οι μπαταρίες ηλεκτρικών οχημάτων, καθώς μπορούν να συμβάλουν στη μετατόπιση της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας αιχμής και στη μείωση της συμφόρησης του δικτύου. Για να επιτευχθεί αυτό, θα πρέπει να προωθηθεί περαιτέρω η ταχύτερη και ευκολότερη ανάπτυξη οδικών υποδομών επαναφόρτισης, ιδίως όσον αφορά τα αυτοκίνητα, τα ημιφορτηγά, τα φορτηγά, τα λεωφορεία ή τις μοτοσικλέτες, καθώς και τα υβριδικά ή αμιγώς ηλεκτρικά οχήματα με ρευματολήπτη. Τόσο οι σταθμοί επαναφόρτισης εναλλασσόμενου ρεύματος όσο και οι σταθμοί επαναφόρτισης συνεχούς ρεύματος θα πρέπει να επωφελούνται από ταχείες διαδικασίες αδειοδότησης, μεταξύ άλλων για άδειες σύνδεσης στο δίκτυο. Οι μικροί σταθμοί επαναφόρτισης δυναμικότητας κάτω των 100 kW δεν είναι πιθανό να έχουν σημαντικές δυσμενείς επιπτώσεις στο περιβάλλον ή στο δίκτυο και δεν αναμένεται να εγείρουν ανησυχίες σχετικά με ανταγωνιστικές χρήσεις του χώρου. Στο πλαίσιο αυτό, είναι σκόπιμο να εξορθολογιστούν οι διαδικασίες αδειοδότησης που ισχύουν για τους εν λόγω σταθμούς επαναφόρτισης με την κατάργηση όλων των διοικητικών αδειών, με εξαίρεση την άδεια σύνδεσης στο δίκτυο, και την εξαίρεση, με κατάλληλες διασφαλίσεις, των εν λόγω εγκαταστάσεων από την υποχρέωση εκπόνησης εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με την οδηγία 2011/92/ΕΕ. Πρέπει επίσης να επιταχυνθεί η εγκατάσταση σταθμών επαναφόρτισης με δυναμικότητα άνω των 100 kW. Ως εκ τούτου, είναι σκόπιμο να εξορθολογιστεί η σχετική διαδικασία αδειοδότησης με τον καθορισμό μέγιστης συνολικής προθεσμίας έξι μηνών.

(14)Η απόκτηση αδειών σύνδεσης στο δίκτυο αποτελεί κρίσιμο και συχνά χρονοβόρο μέρος των διαδικασιών κατασκευής και λειτουργίας μιας εγκατάστασης ανανεώσιμης ενέργειας. Ως εκ τούτου, είναι σκόπιμο να εξορθολογιστούν περαιτέρω οι εφαρμοστέες προθεσμίες για τις διαδικασίες σύνδεσης στο δίκτυο που ισχύουν για ορισμένα μικρής κλίμακας έργα ανανεώσιμης ενέργειας, πάγια στοιχεία αποθήκευσης και σταθμούς επαναφόρτισης, καθώς και για την ανανέωση και την υβριδοποίηση έργων ανανεώσιμης ενέργειας, καθώς και να θεσπιστούν σαφείς κανόνες σχετικά με τις υποχρεώσεις των διαχειριστών συστημάτων κατά τη διάρκεια των διαδικασιών αδειοδότησης.

(15)Στην έκθεση Draghi σχετικά με την ανταγωνιστικότητα της ΕΕ και στο σχέδιο δράσης για οικονομικά προσιτή ενέργεια 40 αναγνωρίζεται ο θετικός αντίκτυπος των πρόσφατων μεταρρυθμίσεων για την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης. Ωστόσο, επισημαίνονται επίσης οι χρονοβόρες και αβέβαιες διαδικασίες αδειοδότησης για τα δίκτυα ως σημαντικό εμπόδιο για την ταχύτερη εγκατάσταση της αναγκαίας νέας δυναμικότητας για την πραγματοποίηση επενδύσεων σε καθαρές μορφές ενέργειας και τη μείωση του ενεργειακού κόστους στην ΕΕ. Μολονότι υπάρχουν ειδικοί κανόνες σχετικά με τις διαδικασίες αδειοδότησης βάσει της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001, της οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 41 και του κανονισμού (ΕΕ) 2022/869 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 42 , τα καθεστώτα αυτά δεν καλύπτουν γενικά πάγια στοιχεία υποδομών δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας. Ως εκ τούτου, οι γενικές απαιτήσεις σχετικά με τις διαδικασίες αδειοδότησης για υποδομές συστημάτων μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας πρέπει να προβλέπονται στην οδηγία (ΕΕ) 2019/944, ιδίως με τη μορφή απαιτήσεων ώστε τα κράτη μέλη να διασφαλίζουν την ύπαρξη μέγιστης διάρκειας των εν λόγω διαδικασιών και με τη θέσπιση απαιτήσεων που στηρίζουν την τήρηση των εν λόγω προθεσμιών. Ο κανονισμός (ΕΕ) 2022/869 και η οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 περιέχουν κανόνες για την αδειοδότηση ορισμένων ενεργειακών έργων. Σε περίπτωση αντίφασης μεταξύ των εν λόγω κανόνων και των κανόνων που θεσπίζονται στην παρούσα οδηγία για την αδειοδότηση ορισμένων έργων ηλεκτρικής ενέργειας, θα πρέπει να υπερισχύουν οι πρώτοι.

(16)Η έλλειψη πόρων των εθνικών αρχών και η μειωμένη ψηφιοποίηση των διαδικασιών αδειοδότησης έχουν ως αποτέλεσμα καθυστερήσεις στην αδειοδότηση πάγιων στοιχείων υποδομών και παραγωγικών μονάδων των συστημάτων ηλεκτρικής ενέργειας. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι εν λόγω αρχές διαθέτουν επαρκείς ανθρώπινους, οικονομικούς και τεχνικούς πόρους, συμπεριλαμβανομένων δεξιοτήτων, καθώς και ψηφιακά εργαλεία και συστήματα διαχείρισης που τους επιτρέπουν να λαμβάνουν αποφάσεις εντός των προθεσμιών που προβλέπονται στην οδηγία.

(17)Οι διαδικασίες αδειοδότησης βάσει της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 θα πρέπει να είναι σαφείς, αποτελεσματικές και διαφανείς και να συνάδουν με την εκπλήρωση του υφιστάμενου προγράμματος ανάπτυξης δικτύου διανομής και του δεκαετούς προγράμματος ανάπτυξης δικτύου μεταφοράς. Ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη καλούνται να καθορίσουν και να δημοσιεύσουν αντικειμενικά και ακριβοδίκαια κριτήρια και διαδικασίες αδειοδότησης που λαμβάνουν υπόψη, μεταξύ άλλων, την ασφάλεια και την προστασία του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας, τη χρήση της γης, την ενεργειακή απόδοση, τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του αιτούντος άδεια, τις μειώσεις εκπομπών, τη σημασία της επιτάχυνσης της ανάπτυξης ενεργειακών υποδομών για την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας και εναλλακτικές λύσεις αντί του έργου.

(18)Δεδομένου του επείγοντος χαρακτήρα της ανάπτυξης υποδομών ηλεκτρικής ενέργειας, αναμένεται από τα κράτη μέλη να διασφαλίζουν ότι οι διαδικασίες αδειοδότησης λαμβάνουν υπόψη τα χαρακτηριστικά ενός έργου κατά την αξιολόγηση της ανάγκης, ή της απουσίας αυτής, για τη διενέργεια εκτιμήσεων, συμπεριλαμβανομένων των εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων, ή για την προσκόμιση μελετών, εγκρίσεων ή εκθέσεων. Οι αρμόδιες εθνικές αρχές θα πρέπει να περιορίζουν τις αξιολογήσεις και τα αιτήματα παροχής πληροφοριών από τους φορείς υλοποίησης στα απολύτως αναγκαία και να αποφεύγουν τις αλληλεπικαλύψεις σε κάθε περίπτωση.

(19)Για να αυξηθεί η προβλεψιμότητα και η βεβαιότητα όσον αφορά τη διάρκεια και το κόστος των διαδικασιών αδειοδότησης βάσει της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944, τα αιτήματα παροχής πληροφοριών και τεκμηρίωσης από τους αιτούντες θα πρέπει να είναι απτά, συγκεκριμένα και χρονικά περιορισμένα. Ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι εθνικές αρχές ζητούν από τους αιτούντες τις σχετικές πληροφορίες για την έκδοση της άδειας εντός προκαθορισμένου χρονικού διαστήματος που υπολογίζεται από την παραλαβή της αίτησης και καθορίζουν συγκεκριμένα το περιεχόμενο και τις λεπτομέρειες τυχόν πληροφοριών ή δεδομένων που ζητούνται. Μετά την παρέλευση της εν λόγω περιόδου, τα αιτήματα παροχής πληροφοριών θα πρέπει να περιορίζονται σε ελλείπουσες πληροφορίες που είχαν προηγουμένως προσδιοριστεί ή ζητηθεί από την αρχή ή σε πληροφορίες που δεν μπορούσαν να ζητηθούν νωρίτερα λόγω του γεγονότος ότι σχετίζονται με ουσιώδη μεταβολή των περιστάσεων που έλαβε χώρα μετά την υποβολή της αίτησης αδειοδότησης για το έργο.

(20)Τηρώντας την αρχή της επικουρικότητας, τις εθνικές αρμοδιότητες και διαδικασίες, η οδηγία (ΕΕ) 2019/944 θα πρέπει να ορίζει ένα σαφές χρονικό όριο για την απόφαση των αρμόδιων αρχών, το οποίο να ενθαρρύνει τον αποτελεσματικό καθορισμό και χειρισμό των διαδικασιών που οδηγούν στην ανάπτυξη δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας. Ωστόσο, τα κράτη μέλη μπορούν να προσπαθήσουν να επιτύχουν συντομότερες διαδικασίες αδειοδότησης, όπου είναι εφικτό, ιδίως όσον αφορά έργα ανακαίνισης, εκσυγχρονισμού ή ανανέωσης υφιστάμενων υποδομών συστημάτων μεταφοράς και την κατασκευή νέων υποδομών συστημάτων διανομής, για τα οποία ενδέχεται να μην απαιτείται τόσο περίπλοκη διαδικασία αδειοδότησης όσο για τις νέες υποδομές μεταφοράς. 

(21)Δεδομένης της επείγουσας ανάγκης να αναπτυχθούν δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας για την επίτευξη των στόχων της Ένωσης για την ενέργεια και το κλίμα και να συνοδευτούν οι προθεσμίες για τις διαδικασίες αδειοδότησης με μέτρα που διασφαλίζουν την αποτελεσματικότητά τους στην πράξη, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι, σε δικαιοδοσίες στις οποίες υφίσταται η έννοια της σιωπηρής έγκρισης βάσει του εθνικού δικαίου, η έννοια αυτή εφαρμόζεται στις διοικητικές αποφάσεις που αφορούν έργα δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας, με εξαίρεση τις περιβαλλοντικές αποφάσεις. Προκειμένου να διασφαλίζονται τα δικαιώματα τρίτων σε δικαστική προστασία, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να δημοσιοποιούν όλες τις αποφάσεις που εγκρίνονται, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που εγκρίθηκαν σιωπηρά.

(22)Προκειμένου να μειωθεί η πολυπλοκότητα, να αυξηθεί η αποδοτικότητα και η διαφάνεια και να ενισχυθεί η συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών, θα πρέπει να υπάρχουν σημεία επαφής για τους διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς ή διανομής ηλεκτρικής ενέργειας που προωθούν έργα δικτύου ή άλλα πάγια στοιχεία δικτύου έως ότου ληφθεί απόφαση. Τα εν λόγω σημεία επαφής θα είναι αρμόδια για τη διευκόλυνση και την καθοδήγηση των αιτούντων όσον αφορά τις διαδικασίες αδειοδότησης που συνδέονται με το συγκεκριμένο είδος υποδομών. Για λόγους απλούστευσης, εάν το κράτος μέλος το κρίνει σκόπιμο και αποτελεσματικότερο, μπορεί να αναθέτει κεντρικά την αρμοδιότητα αυτή στις εθνικές αρμόδιες αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2022/869, δεδομένου ότι οι εν λόγω αρχές διαδραματίζουν ήδη ανάλογο ρόλο όσον αφορά την αδειοδότηση έργων υποδομής κοινού ενδιαφέροντος και έργων αμοιβαίου ενδιαφέροντος. Όταν συγχωνεύουν τους ρόλους αυτούς, τα κράτη μέλη θα πρέπει να αποδίδουν ιδιαίτερη προσοχή στο να διασφαλίζουν ότι τα σημεία επαφής είναι επαρκώς στελεχωμένα και διαθέτουν τους πόρους και τις ικανότητες που απαιτούνται για την εκτέλεση των καθηκόντων υπό την ευθύνη τους.

(23)Λόγω του ρόλου τους στην ενσωμάτωση πάγιων στοιχείων ανανεώσιμης ενέργειας, λύσεων ευελιξίας, αποθήκευσης ενέργειας και στη διευκόλυνση του εξηλεκτρισμού εν γένει, οι υποδομές συστημάτων μεταφοράς ή διανομής ηλεκτρικής ενέργειας είναι απαραίτητες για την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας. Λαμβάνοντας υπόψη τον καίριο ρόλο των υποδομών συστημάτων ηλεκτρικής ενέργειας για την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας, στο πλαίσιο των αναγκαίων κατά περίπτωση αξιολογήσεων, τα κράτη μέλη θα πρέπει να τεκμαίρουν ότι οι υποδομές συστημάτων μεταφοράς ή διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, συμπεριλαμβανομένης της από ξηράς ηλεκτρικής τροφοδότησης σε λιμένες, εξυπηρετούν υπέρτερο δημόσιο συμφέρον και τη δημόσια υγεία και ασφάλεια, εκτός από τις περιπτώσεις που αφορούν την πολιτιστική κληρονομιά και όταν υπάρχουν σαφή στοιχεία ότι τα εν λόγω έργα έχουν σημαντικές δυσμενείς επιπτώσεις στο περιβάλλον οι οποίες δεν μπορούν να μετριαστούν ή να αντισταθμιστούν. Οι υποδομές συστημάτων μεταφοράς ή διανομής ηλεκτρικής ενέργειας που θεωρείται ότι εξυπηρετούν υπέρτερο δημόσιο συμφέρον έναντι μη περιβαλλοντικών συμφερόντων θα πρέπει να έχουν προτεραιότητα έναντι μη περιβαλλοντικών συμφερόντων και να αδειοδοτούνται το συντομότερο δυνατόν.

