EUR-Lex Access to European Union law
This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 32021R0523
Regulation (EU) 2021/523 of the European Parliament and of the Council of 24 March 2021 establishing the InvestEU Programme and amending Regulation (EU) 2015/1017
Κανονισμός (ΕΕ) 2021/523 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 24ης Μαρτίου 2021 για τη θέσπιση του προγράμματος InvestEU και την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1017
Κανονισμός (ΕΕ) 2021/523 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 24ης Μαρτίου 2021 για τη θέσπιση του προγράμματος InvestEU και την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1017
PE/74/2020/REV/1
ΕΕ L 107 της 26/03/2021, p. 30–89
(BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, GA, HR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)
In force: This act has been changed. Current consolidated version: 01/03/2024
Relation | Act | Comment | Subdivision concerned | From | To |
---|---|---|---|---|---|
Modifies | 32015R1017 | προσθήκη | άρθρο 11a | 01/01/2021 |
Relation | Act | Comment | Subdivision concerned | From | To |
---|---|---|---|---|---|
Corrected by | 32021R0523R(01) | (LV) | |||
Corrected by | 32021R0523R(02) | (MT) | |||
Completed by | 32021R1078 | 03/07/2021 | |||
Completed by | 32021R1702 | 25/09/2021 | |||
Modified by | 32024R0795 | προσθήκη | άρθρο 23 παράγραφος 3 | 01/03/2024 | |
Modified by | 32024R0795 | αντικατάσταση | άρθρο 13 παράγραφος 5 | 01/03/2024 | |
Modified by | 32024R0795 | προσθήκη | άρθρο 3 παράγραφος 1 στοιχείο (h) | 01/03/2024 | |
Modified by | 32024R0795 | αντικατάσταση | άρθρο 10 παράγραφος 4 εδάφιο 2 | 01/03/2024 | |
Modified by | 32024R0795 | προσθήκη | άρθρο 7 παράγραφος 3 εδάφιο | 01/03/2024 | |
Modified by | 32024R0795 | αντικατάσταση | άρθρο 13 παράγραφος 7 εδάφιο 2 | 01/03/2024 | |
Modified by | 32024R0795 | προσθήκη | άρθρο 26 παράγραφος 5 | 01/03/2024 |
26.3.2021 |
EL |
Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης |
L 107/30 |
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) 2021/523 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
της 24ης Μαρτίου 2021
για τη θέσπιση του προγράμματος InvestEU και την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1017
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 173 και το άρθρο 175 τρίτο εδάφιο,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (1),
Αφού ζήτησαν τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών,
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία (2),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1) |
Η πανδημία COVID-19 αποτελεί σημαντικό κλυδωνισμό για την παγκόσμια και την ενωσιακή οικονομία και έχει σημαντικό κοινωνικό και οικονομικό αντίκτυπο στα κράτη μέλη και τις περιφέρειες. Λόγω των αναγκαίων μέτρων ανάσχεσης, η οικονομική δραστηριότητα στην Ένωση μειώθηκε σημαντικά. Η συρρίκνωση του ΑΕΠ της Ένωσης το 2020 αναμένεται να ανέλθει σε περίπου 7,4 %, θα είναι δηλαδή πολύ εντονότερη από ό,τι κατά τη διάρκεια της χρηματοπιστωτικής κρίσης το 2009. Η επενδυτική δραστηριότητα έχει μειωθεί σημαντικά. Πρέπει να αντιμετωπιστούν τρωτά σημεία, όπως η υπερβολική εξάρτηση από μη διαφοροποιημένες εξωτερικές πηγές εφοδιασμού και η έλλειψη υποδομών ζωτικής σημασίας, ιδίως για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ), συμπεριλαμβανομένων των πολύ μικρών επιχειρήσεων, για παράδειγμα με τη διαφοροποίηση και την ενίσχυση των στρατηγικών αλυσίδων αξίας, ώστε να βελτιωθεί η απόκριση της Ένωσης σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, καθώς και η ανθεκτικότητα ολόκληρης της οικονομίας, διατηρώντας παράλληλα το άνοιγμα στον ανταγωνισμό και το εμπόριο, σύμφωνα με τους κανόνες της. Ακόμη και πριν από την πανδημία, παρότι η ανάκαμψη των δεικτών επενδύσεων ως προς το ΑΕΠ ήταν ορατή, εξακολουθούσε να βρίσκεται σε επίπεδα κατώτερα εκείνων που θα αναμένονταν κατά τη διάρκεια μιας ισχυρής ανάκαμψης και δεν επαρκούσε για να αντισταθμίσει τα έτη κατά τα οποία οι επενδύσεις ήταν ανεπαρκείς, μετά την κρίση του 2009. Το πιο σημαντικό είναι ότι τα τρέχοντα επίπεδα επενδύσεων και οι προβλέψεις δεν καλύπτουν τις ανάγκες των διαρθρωτικών επενδύσεων της Ένωσης για επανεκκίνηση και διατήρηση της μακροπρόθεσμης ανάπτυξης ενόψει της τεχνολογικής αλλαγής και της παγκόσμιας ανταγωνιστικότητας, μεταξύ άλλων όσον αφορά την καινοτομία, τις δεξιότητες, τις υποδομές, τις ΜΜΕ και την ανάγκη αντιμετώπισης βασικών κοινωνιακών προκλήσεων, όπως η βιωσιμότητα και η γήρανση του πληθυσμού. Κατά συνέπεια, προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι πολιτικής της Ένωσης και να στηριχθεί η ταχεία, βιώσιμη, χωρίς αποκλεισμούς, διαρκής και υγιής οικονομική ανάκαμψη, είναι αναγκαία η στήριξη για την αντιμετώπιση των αδυναμιών της αγοράς και των καταστάσεων μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων, καθώς και για τη μείωση των επενδυτικών κενών σε στοχευμένους τομείς. |
(2) |
Έχει επισημανθεί από τις αξιολογήσεις ότι η ποικιλία των χρηματοδοτικών μέσων που υλοποιήθηκαν εντός του Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου 2014-2020 οδήγησε σε ορισμένες επικαλύψεις στο πεδίο εφαρμογής τους. Αυτή η ποικιλία έχει προκαλέσει περιπλοκότητα για τους ενδιάμεσους φορείς και τους τελικούς αποδέκτες, οι οποίοι έρχονται αντιμέτωποι με διαφορετικούς κανόνες επιλεξιμότητας και υποβολής εκθέσεων. Επίσης, η απουσία συμβατών κανόνων έχει παρεμποδίσει τον συνδυασμό διαφορετικών ενωσιακών ταμείων, μολονότι οι συνδυασμοί αυτοί θα ήταν επωφελείς για την ενίσχυση έργων που απαιτούν διαφορετικά είδη χρηματοδότησης. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να συσταθεί ένα ενιαίο ταμείο, το ταμείο InvestEU, που θα βασίζεται στην εμπειρία του Ευρωπαϊκού Ταμείου Στρατηγικών Επενδύσεων (ΕΤΣΕ), το οποίο δημιουργήθηκε στο πλαίσιο του επενδυτικού σχεδίου για την Ευρώπη. Το ταμείο InvestEU θα παρέχει αποτελεσματικότερη στήριξη στους τελικούς αποδέκτες μέσω της ενσωμάτωσης και της απλούστευσης της χρηματοδότησης που προσφέρεται στο πλαίσιο ενός ενιαίου μηχανισμού εγγύησης από τον προϋπολογισμό, βελτιώνοντας έτσι τον αντίκτυπο της στήριξης της Ένωσης και μειώνοντας παράλληλα τις δαπάνες από τον προϋπολογισμό που επιβαρύνουν την Ένωση. |
(3) |
