ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 19.3.2025
COM(2025) 122 final
2025/0122(NLE)
Πρόταση
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για τη δημιουργία του μέσου δράσης για την ασφάλεια στην Ευρώπη (SAFE) μέσω της ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ
•Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης
Η στρατιωτική επίθεση της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας σηματοδότησε τη θεαματική επιστροφή των εδαφικών διενέξεων και των πολεμικών επιχειρήσεων μεγάλης κλίμακας στο ευρωπαϊκό έδαφος. Αυτή η διαρθρωτική αλλαγή στην ευρωπαϊκή ασφάλεια και άμυνα και στην ευρωπαϊκή γεωπολιτική έχει οδηγήσει τα κράτη μέλη να επανεξετάσουν τα οικεία αμυντικά σχέδια και τις οικείες αμυντικές ικανότητες.
Κατά τη σύνοδο που πραγματοποιήθηκε στις 10 και 11 Μαρτίου 2022 στις Βερσαλλίες, οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων της ΕΕ δεσμεύθηκαν να «ενισχύσουν τις ευρωπαϊκές αμυντικές δυνατότητες» μετά τη ρωσική στρατιωτική επίθεση κατά της Ουκρανίας. Οι στόχοι αυτοί επαναλαμβάνονται στη στρατηγική πυξίδα για την ασφάλεια και την άμυνα. Η Ένωση έχει εγκρίνει δύο μέσα έκτακτης ανάγκης για την αντιμετώπιση των άμεσων συνεπειών του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, και συγκεκριμένα τον κανονισμό σχετικά με τη θέσπιση μέσου για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας μέσω κοινών προμηθειών (EDIRPA) και τον κανονισμό σχετικά με τη στήριξη της παραγωγής πυρομαχικών (ASAP). Ενόψει της συνέχισης του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας, στις 5 Μαρτίου 2023 η Επιτροπή και η ύπατη εκπρόσωπος παρουσίασαν επίσης μια στρατηγική για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία (EDIS), στην οποία τονίστηκε ότι τα κράτη μέλη εξακολουθούσαν να αγοράζουν κυρίως σε μεμονωμένη βάση και από το εξωτερικό. Η παρατήρηση αυτή επιβεβαιώθηκε από την έκθεση σχετικά με το μέλλον της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας, την οποία συνέταξε ο καθηγητής Mario Draghi. Κατά συνέπεια, η EDIS υπογράμμισε την ανάγκη τα κράτη μέλη να δαπανήσουν περισσότερο, καλύτερα, μαζί και ευρωπαϊκά, προκειμένου να αντιστραφούν οι αρνητικές τάσεις που επηρεάζουν την ευρωπαϊκή βιομηχανική και τεχνολογική βάση στον τομέα της άμυνας (ΕΒΤΒΑ) και να ενισχυθεί αποτελεσματικά η αμυντική βιομηχανική ετοιμότητα της ΕΕ.
Την ίδια ημερομηνία, η Επιτροπή υπέβαλε επίσης την πρόταση για ένα πρόγραμμα για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία (EDIP) με σκοπό την έναρξη εφαρμογής της EDIS και την αντιμετώπιση των διαρθρωτικών συνεπειών του νέου πλαισίου ασφάλειας της Ευρώπης.
Ωστόσο, αυτό το πλαίσιο ασφάλειας έχει επιδεινωθεί περαιτέρω δραστικά και βίαια από τις αρχές του 2025. Η ΕΕ και τα κράτη μέλη της αντιμετωπίζουν πλέον εντεινόμενη ρωσική επίθεση κατά της Ουκρανίας και αυξανόμενη απειλή για την ασφάλεια από τη Ρωσία. Είναι επίσης πλέον σαφές ότι η απειλή αυτή θα συνεχιστεί στο άμεσο μέλλον, δεδομένου ότι η Ρωσία έχει στραφεί σε μια οικονομία σε καιρό πολέμου που θα επιτρέψει την ταχεία κλιμάκωση των στρατιωτικών της δυνατοτήτων και την αναπλήρωση των οικείων αποθεμάτων. Ως εκ τούτου, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπογράμμισε, στα συμπεράσματά του της 6ης Μαρτίου 2025, ότι «ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και οι επιπτώσεις του στην ευρωπαϊκή και παγκόσμια ασφάλεια σε ένα μεταβαλλόμενο περιβάλλον αποτελούν πρόκληση για την ίδια την ύπαρξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης».
Ταυτόχρονα, οι Ηνωμένες Πολιτείες, ένας παραδοσιακά ισχυρός σύμμαχος, είναι σαφές πως πιστεύουν ότι είναι υπερβολικά προσηλωμένες στην Ευρώπη και ότι πρέπει να επανεξισορροπήσουν την εν λόγω σχέση, μειώνοντας τον ιστορικό ρόλο τους ως κύριου εγγυητή της ασφάλειας.
Παρά την πρόσφατη αύξηση των δαπανών των κρατών μελών για επενδύσεις στον τομέα της άμυνας, τα τρέχοντα επίπεδα επενδύσεων παραμένουν ανεπαρκή για την αντιστάθμιση των προηγούμενων ανεπαρκών επενδύσεων και για την ταχεία κάλυψη των μαζικών αναγκών για αμυντικά προϊόντα που αποσκοπούν να αποτρέψουν με αυτόνομο τρόπο την αυξανόμενη απειλή που συνιστά η Ρωσία.
Δεδομένης της άνευ προηγουμένου και ταχείας επιδείνωσης του οικείου περιβάλλοντος ασφάλειας και της απειλής που αυτό συνιστά για τους πολίτες και την οικονομία της ΕΕ, η Ένωση και τα κράτη μέλη της πρέπει να εντείνουν αμέσως και μαζικά τις προσπάθειές τους να επενδύσουν στη βιομηχανική τους ικανότητα, διασφαλίζοντας έτσι την άμυνά τους με πιο αυτόνομο τρόπο. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή παρουσίασε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στις 6 Μαρτίου 2025, το σχέδιο ReArm Europe που περιλαμβάνει 5 πυλώνες. Το σχέδιο αποσκοπεί στην αντιμετώπιση του επείγοντος χαρακτήρα της κατάστασης με την αποδέσμευση έως και 800 δισ. EUR.
Η παρούσα πρόταση κανονισμού αποτελεί έναν από τους πυλώνες του εν λόγω σχεδίου, με στόχο την κινητοποίηση του προϋπολογισμού της Ένωσης για τη στήριξη και την επιτάχυνση των εθνικών επενδύσεων μέσω ενός νέου χρηματοδοτικού μέσου της ΕΕ, του κανονισμού για τη δημιουργία του μέσου δράσης για την ασφάλεια στην Ευρώπη (SAFE) μέσω της ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας.
Δεύτερον, η ενεργοποίηση της εθνικής ρήτρας διαφυγής του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης θα στηρίξει τις δημόσιες επενδύσεις και δαπάνες των κρατών μελών στον τομέα της άμυνας.
Τρίτον, η ενδιάμεση επανεξέταση της πολιτικής συνοχής θα παράσχει πρόσθετες δυνατότητες και κίνητρα στα κράτη μέλη ώστε να αυξήσουν τη χρηματοδότηση του αμυντικού τομέα στο πλαίσιο των προγραμμάτων της πολιτικής συνοχής.
Ο τέταρτος και ο πέμπτος πυλώνας αποσκοπούν στην κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων με την επιτάχυνση της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων και μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων.
Το σχέδιο αυτό επικροτήθηκε ομόφωνα από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.
Επιπλέον, η Επιτροπή και η ύπατη εκπρόσωπος υπέβαλαν, μαζί με το παρόν σχέδιο κανονισμού, λευκή βίβλο για το μέλλον της ευρωπαϊκής άμυνας. Η λευκή βίβλος παρέχει ένα πλαίσιο για το σχέδιο ReArm Europe, το οποίο συνηγορεί υπέρ της μοναδικής για τη γενιά αυτή αύξησης των ευρωπαϊκών επενδύσεων στον τομέα της άμυνας. Στη λευκή βίβλο καθορίζονται τα αναγκαία μέτρα για την ανοικοδόμηση της ευρωπαϊκής άμυνας, τη στήριξη της Ουκρανίας, την αντιμετώπιση κρίσιμων ελλείψεων δυνατοτήτων και τη δημιουργία ισχυρής και ανταγωνιστικής βιομηχανικής βάσης στον τομέα της άμυνας.
Το μέγεθος και η ταχύτητα της αύξησης των δαπανών για αμυντικές βιομηχανικές δυνατότητες που απαιτούνται από τα κράτη μέλη και υποστηρίζονται από το σχέδιο ReArm Europe είναι πιθανό να έχουν, στο άμεσο μέλλον, σημαντικό αντίκτυπο στα εθνικά δημόσια οικονομικά σε μια χρονική στιγμή κατά την οποία οι προϋπολογισμοί αρκετών κρατών μελών εξακολουθούν να υφίστανται πιέσεις.
Ως εκ τούτου, το μέσο SAFE που πρότεινε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο Συμβούλιο είναι ένα προσωρινό μέσο έκτακτης ανάγκης που επιτρέπει τη χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης στα κράτη μέλη με τη μορφή δανείων, ώστε να μπορέσουν να πραγματοποιήσουν τις επείγουσες και σημαντικές δημόσιες επενδύσεις στην ευρωπαϊκή βιομηχανική και τεχνολογική βάση στον τομέα της άμυνας (ΕΒΤΒΑ), οι οποίες απαιτούνται λόγω της έκτακτης κατάστασης. Το μέσο αυτό αποσκοπεί στην προώθηση κοινών προμηθειών, επιτρέποντας στα κράτη μέλη να σημειώσουν πρόοδο προς την αύξηση της αποδοτικότητας της αγοράς στον τομέα της άμυνας.
Το μέσο θα παράσχει έως και 150 δισ. EUR σε δάνεια στα κράτη μέλη για επενδύσεις στον τομέα της άμυνας, τα οποία θα επιτρέψουν την προμήθεια αμυντικών δυνατοτήτων σε τομείς προτεραιότητας που προσδιορίζονται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. Όχι μόνο θα προσφέρει προβολή στην αμυντική βιομηχανία της Ένωσης, αλλά θα καταστήσει επίσης δυνατή την ταχεία αύξηση της παραγωγικής της ικανότητας, θα βελτιώσει την έγκαιρη διαθεσιμότητα αμυντικών προϊόντων, θα επιταχύνει την ανάπτυξη νέων αμυντικών προϊόντων ή την αναβάθμιση των υφιστάμενων προϊόντων. Αυτοί οι τομείς προτεραιότητας είναι η αντιαεροπορική και αντιπυραυλική άμυνα, τα συστήματα πυροβολικού, οι πύραυλοι και τα πυρομαχικά, οι δρόνοι και τα αντιδρονικά συστήματα, οι στρατηγικοί παράγοντες διευκόλυνσης και η προστασία των υποδομών ζωτικής σημασίας, μεταξύ άλλων σε σχέση με το διάστημα, τον κυβερνοχώρο, την τεχνητή νοημοσύνη και τον ηλεκτρονικό πόλεμο, καθώς και η στρατιωτική κινητικότητα.
Αυτή η προσέγγιση για τις κοινές προμήθειες θα ωφελήσει τα κράτη μέλη, καθώς θα είναι σε θέση να μειώσουν το κόστος για αυτά, να αυξήσουν την αποτελεσματικότητά τους όσον αφορά τις αμυντικές δαπάνες, καθώς και να αυξήσουν σημαντικά τη διαλειτουργικότητα των ενόπλων δυνάμεών τους.
Ένα από τα καίρια πρόσθετα οφέλη αυτής της πρωτοβουλίας είναι ότι θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να παράσχουν άμεσο στρατιωτικό εξοπλισμό στην Ουκρανία, γεγονός που θα βοηθήσει τα κράτη μέλη να αυξήσουν μαζικά τη στήριξή τους στις πολεμικές προσπάθειες της χώρας. Το μέσο SAFE θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να αναλάβουν αποφασιστικά και συλλογικά τις σημαντικές επενδύσεις που απαιτούνται για την αντιμετώπιση του τρέχοντος περιβάλλοντος ασφάλειας και θα τους παράσχει κίνητρα για να το πράξουν με συνεργατικό τρόπο. Με τη μόχλευση και την περαιτέρω ανάπτυξη της ΕΒΤΒΑ, το μέσο SAFE θα διασφαλίσει τη μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητά του.
Το μέσο SAFE θα πρέπει να είναι προσβάσιμο σε όλα τα κράτη μέλη που επιδιώκουν να αυξήσουν σημαντικά τις επενδύσεις τους στον τομέα της άμυνας στην ΕΒΤΒΑ και έχουν δεσμευτεί να το πράξουν μέσω συνεργατικών προσπαθειών. Η θέσπιση του μέσου SAFE αποτελεί μια ακόμη απτή έκφραση αλληλεγγύης της Ένωσης, χάρη στην οποία τα κράτη μέλη συμφωνούν να αλληλοϋποστηρίζονται μέσω της Ένωσης, καθιστώντας διαθέσιμους πρόσθετους χρηματοδοτικούς πόρους με τη μορφή δανείων.
•Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής
Η στήριξη στο πλαίσιο του μέσου SAFE θα είναι συνεπής και συμπληρωματική με τις υφιστάμενες συνεργατικές πρωτοβουλίες της ΕΕ στον τομέα της αμυντικής βιομηχανικής πολιτικής.
Θα συμπληρώσει το κύριο πρόγραμμα της ΕΕ σε αυτόν τον τομέα πολιτικής, το Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας (ΕΤΑ). Το μέσο SAFE θα βασιστεί επίσης στην πείρα που αποκτήθηκε στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων της ΕΕ, όπως το EDIRPA ή το ASAP. Το μέσο SAFE συνάδει πλήρως με τους στόχους που περιγράφονται στην EDIS για την ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας της ΕΕ και θα πρέπει να συμβάλει στην επίτευξη των προαναφερθέντων στόχων. Θα πρέπει επίσης να συμπληρωθεί από το EDIP, μόλις εγκριθεί από τους συννομοθέτες με την αναγκαία προτεραιότητα.
Το EDIP θα προβλέπει κυρίως εθελοντικά πλαίσια συνεργασίας, όπως η δομή για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών (SEAP) και το ευρωπαϊκό αμυντικό έργο κοινού ενδιαφέροντος (EDPCI), τα οποία μπορούν να προσφέρουν τρόπους για τη διευκόλυνση των συνεργατικών προσπαθειών των κρατών μελών που επιδιώκονται στο πλαίσιο του μέσου SAFE. Τέλος, το μέσο SAFE αποτελεί μέρος του ευρύτερου σχεδίου ReArm Europe, το οποίο παρουσίασε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στις 4 Μαρτίου 2025.
•Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης
Το μέσο SAFE θα αξιοποιήσει την εμπειρία του SURE και του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, προσφέροντας έναν δανειοδοτικό μηχανισμό για τη στήριξη των κρατών μελών στην υλοποίηση επενδυτικών σχεδίων που αποσκοπούν στη στήριξη της αμυντικής βιομηχανίας της Ένωσης. Εξαρτώντας τα δάνεια της ΕΕ από κοινές προμήθειες και την εφαρμογή των εν λόγω σχεδίων, το μέσο SAFE θα παράσχει κίνητρα στα κράτη μέλη να επενδύσουν στις παραγωγικές τους ικανότητες στον τομέα της άμυνας, προωθώντας παράλληλα μια συντονισμένη ευρωπαϊκή προσέγγιση για τις αμυντικές βιομηχανικές επενδύσεις.
Το μέσο SAFE θα δημιουργήσει συνέργειες με την αμυντική πολιτική της ΕΕ και την εφαρμογή της στρατηγικής πυξίδας για την ασφάλεια και την άμυνα. Όπως και οι άλλες πρωτοβουλίες αμυντικής βιομηχανικής πολιτικής, θα εφαρμοστεί επίσης σε πλήρη συνοχή με το σχέδιο ανάπτυξης δυνατοτήτων (CDP) της ΕΕ που προσδιορίζει τις προτεραιότητες όσον αφορά τις αμυντικές δυνατότητες σε επίπεδο ΕΕ, καθώς και με τη συντονισμένη ετήσια επανεξέταση της ΕΕ στον τομέα της άμυνας (CARD), η οποία, μεταξύ άλλων, εντοπίζει νέες ευκαιρίες συνεργασίας στον τομέα της άμυνας.
Τέλος, το μέσο SAFE θα συμπληρώσει επίσης τις πρωτοβουλίες της ΕΕ για τη στήριξη της Ουκρανίας, όπως το Ταμείο Βοήθειας για την Ουκρανία, το Μέσο Διευκόλυνσης για την Ουκρανία, το μέσο στήριξης της Ουκρανίας ή ο μηχανισμός συνεργασίας για τα δάνεια προς την Ουκρανία. Με τη διάθεση 150 δισ. EUR στα κράτη μέλη για την κοινή προμήθεια αμυντικών προϊόντων, η Ένωση θα ενισχύσει την ικανότητα των κρατών μελών της να μεταφέρουν περισσότερες αμυντικές δυνατότητες στην Ουκρανία, ιδίως μέσω της άμεσης και περαιτέρω παροχής υλικού από τα εθνικά τους αποθέματα.
2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ
•Νομική βάση
Η νομική βάση του παρόντος μέσου είναι το άρθρο 122 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ).
Η βάναυση επιδείνωση του πλαισίου ασφάλειας της Ένωσης από τις αρχές του 2025 αποτελεί ξαφνικό και έκτακτο γεγονός που συνεπάγεται μαζικές και δυνητικά καταλυτικές επιπτώσεις στην προμήθεια αμυντικών προϊόντων που είναι απαραίτητα για τα συμφέροντα άμυνας και ασφάλειας της Ένωσης και των κρατών μελών της, το οποίο είναι πιθανό να έχει σοβαρό αντίκτυπο στα δημόσια οικονομικά των κρατών μελών, απαιτώντας συλλογική αντίδραση σε πνεύμα αλληλεγγύης. Χάρη στο μέσο SAFE, το Συμβούλιο, σε πνεύμα αλληλεγγύης μεταξύ των κρατών μελών, θα αποφασίσει να παράσχει στα κράτη μέλη που επιθυμούν να τον χρησιμοποιήσουν έναν μηχανισμό χρηματοδοτικής συνδρομής προσαρμοσμένο στην αντιμετώπιση του πρωτοφανούς γεωπολιτικού πλαισίου και των σχετικών προκλήσεων στον τομέα της δημόσιας ασφάλειας, ο οποίος δικαιολογεί την παρέμβαση δυνάμει του άρθρου 122 της ΣΛΕΕ ως μέσο έκτακτης ανάγκης. Ο εν λόγω μηχανισμός θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να συμμετέχουν γρήγορα σε δημόσιες δαπάνες προς όφελος της ευρωπαϊκής βιομηχανικής και τεχνολογικής βάσης στον τομέα της άμυνας (ΕΒΤΒΑ), με στόχο να μετριαστούν το συντομότερο δυνατόν οι σοβαρές δυσκολίες στην προμήθεια αμυντικών προϊόντων που προκύπτουν από την παρούσα κατάσταση.