(24)Προκειμένου να επιταχυνθεί η ανάπτυξη δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας, είναι σκόπιμο να προσδιοριστεί ο τρόπος με τον οποίο μπορούν να πληρούνται οι προϋποθέσεις για την εφαρμογή ειδικών παρεκκλίσεων, όπως προβλέπεται στην περιβαλλοντική νομοθεσία της Ένωσης. Ειδικότερα, κατά την αξιολόγηση του αν υπάρχουν ικανοποιητικές εναλλακτικές λύσεις για το έργο δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας, το πεδίο εφαρμογής της εν λόγω αξιολόγησης θα πρέπει να περιορίζεται σε εναλλακτικές λύσεις που διασφαλίζουν την επίτευξη του ίδιου στόχου εντός του ίδιου ή παρόμοιου χρονοδιαγράμματος και χωρίς να προκύπτει σημαντικά υψηλότερο κόστος. Κατά τη σύγκριση του χρονοδιαγράμματος και του κόστους των ικανοποιητικών εναλλακτικών λύσεων, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη την ανάγκη ανάπτυξης δικτύων με ταχύ και οικονομικά αποδοτικό τρόπο σύμφωνα με τις προτεραιότητες που καθορίζονται στα ενοποιημένα εθνικά τους σχέδια για την ενέργεια και το κλίμα και τις επικαιροποιήσεις τους που υποβάλλονται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1999. Ομοίως, κατά την εφαρμογή της σχετικής παρέκκλισης που προβλέπεται στην οδηγία 92/43/ΕΟΚ, είναι σκόπιμο οι αρμόδιες αρχές να μπορούν, σε ορισμένες αιτιολογημένες περιπτώσεις στις οποίες μπορεί εύλογα να αποδειχθεί ότι το σχετικό σχέδιο ή έργο δεν θα παραβλάψει αμετάκλητα τις οικολογικές διεργασίες που είναι απαραίτητες για τη διατήρηση της δομής και των λειτουργιών του τόπου, ότι δεν τίθεται σε κίνδυνο η συνολική συνοχή του δικτύου Natura 2000, ότι διατηρείται η περιβαλλοντική ακεραιότητα του τόπου και διασφαλίζεται υψηλό επίπεδο προστασίας των τόπων Natura 2000, να επιτρέπουν την εφαρμογή των αντισταθμιστικών μέτρων παράλληλα με την υλοποίηση του σχεδίου και του έργου.

(25)Λόγω του επείγοντος χαρακτήρα της ανάπτυξης ενεργειακών υποδομών, της σημασίας του εξορθολογισμού των διαδικασιών αδειοδότησης και του γεγονότος ότι οι εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων αποτελούν το στάδιο με τη μεγαλύτερη διάρκεια στο πλαίσιο των διαδικασιών αδειοδότησης, είναι σημαντικό να ελαχιστοποιηθούν οι εν λόγω εκτιμήσεις χωρίς να τεθεί σε κίνδυνο η προστασία του περιβάλλοντος. Η ανακαίνιση, ο εκσυγχρονισμός ή η ανανέωση υφιστάμενης υποδομής συστήματος μεταφοράς και διανομής, καθώς και η κατασκευή νέας υποδομής συστήματος διανομής, είναι έργα που συνεπάγονται γενικά ελάχιστες περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Τα έργα ανακαίνισης, εκσυγχρονισμού ή ανανέωσης είναι συνήθως περιορισμένου μεγέθους και επηρεάζουν μόνο μέρος των υφιστάμενων πάγιων στοιχείων των οποίων οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις έχουν προηγουμένως εκτιμηθεί. Ως εκ τούτου, οι επιπτώσεις των εν λόγω έργων συχνά περιορίζονται στις επιπτώσεις των κατασκευαστικών εργασιών, ενώ η λειτουργία του πάγιου στοιχείου έχει τον ίδιο, ή ακόμη και μικρότερο, αντίκτυπο από τη λειτουργία του έργου στο οποίο στόχευε. Από την άλλη πλευρά, τα συστήματα διανομής, λόγω του μικρότερου μεγέθους των σχετικών έργων, της χαμηλότερης τάσης των πάγιων στοιχείων τους και της τάσης να αναπτύσσονται σε δομημένες περιοχές που βρίσκονται πιο κοντά στους καταναλωτές, τείνουν να μην έχουν σημαντικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Ως εκ τούτου, προκειμένου να επιταχυνθεί η ανάπτυξη των υποδομών συστημάτων ηλεκτρικής ενέργειας και να επιτευχθούν οι στόχοι για την κλιματική ουδετερότητα και την ανανεώσιμη ενέργεια, τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να εξαιρούν αιτιολογημένα, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, τα έργα που αναφέρονται στην παρούσα αιτιολογική σκέψη από εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων και κατάλληλες εκτιμήσεις, καθώς και από την εκτίμηση των επιπτώσεών τους στην προστασία των ειδών σύμφωνα με το άρθρο 12 παράγραφος 1 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ 43 και το άρθρο 5 της οδηγίας 2009/147/ΕΚ 44 .

(26)Τα οφέλη από την ανάπτυξη υποδομών ηλεκτρικής ενέργειας όσον αφορά τη μείωση των εκπομπών αζώτου υπερβαίνουν σε μεγάλο βαθμό το κόστος των ελάχιστων εκπομπών που προκύπτουν από την κατασκευή τους. Ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίσουν ότι η ταχεία ανάπτυξη υποδομών ηλεκτρικής ενέργειας δεν περιορίζεται με κανέναν τρόπο από τις προσωρινές εκπομπές που προκύπτουν από την κατασκευή τους.

(27)Ο σχεδιασμός των εθνικών δικτύων μεταφοράς που αντικατοπτρίζει τις εξελίξεις στην πολιτική για το κλίμα και την ενέργεια και τις σχετικές αλλαγές στην κατανάλωση και την παραγωγή είναι ζωτικής σημασίας για την επιτυχία του εξηλεκτρισμού και της ενεργειακής μετάβασης στο σύνολό της. Ωστόσο, οι υφιστάμενες απαιτήσεις βάσει του άρθρου 51 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944 ίσχυαν μόνο για ορισμένους διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς και δεν προέβλεπαν περίοδο προγραμματισμού επαρκούς διάρκειας ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι προληπτικές επενδύσεις. Είναι σημαντικό για την επέκταση του συστήματος μεταφοράς να λαμβάνεται υπόψη χρονικός ορίζοντας τουλάχιστον δεκαπέντε ετών και να εξετάζεται κατά προτεραιότητα η χρήση ευελιξίας χωρίς ορυκτά καύσιμα, μη ενσύρματων λύσεων και άλλων εναλλακτικών λύσεων αντί της επέκτασης του συστήματος, ενώ η επέκταση πρέπει να βασίζεται σε κοινό σενάριο που έχει αναπτυχθεί με άλλους διαχειριστές συστημάτων σε όλους τους τομείς και να ευθυγραμμίζεται με το κεντρικό σενάριο στο πλαίσιο του διενωσιακού δεκαετούς προγράμματος ανάπτυξης δικτύων. Για να διασφαλιστεί η διαφάνεια και να ενσωματωθούν καλύτερα οι χρήστες του δικτύου, συμπεριλαμβανομένων των τομέων της παραγωγής, της βιομηχανίας, των δεδομένων και των μεταφορών, στον σχεδιασμό του δικτύου, η σύνδεση με το άρθρο 55 της οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788 επιβάλλει επίσης τη διεξαγωγή διαβούλευσης μαζί τους σε πρώιμο στάδιο κατά τη διαδικασία εκπόνησης κοινού σεναρίου, ώστε να καταστούν δυνατές οι προληπτικές επενδύσεις.

(28)Λαμβανομένων υπόψη των τροποποιήσεων των οδηγιών (ΕΕ) 2018/2001 και (ΕΕ) 2019/944, καθώς και των παράλληλων τροποποιήσεων του κανονισμού (ΕΕ) 2022/869, η Επιτροπή θα πρέπει να θεσπίσει ενιαία προσέγγιση όσον αφορά τις διαδικασίες αδειοδότησης ενεργειακών έργων. Ενώ η οδηγία (ΕΕ) 2024/1788 θεσπίζει μέτρα για την απλούστευση και τον εξορθολογισμό των διοικητικών διαδικασιών αδειοδότησης, απαιτείται στοχευμένη τροποποίηση για να διασφαλιστεί η εναρμονισμένη προσέγγιση και ανάπτυξη συνεκτικού πλαισίου σε επίπεδο Ένωσης.

(29)Η έλλειψη πόρων των εθνικών αρχών και η περιορισμένη ψηφιοποίηση των διαδικασιών αδειοδότησης έχουν ως αποτέλεσμα καθυστερήσεις στην αδειοδότηση εγκαταστάσεων φυσικού αερίου, εγκαταστάσεων παραγωγής υδρογόνου και υποδομών συστημάτων υδρογόνου. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι εν λόγω αρχές διαθέτουν επαρκείς ανθρώπινους, οικονομικούς και τεχνικούς πόρους, συμπεριλαμβανομένων δεξιοτήτων, καθώς και ψηφιακά εργαλεία και συστήματα διαχείρισης που τους επιτρέπουν να λαμβάνουν αποφάσεις εντός των προθεσμιών που προβλέπονται στην οδηγία.

(30)Για να αυξηθεί η προβλεψιμότητα και η βεβαιότητα όσον αφορά τη διάρκεια και το κόστος των διαδικασιών αδειοδότησης βάσει της οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788, τα αιτήματα παροχής πληροφοριών και τεκμηρίωσης από τους αιτούντες θα πρέπει να είναι απτά, συγκεκριμένα και χρονικά περιορισμένα. Ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι εθνικές αρχές ζητούν από τους αιτούντες τις σχετικές πληροφορίες για την έκδοση της άδειας εντός προκαθορισμένου χρονικού διαστήματος που υπολογίζεται από την παραλαβή της αίτησης και καθορίζουν συγκεκριμένα το περιεχόμενο και τις λεπτομέρειες τυχόν πληροφοριών ή δεδομένων που ζητούνται. Μετά την παρέλευση της εν λόγω περιόδου, τα αιτήματα παροχής πληροφοριών θα πρέπει να περιορίζονται σε ελλείπουσες πληροφορίες που είχαν προηγουμένως προσδιοριστεί ή ζητηθεί από την αρχή ή σε πληροφορίες που δεν μπορούσαν να ζητηθούν νωρίτερα λόγω του γεγονότος ότι σχετίζονται με ουσιώδη μεταβολή των περιστάσεων που έλαβε χώρα μετά την υποβολή της αίτησης αδειοδότησης για το έργο.

(31)Όσον αφορά τις διαδικασίες έγκρισης βάσει της οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788, λαμβανομένης υπόψη της σημασίας της διασφάλισης της ταχείας ανάπτυξης εγκαταστάσεων υδρογόνου και υποδομών συστημάτων υδρογόνου και της τήρησης των προθεσμιών που ορίζονται στην εν λόγω οδηγία, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι, σε δικαιοδοσίες στις οποίες υφίσταται η έννοια της σιωπηρής έγκρισης βάσει του εθνικού δικαίου, η έννοια αυτή εφαρμόζεται στις διοικητικές αποφάσεις που αφορούν τα εν λόγω έργα, με εξαίρεση τις περιβαλλοντικές αποφάσεις. Προκειμένου να διασφαλίζονται τα δικαιώματα τρίτων σε δικαστική προστασία, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να δημοσιοποιούν όλες τις αποφάσεις που εγκρίνονται, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που εγκρίθηκαν σιωπηρά.

(32)Για λόγους απλούστευσης, τα κράτη μέλη δύνανται να κρίνουν σκόπιμη και αποτελεσματικότερη την κεντρική ανάθεση του ρόλου ενός ενιαίου σημείου επαφής βάσει της υποχρέωσης της οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788 στις εθνικές αρμόδιες αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2022/869, δεδομένου ότι οι εν λόγω αρχές διαδραματίζουν ήδη ανάλογο ρόλο όσον αφορά τις διαδικασίες αδειοδότησης έργων υποδομών κοινού ενδιαφέροντος και έργων υποδομών αμοιβαίου ενδιαφέροντος. Όταν επιλέγουν να συγχωνεύσουν τους ρόλους αυτούς, τα κράτη μέλη θα πρέπει να αποδίδουν ιδιαίτερη προσοχή στο να διασφαλίζουν ότι τα σημεία επαφής είναι επαρκώς στελεχωμένα και διαθέτουν τους πόρους και τις ικανότητες που απαιτούνται για την εκτέλεση των καθηκόντων υπό την ευθύνη τους.

(33)Για να βελτιωθεί η αποδοτικότητα, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίσουν τη διαθεσιμότητα ψηφιακών πλατφορμών που διευκολύνουν τη διαχείριση των αδειών.

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Τροποποιήσεις της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001

Η οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 τροποποιείται ως εξής:

1) Στο άρθρο 2 δεύτερο εδάφιο, προστίθενται τα ακόλουθα σημεία 10α) έως 10στ):

10β) «αυτόνομη αποθήκευση ενέργειας»: αποθήκευση ενέργειας που δεν συνδυάζεται με εγκατάσταση παραγωγής ενέργειας·

10γ) «σταθμός επαναφόρτισης»: σταθμός επαναφόρτισης, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 52) του κανονισμού (ΕΕ) 2023/1804·

10δ) «υβριδοποίηση»: η μετατροπή σταθμού παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας ο οποίος δεν είναι υβριδικός σταθμός σε υβριδικό σταθμό πίσω από το ίδιο σημείο σύνδεσης·

10ε) «υβριδικός σταθμός»: σταθμός παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας ο οποίος συνδυάζει πολλαπλές τεχνολογίες ανανεώσιμης ενέργειας ή ο οποίος συνδυάζει μία ή περισσότερες τεχνολογίες ανανεώσιμης ενέργειας με αποθήκευση ενέργειας·

10στ) «διαδικασία για άδεια σύνδεσης στο δίκτυο»: η διαδικασία από την υποβολή του πλήρους αιτήματος του φορέα ανάπτυξης του έργου για σύνδεση στο δίκτυο έως την απόφαση του διαχειριστή του συστήματος σχετικά με το αν το έργο μπορεί να συνδεθεί στο δίκτυο.

2)Στο άρθρο 15γ, προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 6:

«6. Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να μην χαρακτηρίζουν μεγάλες περιοχές όπου η εγκατάσταση σταθμών παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας και των σχετικών υποδομών τους υπόκειται σε νομικούς ή de facto περιορισμούς για περιβαλλοντικούς λόγους, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας του τοπίου, εκτός εάν μπορούν να αποδείξουν ότι τα εν λόγω είδη σταθμών παραγωγής και οι σχετικές υποδομές τους θα οδηγήσουν σε μη αναστρέψιμη ζημία στην περιοχή, η οποία δεν μπορεί να μετριαστεί ούτε να αντισταθμιστεί στο πλαίσιο της εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με την οδηγία 2011/92/ΕΕ και, κατά περίπτωση, της κατάλληλης εκτίμησης σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 3 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ».