Τα τελευταία χρόνια, η Ένωση έχει υιοθετήσει φιλόδοξες στρατηγικές για την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς και την τόνωση της βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης και της απασχόλησης. Στις εν λόγω στρατηγικές περιλαμβάνονται: η «Ευρώπη 2020 – Στρατηγική για έξυπνη, διατηρήσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη» της 3ης Μαρτίου 2010, το «Σχέδιο δράσης για την οικοδόμηση μιας Ένωσης Κεφαλαιαγορών» της 30ής Σεπτεμβρίου 2015, «Το κλείσιμο του κύκλου – Ένα σχέδιο δράσης της ΕΕ για την κυκλική οικονομία» της 2ας Δεκεμβρίου 2015, η «Ευρωπαϊκή στρατηγική για την κινητικότητα χαμηλών εκπομπών» της 20ής Ιουλίου 2016, η «Διαστημική στρατηγική για την Ευρώπη» της 26ης Οκτωβρίου 2016, η «Καθαρή ενέργεια για όλους τους Ευρωπαίους» της 30ής Νοεμβρίου 2016, το «Σχέδιο δράσης για την ευρωπαϊκή άμυνα» της 30ής Νοεμβρίου 2016, η «Δημιουργία του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας» της 7ης Ιουνίου 2017, η «Διοργανική διακήρυξη για τον ευρωπαϊκό πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων» της 13ης Δεκεμβρίου 2017, το «Νέο ευρωπαϊκό θεματολόγιο για τον πολιτισμό» της 22ας Μαΐου 2018, η «Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία» της 11ης Δεκεμβρίου 2019, το «επενδυτικό σχέδιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας» της 14ης Ιανουαρίου 2020, «Μια ισχυρή κοινωνική Ευρώπη για δίκαιες μεταβάσεις» της 14ης Ιανουαρίου 2020, η «Στρατηγική για τη Διαμόρφωση του ψηφιακού μέλλοντος της Ευρώπης», η «Ευρωπαϊκή στρατηγική για τα δεδομένα» και η λευκή βίβλος «Για την τεχνητή νοημοσύνη - Μια ευρωπαϊκή προσέγγιση στην αριστεία και την εμπιστοσύνη» της 19ης Φεβρουαρίου 2020, «Μια νέα βιομηχανική στρατηγική για την Ευρώπη» της 10ης Μαρτίου 2020 και η «Στρατηγική για τις ΜΜΕ για μια βιώσιμη και ψηφιακή Ευρώπη» της 10ης Μαρτίου 2020. Το ταμείο InvestEU θα πρέπει να αξιοποιήσει και να ενισχύσει τις συνέργειες μεταξύ των εν λόγω αλληλοσυνδεόμενων στρατηγικών στηρίζοντας τις επενδύσεις και την πρόσβαση σε χρηματοδότηση. Επιπλέον, η Ένωση εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΕ) 2020/852 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3). |
(4) |
Σε ενωσιακό επίπεδο, το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο συντονισμού της οικονομικής πολιτικής αποτελεί το πλαίσιο για τον προσδιορισμό εθνικών μεταρρυθμιστικών προτεραιοτήτων και την παρακολούθηση της υλοποίησής τους. Τα κράτη μέλη, κατά περίπτωση σε συνεργασία με τις τοπικές και περιφερειακές αρχές, αναπτύσσουν τις δικές τους εθνικές πολυετείς επενδυτικές στρατηγικές για τη στήριξη των εν λόγω μεταρρυθμιστικών προτεραιοτήτων. Οι στρατηγικές θα πρέπει να ανακοινώνονται παράλληλα με τα ετήσια εθνικά προγράμματα μεταρρυθμίσεων ως μέσο περιγραφής και συντονισμού των επενδυτικών σχεδίων προτεραιότητας που πρόκειται να λάβουν στήριξη μέσω εθνικής ή ενωσιακής χρηματοδότησης, ή και των δύο. Οι στρατηγικές αυτές θα πρέπει επίσης να χρησιμοποιούν ενωσιακή χρηματοδότηση με συνεκτικό τρόπο και να μεγιστοποιούν την προστιθέμενη αξία της χρηματοδοτικής στήριξης που πρόκειται να ληφθεί, ιδίως από τα ευρωπαϊκά διαρθρωτικά και επενδυτικά ταμεία, τον Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας που θεσπίστηκε από τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4) και το πρόγραμμα InvestEU. |
(5) |
Το ταμείο InvestEU αναμένεται να συμβάλλει στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και της κοινωνικο-οικονομικής σύγκλισης και συνοχής της Ένωσης, μεταξύ άλλων στους τομείς της καινοτομίας και της ψηφιοποίησης, στην αποδοτική χρήση των πόρων, σύμφωνα με την κυκλική οικονομία, στη βιωσιμότητα και την αποφυγή αποκλεισμών στην οικονομική ανάπτυξη της Ένωσης και στην κοινωνική ανθεκτικότητα και ολοκλήρωση των κεφαλαιαγορών της Ένωσης, μεταξύ άλλων μέσω λύσεων για την αντιμετώπιση του κατακερματισμού των κεφαλαιαγορών της Ένωσης και για τη διαφοροποίηση των πηγών χρηματοδότησης για τις επιχειρήσεις της Ένωσης. Για τον σκοπό αυτό, το ταμείο InvestEU θα πρέπει να στηρίζει έργα που είναι βιώσιμα από τεχνική και οικονομική άποψη, παρέχοντας ένα πλαίσιο για τη χρήση χρεωστικών μέσων, μέσων επιμερισμού του κινδύνου και συμμετοχικών και οιονεί συμμετοχικών τίτλων με τη στήριξη εγγύησης από τον προϋπολογισμό της Ένωσης και χρηματοδοτικών συνεισφορών από τους εταίρους υλοποίησης, ανάλογα με την περίπτωση. Το ταμείο InvestEU θα πρέπει να λειτουργεί με γνώμονα τη ζήτηση, ενώ ταυτόχρονα να εστιάζει στην παροχή στρατηγικών, μακροπρόθεσμων οφελών σε βασικούς τομείς πολιτικής της Ένωσης, οι οποίοι διαφορετικά θα λάμβαναν ανεπαρκή ή καμία χρηματοδότηση, συμβάλλοντας έτσι στην επίτευξη των στόχων πολιτικής της Ένωσης. Η στήριξη από το ταμείο InvestEU θα πρέπει να καλύπτει ευρύ φάσμα τομέων και περιφερειών, αλλά να αποφεύγει την υπερβολική τομεακή ή γεωγραφική συγκέντρωση, θα πρέπει δε να διευκολύνει την πρόσβαση σε χρηματοδότηση για έργα που συνίστανται από οντότητες εταίρων σε πολλαπλές περιφέρειες ανά την Ένωση, συμπεριλαμβανομένων έργων που προωθούν την ανάπτυξη δικτύων, συνεργατικών σχηματισμών και κόμβων ψηφιακής καινοτομίας. |
(6) |
Ο πολιτιστικός και ο δημιουργικός τομέας αποτελούν βασικούς καθώς και ταχέως αναπτυσσόμενους τομείς στην Ένωση, και μπορούν να παίξουν σημαντικό ρόλο στη διασφάλιση βιώσιμης ανάκαμψης, παράγοντας τόσο οικονομική όσο και πολιτιστική αξία από τη διανοητική ιδιοκτησία και την ατομική δημιουργικότητα. Ωστόσο, οι περιορισμοί στις κοινωνικές επαφές που εφαρμόστηκαν κατά τη διάρκεια της κρίσης COVID-19 είχαν σημαντικές αρνητικές οικονομικές επιπτώσεις στους εν λόγω τομείς. Επιπλέον, ο άυλος χαρακτήρας των στοιχείων του ενεργητικού στους εν λόγω τομείς περιορίζει την πρόσβαση των ΜΜΕ και των οργανισμών από τους τομείς αυτούς σε ιδιωτική χρηματοδότηση, η οποία είναι απαραίτητη για την πραγματοποίηση επενδύσεων, την επέκταση και τον ανταγωνισμό σε διεθνές επίπεδο. Το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει να συνεχίσει να διευκολύνει την πρόσβαση των ΜΜΕ και των οργανισμών του εν λόγω τομέα σε χρηματοδότηση. Οι τομείς του πολιτισμού και της δημιουργίας, των οπτικοακουστικών μέσων και των μέσων ενημέρωσης είναι ουσιώδεις για την ελευθερία του λόγου και την πολιτιστική πολυμορφία και τη δημιουργία δημοκρατικών και συνεκτικών κοινωνιών στην ψηφιακή εποχή, συνιστούν δε εγγενές στοιχείο της κυριαρχίας και της αυτονομίας μας. Οι επενδύσεις στους εν λόγω τομείς θα διαμορφώσουν την ανταγωνιστικότητά τους και την μακροπρόθεσμη ικανότητά τους για παραγωγή και διανομή ποιοτικού περιεχομένου σε ευρύ κοινό πέραν των εθνικών συνόρων. |
(7) |
Με στόχο την προώθηση της ανάπτυξης, των επενδύσεων και της απασχόλησης κατά τρόπο βιώσιμο και χωρίς αποκλεισμούς και, ως εκ τούτου, τη συμβολή στη βελτίωση της ευημερίας, τη δικαιότερη κατανομή του εισοδήματος και την ενίσχυση της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής συνοχής στην Ένωση, το ταμείο InvestEU θα πρέπει να στηρίζει επενδύσεις σε υλικά και άυλα στοιχεία, συμπεριλαμβανομένης της πολιτιστικής κληρονομιάς. Τα έργα που χρηματοδοτούνται από το ταμείο InvestEU θα πρέπει να πληρούν τα περιβαλλοντικά και κοινωνικά πρότυπα της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των προτύπων για τα εργασιακά δικαιώματα. Οι παρεμβάσεις μέσω του ταμείου InvestEU θα πρέπει να συμπληρώνουν την ενωσιακή στήριξη που παρέχεται μέσω επιχορηγήσεων. |