Η οργάνωση και η διαχείριση του εν λόγω καθεστώτος δανειοδότησης επιτρέπει στο Συμβούλιο να χορηγεί, κατόπιν πρότασης της Επιτροπής και υπό ορισμένες προϋποθέσεις, προσωρινή και ad hoc χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης σε κράτος μέλος που αντιμετωπίζει δυσκολίες ή διατρέχει μεγάλο κίνδυνο να αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες, οφειλόμενες σε φυσικές καταστροφές ή έκτακτες περιστάσεις, όπως το έκτακτο και άνευ προηγουμένου πλαίσιο ασφάλειας. Αυτή η νομική βάση θα διέπει τη δανειοδοτική συνιστώσα του μέσου SAFE.
Το άρθρο 122 της ΣΛΕΕ αποτελεί την κατάλληλη νομική βάση για τη χρηματοδοτική συνδρομή για την αντιμετώπιση κρίσεων ή έκτακτων γεγονότων και δεν περιορίζεται σε χρηματοπιστωτικές κρίσεις ή σε κρίσεις χρηματοπιστωτικής σταθερότητας. Το Συμβούλιο διαθέτει ευρεία διακριτική ευχέρεια προκειμένου να εκτιμήσει αν είναι αναγκαία η προσφυγή στο εν λόγω μέσο σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης. Στο παρελθόν, χρησιμοποίησε τη διάταξη αυτή για τη χορήγηση χρηματοδοτικής συνδρομής στα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν αιφνίδιες και έκτακτες αυξήσεις των δημόσιων δαπανών, όπως κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, όπου συνέβαλε στη διατήρηση της απασχόλησης (μέσο SURE). Ομοίως, το Συμβούλιο δικαιούται να επικαλεστεί τη διάταξη αυτή στο τρέχον έκτακτο πλαίσιο ασφάλειας για την παροχή χρηματοδοτικής συνδρομής, χάρη στο μέσο SAFE, στα κράτη μέλη που πρέπει να πραγματοποιήσουν επείγουσες και μαζικές επενδύσεις στις παραγωγικές ικανότητες της ΕΕ στον τομέα της άμυνας, μέσω συνεργατικών προμηθειών, ενισχύοντας έτσι τις στρατιωτικές τους δυνατότητες.
•Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)
Τα σχεδιαζόμενα μέτρα της παρούσας πρωτοβουλίας συνάδουν πλήρως με την αρχή της επικουρικότητας. Η Ένωση βρίσκεται αντιμέτωπη με κατάσταση έκτακτης ανάγκης, η οποία θα μπορούσε δυνητικά να επηρεάσει όλα τα κράτη μέλη της και απαιτεί συνδυασμό δράσεων σε επίπεδο Ένωσης και σε επίπεδο κρατών μελών για την ταχεία κλιμάκωση της ΕΒΤΒΑ και, ως εκ τούτου, τη διασφάλιση επαρκών και αυτόνομων παραγωγικών ικανοτήτων για αμυντικά προϊόντα. Το μέσο αυτό συμβάλλει σε επίπεδο Ένωσης στην επείγουσα ανάγκη των κρατών μελών να αντιμετωπίσουν τις αυξημένες ανάγκες δημόσιων δαπανών για την παραγωγή αμυντικού εξοπλισμού από τα κράτη μέλη και την Ουκρανία και συμπληρώνει τις προσπάθειες που θα καταβάλουν τα κράτη μέλη σε εθνικό επίπεδο. Λαμβάνει υπόψη το γεγονός ότι η ΕΒΤΒΑ παραμένει σε μεγάλο βαθμό προσαρμοσμένη στις ανάγκες εν καιρώ ειρήνης, λόγω των πολιτικών και δημοσιονομικών επιλογών των κρατών μελών τις τελευταίες δεκαετίες να διαθέσουν, σε διαφορετικό γεωπολιτικό πλαίσιο, το μέρισμα της ειρήνης σε άλλες κοινωνικές χρήσεις, καθώς και της ανάγκης να τους δοθεί η δυνατότητα να προσαρμοστούν στη δραστική επιδείνωση του γεωπολιτικού πλαισίου.
Επιπλέον, μια δράση σε επίπεδο Ένωσης θα έχει την πρόσθετη αξία να διασφαλιστεί η κλιμάκωση της ΕΒΤΒΑ, η οποία θα είναι επωφελής για όλα τα κράτη μέλη. Πράγματι, δεδομένης της επείγουσας ανάγκης να αντιμετωπίσουν τα κράτη μέλη τις τρέχουσες απειλές κατά της ασφάλειας και δεδομένης της επικρατούσας τάσης που υπογραμμίζεται στη στρατηγική για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία (EDIS), υπάρχει συστημικός κίνδυνος για την ΕΕ να αυξήσουν σημαντικά τα κράτη μέλη τις αμυντικές επενδύσεις τους με μη συντονισμένο τρόπο και κυρίως προς όφελος των κατασκευαστών αμυντικών προϊόντων εκτός ΕΕ. Μια τέτοια μη συντονισμένη προσέγγιση ενδέχεται να έχει ως αποτέλεσμα σημαντικές ανεπάρκειες των δημόσιων δαπανών, να οδηγήσει σε φαύλο κύκλο τιμών για αμυντικό εξοπλισμό και ενδεχομένως να παραγκωνίσει τα κράτη μέλη με περιορισμένη αγοραστική δύναμη. Επιπλέον, μια τέτοια μη συντονισμένη προσέγγιση θα επιδείνωνε τον κατακερματισμό της ΕΒΤΒΑ, υπονομεύοντας σοβαρά τη μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητά της. Ως εκ τούτου, υπάρχουν επιτακτικοί οικονομικοί και πολιτικοί λόγοι για την προώθηση της συνεργασίας και των κοινών προμηθειών μεταξύ των κρατών μελών, σύμφωνα με τους στόχους που περιγράφονται στην EDIS. Στο πλαίσιο αυτό, η δράση σε επίπεδο ΕΕ είναι ζωτικής σημασίας για τη διασφάλιση της αλληλεγγύης μεταξύ των κρατών μελών και την εξασφάλιση της πρόσβασής τους σε μια ανταγωνιστική και αποτελεσματική ΕΒΤΒΑ.
Το συνδυασμένο αποτέλεσμα ενός υψηλού επιπέδου επενδύσεων και μιας τέτοιας συγκέντρωσης της ζήτησης αναμένεται να οδηγήσει σε πολύ σημαντική εξάλειψη του κατακερματισμού της ΕΒΤΒΑ και σε πολύ σημαντική αύξηση της παραγωγικής της ικανότητας. Ένα τέτοιο μήνυμα θα επιτρέψει πράγματι στην ΕΒΤΒΑ να ενεργοποιήσει επαρκή και αναλογική κλιμάκωση. Επί του παρόντος ή στο άμεσο μέλλον δεν υπάρχει άλλο μέσο σε επίπεδο ΕΕ με επαρκή χρηματοδοτική ικανότητα παρέμβασης για την ενεργοποίηση ενός τέτοιου μηνύματος ζήτησης προς τη βιομηχανία.
Επιπλέον, μια δράση σε επίπεδο Ένωσης επιτρέπει τη θέσπιση στοχευμένων παρεκκλίσεων από την οδηγία 2009/81/ΕΚ σχετικά με τον συντονισμό των διαδικασιών σύναψης ορισμένων συμβάσεων έργων, προμηθειών και παροχής υπηρεσιών που συνάπτονται από αναθέτουσες αρχές ή αναθέτοντες φορείς στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας, με σκοπό να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για τη διευκόλυνση και την επιτάχυνση των κοινών προμηθειών στον τομέα της άμυνας που περιλαμβάνουν χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του παρόντος μέσου, συμβάλλοντας έτσι στην επίλυση της κατάστασης έκτακτης ανάγκης που δικαιολογεί τη χρήση του παρόντος μέσου.
•Αναλογικότητα
Η πρόταση τηρεί την αρχή της αναλογικότητας. Δεν υπερβαίνει τα αναγκαία για την επίτευξη των στόχων που επιδιώκονται με τη νομική πράξη.
Οι παρεκκλίσεις από τον δημοσιονομικό κανονισμό, την οδηγία 2006/112/ΕΟΚ και την οδηγία 2009/81/ΕΚ συνδέονται αυστηρά με τη χρήση της χρηματοδοτικής συνδρομής που παρέχεται από το εν λόγω μέσο και θα περιορίζονται στην περίοδο κατά την οποία το εν λόγω μέσο παράγει τα αποτελέσματά του.
•Επιλογή της νομικής πράξης
Η πράξη αυτή λαμβάνει τη μορφή κανονισμού, διότι δημιουργεί ένα νέο ειδικό και προσωρινό μέσο που μπορεί δυνητικά να χρησιμοποιηθεί από οποιοδήποτε κράτος μέλος και πρέπει να είναι δεσμευτική ως προς όλα τα μέρη της και να ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος. Η μορφή του κανονισμού έχει χρησιμοποιηθεί σε όλες τις πράξεις που αφορούν το άρθρο 122 της ΣΛΕΕ.
3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ
•Εκ των υστέρων αξιολογήσεις / έλεγχοι καταλληλότητας της ισχύουσας νομοθεσίας
Λόγω της επείγουσας ανάγκης να καταρτιστεί η πρόταση ώστε να μπορέσει να εκδοθεί εγκαίρως από το Συμβούλιο, δεν ήταν δυνατόν να διεξαχθεί διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη.
•Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη
Λόγω της επείγουσας ανάγκης να καταρτιστεί η πρόταση ώστε να μπορέσει να εκδοθεί εγκαίρως από το Συμβούλιο, δεν ήταν δυνατόν να διεξαχθεί διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη.
•Εκτίμηση επιπτώσεων
Λόγω του επείγοντος χαρακτήρα της πρότασης, δεν διενεργήθηκε εκτίμηση επιπτώσεων.
•Θεμελιώδη δικαιώματα
Το δικαίωμα στη ζωή, την ελευθερία και την ασφάλεια κατοχυρώνεται στο άρθρο 2 και 6 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Η δημόσια ασφάλεια αποτελεί επίσης επιτακτικό λόγο δημοσίου συμφέροντος.
Επιπλέον, η ενίσχυση της ικανότητας των κρατών μελών να υπερασπίζονται την ακεραιότητα της επικράτειάς τους και την ασφάλεια των πολιτών της ΕΕ συμβάλλει στη διασφάλιση των πλέον θεμελιωδών δικαιωμάτων τους.
Ο κανονισμός διασφαλίζει τη σωστή ισορροπία μεταξύ της προστασίας αυτών των θεμελιωδών δικαιωμάτων και του πρωταρχικού δημόσιου στόχου της δημόσιας ασφάλειας και άλλων θεμελιωδών δικαιωμάτων, όπως η επιχειρηματική ελευθερία και η συμβατική ελευθερία, που προβλέπονται στο άρθρο 16 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ειδικότερα, ο κανονισμός προβλέπει τη δυνατότητα ουσιαστικής τροποποίησης υφιστάμενης συμφωνίας-πλαισίου δυνάμει της οδηγίας 2009/81/ΕΚ. Ωστόσο, η δυνατότητα αυτή εξαρτάται από την προηγούμενη συμφωνία της επιχείρησης με την οποία συνήφθη η οικεία συμφωνία-πλαίσιο.
4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ
Η Επιτροπή θα πρέπει να μπορεί να συνάπτει δάνεια στις χρηματοπιστωτικές αγορές σύμφωνα με τη διαφοροποιημένη στρατηγική χρηματοδότησης.
Το μέσο SAFE θα λάβει τη μορφή δανειοδοτικού συστήματος ύψους έως 150 δισ. EUR, το οποίο θα υποστηρίζεται από εγγύηση της Ένωσης δυνάμει του άρθρου 2 παράγραφος 3 του κανονισμού για το ΠΔΠ, ενώ παράλληλα θα διασφαλίζει ότι η ενδεχόμενη υποχρέωση της Ένωσης που θα απορρέει από το μέσο θα είναι συμβατή με τους δημοσιονομικούς περιορισμούς της Ένωσης, σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 1 του κανονισμού για το ΠΔΠ και με την απόφαση 2020/2053 του Συμβουλίου.
Ο παρών κανονισμός προβλέπει διασφαλίσεις για την κατοχύρωση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας του συστήματος:
·αυστηρή και συντηρητική προσέγγιση όσον αφορά τη δημοσιονομική διαχείριση·
·κατάρτιση του χαρτοφυλακίου δανείων που περιορίζει τον κίνδυνο συγκέντρωσης, την ετήσια έκθεση και την υπερβολική έκθεση σε μεμονωμένα κράτη μέλη, εξασφαλίζοντας παράλληλα τη δυνατότητα παροχής επαρκών πόρων στα κράτη μέλη που έχουν τη μεγαλύτερη ανάγκη· και
·δυνατότητες αναχρηματοδότησης του χρέους.
Δεδομένου του προσωρινού χαρακτήρα του συστήματος χρηματοδότησης του μέσου SAFE, τα αιτήματα για την τελευταία δόση δανείων περιορίζονται χρονικά στις 31 Δεκεμβρίου 2030.
5.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
•Αναλυτική επεξήγηση των επιμέρους διατάξεων της πρότασης
Το άρθρο 1 του προτεινόμενου κανονισμού του Συμβουλίου προβλέπει τη δημιουργία του μέσου δράσης για την ασφάλεια για την Ευρώπη (SAFE) μέσω της ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας. Το μέσο αυτό θα είναι ad hoc και προσωρινό δεδομένης της νομικής του βάσης. Θα παρέχει χρηματοδοτική συνδρομή δυνάμει του άρθρου 223 του δημοσιονομικού κανονισμού για τη στήριξη των κρατών μελών που βρίσκονται αντιμέτωπα με την ανάγκη να πραγματοποιήσουν επείγουσες και σημαντικές δημόσιες επενδύσεις για τη στήριξη της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας.
Το άρθρο 2 του προτεινόμενου κανονισμού προβλέπει ορισμούς που πρέπει να εφαρμόζονται για τους σκοπούς του κανονισμού, ιδίως ορισμούς που αφορούν αμυντικά προϊόντα ή κοινές προμήθειες.
Το άρθρο 3 του προτεινόμενου κανονισμού τονίζει τον συμπληρωματικό χαρακτήρα του μέσου SAFE. Θα πρέπει να συμπληρώνει τις προσπάθειες που καταβάλλουν τα κράτη μέλη σε εθνικό επίπεδο και να επιτρέπει στα κράτη μέλη να επιταχύνουν τις εν λόγω επενδύσεις, με συντονισμένο τρόπο.
Το άρθρο 4 του προτεινόμενου κανονισμού καθορίζει τις προϋποθέσεις ενεργοποίησης του μέσου. Τα κράτη μέλη μπορούν να ζητούν χρηματοδοτική συνδρομή όταν σχεδιάζουν να υλοποιήσουν δραστηριότητες, δαπάνες και μέτρα μέσω κοινών προμηθειών με σκοπό τη στήριξη της προσαρμογής της ΕΒΤΒΑ στις διαρθρωτικές αλλαγές.
Το άρθρο 5 του προτεινόμενου κανονισμού ορίζει ότι η χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του προτεινόμενου μέσου SAFE θα λάβει τη μορφή δανείου που χορηγείται στο οικείο κράτος μέλος.
Το άρθρο 6 του προτεινόμενου κανονισμού καθορίζει το μέγιστο ποσό της χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης που μπορεί να παρασχεθεί στο πλαίσιο του μέσου SAFE και ορίζει την ημερομηνία μέχρι την οποία τα ποσά των δανείων μπορούν να εγκριθούν από την Επιτροπή με βάση την υποβολή σχεδίου. Αφορά ποσό έως 150 δισ. EUR.
Το άρθρο 7 του προτεινόμενου κανονισμού καθορίζει το περιεχόμενο και τη διαδικασία υποβολής του επενδυτικού σχεδίου για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, το οποίο θα πρέπει να υποβάλουν στην Επιτροπή τα κράτη μέλη που επιθυμούν να λάβουν χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE. Η Επιτροπή θα εφαρμόσει διαδικασία τριών σταδίων. Ως πρώτο βήμα, η Επιτροπή θα προκηρύξει πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος, στην οποία θα ζητείται από τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη να προσδιορίσουν έναν στόχο σχετικά με την αιτούμενη χρηματοδοτική συνδρομή, καθώς και ένα ενδεικτικό μέγιστο και ελάχιστο ποσό δανείου. Η προθεσμία για την υποβολή εκδήλωσης ενδιαφέροντος δεν θα πρέπει να υπερβαίνει τους δύο μήνες από την έναρξη ισχύος του κανονισμού. Ως δεύτερο βήμα, η Επιτροπή ενημερώνει τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη, εντός δύο εβδομάδων από τη λήξη της προθεσμίας υποβολής, σχετικά με την προσωρινή κατανομή των ποσών των δανείων που διατίθενται σε κάθε κράτος μέλος. Ως τρίτο βήμα, τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη υποβάλλουν το επενδυτικό τους σχέδιο για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία εντός έξι μηνών από την έναρξη ισχύος του κανονισμού.
Το επενδυτικό σχέδιο για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία θα περιλαμβάνει ιδίως περιγραφή των δραστηριοτήτων, των δαπανών και των μέτρων που σχεδιάζει το κράτος μέλος για τα οποία χρειάζεται χρηματοδοτική συνδρομή, και ιδίως περιγραφή των αναγκών σε αμυντικά προϊόντα που σχετίζονται με επενδυτικούς τομείς που περιγράφονται στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 6ης Μαρτίου 2025, καθώς και των μέτρων που προτίθεται να εφαρμόσει το κράτος μέλος ώστε να συμμορφωθεί με τους όρους που περιλαμβάνονται στον κανονισμό και με τις υποχρεώσεις βάσει του δικαίου της ΕΕ.
Το άρθρο 8 του προτεινόμενου κανονισμού θεσπίζει τη διαδικασία για την ταχεία χορήγηση χρηματοδοτικής συνδρομής στα κράτη μέλη. Κατόπιν αιτήματος κράτους μέλους, συνοδευόμενου από δεόντως αιτιολογημένο επενδυτικό σχέδιο για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, η Επιτροπή θα αξιολογεί το εν λόγω σχέδιο για να επαληθεύσει ότι πληροί τους όρους που απαιτούνται βάσει του παρόντος κανονισμού. Στοιχεία όπως το ποσό, το ποσό της πιθανής προχρηματοδότησης και η αξιολόγηση του επενδυτικού σχεδίου για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία θα πρέπει να συμπεριληφθούν στην εκτελεστική απόφαση της Επιτροπής. Στην εκτελεστική απόφασή της, η Επιτροπή εξηγεί επαρκώς την αξιολόγησή της, ιδίως σε περίπτωση που αποφασίσει να μη χορηγήσει χρηματοδοτική συνδρομή σε κράτος μέλος. Το άρθρο αυτό καθορίζει επίσης τους όρους υπό τους οποίους η Επιτροπή μπορεί να προκηρύξει νέα πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 2026 σε περίπτωση που εξακολουθούν να υπάρχουν διαθέσιμα ποσά.
Τα άρθρα 9 έως 13 του προτεινόμενου κανονισμού περιλαμβάνουν τους διαδικαστικούς κανόνες για την εκταμίευση και την υλοποίηση της δανειακής στήριξης στο πλαίσιο του μέσου SAFE. Ειδικότερα, αφορούν τους κανόνες σχετικά με τις επιχειρησιακές ρυθμίσεις, τις δανειοληπτικές και δανειοδοτικές πράξεις, την προχρηματοδότηση, τους κανόνες για την πληρωμή και την αναστολή δανείων, και τους κανόνες προληπτικής εποπτείας που εφαρμόζονται στο χαρτοφυλάκιο δανείων στο πλαίσιο του μέσου.