3)Στο άρθρο 15δ, προστίθενται οι ακόλουθες παράγραφοι 3 και 4:

«3. Τα κράτη μέλη θεσπίζουν μέτρα για να διασφαλίσουν ότι μέρος των οφελών των έργων ανανεώσιμης ενέργειας με εγκατεστημένη δυναμικότητα άνω των 10 MW μετακυλίεται, άμεσα ή έμμεσα, στους πολίτες της περιοχής και τις τοπικές κοινωνίες που βρίσκονται κοντά στα εν λόγω έργα.

4. Τα κράτη μέλη ορίζουν και χρηματοδοτούν ανεξάρτητο φορέα διευκόλυνσης για να προωθεί τον διάλογο μεταξύ του φορέα ανάπτυξης του έργου και του ευρέος κοινού για έργα ανανεώσιμης ενέργειας με εγκατεστημένη δυναμικότητα άνω των 10 MW. Ο φορέας διευκόλυνσης παρεμβαίνει μόνο κατόπιν αιτήματος οποιουδήποτε από τα σχετικά μέρη και:

α)διευκολύνει τις δημόσιες διαβουλεύσεις, ανάλογα με τις ανάγκες, συμπεριλαμβανομένων των διαβουλεύσεων σε πρώιμο στάδιο κατά το στάδιο πριν από την υποβολή της αίτησης αδειοδότησης·

β)μεριμνά για την εξεύρεση λύσεων με σκοπό την αντιμετώπιση πιθανών ανησυχιών που εγείρουν οι τοπικές κοινωνίες.

γ)διασφαλίζει τη στήριξη και τη διαφάνεια κατά την επιλογή του είδους του μέτρου επιμερισμού του οφέλους, κατά περίπτωση.

Τα κράτη μέλη μπορούν να καθορίζουν τέλος, το οποίο καταβάλλεται από τους φορείς ανάπτυξης έργων, για τη χρηματοδότηση των υπηρεσιών του φορέα διευκόλυνσης.».

4)Το άρθρο 16 τροποποιείται ως εξής:

α)στην παράγραφο 3, η ακόλουθη περίοδος απαλείφεται:

«Οι αιτούντες έχουν τη δυνατότητα να υποβάλλουν όλα τα σχετικά έγγραφα σε ψηφιακή μορφή.»

β)προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 3α:

«3α. Τα κράτη μέλη δημιουργούν ενιαία ψηφιακή πύλη σε εθνικό επίπεδο για όλα τα στάδια των διαδικασιών αδειοδότησης για έργα ανανεώσιμης ενέργειας, αποθήκευσης και δικτύου.

Οι αιτούντες υποβάλλουν τις αιτήσεις αδειοδότησης και όλα τα σχετικά έγγραφα που απαιτούνται για τη διαδικασία αδειοδότησης μόνο μέσω της ενιαίας ψηφιακής πύλης. Η ενιαία ψηφιακή πύλη αυτοματοποιεί την ανάθεση των αιτήσεων αδειοδότησης στις αρμόδιες αρχές, οι οποίες επεξεργάζονται τις σχετικές αιτήσεις και έγγραφα σε ηλεκτρονική μορφή και αλληλεπιδρούν με τους αιτούντες απευθείας στην ενιαία ψηφιακή πύλη.

Η ενιαία ψηφιακή πύλη περιλαμβάνει λειτουργίες που επιτρέπουν στον αιτούντα να ενημερώνεται σχετικά με όλα τα στάδια της διαδικασίας αδειοδότησης, την κατάσταση της διαδικασίας και των αποφάσεων των αρμόδιων αρχών, καθώς και να ελέγχει τη συμμόρφωση με τις προθεσμίες αδειοδότησης που ορίζονται στην παρούσα οδηγία. Η ενιαία ψηφιακή πύλη διασφαλίζει την πρόσβαση στα σχετικά περιβαλλοντικά και γεωλογικά δεδομένα και αποφάσεις που είναι διαθέσιμα στην ενιαία ψηφιακή πύλη που βασίζεται σε σύστημα γεωγραφικών πληροφοριών και η οποία αναφέρεται στο άρθρο 10 παράγραφος 3 του κανονισμού [xxxxx] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

Στην ενιαία ψηφιακή πύλη δημοσιεύονται ετήσια στατιστικά στοιχεία σχετικά με τη διάρκεια των διαδικασιών αδειοδότησης, διά των οποίων προσδιορίζονται σαφώς τα διάφορα στάδια της διαδικασίας αδειοδότησης και η διάρκειά τους. Τα εν λόγω στοιχεία δημοσιοποιούνται.

Το ενιαίο σημείο/-α επαφής που αναφέρονται στην παράγραφο 3 έχουν πρόσβαση σε όλα τα σχετικά δεδομένα και τις πληροφορίες που είναι διαθέσιμα στην πύλη, προκειμένου να εκτελούν τα καθήκοντά τους.».

5) Το άρθρο 16β τροποποιείται ως εξής:

α)στην παράγραφο 2, η ακόλουθη περίοδος απαλείφεται:

«Όταν ένα έργο ανανεώσιμης ενέργειας έχει θεσπίσει τα αναγκαία μέτρα μετριασμού, οποιαδήποτε θανάτωση ή παρενόχληση των προστατευόμενων ειδών βάσει του άρθρου 12 παράγραφος 1 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ και του άρθρου 5 της οδηγίας 2009/147/ΕΚ δεν θεωρείται σκόπιμη»

β)προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 3:

«3. Κατά τη διαδικασία αδειοδότησης που αναφέρεται στην παράγραφο 1 και την παράγραφο 2 δεύτερο εδάφιο, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η απουσία απάντησης από τις σχετικές αρμόδιες αρχές ή οντότητες εντός της καθορισμένης προθεσμίας έχει ως αποτέλεσμα τα συγκεκριμένα στάδια να θεωρούνται εγκεκριμένα, με εξαίρεση τις περιβαλλοντικές αποφάσεις και τις άδειες σύνδεσης στο δίκτυο ή εάν η αρχή της σιωπηρής διοικητικής έγκρισης δεν υφίσταται στην εθνική έννομη τάξη του οικείου κράτους μέλους. Όλες οι αποφάσεις δημοσιοποιούνται, συμπεριλαμβανομένων των τελικών αποφάσεων που εγκρίνονται σιωπηρά.».

6)Το άρθρο 16γ τροποποιείται ως εξής:

α)η παράγραφος 1 διαγράφεται.

β)προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 2β:

«2β) Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η αλλαγή του καθεστώτος της γης όπου βρίσκεται εγκατάσταση ανανεώσιμης ενέργειας δεν εμποδίζει την ανανέωση της εν λόγω εγκατάστασης.»·

γ)προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 4:

«4. Όταν η ανανέωση εγκαταστάσεων αιολικής ενέργειας αυξάνει τη συνολική δυναμικότητα της εγκατάστασης χωρίς τη χρήση πρόσθετης έκτασης και συμμορφώνεται με τα ισχύοντα μέτρα μετριασμού των περιβαλλοντικών επιπτώσεων που έχουν θεσπιστεί για την αρχική εγκατάσταση αιολικής ενέργειας, το έργο εξαιρείται από την υποχρέωση να υποβληθεί στη διαδικασία ελέγχου που προβλέπεται στο άρθρο 16α παράγραφος 4, για να προσδιοριστεί κατά πόσον απαιτείται εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων δυνάμει του άρθρου 4 παράγραφος 2 της οδηγίας 2011/92/ΕΕ ή του άρθρου 5 του κανονισμού [xxxxx] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, ή σε εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων δυνάμει του άρθρου 4 παράγραφος 1 της οδηγίας 2011/92/ΕΕ.».

7)Το άρθρο 16δ τροποποιείται ως εξής:

α)η παράγραφος 1 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«1. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η διαδικασία αδειοδότησης που αναφέρεται στο άρθρο 16 παράγραφος 1 για την εγκατάσταση εξοπλισμού ηλιακής ενέργειας και συντοπισμένης αποθήκευσης ενέργειας με συνολική εγκατεστημένη δυναμικότητα άνω των 100 kW σε υφιστάμενες ή μελλοντικές τεχνητές δομές, εξαιρουμένων των τεχνητών υδάτινων επιφανειών, δεν υπερβαίνει τους τρεις μήνες, υπό την προϋπόθεση ότι ο πρωταρχικός στόχος των τεχνητών αυτών κατασκευών δεν είναι η παραγωγή ή η αποθήκευση ηλιακής ενέργειας. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 4 παράγραφος 2 της οδηγίας 2011/92/ΕΕ και το παράρτημα II σημείο 3 στοιχεία α) και β), μεμονωμένα ή σε συνδυασμό με το σημείο 13 στοιχείο α) της εν λόγω οδηγίας, η εγκατάσταση εξοπλισμού ηλιακής ενέργειας και συντοπισμένης αποθήκευσης ενέργειας που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2 του παρόντος άρθρου εξαιρείται από την απαίτηση, κατά περίπτωση, διεξαγωγής ειδικής εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων δυνάμει του άρθρου 2 παράγραφος 1 της οδηγίας 2011/92/ΕΕ.»·

β)η παράγραφος 2 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«Τα κράτη μέλη δεν απαιτούν διοικητικές άδειες, μεταξύ άλλων για περιβαλλοντικές πτυχές, με εξαίρεση τις άδειες σύνδεσης στο δίκτυο, για την εγκατάσταση εξοπλισμού ηλιακής ενέργειας και συντοπισμένης αποθήκευσης ενέργειας με συνολική εγκατεστημένη δυναμικότητα έως 100 kW. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 1, τα κράτη μέλη περιορίζουν την εφαρμογή της παρούσας παραγράφου σε περιοχές Natura 2000 και άλλες περιοχές στο πλαίσιο εθνικών προγραμμάτων προστασίας και σε προστατευόμενες περιοχές πολιτιστικής ή ιστορικής κληρονομιάς.»·

γ)προστίθενται οι ακόλουθες παράγραφοι 3 και 4:

«3. Τα κράτη μέλη μπορούν να εξαιρούν ορισμένες περιοχές από την εφαρμογή των παραγράφων 1 και 2 για λόγους προστασίας της πολιτιστικής, ιστορικής κληρονομιάς, για λόγους εθνικής άμυνας ή για λόγους ασφάλειας ή λόγους ασφάλειας των δικτύων.

4. Τα κράτη μέλη αίρουν τους κανονιστικούς ή άλλους φραγμούς που επηρεάζουν την εγκατάσταση μικροηλιακών συστημάτων με ρευματοδότη ισχύος έως 800 W εντός και επί των κτιρίων.».

8)Το άρθρο 16στ τροποποιείται ως εξής:

α)οι δύο τελευταίες περίοδοι απαλείφονται·

β)προστίθεται το ακόλουθο εδάφιο:

«Έως ότου επιτευχθεί κλιματική ουδετερότητα, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι, κατά τη διαδικασία αδειοδότησης, ο σχεδιασμός, η κατασκευή και η λειτουργία σταθμών και εγκαταστάσεων παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, καθώς και η σύνδεσή τους στο δίκτυο, το ίδιο το σχετικό δίκτυο, τα πάγια στοιχεία αποθήκευσης και οι σταθμοί επαναφόρτισης θεωρείται ότι εξυπηρετούν το υπέρτερο δημόσιο συμφέρον και, στην περίπτωση αυτή, τους αποδίδεται προτεραιότητα κατά την εξισορρόπηση έννομων συμφερόντων πέραν εκείνων που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο. Τα κράτη μέλη μπορούν να εξαιρούν την εφαρμογή του εν λόγω τεκμηρίου για τον σκοπό της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς βάσει νομικών κριτηρίων με σκοπό τη διασφάλιση εναρμονισμένης εφαρμογής.».

9)Προστίθενται τα ακόλουθα άρθρα 16ζ έως 16ια:

«Άρθρο 16ζ

Απουσία εναλλακτικών ή ικανοποιητικών λύσεων και εφαρμογή αντισταθμιστικών μέτρων για τους σκοπούς του άρθρου 6 παράγραφος 4 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ

1.Όταν αξιολογείται το αν υπάρχουν ικανοποιητικές εναλλακτικές λύσεις σε έργα σταθμών παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας, στη σύνδεση των εν λόγω σταθμών παραγωγής στο δίκτυο, στο ίδιο το σχετικό δίκτυο και σε πάγια στοιχεία αποθήκευσης για τους σκοπούς του άρθρου 6 παράγραφος 4 και του άρθρου 16 παράγραφος 1 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ, του άρθρου 4 παράγραφος 7 στοιχείο δ) της οδηγίας 2000/60/ΕΚ και του άρθρου 9 παράγραφος 1 της οδηγίας 2009/147/ΕΚ, η προϋπόθεση της απουσίας ικανοποιητικών εναλλακτικών λύσεων πληρούται εάν δεν υπάρχουν ικανοποιητικές εναλλακτικές λύσεις ικανές να επιτύχουν τον ίδιο στόχο του εν λόγω έργου, όσον αφορά την ανάπτυξη της ίδιας δυναμικότητας ανανεώσιμης ενέργειας με χρήση της ίδιας τεχνολογίας, εντός του ίδιου ή παρόμοιου χρονοδιαγράμματος και χωρίς να προκύπτει σημαντικά υψηλότερο κόστος.

2.Κατά την εφαρμογή αντισταθμιστικών μέτρων για έργα σταθμών παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας, τη σύνδεση των εν λόγω σταθμών παραγωγής στο δίκτυο, το ίδιο το σχετικό δίκτυο και πάγια στοιχεία αποθήκευσης για τους σκοπούς του άρθρου 6 παράγραφος 4 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ, τα κράτη μέλη μπορούν, σε αιτιολογημένες περιπτώσεις και όταν μπορεί εύλογα να αποδειχθεί ότι το σχέδιο ή το έργο δεν θα παραβλάψει αμετάκλητα τις οικολογικές διεργασίες που είναι απαραίτητες για τη διατήρηση της δομής και των λειτουργιών του τόπου ούτε θα θέσει σε κίνδυνο τη συνολική συνοχή του δικτύου Natura 2000 πριν από την εφαρμογή των αντισταθμιστικών μέτρων, να επιτρέπουν την εφαρμογή των εν λόγω αντισταθμιστικών μέτρων παράλληλα με την υλοποίηση του έργου. Τα κράτη μέλη επιτρέπουν την προσαρμογή των εν λόγω αντισταθμιστικών μέτρων σε βάθος χρόνου σύμφωνα με την αρχή της προφύλαξης, ανάλογα με το αν αναμένεται να προκύψουν σημαντικές αρνητικές επιπτώσεις βραχυπρόθεσμα, μεσοπρόθεσμα ή μακροπρόθεσμα.