(8) |
Η Ένωση προσυπέγραψε τους στόχους που ορίζονται στο θεματολόγιο των Ηνωμένων Εθνών για τη βιώσιμη ανάπτυξη με ορίζοντα το 2030 («θεματολόγιο 2030»), τους σχετικούς στόχους βιώσιμης ανάπτυξης (ΣΒΑ) και τη συμφωνία του Παρισιού που εγκρίθηκε δυνάμει της σύμβασης-πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή (5) («συμφωνία του Παρισιού»), καθώς και το Πλαίσιο Σεντάι για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών το διάστημα 2015-2030. Για την επίτευξη των στόχων αυτών, καθώς και των στόχων που καθορίζονται στις περιβαλλοντικές πολιτικές της Ένωσης, η δράση για την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης πρέπει να ενισχυθεί σημαντικά. Ως εκ τούτου, οι αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης θα πρέπει να αποτελούν βασικό χαρακτηριστικό του σχεδιασμού του ταμείου InvestEU. |
(9) |
Το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει να συμβάλλει στην οικοδόμηση ενός βιώσιμου χρηματοδοτικού συστήματος στην Ένωση, το οποίο υποστηρίζει τον αναπροσανατολισμό των ιδιωτικών κεφαλαίων προς βιώσιμες επενδύσεις σύμφωνα με τους στόχους που καθορίζονται στην ανακοίνωση της Επιτροπής, της 8ης Μαρτίου 2018, με τίτλο «Σχέδιο δράσης: Χρηματοδότηση της αειφόρου ανάπτυξης» και την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 14ης Ιανουαρίου 2020, σχετικά με το επενδυτικό σχέδιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας. |
(10) |
Λαμβάνοντας υπόψη τη σημασία της αντιμετώπισης της αλλαγής του κλίματος, σύμφωνα με τις δεσμεύσεις της ΕΕ για την εφαρμογή της συμφωνίας του Παρισιού και τη δέσμευσή της για την υλοποίηση των στόχων βιώσιμης ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών καθώς και του στόχου κλιματικής ουδετερότητας της ΕΕ έως το 2050 και των νέων κλιματικών στόχων της Ένωσης για το 2030, οι δράσεις στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να συμβάλλουν στην επίτευξη του στόχου να κατευθύνεται το 30 % του συνόλου των δαπανών του ΠΔΠ στην ενσωμάτωση κλιματικών στόχων, καθώς και στη φιλοδοξία να περιλαμβάνει ο προϋπολογισμός δαπάνες για τη βιοποικιλότητα σε ποσοστό 7,5 % το 2024 και 10 % το 2026 και το 2027, λαμβανομένων υπόψη των υφιστάμενων αλληλεπικαλύψεων μεταξύ των στόχων για το κλίμα και τη βιοποικιλότητα. Οι δράσεις στο πλαίσιο του προγράμματος InvestEU αναμένεται να συμβάλουν στην επίτευξη των κλιματικών στόχων σε ποσοστό τουλάχιστον 30 % του συνολικού χρηματοδοτικού κονδυλίου του προγράμματος InvestEU. |
(11) |
Η συνεισφορά του ταμείου InvestEU στην επίτευξη του κλιματικού στόχου θα παρακολουθείται μέσω ενός ενωσιακού συστήματος παρακολούθησης του κλίματος που θα αναπτυχθεί από την Επιτροπή σε συνεργασία με δυνητικούς εταίρους υλοποίησης, με τη δέουσα χρήση των κριτηρίων που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2020/852 προκειμένου να διαπιστώνεται κατά πόσον μια οικονομική δραστηριότητα είναι περιβαλλοντικά βιώσιμη. Το πρόγραμμα InvestEU αναμένεται επίσης να συμβάλει στην εφαρμογή άλλων πτυχών των ΣΒΑ. |
(12) |
Σύμφωνα με την έκθεση του 2018 για τους παγκόσμιους κινδύνους, που εξέδωσε το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, πέντε από τους δέκα σημαντικότερους κινδύνους οι οποίοι απειλούν την παγκόσμια οικονομία σχετίζονται με το περιβάλλον. Στους εν λόγω κινδύνους συγκαταλέγονται η ρύπανση της ατμόσφαιρας, του εδάφους, των εσωτερικών υδάτων και των ωκεανών, τα ακραία καιρικά φαινόμενα, η απώλεια βιοποικιλότητας και οι αποτυχίες μετριασμού της κλιματικής αλλαγής και προσαρμογής σε αυτήν. Οι περιβαλλοντικές αρχές αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των Συνθηκών και πολλών από τις πολιτικές της Ένωσης. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να προωθείται η ενσωμάτωση περιβαλλοντικών στόχων σε πράξεις που σχετίζονται με το ταμείο InvestEU. Η προστασία του περιβάλλοντος και η πρόληψη και διαχείριση των σχετικών κινδύνων θα πρέπει να ενσωματώνονται στην προετοιμασία και την υλοποίηση των επενδύσεων. Η Ένωση θα πρέπει επίσης να παρακολουθεί τις δαπάνες που σχετίζονται με τη βιοποικιλότητα και τον έλεγχο της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, προκειμένου να εκπληρώνει τις υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων βάσει της σύμβασης για τη βιολογική ποικιλότητα (6) και βάσει της οδηγίας (ΕΕ) 2016/2284 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (7). Ως εκ τούτου, οι επενδύσεις που κατανέμονται σε στόχους περιβαλλοντικής βιωσιμότητας θα πρέπει να παρακολουθούνται με τη χρήση κοινών μεθοδολογιών οι οποίες συνάδουν με τις μεθοδολογίες που αναπτύσσονται στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων της Ένωσης τα οποία εφαρμόζονται για τη διαχείριση του κλίματος, της βιοποικιλότητας και της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, ώστε να είναι δυνατή η αξιολόγηση των επιμέρους και συνδυασμένων επιπτώσεων των επενδύσεων στις βασικές συνιστώσες του φυσικού κεφαλαίου, ήτοι του αέρα, του νερού, της γης και της βιοποικιλότητας. |
(13) |
Τα επενδυτικά έργα που λαμβάνουν σημαντική ενωσιακή στήριξη, ιδίως στον τομέα των υποδομών, θα πρέπει να ελέγχονται από τον εταίρο υλοποίησης για να διαπιστώνεται κατά πόσον έχουν περιβαλλοντικό, κλιματικό ή κοινωνικό αντίκτυπο. Τα επενδυτικά έργα που έχουν τέτοιο αντίκτυπο θα πρέπει να υπόκεινται σε έλεγχο βιωσιμότητας σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές που θα πρέπει να εκπονήσει η Επιτροπή σε στενή συνεργασία με δυνητικούς εταίρους υλοποίησης στο πλαίσιο του προγράμματος InvestEU. Οι εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές θα πρέπει να χρησιμοποιούν με κατάλληλο τρόπο τα κριτήρια που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2020/852 προκειμένου να διαπιστώνεται κατά πόσον μια οικονομική δραστηριότητα είναι περιβαλλοντικά βιώσιμη, συμπεριλαμβανομένης της αρχής της μη πρόκλησης σημαντικής ζημίας, και συνάδει με τις κατευθυντήριες γραμμές που έχουν εκπονηθεί για άλλα προγράμματα της Ένωσης. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, οι εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές θα πρέπει να περιλαμβάνουν κατάλληλες διατάξεις για την αποφυγή περιττού διοικητικού φόρτου, ενώ τα έργα που είναι κάτω από ένα ορισμένο μέγεθος, το οποίο θα οριστεί στις κατευθυντήριες γραμμές, θα πρέπει να εξαιρούνται από τον έλεγχο της βιωσιμότητας. Όταν ο εταίρος υλοποίησης καταλήγει στο συμπέρασμα ότι δεν χρειάζεται να διενεργηθεί έλεγχος βιωσιμότητας, θα πρέπει να παρέχει αιτιολόγηση στην Επιτροπή Επενδύσεων που έχει συσταθεί για το ταμείο InvestEU («η Επιτροπή Επενδύσεων»). Πράξεις που δεν συνάδουν με την επίτευξη των στόχων για το κλίμα δεν θα πρέπει να είναι επιλέξιμες για στήριξη δυνάμει του παρόντος κανονισμού. |