Τα άρθρα 14 και 15 του προτεινόμενου κανονισμού καθορίζουν κανόνες για τις δικλίδες ελέγχου και τους ελέγχους και για την υποβολή εκθέσεων.
Το άρθρο 16 του προτεινόμενου κανονισμού καθορίζει τους όρους επιλεξιμότητας τους οποίους πρέπει να πληροί ένα κράτος μέλος που λαμβάνει χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE κατά τη διενέργεια κοινής προμήθειας. Πρόκειται κυρίως για τους όρους συμμετοχής αναδόχων και υπεργολάβων οι οποίοι συμμετέχουν στην κοινή προμήθεια που λαμβάνει στήριξη από το μέσο SAFE, καθώς και για ειδικούς όρους που σχετίζονται με τα προϊόντα τα οποία αποτελούν αντικείμενο της κοινής προμήθειας που λαμβάνει στήριξη από το μέσο SAFE.
Το άρθρο 17 του προτεινόμενου κανονισμού καθορίζει τους κανόνες σύμφωνα με τους οποίους οι ανάδοχοι ή οι υπεργολάβοι τρίτων χωρών εκτός των κρατών της ΕΖΕΣ μελών του ΕΟΧ και της Ουκρανίας μπορούν να συμμετέχουν σε κοινές προμήθειες που λαμβάνουν στήριξη από το μέσο SAFE. Το άρθρο προβλέπει μια σταδιακή προσέγγιση που διασφαλίζει δίκαιη ισορροπία όσον αφορά τις πιθανές δεσμεύσεις τρίτων χωρών έναντι της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των χρηματοδοτικών συνεισφορών τους, και τα οφέλη των οικείων τρίτων χωρών, ιδίως δε τα οφέλη για τους οικείους βιομηχανικούς κλάδους που εμπλέκονται στην κοινή προμήθεια ως ανάδοχοι ή υπεργολάβοι που συμμετέχουν στην κοινή προμήθεια.
Τα άρθρα 18 και 19 του προτεινόμενου κανονισμού θεσπίζουν κανόνες που αποσκοπούν στη διευκόλυνση και στην επιτάχυνση των διαδικασιών κοινών προμηθειών. Ειδικότερα, περιλαμβάνουν παρέκκλιση από την οδηγία 2009/81/ΕΚ ώστε να καθίσταται δυνατή η ουσιαστική τροποποίηση υφιστάμενων συμφωνιών-πλαισίων προς όφελος κράτους μέλους που λαμβάνει χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE και διευκρινίζουν ότι μια κοινή σύμβαση στην οποία συμμετέχει τουλάχιστον ένα κράτος μέλος το οποίο λαμβάνει χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE είναι δυνατόν να ανατεθεί μέσω διαδικασίας με διαπραγμάτευση χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης διαγωνισμού.
Το άρθρο 20 του προτεινόμενου κανονισμού προβλέπει προσωρινή απαλλαγή από τον ΦΠΑ κατά την εισαγωγή και την παράδοση αμυντικών προϊόντων που αποτελούν αντικείμενο κοινών προμηθειών στο πλαίσιο του παρόντος μέσου.
Το άρθρο 21 του προτεινόμενου κανονισμού καθορίζει τους κανόνες που εφαρμόζονται στις διαβαθμισμένες και ευαίσθητες πληροφορίες που ενδέχεται να υπεισέλθουν στην εφαρμογή του κανονισμού.
2025/0122 (NLE)
Πρόταση
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για τη δημιουργία του μέσου δράσης για την ασφάλεια στην Ευρώπη (SAFE) μέσω της ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 122,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)Ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και οι επιπτώσεις του στην ευρωπαϊκή και την παγκόσμια ασφάλεια αποτελούν πρόκληση για την ίδια την ύπαρξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
(2)Ανταποκρινόμενο στην πρόκληση αυτή, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στα συμπεράσματά του της 6ης Μαρτίου 2025, υπενθυμίζοντας τη Διακήρυξη των Βερσαλλιών της 11ης Μαρτίου 2022 και τη στρατηγική πυξίδα για την ασφάλεια και την άμυνα που εγκρίθηκε στις 21 Μαρτίου 2022, τόνισε ότι η Ευρώπη πρέπει να καταστεί πιο κυρίαρχη, πιο υπεύθυνη για την άμυνά της και καλύτερα εξοπλισμένη για να ενεργεί και να αντιμετωπίζει αυτόνομα τις άμεσες και μελλοντικές προκλήσεις και απειλές. Στην εν λόγω έκτακτη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, όλα τα κράτη μέλη δεσμεύτηκαν να εντείνουν τη συνολική αμυντική ετοιμότητά τους, να μειώσουν τις στρατηγικές εξαρτήσεις, να αντιμετωπίσουν τα κενά σε κρίσιμες δυνατότητες και να ενισχύσουν αναλόγως την ευρωπαϊκή τεχνολογική και βιομηχανική βάση στον τομέα της άμυνας σε ολόκληρη την Ένωση, ώστε να είναι σε θέση να προμηθεύει καλύτερο εξοπλισμό στις ποσότητες και με τον επιταχυνόμενο ρυθμό που απαιτούνται.
(3)Στις 18 Μαΐου 2022 η Επιτροπή και η ύπατη εκπρόσωπος της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας παρουσίασαν κοινή ανακοίνωση σχετικά με την ανάλυση των επενδυτικών κενών στον τομέα της άμυνας και μελλοντική πορεία, τονίζοντας την ύπαρξη, εντός της Ένωσης, κενών στους τομείς της άμυνας, της οικονομίας, της βιομηχανίας και των δυνατοτήτων.
(4)Στις 20 Ιουλίου 2023 το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο εξέδωσαν τον κανονισμό (ΕΕ) 2023/1525 σχετικά με τη στήριξη της παραγωγής πυρομαχικών (στο εξής: κανονισμός ASAP), με στόχο την επείγουσα στήριξη της εντατικοποίησης των παραγωγικών ικανοτήτων αμυντικής βιομηχανίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την εξασφάλιση των αλυσίδων εφοδιασμού, τη διευκόλυνση αποτελεσματικών διαδικασιών προμήθειας, την αντιμετώπιση των ελλείψεων σε παραγωγικές ικανότητες και την προώθηση των επενδύσεων.
(5)Στις 18 Οκτωβρίου 2023 το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο εξέδωσαν τον κανονισμό (ΕΕ) 2023/2418 σχετικά με τη θέσπιση μέσου για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας μέσω κοινών προμηθειών (στο εξής: κανονισμός EDIRPA), με στόχο τη στήριξη της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών κατά το στάδιο της προμήθειας για την κάλυψη των πλέον επειγόντων και κρίσιμων κενών με συνεργατικό τρόπο, ιδίως των κενών που δημιουργούνται από την απόκριση στον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.
(6)Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στα συμπεράσματά του της 14ης και 15ης Δεκεμβρίου 2023, έχοντας προβεί σε απολογισμό των εργασιών που πραγματοποιήθηκαν για την εφαρμογή της Διακήρυξης των Βερσαλλιών και της στρατηγικής πυξίδας για την ασφάλεια και την άμυνα, υπογράμμισε ότι πρέπει να γίνουν περισσότερα ώστε να επιτευχθούν οι στόχοι της Ένωσης για αύξηση της αμυντικής ετοιμότητας. Η ύπαρξη ισχυρής αμυντικής βιομηχανίας θεωρήθηκε προϋπόθεση για την επίτευξη της εν λόγω ετοιμότητας και την υπεράσπιση της Ένωσης, γεγονός που απαιτεί από την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία να καταστεί πιο ανθεκτική, καινοτόμος και ανταγωνιστική.
(7)Στις 5 Μαρτίου 2024 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση του προγράμματος για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία και πλαισίου μέτρων με σκοπό τη διασφάλιση της έγκαιρης διαθεσιμότητας και προμήθειας αμυντικών προϊόντων (EDIP), προκειμένου να αξιοποιηθεί η πείρα που αποκτήθηκε στο πλαίσιο των κανονισμών EDIRPA και ASAP και να επεκταθεί η λογική τους με πιο μακροπρόθεσμη και δομημένη προοπτική.
(8)Ωστόσο, από τις αρχές του 2025, σημειώνεται έντονη επιδείνωση του πλαισίου ασφάλειας της Ένωσης, η οποία συνδέεται όχι μόνο με τη συνεχιζόμενη απειλή της Ρωσίας και την εντατικοποίηση της μετάβασής της σε οικονομία πολέμου, καθώς και με την εξέλιξη του πολέμου στην Ουκρανία, αλλά και με τις αβεβαιότητες που απορρέουν από την έλευση μιας γεωπολιτικής κατάστασης στην οποία η Ένωση πρέπει να εντείνει σημαντικά τις προσπάθειές της για να διασφαλίσει την άμυνά της αυτόνομα. Αυτή η πρόσφατη επιδείνωση αυξάνει το επίπεδο απειλής για την Ευρωπαϊκή Ένωση και επιβάλλει τα κράτη μέλη να πραγματοποιήσουν επειγόντως μαζικές δημόσιες δαπάνες για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής βιομηχανικής και τεχνολογικής βάσης στον τομέα της άμυνας (ΕΒΤΒΑ). Κατά συνέπεια, αυξάνει επίσης την ανάγκη να επιταχυνθεί, σε πνεύμα αλληλεγγύης, η διάθεση ενωσιακής στήριξης στα κράτη μέλη που είναι πιθανόν να απειληθούν από σοβαρές δυσκολίες λόγω των μαζικών δημόσιων επενδύσεων που απαιτούνται, οι οποίες ενδέχεται να έχουν αντίκτυπο στην οικονομική τους κατάσταση. Λόγω του χρόνου που απαιτείται για την ανάπτυξη προϊόντων και τη διασφάλιση της εντατικοποίησης της αντίστοιχης βιομηχανικής παραγωγικής ικανότητας, καθίσταται ζωτικής σημασίας η Ένωση να αρχίσει το συντομότερο δυνατόν να στηρίζει τα εν λόγω κράτη μέλη, ώστε να μπορέσουν να πραγματοποιήσουν πολύ γρήγορα παραγγελίες και να αυξήσουν την προβλεψιμότητα για τον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας, παρέχοντάς του κίνητρα να επενδύσει σε πολύ βραχυπρόθεσμο ορίζοντα με σκοπό την ενίσχυση των παραγωγικών ικανοτήτων.
(9)Το μέγεθος και η ταχύτητα της αύξησης των δαπανών για αμυντικές βιομηχανικές δυνατότητες που απαιτούνται από τα κράτη μέλη είναι πιθανό να έχουν σημαντικό αντίκτυπο στα δημόσια οικονομικά τους σε μια χρονική στιγμή κατά την οποία οι προϋπολογισμοί αρκετών κρατών μελών εξακολουθούν να υφίστανται πιέσεις.
(10)Αυτή η έκτακτη κατάσταση, η οποία δεν προκλήθηκε από τα κράτη μέλη και εκφεύγει του ελέγχου τους, δικαιολογεί τη λήψη επειγόντων μέτρων από την Ένωση ώστε να θέσει στη διάθεση των κρατών μελών που επιθυμούν να επενδύσουν στη βιομηχανική παραγωγή στον τομέα της άμυνας ένα προσωρινό μέσο το οποίο θα τους παράσχει χρηματοδοτική συνδρομή με τη μορφή του μέσου δράσης για την ασφάλεια στην Ευρώπη (στο εξής: μέσο SAFE).
(11)Το μέσο SAFE αναμένεται να καταστήσει δυνατή την πραγματοποίηση επειγουσών και σημαντικών δημόσιων επενδύσεων στην ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, με στόχο την ταχεία αύξηση της παραγωγικής της ικανότητας, τη βελτίωση της έγκαιρης διαθεσιμότητας αμυντικών προϊόντων και την επιτάχυνση και την προσαρμογή στις διαρθρωτικές αλλαγές. Δεδομένου ότι ο παρών κανονισμός αποτελεί έκτακτη και προσωρινή απόκριση σε επείγουσα και υπαρξιακή πρόκληση, η χρηματοδοτική συνδρομή που παρέχει θα πρέπει να διατίθεται μόνο για τους σκοπούς της αντιμετώπισης των δυσμενών οικονομικών συνεπειών της επιδείνωσης της κατάστασης στον τομέα της ασφάλειας και των άμεσων αναγκών των κρατών μελών σε προμήθειες που συμβάλλουν στην αυξημένη αμυντική βιομηχανική ετοιμότητα της ΕΒΤΒΑ. Το μέσο αυτό θα πρέπει να αποτελεί μέρος μιας συνολικής προσπάθειας σε εθνικό και ενωσιακό επίπεδο για τη διάθεση περισσότερων πόρων στις αμυντικές βιομηχανικές επενδύσεις με σκοπό την αντιμετώπιση της κατάστασης κρίσης που προκύπτει από τις τρέχουσες απειλές κατά της ασφάλειας. Παράλληλα την προσπάθεια αυτή, θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν και άλλα μέσα δράσης σε ενωσιακό και εθνικό επίπεδο, όπως η ενεργοποίηση της υφιστάμενης ευελιξίας στο πλαίσιο του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης.
(12)Τα κράτη μέλη θα πρέπει να εφαρμόσουν τη χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE κατά τρόπο συνεπή με τις προτεραιότητες όσον αφορά τις αμυντικές δυνατότητες που έχουν συμφωνηθεί από κοινού από τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας (στο εξής: ΚΕΠΠΑ), τη συνεργασία των κρατών μελών στο πλαίσιο της μόνιμης διαρθρωμένης συνεργασίας που θεσπίστηκε με την απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2017/2315 του Συμβουλίου, τις πρωτοβουλίες και τα έργα του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Άμυνας (στο εξής: ΕΟΑ), και την πολιτική και στρατιωτική βοήθεια της Ένωσης προς την Ουκρανία. Κατά την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, τα κράτη μέλη θα πρέπει να λαμβάνουν δεόντως υπόψη τις σχετικές δραστηριότητες που διεξάγονται από τον Οργανισμό Βορειοατλαντικού Συμφώνου (στο εξής: ΝΑΤΟ) και άλλους εταίρους, όταν οι δραστηριότητες αυτές εξυπηρετούν τα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης.
(13)Τα κράτη μέλη θα πρέπει να μπορούν να χρησιμοποιούν τη χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE σε συνέργεια με άλλα υφιστάμενα και μελλοντικά προγράμματα της Ένωσης, ιδίως για τη συγχρηματοδότηση ειδικών δράσεων. Παράλληλα, τα προγράμματα της Ένωσης που στηρίζουν τη συνεργασία στον τομέα των αμυντικών προμηθειών ή αποσκοπούν γενικότερα στη στήριξη της ανταγωνιστικότητας της ΕΒΤΒΑ θα μπορούσαν να προβλέπουν ειδικά πρόσθετη στήριξη της Ένωσης σε κοινές προμήθειες που λαμβάνουν χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE ή σε οικονομικούς φορείς που συμμετέχουν σε τέτοιες προμήθειες, με σκοπό την τόνωση της αντίστοιχης βιομηχανικής εντατικοποίησης και την περαιτέρω ενίσχυση των αποτελεσμάτων του μέσου στην ΕΒΤΒΑ.
(14)Για να μειωθεί ο διοικητικός φόρτος για τα κράτη μέλη, η Επιτροπή θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να λαμβάνει υπόψη, στο πλαίσιο των σχετικών προγραμμάτων και ιδίως εκείνων που στηρίζουν τη συνεργασία στον τομέα των κοινών προμηθειών, τις πληροφορίες που παρέχονται στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού, ιδίως για τους σκοπούς της υποβολής εκθέσεων σχετικά με την εφαρμογή της χρηματοδοτικής συνδρομής, με σκοπό την απλούστευση των όρων της αίτησης χρηματοδοτικής στήριξης.
(15)Η έλλειψη συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών έχει οδηγήσει σε ανεπάρκειες και σε πολλαπλασιασμό αμυντικών συστημάτων του ίδιου είδους εντός της Ένωσης, γεγονός που υπονομεύει τον στόχο της προστασίας του εδάφους της Ένωσης που επιδιώκεται με τις αντίστοιχες εθνικές επενδύσεις, ενώ έχει επίσης ως αποτέλεσμα τον κατακερματισμό και μικρής κλίμακας επιχειρήσεις σημαντικών τμημάτων της ΕΒΤΒΑ. Για την αντιμετώπιση της κατάστασης αυτής, τα δικαιούχα κράτη μέλη θα πρέπει να χρησιμοποιήσουν τη χρηματοδοτική συνδρομή που παρέχεται δυνάμει του παρόντος κανονισμού για την πραγματοποίηση κοινών προμηθειών. Οι επιλέξιμες δραστηριότητες, δαπάνες και μέτρα που χρηματοδοτούνται μέσω κοινών προμηθειών στον τομέα της άμυνας θα πρέπει να σχετίζονται με τους ακόλουθους τομείς προτεραιότητας, τους οποίους προσδιόρισε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, λαμβανομένων υπόψη των διδαγμάτων που αντλήθηκαν από τον πόλεμο στην Ουκρανία, σύμφωνα με τις εργασίες που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί στο πλαίσιο του ΕΟΑ και σε πλήρη συνοχή με το ΝΑΤΟ: αντιαεροπορική και αντιπυραυλική άμυνα, συστήματα πυροβολικού, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων προσβολής ακριβείας σε βάθος, πύραυλοι και πυρομαχικά, δρόνοι και αντιδρονικά συστήματα, στρατηγικοί παράγοντες διευκόλυνσης, μεταξύ άλλων σε σχέση με την προστασία του διαστήματος και κρίσιμων υποδομών, στρατιωτική κινητικότητα, κυβερνοχώρος, τεχνητή νοημοσύνη και ηλεκτρονικός πόλεμος. Οι εν λόγω κοινές προμήθειες θα πρέπει να αποσκοπούν στην επιτάχυνση της προσαρμογής στις διαρθρωτικές αλλαγές της παραγωγικής ικανότητας αμυντικών προϊόντων, στην παροχή κινήτρων για συνεργασία κατά το στάδιο της προμήθειας, στη στήριξη της αύξησης της παραγωγικής ικανότητας, καθώς και στην ανάπτυξη και την αγορά των σχετικών υποδομών, εξοπλισμών και υπηρεσιών εφοδιαστικής.
