Gebruik en opslag van en handel in kwik

KERNPUNTEN

Handel in kwik, kwikverbindingen en kwikmengsels

De verordening verbiedt:

• de uitvoer van kwik met ingang van 1 januari 2018;
• de uitvoer van de kwikmengsels en van de kwikverbindingen zoals opgenomen in bijlage I met ingang van 1 januari 2018 of 1 januari 2020 (afhankelijk van de verbinding);
• de invoer van het kwik en kwikmengsels zoals opgenomen in bijlage I met ingang van 1 januari 2018.

De handel in, de productie van en het in de handel brengen van kwikhoudende producten

De verordening verbiedt:

• de uitvoer, invoer en productie in de Europese Unie (EU) van de in bijlage II vermelde kwikhoudende producten (inclusief batterijen, schakelaars en relais, bepaalde lampen, cosmetica, pesticiden, barometers en thermometers) vanaf de in de bijlage genoemde data, afhankelijk van het product;
• de productie en het in de handel brengen van nieuwe kwikhoudende producten¹, tenzij is aangetoond dat zij significante voordelen voor het milieu of de gezondheid opleveren en de Europese Commissie toestemming heeft verleend door middel van een uitvoeringshandeling.

Tandheelkundig amalgaam

De verordening verbiedt:

• het gebruik van tandheelkundig amalgaam in vullingen van melktanden en voor de tandheelkundige behandeling van kinderen jonger dan 15 jaar en van zwangere vrouwen of vrouwen die borstvoeding geven vanaf 1 juli 2018;
• het gebruik van tandheelkundig amalgaam voor tandheelkundige behandelingen in de EU vanaf 1 januari 2025 (EU-lidstaten die meer tijd nodig hebben om hun nationale gezondheidszorgstelsel aan te passen, krijgen een vrijstelling tot 30 juni 2026);
• de uitvoer van tandheelkundig amalgaam vanaf 1 januari 2025;
• de productie en invoer van tandheelkundig amalgaam vanaf 1 juli 2026;

In afwijking daarvan is het gebruik, de invoer en de productie van tandheelkundig amalgaam toegestaan voor tandheelkundige behandelingen indien dit strikt noodzakelijk wordt geacht door de persoon die tandheelkundige behandelingen verricht op basis van de specifieke medische behoeften van de patiënt.

Gebruik van kwik in productieprocessen

De verordening verbiedt:

• het gebruik van kwik en kwikverbindingen in productieprocessen waarin:
  • kwik of kwikverbindingen worden gebruikt als katalysator² (sinds 1 januari 2018), onder meer bij de polyurethaanproductie,
  • kwik wordt gebruikt als elektrode³ (sinds 1 januari 2022);
• nieuwe productieprocessen die gebruikmaken van kwik of kwikverbindingen⁴, tenzij is aangetoond dat zij significante voordelen voor het milieu of de gezondheid opleveren en de Commissie formeel toestemming heeft verleend.

Gebruik van kwik in ambachtelijke en kleinschalige goudwinning

Ambachtelijke en kleinschalige goudwinning en -verwerking waarbij goud uit erts wordt onttrokken door het met kwik te amalgameren, is met ingang van 1 januari 2018 verboden.

Afvalbeheer

• Exploitanten van afvalbeheerinrichtingen kunnen kwikafval tijdelijk opslaan in vloeibare vorm op voorwaarde dat aan de specifieke eisen voor de opslag ervan is voldaan en dat die opslag gebeurt in bovengrondse inrichtingen die naar behoren zijn uitgerust.
• De tijdelijke opslag van vloeibaar kwikafval is vanaf 1 januari 2026 niet meer toegestaan (Gedelegeerde Verordening (EU) 2022/2526).
• De verordening introduceert een traceerbaarheidssysteem door de volledige afvalbeheerketen van kwik heen. Producenten van kwikafval en exploitanten van afvalbeheerinrichtingen moeten een informatieregister bijhouden.

Kwikemissies van crematoria

Uiterlijk op 31 december 2025 zal de Commissie richtsnoeren publiceren inzake reductietechnologieën voor de emissie van kwik en kwikverbindingen door crematoria.

Verslaglegging

Uiterlijk op 1 januari 2020 en daarna op gezette tijden stellen de lidstaten een verslag met de volgende inhoud op, leggen het voor aan de Commissie en stellen het op internet ter beschikking van het publiek:

• informatie over de uitvoering van deze verordening;
• de informatie die de EU nodig heeft om te voldoen aan de rapportageverplichting krachtens het Verdrag van Minamata;
• een samenvatting van de informatie die jaarlijks door marktdeelnemers uit bedrijfstakken met specifieke bronnen (bv. de reiniging van aardgas, de winning en metallurgische bereiding van non-ferrometalen) wordt verstrekt aan relevante nationale autoriteiten met betrekking tot het beheer van hun kwikafval;
• informatie over locaties waar zich grote hoeveelheden kwik of kwikafval (meer dan 50 ton kwik) op hun grondgebied bevinden.
• informatie over de maatregelen die zijn getroffen op basis van de richtsnoeren van de Commissie inzake de reductietechnologieën voor de emissie van kwik door crematoria.

Importeurs en fabrikanten van tandheelkundig amalgaam moeten uiterlijk op 31 mei van een bepaald kalenderjaar aan hun bevoegde autoriteit meedelen welke hoeveelheid tandheelkundig amalgaam zij hebben ingevoerd of geproduceerd.

Evaluatie

De Commissie brengt uiterlijk op 30 juni 2029 verslag uit over:

• de tenuitvoerlegging en het effect van de richtsnoeren op de reductietechnologieën voor de emissie van kwik door crematoria;
• de noodzaak om de vrijstelling van het verbod op het gebruik, de invoer en de productie van tandheelkundig amalgaam te handhaven op basis van de specifieke medische behoeften van de patiënt;
• de ontwikkelingen in het kader van het Verdrag van Minamata met betrekking tot de geleidelijke uitfasering van illegaal gebruik van kwik in cosmetica;
• de noodzaak om de resterende toepassingen van kwik geleidelijk uit te faseren;
• de noodzaak om de lijst met bronnen van kwikafval uit te breiden;
• de noodzaak om de lijst met kwikverbindingen uit te breiden.

Nationaal recht

De lidstaten kunnen strengere eisen toepassen dan die welke in deze verordening zijn vastgelegd.

Verdrag van Minamata

De verordening stelt de EU en de lidstaten in staat om het Verdrag van Minamata inzake kwik van 2013, dat door de EU en de lidstaten is ondertekend, goed te keuren, te ratificeren en uit te voeren, en zorgt ervoor dat het EU-recht in overeenstemming is met het verdrag.