(14) |
Τα χαμηλά ποσοστά επενδύσεων υποδομών στην Ένωση κατά τη διάρκεια της χρηματοπιστωτικής κρίσης, και εκ νέου κατά τη διάρκεια της κρίσης COVID-19, έχουν υπονομεύσει τις δυνατότητες της Ένωσης για τόνωση της βιώσιμης ανάπτυξης, των προσπαθειών της για κλιματική ουδετερότητα, της ανταγωνιστικότητάς της και της σύγκλισης, καθώς και της δημιουργίας θέσεων εργασίας. Το γεγονός αυτό δημιουργεί επίσης τον κίνδυνο παγίωσης των ανισορροπιών, των αποκλίσεων και των ανισοτήτων εντός και μεταξύ των κρατών μελών, με επιπτώσεις στη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη σε ενωσιακό, εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο. Οι μεγάλες επενδύσεις σε υποδομές της Ένωσης, ιδίως όσον αφορά τη διασύνδεση και την ενεργειακή απόδοση, καθώς και για τη δημιουργία ενός Ενιαίου Ευρωπαϊκού Χώρου Μεταφορών, είναι ουσιαστικής σημασίας για την επίτευξη των στόχων βιωσιμότητας της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των δεσμεύσεων της Ένωσης για την επίτευξη των ΣΒΑ, και των στόχων για την ενέργεια και το κλίμα για το 2030. Ως εκ τούτου, η στήριξη από το ταμείο InvestEU θα πρέπει να στοχεύει σε επενδύσεις στον τομέα των μεταφορών, της ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων της ενεργειακής απόδοσης και των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και άλλων ασφαλών και βιώσιμων πηγών ενέργειας χαμηλών εκπομπών, των περιβαλλοντικών υποδομών, των σχετικών με τη δράση για το κλίμα υποδομών, των ναυτιλιακών υποδομών και των ψηφιακών υποδομών, συμπεριλαμβανομένης της ταχείας και υπερταχείας ευρυζωνικής συνδεσιμότητας σε ολόκληρη την Ένωση, προκειμένου να επιταχυνθεί ο ψηφιακός μετασχηματισμός της οικονομίας της Ένωσης. Το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει να δώσει προτεραιότητα σε τομείς με ανεπαρκείς επενδύσεις καθώς και σε τομείς στους οποίους απαιτούνται πρόσθετες επενδύσεις. Για να μεγιστοποιηθεί ο αντίκτυπος και η προστιθέμενη αξία της χρηματοδοτικής στήριξης της Ένωσης, είναι σκόπιμο να προωθηθεί μια ορθολογική επενδυτική διαδικασία που επιτρέπει να προβάλλεται η σειρά έργων και να μεγιστοποιούνται οι συνέργειες μεταξύ των σχετικών προγραμμάτων της Ένωσης σε τομείς όπως οι μεταφορές, η ενέργεια και η ψηφιοποίηση. Λαμβάνοντας υπόψη τις απειλές για την ασφάλεια και την προστασία, τα επενδυτικά έργα που λαμβάνουν ενωσιακή στήριξη θα πρέπει να περιλαμβάνουν μέτρα για την ανθεκτικότητα των υποδομών, συμπεριλαμβανομένης της συντήρησης και της ασφάλειας των υποδομών, θα πρέπει δε να λαμβάνουν υπόψη τις αρχές για την προστασία των πολιτών σε δημόσιους χώρους. Τούτο θα πρέπει να είναι συμπληρωματικό ως προς τις προσπάθειες άλλων ταμείων της Ένωσης που παρέχουν στήριξη για συστατικά στοιχεία ασφάλειας των επενδύσεων σε δημόσιους χώρους, μεταφορές, ενέργεια και άλλες υποδομές ζωτικής σημασίας, όπως το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης. |
(15) |
Κατά περίπτωση, το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει να συμβάλλει στην επίτευξη των στόχων της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (8) και του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (9), και να προωθεί την ενεργειακή απόδοση στις επενδυτικές αποφάσεις. |
(16) |
Η γνήσια πολυτροπικότητα αποτελεί ευκαιρία για τη δημιουργία ενός αποδοτικού και φιλικού προς το περιβάλλον δικτύου μεταφορών που θα χρησιμοποιεί το μέγιστο δυναμικό όλων των μεταφορικών μέσων και θα δημιουργεί συνέργειες μεταξύ τους. Το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει να στηρίζει επενδύσεις σε κόμβους πολυτροπικών μεταφορών, οι οποίοι – παρά τις σημαντικές οικονομικές δυνατότητες και την επιχειρησιακή σκοπιμότητα που έχουν – ενέχουν σημαντικό κίνδυνο για τους ιδιώτες επενδυτές. Το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει επίσης να συμβάλει στον σχεδιασμό και τη χρήση ευφυών συστημάτων μεταφορών (ITS). Το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει να συνεισφέρει στην ενίσχυση των προσπαθειών να σχεδιαστούν και να εφαρμοστούν τεχνολογίες που συμβάλλουν στη βελτίωση της ασφάλειας των οχημάτων και της οδικής υποδομής. |
(17) |
Το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει να συμβάλει στις πολιτικές της Ένωσης όσον αφορά τις θάλασσες και τους ωκεανούς μέσω της ανάπτυξης έργων και επιχειρήσεων στον τομέα της γαλάζιας οικονομίας και μέσω των αρχών χρηματοδότησης της βιώσιμης γαλάζιας οικονομίας. Τούτο μπορεί να περιλαμβάνει παρεμβάσεις στον τομέα της ναυτιλιακής επιχειρηματικότητας και βιομηχανίας, της καινοτόμου και ανταγωνιστικής ναυτιλιακής βιομηχανίας, καθώς και στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών θαλάσσιας ενέργειας και της κυκλικής οικονομίας. |
(18) |
Μολονότι το επίπεδο των συνολικών επενδύσεων στην Ένωση αυξανόταν πριν από την κρίση COVID-19, οι επενδύσεις σε δραστηριότητες υψηλότερου κινδύνου, όπως η έρευνα και η καινοτομία, εξακολουθούσαν να είναι ανεπαρκείς και αναμένεται τώρα να έχουν πληγεί σημαντικά λόγω της κρίσης. Η έρευνα και η καινοτομία θα διαδραματίσουν καίριο ρόλο στην υπέρβαση της κρίσης, την παγίωση της ανθεκτικότητας της Ένωσης για την αντιμετώπιση μελλοντικών προκλήσεων, και τη δημιουργία των αναγκαίων τεχνολογιών για την υλοποίηση των ενωσιακών πολιτικών και στόχων. Το ταμείο InvestEU θα πρέπει να συμβάλει στην επίτευξη του γενικού στόχου να επενδύεται τουλάχιστον το 3 % του ΑΕΠ της Ένωσης στην έρευνα και την καινοτομία. Για την επίτευξη αυτού του στόχου θα χρειαστεί τα κράτη μέλη και ο ιδιωτικός τομέας να προχωρήσουν στις δικές τους ενισχυμένες επενδυτικές δράσεις στην έρευνα, την ανάπτυξη και την καινοτομία, προκειμένου να αποφευχθούν οι ανεπαρκείς επενδύσεις στους τομείς της έρευνας και της καινοτομίας, οι οποίες επιδρούν αρνητικά στην οικονομική και βιομηχανική ανταγωνιστικότητα της Ένωσης καθώς και στην ποιότητα ζωής των πολιτών της. Το ταμείο InvestEU θα πρέπει να παρέχει κατάλληλα χρηματοπιστωτικά προϊόντα για να καλύπτει διάφορα στάδια του κύκλου καινοτομίας και ευρύ φάσμα ενδιαφερόμενων μερών, ιδίως δε να επιτρέπει την αναβάθμιση και τη χρήση λύσεων σε εμπορική κλίμακα στην Ένωση, προκειμένου να καταστούν οι λύσεις αυτές ανταγωνιστικές στις παγκόσμιες αγορές και να προαχθεί η αριστεία της Ένωσης στις βιώσιμες τεχνολογίες σε παγκόσμιο επίπεδο, σε συνέργεια με το πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη» που πρέπει να θεσπιστεί με κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση του «Ορίζων Ευρώπη» – προγράμματος-πλαίσιο για την έρευνα και την καινοτομία, τη διαμόρφωση των κανόνων του για τη συμμετοχή και τη διάδοση, και την κατάργηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1290/2013 και (ΕΕ) αριθ. 1291/2013 («ο κανονισμός Ορίζων Ευρώπη»), συμπεριλαμβανομένου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Καινοτομίας. Εν προκειμένω, η εμπειρία που αποκτήθηκε από τα χρηματοδοτικά μέσα, όπως το «InnovFin – Χρηματοδοτήσεις της ΕΕ για την καινοτομία», που αναπτύχθηκε στο πλαίσιο του προγράμματος «Ορίζων 2020» για τη διευκόλυνση και την επίσπευση της πρόσβασης σε χρηματοδότηση για καινοτόμες επιχειρήσεις, θα πρέπει να αποτελέσει την κατεξοχήν βάση για την επίτευξη αυτής της στοχοθετημένης στήριξης. |