(16)Προκειμένου να ενισχυθεί επειγόντως η βιομηχανική βάση της Ένωσης με αποδοτικό και αυτόνομο τρόπο, υπό το πρίσμα της πρόσφατης εξέλιξης της γεωπολιτικής κατάστασης και της εξαιρετικής απειλής για την ασφάλεια της Ένωσης και των κρατών μελών, και, ως εκ τούτου, να αυξηθεί η αποδοτικότητα και η προστιθέμενη αξία της χρηματοδοτικής συνδρομής που χορηγείται στο πλαίσιο του μέσου SAFE, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να θεσπίσει όρους επιλεξιμότητας για τη χρήση της χρηματοδοτικής συνδρομής από τα κράτη μέλη. Ως εκ τούτου, οι ανάδοχοι και οι υπεργολάβοι που συμμετέχουν στην κοινή προμήθεια στο πλαίσιο του παρόντος μέσου θα πρέπει να είναι εγκατεστημένοι και να διαθέτουν τις οικείες δομές εκτελεστικής διαχείρισης στην Ένωση, σε κράτη της ΕΖΕΣ μέλη του ΕΟΧ (στο εξής: κράτη της ΕΖΕΣ μέλη του ΕΟΧ) ή στην Ουκρανία, και να χρησιμοποιούν για τους σκοπούς της κοινής προμήθειας, υποδομές, εγκαταστάσεις, περιουσιακά στοιχεία ή πόρους που βρίσκονται στο έδαφος κράτους μέλους, κράτους της ΕΖΕΣ μέλους του ΕΟΧ ή της Ουκρανίας. Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι ανάδοχοι και οι υπεργολάβοι που συμμετέχουν στην κοινή προμήθεια δεν αντιβαίνουν στα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της, δεν θα πρέπει ελέγχονται από τρίτες χώρες ή οντότητες τρίτων χωρών. Σε αυτό το πλαίσιο ο έλεγχος θα πρέπει να νοείται ως δυνατότητα άσκησης αποφασιστικής επιρροής σε νομική οντότητα είτε άμεσα είτε έμμεσα μέσω μίας ή περισσότερων ενδιάμεσων νομικών οντοτήτων.
(17)Σε ορισμένες περιπτώσεις, θα πρέπει να είναι δυνατή η παρέκκλιση από την αρχή σύμφωνα με την οποία οι νομικές οντότητες που συμμετέχουν σε κοινή προμήθεια χρησιμοποιούν υποδομές, εγκαταστάσεις, περιουσιακά στοιχεία ή πόρους που βρίσκονται στο έδαφος κράτους μέλους, κράτους της ΕΖΕΣ μέλους του ΕΟΧ ή της Ουκρανίας, και δεν τελούν υπό τον έλεγχο τρίτων χωρών ή οντοτήτων τρίτων χωρών. Στο πλαίσιο αυτό, νομική οντότητα εγκατεστημένη στην Ένωση, σε κράτος της ΕΖΕΣ μέλος του ΕΟΧ ή στην Ουκρανία η οποία χρησιμοποιεί υποδομές, εγκαταστάσεις, περιουσιακά στοιχεία ή πόρους που βρίσκονται εκτός του εδάφους κράτους μέλους, κράτους της ΕΖΕΣ μέλους του ΕΟΧ ή της Ουκρανίας και/ή ελέγχεται από τρίτη χώρα ή οντότητα τρίτης χώρας μπορεί να συμμετέχει εάν πληρούνται αυστηρές προϋποθέσεις σχετικά με τα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της, όπως αυτά ορίζονται στο πλαίσιο της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας (ΚΕΠΠΑ) δυνάμει του τίτλου V της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (στο εξής: ΣΕΕ).
(18)Νομικές οντότητες εγκατεστημένες στην Ένωση, στα κράτη της ΕΖΕΣ μέλη του ΕΟΧ ή στην Ουκρανία οι οποίες τελούν υπό τον έλεγχο τρίτης χώρας που δεν είναι η Ουκρανία ούτε κράτος της ΕΖΕΣ μέλος του ΕΟΧ (στο εξής: άλλη τρίτη χώρα) ή άλλης οντότητας τρίτης χώρας, όταν επιτρέπεται, θα πρέπει να είναι επιλέξιμες για συμμετοχή στην κοινή προμήθεια εάν έχουν υποβληθεί σε έλεγχο κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) 2019/452 και, όταν είναι αναγκαίο, σε κατάλληλα μέτρα μετριασμού, ή εάν θέσουν στη διάθεση της Επιτροπής εγγυήσεις εγκεκριμένες σύμφωνα με τις εθνικές διαδικασίες του κράτους μέλους, του κράτους της ΕΖΕΣ μέλους του ΕΟΧ ή της Ουκρανίας όπου είναι εγκατεστημένες. Οι εν λόγω εγγυήσεις θα πρέπει να εκδίδονται μόνο υπό τον όρο ότι πληρούνται αυστηρές προϋποθέσεις σχετικά με τα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της, όπως αυτά ορίζονται στο πλαίσιο της ΚΕΠΠΑ δυνάμει του τίτλου V της ΣΕΕ.
(19)Προκειμένου να διασφαλιστεί η έγκαιρη διαθεσιμότητα και προμήθεια αμυντικών προϊόντων από την ΕΒΤΒΑ και να επιταχυνθεί η προσαρμογή της στις διαρθρωτικές αλλαγές και, επομένως, να ενισχυθεί η αποδοτικότητα της χορηγούμενης χρηματοδοτικής συνδρομής, είναι σημαντικό να καθοριστούν ελάχιστες προϋποθέσεις σχετικά με την αξία που παράγεται εντός της Ένωσης. Ως εκ τούτου, οι συμβάσεις κοινών προμηθειών θα πρέπει να περιλαμβάνουν απαίτηση σύμφωνα με την οποία το κόστος των κατασκευαστικών στοιχείων καταγωγής Ένωσης, κράτους της ΕΖΕΣ μέλους του ΕΟΧ ή Ουκρανίας ανέρχεται τουλάχιστον στο 65 % του εκτιμώμενου κόστους του τελικού προϊόντος.
(20)Για ορισμένα αμυντικά προϊόντα, των οποίων οι υποκείμενες τεχνολογίες δεν είναι ευρέως διαθέσιμες στην Ένωση και τα οποία ενδέχεται να είναι δύσκολο να αντικατασταθούν σε μεγάλη κλίμακα, θα πρέπει να απαιτούνται πρόσθετες προϋποθέσεις για να διασφαλίζεται η ελευθερία των ενόπλων δυνάμεων των κρατών μελών όσον αφορά τα εν λόγω προϊόντα χωρίς περιορισμούς επιβαλλόμενους από τρίτες χώρες. Όταν τα εν λόγω προϊόντα υπόκεινται σε περιορισμούς, οι ανάδοχοι θα πρέπει να έχουν τη νομική δυνατότητα, χωρίς κανέναν περιορισμό από τρίτη χώρα ή οντότητα τρίτης χώρας, να αντικαθιστούν όσα κατασκευαστικά στοιχεία προκαλούν τους περιορισμούς με κατασκευαστικά στοιχεία καταγωγής ΕΕ απαλλαγμένα από τους εν λόγω περιορισμούς, καθώς και να αποφασίζουν σχετικά με τον ορισμό και την εξέλιξη του εκάστοτε προϊόντος.
(21)Οι όροι επιλεξιμότητας του μέσου, αφενός, επιδιώκουν τον στόχο της άμεσης αύξησης της παραγωγικής ικανότητας της αμυντικής βιομηχανίας της Ένωσης και, αφετέρου, επιτρέπουν την αναγκαία ευελιξία, δεδομένης της διεθνοποίησης των αλυσίδων εφοδιασμού των σχετικών προϊόντων και τεχνολογιών. Πέραν της Ουκρανίας και των κρατών της ΕΖΕΣ μελών του ΕΟΧ, το μέσο SAFE θα πρέπει επίσης να προβλέπει τη δυνατότητα συμμετοχής σε κοινές προμήθειες στο πλαίσιο του μέσου SAFE για προσχωρούσες χώρες, υποψήφιες χώρες και δυνάμει υποψήφια μέλη, καθώς και τρίτες χώρες με τις οποίες η Ένωση έχει συνάψει εταιρική σχέση για την ασφάλεια και την άμυνα (μη δεσμευτικό μέσο). Οι διμερείς ή πολυμερείς συμφωνίες που θα συνάψει η Ένωση με μια ή περισσότερες από τις εν λόγω χώρες θα πρέπει επίσης να προβλέπουν τη δυνατότητα συμμετοχής αναδόχων και υπεργολάβων εγκατεστημένων στις αντίστοιχες χώρες σε κοινές προμήθειες στο πλαίσιο του μέσου SAFE, σύμφωνα με τους όρους και τις προϋποθέσεις που θα καθοριστούν στις εν λόγω συμφωνίες.
(22)Τα κράτη μέλη που επιθυμούν να λάβουν χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE θα πρέπει να υποβάλουν αίτημα στην Επιτροπή συνοδευόμενο από επενδυτικό σχέδιο για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία. Για να διευκολυνθεί η κατάρτιση των σχεδίων, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα πρέπει να διεξαγάγουν συζητήσεις με σκοπό να καθοριστεί προσωρινή κατανομή των ποσών των δανείων. Η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογεί όλα τα αιτήματα που υποβάλλονται από τα κράτη μέλη. Κατά την αξιολόγηση των εθνικών σχεδίων, η Επιτροπή θα πρέπει να προσφεύγει στην εμπειρογνωσία του ΕΟΑ ή του Στρατιωτικού Επιτελείου της ΕΕ, κατά περίπτωση. Η Επιτροπή θα πρέπει να κατανέμει τα ποσά των δανείων στα οικεία κράτη μέλη εφαρμόζοντας τις αρχές της ίσης μεταχείρισης, της αλληλεγγύης, της αναλογικότητας και της διαφάνειας, ιδίως εάν το άθροισμα των αιτούμενων ποσών των δανείων υπερβαίνει το συνολικό ανώτατο ποσό χρηματοδοτικής συνδρομής που διατίθεται στο πλαίσιο του μέσου SAFE. Τα δάνεια θα πρέπει να κατανέμονται μεταξύ των κρατών μελών που υποβάλλουν σχετικό αίτημα σύμφωνα με τις αρχές της ίσης μεταχείρισης, της αλληλεγγύης, της αναλογικότητας και της διαφάνειας. Τα επενδυτικά σχέδια για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία θα πρέπει να περιγράφουν μέτρα για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας του ευρωπαϊκού αμυντικού βιομηχανικού τομέα, ιδίως με τη διευκόλυνση της πρόσβασης των ΜΜΕ, των επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης και των νέων παραγόντων στον τομέα της άμυνας στην αμυντική αγορά.
(23)Για να διευκολυνθεί η εφαρμογή του επενδυτικού σχεδίου για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, η Επιτροπή και κάθε οικείο κράτος μέλος θα πρέπει να συνάψουν επιχειρησιακή ρύθμιση η οποία θα περιλαμβάνει λεπτομέρειες σχετικά με την εκταμίευση της χρηματοδοτικής συνδρομής και προσωρινό χρονοδιάγραμμα εκταμίευσης, καθώς επίσης και να υπογράψουν δανειακή συμφωνία με τους λεπτομερείς όρους της δανειακής στήριξης στο πλαίσιο του μέσου SAFE. Θα πρέπει να προβλέπεται προχρηματοδότηση ύψους 15 τοις εκατό ώστε να καταστεί δυνατή η ταχεία έναρξη της υλοποίησης των δραστηριοτήτων, των δαπανών και των μέτρων στο πλαίσιο του μέσου SAFE.
(24)Ενδείκνυται να οργανωθεί η χρηματοδοτική συνδρομή βάσει της διαφοροποιημένης στρατηγικής χρηματοδότησης που προβλέπεται στο άρθρο 224 του δημοσιονομικού κανονισμού [κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509], όπου καθορίστηκε ως ενιαία μέθοδος χρηματοδότησης, η οποία αναμένεται να ενισχύσει τη ρευστότητα των ομολόγων της Ένωσης, καθώς και την ελκυστικότητα και την οικονομική αποδοτικότητα της έκδοσης ομολόγων της Ένωσης. Για λόγους προληπτικής εποπτείας σχετικούς με τη διαχείριση του χαρτοφυλακίου δανείων, το μερίδιο των δανείων που χορηγούνται στα τρία κράτη μέλη που αντιπροσωπεύουν το μεγαλύτερο μερίδιο των χορηγούμενων δανείων δεν θα πρέπει να υπερβαίνει το 60 τοις εκατό του ανώτατου ποσού χρηματοδοτικής συνδρομής στο πλαίσιο του μέσου.
(25)Οι κοινές προμήθειες θα πρέπει να αφορούν τουλάχιστον δύο συμμετέχουσες χώρες που είναι κράτη μέλη, κράτη της ΕΖΕΣ μέλη του ΕΟΧ ή η Ουκρανία, εκ των οποίων τουλάχιστον μία θα πρέπει να είναι κράτος μέλος που λαμβάνει δανειακή στήριξη στο πλαίσιο του μέσου SAFE. Επιπλέον, θα πρέπει να επιτρέπεται σε προσχωρούσες χώρες, άλλες υποψήφιες χώρες και δυνάμει υποψήφια μέλη, καθώς και σε άλλες τρίτες χώρες με τις οποίες η Ένωση έχει συνάψει εταιρική σχέση για την ασφάλεια και την άμυνα (μη δεσμευτικό μέσο) να συμμετέχουν σε κοινές προμήθειες με κράτος μέλος το οποίο λαμβάνει χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE. Η συμπερίληψη των κρατών της ΕΖΕΣ μελών του ΕΟΧ και της Ουκρανίας στις χώρες που επιτρέπεται να συνυπολογίζονται στον ελάχιστο απαιτούμενο αριθμό για κοινή προμήθεια δικαιολογείται, αντίστοιχα, από τη στενή εταιρική σχέση των εν λόγω χωρών με την Ένωση στον τομέα της βιομηχανικής αμυντικής παραγωγής και από το γεγονός ότι η Ουκρανία βρίσκεται άμεσα αντιμέτωπη με τον συνεχιζόμενο επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας. Τα κράτη μέλη ενθαρρύνονται επίσης να στηρίζουν περαιτέρω την Ουκρανία με τον εξοπλισμό που προμηθεύονται χάρη στη χρηματοδοτική συνδρομή του μέσου SAFE. Η συμμετοχή των εν λόγω τρίτων χωρών σε κοινές προμήθειες που ανατίθενται είτε στην ΕΒΤΒΑ είτε στη βιομηχανική και τεχνολογική βάση στον τομέα της άμυνας της Ουκρανίας ή των κρατών της ΕΖΕΣ μελών του ΕΟΧ αναμένεται ότι θα αυξήσει το επίπεδο συγκέντρωσης της ζήτησης που απαιτείται για την κλιμάκωση της βιομηχανικής ικανότητας, θα στηρίξει τη διαλειτουργικότητα των συστημάτων και των προϊόντων που αναπτύσσονται από τους στενότερους εταίρους της Ένωσης στον εν λόγω τομέα και, παράλληλα, θα δώσει ενδεχομένως στα κράτη μέλη που συμμετέχουν στις εν λόγω προμήθειες τη δυνατότητα να επιτύχουν καλύτερες τιμές.
(26)Η οδηγία 2009/81/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου θεσπίζει νομοθετικό πλαίσιο που διέπει τον συντονισμό των διαδικασιών σύναψης συμβάσεων στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας, λαμβάνοντας υπόψη τις απαιτήσεις ασφάλειας των κρατών μελών και τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη Συνθήκη. Η εν λόγω οδηγία προβλέπει ειδικούς κανόνες που εφαρμόζονται σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης οι οποίες προκύπτουν από κρίση, όπως συντομευμένες προθεσμίες για την παραλαβή προσφορών και δυνατότητα χρήσης της διαδικασίας με διαπραγμάτευση χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης διαγωνισμού. Προκειμένου να ενισχυθεί η αποδοτικότητα του μέσου SAFE για την αντιμετώπιση, σε πνεύμα αλληλεγγύης, της κατάστασης έκτακτης ανάγκης που προκύπτει από την εξέλιξη της γεωπολιτικής συγκυρίας, είναι αναγκαίο να κινητοποιηθούν το συντομότερο δυνατόν μαζικές επενδύσεις στην ΕΒΤΒΑ.
(27)Για τον σκοπό αυτό, θα πρέπει να διευκολυνθεί η ανάθεση συμβάσεων βάσει κοινών προμηθειών στις οποίες συμμετέχει τουλάχιστον ένα κράτος μέλος που λαμβάνει χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE. Ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη που συνάπτουν κοινές προμήθειες αξιοποιώντας τη συνδρομή που παρέχεται στο πλαίσιο του μέσου SAFE θα πρέπει να θεωρείται ότι βρίσκονται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης που προκύπτει από κρίση και δικαιολογεί τη χρήση διαδικασίας με διαπραγμάτευση χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης διαγωνισμού, όπως προβλέπεται στην οδηγία 2009/81/ΕΚ. Επιπλέον, για να διαφυλαχθούν τα συμφέροντα ασφαλείας των κρατών μελών που συμμετέχουν σε κοινές προμήθειες με τη στήριξη του μέσου SAFE, είναι επίσης αναγκαίο να προβλεφθεί η δυνατότητα ανοίγματος υφιστάμενης συμφωνίας-πλαισίου ή σύμβασης σε αναθέτουσες αρχές κρατών μελών που δεν ήταν αρχικά συμβαλλόμενα μέρη της εν λόγω συμφωνίας, ακόμη και αν αυτή η συμφωνία δεν προέβλεπε αρχικά αυτή τη δυνατότητα, υπό την προϋπόθεση ότι έχει δοθεί η προηγούμενη συγκατάθεση της επιχείρησης που συνήψε τη συμφωνία-πλαίσιο.
(28)Το παρόν μέσο έχει ως στόχο να συμβάλει στην επίτευξη υπέρτερου συμφέροντος δημόσιας ασφάλειας, το οποίο συνίσταται στη στήριξη των χρηματοδοτικών προσπαθειών των κρατών μελών ώστε να διασφαλιστεί, μέσω της κλιμάκωσης της ΕΒΤΒΑ, η έγκαιρη διαθεσιμότητα και προμήθεια αμυντικών προϊόντων που θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να είναι προετοιμασμένα για κάθε είδους επίθεση. Με τη χρήση όρων επιλεξιμότητας, το παρόν μέσο αποσκοπεί στη στήριξη της ανταγωνιστικότητας και της βιομηχανικής ετοιμότητας της ΕΒΤΒΑ, οι οποίες είναι απαραίτητες για τη βελτίωση της ικανότητας των κρατών μελών να υπερασπίζονται αποτελεσματικά και αυτόνομα το έδαφος της Ένωσης και των κρατών μελών της. Επιδιώκει επίσης έναν επικουρικό στόχο που συνίσταται στην αύξηση του επιπέδου διαλειτουργικότητας των αμυντικών προϊόντων, μέσω της χρήσης κοινών προμηθειών. Για να ενισχυθούν αυτές οι προσπάθειες, σε πνεύμα αλληλεγγύης και προκειμένου να διασφαλιστεί η οικονομική βιωσιμότητα της προσπάθειας που είναι αναγκαία για την αντιμετώπιση των σοβαρών δυσκολιών ως προς τη διαθεσιμότητα αμυντικών προϊόντων, κρίνεται σκόπιμο να ληφθούν μέτρα ώστε να αποφευχθεί η εκ των προτέρων χρηματοδότηση φόρων επί των εν λόγω δαπανών. Ως εκ τούτου, τα αμυντικά προϊόντα που αγοράζονται μέσω κοινών προμηθειών με συνεισφορά από το παρόν μέσο θα πρέπει να απαλλάσσονται από τον φόρο προστιθέμενης αξίας (ΦΠΑ), με τη θέσπιση προσωρινής απαλλαγής από τον ΦΠΑ δυνάμει της οδηγίας 2006/122/ΕΟΚ. Η εν λόγω απαλλαγή θα πρέπει να είναι χρονικά περιορισμένη και να ισχύει μόνο κατά το χρονικό διάστημα που διαρκούν οι συμβάσεις οι οποίες συνάπτονται βάσει κοινών προμηθειών στο πλαίσιο του μέσου SAFE.