Άρθρο 16η

Διαδικασία αδειοδότησης για αυτόνομη αποθήκευση ενέργειας εκτός της αποθήκευσης υδρογόνου

1.Η διαδικασία αδειοδότησης για αυτόνομη αποθήκευση ενέργειας, εκτός από την αποθήκευση υδρογόνου, καλύπτει όλες τις σχετικές διοικητικές άδειες για την κατασκευή, την ανανέωση και τη λειτουργία αυτόνομης αποθήκευσης, συμπεριλαμβανομένων των αδειών σύνδεσης στο δίκτυο και, όπου απαιτείται, των εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων και των περιβαλλοντικών αδειών. Η διαδικασία αδειοδότησης περιλαμβάνει όλα τα διοικητικά στάδια από την επιβεβαίωση της πληρότητας της αίτησης αδειοδότησης έως την κοινοποίηση της τελικής απόφασης σχετικά με το αποτέλεσμα της διαδικασίας αδειοδότησης από τη σχετική αρμόδια αρχή ή αρχές. Εντός 30 ημερών μετά την παραλαβή της αίτησης αδειοδότησης, η αρμόδια αρχή επιβεβαιώνει την πληρότητα της αίτησης ή, εάν ο αιτών δεν έχει αποστείλει όλες τις πληροφορίες που απαιτούνται για την επεξεργασία της αίτησης, ζητά από τον αιτούντα να υποβάλει πλήρη αίτηση χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση. Η ημερομηνία αναγνώρισης της πληρότητας της αίτησης από την αρμόδια αρχή αποτελεί την έναρξη της διαδικασίας αδειοδότησης.

2.Τα κράτη μέλη δεν απαιτούν διοικητική άδεια, μεταξύ άλλων περιβαλλοντικές άδειες, με εξαίρεση τις άδειες σύνδεσης στο δίκτυο, για την εγκατάσταση αυτόνομης αποθήκευσης, εκτός της αποθήκευσης υδρογόνου, με συνολική εγκατεστημένη δυναμικότητα έως 100 kW. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 2 παράγραφος 1 της οδηγίας 2011/92/ΕΕ, η εγκατάσταση της εν λόγω αποθήκευσης εξαιρείται από την απαίτηση διενέργειας ειδικής εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 1 της εν λόγω οδηγίας. Τα κράτη μέλη περιορίζουν την εφαρμογή του παρόντος εδαφίου σε περιοχές Natura 2000 και άλλες περιοχές στο πλαίσιο εθνικών προγραμμάτων προστασίας και σε προστατευόμενες περιοχές πολιτιστικής ή ιστορικής κληρονομιάς.

3.Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι διαδικασίες αδειοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των αδειών σύνδεσης στο δίκτυο και, όπου απαιτείται, των εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων, δεν υπερβαίνουν τους έξι μήνες για την αυτόνομη αποθήκευση ενέργειας, εκτός της αποθήκευσης υδρογόνου, με συνολική εγκατεστημένη δυναμικότητα άνω των 100 kW. Ωστόσο, στην περίπτωση αντλησιοταμίευσης, η διαδικασία αδειοδότησης δεν υπερβαίνει τα δύο έτη.

Άρθρο 16θ

Διαδικασία αδειοδότησης για σταθμούς επαναφόρτισης

1.Η διαδικασία αδειοδότησης για σταθμούς επαναφόρτισης καλύπτει όλες τις σχετικές διοικητικές άδειες για την κατασκευή, την ανανέωση και τη λειτουργία σταθμών επαναφόρτισης, συμπεριλαμβανομένων των αδειών σύνδεσης στο δίκτυο και, όπου απαιτείται, των εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων και των περιβαλλοντικών αδειών. Η διαδικασία αδειοδότησης περιλαμβάνει όλα τα διοικητικά στάδια από την επιβεβαίωση της πληρότητας της αίτησης αδειοδότησης έως την κοινοποίηση της τελικής απόφασης σχετικά με το αποτέλεσμα της διαδικασίας αδειοδότησης από τη σχετική αρμόδια αρχή ή αρχές. Εντός 30 ημερών από την παραλαβή της αίτησης αδειοδότησης, η αρμόδια αρχή επιβεβαιώνει την πληρότητα της αίτησης ή, εάν ο αιτών δεν έχει αποστείλει όλες τις πληροφορίες που απαιτούνται για την επεξεργασία της αίτησης, ζητά από τον αιτούντα να υποβάλει πλήρη αίτηση χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση. Η ημερομηνία αναγνώρισης της πληρότητας της αίτησης από την αρμόδια αρχή αποτελεί την έναρξη της διαδικασίας αδειοδότησης.

2.Τα κράτη μέλη δεν απαιτούν διοικητική άδεια, μεταξύ άλλων για περιβαλλοντικές πτυχές, με εξαίρεση τις άδειες σύνδεσης στο δίκτυο, για την εγκατάσταση σταθμών επαναφόρτισης, με συνολική εγκατεστημένη δυναμικότητα έως 100 kW. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 2 παράγραφος 1 της οδηγίας 2011/92/ΕΕ, η εγκατάσταση των εν λόγω σταθμών εξαιρείται από την απαίτηση διενέργειας ειδικής εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων, που εφαρμόζεται κατά περίπτωση σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 1 της εν λόγω οδηγίας. Τα κράτη μέλη περιορίζουν την εφαρμογή του παρόντος εδαφίου σε περιοχές Natura 2000 και άλλες περιοχές στο πλαίσιο εθνικών προγραμμάτων προστασίας και σε προστατευόμενες περιοχές πολιτιστικής ή ιστορικής κληρονομιάς.

3.Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι διαδικασίες αδειοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των αδειών σύνδεσης στο δίκτυο και, όπου απαιτείται, των εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων, δεν υπερβαίνουν τους έξι μήνες για σταθμούς επαναφόρτισης, με συνολική εγκατεστημένη δυναμικότητα άνω των 100 kW.

Άρθρο 16ι

Διαδικασία αδειοδότησης για την υβριδοποίηση σταθμών παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας

1.Όταν η υβριδοποίηση σταθμού παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας υποβάλλεται στη διαδικασία ελέγχου δυνάμει του άρθρου 16α παράγραφος 4, σε κρίση σχετικά με το αν για το έργο απαιτείται εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων ή σε εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων δυνάμει του άρθρου 4 της οδηγίας 2011/92/ΕΕ, η εν λόγω διαδικασία ελέγχου, κρίση ή εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων περιορίζεται στις δυνητικές επιπτώσεις που απορρέουν από την προσθήκη σε σύγκριση με το αρχικό έργο.

2.Σε περιπτώσεις αλλαγής του καθεστώτος χρήσης γης στην οποία εγκαθίστανται έργα ανανεώσιμης ενέργειας, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η λειτουργία και η υβριδοποίηση των εν λόγω έργων ανανεώσιμης ενέργειας εξακολουθούν να είναι εφικτές.».

10)Το άρθρο 17 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«Άρθρο 17

Διαδικασίες για άδειες σύνδεσης στο δίκτυο

1.Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι διαδικασίες για την άδεια σύνδεσης στο δίκτυο δεν υπερβαίνουν:

α)τον έναν μήνα για τον εξοπλισμό ηλιακής ενέργειας και τη συντοπισμένη αποθήκευση ενέργειας που αναφέρονται στο άρθρο 16δ παράγραφος 2, την αυτόνομη αποθήκευση ενέργειας που αναφέρεται στο άρθρο 16η παράγραφος 2 και τους σταθμούς επαναφόρτισης που αναφέρονται στο άρθρο 16θ παράγραφος 2·

β)τους τρεις μήνες για την εγκατάσταση του εξοπλισμού ηλιακής ενέργειας και της συντοπισμένης αποθήκευσης ενέργειας που αναφέρονται στο άρθρο 16δ παράγραφος 1 και για την ανανέωση ή την υβριδοποίηση υφιστάμενων σταθμών παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας που αναφέρονται στα άρθρα 16γ και 16ι, εκτός εάν υπάρχουν δικαιολογημένες ανησυχίες για την ασφάλεια ή υπάρχει τεχνική ασυμβατότητα των κατασκευαστικών στοιχείων του συστήματος ή, εάν λόγω του μεγέθους της αύξησης της δυναμικότητας, απαιτείται περισσότερος χρόνος για τη διενέργεια της αξιολόγησης.

2.Εντός των προθεσμιών που ορίζονται στο άρθρο 16α παράγραφος 1, στο άρθρο 16β παράγραφος 1 και στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, ο διαχειριστής συστήματος επιλέγει μία από τις ακόλουθες ενέργειες:

α)όταν υπάρχει επαρκής δυναμικότητα και η ζητούμενη σύνδεση δεν επηρεάζει τη σταθερότητα, την αξιοπιστία και την ασφάλεια του δικτύου, αποδέχεται τη ζητούμενη σύνδεση στο δίκτυο και χορηγεί τη σύνδεση·

β)σε περίπτωση ανεπαρκούς δυναμικότητας του δικτύου, προτείνει, όπου είναι τεχνικά εφικτό, συμφωνία ευέλικτης σύνδεσης σύμφωνα με το άρθρο 6α της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944.

3.Όταν ο φορέας ανάπτυξης του έργου απορρίπτει πρόταση συμφωνίας που αναφέρεται στην παράγραφο 2 στοιχείο β), ο διαχειριστής συστήματος, για αιτιολογημένους λόγους ανησυχίας για την ασφάλεια ή τεχνικής ασυμβατότητας των κατασκευαστικών στοιχείων του συστήματος, προτείνει εναλλακτικό σημείο σύνδεσης στο δίκτυο, εναλλακτική προσωρινή ημερομηνία για τη σύνδεση στο δίκτυο ή, εάν αυτό δεν είναι δυνατόν, απορρίπτει το αίτημα σύνδεσης.

4.Η απουσία απάντησης από τον διαχειριστή του συστήματος διανομής εντός της προθεσμίας που καθορίζεται στην παράγραφο 1 στοιχείο α) έχει ως αποτέλεσμα η άδεια σύνδεσης να θεωρείται ότι έχει χορηγηθεί, υπό την προϋπόθεση ότι η δυναμικότητα του εξοπλισμού ηλιακής ενέργειας, της αποθήκευσης ενέργειας ή των σταθμών επαναφόρτισης δεν υπερβαίνει τη διαθέσιμη υφιστάμενη δυναμικότητα της σύνδεσης στο δίκτυο διανομής.».  

Άρθρο 2

Τροποποιήσεις της οδηγίας (ΕΕ) 2019/944

Η οδηγία (ΕΕ) 2019/944 τροποποιείται ως εξής:

1) Το άρθρο 8 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«Άρθρο 8

Διαδικασία χορήγησης αδειών

1.Στις περιπτώσεις στις οποίες απαιτείται άδεια, όπως ειδική άδεια, συναίνεση, παραχώρηση, συγκατάθεση ή έγκριση για την κατασκευή ή την εκμετάλλευση υποδομής συστήματος μεταφοράς ή διανομής ηλεκτρικής ενέργειας ή συναφούς εξοπλισμού ή για την κατασκευή νέας δυναμικότητας παραγωγής, τα κράτη μέλη ή οι αρμόδιες αρχές τις οποίες ορίζουν χορηγούν την εν λόγω άδεια σύμφωνα με τις παραγράφους 2 έως 14. Τα κράτη μέλη ή η υπ’ αυτών οριζόμενη αρμόδια αρχή δύνανται επίσης να χορηγούν άδειες στην ίδια βάση για την προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας, μεταξύ άλλων και σε πελάτες χονδρικής.

2.Τα κράτη μέλη που εφαρμόζουν σύστημα αδειοδότησης:

α)θεσπίζουν αντικειμενικά κριτήρια που δεν εισάγουν διακρίσεις, καθώς και διαφανείς διαδικασίες, τα οποία πρέπει να πληροί κάθε επιχείρηση που ζητεί άδεια κατασκευής και/ή εκμετάλλευσης νέας δυναμικότητας παραγωγής, καθώς και υποδομής συστήματος μεταφοράς ή διανομής.

β)δημοσιοποιούν τα κριτήρια και τις διαδικασίες για τη χορήγηση αδειών·

γ)διασφαλίζουν ότι οι διαδικασίες χορήγησης αδειών για την εν λόγω δυναμικότητα παραγωγής, καθώς και την εν λόγω υποδομή ή τον συναφή εξοπλισμό, λαμβάνουν υπόψη τη σημασία του έργου για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και πόρων ανανεώσιμης ενέργειας, όπου αρμόζει·

δ)διασφαλίζουν ότι οι διαδικασίες χορήγησης αδειών λαμβάνουν υπόψη την αναγκαιότητα ή την απουσίας αναγκαιότητας για τη διενέργεια αξιολογήσεων σύμφωνα με την οδηγία 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου 45 , και τις οδηγίες 2000/60/ΕΚ 46 , 2001/42/ΕΚ 47 , 2009/147/ΕΚ 48 και 2011/92/ΕΕ 49 ·

ε)φροντίζουν ώστε να υπάρχουν ειδικές, απλουστευμένες και εξορθολογισμένες διαδικασίες χορήγησης αδειών για υποδομή μικρής αποκεντρωμένης και/ή κατανεμημένης παραγωγής και συστήματος διανομής, οι οποίες να λαμβάνουν υπόψη το περιορισμένο τους μέγεθος και τη δυνητική τους σπουδαιότητα·

στ)εξασφαλίζουν ότι οι κατευθυντήριες γραμμές για τις εν λόγω ειδικές διαδικασίες αδειοδότησης καθορίζονται και αναθεωρούνται από τις ρυθμιστικές αρχές ή άλλες αρμόδιες εθνικές αρχές, συμπεριλαμβανομένων των αρχών σχεδιασμού, οι οποίες μπορούν να προτείνουν τροποποιήσεις·

ζ)διασφαλίζουν ότι όλες οι αποφάσεις δημοσιοποιούνται·

η)διασφαλίζουν ότι οι αιτούντες ενημερώνονται για τους λόγους τυχόν απόρριψης αίτησης για χορήγηση άδειας. Επίσης, διασφαλίζουν ότι οι λόγοι αυτοί είναι αντικειμενικοί, ακριβοδίκαιοι, βάσιμοι και τεκμηριωμένοι, καθώς και ότι στους αιτούντες παρέχεται η δυνατότητα προσφυγής·

θ)διασφαλίζουν ότι οι αρμόδιες εθνικές αρχές διαθέτουν επαρκείς τεχνικούς, οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους για τη λήψη απόφασης σχετικά με την άδεια εντός των εφαρμοστέων χρονοδιαγραμμάτων·

3.Όταν τα κράτη μέλη εφαρμόζουν σύστημα αδειοδότησης για υποδομή συστήματος μεταφοράς ή διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, τα κράτη μέλη επίσης:

α)διασφαλίζουν τη συνοχή του συστήματος αδειοδότησης για υποδομές συστημάτων μεταφοράς και διανομής με το πρόγραμμα ανάπτυξης δικτύου διανομής και το δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης δικτύου μεταφοράς που εγκρίνονται σύμφωνα με τα άρθρα 32 και 51·

β)διασφαλίζουν ότι οι διαδικασίες αδειοδότησης, συμπεριλαμβανομένων όλων των σχετικών διαδικασιών των αρμόδιων αρχών, δεν υπερβαίνουν τα δύο έτη, εκτός εάν αυτό δικαιολογείται δεόντως λόγω έκτακτων περιστάσεων, οπότε μπορούν να παραταθούν κατά ένα έτος κατ’ ανώτατο όριο·

γ)διασφαλίζουν ότι η απουσία απάντησης από τις αρμόδιες εθνικές αρχές ή οντότητες εντός της προθεσμίας που ορίζεται στο στοιχείο β) έχει ως αποτέλεσμα τα συγκεκριμένα στάδια να θεωρούνται εγκεκριμένα, με εξαίρεση τις περιβαλλοντικές αποφάσεις και όταν η αρχή της σιωπηρής διοικητικής έγκρισης δεν υφίσταται στην εθνική έννομη τάξη του οικείου κράτους μέλους·

δ)διασφαλίζουν ότι στη δημοσιοποίηση των τελικών αποφάσεων περιλαμβάνονται οι αποφάσεις που εκδίδονται σιωπηρά ελλείψει απάντησης από τις σχετικές αρμόδιες αρχές ή οντότητες·

ε)διασφαλίζουν ότι η αδειοδότηση υποδομών συστημάτων μεταφοράς ή διανομής θεωρείται απαραίτητη για την ενσωμάτωση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, καθώς και για την επίτευξη των κλιματικών και ενεργειακών στόχων και του στόχου της κλιματικής ουδετερότητας.