(19) |
Ο τουρισμός, συμπεριλαμβανομένου του κλάδου της φιλοξενίας, έχει μεγάλη σημασία για την ενωσιακή οικονομία και επί του παρόντος αντιμετωπίζει ιδιαίτερα σοβαρή συρρίκνωση λόγω της πανδημίας COVID-19. Η συρρίκνωση αυτή είναι ιδιαίτερα επιζήμια για τις ΜΜΕ και τις οικογενειακές επιχειρήσεις και έχει οδηγήσει σε υψηλά ποσοστά ανεργίας. Το πρόγραμμα InvestEU αναμένεται να συμβάλει στην ενίσχυση της ανάκαμψης, της μακροπρόθεσμης ανταγωνιστικότητας και της βιωσιμότητας του τομέα, και των αλυσίδων αξίας του, μέσω της στήριξης επιχειρήσεων που προωθούν τον βιώσιμο, καινοτόμο και ψηφιακό τουρισμό, συμπεριλαμβανομένων καινοτόμων μέτρων για τη μείωση του κλιματικού και περιβαλλοντικού αποτυπώματος του τομέα. |
(20) |
Χρειάζεται επειγόντως σημαντική προσπάθεια για την πραγματοποίηση επενδύσεων στον ψηφιακό μετασχηματισμό, ώστε αυτός να προωθηθεί, και για την κατανομή των οφελών του σε όλους τους πολίτες και τις επιχειρήσεις της Ένωσης. Το ισχυρό πλαίσιο πολιτικής της στρατηγικής για την ψηφιακή ενιαία αγορά θα πρέπει τώρα να συνοδευτεί από επενδύσεις παρόμοιας φιλοδοξίας, μεταξύ άλλων στην τεχνητή νοημοσύνη, σύμφωνα με το πρόγραμμα «Ψηφιακή Ευρώπη» που πρέπει να θεσπιστεί με κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση του προγράμματος Ψηφιακή Ευρώπη και την κατάργηση της απόφασης (ΕΕ) 2015/2240. |
(21) |
Οι ΜΜΕ αντιπροσωπεύουν το 99 % και πλέον των επιχειρήσεων στην Ένωση και η οικονομική τους αξία είναι σημαντική και κρίσιμη. Ωστόσο, αντιμετωπίζουν δυσκολίες κατά την πρόσβαση σε χρηματοδότηση λόγω του εκτιμώμενου υψηλού κινδύνου που ενέχουν και της έλλειψης επαρκών εγγυήσεων. Δημιουργούνται επίσης πρόσθετες προκλήσεις δεδομένου ότι οι ΜΜΕ και οι επιχειρήσεις της κοινωνικής οικονομίας οφείλουν να παραμείνουν ανταγωνιστικές μέσω συμμετοχής σε δραστηριότητες ψηφιοποίησης, διεθνοποίησης, μετασχηματισμού σε μια λογική κυκλικής οικονομίας, δραστηριοτήτων καινοτομίας και αναβάθμισης των δεξιοτήτων του εργατικού δυναμικού τους. Οι ΜΜΕ έχουν πληγεί σοβαρά από την κρίση COVID-19. Επιπλέον, οι ΜΜΕ και οι επιχειρήσεις της κοινωνικής οικονομίας έχουν πρόσβαση σε πιο περιορισμένο σύνολο πηγών χρηματοδότησης από ό,τι οι μεγαλύτερες επιχειρήσεις, επειδή συνήθως δεν εκδίδουν ομόλογα και έχουν περιορισμένη μόνο πρόσβαση σε χρηματιστήρια και μεγάλους θεσμικούς επενδυτές. Καινοτόμες λύσεις, όπως η απόκτηση επιχειρηματικού ή ιδιοκτησιακού μεριδίου των εργαζομένων σε μια επιχείρηση, είναι επίσης ολοένα και περισσότερο συνήθεις για τις ΜΜΕ και τις επιχειρήσεις της κοινωνικής οικονομίας. Η δυσκολία πρόσβασης σε χρηματοδότηση είναι ακόμη μεγαλύτερη για τις ΜΜΕ των οποίων οι δραστηριότητες επικεντρώνονται σε άυλα στοιχεία ενεργητικού. Οι ΜΜΕ στην Ένωση εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις τράπεζες και από τον δανεισμό με τη μορφή υπεραναλήψεων από τραπεζικούς λογαριασμούς, τραπεζικών δανείων ή χρηματοδοτικών μισθώσεων. Η στήριξη των ΜΜΕ που αντιμετωπίζουν τις ανωτέρω προκλήσεις με τη διευκόλυνση της πρόσβασής τους σε χρηματοδότηση και με την παροχή πιο διαφοροποιημένων πηγών χρηματοδότησης είναι αναγκαία για να αυξηθεί η ικανότητα των ΜΜΕ να χρηματοδοτούν τη δημιουργία τους, καθώς και την ανάπτυξη, την καινοτομία και τη βιώσιμη ανάπτυξη, να διασφαλίζουν την ανταγωνιστικότητά τους και την αντοχή τους έναντι οικονομικών κλυδωνισμών, ώστε η οικονομία και το χρηματοπιστωτικό σύστημα να γίνονται πιο ανθεκτικά σε περιόδους οικονομικής κάμψης και να διατηρείται η ικανότητα των ΜΜΕ να δημιουργούν θέσεις εργασίας και κοινωνική ευημερία. Ο παρών κανονισμός συμπληρώνει επίσης τις πρωτοβουλίες που έχουν ήδη αναληφθεί στο πλαίσιο της Ένωσης Κεφαλαιαγορών. Το ταμείο InvestEU θα πρέπει, συνεπώς, να βασίζεται σε επιτυχημένα προγράμματα της Ένωσης, όπως το πρόγραμμα για την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και τις ΜΜΕ (COSME)· να παρέχει στήριξη σε ψηφιακές νεοφυείς επιχειρήσεις και καινοτόμες ΜΜΕ, ώστε να είναι σε θέση να ανταγωνίζονται και να επεκτείνονται καλύτερα· να παρέχει κεφάλαια κίνησης και επενδύσεις καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής μιας εταιρείας· να παρέχει χρηματοδότηση για πράξεις χρηματοδοτικής μίσθωσης, και να παρέχει την ευκαιρία εστίασης σε συγκεκριμένα, πιο στοχευμένα, χρηματοπιστωτικά προϊόντα. Θα πρέπει επίσης να μεγιστοποιήσει την ικανότητα παρέμβασης δημόσιων/ιδιωτικών μέσων χρηματοδότησης, όπως το Ταμείο εισαγωγής στο χρηματιστήριο για τις ΜΜΕ, με στόχο τη στήριξη των ΜΜΕ μέσω της διοχέτευσης περισσότερων ιδιωτικών και δημόσιων ιδίων κεφαλαίων. |
(22) |
Όπως αναφέρεται στο έγγραφο προβληματισμού της Επιτροπής σχετικά με την κοινωνική διάσταση της Ευρώπης της 26ης Απριλίου 2017, την ανακοίνωση σχετικά με τον ευρωπαϊκό πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων, το ενωσιακό πλαίσιο για τη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία και την ανακοίνωση με τίτλο «Μια ισχυρή Ευρώπη για δίκαιες μεταβάσεις» της 14ης Ιανουαρίου 2020, η οικοδόμηση μιας πιο δίκαιης Ένωσης χωρίς αποκλεισμούς αποτελεί βασική προτεραιότητα της Ένωσης για την αντιμετώπιση της ανισότητας και την προώθηση πολιτικών κοινωνικής ένταξης στην Ευρώπη. Η ανισότητα των ευκαιριών επηρεάζει κυρίως την πρόσβαση στην εκπαίδευση, την κατάρτιση, τον πολιτισμό, την απασχόληση, την υγεία και τις κοινωνικές υπηρεσίες. Οι επενδύσεις σε οικονομικούς τομείς που σχετίζονται με την κοινωνία, τις δεξιότητες και το ανθρώπινο κεφάλαιο, καθώς και στην κοινωνική ένταξη των ευάλωτων πληθυσμών δύνανται να ενισχύσουν τις οικονομικές ευκαιρίες, ιδίως δε εάν υπάρχει συντονισμός σε επίπεδο Ένωσης. Η κρίση COVID-19 κατέστησε προφανές ότι υπάρχει σημαντική ανάγκη για επενδύσεις σε κοινωνικές υποδομές. Το ταμείο InvestEU θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί για τη στήριξη των επενδύσεων στην εκπαίδευση και την κατάρτιση, συμπεριλαμβανομένης της αναβάθμισης και αναπροσαρμογής των δεξιοτήτων των εργαζομένων, μεταξύ άλλων σε περιφέρειες που εξαρτώνται από μια οικονομία έντασης άνθρακα και επηρεάζονται από τη διαρθρωτική μετάβαση σε μια οικονομία χαμηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα. Θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί για τη στήριξη έργων που έχουν θετικό κοινωνικό αντίκτυπο και ενισχύουν την κοινωνική ένταξη, συμβάλλοντας στην αύξηση της απασχόλησης, σε όλες τις περιφέρειες, ιδίως μεταξύ των ανειδίκευτων και των μακροχρόνια ανέργων, και στη βελτίωση της κατάστασης όσον αφορά την ισότητα των φύλων, τις ίσες ευκαιρίες, την εξάλειψη των διακρίσεων, την προσβασιμότητα, την αλληλεγγύη μεταξύ των γενεών, τον τομέα της υγείας και των κοινωνικών υπηρεσιών, την κοινωνική στέγαση, την έλλειψη στέγης, την ψηφιακή ένταξη, την ανάπτυξη της κοινότητας, τον ρόλο και τη θέση των νέων στην κοινωνία, καθώς και τα ευάλωτα άτομα, συμπεριλαμβανομένων των υπηκόων τρίτων χωρών. Το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει επίσης να στηρίζει τον ευρωπαϊκό πολιτισμό και τη δημιουργικότητα με κοινωνική στόχευση. |
(23) |
Η κρίση COVID-19 είχε ιδιαίτερα σοβαρό αντίκτυπο στις γυναίκες, τόσο από κοινωνική όσο και από οικονομική άποψη. Κατά συνέπεια, το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει να συμβάλει στην επίτευξη των πολιτικών της Ένωσης για την ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών, μεταξύ άλλων μέσω της αντιμετώπισης του ψηφιακού χάσματος μεταξύ των φύλων και της συμβολής στην ενθάρρυνση της γυναικείας δημιουργικότητας και του επιχειρηματικού δυναμικού. |
(24) |
Προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι αρνητικές επιπτώσεις των ριζικών αλλαγών των κοινωνιών της Ένωσης και της αγοράς εργασίας κατά την επόμενη δεκαετία, είναι απαραίτητες οι επενδύσεις στο ανθρώπινο κεφάλαιο, στις κοινωνικές υποδομές, στη μικροχρηματοδότηση, στη χρηματοδότηση ηθικών και κοινωνικών επιχειρήσεων και σε νέα επιχειρηματικά μοντέλα κοινωνικής οικονομίας, συμπεριλαμβανομένων των επενδύσεων κοινωνικού αντικτύπου και των συμβάσεων κοινωνικών αποτελεσμάτων. Το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει να ενισχύει το αναδυόμενο οικοσύστημα κοινωνικής αγοράς, αυξάνοντας την παροχή χρηματοδότησης, καθώς και την πρόσβαση σε αυτήν, για πολύ μικρές και κοινωνικές επιχειρήσεις, καθώς και φορείς κοινωνικής αλληλεγγύης, προκειμένου να καλύπτεται η ζήτηση εκείνων που την χρειάζονται πιο πολύ. Η έκθεση της ομάδας δράσης υψηλού επιπέδου για επενδύσεις σε κοινωνικές υποδομές στην Ευρώπη, του Ιανουαρίου 2018, με τίτλο «Ώθηση των επενδύσεων σε κοινωνικές υποδομές στην Ευρώπη» εντόπισε συνολικό επενδυτικό κενό ύψους τουλάχιστον 1,5 τρισεκατομμυρίων EUR σε κοινωνικές υποδομές και υπηρεσίες για την περίοδο από το 2018 έως το 2030, συμπεριλαμβανομένης της εκπαίδευσης, της κατάρτισης, της υγείας και της στέγασης. Απαιτείται συνεπώς στήριξη, μεταξύ άλλων και σε επίπεδο Ένωσης. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να αξιοποιηθεί η συλλογική ισχύς του δημόσιου κεφαλαίου, του εμπορικού κεφαλαίου, του φιλανθρωπικού κεφαλαίου, καθώς και η στήριξη από ιδρύματα και από εναλλακτικές κατηγορίες παρόχων χρηματοδότησης, όπως από εκπροσώπους της ηθικής, κοινωνικής και βιώσιμης οικονομίας, προκειμένου να στηριχθεί η ανάπτυξη της αλυσίδας αξίας της κοινωνικής αγοράς και να ενισχυθεί η αντοχή της Ένωσης. |
(25) |
Στην οικονομική κρίση που προκλήθηκε από την πανδημία COVID-19, η κατανομή των πόρων στην αγορά δεν είναι πλήρως αποτελεσματική και ο εκτιμώμενος κίνδυνος παρεμποδίζει σημαντικά τη ροή των ιδιωτικών επενδύσεων. Υπό αυτές τις συνθήκες, το βασικό χαρακτηριστικό του ταμείου InvestEU, ήτοι η ελαχιστοποίηση κινδύνου οικονομικά βιώσιμων έργων ώστε να προσελκύσουν ιδιωτική χρηματοδότηση, είναι ιδιαίτερα πολύτιμο, μεταξύ άλλων και προκειμένου να αντιμετωπιστεί ο κίνδυνος ασύμμετρης ανάκαμψης. Το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει να είναι σε θέση να παρέχει ζωτικής σημασίας στήριξη σε εταιρείες κατά τη φάση ανάκαμψης, συμπεριλαμβανομένης κεφαλαιακής στήριξης για ΜΜΕ που επλήγησαν από την κρίση COVID-19 και δεν ήταν ήδη προβληματικές υπό όρους κρατικών ενισχύσεων στο τέλος του 2019, και, ταυτόχρονα, να διασφαλίζει την ισχυρή εστίαση των επενδυτών στις μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες πολιτικές προτεραιότητες της Ένωσης, όπως η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, το επενδυτικό σχέδιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, η στρατηγική για τη διαμόρφωση του ψηφιακού μέλλοντος της Ευρώπης, η νέα βιομηχανική στρατηγική για την Ευρώπη, και η ισχυρή κοινωνική Ευρώπη για δίκαιες μεταβάσεις, λαμβάνοντας υπόψη την αρχή της «μη πρόκλησης σημαντικής ζημίας». Θα πρέπει να αυξήσει σημαντικά την ικανότητα ανάληψης κινδύνων της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ) και των εθνικών αναπτυξιακών τραπεζών και ιδρυμάτων και άλλων εταίρων υλοποίησης, ώστε να στηριχθεί η οικονομική ανάκαμψη. |
(26) |
Η σοβαρή συρρίκνωση του ΑΕΠ της Ένωσης λόγω της κρίσης COVID-19 καθιστά αναπόφευκτες τις αρνητικές κοινωνικές επιπτώσεις. Η πανδημία COVID-19 κατέδειξε την ανάγκη να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά και επειγόντως στρατηγικά τρωτά σημεία προκειμένου να βελτιωθεί η απόκριση της Ένωσης σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, καθώς και η ανθεκτικότητα και η βιωσιμότητα ολόκληρης της οικονομίας. Μόνο μια ανθεκτική, βιώσιμη, ολοκληρωμένη και χωρίς αποκλεισμούς οικονομία της Ένωσης μπορεί να διαφυλάξει την ακεραιότητα της εσωτερικής αγοράς και τους ισότιμους όρους ανταγωνισμού και προς όφελος των κρατών μελών και των περιφερειών που πλήττονται περισσότερο. |
(27) |
Το ταμείο InvestEU θα πρέπει να λειτουργεί μέσω τεσσάρων σκελών πολιτικής που αντανακλούν τις βασικές προτεραιότητες πολιτικής της Ένωσης, και συγκεκριμένα: βιώσιμες υποδομές· έρευνα, καινοτομία και ψηφιοποίηση· ΜΜΕ· και κοινωνικές επενδύσεις και δεξιότητες. |
(28) |
Μολονότι το σκέλος πολιτικής για τις ΜΜΕ θα πρέπει να εστιάζεται πρωτίστως στα οφέλη για τις ΜΜΕ, οι μικρές επιχειρήσεις μεσαίας κεφαλαιοποίησης θα πρέπει επίσης να είναι επιλέξιμες σε αυτό το πλαίσιο. Οι επιχειρήσεις μεσαίας κεφαλαιοποίησης θα πρέπει να είναι επιλέξιμες για στήριξη στο πλαίσιο των άλλων τριών σκελών πολιτικής. |
(29) |