(29)Η Ένωση παραμένει απόλυτα προσηλωμένη στη διεθνή αλληλεγγύη. Τυχόν μέτρα που κρίνονται αναγκαία και λαμβάνονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αποσκοπούν στην πρόληψη ή την αποκατάσταση κρίσιμων ελλείψεων, πρέπει να εφαρμόζονται κατά τρόπο στοχευμένο, διαφανή, αναλογικό, προσωρινό και συνεπή προς τις υποχρεώσεις του ΠΟΕ.
(30)Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να αναλαμβάνουν δραστηριότητες επικοινωνίας προκειμένου να διασφαλίζεται η προβολή της χρηματοδότησης της Ένωσης και, κατά περίπτωση, να μεριμνούν ώστε η στήριξη στο πλαίσιο του μέσου SAFE να κοινοποιείται και να αναγνωρίζεται μέσω δήλωσης χρηματοδότησης.
(31)Ο παρών κανονισμός δεν θίγει την αποκλειστική αρμοδιότητα κάθε κράτους μέλους όσον αφορά τη διαφύλαξη της εθνικής ασφάλειάς του, όπως προβλέπεται στο άρθρο 4 παράγραφος 2 της ΣΕΕ, καθώς και το δικαίωμα κάθε κράτους μέλους να προστατεύει τα ζωτικά του συμφέροντα ασφαλείας σύμφωνα με το άρθρο 346 της ΣΛΕΕ.
(32)Προκειμένου να καταστεί δυνατή η έναρξη της εφαρμογής του παρόντος κανονισμού το συντομότερο δυνατόν με σκοπό την επίτευξη των στόχων του, ο κανονισμός θα πρέπει να τεθεί επειγόντως σε ισχύ,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
Άρθρο 1
Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής
Ο παρών κανονισμός θεσπίζει το μέσο δράσης για την ασφάλεια στην Ευρώπη (SAFE) μέσω της ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας (στο εξής: μέσο SAFE) το οποίο παρέχει χρηματοδοτική συνδρομή στα κράτη μέλη και τους δίνει τη δυνατότητα να πραγματοποιούν επείγουσες και μείζονες δημόσιες επενδύσεις για τη στήριξη της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας.
Ο παρών κανονισμός καθορίζει τους όρους και τις διαδικασίες βάσει των οποίων η χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE παρέχεται στα κράτη μέλη και εφαρμόζεται από αυτά, και θεσπίζει τους κανόνες σχετικά με απλουστευμένες και ταχείες διαδικασίες κοινών προμηθειών για την αγορά αμυντικών προϊόντων και άλλων προϊόντων για αμυντικούς σκοπούς τα οποία ανήκουν στις ακόλουθες κατηγορίες:
·Πρώτη κατηγορία: πυρομαχικά και πύραυλοι· συστήματα πυροβολικού· μικροί δρόνοι (κλάση 1 του ΝΑΤΟ) και συναφή αντιδρονικά συστήματα· προστασία κρίσιμων υποδομών· κυβερνοασφάλεια και στρατιωτική κινητικότητα.
·Δεύτερη κατηγορία: αντιαεροπορική και αντιπυραυλική άμυνα· δρόνοι πλην των μικρών δρόνων (κλάσεις 2 και 3 του ΝΑΤΟ) και συναφή αντιδρονικά συστήματα· στρατηγικοί παράγοντες διευκόλυνσης· προστασία διαστημικών μέσων· τεχνητή νοημοσύνη και ηλεκτρονικός πόλεμος.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
1)«αμυντικό προϊόν»: τα αγαθά, οι υπηρεσίες και τα έργα που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2009/81/ΕΚ, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 της εν λόγω οδηγίας·
2)«άλλα προϊόντα για αμυντικούς σκοπούς»: κάθε αγαθό, υπηρεσία και έργο πλην εκείνων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2009/81/ΕΚ, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 της εν λόγω οδηγίας, τα οποία είναι αναγκαία ή προορίζονται για αμυντικούς σκοπούς·
3)«κοινή προμήθεια»: η διαδικασία προμήθειας αμυντικών προϊόντων ή άλλων προϊόντων για αμυντικούς σκοπούς και οι συνακόλουθες συμβάσεις, η οποία διεξάγεται από τουλάχιστον ένα κράτος μέλος που λαμβάνει χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του παρόντος μέσου και ένα επιπλέον κράτος μέλος ή ένα από τα μέλη της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών που είναι μέλη του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (στο εξής: κράτη της ΕΖΕΣ μέλη του ΕΟΧ) ή την Ουκρανία. Επιπλέον, η κοινή προμήθεια μπορεί να περιλαμβάνει προσχωρούσες χώρες, υποψήφιες χώρες και δυνάμει υποψήφια μέλη, καθώς και άλλες τρίτες χώρες με τις οποίες η Ένωση έχει συνάψει εταιρική σχέση για την ασφάλεια και την άμυνα (μη δεσμευτικό μέσο).
Άρθρο 3
Συμπληρωματικός χαρακτήρας του μέσου SAFE
Το μέσο SAFE συμπληρώνει τα μέτρα που λαμβάνονται από την Ένωση και από τα κράτη μέλη με σκοπό την πραγματοποίηση επειγουσών και μειζόνων δημόσιων επενδύσεων για τη στήριξη της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας.
Άρθρο 4
Προϋποθέσεις χρησιμοποίησης του μέσου SAFE
1.Τα κράτη μέλη μπορούν να αιτούνται χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE (στο εξής: χρηματοδοτική συνδρομή) για δραστηριότητες, δαπάνες και μέτρα που σχετίζονται με αμυντικά προϊόντα ή άλλα προϊόντα για αμυντικούς σκοπούς και υλοποιούνται μέσω κοινών προμηθειών οι οποίες τηρούν τους κανόνες επιλεξιμότητας που καθορίζονται στο άρθρο 16 και αποσκοπούν ιδίως:
α)στην επιτάχυνση της προσαρμογής της αμυντικής βιομηχανίας στις διαρθρωτικές αλλαγές, μεταξύ άλλων μέσω της δημιουργίας και της αύξησης των παραγωγικών ικανοτήτων της, καθώς και των σχετικών υποστηρικτικών δραστηριοτήτων·
β)στη βελτίωση της έγκαιρης διαθεσιμότητας αμυντικών προϊόντων, μεταξύ άλλων με τη μείωση του χρόνου παράδοσης, τη δέσμευση χρονοθυρίδων κατασκευής ή την αποθεματοποίηση αμυντικών προϊόντων, ενδιάμεσων προϊόντων ή πρώτων υλών·
γ)στη διασφάλιση της διαλειτουργικότητας και της εναλλαξιμότητας σε ολόκληρη την Ένωση.
2.Τα κράτη μέλη μπορούν να χρησιμοποιούν χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE σε συνέργεια με άλλα προγράμματα της Ένωσης σύμφωνα με τους κανόνες των εν λόγω προγραμμάτων. Η χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE μπορεί επίσης να χρησιμοποιείται για τη χρηματοδότηση δραστηριοτήτων που έχουν λάβει συνεισφορά της Ένωσης στο πλαίσιο άλλου προγράμματος της Ένωσης.
3.Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 1, οι προμήθειες στις οποίες προβαίνει ένα κράτος μέλος μπορούν να είναι επιλέξιμες για στήριξη στο πλαίσιο του μέσου SAFE εντός 12 μηνών από την έναρξη ισχύος του κανονισμού. Όταν κράτος μέλος περιλαμβάνει μια τέτοια προμήθεια στο σχέδιο κατά το άρθρο 7 παράγραφος 2, λαμβάνει ενεργά όλα τα αναγκαία μέτρα για να περιληφθεί στους επωφελούμενους της σύμβασης τουλάχιστον ένα επιπλέον κράτος μέλος ή ένα κράτος της ΕΖΕΣ μέλος του ΕΟΧ ή η Ουκρανία, επιπροσθέτως τυχόν οικείας προσχωρούσας χώρας, υποψήφιας χώρας, δυνάμει υποψήφιου μέλους ή άλλης τρίτης χώρας με την οποία η Ένωση έχει συνάψει εταιρική σχέση για την ασφάλεια και την άμυνα. Οι όροι επιλεξιμότητας που καθορίζονται στο άρθρο 16 παράγραφοι 2 έως 12 εφαρμόζονται τηρουμένων των αναλογιών.
Άρθρο 5
Μορφή χρηματοδοτικής συνδρομής
Η χρηματοδοτική συνδρομή λαμβάνει τη μορφή δανείου που χορηγείται από την Ένωση στο οικείο κράτος μέλος.
Άρθρο 6
Ανώτατο ποσό της χρηματοδοτικής συνδρομής
Το ανώτατο ποσό χρηματοδοτικής συνδρομής υπό μορφή δανείων που χορηγείται στο πλαίσιο του μέσου SAFE ανέρχεται σε 150 000 000 000 EUR.
Άρθρο 7
Αίτημα χρηματοδοτικής συνδρομής και επενδυτικό σχέδιο για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία
1.Εντός έξι μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού, το κράτος μέλος που επιθυμεί να λάβει χρηματοδοτική συνδρομή αποστέλλει αίτημα στην Επιτροπή. Το αίτημα συνοδεύεται από σχέδιο (στο εξής: επενδυτικό σχέδιο για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία).
2.Το επενδυτικό σχέδιο για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία είναι δεόντως αιτιολογημένο και τεκμηριωμένο. Καθορίζει τα ακόλουθα στοιχεία:
α)περιγραφή του αμυντικού προϊόντος και άλλων προϊόντων για αμυντικούς σκοπούς που σχετίζονται με τα εξής:
(1)Πρώτη κατηγορία: πυρομαχικά και πύραυλοι· συστήματα πυροβολικού· μικροί δρόνοι (κλάση 1 του ΝΑΤΟ) και συναφή αντιδρονικά συστήματα· προστασία κρίσιμων υποδομών· κυβερνοασφάλεια και στρατιωτική κινητικότητα.
(2)Δεύτερη κατηγορία: αντιαεροπορική και αντιπυραυλική άμυνα· δρόνοι πλην των μικρών δρόνων (κλάσεις 2 και 3 του ΝΑΤΟ) και συναφή αντιδρονικά συστήματα· στρατηγικοί παράγοντες διευκόλυνσης· προστασία διαστημικών μέσων· τεχνητή νοημοσύνη και ηλεκτρονικός πόλεμος.
β)περιγραφή των προβλεπόμενων δραστηριοτήτων, δαπανών και μέτρων σύμφωνα με το άρθρο 4·
γ)κατά περίπτωση, περιγραφή της προβλεπόμενης συμμετοχής της Ουκρανίας στις προβλεπόμενες δραστηριότητες, δαπάνες και μέτρα ή των προβλεπόμενων δράσεων προς όφελος της Ουκρανίας·
δ)περιγραφή των προβλεπόμενων μέτρων που αποσκοπούν στη διασφάλιση της συμμόρφωσης με το άρθρο 16 και τους κανόνες που διέπουν τις προμήθειες, συμπεριλαμβανομένης περιγραφής του τρόπου με τον οποίο θα διασφαλίζεται η τήρησή τους· και
ε)κάθε άλλη σχετική πληροφορία.
3.Τα κράτη μέλη αναφέρουν, κατά περίπτωση, συνέργειες με τα επενδυτικά σχέδια για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία άλλων κρατών μελών και με δραστηριότητες που διεξάγονται σε επίπεδο Ένωσης.
4.Κατά περίπτωση, τα κράτη μέλη περιλαμβάνουν περιγραφή των δραστηριοτήτων ενίσχυσης της ασφάλειας του εφοδιασμού και της ανθεκτικότητας, ιδίως με τη διευκόλυνση της πρόσβασης των ΜΜΕ, των επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης και των νέων παραγόντων στον τομέα της άμυνας στην αμυντική αγορά.
5.Κατά την εκπόνηση των οικείων επενδυτικών σχεδίων για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, τα κράτη μέλη μπορούν να ζητούν από την Επιτροπή να οργανώσει ανταλλαγή ορθών πρακτικών προκειμένου να μπορέσουν τα αιτούντα κράτη μέλη να επωφεληθούν από την εμπειρία άλλων κρατών μελών.
6.Τα κράτη μέλη μπορούν να υποβάλλουν στην Επιτροπή τροποποιημένο αίτημα χρηματοδοτικής συνδρομής συνοδευόμενο από τροποποιημένο επενδυτικό σχέδιο για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, όταν αυτό δικαιολογείται δεόντως από αλλαγή των προβλεπόμενων δαπανών ή μέτρων και ανάλογα με τη διαθεσιμότητα των ποσών του δανείου.
Άρθρο 8
Απόφαση σχετικά με το αίτημα χρηματοδοτικής συνδρομής
1.Η Επιτροπή αξιολογεί το επενδυτικό σχέδιο για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία που αναφέρεται στο άρθρο 7 παράγραφος 1 και λαμβάνει απόφαση σχετικά με το εν λόγω αίτημα χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση.
2.Όταν η Επιτροπή διαπιστώνει ότι το αίτημα πληροί τους όρους που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό, ιδίως στο άρθρο 4, στο άρθρο 7 παράγραφος 2 και στο άρθρο 16, η Επιτροπή καθιστά διαθέσιμη τη χρηματοδοτική συνδρομή μέσω εκτελεστικής απόφασης. Η εκτελεστική απόφαση της Επιτροπής περιλαμβάνει τα εξής:
α)αξιολόγηση του σχεδίου που αναφέρεται στο άρθρο 7 παράγραφος 1, καθώς και των στοιχείων του σχεδίου που αναφέρονται στο άρθρο 7 παράγραφος 2·
β)το ποσό του δανείου και το ποσό της δανειακής στήριξης προς καταβολή υπό μορφή προχρηματοδότησης σύμφωνα με το άρθρο 11.
3.Σε κάθε περίπτωση, η Επιτροπή κοινοποιεί την αξιολόγηση του αιτήματος στο οικείο κράτος μέλος, αιτιολογώντας την αξιολόγησή της.
4.Κατά την έκδοση εκτελεστικής απόφασης δυνάμει της παραγράφου 2, η Επιτροπή εξετάζει τις υφιστάμενες και αναμενόμενες χρηματοδοτικές ανάγκες του αιτούντος κράτους μέλους, καθώς και τα αιτήματα χρηματοδοτικής συνδρομής δυνάμει του παρόντος κανονισμού που έχουν ήδη υποβληθεί ή προβλέπεται να υποβληθούν από άλλα κράτη μέλη, εφαρμόζοντας τις αρχές της ίσης μεταχείρισης, της αλληλεγγύης, της αναλογικότητας και της διαφάνειας.
5.Εάν, μετά την έκδοση της εκτελεστικής απόφασης που αναφέρεται στην παράγραφο 2, παραμένουν διαθέσιμα ποσά για τη χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE, η Επιτροπή μπορεί να δημοσιεύει νέα πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Στην περίπτωση αυτή, εφαρμόζεται, τηρουμένων των αναλογιών, η διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 7 και στις παραγράφους 1 έως 4.
6.Εκτελεστικές αποφάσεις δυνάμει της παραγράφου 2 μπορούν να εκδίδονται έως τις 30 Ιουνίου 2027.
Άρθρο 9
Δανειοληπτικές και δανειοδοτικές πράξεις
1.Για τη χρηματοδότηση της στήριξης στο πλαίσιο του μέσου SAFE υπό μορφή δανείων, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται, εξ ονόματος της Ένωσης, να δανείζεται τα αναγκαία κεφάλαια από τις κεφαλαιαγορές ή από χρηματοπιστωτικά ιδρύματα σύμφωνα με το άρθρο 224 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
2.Οι δανειοληπτικές και δανειοδοτικές πράξεις στο πλαίσιο του μέσου SAFE διενεργούνται σε ευρώ.
Άρθρο 10
Δανειακή σύμβαση και επιχειρησιακές ρυθμίσεις
1.Μετά την έκδοση της εκτελεστικής απόφασης της Επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 2, η Επιτροπή συνάπτει δανειακή σύμβαση και επιχειρησιακές ρυθμίσεις με το κράτος μέλος.
2.Η δανειακή σύμβαση καθορίζει την περίοδο διαθεσιμότητας και τους λεπτομερείς όρους της στήριξης στο πλαίσιο του μέσου SAFE υπό μορφή δανείων. Η δανειακή σύμβαση έχει μέγιστη διάρκεια 45 ετών. Εκτός από τα στοιχεία που προβλέπονται στο άρθρο 223 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, η δανειακή σύμβαση περιλαμβάνει το ποσό της προχρηματοδότησης και τους κανόνες για την εκκαθάριση των προχρηματοδοτήσεων.
3.Οι επιχειρησιακές ρυθμίσεις καθορίζουν τη σχέση μεταξύ της υλοποίησης επενδυτικού σχεδίου για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία και της αντίστοιχης χρηματοδοτικής συνδρομής, συμπεριλαμβανομένου προσωρινού χρονοδιαγράμματος εκταμίευσης των δόσεων του δανείου, με ετήσιο ανώτατο όριο, κατά περίπτωση. Επιπλέον, οι εν λόγω επιχειρησιακές ρυθμίσεις καθορίζουν είδη αποδεικτικών εγγράφων και κανόνες ελέγχου σχετικά με την τήρηση των ειδικών κανόνων επιλεξιμότητας που εφαρμόζονται από τα κράτη μέλη σύμφωνα με το άρθρο 16, καθώς και τα λεπτομερή στοιχεία που αναφέρονται στο άρθρο 14.
Άρθρο 11
Προχρηματοδότηση
1.Τα κράτη μέλη μπορούν να ζητήσουν, στο πλαίσιο του επενδυτικού σχεδίου τους για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, πληρωμή προχρηματοδότησης ποσού έως και 15 % της δανειακής στήριξης.
2.Η εκταμίευση της προχρηματοδότησης εξαρτάται από την έναρξη ισχύος της δανειακής σύμβασης που αναφέρεται στο άρθρο 10 παράγραφος 2. Η δανειακή σύμβαση μπορεί να προβλέπει ότι η πληρωμή προχρηματοδότησης εξαρτάται από τη σύναψη των επιχειρησιακών ρυθμίσεων που αναφέρονται στο άρθρο 10 παράγραφος 3.
3.Οι πληρωμές πραγματοποιούνται εφόσον υπάρχει διαθέσιμη χρηματοδότηση. Η προχρηματοδότηση μπορεί να εκταμιευθεί σε ένα ή περισσότερα τμήματα.
Άρθρο 12
Κανόνες για την πληρωμή δόσεων και την αναστολή δανείων
1.Η περίοδος διαθεσιμότητας του δανείου, η οποία αντιστοιχεί στην περίοδο κατά την οποία είναι δυνατό να εγκριθούν πληρωμές στο οικείο κράτος μέλος βάσει του παρόντος άρθρου, λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2030. Οι πληρωμές πραγματοποιούνται σε δόσεις, εφόσον υπάρχει διαθέσιμη χρηματοδότηση. Μια δόση μπορεί να εκταμιευθεί σε ένα ή περισσότερα τμήματα.