4.Τα κράτη μέλη δημιουργούν ή ορίζουν ένα ή περισσότερα σημεία επαφής για τους διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς ή διανομής. Αυτά τα σημεία επαφής, κατόπιν αιτήματος του αιτούντος και χωρίς χρέωση, παρέχουν καθοδήγηση στον αιτούντα και διευκολύνουν το σύνολο της διαδικασίας χορήγησης αδειών για τις δραστηριότητες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 έως τη λήψη της τελικής απόφασης από τις αρμόδιες αρχές.  Σε ολόκληρη τη διαδικασία ο αιτών επικοινωνεί μόνο με ένα σημείο επαφής.

Τα σημεία επαφής μπορούν να είναι τα ίδια με τις εθνικές αρμόδιες αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2022/869 ή τα σημεία επαφής που αναφέρονται στο άρθρο 16 της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001.

5.Όταν τα κράτη μέλη εφαρμόζουν σύστημα χορήγησης αδειών για υποδομές συστημάτων μεταφοράς ή διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι, όταν από τις αιτήσεις λείπουν μελέτες, εκθέσεις ή έγγραφα που απαιτούνται για τη διαδικασία, οι αρμόδιες εθνικές αρχές, σε συνεργασία με άλλες σχετικές αρχές, ζητούν τα αναγκαία υλικά από τον φορέα ανάπτυξης, προσδιορίζοντας το πεδίο εφαρμογής και το επίπεδο λεπτομέρειάς τους, εντός τριών μηνών από την υποβολή της αίτησης. Εντός της ίδιας τρίμηνης περιόδου, η εθνική αρμόδια αρχή ενημερώνει τον φορέα ανάπτυξης για το αν οι παραδοχές της παραγράφου 10 δεν ισχύουν για το έργο. Μετά την περίοδο αυτή, ούτε η αρμόδια αρχή ούτε οποιαδήποτε άλλη σχετική αρχή ζητεί πρόσθετες πληροφορίες, μελέτες, εκθέσεις ή εκτιμήσεις, εκτός από τις περιπτώσεις όπου έχει επέλθει ουσιώδης μεταβολή στο έργο ή στον περιβάλλοντα χώρο του, με αποτέλεσμα τα αρχικά κριτήρια στα οποία βασίστηκαν οι προσδιορισμοί να μην είναι πλέον κατάλληλα. Σε περίπτωση ουσιώδους μεταβολής, η εθνική αρμόδια αρχή παρέχει στον φορέα υλοποίησης του έργου τεκμηριωμένη αιτιολόγηση για το αίτημα παροχής πρόσθετων πληροφοριών.

6.Οι προθεσμίες της παραγράφου 3 του παρόντος άρθρου ισχύουν, με την επιφύλαξη υποχρεώσεων που απορρέουν από το ισχύον περιβαλλοντικό και ενεργειακό δίκαιο της Ένωσης, περιλαμβανομένης της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001, δικαστικών προσφυγών, ένδικων μέσων και άλλων διαδικασιών ενώπιον δικαστηρίου και εναλλακτικών μηχανισμών επίλυσης διαφορών, περιλαμβανομένων διαδικασιών προσφυγής και εξωδικαστικών προσφυγών και βοηθημάτων, και μπορούν να παραταθούν για τη διάρκεια των εν λόγω διαδικασιών.

7.Το παρόν άρθρο εφαρμόζεται με την επιφύλαξη των άρθρων 7 έως 10 του κανονισμού (ΕΕ) 2022/869 και του άρθρου 15 και των άρθρων 15β έως 17 της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001.

8.Έως ότου επιτευχθεί κλιματική ουδετερότητα σε επίπεδο Ένωσης, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι, στο πλαίσιο των κατά περίπτωση αναγκαίων αξιολογήσεων κατά τις διαδικασίες αδειοδότησης, ο σχεδιασμός, η κατασκευή και η λειτουργία υποδομών συστημάτων μεταφοράς ή διανομής θεωρείται ότι εξυπηρετούν το υπέρτερο δημόσιο συμφέρον και τη δημόσια υγεία και ασφάλεια κατά την εξισορρόπηση έννομων συμφερόντων σε μεμονωμένες περιπτώσεις για τους σκοπούς του άρθρου 6 παράγραφος 4 και του άρθρου 16 παράγραφος 1 στοιχείο γ) της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ, του άρθρου 4 παράγραφος 7 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ και του άρθρου 9 παράγραφος 1 στοιχείο α) της οδηγίας 2009/147/ΕΚ. Τα κράτη μέλη μπορούν, σε δεόντως αιτιολογημένες και ειδικές περιστάσεις, να περιορίζουν την εφαρμογή σε ορισμένα τμήματα της επικράτειάς τους, σε ορισμένους τύπους τεχνολογίας ή σε έργα με ορισμένα τεχνικά χαρακτηριστικά.

Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι δίνεται επίσης προτεραιότητα στα εν λόγω έργα κατά την εξισορρόπηση έννομων συμφερόντων άλλων από εκείνα που αναφέρονται στην παρούσα παράγραφο, με εξαίρεση την πολιτιστική κληρονομιά βάσει νομικών κριτηρίων με σκοπό τη διασφάλιση της εναρμονισμένης εφαρμογής.

9.Έως ότου επιτευχθεί κλιματική ουδετερότητα σε επίπεδο Ένωσης, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 2 παράγραφος 1 και το άρθρο 4 παράγραφοι 1 και 2 της οδηγίας 2011/92/ΕΕ και το παράρτημα I σημείο 20 και το παράρτημα II σημείο 3 στοιχείο β) της εν λόγω οδηγίας και κατά παρέκκλιση από το άρθρο 6 παράγραφος 3 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η αρμόδια αρχή μπορεί, υπό αιτιολογημένες περιστάσεις, συμπεριλαμβανομένης της ανάγκης επιτάχυνσης της ανάπτυξης της υποδομής συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας με σκοπό την επίτευξη των στόχων κλιματικής ουδετερότητας και ανανεώσιμης ενέργειας, να εξαιρεί την ανακαίνιση, τον εκσυγχρονισμό ή την ανανέωση υφιστάμενης υποδομής συστήματος μεταφοράς και διανομής, υπό την προϋπόθεση ότι η εξαίρεση αυτή δεν συνεπάγεται τη χρήση πρόσθετου χώρου και συμμορφώνεται με τα ισχύοντα μέτρα μετριασμού των περιβαλλοντικών επιπτώσεων που έχουν θεσπιστεί για την αρχική εγκατάσταση, από:

α)την εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων δυνάμει του άρθρου 2 παράγραφος 1 της οδηγίας 2011/92/ΕΕ·

β)την εκτίμηση των επιπτώσεών τους σε τόπους Natura 2000 δυνάμει του άρθρου 6 παράγραφος 3 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ·

γ)την εκτίμηση των επιπτώσεών τους στην προστασία των ειδών δυνάμει του άρθρου 12 παράγραφος 1 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ και του άρθρου 5 της οδηγίας 2009/147/ΕΚ·

δ)τον έλεγχο δυνάμει του άρθρου 5 του κανονισμού [xxxxx] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

Οι εξαιρέσεις αυτές δεν ισχύουν για την ανακαίνιση, τον εκσυγχρονισμό ή την ανανέωση υφιστάμενων υποδομών συστημάτων μεταφοράς και διανομής και την κατασκευή νέων υποδομών συστημάτων διανομής ή συναφούς εξοπλισμού, που ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον σε άλλο κράτος μέλος, σύμφωνα με το άρθρο 7 της οδηγίας 2011/92/ΕΕ.

Τα κράτη μέλη περιορίζουν την εφαρμογή της παρούσας παραγράφου σε περιοχές Natura 2000 και άλλες περιοχές στο πλαίσιο εθνικών προγραμμάτων προστασίας και σε προστατευόμενες περιοχές πολιτιστικής ή ιστορικής κληρονομιάς.

10.Σε αιτιολογημένες περιστάσεις, τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να εφαρμόζουν τις εξαιρέσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 9 για την κατασκευή νέας υποδομής διανομής ή συναφούς εξοπλισμού, υπό την προϋπόθεση ότι το σχετικό έργο έχει υποβληθεί σε έλεγχο σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 2 της οδηγίας 2011/92/ΕΚ, με τον οποίο η αρμόδια εθνική αρχή έχει βεβαιωθεί ότι το έργο δεν είναι πιθανό να έχει σημαντικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις, ιδίως λαμβανομένων υπόψη των ιδιαιτεροτήτων της περιοχής στην οποία αναπτύσσεται το έργο, όπως οι αστικές και οι πυκνοκατοικημένες περιοχές.

Οι εξαιρέσεις αυτές δεν ισχύουν για την κατασκευή νέας υποδομής διανομής ή συναφούς εξοπλισμού, που ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον σε άλλο κράτος μέλος, σύμφωνα με το άρθρο 7 της οδηγίας 2011/92/ΕΕ.

Όταν ο έλεγχος που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο εντοπίζει πιθανές σημαντικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις, η αρμόδια αρχή ενημερώνει τον φορέα ανάπτυξης του έργου εντός 45 ημερών από την υποβολή της αίτησης ότι απαιτείται εκτίμηση που αναφέρεται στην παράγραφο 9 στοιχεία α), β) και γ).

Τα κράτη μέλη περιορίζουν την εφαρμογή της παρούσας παραγράφου σε περιοχές Natura 2000 και άλλες περιοχές στο πλαίσιο εθνικών προγραμμάτων προστασίας και σε προστατευόμενες περιοχές πολιτιστικής ή ιστορικής κληρονομιάς.

11.Ο σχεδιασμός, η κατασκευή και η λειτουργία των υποδομών συστημάτων μεταφοράς και διανομής θεωρείται ότι συμβάλλουν στη μακροπρόθεσμη μείωση των εκπομπών αζώτου και δεν απαιτούν εκτίμηση των εκπομπών αζώτου στο πλαίσιο εκτίμησης που μπορεί να διενεργηθεί για τη συμμόρφωση με το άρθρο 6 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου.

12.Η εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με την οδηγία 2011/92/ΕΕ και, κατά περίπτωση, η κατάλληλη εκτίμηση βάσει της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ, για έργο επέκτασης, ανακαίνισης, εκσυγχρονισμού ή ανανέωσης υφιστάμενων υποδομών συστημάτων μεταφοράς ή διανομής, περιορίζεται στην εκτίμηση των δυνητικών επιπτώσεων που προκύπτουν από τις αλλαγές ή τις επεκτάσεις σε σύγκριση με την αρχική υποδομή συστήματος μεταφοράς ή διανομής.

13.Για τη διαχείριση αδειών κατά την έννοια της παραγράφου 1, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι υπάρχουν ψηφιακές πλατφόρμες για τη διεκπεραίωση των αιτήσεων, της σχετικής διαδικασίας και των αποφάσεων που είναι σε εξέλιξη.

Οι εν λόγω πλατφόρμες παρέχουν πρόσβαση στα σχετικά περιβαλλοντικά και γεωλογικά δεδομένα και αποφάσεις που είναι διαθέσιμα στην κεντρική διαδικτυακή πύλη που αναφέρεται στο άρθρο 10 παράγραφος 3 του κανονισμού [xxxxx] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.».

2)Προστίθεται το ακόλουθο άρθρο 8α:

«Άρθρο 8α

Απουσία εναλλακτικών ή ικανοποιητικών λύσεων και εφαρμογή αντισταθμιστικών μέτρων για τους σκοπούς του άρθρου 6 παράγραφος 4 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ

14.Όταν αξιολογείται το αν υπάρχουν ικανοποιητικές εναλλακτικές λύσεις σε έργα υποδομών συστημάτων μεταφοράς ή διανομής και σε συναφή εξοπλισμό για τους σκοπούς του άρθρου 6 παράγραφος 4 και του άρθρου 16 παράγραφος 1 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ, του άρθρου 4 παράγραφος 7 στοιχείο δ) της οδηγίας 2000/60/ΕΚ και του άρθρου 9 παράγραφος 1 της οδηγίας 2009/147/ΕΚ, η προϋπόθεση της απουσίας ικανοποιητικών εναλλακτικών λύσεων πληρούται εάν δεν υπάρχουν ικανοποιητικές εναλλακτικές λύσεις ικανές να επιτύχουν τον ίδιο στόχο του εν λόγω έργου, όσον αφορά την ανάπτυξη της ίδιας δυναμικότητας με χρήση της ίδιας τεχνολογίας, εντός του ίδιου ή παρόμοιου χρονοδιαγράμματος και χωρίς να προκύπτει σημαντικά υψηλότερο κόστος.