Όπως ορίζεται στην Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία και στο επενδυτικό σχέδιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, πρέπει να θεσπιστεί ένας μηχανισμός δίκαιης μετάβασης, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι κοινωνικές, οικονομικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις της επίτευξης του στόχου της Ένωσης για το κλίμα έως το 2030 και του στόχου της για επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050. Ο εν λόγω μηχανισμός θα αποτελείται από τρεις πυλώνες, δηλαδή ένα Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης που πρέπει να θεσπιστεί με κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης («ο κανονισμός Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης») (πυλώνας 1), ένα ειδικό καθεστώς δίκαιης μετάβασης στο πλαίσιο του προγράμματος InvestEU (πυλώνας 2) και μια δανειακή διευκόλυνση του δημόσιου τομέα που πρέπει να θεσπιστεί με κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη δανειακή διευκόλυνση του δημόσιου τομέα στο πλαίσιο του Μηχανισμού Δίκαιης Μετάβασης («ο κανονισμός για τη δανειακή διευκόλυνση του δημόσιου τομέα για την περίοδο 2021-2027») (πυλώνας 3). Ο μηχανισμός αυτός θα πρέπει να εστιαστεί στις περιφέρειες που πλήττονται περισσότερο από τη μετάβαση λόγω της εξάρτησής τους από τα ορυκτά καύσιμα, συμπεριλαμβανομένων του άνθρακα, της τύρφης και του πετρελαιούχου σχιστόλιθου, ή από βιομηχανικές διεργασίες έντασης εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, και οι οποίες διαθέτουν λιγότερες ικανότητες χρηματοδότησης των απαραίτητων επενδύσεων. Το καθεστώς δίκαιης μετάβασης θα πρέπει επίσης να παρέχει στήριξη στη χρηματοδότηση για τη δημιουργία επενδύσεων προς όφελος των περιοχών δίκαιης μετάβασης. Ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU θα πρέπει να παρέχει στις αντίστοιχες περιοχές τη δυνατότητα να επωφελούνται από τεχνική βοήθεια. |
(30) |
Για την υλοποίηση του πυλώνα 2 στο πλαίσιο του μηχανισμού δίκαιης μετάβασης, θα πρέπει να θεσπιστεί ένα ειδικό καθεστώς δίκαιης μετάβασης στο πλαίσιο του προγράμματος InvestEU οριζόντια σε όλα τα σκέλη πολιτικής, το οποίο θα υποστηρίζει πρόσθετες επενδύσεις προς όφελος των περιοχών που προσδιορίζονται στα εδαφικά σχέδια δίκαιης μετάβασης, τα οποία θεσπίζονται σύμφωνα με τον κανονισμό Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης. Το εν λόγω καθεστώς θα πρέπει να επιτρέπει επενδύσεις σε ένα ευρύ φάσμα έργων, σύμφωνα με τα κριτήρια επιλεξιμότητας του προγράμματος InvestEU. Έργα σε περιοχές που προσδιορίζονται σε εδαφικά σχέδια δίκαιης μετάβασης ή έργα που ωφελούν τη μετάβαση των εν λόγω περιοχών, ακόμη και αν δεν βρίσκονται τα ίδια στις εν λόγω περιοχές, μπορούν να επωφεληθούν από το καθεστώς, αλλά μόνο όταν η χρηματοδότηση εκτός των περιοχών δίκαιης μετάβασης έχει καθοριστική σημασία για τη μετάβαση στις εν λόγω περιοχές. |
(31) |
Θα πρέπει να είναι δυνατή η στήριξη στρατηγικών επενδύσεων, συμπεριλαμβανομένων σημαντικών έργων κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος, στο πλαίσιο οποιουδήποτε σκέλους πολιτικής, ειδικότερα, στο πλαίσιο της πράσινης και ψηφιακής μετάβασης, της ενισχυμένης ανταγωνιστικότητας και ανθεκτικότητας, της προώθησης της επιχειρηματικότητας και της δημιουργίας θέσεων εργασίας, καθώς και της ενίσχυσης των στρατηγικών αλυσίδων αξίας. |
(32) |
Κάθε σκέλος πολιτικής θα πρέπει να αποτελείται από δύο συνιστώσες, δηλαδή τη συνιστώσα ΕΕ και τη συνιστώσα κράτους μέλους. Η συνιστώσα ΕΕ θα πρέπει να καλύπτει, κατά τρόπο αναλογικό, τις αδυναμίες της αγοράς ή τις καταστάσεις μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων σε επίπεδο Ένωσης ή κρατών μελών. Οι υποστηριζόμενες πράξεις θα πρέπει να έχουν σαφή ενωσιακή προστιθέμενη αξία. Η συνιστώσα κράτους μέλους θα πρέπει να παρέχει στα κράτη μέλη καθώς και στις περιφερειακές αρχές, μέσω του οικείου κράτους μέλους, τη δυνατότητα να συνεισφέρουν μέρος των πόρων τους από τα ταμεία υπό επιμερισμένη διαχείριση στις προβλέψεις για την εγγύηση της ΕΕ και να χρησιμοποιούν την εγγύηση της ΕΕ για χρηματοδοτικές ή επενδυτικές πράξεις προς αντιμετώπιση ειδικών αδυναμιών της αγοράς ή καταστάσεων μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων στην επικράτειά τους, μεταξύ άλλων σε ευάλωτες και απομακρυσμένες περιοχές, για παράδειγμα στις εξόχως απόκεντρες περιοχές της Ένωσης, κατά τα οριζόμενα στη συμφωνία συνεισφοράς, προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι των ταμείων στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης. Η συνιστώσα κράτους μέλους θα πρέπει επίσης να παρέχει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να συνεισφέρουν άλλα πρόσθετα ποσά, συμπεριλαμβάνοντας αυτά που διατίθενται δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, στις προβλέψεις για την εγγύηση της ΕΕ και να χρησιμοποιούν την εγγύηση της ΕΕ για χρηματοδοτικές ή επενδυτικές πράξεις για τους σκοπούς που καθορίζονται στη συμφωνία συνεισφοράς, και στους οποίους θα πρέπει να περιλαμβάνονται, κατά περίπτωση, οι σκοποί μέτρων που λαμβάνονται στο πλαίσιο σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας. Μεταξύ άλλων, αυτό θα μπορούσε να επιτρέψει την κεφαλαιακή στήριξη για ΜΜΕ που επλήγησαν από την κρίση COVID-19 και δεν ήταν ήδη προβληματικές υπό όρους κρατικών ενισχύσεων στο τέλος του 2019. Οι πράξεις που στηρίζονται από το ταμείο InvestEU, μέσω είτε της συνιστώσας ΕΕ είτε της συνιστώσας κράτους μέλους, δεν θα πρέπει να επικαλύπτουν ή να παραγκωνίζουν την ιδιωτική χρηματοδότηση ή να στρεβλώνουν τον ανταγωνισμό στην εσωτερική αγορά. |
(33) |
Η συνιστώσα κράτους μέλους θα πρέπει να είναι ειδικά σχεδιασμένη προκειμένου να επιτρέπει τη χρήση ταμείων επιμερισμένης διαχείρισης ή άλλων πρόσθετων ποσών που συνεισφέρουν τα κράτη μέλη, συμπεριλαμβάνοντας αυτά που διατίθενται δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, για τον σχηματισμό προβλέψεων για την εγγύηση που εκδίδει η Ένωση. Η δυνατότητα αυτή θα αυξήσει την προστιθέμενη αξία της εγγύησης της ΕΕ, με την παροχή στήριξης σε ευρύτερο φάσμα τελικών αποδεκτών και έργων και με τη διαφοροποίηση των μέσων για την επίτευξη των στόχων των ταμείων στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης ή σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, εξασφαλίζοντας παράλληλα τη συνεπή διαχείριση των κινδύνων των ενδεχόμενων υποχρεώσεων με την εφαρμογή της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο της έμμεσης διαχείρισης. Η Ένωση θα πρέπει να εγγυάται τις χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που προβλέπονται στις συμβάσεις εγγύησης που συνάπτονται μεταξύ της Επιτροπής και των εταίρων υλοποίησης στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους. Τα κονδύλια υπό επιμερισμένη διαχείριση ή άλλα πρόσθετα ποσά που συνεισφέρουν τα κράτη μέλη, συμπεριλαμβάνοντας αυτά που διατίθενται δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, θα