2.Μετά την υποβολή της έκθεσης προόδου που αναφέρεται στο άρθρο 14 παράγραφος 2, το οικείο κράτος μέλος μπορεί να υποβάλει στην Επιτροπή δεόντως αιτιολογημένο αίτημα πληρωμής. Τέτοιο αίτημα πληρωμής μπορεί να υποβάλλεται από τα κράτη μέλη στην Επιτροπή δύο φορές ετησίως.
3.Η Επιτροπή αξιολογεί χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση την πληρότητα, την ορθότητα και τη συνοχή της έκθεσης προόδου που αναφέρεται στο άρθρο 14 παράγραφος 2. Όταν η Επιτροπή προβαίνει σε θετική αξιολόγηση, εκδίδει χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση απόφαση με την οποία εγκρίνεται η εκταμίευση της δόσης του δανείου.
4.Όταν, ως αποτέλεσμα της αξιολόγησης που αναφέρεται στην παράγραφο 3, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η έκθεση που αναφέρεται στο άρθρο 14 παράγραφος 2 δεν είναι ικανοποιητική, αναστέλλεται η πληρωμή του συνόλου ή μέρους του δανείου. Το οικείο κράτος μέλος μπορεί να υποβάλει τις παρατηρήσεις του εντός ενός μήνα από την κοινοποίηση της αξιολόγησης της Επιτροπής.
Άρθρο 13
Κανόνες προληπτικής εποπτείας που εφαρμόζονται στο χαρτοφυλάκιο δανείων
Το μερίδιο δανείων που χορηγούνται στα τρία κράτη μέλη τα οποία αντιπροσωπεύουν το μεγαλύτερο μερίδιο των χορηγούμενων δανείων δεν υπερβαίνει το 60 τοις εκατό του ανώτατου ποσού που αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 1.
Άρθρο 14
Έλεγχος και δικλίδες ελέγχου
1.Η δανειακή σύμβαση περιλαμβάνει τις αναγκαίες διατάξεις σχετικά με τους ελέγχους και τις δικλίδες ελέγχου, όπως απαιτείται από το άρθρο 223 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
2.Όταν υποβάλλεται δεόντως αιτιολογημένο αίτημα πληρωμής σύμφωνα με το άρθρο 12, το δικαιούχο κράτος μέλος υποβάλλει επίσης στην Επιτροπή την εξαμηνιαία έκθεση προόδου στην οποία αιτιολογούνται δεόντως οι πραγματοποιηθείσες και οι επικείμενες δαπάνες και άλλα αναγκαία στοιχεία.
Άρθρο 15
Υποβολή εκθέσεων
1.Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ετήσια έκθεση σχετικά με τη χρήση της χρηματοδοτικής συνδρομής.
2.Κατά περίπτωση, η έκθεση συνοδεύεται από πρόταση για την παράταση της περιόδου διαθεσιμότητας του μέσου SAFE.
Άρθρο 16
Κανόνες επιλεξιμότητας σχετικά με τις κοινές προμήθειες για τη στήριξη των επενδύσεων που αφορούν την αμυντική βιομηχανία
1.Οι κοινές προμήθειες είναι επιλέξιμες για στήριξη στο πλαίσιο του μέσου SAFE μόνον εφόσον πληρούν τους όρους επιλεξιμότητας που ορίζονται στο παρόν άρθρο.
2.Οι διαδικασίες κοινών προμηθειών και οι συμβάσεις αμυντικών προϊόντων περιλαμβάνουν τις απαιτήσεις συμμετοχής για τους αναδόχους και τους υπεργολάβους οι οποίοι συμμετέχουν στην κοινή προμήθεια που ορίζεται στις παραγράφους 3 έως 11 και στην παράγραφο 13, με την επιφύλαξη των συμφωνηθέντων όρων στις συμφωνίες που αναφέρονται στο άρθρο 17.
3.Οι ανάδοχοι και οι υπεργολάβοι που συμμετέχουν σε κοινή προμήθεια είναι εγκατεστημένοι και διαθέτουν τις οικείες δομές εκτελεστικής διαχείρισης στην Ένωση, σε κράτος της ΕΖΕΣ μέλος του ΕΟΧ ή στην Ουκρανία. Δεν υπόκεινται σε έλεγχο από τρίτη χώρα που δεν είναι η Ουκρανία ούτε κράτος της ΕΖΕΣ μέλος του ΕΟΧ ή από άλλη οντότητα τρίτης χώρας που δεν είναι εγκατεστημένη στην Ένωση, στην Ουκρανία ή σε κράτος της ΕΖΕΣ μέλος του ΕΟΧ.
4.Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 3, νομική οντότητα εγκατεστημένη στην Ένωση που ελέγχεται από άλλη τρίτη χώρα ή άλλη οντότητα τρίτης χώρας μπορεί να συμμετέχει στην κοινή προμήθεια αν έχει υποβληθεί σε έλεγχο κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) 2019/452 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και, όταν είναι αναγκαίο, σε κατάλληλα μέτρα μετριασμού, ή αν παρέχει εγγυήσεις επαληθευμένες από το κράτος μέλος στο οποίο είναι εγκατεστημένος ο ανάδοχος ή ο υπεργολάβος που συμμετέχει στην κοινή προμήθεια. Οι εγγυήσεις εξασφαλίζουν ότι η συμμετοχή ενός αναδόχου ή υπεργολάβου στην κοινή προμήθεια δεν αντιβαίνει στα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της, όπως αυτά ορίζονται στο πλαίσιο της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας, σύμφωνα με τον Τίτλο V της ΣΕΕ.
5.Οι εγγυήσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 4 είναι δυνατό να βασίζονται σε τυποποιημένο υπόδειγμα που παρέχει η Επιτροπή και αποτελούν μέρος της συγγραφής υποχρεώσεων, ώστε να εξασφαλίζεται εναρμονισμένη προσέγγιση σε ολόκληρη την Ένωση. Οι εγγυήσεις τεκμηριώνουν συγκεκριμένα ότι, για τους σκοπούς της κοινής προμήθειας, έχουν θεσπιστεί μέτρα ώστε να εξασφαλίζεται ότι:
α)ο έλεγχος επί του αναδόχου ή υπεργολάβου που συμμετέχει στην κοινή προμήθεια δεν ασκείται κατά τρόπο που να περιορίζει ή να παρακωλύει την ικανότητά του να εκτελεί την παραγγελία και να παράγει αποτελέσματα· και
β)αποτρέπεται η πρόσβαση τρίτης χώρας ή οντότητας τρίτης χώρας σε διαβαθμισμένες πληροφορίες που σχετίζονται με την κοινή προμήθεια και οι υπάλληλοι ή άλλα πρόσωπα που συμμετέχουν στην κοινή προμήθεια διαθέτουν εθνική εξουσιοδότηση ασφάλειας από κράτος μέλος, σύμφωνα με τις εθνικές νομοθετικές και κανονιστικές διατάξεις.
6.Η αναθέτουσα αρχή που διενεργεί την κοινή προμήθεια υποβάλλει στην Επιτροπή κοινοποίηση σχετικά με τα μέτρα μετριασμού που εφαρμόζονται κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) 2019/452 ή τις εγγυήσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 4. Περαιτέρω πληροφορίες σχετικά με τα μέτρα μετριασμού που εφαρμόζονται ή τις εγγυήσεις τίθενται στη διάθεση της Επιτροπής κατόπιν αιτήματος.
7.Οι υποδομές, οι εγκαταστάσεις, τα περιουσιακά στοιχεία και οι πόροι των αναδόχων και υπεργολάβων που συμμετέχουν σε κοινή προμήθεια οι οποίοι χρησιμοποιούνται για τους σκοπούς της κοινής προμήθειας βρίσκονται στο έδαφος κράτους μέλους, κράτους της ΕΖΕΣ μέλους του ΕΟΧ ή της Ουκρανίας. Όταν οι ανάδοχοι ή οι υπεργολάβοι που συμμετέχουν στην κοινή προμήθεια δεν έχουν άμεσα διαθέσιμες εναλλακτικές επιλογές ή σχετικές υποδομές, εγκαταστάσεις, περιουσιακά στοιχεία και πόρους στο έδαφος κράτους μέλους, κράτους της ΕΖΕΣ μέλους του ΕΟΧ ή της Ουκρανίας, μπορούν να χρησιμοποιούν τις υποδομές, τις εγκαταστάσεις, τα περιουσιακά στοιχεία και τους πόρους τους που βρίσκονται ή διατηρούνται εκτός των εν λόγω εδαφών, εφόσον η εν λόγω χρήση δεν αντιβαίνει στα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της.
8.Το κόστος των κατασκευαστικών στοιχείων καταγωγής Ένωσης, κράτους της ΕΖΕΣ μέλους του ΕΟΧ ή Ουκρανίας ανέρχεται τουλάχιστον στο 65 % του εκτιμώμενου κόστους του τελικού προϊόντος. Κανένα κατασκευαστικό στοιχείο δεν προέρχεται από άλλη τρίτη χώρα που αντιβαίνει στα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης ή των κρατών μελών της.
9.Για αμυντικά προϊόντα που σχετίζονται με την κατηγορία δύο όπως αναφέρεται στο άρθρο 7 παράγραφος 4 στοιχείο α) σημείο 2), οι ανάδοχοι έχουν τη δυνατότητα να αποφασίζουν, χωρίς περιορισμούς επιβαλλόμενους από τρίτες χώρες ή από οντότητες τρίτων χωρών, όσον αφορά τον ορισμό, την προσαρμογή και την εξέλιξη του σχεδιασμού του αμυντικού προϊόντος της προμήθειας, συμπεριλαμβανομένης της νομικής εξουσίας υποκατάστασης ή αποσυναρμολόγησης κατασκευαστικών στοιχείων που υπόκεινται σε περιορισμούς επιβαλλόμενους από τρίτες χώρες ή από οντότητες τρίτων χωρών.
10.Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, ως «υπεργολάβοι που συμμετέχουν στην κοινή προμήθεια» νοούνται όλες οι νομικές οντότητες που παρέχουν κρίσιμης σημασίας εισροές, οι οποίες διαθέτουν μοναδικά χαρακτηριστικά, ουσιώδη για τη λειτουργία ενός προϊόντος, και στις οποίες ανατίθεται τουλάχιστον το 15 % της αξίας της σύμβασης.
11.Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι διαδικασίες προμήθειας και οι συμβάσεις για άλλα προϊόντα για αμυντικούς σκοπούς που προκύπτουν από την κοινή προμήθεια η οποία λαμβάνει στήριξη στο πλαίσιο αυτού του μέσου περιλαμβάνουν κατάλληλους όρους επιλεξιμότητας για την προστασία των συμφερόντων ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών.
12.Τα κράτη μέλη περιγράφουν λεπτομερώς, στο σχέδιο που αναφέρεται στο άρθρο 7, τους όρους επιλεξιμότητας σύμφωνα με τις παραγράφους 3 έως 11 και την παράγραφο 13, με την επιφύλαξη των συμφωνηθέντων όρων στις συμφωνίες που αναφέρονται στο άρθρο 17. Η χρηματοδοτική συνδρομή εξαρτάται από την υποβολή, μαζί με την έκθεση προόδου, των πληροφοριών που αναγράφονται στις επιχειρησιακές ρυθμίσεις οι οποίες αναφέρονται στο άρθρο 10.
13.Τα κράτη μέλη μπορούν να χρησιμοποιούν τη χρηματοδοτική συνδρομή που παρέχεται στο πλαίσιο του μέσου SAFE για να χρηματοδοτήσουν τη συμμετοχή τους σε διαδικασίες προμήθειας που διεξάγονται σύμφωνα με το άρθρο 168 παράγραφοι 2 ή 3 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509. Στην περίπτωση αυτή, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 168 παράγραφοι 2 και 3 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, τρίτες χώρες που συμμετέχουν στην κοινή προμήθεια μπορούν επίσης να συμμετέχουν και να επωφελούνται από τους μηχανισμούς προμήθειας που καθορίζονται στο άρθρο 168 παράγραφοι 2 και 3 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
Άρθρο 17
Όροι συμμετοχής άλλων οντοτήτων και προϊόντων τρίτων χωρών
1.Η Ένωση μπορεί να συνάπτει διμερείς ή πολυμερείς συμφωνίες με ομονοούσες χώρες, ιδίως με προσχωρούσες χώρες, υποψήφιες χώρες εκτός της Ουκρανίας και δυνάμει υποψήφια μέλη, και άλλες τρίτες χώρες με τις οποίες η Ένωση έχει συνάψει εταιρική σχέση για την ασφάλεια και την άμυνα (μη δεσμευτικό μέσο), με σκοπό να ανοίξει για τις εν λόγω χώρες και τα εδάφη τους όρους επιλεξιμότητας που αναφέρονται στο άρθρο 16 και σχετίζονται με τη δυνατότητα εκπλήρωσης του κριτηρίου της τοποθεσίας, της καταγωγής ή του τόπου εγκατάστασης, σύμφωνα με τις παραγράφους 2 και 3, όταν οι εν λόγω χώρες συμμετέχουν σε κοινή προμήθεια στο πλαίσιο του μέσου SAFE.
2.Η διμερής ή πολυμερής συμφωνία που αναφέρεται στην παράγραφο 1 προσδιορίζει ποιοι από τους όρους επιλεξιμότητας που αναφέρονται στο άρθρο 16 είναι δυνατό να πληρούνται μέσω της τοποθεσίας, της καταγωγής ή του τόπου εγκατάστασης στην τρίτη χώρα ή στις τρίτες χώρες που είναι συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας, καθώς και στο έδαφός τους, και υπό ποιους όρους. Καθορίζει, ειδικότερα και κατά περίπτωση:
α)τους όρους και τις λεπτομέρειες της συμμετοχής αναδόχων και υπεργολάβων εγκατεστημένων στην τρίτη χώρα στην κοινή προμήθεια στο πλαίσιο του μέσου SAFE·
β)τους κανόνες σχετικά με την τοποθεσία των υποδομών, των εγκαταστάσεων, των περιουσιακών στοιχείων και των πόρων των αναδόχων ή υπεργολάβων που συμμετέχουν στην κοινή προμήθεια οι οποίοι χρησιμοποιούνται για την παραγωγή αμυντικών προϊόντων ή άλλων προϊόντων για αμυντικούς σκοπούς που παραδίδονται στο πλαίσιο των συμβάσεων οι οποίες προκύπτουν από κοινές προμήθειες στο πλαίσιο του μέσου SAFE·
γ)τους κανόνες σχετικά με το κόστος των κατασκευαστικών στοιχείων καταγόμενων από την τρίτη χώρα·
δ)τους κανόνες σχετικά με περιορισμούς που επιβάλλονται από τρίτες χώρες ή από οντότητες τρίτων χωρών όσον αφορά τον ορισμό, την προσαρμογή και την εξέλιξη του σχεδιασμού του αμυντικού προϊόντος της προμήθειας με τη στήριξη του μέσου SAFE.
3.Η διμερής ή πολυμερής συμφωνία:
α)εξασφαλίζει δίκαιη ισορροπία όσον αφορά τις συνεισφορές και τα οφέλη της τρίτης χώρας·
β)καθορίζει τους όρους τυχόν χρηματοδοτικής συνεισφοράς από την τρίτη χώρα στην Ένωση·
γ)καθορίζει κάθε άλλο κατάλληλο μέτρο που διέπει την ασφάλεια του εφοδιασμού του προϊόντος της προμήθειας·
δ)συμβάλλει στην αύξηση της τυποποίησης των αμυντικών συστημάτων και στη μεγαλύτερη διαλειτουργικότητα μεταξύ των ικανοτήτων των κρατών μελών και των εν λόγω άλλων τρίτων χωρών.
4.Οι συνεισφορές που αναφέρονται στην παράγραφο 3 στοιχείο β) συνιστούν εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό σύμφωνα με το άρθρο 21 παράγραφος 5 του δημοσιονομικού κανονισμού και χρησιμοποιούνται για προγράμματα στήριξης της ενωσιακής αμυντικής βιομηχανίας, της ουκρανικής αμυντικής βιομηχανίας και της Ουκρανίας σύμφωνα με τους κανόνες των εν λόγω προγραμμάτων.
Άρθρο 18
Τροποποίηση συμφωνιών-πλαισίων ή συμβάσεων
1.Όταν μια κοινή προμήθεια λαμβάνει στήριξη από το μέσο SAFE, οι κανόνες που προβλέπονται στις παραγράφους 2 έως 4 εφαρμόζονται σε υφιστάμενη συμφωνία-πλαίσιο ή σύμβαση που έχει ως αντικείμενο την αγορά αμυντικών προϊόντων, χρηματοδοτείται τουλάχιστον από ένα από τα συμμετέχοντα κράτη μέλη εν όλω ή εν μέρει με το δάνειο που χορηγείται στο πλαίσιο του μέσου SAFE, και δεν περιλαμβάνει κανόνες που διέπουν τη δυνατότητα ουσιαστικής τροποποίησής της. Κατά την εφαρμογή των παραγράφων 2 και 3, η αναθέτουσα αρχή που έχει συνάψει τη συμφωνία-πλαίσιο ή τη σύμβαση λαμβάνει την προηγούμενη συμφωνία της επιχείρησης με την οποία έχει συνάψει τη συμφωνία-πλαίσιο ή τη σύμβαση.
2.Αναθέτουσα αρχή κράτους μέλους μπορεί να τροποποιήσει υφιστάμενη συμφωνία-πλαίσιο ή σύμβαση για αμυντικά προϊόντα, όταν η εν λόγω συμφωνία-πλαίσιο έχει συναφθεί με επιχείρηση η οποία πληροί κριτήρια ισοδύναμα με εκείνα που ορίζονται στο άρθρο 16 παράγραφοι 3 έως 11, για να προσθέσει νέες αναθέτουσες αρχές από χώρες που συμμετέχουν στην κοινή προμήθεια ως συμβαλλόμενα μέρη της εν λόγω συμφωνίας-πλαισίου ή σύμβασης. Το άρθρο 29 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο της οδηγίας 2009/81/ΕΚ δεν εφαρμόζεται στις αναθέτουσες αρχές που δεν ήταν εξαρχής συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας-πλαισίου.
3.Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 29 παράγραφος 2 τρίτο εδάφιο της οδηγίας 2009/81/ΕΚ, η αναθέτουσα αρχή κράτους μέλους μπορεί να επιφέρει ουσιαστικές τροποποιήσεις στις ποσότητες που καθορίζονται σε συμφωνία-πλαίσιο ή σύμβαση, της οποίας η εκτιμώμενη αξία υπερβαίνει τα κατώτατα όρια που καθορίζονται στο άρθρο 8 της οδηγίας 2009/81/ΕΚ, εφόσον η συμφωνία-πλαίσιο ή η σύμβαση έχει συναφθεί με επιχείρηση η οποία πληροί κριτήρια ισοδύναμα με εκείνα που καθορίζονται στο άρθρο 16 παράγραφοι 3 έως 11 του παρόντος κανονισμού, και εφόσον η τροποποίηση είναι απολύτως αναγκαία για την εφαρμογή της παραγράφου 2.
4.Για τον υπολογισμό της αξίας που αναφέρεται στην παράγραφο 3, η επικαιροποιημένη αξία είναι το σημείο αναφοράς όταν η σύμβαση περιλαμβάνει ρήτρα τιμαριθμικής αναπροσαρμογής.