15.Κατά την εφαρμογή αντισταθμιστικών μέτρων για έργα υποδομών συστημάτων μεταφοράς ή διανομής, και τον συναφή εξοπλισμό για τους σκοπούς του άρθρου 6 παράγραφος 4 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ, τα κράτη μέλη μπορούν, σε αιτιολογημένες περιπτώσεις και όταν μπορεί εύλογα να αποδειχθεί ότι το σχέδιο ή το έργο δεν θα βλάψει αμετάκλητα τις οικολογικές διεργασίες που είναι απαραίτητες για τη διατήρηση της δομής και των λειτουργιών του τόπου ούτε θα θέσει σε κίνδυνο τη συνολική συνοχή του δικτύου Natura 2000 πριν από την εφαρμογή των αντισταθμιστικών μέτρων, να επιτρέπουν την εφαρμογή των εν λόγω αντισταθμιστικών μέτρων παράλληλα με την υλοποίηση του έργου. Τα κράτη μέλη δύνανται να επιτρέπουν την προσαρμογή των εν λόγω αντισταθμιστικών μέτρων σε βάθος χρόνου σύμφωνα με την αρχή της προφύλαξης, ανάλογα με το αν αναμένεται να προκύψουν σημαντικές αρνητικές επιπτώσεις βραχυπρόθεσμα, μεσοπρόθεσμα ή μακροπρόθεσμα.».

3)Προστίθεται το ακόλουθο άρθρο 40α:

«Άρθρο 40α

Ανάπτυξη δικτύου και εξουσία λήψης αποφάσεων για επενδύσεις

1.Τουλάχιστον ανά διετία, όλοι οι διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς καταθέτουν στη ρυθμιστική αρχή δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης του δικτύου βασισμένο στην παρούσα και στην προβλεπόμενη προσφορά και ζήτηση αφού συμβουλευθούν όλους τους σχετικούς συμφεροντούχους, σύμφωνα με την παράγραφο 2 στοιχείο γ). Το πρόγραμμα περιέχει αποτελεσματικά μέτρα με στόχο να διασφαλίζεται η επάρκεια του συστήματος και η ασφάλεια του εφοδιασμού. Ο διαχειριστής συστήματος μεταφοράς δημοσιεύει το δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης δικτύου στον ιστότοπό του.

Τα κράτη μέλη προσπαθούν να διασφαλίσουν συντονισμένα στάδια σχεδιασμού των αντίστοιχων δεκαετών προγραμμάτων ανάπτυξης δικτύων για το φυσικό αέριο, το υδρογόνο και την ηλεκτρική ενέργεια.

2.Συγκεκριμένα, το δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης του δικτύου:

α)υποδεικνύει στους συμμετέχοντες στην αγορά τις κύριες υποδομές μεταφοράς που πρέπει να κατασκευαστούν ή να αναβαθμιστούν κατά την επόμενη δεκαετία και τα επόμενα δεκαπέντε έτη, λαμβανομένων υπόψη των δυνατοτήτων προληπτικών επενδύσεων για την κάλυψη μελλοντικών αναγκών του συστήματος·

β)εξετάζει κατά προτεραιότητα τη χρήση πόρων ευελιξίας χωρίς ορυκτά καύσιμα σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/943, μη ενσύρματες λύσεις σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) [κανονισμός ΔΕΔ-Ε όπως προτείνεται με το έγγραφο COM(2025)xxxx] και άλλες εναλλακτικές λύσεις αντί της επέκτασης του συστήματος·

γ)βασίζεται σε κοινό σενάριο που αναπτύσσεται ανά διετία σύμφωνα με το άρθρο 55 της οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 50 , το οποίο συνάδει με το κεντρικό σενάριο και τις ευαισθησίες που εκπονούνται σύμφωνα με το άρθρο 11 του κανονισμού (ΕΕ) [κανονισμός ΔΕΔ-Ε όπως προτείνεται με το έγγραφο COM(2025)xxxx]·

δ)είναι σύμφωνο με το ενοποιημένο εθνικό σχέδιο για την ενέργεια και το κλίμα και τις επικαιροποιήσεις του και λαμβάνει υπόψη την περιγραφόμενη κατάσταση στα ενοποιημένα εθνικά σχέδια για την ενέργεια και το κλίμα που υποβάλλονται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1999, συνάδει με τους στόχους που θέτει η οδηγία (ΕΕ) 2018/2001, τηρεί την εφαρμογή της αρχής της προτεραιότητας στην ενεργειακή απόδοση σύμφωνα με το άρθρο 27 της οδηγίας (ΕΕ) 2023/1791 και στηρίζει τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας που ορίζεται στο άρθρο 2 παράγραφος 1 και στο άρθρο 4 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1119 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 51 ·

ε)περιέχει όλες τις επενδύσεις που ήδη αποφασίστηκαν και προσδιορίζει τις νέες επενδύσεις που θα πρέπει να πραγματοποιηθούν στην επόμενη τριετία·

στ)παρέχει χρονικό πλαίσιο για όλα τα επενδυτικά σχέδια.

3.Τα νέα έργα υποδομών συνοδεύονται από επεξήγηση του τρόπου με τον οποίο ελήφθησαν υπόψη μη ενσύρματες λύσεις, πόροι ευελιξίας χωρίς ορυκτά καύσιμα ή άλλες εναλλακτικές λύσεις αντί της επέκτασης του συστήματος.

4.Κατά τη διαμόρφωση του δεκαετούς προγράμματος ανάπτυξης του δικτύου, ο διαχειριστής συστήματος μεταφοράς λαμβάνει πλήρως υπόψη το δυναμικό της χρήσης της απόκρισης ζήτησης, των εγκαταστάσεων αποθήκευσης ενέργειας ή άλλων πόρων ως εναλλακτικής λύσης στην επέκταση του συστήματος πέραν της αναμενόμενης κατανάλωσης και του εμπορίου με άλλες χώρες και τα επενδυτικά σχέδια για τα περιφερειακά δίκτυα και τα δίκτυα ενωσιακής εμβέλειας.

5.Η ρυθμιστική αρχή συμβουλεύεται όλους τους ήδη υπάρχοντες και τους δυνητικούς χρήστες του δικτύου για το δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης του δικτύου κατά τρόπο ανοικτό και διαφανή. Μπορεί να ζητηθεί από τα πρόσωπα ή τις επιχειρήσεις που υποστηρίζουν ότι είναι δυνητικοί χρήστες να τεκμηριώσουν τον ισχυρισμό τους. Η ρυθμιστική αρχή δημοσιεύει το αποτέλεσμα της διαδικασίας διαβουλεύσεων, ιδίως τις πιθανές επενδυτικές ανάγκες.

6.Η ρυθμιστική αρχή εγκρίνει ή ζητά την τροποποίηση του δεκαετούς προγράμματος ανάπτυξης του δικτύου και εξετάζει εάν το δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης του δικτύου καλύπτει όλες τις επενδυτικές ανάγκες που προσδιορίστηκαν κατά τη διαδικασία των διαβουλεύσεων και εάν είναι σύμφωνο προς το μη δεσμευτικό διενωσιακό δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης δικτύων (στο εξής: διενωσιακό πρόγραμμα ανάπτυξης δικτύων) που αναφέρεται στο άρθρο 30 παράγραφος 1 στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΕ) 2019/943. Εάν προκύψει οποιαδήποτε αμφιβολία όσον αφορά τη συμφωνία προς το διενωσιακό πρόγραμμα ανάπτυξης δικτύων, η ρυθμιστική αρχή συμβουλεύεται τον ACER. Η ρυθμιστική αρχή δύναται να ζητήσει από τον διαχειριστή συστήματος μεταφοράς να τροποποιήσει το οικείο δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης του δικτύου.

Οι αρμόδιες εθνικές αρχές εξετάζουν τη συνοχή του δεκαετούς προγράμματος ανάπτυξης του δικτύου με το εθνικό σχέδιο για την ενέργεια και το κλίμα που υποβάλλεται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1999.

7.Η ρυθμιστική αρχή παρακολουθεί και αξιολογεί την εφαρμογή του δεκαετούς προγράμματος ανάπτυξης του δικτύου.

8.Σε περιστάσεις κατά τις οποίες ο ανεξάρτητος διαχειριστής συστήματος ή ο ανεξάρτητος διαχειριστής συστήματος μεταφοράς, εκτός αν πρόκειται για επιτακτικούς λόγους πέρα από τον έλεγχό του, δεν πραγματοποιήσει μια επένδυση η οποία, σύμφωνα με το δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης του δικτύου, ήταν προγραμματισμένη να πραγματοποιηθεί κατά τα επόμενα τρία έτη, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε η ρυθμιστική αρχή να έχει την υποχρέωση να λάβει τουλάχιστον ένα από τα ακόλουθα μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσει την πραγματοποίηση της επένδυσης, εφόσον αυτή εξακολουθεί να έχει λόγο ύπαρξης βάσει του πλέον πρόσφατου δεκαετούς προγράμματος ανάπτυξης του δικτύου:

α)ζητεί από τον διαχειριστή συστήματος μεταφοράς να πραγματοποιήσει την εν λόγω επένδυση,

β)διοργανώνει διαδικασία πρόσκλησης προς υποβολή προσφορών ανοικτή σε κάθε επενδυτή για την εν λόγω επένδυση, ή

γ)υποχρεώνει τον διαχειριστή συστήματος μεταφοράς να δεχθεί αύξηση κεφαλαίου προκειμένου να χρηματοδοτηθούν οι απαραίτητες επενδύσεις και να επιτραπεί σε ανεξάρτητους επενδυτές να συμμετάσχουν στο κεφάλαιο.

9.Όταν η ρυθμιστική αρχή κάνει χρήση των εξουσιών της δυνάμει της παραγράφου 8 στοιχείο β), μπορεί να υποχρεώσει τον διαχειριστή συστήματος μεταφοράς να δεχθεί ένα ή περισσότερα από τα εξής:

α)χρηματοδότηση από οποιονδήποτε τρίτο,

β)κατασκευή από οποιονδήποτε τρίτο,

γ)διαμόρφωση των νέων πάγιων στοιχείων που τον αφορούν,

δ)λειτουργία των νέων πάγιων στοιχείων που τον αφορούν.

Ο διαχειριστής συστήματος μεταφοράς παρέχει στους επενδυτές όλες τις πληροφορίες που απαιτούνται για να πραγματοποιήσουν την επένδυση, συνδέει τα νέα πάγια στοιχεία με το δίκτυο μεταφοράς και καταβάλλει εν γένει κάθε προσπάθεια προκειμένου να διευκολύνει την εφαρμογή του επενδυτικού σχεδίου.

Οι σχετικοί χρηματοοικονομικοί διακανονισμοί υπόκεινται στην έγκριση της ρυθμιστικής αρχής.

10.Όταν η ρυθμιστική αρχή κάνει χρήση των εξουσιών της δυνάμει της παραγράφου 8, το κόστος των εν λόγω επενδύσεων καλύπτεται από τις σχετικές ρυθμίσεις για τα τιμολόγια.»·

4)Το άρθρο 51 απαλείφεται.

5)Στο άρθρο 59 παράγραφος 1, προστίθεται το ακόλουθο στοιχείο:

«κη)    να εγκρίνει και να ζητά την τροποποίηση των δεκαετών προγραμμάτων ανάπτυξης του δικτύου που αναφέρονται στο άρθρο 40α.».

Άρθρο 3

Τροποποιήσεις της οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788

Η οδηγία (ΕΕ) 2024/1788 τροποποιείται ως εξής:

1)Το άρθρο 8 τροποποιείται ως εξής:

α)η παράγραφος 1 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«1.    Στις περιπτώσεις στις οποίες απαιτείται άδεια, όπως ειδική άδεια, συναίνεση, παραχώρηση, συγκατάθεση ή έγκριση για την κατασκευή ή την εκμετάλλευση εγκαταστάσεων φυσικού αερίου, εγκαταστάσεων παραγωγής υδρογόνου και υποδομών συστήματος υδρογόνου, τα κράτη μέλη ή οι αρμόδιες αρχές τις οποίες ορίζουν χορηγούν άδειες κατασκευής ή εκμετάλλευσης τέτοιων εγκαταστάσεων, υποδομών, αγωγών ή συναφών εξοπλισμών στην επικράτειά τους, σύμφωνα με τις παραγράφους 2 έως 11 και την παράγραφο 16. Τα κράτη μέλη ή οι αρμόδιες αρχές τις οποίες ορίζουν δύνανται επίσης να χορηγούν άδειες στην ίδια βάση για την προμήθεια φυσικού αερίου και υδρογόνου, μεταξύ άλλων και σε πελάτες χονδρικής.»·

β)προστίθενται οι ακόλουθες παράγραφοι 5α έως 5δ:

«5α. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι, όταν από τις αιτήσεις λείπουν μελέτες, εκθέσεις ή έγγραφα που απαιτούνται για τη διαδικασία, οι αρμόδιες εθνικές αρχές, σε συνεργασία με άλλες σχετικές ενδιαφερόμενες αρχές, ζητούν τα αναγκαία υλικά από τον φορέα ανάπτυξης, προσδιορίζοντας το πεδίο εφαρμογής και το επίπεδο λεπτομέρειάς τους, εντός τριών μηνών από την υποβολή της αίτησης.

Μετά την περίοδο αυτή, ούτε η αρμόδια αρχή ούτε οποιαδήποτε άλλη σχετική ενδιαφερόμενη αρχή ζητεί πρόσθετες πληροφορίες, μελέτες, εκθέσεις ή εκτιμήσεις, εκτός από τις περιπτώσεις όπου έχει επέλθει ουσιώδης μεταβολή στο έργο ή στον περιβάλλοντα χώρο του, με αποτέλεσμα τα αρχικά κριτήρια στα οποία βασίστηκαν οι προσδιορισμοί να μην είναι πλέον κατάλληλα. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η εθνική αρμόδια αρχή παρέχει στον φορέα υλοποίησης του έργου τεκμηριωμένη αιτιολόγηση για το αίτημα παροχής πρόσθετων πληροφοριών.

5β. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι αρμόδιες εθνικές αρχές διαθέτουν επαρκείς τεχνικούς, οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους για τη λήψη απόφασης σχετικά με την άδεια εντός του χρονοδιαγράμματος που καθορίζεται στην παράγραφο 5.

5γ. Κατά τη διαδικασία αδειοδότησης που αναφέρεται στην παράγραφο 1 σχετικά με εγκαταστάσεις παραγωγής υδρογόνου και υποδομές συστημάτων υδρογόνου, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η απουσία απάντησης από τις σχετικές αρμόδιες εθνικές αρχές εντός της προθεσμίας που αναφέρεται στην παράγραφο 5 έχει ως αποτέλεσμα τα συγκεκριμένα στάδια να θεωρούνται εγκεκριμένα, με εξαίρεση τις περιβαλλοντικές αποφάσεις και όταν η αρχή της σιωπηρής διοικητικής έγκρισης δεν αναγνωρίζεται στην εθνική έννομη τάξη του οικείου κράτους μέλους.

