Unijny program bezpiecznej łączności (2023–2027)

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

• W ramach unijnego programu bezpiecznej łączności wyznaczono cele dotyczące rozmieszczenia unijnej konstelacji satelitarnej o nazwie IRIS² (infrastruktura satelitarna na rzecz odporności, interkonektywności i bezpieczeństwa). IRIS² zapewni do 2027 r. ultraszybkie (działające z niskim opóźnieniem) usługi komunikacyjne o wysokim stopniu bezpieczeństwa.
• Głównym celem IRIS² jest zapewnienie państwom członkowskim UE gwarantowanego dostępu do wysoce bezpiecznych, suwerennych i globalnych usług łączności odpowiadających ich potrzebom operacyjnym, takim jak ochrona infrastruktury krytycznej, obserwacja i wsparcie działań zewnętrznych lub zarządzania kryzysowego, a także zastosowania wojskowe. Bezpieczeństwo tej komunikacji opierać się będzie na zaawansowanych technologiach szyfrowania, w tym na kryptografii kwantowej.
• IRIS² przyczyni się również do transformacji cyfrowej UE i wesprze unijną strategię Global Gateway. Ponadto stanowi ona ogromny krok w kierunku wzmocnienia odporności i suwerenności technologicznej UE. Celem jest umożliwienie wdrożenia infrastruktury komercyjnej w celu udostępnienia szybkich sieci szerokopasmowych oraz płynnej łączności zarówno w UE, jak i na strategicznych pozaeuropejskich obszarach geograficznych, takich jak Arktyka lub Afryka.

Cele

Program obejmuje szereg celów szczegółowych, takich jak:

• rozwijanie, budowanie i obsługa wieloorbitalnego systemu łączności opartego na infrastrukturze kosmicznej, stale dostosowywanego do ewolucji zapotrzebowania władz publicznych na łączność satelitarną, biorąc pod uwagę istniejące i przyszłe zasoby pastw członkowskich;
• uzupełnienie i integrowanie istniejących i przyszłych zasobów komponentu rządowej łączności satelitarnej Unii Europejskiej (GOVSATCOM) z systemem bezpiecznej łączności;
• zwiększenie odporności, bezpieczeństwa i niezależności usług komunikacyjnych UE i jej państw członkowskich;
• dalsze rozwijanie i stopniowa integracja europejskiej infrastruktury łączności kwantowej z systemem bezpiecznej łączności;
• poprawa i rozszerzenie możliwości i usług innych komponentów unijnego programu kosmicznego;
• zwiększenie bezpieczeństwa i zrównoważonego charakteru działań w przestrzeni kosmicznej, w tym poprzez dążenie do zapobiegania rozprzestrzenianiu się śmieci kosmicznych;
• stworzenie środowiska sprzyjającego dalszemu rozwojowi szybkich sieci szerokopasmowych oraz płynnej łączności w całej Europie.

Główne zastosowania

• Usługi na rzecz władz publicznych będą wspierać ochronę infrastruktury krytycznej, świadomość sytuacyjną, działania zewnętrzne, zarządzanie kryzysowe, a także zastosowania, które mają kluczowe znaczenie dla gospodarki, środowiska, bezpieczeństwa i obrony.
• Usługi komercyjne obejmą ogólnoświatowe szybkie sieci szerokopasmowe i płynną łączność, przy czym zostaną one szczegółowo zdefiniowane i zapewnione przez sektor prywatny.

Ramy czasowe

Świadczenie usług na rzecz władz publicznych zostanie zapewnione poprzez realizację następujących etapowych działań, które uzupełniają komponent GOVSATCOM i integrują go z systemem bezpiecznej łączności:

1. definicja, opracowanie, rozwój, walidacja i powiązane działania wdrożeniowe dotyczące budowy infrastruktury kosmicznej i naziemnej niezbędnej, by do 2024 r. rozpocząć świadczenie pierwszych usług na rzecz władz publicznych;
2. stopniowe działania wdrożeniowe w celu ukończenia infrastruktury kosmicznej i naziemnej niezbędnej do świadczenia zaawansowanych usług na rzecz władz publicznych w celu jak najszybszego zaspokojenia potrzeb użytkowników upoważnionych przez władze publiczne, z myślą o osiągnięciu pełnej zdolności operacyjnej do 2027 r.

Budżet i finansowanie

Wkład UE w realizację programu na okres 2023–2027 wynosi 2,4 mld EUR w cenach bieżących.