5.Αναθέτουσα αρχή που έχει τροποποιήσει συμφωνία-πλαίσιο ή σύμβαση στις περιπτώσεις που αναφέρονται στις παραγράφους 2 ή 3 δημοσιεύει σχετική προκήρυξη στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με το άρθρο 32 της οδηγίας 2009/81/ΕΚ.
6.Στις περιπτώσεις που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 3, η αρχή των ίσων δικαιωμάτων και υποχρεώσεων εφαρμόζεται μεταξύ των αναθετουσών αρχών που είναι συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας-πλαισίου ή της σύμβασης, ιδίως όσον αφορά το κόστος των πρόσθετων ποσοτήτων της προμήθειας.
Άρθρο 19
Περιπτώσεις στις οποίες δικαιολογείται η χρήση της διαδικασίας με διαπραγμάτευση χωρίς δημοσίευση προκήρυξης διαγωνισμού στο πλαίσιο κοινής προμήθειας που λαμβάνει στήριξη από το μέσο SAFE
Κοινές προμήθειες στις οποίες συμμετέχει τουλάχιστον ένα κράτος μέλος που λαμβάνει χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SAFE θεωρείται ότι πληρούν τον όρο της κατεπείγουσας ανάγκης οφειλόμενης σε κρίση για τους σκοπούς του άρθρου 28 παράγραφος 1 στοιχείο γ) της οδηγίας 2009/81/ΕΚ.
Άρθρο 20
Προσωρινή απαλλαγή από τον ΦΠΑ κατά την εισαγωγή και την παράδοση αμυντικών προϊόντων
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, οι παραδόσεις, συμπεριλαμβανομένης της εισαγωγής και των ενδοενωσιακών παραδόσεων, αμυντικών προϊόντων ή άλλων προϊόντων για αμυντικούς σκοπούς που παραδίδονται δυνάμει συμβάσεων οι οποίες προκύπτουν από κοινές προμήθειες στο πλαίσιο του μέσου SAFE απαλλάσσονται προσωρινά από τον φόρο προστιθέμενης αξίας κατά παρέκκλιση από το άρθρο 2 παράγραφος 1 της οδηγίας 2006/112/ΕΚ.
Άρθρο 21
Εφαρμογή των κανόνων για τις διαβαθμισμένες πληροφορίες και ευαίσθητες πληροφορίες
1.Η Επιτροπή χρησιμοποιεί ασφαλές σύστημα ανταλλαγής για να διευκολύνεται η ανταλλαγή διαβαθμισμένων πληροφοριών και ευαίσθητων πληροφοριών μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών και, κατά περίπτωση, με τους αναδόχους ή άλλους τελικούς αποδέκτες.
2.Η Επιτροπή έχει πρόσβαση σε πληροφορίες, συμπεριλαμβανομένων των διαβαθμισμένων πληροφοριών, που είναι απολύτως αναγκαίες για την επαλήθευση των όρων εκταμίευσης των πληρωμών και τη διενέργεια των ελέγχων, αξιολογήσεων, δικλίδων ελέγχου, ερευνών, καθώς και των ελέγχων, δικλίδων ελέγχου και εκθέσεων που αναφέρονται στο άρθρο 14.
Άρθρο 22
Πληροφόρηση, επικοινωνία και δημοσιότητα
1.Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη μπορούν να συμμετέχουν σε δραστηριότητες επικοινωνίας για να διασφαλίσουν την προβολή της Ένωσης για τη χρηματοδοτική συνδρομή που προβλέπεται στα σχετικά ευρωπαϊκά επενδυτικά σχέδια στον τομέα της άμυνας, μεταξύ άλλων μέσω κοινών δραστηριοτήτων επικοινωνίας με τις οικείες εθνικές αρχές, λαμβάνοντας παράλληλα δεόντως υπόψη τις απαιτήσεις ασφάλειας. Η Επιτροπή μπορεί, κατά περίπτωση, να μεριμνά ώστε η στήριξη στο πλαίσιο αυτού του μέσου να κοινοποιείται και να αναγνωρίζεται μέσω δήλωσης χρηματοδότησης.
2.Τα κράτη μέλη δικαιούχοι της χρηματοδοτικής συνδρομής στο πλαίσιο του μέσου SAFE μεριμνούν για την προβολή της ενωσιακής χρηματοδοτικής συνδρομής, λαμβάνοντας παράλληλα δεόντως υπόψη τις απαιτήσεις ασφάλειας, μεταξύ άλλων και κατά περίπτωση, με την εμφάνιση του εμβλήματος της Ένωσης και σχετικής δήλωσης χρηματοδότησης με την ένδειξη «με τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης – SAFE», ιδίως κατά την προώθηση των κοινών προμηθειών και των αποτελεσμάτων τους, παρέχοντας συνεκτική, ουσιαστική και αναλογική στοχευμένη πληροφόρηση σε πολλαπλά ακροατήρια, συμπεριλαμβανομένων των μέσων ενημέρωσης και του κοινού.
3.Η Επιτροπή υλοποιεί δράσεις πληροφόρησης και επικοινωνίας σχετικά με το μέσο, τις δράσεις που λαμβάνονται δυνάμει του μέσου και τα αποτελέσματα που επιτυγχάνονται. Η Επιτροπή ενημερώνει, κατά περίπτωση, τα γραφεία εκπροσώπησης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τις δράσεις της και επιδιώκει τη συμμετοχή τους στις εν λόγω δράσεις.
Άρθρο 23
Έναρξη ισχύος
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες,
Για το Συμβούλιο
Ο/Η Πρόεδρος
ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΚΑΙ ΨΗΦΙΑΚΟ ΔΕΛΤΙΟ
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ3
1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας3
1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής3
1.3.Στόχοι3
1.3.1.Γενικοί στόχοι3
1.3.2.Ειδικοί στόχοι3
1.3.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις3
1.3.4.Δείκτες επιδόσεων3
1.4.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά:4
1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας4
1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας4
1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος τμήματος «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή παρέμβαση και η οποία είναι επιπρόσθετη στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.4
1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος4
1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα5
1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής5
1.6.Διάρκεια της πρότασης/πρωτοβουλίας και των δημοσιονομικών της επιπτώσεων6
1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού6
2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ8
2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων8
2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου8
2.2.1.Αιτιολόγηση των μεθόδων εκτέλεσης του προϋπολογισμού, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της στρατηγικής ελέγχου που προτείνονται8
2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους8
2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο)8
2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας9
3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ10
3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται10
3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις12
3.2.1.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις12
3.2.1.1.Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό12
3.2.1.2.Πιστώσεις από εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό17
3.2.2.Εκτιμώμενο αποτέλεσμα που χρηματοδοτείται από επιχειρησιακές πιστώσεις22
3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις24
3.2.3.1. Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό24
3.2.3.2.Πιστώσεις από εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό24
3.2.3.3.Σύνολο πιστώσεων24
3.2.4.Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους25
3.2.4.1.Χρηματοδοτούμενες από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό25
3.2.4.2.Χρηματοδοτούμενες από εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό26
3.2.4.3.Σύνολο εκτιμώμενων αναγκών σε ανθρώπινους πόρους26
3.2.5.Επισκόπηση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επενδύσεις που σχετίζονται με την ψηφιακή τεχνολογία28
3.2.6.Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο28
3.2.7.Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση28
3.3.Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα29
4.Ψηφιακές διαστάσεις29
4.1.Απαιτήσεις ψηφιακής σημασίας30
4.2.Δεδομένα30
4.3.Ψηφιακές λύσεις31
4.4.Αξιολόγηση διαλειτουργικότητας31
4.5.Μέτρα στήριξης της ψηφιακής εφαρμογής32
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ
1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας
Πρόταση ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τη δημιουργία του μέσου δράσης για την ασφάλεια στην Ευρώπη (SAFE) μέσω της ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας
1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής
1.3.Στόχοι
1.3.1.Γενικοί στόχοι
Άνευ αντικειμένου.
Ο προτεινόμενος κανονισμός αποτελεί μέτρο έκτακτης ανάγκης που προτείνει η Επιτροπή στο Συμβούλιο με σκοπό την παροχή ενωσιακής χρηματοδοτικής συνδρομής στα κράτη μέλη σε πνεύμα αλληλεγγύης, ώστε να τα βοηθήσει να πραγματοποιήσουν επείγουσες και σημαντικές δημόσιες επενδύσεις για τη στήριξη της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας.
1.3.2.Ειδικοί στόχοι
Ειδικός στόχος αριθ.
Άνευ αντικειμένου
1.3.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις
Να προσδιοριστούν τα αποτελέσματα που αναμένεται να έχει η πρόταση/πρωτοβουλία όσον αφορά τους/τις στοχευόμενους/-ες δικαιούχους/ομάδες.
Στόχος του προτεινόμενου μέσου SAFE είναι να θεσπιστούν κανόνες που θα επιτρέπουν στην Ένωση να παρέχει χρηματοδοτική συνδρομή σε κράτος μέλος το οποίο αντιμετωπίζει ή απειλείται σοβαρά από σοβαρή οικονομική διαταραχή λόγω του απρόκλητου και αδικαιολόγητου επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.
Συγκεκριμένα, το μέσο SAFE παρέχει χρηματοδοτική συνδρομή για δραστηριότητες, δαπάνες και μέτρα που σχετίζονται με αμυντικά προϊόντα και υλοποιούνται μέσω κοινών προμηθειών με στόχο:
α)
την επιτάχυνση, μέσω της συνεργασίας, της προσαρμογής της αμυντικής βιομηχανίας στις διαρθρωτικές αλλαγές, μεταξύ άλλων μέσω της δημιουργίας και της αύξησης των παραγωγικών ικανοτήτων της, καθώς και των σχετικών υποστηρικτικών δραστηριοτήτων·
β)
τη βελτίωση της έγκαιρης διαθεσιμότητας αμυντικών προϊόντων, μεταξύ άλλων με τη μείωση του χρόνου παράδοσης, τη δέσμευση χρονοθυρίδων κατασκευής ή την αποθεματοποίηση αμυντικών προϊόντων, ενδιάμεσων προϊόντων ή πρώτων υλών·
γ)
τη διασφάλιση της διαλειτουργικότητας και της εναλλαξιμότητας σε ολόκληρη την Ευρώπη, και
καθορίζει τους όρους και τις διαδικασίες για την παροχή της χρηματοδοτικής συνδρομής στο πλαίσιο του μέσου και την υλοποίησή της από τα κράτη μέλη, καθώς και για την απλούστευση και την επιτάχυνση των διαδικασιών των κοινών προμηθειών.
1.3.4.Δείκτες επιδόσεων
Να προσδιοριστούν οι δείκτες για την παρακολούθηση της προόδου και των επιτευγμάτων.
1.4.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά:
νέα δράση
νέα δράση έπειτα από πιλοτικό έργο / προπαρασκευαστική ενέργεια
την παράταση υφιστάμενης δράσης
συγχώνευση ή αναπροσανατολισμό μίας ή περισσότερων δράσεων προς άλλη/νέα δράση
1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας
1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας
Το προτεινόμενο μέσο SAFE βασίζεται στο άρθρο 122 παράγραφοι 1 και 2 της ΣΛΕΕ.
Η εν λόγω νομική βάση ορίζει τα εξής:
— η Ένωση μπορεί να λαμβάνει κατάλληλα μέτρα, σε πνεύμα αλληλεγγύης μεταξύ κρατών μελών, για την αντιμετώπιση συγκεκριμένης οικονομικής κατάστασης,
— η χρηματοδοτική ενίσχυση της Ένωσης μπορεί να χορηγείται όταν ένα κράτος μέλος αντιμετωπίζει δυσκολίες ή διατρέχει κίνδυνο να αντιμετωπίσει δυσκολίες οφειλόμενες σε έκτακτες περιστάσεις που εκφεύγουν από τον έλεγχό του, αλλά υπόκειται σε όρους.
Επί του παρόντος, τα κράτη μέλη αντιμετωπίζουν σοβαρή οικονομική διαταραχή που οφείλεται στον απρόκλητο και αδικαιολόγητο επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, η οποία έχει σοβαρές αρνητικές κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις στα κράτη μέλη.
1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος τμήματος «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή παρέμβαση και η οποία είναι επιπρόσθετη στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.
Η πρόταση αποσκοπεί στην παροχή χρηματοδοτικής στήριξης σε πνεύμα ευρωπαϊκής αλληλεγγύης με τα κράτη μέλη που επηρεάζονται σοβαρά. Η εν λόγω χρηματοδοτική συνδρομή στηρίζει σε προσωρινή βάση τις αυξημένες δημόσιες δαπάνες των κρατών μελών μέσω δανείων, προκειμένου να τα βοηθήσει να πραγματοποιήσουν επείγουσες και σημαντικές δημόσιες επενδύσεις για τη στήριξη της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας.
Το μέσο αναμένεται να δώσει τη δυνατότητα στα κράτη μέλη να πραγματοποιήσουν επείγουσες και σημαντικές δημόσιες επενδύσεις στην ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία με στόχο την ταχεία αύξηση της παραγωγικής της ικανότητας, τη βελτίωση της έγκαιρης διαθεσιμότητας αμυντικών προϊόντων, την επιτάχυνση και την προσαρμογή στις διαρθρωτικές αλλαγές, καθώς και τη βιομηχανική ανάπτυξη νέων αμυντικών προϊόντων ή την αναβάθμιση των υφιστάμενων, ώστε να συνοδεύσει τις προσπάθειές τους για ταχεία αύξηση της παραγωγικής ικανότητας της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας, βελτιώνοντας έτσι τον εφοδιασμό με αμυντικά προϊόντα.
1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος
Όταν η Ένωση βρέθηκε αντιμέτωπη με μια σοβαρή χρηματοπιστωτική κρίση πριν από μία δεκαετία, η νομική βάση του άρθρου 122 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) απέδειξε ότι η κινητοποίηση, σε σύντομο χρονικό διάστημα, χρηματοδοτικής συνδρομής από την Ένωση προς τα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν δυσκολίες οφειλόμενες σε έκτακτο γεγονός που εκφεύγει από τον έλεγχό τους παράγει προστιθέμενη αξία. Η Ένωση, με αυτή τη νομική βάση, εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 407/2010 του Συμβουλίου, της 11ης Μαΐου 2010, για τη θέσπιση ευρωπαϊκού μηχανισμού χρηματοοικονομικής σταθεροποίησης (ΕΜΧΣ). Το μέσο αυτό παρείχε ενωσιακή χρηματοδοτική συνδρομή στην Πορτογαλία και στην Ιρλανδία και ενδιάμεση χρηματοδότηση στην Ελλάδα, μέσω δανείων αντιστήριξης. Η εν λόγω νομική βάση χρησιμοποιήθηκε επίσης για την παροχή χρηματοδοτικής συνδρομής στα κράτη μέλη που αντιμετώπιζαν σοβαρή οικονομική διαταραχή λόγω της κρίσης της νόσου COVID-19 με σκοπό τη χρηματοδότηση μέτρων μειωμένου ωραρίου εργασίας ή παρόμοιων μέτρων που αποσκοπούσαν στην προστασία των μισθωτών και των αυτοαπασχολουμένων και, ως εκ τούτου, στη μείωση του ποσοστού ανεργίας (SURE).
Ωστόσο, η νομική βάση και η τεχνική δεν περιορίζονται μόνο σε χρηματοπιστωτικές ή υγειονομικές κρίσεις, αλλά εφαρμόζονται σε κάθε έκτακτη περίσταση που εκφεύγει από τον έλεγχο των κρατών μελών και, ως εκ τούτου, θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν και στη συγκεκριμένη κρίση που προκαλεί η τρέχουσα κατάσταση στον τομέα της ασφάλειας και οι επιπτώσεις της στην ευρωπαϊκή οικονομία.
1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα
Το προτεινόμενο μέσο SAFE συμπληρώνει την ενωσιακή στήριξη προς τις πρωτοβουλίες που αφορούν την Ουκρανία, ιδίως τη διευκόλυνση για την Ουκρανία, και τα μέσα έκτακτης ανάγκης για τη στήριξη της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας που έχουν εγκριθεί ως αντίδραση στον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, και συγκεκριμένα τον κανονισμό ASAP, τον κανονισμό EDIRPA και τον επικείμενο κανονισμό EDIP.
1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής
1.6.Διάρκεια της πρότασης/πρωτοβουλίας και των δημοσιονομικών της επιπτώσεων
περιορισμένη διάρκεια
–
με ισχύ από [ΗΗ/MM]2025 έως [31/12]2030
–
δημοσιονομικές επιπτώσεις από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ για πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ για πιστώσεις πληρωμών.
απεριόριστη διάρκεια
–Περίοδος σταδιακής εφαρμογής από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ,
–και στη συνέχεια πλήρης εφαρμογή.
1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού
Άμεση διαχείριση από την Επιτροπή
– από τις υπηρεσίες της, συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού της στις αντιπροσωπείες της Ένωσης
–
από τους εκτελεστικούς οργανισμούς
Επιμερισμένη διαχείριση με τα κράτη μέλη
Έμμεση διαχείριση με ανάθεση καθηκόντων εκτέλεσης του προϋπολογισμού:
– σε τρίτες χώρες ή οργανισμούς που αυτές έχουν ορίσει
– σε διεθνείς οργανισμούς και στις οργανώσεις τους (να προσδιοριστούν)
– στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων
– στους οργανισμούς που αναφέρονται στα άρθρα 70 και 71 του δημοσιονομικού κανονισμού
– σε οργανισμούς δημοσίου δικαίου
– σε οργανισμούς που διέπονται από ιδιωτικό δίκαιο και έχουν αποστολή δημόσιας υπηρεσίας, στον βαθμό που παρέχουν επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις
– σε οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους, στους οποίους έχει ανατεθεί η εκτέλεση σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και στους οποίους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις
– σε οργανισμούς ή πρόσωπα επιφορτισμένα με την εφαρμογή συγκεκριμένων δράσεων στην κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφαλείας βάσει του τίτλου V της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τα οποία προσδιορίζονται στη σχετική βασική πράξη
– σε οργανισμούς που είναι εγκατεστημένοι σε κράτος μέλος, διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους ή το δίκαιο της Ένωσης και είναι επιλέξιμοι για να τους ανατεθεί, σύμφωνα με ειδικούς τομεακούς κανόνες, η εκτέλεση κονδυλίων της Ένωσης ή δημοσιονομικών εγγυήσεων, στον βαθμό που οι εν λόγω οργανισμοί ελέγχονται από οργανισμούς δημοσίου δικαίου ή από οργανισμούς που διέπονται από ιδιωτικό δίκαιο επιφορτισμένους με δημόσια υπηρεσία και τους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις υπό μορφή από κοινού και εις ολόκληρον ευθύνης από τους ελέγχοντες οργανισμούς ή ισοδύναμες χρηματοοικονομικές εγγυήσεις και οι οποίες μπορεί να περιορίζονται, για κάθε δράση, στο μέγιστο ποσό της στήριξης της Ένωσης.
Παρατηρήσεις
Ο προτεινόμενος κανονισμός βασίζεται στο άρθρο 122 της ΣΛΕΕ. Ως εκ τούτου, μπορεί να έχει μόνο προσωρινό χαρακτήρα. Δεδομένης της ανάγκης ταχείας υποβολής παραγγελιών στην ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία και διασφάλισης της ανάπτυξης βιομηχανικών ικανοτήτων, η διάρκεια του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να περιοριστεί σε 5 έτη.