5δ. Όλες οι αποφάσεις δημοσιοποιούνται, συμπεριλαμβανομένων των τελικών αποφάσεων που εκδίδονται σιωπηρά ελλείψει απάντησης από τις σχετικές αρμόδιες αρχές.»·

γ)στην παράγραφο 8, προστίθεται το ακόλουθο εδάφιο:

«Τα σημεία επαφής μπορούν να είναι τα ίδια με τις εθνικές αρμόδιες αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2022/869 ή τα σημεία επαφής που ορίζονται στο άρθρο 16 της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001.»·

δ)προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 16:

«16.    Για τη διαχείριση αδειών κατά την έννοια της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι υπάρχουν ψηφιακές πλατφόρμες για τη διεκπεραίωση των αιτήσεων, της σχετικής διαδικασίας και των αποφάσεων που είναι σε εξέλιξη. Οι εν λόγω πλατφόρμες παρέχουν πρόσβαση στα σχετικά περιβαλλοντικά και γεωλογικά δεδομένα και αποφάσεις που είναι διαθέσιμα στην κεντρική διαδικτυακή πύλη που αναφέρεται στο άρθρο 10 παράγραφος 3 του.».

Άρθρο 4

Μεταφορά στο εθνικό δίκαιο

1.Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία το αργότερο [δύο έτη από την έκδοσή της]. Ανακοινώνουν αμέσως στην Επιτροπή το κείμενο των εν λόγω διατάξεων.

Όταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις εν λόγω διατάξεις, αυτές περιέχουν παραπομπή στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από παρόμοια παραπομπή κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος της αναφοράς αποφασίζεται από τα κράτη μέλη.

2.Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των ουσιωδών διατάξεων εθνικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα οδηγία.

Άρθρο 5

Έναρξη ισχύος

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άρθρο 6

Αποδέκτες

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Βρυξέλλες,

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΚΑΙ ΨΗΦΙΑΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ3

1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας3

1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής3

1.3.Στόχοι3

1.3.1.Γενικοί στόχοι3

1.3.2.Ειδικοί στόχοι3

1.3.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις3

1.3.4.Δείκτες επιδόσεων3

1,4.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά:4

1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας4

1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας4

1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος σημείου «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή δράση και η οποία προστίθεται στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.4

1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος4

1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα5

1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής5

1.6.Διάρκεια της πρότασης/πρωτοβουλίας και των δημοσιονομικών επιπτώσεών της6

1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού6

2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ8

2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων8

2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου8

2.2.1.Αιτιολόγηση των μεθόδων εκτέλεσης του προϋπολογισμού, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της στρατηγικής ελέγχου που προτείνονται8

2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους8

2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο)8

2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας9

3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ10

3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται10

3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις12

3.2.1.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις12

3.2.1.1.Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό12

3.2.1.2.Πιστώσεις από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό17

3.2.2.Εκτιμώμενο αποτέλεσμα που χρηματοδοτείται από επιχειρησιακές πιστώσεις22

3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις24

3.2.3.1. Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό24

3.2.3.2.Πιστώσεις από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό24

3.2.3.3.Σύνολο πιστώσεων24

3.2.4.Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους25

3.2.4.1.Χρηματοδοτούμενες από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό25

3.2.4.2.Χρηματοδοτούμενες από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό26

3.2.4.3.Σύνολο εκτιμώμενων αναγκών σε ανθρώπινους πόρους26

3.2.5.Επισκόπηση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επενδύσεις ψηφιακής τεχνολογίας28

3.2.6.Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο28

3.2.7.Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση28

3.3.Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα29

4.Ψηφιακές διαστάσεις29

4.1.Απαιτήσεις ψηφιακής σημασίας30

4.2.Δεδομένα30

4.3.Ψηφιακές λύσεις31

4.4.Αξιολόγηση διαλειτουργικότητας31

4.5.Μέτρα στήριξης της ψηφιακής εφαρμογής32

1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ 

1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας

1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής 

1.3.Στόχοι

1.3.1.Γενικοί στόχοι

1.3.2.Ειδικοί στόχοι

1.3.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις

Να προσδιοριστούν τα αποτελέσματα που αναμένεται να έχει η πρόταση/πρωτοβουλία όσον αφορά τους στοχευόμενους δικαιούχους / τις στοχευόμενες ομάδες.

1.3.4.Δείκτες επιδόσεων

Να προσδιοριστούν οι δείκτες για την παρακολούθηση της προόδου και των επιτευγμάτων.

1.4.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά: 

 νέα δράση 

 νέα δράση έπειτα από δοκιμαστικό σχέδιο / προπαρασκευαστική ενέργεια 52  

 την παράταση υφιστάμενης δράσης 

 συγχώνευση ή αναπροσανατολισμό μίας ή περισσότερων δράσεων προς άλλη/νέα δράση

1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας 

1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας

1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος σημείου «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή δράση και η οποία προστίθεται στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.

1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος

1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα

1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής

1.6.Διάρκεια της πρότασης/πρωτοβουλίας και των δημοσιονομικών επιπτώσεών της

 περιορισμένη διάρκεια

–    με ισχύ από [ΗΗ/MM]ΕΕΕΕ έως [ΗΗ/MM]ΕΕΕΕ

–    Δημοσιονομικές επιπτώσεις από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ για πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ για πιστώσεις πληρωμών

 απεριόριστη διάρκεια

–Περίοδος σταδιακής εφαρμογής από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ,

–και στη συνέχεια πλήρης εφαρμογή.

1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού 53   

 Άμεση διαχείριση από την Επιτροπή

– από τις υπηρεσίες της, συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού της στις αντιπροσωπείες της Ένωσης

–    από τους εκτελεστικούς οργανισμούς

 Επιμερισμένη διαχείριση με τα κράτη μέλη

 Έμμεση διαχείριση με ανάθεση καθηκόντων εκτέλεσης του προϋπολογισμού:

– σε τρίτες χώρες ή οργανισμούς που αυτές έχουν ορίσει

– σε διεθνείς οργανισμούς και στους οργανισμούς αυτών (να προσδιοριστούν)

– στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων

– στους οργανισμούς που αναφέρονται στα άρθρα 70 και 71 του δημοσιονομικού κανονισμού

– σε οργανισμούς δημοσίου δικαίου

– σε οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο και είναι επιφορτισμένοι με δημόσια υπηρεσία, στον βαθμό που τους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις

– σε οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους στους οποίους έχει ανατεθεί η εκτέλεση σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και στους οποίους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις

– σε οργανισμούς ή πρόσωπα επιφορτισμένα με την εφαρμογή συγκεκριμένων δράσεων στην κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφαλείας βάσει του τίτλου V της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τα οποία προσδιορίζονται στην αντίστοιχη βασική πράξη

–σε οργανισμούς που είναι εγκατεστημένοι σε κράτος μέλος, διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους ή το δίκαιο της Ένωσης και είναι επιλέξιμοι για να τους ανατεθεί, σύμφωνα με ειδικούς τομεακούς κανόνες, η εκτέλεση κονδυλίων της Ένωσης ή δημοσιονομικών εγγυήσεων, στον βαθμό που οι εν λόγω οργανισμοί ελέγχονται από οργανισμούς δημοσίου δικαίου ή από οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο και είναι επιφορτισμένοι με δημόσια υπηρεσία και τους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις υπό μορφή από κοινού και εις ολόκληρον ευθύνης από τους ελέγχοντες οργανισμούς ή ισοδύναμες χρηματοοικονομικές εγγυήσεις και οι οποίες μπορεί να περιορίζονται, για κάθε δράση, στο μέγιστο ποσό της στήριξης της Ένωσης.

Παρατηρήσεις

2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ 

2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων 

2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου 

2.2.1.Αιτιολόγηση των μεθόδων εκτέλεσης του προϋπολογισμού, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της στρατηγικής ελέγχου που προτείνονται

2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους

2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο) 

2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας 

3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ 

3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται 

·Υφιστάμενες γραμμές του προϋπολογισμού

Κατά σειρά τομέων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμών του προϋπολογισμού

3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις 

3.2.1.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις  57

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων, όπως αναλύεται κατωτέρω

3.2.1.1.Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

3.2.2.Εκτιμώμενο αποτέλεσμα που χρηματοδοτείται από επιχειρησιακές πιστώσεις (δεν συμπληρώνεται για αποκεντρωμένους οργανισμούς)

Πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις 

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα, όπως αναλύεται κατωτέρω

3.2.3.1. Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό

Οι απαιτούμενες πιστώσεις για ανθρώπινους πόρους και άλλες δαπάνες διοικητικού χαρακτήρα θα καλυφθούν από τις πιστώσεις της ΓΔ που έχουν ήδη διατεθεί για τη διαχείριση της δράσης και/ή έχουν ανακατανεμηθεί στο εσωτερικό της ΓΔ, οι οποίες θα συμπληρωθούν, αν χρειαστεί, με τυχόν πρόσθετα κονδύλια που μπορεί να χορηγηθούν στην αρμόδια για τη διαχείριση ΓΔ στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας κατανομής και λαμβανομένων υπόψη των υφιστάμενων δημοσιονομικών περιορισμών.

3.2.4.Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους 

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση ανθρώπινων πόρων

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση ανθρώπινων πόρων, όπως αναλύεται κατωτέρω

3.2.4.1.Χρηματοδοτούμενες από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό

Εκτίμηση η οποία πρέπει να εκφράζεται σε μονάδες ισοδυνάμων πλήρους απασχόλησης (ΙΠΑ) 62

Προσωπικό που απαιτείται για την εφαρμογή της πρότασης (σε ΙΠΑ):

Περιγραφή των προς εκτέλεση καθηκόντων:

3.2.5.Επισκόπηση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επενδύσεις ψηφιακής τεχνολογίας

Υποχρεωτικά: Στον πίνακα που ακολουθεί θα πρέπει να συμπεριληφθεί η βέλτιστη εκτίμηση των επενδύσεων ψηφιακής τεχνολογίας που συνεπάγεται η πρόταση/πρωτοβουλία.

Κατ’ εξαίρεση, όταν απαιτείται για την εφαρμογή της πρότασης/πρωτοβουλίας, οι πιστώσεις του τομέα 4 θα πρέπει να παρατίθενται στην καθορισμένη γραμμή.

Οι πιστώσεις των τομέων 1-3 θα πρέπει να καταχωρίζονται ως «δαπάνες ΤΠ στο πλαίσιο πολιτικών προς υποστήριξη επιχειρησιακών προγραμμάτων». Οι δαπάνες αυτές αφορούν τον επιχειρησιακό προϋπολογισμό που θα χρησιμοποιηθεί για την επαναχρησιμοποίηση/αγορά/ανάπτυξη πλατφορμών/εργαλείων ΤΠ που συνδέονται άμεσα με την υλοποίηση της πρωτοβουλίας και τις συναφείς επενδύσεις (π.χ. άδειες, μελέτες, αποθήκευση δεδομένων κ.λπ.). Οι πληροφορίες στον παρόντα πίνακα θα πρέπει να συνάδουν με τα στοιχεία που παρατίθενται στο σημείο 4 «Ψηφιακές διαστάσεις».

3.2.6.Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο 

Η πρόταση/πρωτοβουλία:

–    μπορεί να χρηματοδοτηθεί εξ ολοκλήρου με ανακατανομή εντός του οικείου τομέα του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ).

–    συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση του αδιάθετου περιθωρίου στο πλαίσιο του αντίστοιχου τομέα του ΠΔΠ και/ή τη χρήση ειδικών μέσων, όπως ορίζεται στον κανονισμό για το ΠΔΠ.

–    συνεπάγεται αναθεώρηση του ΠΔΠ.

3.2.7.Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση 

Η πρόταση/πρωτοβουλία:

–    δεν προβλέπει συγχρηματοδότηση από τρίτους

–    προβλέπει τη συγχρηματοδότηση από τρίτους που εκτιμάται κατωτέρω:

Πιστώσεις σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

3.3.    Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα 

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις στα έσοδα.

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία έχει τις δημοσιονομικές επιπτώσεις που περιγράφονται κατωτέρω:

–    στους ιδίους πόρους

–    στα λοιπά έσοδα

–    να αναφερθεί αν τα έσοδα προορίζονται για γραμμές δαπανών

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

Ως προς τα έσοδα με ειδικό προορισμό, να προσδιοριστούν οι γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται.

Άλλες παρατηρήσεις (π.χ. μέθοδος/τύπος για τον υπολογισμό των επιπτώσεων στα έσοδα ή τυχόν άλλες πληροφορίες).

4.Ψηφιακές διαστάσεις

4.1.Απαιτήσεις ψηφιακής σημασίας

4.2.Δεδομένα

4.3.Ψηφιακές λύσεις

4.4.Αξιολόγηση διαλειτουργικότητας

4.5.Μέτρα στήριξης της ψηφιακής εφαρμογής

(1)    Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών «Πυξίδα Ανταγωνιστικότητας για την ΕΕ» [COM(2025) 30 final της 29.1.2025].

(2)    Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών «Η συμφωνία για καθαρή βιομηχανία: Κοινός χάρτης πορείας για την ανταγωνιστικότητα και την απανθρακοποίηση» [COM(2025) 85 final της 26.2.2025].

(3)    Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών, «Σχέδιο δράσης για οικονομικά προσιτή ενέργεια — Απελευθέρωση της πραγματικής αξίας της Ενεργειακής μας Ένωσης με σκοπό τη διασφάλιση οικονομικά προσιτής, αποδοτικής και καθαρής ενέργειας για όλους τους Ευρωπαίους» [COM(2025) 79 final].

(4)    Συμπεράσματα της συνόδου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, 23 Οκτωβρίου 2025.

(5)    Κανονισμός (ΕΕ) 2022/2577 του Συμβουλίου, της 22ας Δεκεμβρίου 2022, σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμης ενέργειας (ΕΕ L 335 της 29.12.2022 σ. 36).

(6)    Κανονισμός (ΕΕ) 2024/223 του Συμβουλίου, της 22ας Δεκεμβρίου 2023, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2577 σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμης ενέργειας.

(7)    Οδηγία (ΕΕ) 2023/2413 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Οκτωβρίου 2023, για την τροποποίηση της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001, του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 και της οδηγίας 98/70/ΕΚ όσον αφορά την προώθηση της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, και την κατάργηση της οδηγίας (ΕΕ) 2015/652 του Συμβουλίου.

(8)    https://op.europa.eu/el/publication-detail/-/publication/834f011b-e464-11ef-be2a-01aa75ed71a1.

(9)

   Διάλογος εφαρμογής σχετικά με την αδειοδότηση έργων ανανεώσιμης ενέργειας και σχετικών υποδομών με τον επίτροπο Jørgensen - Ευρωπαϊκή Επιτροπή, https://energy.ec.europa.eu/events/implementation-dialogue-permitting-renewable-energy-projects-and-related-infrastructure-commissioner-2025-06-11_en.

