Απαιτήσεις οικολογικού σχεδιασμού όσον αφορά τα βιώσιμα προϊόντα

ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ

• Ο παρών κανονισμός-πλαίσιο αντικαθιστά και διευρύνει το πεδίο εφαρμογής της τρέχουσας οδηγίας για τον οικολογικό σχεδιασμό (οδηγία 2009/125/ΕΚ — βλ. σύνοψη). Γίνεται κατά συνέπεια η νομική βάση για την αξιολόγηση και τον καθορισμό απαιτήσεων οικολογικού σχεδιασμού ² μέσω κατ' εξουσιοδότηση πράξεων. Οι απαιτήσεις οικολογικού σχεδιασμού μπορούν να καθοριστούν είτε για μια συγκεκριμένη ομάδα προϊόντων, είτε οριζόντια (για περισσότερες από μία ομάδες προϊόντων), με βάση ένα τακτικά επικαιροποιημένο πολυετές σχέδιο εργασίας.
• Ο κανονισμός είναι μέρος μιας δέσμης μέτρων που διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο στην επίτευξη των στόχων του σχεδίου δράσης για την κυκλική οικονομία του 2020, ενός εκ των κεντρικών πυλώνων της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας.
• Οι απαιτήσεις οικολογικού σχεδιασμού, εφόσον είναι κατάλληλες, θα μπορούσαν να καλύπτουν τυχόν υλικά αγαθά που τίθενται σε λειτουργία ή διατίθενται στην αγορά της ΕΕ, με ορισμένες εξαιρέσεις, όπως είναι τα τρόφιμα και οι ζωοτροφές, καθώς και τα φάρμακα και τα οχήματα, πτυχές των οποίων ήδη καλύπτονται από την τομεακή νομοθεσία της ΕΕ. Προϊόντα μη διπλής χρήσης συνδεόμενα με τον τομέα της άμυνας και της εθνικής ασφάλειας δεν θα καλύπτονται από απαιτήσεις οικολογικού σχεδιασμού.
• Ο κανονισμός προβλέπει τη λεπτομερή αξιολόγηση της σκοπιμότητας και του επακόλουθου καθορισμού των απαιτήσεων οικολογικού σχεδιασμού που σχεδιάζονται με σκοπό:
  • να βελτιωθεί η ανθεκτικότητα, η δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης, η δυνατότητα αναβάθμισης και η δυνατότητα επισκευής των προϊόντων·
  • να καταστούν τα προϊόντα πιο αποδοτικά ως προς την ενέργεια και τη χρήση των πόρων·
  • να εξαλειφθεί η παρουσία ουσιών που εμποδίζουν την κυκλικότητα·
  • να αυξηθεί το ανακυκλωμένο περιεχόμενο·
  • να καταστεί ευκολότερη η ανακατασκευή και η ανακύκλωση των προϊόντων·
  • να μειωθεί το αποτύπωμα άνθρακα και το περιβαλλοντικό αποτύπωμα·
  • να βελτιωθεί η διαθεσιμότητα των πληροφοριών σχετικά με τη βιωσιμότητα των προϊόντων·
  • να εξαλειφθεί η καταστροφή μη πωληθέντων καταναλωτικών προϊόντων.

Ψηφιακό διαβατήριο προϊόντος

Ο κανονισμός θεσπίζει επίσης ένα ψηφιακό διαβατήριο προϊόντος (ΨΔΠ), μια ψηφιακή κάρτα ταυτότητας για προϊόντα, συστατικά μέρη και υλικά.

• Το ΨΔΠ αποθηκεύει σχετικές πληροφορίες με σκοπό την υποστήριξη της βιωσιμότητας των προϊόντων, την προώθηση της κυκλικότητάς τους και την ενίσχυση της νομικής συμμόρφωσης.
• Οι πληροφορίες είναι προσβάσιμες ηλεκτρονικά, καθιστώντας ευκολότερο για τους καταναλωτές, τους κατασκευαστές και τις αρχές (συμπεριλαμβανομένων των τελωνείων) να αξιολογήσουν τη βιωσιμότητα, την κυκλικότητα και την κανονιστική συμμόρφωση.
• Οι πληροφορίες που περιέχονται στο ΨΔΠ θα εξαρτώνται από το εκάστοτε προϊόν, αλλά μπορούν να περιλαμβάνουν:
  • τεχνικές επιδόσεις·
  • υλικά και την προέλευσή τους·
  • δραστηριότητες επισκευής·
  • δυνατότητες ανακύκλωσης·
  • περιβαλλοντικές επιπτώσεις του κύκλου ζωής.

Οικολογική δημόσια σύμβαση

Ο κανονισμός περιλαμβάνει τη δυνατότητα θέσπισης ελάχιστων υποχρεωτικών απαιτήσεων που πρέπει να πληρούνται από τις δημόσιες αρχές εντός της ΕΕ κατά την αγορά προϊόντων που καλύπτονται από τον κανονισμό μέσω των κριτηρίων των οικολογικών δημόσιων συμβάσεων.