2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ
2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων
Ο προτεινόμενος κανονισμός περιέχει ρήτρα σχετικά με την υποβολή εκθέσεων (άρθρο 15). Η Επιτροπή θα πρέπει να διαβιβάζει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο, εντός ενός έτους από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού και, εάν χρειάζεται, σε ετήσια βάση στη συνέχεια, έκθεση σχετικά με τη χρήση της χρηματοδοτικής συνδρομής και τη συνέχιση της ύπαρξης των έκτακτων περιστάσεων που δικαιολογούν την έκδοση και εφαρμογή του παρόντος κανονισμού.
2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου
2.2.1.Αιτιολόγηση των μεθόδων εκτέλεσης του προϋπολογισμού, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της στρατηγικής ελέγχου που προτείνονται
Στον προτεινόμενο κανονισμό καθορίζονται κανόνες προληπτικής εποπτείας για τη διαχείριση των κινδύνων που σχετίζονται με το χαρτοφυλάκιο δανείων (άρθρα 12, 13 και 14).
2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους
2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο)
2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας
Ο προτεινόμενος κανονισμός καθορίζει κανόνες σχετικά με τους ελέγχους και τις δικλίδες ελέγχου (άρθρο 14). Η Επιτροπή μεριμνά ώστε η σύμβαση που συνάπτεται με το δικαιούχο κράτος μέλος για την υλοποίηση της χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης στο πλαίσιο του μέσου SAFE να περιλαμβάνει τις αναγκαίες διατάξεις περί ελέγχων και δικλίδων ελέγχου. Ισχύουν οι κανόνες του άρθρου 220 του δημοσιονομικού κανονισμού.
3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ
3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται
·Υφιστάμενες γραμμές του προϋπολογισμού
Κατά σειρά τομέων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμών του προϋπολογισμού
|
Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Γραμμή του προϋπολογισμού
|
Είδος δαπάνης
|
Συμμετοχή
|
|
|
Αριθμός
|
ΔΠ/ΜΔΠ
|
χωρών ΕΖΕΣ
|
υποψηφίων για ένταξη χωρών και δυνάμει υποψηφίων μελών
|
άλλων τρίτων χωρών
|
άλλα έσοδα για ειδικό προορισμό
|
|
|
[XX.YY.YY.YY]
|
ΔΠ/ΜΔΠ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
|
|
[XX.YY.YY.YY]
|
ΔΠ/ΜΔΠ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
|
|
[XX.YY.YY.YY]
|
ΔΠ/ΜΔΠ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις
3.2.1.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων, όπως εξηγείται κατωτέρω.
3.2.1.1.Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό
σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
5
|
Ασφάλεια και άμυνα
|
|
ΓΔ DEFIS
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ επιχειρησιακών πιστώσεων
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(4)
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
|
Πληρωμές
|
(5)
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα χρηματοδοτούμενων από το κονδύλιο ειδικών προγραμμάτων
|
(6)
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων του ΤΟΜΕΑ 5
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
=4+6
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Πληρωμές
|
=5+6
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
|
|
|
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2021-2027
|
|
|
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
• ΣΥΝΟΛΟ επιχειρησιακών πιστώσεων (όλοι οι επιχειρησιακοί τομείς)
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(4)
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
|
Πληρωμές
|
(5)
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
• ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα χρηματοδοτούμενων από το κονδύλιο ειδικών προγραμμάτων (όλοι οι επιχειρησιακοί τομείς)
|
(6)
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων των τομέων 1 έως 6
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
=4+6
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
(ποσό αναφοράς)
|
Πληρωμές
|
=5+6
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
7
|
«Διοικητικές δαπάνες»
|
|
ΓΔ DEFIS
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
0,000
|
4,512
|
6,768
|
6,768
|
18,048
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
0,000
|
0,046
|
0,100
|
0,100
|
0,246
|
|
ΣΥΝΟΛΟ ΓΔ DEFIS
|
Πιστώσεις
|
0,000
|
4,558
|
6,868
|
6,868
|
18,294
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΓΔ BUDG
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
0,000
|
0,376
|
0,376
|
0,376
|
1,128
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
ΣΥΝΟΛΟ ΓΔ BUDG
|
Πιστώσεις
|
0,000
|
0,376
|
0,376
|
0,376
|
1,128
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων του ΤΟΜΕΑ 7 του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
(Σύνολο αναλήψεων υποχρεώσεων = Σύνολο πληρωμών)
|
0,000
|
4,934
|
7,244
|
7,244
|
19,422
|
σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων των ΤΟΜΕΩΝ 1 έως 7
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
0,000
|
4,934
|
7,244
|
7,244
|
19,422
|
|
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Πληρωμές
|
0,000
|
4,934
|
7,244
|
7,244
|
19,422
|
3.2.2.Εκτιμώμενο αποτέλεσμα που χρηματοδοτείται από επιχειρησιακές πιστώσεις (δεν συμπληρώνεται για αποκεντρωμένους οργανισμούς)
Πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
Να προσδιοριστούν οι στόχοι και τα αποτελέσματα
|
|
|
Έτος
2024
|
Έτος
2025
|
Έτος
2026
|
Έτος
2027
|
Να εγγραφούν όσα έτη απαιτούνται, ώστε να αποτυπώνεται η διάρκεια των επιπτώσεων (βλ. τμήμα 1.6)
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
|
|
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
|
|
|
Είδος
|
Μέσο κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Συνολικός αριθ.
|
Συνολικό κόστος
|
|
ΕΙΔΙΚΟΣ ΣΤΟΧΟΣ αριθ. 1 …
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
– Αποτέλεσμα
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
– Αποτέλεσμα
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
– Αποτέλεσμα
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Μερικό σύνολο για τον ειδικό στόχο αριθ. 1
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΕΙΔΙΚΟΣ ΣΤΟΧΟΣ αριθ. 2 ...
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
– Αποτέλεσμα
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Μερικό σύνολο για τον ειδικό στόχο αριθ. 2
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΑ
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα.
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα, όπως εξηγείται κατωτέρω:
3.2.3.1. Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό
|
ΕΓΚΡΙΘΕΙΣΕΣ ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
ΤΟΜΕΑΣ 7
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
0,000
|
4,888
|
7,144
|
7,144
|
19,176
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
0,000
|
0,046
|
0,100
|
0,100
|
0,246
|
|
Μερικό σύνολο του ΤΟΜΕΑ 7
|
0,000
|
4,934
|
7,244
|
7,244
|
19,422
|
|
Εκτός του ΤΟΜΕΑ 7
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Άλλες δαπάνες διοικητικού χαρακτήρα
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Μερικό σύνολο εκτός του ΤΟΜΕΑ 7
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
0,000
|
4,934
|
7,244
|
7,244
|
19,422
|
3.2.3.2.Πιστώσεις από εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό
|
ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΕΣΟΔΑ ΓΙΑ ΕΙΔΙΚΟ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
ΤΟΜΕΑΣ 7
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Μερικό σύνολο του ΤΟΜΕΑ 7
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Εκτός του ΤΟΜΕΑ 7
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Άλλες δαπάνες διοικητικού χαρακτήρα
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Μερικό σύνολο εκτός του ΤΟΜΕΑ 7
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
3.2.3.3.Σύνολο πιστώσεων
|
ΣΥΝΟΛΟ
ΕΓΚΡΙΘΕΙΣΕΣ ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ + ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΕΣΟΔΑ ΓΙΑ ΕΙΔΙΚΟ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
ΤΟΜΕΑΣ 7
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
0,000
|
4,888
|
7,144
|
7,144
|
19,176
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
0,000
|
0,046
|
0,100
|
0,100
|
0,246
|
|
Μερικό σύνολο του ΤΟΜΕΑ 7
|
0,000
|
4,934
|
7,244
|
7,244
|
19,422
|
|
Εκτός του ΤΟΜΕΑ 7
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Άλλες δαπάνες διοικητικού χαρακτήρα
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Μερικό σύνολο εκτός του ΤΟΜΕΑ 7
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
0,000
|
4,934
|
7,244
|
7,244
|
19,422
|
Οι απαιτούμενες πιστώσεις για ανθρώπινους πόρους και άλλες δαπάνες διοικητικού χαρακτήρα θα καλυφθούν από τις πιστώσεις της ΓΔ που έχουν ήδη διατεθεί για τη διαχείριση της δράσης και/ή έχουν ανακατανεμηθεί στο εσωτερικό της ΓΔ, οι οποίες θα συμπληρωθούν, αν χρειαστεί, με τυχόν πρόσθετα κονδύλια που μπορεί να χορηγηθούν στην αρμόδια για τη διαχείριση ΓΔ στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας κατανομής και λαμβανομένων υπόψη των υφιστάμενων δημοσιονομικών περιορισμών.
3.2.4.Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση ανθρώπινων πόρων.
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση ανθρώπινων πόρων, όπως εξηγείται κατωτέρω:
3.2.4.1.Χρηματοδοτούμενες από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό
Εκτίμηση η οποία πρέπει να εκφράζεται σε μονάδες ισοδυνάμων πλήρους απασχόλησης (ΙΠΑ)
|
ΕΓΚΡΙΘΕΙΣΕΣ ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτη
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
2028-2030
|
|
Θέσεις απασχόλησης του πίνακα προσωπικού (θέσεις μόνιμων και έκτακτων υπαλλήλων)
|
|
|
20 01 02 01 (στην έδρα και στις αντιπροσωπείες της Επιτροπής)
|
0
|
26
|
38
|
38
|
38
|
|
20 01 02 03 (στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 01 (έμμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 11 (άμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
• Εξωτερικό προσωπικό (σε ΙΠΑ)
|
|
|
20 02 01 (AC, END από το συνολικό κονδύλιο)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
20 02 03 (AC, AL, END και JPD στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Γραμμή διοικητικής στήριξης
[XX.01.YY.YY]
|
– στην έδρα
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
– στις αντιπροσωπείες της ΕΕ
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 02 (AC, END — έμμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 12 (AC, END — άμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν) — τομέας 7
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν) — εκτός του τομέα 7
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
0
|
26
|
38
|
38
|
38
|
Ο αριθμός των ΙΠΑ που αναφέρεται ανωτέρω είναι οι ανάγκες πρόσθετων πόρων για τη διαχείριση των δραστηριοτήτων στη ΓΔ DEFIS και στη ΓΔ BUDG.
3.2.4.2.Χρηματοδοτούμενες από εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό
|
ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΕΣΟΔΑ ΓΙΑ ΕΙΔΙΚΟ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτη
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
2028-2030
|
|
Θέσεις απασχόλησης του πίνακα προσωπικού (θέσεις μόνιμων και έκτακτων υπαλλήλων)
|
|
|
|
|
2027
|
|
20 01 02 01 (στην έδρα και στις αντιπροσωπείες της Επιτροπής)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
20 01 02 03 (στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 01 (έμμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 11 (άμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
• Εξωτερικό προσωπικό (σε μονάδες ισοδυνάμου πλήρους απασχόλησης)
|
|
|
20 02 01 (AC, END από το συνολικό κονδύλιο)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
20 02 03 (AC, AL, END και JPD στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Γραμμή διοικητικής στήριξης
[XX.01.YY.YY]
|
– στην έδρα
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
– στις αντιπροσωπείες της ΕΕ
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 02 (AC, END — έμμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 12 (AC, END — άμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν) — τομέας 7
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν) — εκτός του τομέα 7
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
3.2.4.3.Σύνολο εκτιμώμενων αναγκών σε ανθρώπινους πόρους
|
ΣΥΝΟΛΟ ΕΓΚΡΙΘΕΙΣΩΝ ΠΙΣΤΩΣΕΩΝ + ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΓΙΑ ΕΙΔΙΚΟ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτη
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
2028-2030
|
|
Θέσεις απασχόλησης του πίνακα προσωπικού (θέσεις μόνιμων και έκτακτων υπαλλήλων)
|
|
|
20 01 02 01 (στην έδρα και στις αντιπροσωπείες της Επιτροπής)
|
0
|
26
|
38
|
38
|
38
|
|
20 01 02 03 (στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 01 (έμμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 11 (άμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
• Εξωτερικό προσωπικό (σε μονάδες ισοδυνάμου πλήρους απασχόλησης)
|
|
|
20 02 01 (AC, END από το συνολικό κονδύλιο)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
20 02 03 (AC, AL, END και JPD στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Γραμμή διοικητικής στήριξης
[XX.01.YY.YY]
|
– στην έδρα
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
– στις αντιπροσωπείες της ΕΕ
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 02 (AC, END — έμμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 12 (AC, END — άμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν) — τομέας 7
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν) — εκτός του τομέα 7
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
0
|
26
|
38
|
38
|
38
|
Το προσωπικό που απαιτείται για την εφαρμογή της πρότασης (σε ΙΠΑ):
|
|
Θα καλυφθεί από το εν ενεργεία προσωπικό που είναι διαθέσιμο στις υπηρεσίες της Επιτροπής
|
Έκτακτο πρόσθετο προσωπικό*
|
|
|
|
Θα χρηματοδοτηθεί από τον τομέα 7 ή από τη γραμμή για την Έρευνα
|
Θα χρηματοδοτηθεί από τη γραμμή BA
|
Θα χρηματοδοτηθεί από τέλη
|
|
Θέσεις απασχόλησης στον πίνακα προσωπικού
|
38
|
|
ά.α.
|
|
|
Εξωτερικό προσωπικό (AC, END, INT)
|
|
|
|
|
Περιγραφή των προς εκτέλεση καθηκόντων:
|
Μόνιμοι και έκτακτοι υπάλληλοι
|
Απαιτείται πρόσθετο προσωπικό για τη διαχείριση της δέσμης δανείων ύψους 150 δισ. EUR. Το προσωπικό που ασχολείται με τη διαχείριση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας (ΕΤΑ), του ASAP και του EDIRPA είναι ήδη ανεπαρκές για τη διαχείριση των προγραμμάτων των ΕΤΑ/ASAP/EDIRPA.
Ακολουθεί σύνοψη των καθηκόντων
Το 2025, Γενική διοικητική, οικονομική και τεχνική υποστήριξη, Συντονισμός και εφαρμογή, Σχεδιασμός του νομικού πλαισίου, Φάση 1 — Προετοιμασία πρόσκλησης υποβολής «προτάσεων», αξιολόγηση «προτάσεων» και προετοιμασία των εκτελεστικών αποφάσεων του Συμβουλίου (περιλαμβάνονται αξιολόγηση + «διάλογος» με τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη σχετικά με τα προτεινόμενα μέτρα), Φάση 2 — Προετοιμασία δανειακών συμβάσεων.
Το 2026 και το 2027, Γενική υποστήριξη, Συντονισμός και εφαρμογή, Σχεδιασμός του νομικού πλαισίου, Φάση 1 — Προετοιμασία πρόσκλησης υποβολής «προτάσεων», αξιολόγηση «προτάσεων» και προετοιμασία της εκτελεστικής απόφασης του Συμβουλίου (περιλαμβάνονται αξιολόγηση + «διάλογος» με τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη σχετικά με τα προτεινόμενα μέτρα), Φάση 2 — Προετοιμασία δανειακών συμβάσεων, Φάση 3 — Παρακολούθηση, έλεγχος, πληρωμές και υποβολή εκθέσεων.
|
|
Εξωτερικό προσωπικό
|
|
3.2.5.Επισκόπηση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επενδύσεις που σχετίζονται με την ψηφιακή τεχνολογία
Υποχρεωτικά: στον πίνακα που ακολουθεί θα πρέπει να συμπεριληφθεί η βέλτιστη εκτίμηση των σχετικών με την ψηφιακή τεχνολογία επενδύσεων που συνεπάγεται η πρόταση/πρωτοβουλία.
Κατ’ εξαίρεση, όταν απαιτείται για την εφαρμογή της πρότασης/πρωτοβουλίας, οι πιστώσεις του τομέα 7 θα πρέπει να παρατίθενται στην καθορισμένη γραμμή.
Οι πιστώσεις των τομέων 1-6 θα πρέπει να καταχωρίζονται ως «δαπάνες πολιτικών ΤΠ για επιχειρησιακά προγράμματα». Οι δαπάνες αυτές αφορούν τον επιχειρησιακό προϋπολογισμό που θα χρησιμοποιηθεί για την επαναχρησιμοποίηση/αγορά/ανάπτυξη πλατφορμών/εργαλείων ΤΠ που συνδέονται άμεσα με την υλοποίηση της πρωτοβουλίας και τις συναφείς επενδύσεις τους (π.χ. άδειες, μελέτες, αποθήκευση δεδομένων κ.λπ.). Οι πληροφορίες στον παρόντα πίνακα θα πρέπει να συνάδουν με τα στοιχεία που παρατίθενται στο τμήμα 4 «Ψηφιακές διαστάσεις».
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων ψηφιακού τομέα και πιστώσεων ΤΠ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
ΤΟΜΕΑΣ 7
|
|
Δαπάνες ΤΠ (εσωτερικές)
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Μερικό σύνολο του ΤΟΜΕΑ 7
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Εκτός του ΤΟΜΕΑ 7
|
|
Δαπάνες πολιτικών ΤΠ για επιχειρησιακά προγράμματα
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Μερικό σύνολο εκτός του ΤΟΜΕΑ 7
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
3.2.6.Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο
Η πρόταση/πρωτοβουλία:
–
μπορεί να χρηματοδοτηθεί εξ ολοκλήρου με ανακατανομή εντός του οικείου τομέα του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ).
Ο κανονισμός δεν έχει αντίκτυπο στον επιχειρησιακό προϋπολογισμό.
–
συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση του αδιάθετου περιθωρίου στο πλαίσιο του αντίστοιχου τομέα του ΠΔΠ και/ή τη χρήση ειδικών μηχανισμών, όπως ορίζεται στον κανονισμό για το ΠΔΠ.
–
συνεπάγεται την αναθεώρηση του ΠΔΠ.
3.2.7.Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση
Η πρόταση/πρωτοβουλία:
–
δεν προβλέπει συγχρηματοδότηση από τρίτους
–
προβλέπει τη συγχρηματοδότηση από τρίτους που εκτιμάται κατωτέρω:
Πιστώσεις σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
|
Έτος
2024
|
Έτος
2025
|
Έτος
2026
|
Έτος
2027
|
Σύνολο
|
|
Προσδιορισμός του φορέα συγχρηματοδότησης
|
|
|
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ συγχρηματοδοτούμενων πιστώσεων
|
|
|
|
|
|
3.3.
Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις στα έσοδα.
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία έχει τις δημοσιονομικές επιπτώσεις που περιγράφονται κατωτέρω:
–
στους ιδίους πόρους
–
στα λοιπά έσοδα
–
Να αναφερθεί αν τα έσοδα προορίζονται για γραμμές δαπανών
4.Ψηφιακές διαστάσεις
4.1.Απαιτήσεις ψηφιακής σημασίας
4.2.Δεδομένα
4.3.Ψηφιακές λύσεις
4.4.Αξιολόγηση διαλειτουργικότητας
4.5.Μέτρα στήριξης της ψηφιακής εφαρμογής