(10)    Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ενέργεια, Hydrogen and Decarbonised Gas Package, https://energy.ec.europa.eu/topics/markets-and-consumers/hydrogen-and-decarbonised-gas-market_en.

(11)    Οδηγία (ΕΕ) 2024/1788 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 2024, σχετικά με κοινούς κανόνες για τις εσωτερικές αγορές ανανεώσιμων αερίων, φυσικού αερίου και υδρογόνου (ΕΕ L, 2024/1788, 15.7.2024).

(12)    Collection of information and data on the implementation of the revised Environmental Impact Assessment (EIA) Directive (2011/92/EU) as amended by 2014/52/EU [Συλλογή πληροφοριών και δεδομένων σχετικά με την εφαρμογή της αναθεωρημένης οδηγίας για την εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων (ΕΠΕ) (2011/92/ΕΕ) όπως τροποποιήθηκε με την οδηγία 2014/52/ΕΕ], τελική έκθεση των Milieu, COWI και Eunomia για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Μάρτιος 2024, σ. 25.

(13)    https://energy.ec.europa.eu/news/commission-collects-views-preparation-european-grids-package-2025-05-13_el.

(14)    Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών, Σχέδιο δράσης για οικονομικά προσιτή ενέργεια — Απελευθέρωση της πραγματικής αξίας της Ενεργειακής μας Ένωσης με σκοπό τη διασφάλιση οικονομικά προσιτής, αποδοτικής και καθαρής ενέργειας για όλους τους Ευρωπαίους [COM(2025) 79 final].

(15)    Ειδικότερα στο άρθρο 8 της οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 2024, σχετικά με κοινούς κανόνες για τις εσωτερικές αγορές ανανεώσιμων αερίων, φυσικού αερίου και υδρογόνου (ΕΕ L, 2024/1788, 15.7.2024).

(16)    https://commission.europa.eu/topics/eu-competitiveness/draghi-report_el#paragraph_47059.

(17)    Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 10279/25.

(18)    [παραπομπή στον κανονισμό για την επιτάχυνση των εκτιμήσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων]

(19)     Implementation Dialogue on environmental assessments and permitting (Διάλογος εφαρμογής σχετικά με τις εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων και την αδειοδότηση) - Περιβάλλον .

(20)     Implementation dialogue on permitting for renewable energy projects and related infrastructure with Commissioner Jørgensen (Διάλογος εφαρμογής σχετικά με την αδειοδότηση έργων ανανεώσιμης ενέργειας και συναφών υποδομών με τον επίτροπο Jørgensen) - Ευρωπαϊκή Επιτροπή .

(21)    Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών, «Η κατάσταση των δήμων και των περιφερειών στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ετήσια έκθεση 2025» (Οκτώβριος 2025): Η κατάσταση των δήμων και των περιφερειών στην Ευρωπαϊκή Ένωση | Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών .

(22)    Η τελική έκθεση είναι διαθέσιμη εδώ: Technical support for RES policy development and implementation – Simplification of permission and administrative procedures for RES installations (Τεχνική στήριξη για την ανάπτυξη και εφαρμογή της πολιτικής για τις ΑΠΕ – Απλούστευση αδειοδότησης και διοικητικών διαδικασιών για εγκαταστάσεις ΑΠΕ) («RES Simplify») - Υπηρεσία εκδόσεων της ΕΕ .

(23)    Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Γενική Διεύθυνση Ενέργειας, COWI, Eclareon and Prognos, Monitoring the implementation of the Commission recommendation and guidance on speeding up permit-granting procedures for renewable energy and related infrastructure projects – Final report (Παρακολούθηση της εφαρμογής της σύστασης και των κατευθυντήριων γραμμών της Επιτροπής σχετικά με την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης για έργα ανανεώσιμης ενέργειας και συναφών υποδομών — Τελική έκθεση), Υπηρεσία Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 2025, https://data.europa.eu/doi/10.2833/2257747 .

(24)     www.ca-res.eu .

(25)    Βλ. υποσημείωση 18.

(26)    Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Γενική Διεύθυνση Ενέργειας, Milieu, Bruggeman, V, Vona, L, Moreira, G. et al., Study on national permit granting process applicable to energy transmission infrastructure projects with a focus on projects of common interest and projects of mutual interest under Chapter III of Regulation (EU) 2022/869 [Μελέτη σχετικά με την εθνική διαδικασία αδειοδότησης που εφαρμόζεται σε έργα υποδομών μεταφοράς ενέργειας με έμφαση στα έργα κοινού ενδιαφέροντος και τα έργα αμοιβαίου ενδιαφέροντος βάσει του κεφαλαίου III του κανονισμού (ΕΕ) 2022/869] – Έκθεση επισκόπησης, Υπηρεσία Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 2025, https://data.europa.eu/doi/10.2833/2566900 .

(27)    ΕΕ C , της , σ. .

(28)    ΕΕ C , της , σ. .

(29)    Κανονισμός (ΕΕ) 2022/2577 του Συμβουλίου, της 22ας Δεκεμβρίου 2022, σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμης ενέργειας (ΕΕ L 335 της 29.12.2022 σ. 36, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2022/2577/oj ).

(30)    Κανονισμός (ΕΕ) 2024/223 του Συμβουλίου, της 22ας Δεκεμβρίου 2023, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2577 σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμης ενέργειας (ΕΕ L, 2024/1343, 21.5.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reco/2024/1343/oj).

(31)    Οδηγία (EE) 2023/2413 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Οκτωβρίου 2023, για την τροποποίηση της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001, του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 και της οδηγίας 98/70/ΕΚ όσον αφορά την προώθηση της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, και την κατάργηση της οδηγίας (ΕΕ) 2015/652 του Συμβουλίου (ΕΕ L, 2023/2413, 31.10.2023, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2023/2413/oj).

(32)    Οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές (ΕΕ L 328 της 21.12.2018, σ. 82, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2018/2001/oj ).

(33)    Οδηγία (ΕΕ) 2019/944 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 5ης Ιουνίου 2019, σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και την τροποποίηση της οδηγίας 2012/27/ΕΕ (ΕΕ L 158 της 14.6.2019, σ. 125, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2019/944/oj).

(34)    Σύσταση (ΕΕ) 2024/1343 της Επιτροπής, της 13ης Μαΐου 2024, σχετικά με την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης για έργα ανανεώσιμης ενέργειας και συναφών υποδομών (ΕΕ L, 2024/1343, 21.5.2024, ELI:  http://data.europa.eu/eli/reco/2024/1343/oj ).

(35)    Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Γενική Διεύθυνση Ενέργειας, COWI, Eclareon and Prognos, Monitoring the implementation of the Commission recommendation and guidance on speeding up permit-granting procedures for renewable energy and related infrastructure projects – Final report (Παρακολούθηση της εφαρμογής της σύστασης και των κατευθυντήριων γραμμών της Επιτροπής σχετικά με την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης για έργα ανανεώσιμης ενέργειας και συναφών υποδομών — Τελική έκθεση), Υπηρεσία Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 2025, σ. 31.

(36)    WindEurope, 2024 Statistics and the outlook for 2025-2030 (Στατιστικά στοιχεία του 2024 και οι προοπτικές για την περίοδο 2025-2030).

(37)    Οδηγία 2011/92/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Δεκεμβρίου 2011, για την εκτίμηση των επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων δημοσίων και ιδιωτικών έργων στο περιβάλλον (ΕΕ L 26 της 28.1.2012, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2011/92/oj).

(38)    Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για τη διακυβέρνηση της Ενεργειακής Ένωσης και της Δράσης για το Κλίμα, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 663/2009 και (ΕΚ) αριθ. 715/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 94/22/ΕΚ, 98/70/ΕΚ, 2009/31/ΕΚ, 2009/73/ΕΚ, 2010/31/ΕΕ, 2012/27/ΕΕ και 2013/30/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 2009/119/ΕΚ και (ΕΕ) 2015/652 του Συμβουλίου και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 525/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 328 της 21.12.2018, σ. 1, ELI http://data.europa.eu/eli/reg/2018/1999/oj).

(39)    Οδηγία 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 21ης Μαΐου 1992, για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας (ΕΕ L 206 της 22.7.1992, σ. 7, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/1992/43/oj).

(40)    Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών, Σχέδιο δράσης για οικονομικά προσιτή ενέργεια — Απελευθέρωση της πραγματικής αξίας της Ενεργειακής μας Ένωσης με σκοπό τη διασφάλιση οικονομικά προσιτής, αποδοτικής και καθαρής ενέργειας για όλους τους Ευρωπαίους [COM(2025) 79 final].

(41)    Οδηγία (ΕΕ) 2024/1788 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 2024, σχετικά με κοινούς κανόνες για τις εσωτερικές αγορές ανανεώσιμων αερίων, φυσικού αερίου και υδρογόνου, και με την τροποποίηση της οδηγίας (ΕΕ) 2023/1791 και την κατάργηση της οδηγίας 2009/73/ΕΚ ( ΕΕ L, 2024/1788, 15.7.2024 , ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2024/1788/oj ).

(42)    Κανονισμός (ΕΕ) 2022/869 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 30ής Μαΐου 2022, σχετικά με τις κατευθυντήριες γραμμές για τις διευρωπαϊκές ενεργειακές υποδομές, την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 715/2009, (ΕΕ) 2019/942 και (ΕΕ) 2019/943 και των οδηγιών 2009/73/ΕΚ και (ΕΕ) 2019/944 και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 347/2013 ( ΕΕ L 152 της 3.6.2022, σ. 45 , ELI:  http://data.europa.eu/eli/reg/2022/869/oj ).

(43)    Οδηγία 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 21ης Μαΐου 1992, για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας ( ΕΕ L 206 της 22.7.1992, σ. 7 , ELI:  http://data.europa.eu/eli/dir/1992/43/oj ).

(44)    Οδηγία 2009/147/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 30ής Νοεμβρίου 2009, περί της διατηρήσεως των αγρίων πτηνών ( ΕΕ L 20 της 26.1.2010, σ. 7 , ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2009/147/oj ).

(45)    Οδηγία 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 21ης Μαΐου 1992, για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας ( ΕΕ L 206 της 22.7.1992, σ. 7 , ELI:  http://data.europa.eu/eli/dir/1992/43/oj )

(46)    Οδηγία 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2000, για τη θέσπιση πλαισίου κοινοτικής δράσης στον τομέα της πολιτικής των υδάτων ( ΕΕ L 327 της 22.12.2000, σ. 1 , ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2000/60/oj)

(47)    Οδηγία 2001/42/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Ιουνίου 2001, σχετικά με την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων (ΕΕ L 197 της 21.7.2001, σ. 30, ELI:  http://data.europa.eu/eli/dir/2001/42/oj ).

(48)    Οδηγία 2009/147/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 30ής Νοεμβρίου 2009, περί της διατηρήσεως των αγρίων πτηνών ( ΕΕ L 20 της 26.1.2010, σ. 7 , ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2009/147/oj ).

(49)    Οδηγία 2011/92/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Δεκεμβρίου 2011, για την εκτίμηση των επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων δημοσίων και ιδιωτικών έργων στο περιβάλλον ( ΕΕ L 26 της 28.1.2012, σ. 1 , ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2011/92/oj).

(50)    Οδηγία (ΕΕ) 2024/1788 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 2024, σχετικά με κοινούς κανόνες για τις εσωτερικές αγορές ανανεώσιμων αερίων, φυσικού αερίου και υδρογόνου, και με την τροποποίηση της οδηγίας (ΕΕ) 2023/1791 και την κατάργηση της οδηγίας 2009/73/ΕΚ ( ΕΕ L, 2024/1788, 15.7.2024 , ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2024/1788/oj )

(51)

   Κανονισμός (ΕΕ) 2021/1119 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 30ής Ιουνίου 2021, για τη θέσπιση πλαισίου με στόχο την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 401/2009 και (ΕΕ) 2018/1999 («ευρωπαϊκό νομοθέτημα για το κλίμα») ( ΕΕ L 243 της 9.7.2021, σ. 1 , ELI:  http://data.europa.eu/eli/reg/2021/1119/oj )

(52)    Όπως αναφέρεται στο άρθρο 58 παράγραφος 2 στοιχείο α) ή β) του δημοσιονομικού κανονισμού.

(53)    Οι λεπτομέρειες σχετικά με τις μεθόδους εκτέλεσης του προϋπολογισμού, καθώς και οι παραπομπές στον δημοσιονομικό κανονισμό, είναι διαθέσιμες στον ιστότοπο BUDGpedia: https://myintracomm.ec.europa.eu/corp/budget/financial-rules/budget-implementation/Pages/implementation-methods.aspx .

(54)    ΔΠ = Διαχωριζόμενες πιστώσεις / ΜΔΠ = Μη διαχωριζόμενες πιστώσεις.

(55)    ΕΖΕΣ: Ευρωπαϊκή Ζώνη Ελεύθερων Συναλλαγών.

(56)    Υποψήφιες χώρες και, κατά περίπτωση, δυνάμει υποψήφια μέλη από τα Δυτικά Βαλκάνια.

(57)    Τα ποσά για την περίοδο μετά το 2027 είναι ενδεικτικά και δεν προδικάζουν την έκβαση των διαπραγματεύσεων που βρίσκονται σε εξέλιξη για το επόμενο ΠΔΠ.

(58)    Τεχνική και/ή διοικητική βοήθεια και δαπάνες στήριξης της εφαρμογής προγραμμάτων και/ή δράσεων της ΕΕ (πρώην γραμμές «BA»), έμμεση έρευνα, άμεση έρευνα.

(59)    Οι αναγκαίες πιστώσεις θα πρέπει να καθοριστούν με βάση τα αριθμητικά στοιχεία για το μέσο ετήσιο κόστος που είναι διαθέσιμα στην κατάλληλη ιστοσελίδα της BUDGpedia.

(60)    Τα αποτελέσματα είναι τα προϊόντα και οι υπηρεσίες που θα παρασχεθούν (π.χ.: αριθμός ανταλλαγών φοιτητών που θα χρηματοδοτηθούν, αριθμός χλμ. οδών που θα κατασκευαστούν κ.λπ.).

(61)    Όπως περιγράφεται στο σημείο 1.3.2. «Ειδικοί στόχοι»

(62)    Διευκρινίστε κάτω από τον πίνακα πόσα ΙΠΑ, εντός του αναφερόμενου αριθμού, έχουν ήδη διατεθεί για τη διαχείριση της δράσης και/ή μπορούν να ανακατανεμηθούν στο εσωτερικό της ΓΔ και ποιες είναι οι καθαρές ανάγκες σας.

(63)    Όσον αφορά τους παραδοσιακούς ιδίους πόρους (δασμούς, εισφορές ζάχαρης), τα αναγραφόμενα ποσά πρέπει να είναι καθαρά, δηλ. τα ακαθάριστα ποσά μετά την αφαίρεση του 20 % για έξοδα είσπραξης.