πρέπει να παρέχουν τις προβλέψεις για την εγγύηση, σύμφωνα με τον συντελεστή προβλέψεων που προσδιορίζεται από την Επιτροπή και ορίζεται στη συμφωνία συνεισφοράς που συνάπτεται με το κράτος μέλος, με βάση τη φύση των πράξεων και τις αναμενόμενες ζημίες που προκύπτουν. Το κράτος μέλος θα αναλαμβάνει τις ζημίες που υπερβαίνουν τις αναμενόμενες ζημίες με την έκδοση αντεγγύησης υπέρ της Ένωσης, η οποία θα πρέπει να παραμένει σε ισχύ για όσο διάστημα εκκρεμούν οποιεσδήποτε χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις στο πλαίσιο της οικείας συνιστώσας κράτους μέλους. Οι ρυθμίσεις αυτές θα πρέπει να συνάπτονται στο πλαίσιο μιας ενιαίας συμφωνίας συνεισφοράς με κάθε κράτος μέλος που επιλέγει εθελοντικά την επιλογή αυτή. Η συμφωνία συνεισφοράς θα πρέπει να περιλαμβάνει μία ή περισσότερες ειδικές συμβάσεις εγγύησης που πρόκειται να υλοποιηθούν στο οικείο κράτος μέλος με βάση τους κανόνες του ταμείου InvestEU, καθώς και οποιαδήποτε περιφερειακή οριοθέτηση. Ο ορισμός του συντελεστή προβλέψεων κατά περίπτωση απαιτεί παρέκκλιση από το άρθρο 211 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (10) («δημοσιονομικός κανονισμός»). Με τον τρόπο αυτό παρέχεται επίσης ενιαίο σύνολο κανόνων για τις εγγυήσεις από τον προϋπολογισμό που υποστηρίζονται από ταμεία τα οποία τελούν υπό κεντρική διαχείριση ή από ταμεία υπό επιμερισμένη διαχείριση, γεγονός που διευκολύνει τον συνδυασμό τους. Οι προβλέψεις για εγγύηση της ΕΕ που αφορά συνιστώσα κράτους μέλους υποστηριζόμενη από άλλα πρόσθετα ποσά που συνεισφέρουν τα κράτη μέλη, συμπεριλαμβάνοντας αυτά που διατίθενται δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, θα πρέπει να αποτελούν εξωτερικό έσοδο για ειδικό προορισμό. |
(34) |
Θα πρέπει να συσταθεί εταιρική σχέση μεταξύ της Επιτροπής και του Ομίλου της ΕΤΕπ, με βάση τα σχετικά δυνατά σημεία του κάθε εταίρου, ώστε να διασφαλίζεται ο μέγιστος αντίκτυπος πολιτικής, η αποτελεσματικότητα της εφαρμογής, η κατάλληλη δημοσιονομική εποπτεία και η εποπτεία της διαχείρισης κινδύνων, η οποία θα πρέπει να υποστηρίζει την αποτελεσματική και χωρίς αποκλεισμούς άμεση πρόσβαση στην εγγύηση της ΕΕ. |
(35) |
Η Ένωση εκπροσωπούμενη από την Επιτροπή θα πρέπει να είναι σε θέση να συμμετέχει σε αύξηση κεφαλαίου του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων (ΕΤαΕ) ώστε το ΕΤαΕ να μπορέσει να συνεχίσει να στηρίζει την ευρωπαϊκή οικονομία και την ανάκαμψή της. Κύριος στόχος της αύξησης θα είναι να δοθεί η δυνατότητα στο ΕΤαΕ να συμβάλει στην υλοποίηση του προγράμματος InvestEU. Η Ένωση θα πρέπει να είναι σε θέση να διατηρήσει το συνολικό μερίδιό της στο κεφάλαιο του ΕΤαΕ. Στο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο για την περίοδο 2021-2027 θα πρέπει να προβλεφθεί επαρκής χρηματοδότηση για τον σκοπό αυτό. Στις 3 Δεκεμβρίου 2020, το διοικητικό συμβούλιο του ΕΤαΕ αποφάσισε την υποβολή πρότασης στους μετόχους για αύξηση του εγκεκριμένου κεφαλαίου του ΕΤαΕ, η οποία θα οδηγούσε σε εισφορά μετρητών ύψους 1 250 000 000 EUR στο ΕΤαΕ. Η τιμή των νέων μετοχών βασίζεται στον μαθηματικό τύπο της καθαρής αξίας ενεργητικού που συμφωνήθηκε μεταξύ των μετόχων του ΕΤαΕ, και αποτελείται από το καταβεβλημένο μέρος και τη διαφορά από έκδοση μετοχών υπέρ το άρτιο. Σύμφωνα με το άρθρο 7 του καταστατικού του ΕΤαΕ, για κάθε εγγεγραμμένη μετοχή πρέπει να καταβάλλεται το 20 % της ονομαστικής αξίας. |
(36) |
Η Επιτροπή θα πρέπει να επιδιώκει τις απόψεις άλλων δυνητικών εταίρων υλοποίησης μαζί με τον Όμιλο ΕΤΕπ για τις επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές, το σύστημα παρακολούθησης του κλίματος, τα έγγραφα καθοδήγησης για τον έλεγχο βιωσιμότητας και τις κοινές μεθοδολογίες, κατά περίπτωση, με σκοπό τη διασφάλιση της συμμετοχικότητας και της λειτουργικότητας έως ότου συσταθούν τα όργανα διακυβέρνησης. Στη συνέχεια θα πρέπει να υπάρξει συμμετοχή των εταίρων υλοποίησης στο πλαίσιο της Συμβουλευτικής Επιτροπής και του Διοικητικού Συμβουλίου του προγράμματος InvestEU. |
(37) |
Το ταμείο InvestEU θα πρέπει να είναι ανοικτό σε συνεισφορές τρίτων χωρών που είναι μέλη της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών, υπό προσχώρηση χωρών, υποψηφίων και δυνάμει υποψηφίων μελών, χωρών που καλύπτονται από την Ευρωπαϊκή Πολιτική Γειτονίας και άλλων χωρών, σύμφωνα με τους όρους που συμφωνήθηκαν μεταξύ της Ένωσης και των εν λόγω χωρών, δεδομένου ιδίως του θετικού αντίκτυπου που θα έχει το άνοιγμα αυτό στις οικονομίες των κρατών μελών. Αυτό θα πρέπει να επιτρέπει τη διαρκή συνεργασία με τις οικείες χώρες, κατά περίπτωση, ιδίως στους τομείς της έρευνας και καινοτομίας καθώς και των ΜΜΕ. |
(38) |
Ο παρών κανονισμός καθορίζει δημοσιονομικό κονδύλιο για άλλα μέτρα του προγράμματος InvestEU εκτός των προβλέψεων για την εγγύηση της ΕΕ, που θα συνιστά το βασικό ποσό αναφοράς, κατά την έννοια του σημείου 18 της διοργανικής συμφωνίας της 16ης Δεκεμβρίου 2020 μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, το Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με τη δημοσιονομική πειθαρχία, τη συνεργασία σε δημοσιονομικά θέματα και τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση, καθώς και για νέους ίδιους πόρους, συμπεριλαμβανομένου ενός χάρτη πορείας για την εισαγωγή νέων ιδίων πόρων (11), για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο κατά την ετήσια διαδικασία του προϋπολογισμού. |
(39) |
2 672 292 573 EUR σε τρέχουσες τιμές της εγγύησης της ΕΕ θα πρέπει να βασίζεται σε προβλέψεις που προέρχονται από τα πρόσθετα κονδύλια που παρέχονται σύμφωνα με το άρθρο 5 και το παράρτημα II του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2093 του Συμβουλίου (12) και αντιστοιχούν στο ποσό του 1 000 000 000 EUR σε τιμές του 2018. Ποσό ύψους 63 800 000 EUR σε τρέχουσες τιμές από το συνολικό κονδύλιο ύψους 430 000 000 EUR σε τρέχουσες τιμές για τον συμβουλευτικό κόμβο InvestEU θα πρέπει να προέρχεται από το εν λόγω ποσό. |
(40) |
Η εγγύηση της ΕΕ ύψους 26 152 310 073 EUR σε τρέχουσες τιμές για τη συνιστώσα ΕΕ αναμένεται να κινητοποιήσει πρόσθετες επενδύσεις άνω των 372 000 000 000 EUR σε ολόκληρη την Ένωση και θα πρέπει να κατανεμηθεί ενδεικτικά μεταξύ των σκελών πολιτικής. |
(41) |
Στις 18 Απριλίου 2019, η Επιτροπή δήλωσε ότι «με την επιφύλαξη των προνομιών του Συμβουλίου σε σχέση με την εφαρμογή του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης (ΣΣΑ), εφάπαξ συνεισφορές από τα κράτη μέλη, είτε από ένα κράτος μέλος, είτε μέσω εθνικών αναπτυξιακών τραπεζών που έχουν ταξινομηθεί στον τομέα της γενικής κυβέρνησης ή ενεργούν για λογαριασμό ενός κράτους μέλους, σε θεματικές ή διακρατικές επενδυτικές πλατφόρμες, θα πρέπει κατ’ αρχήν να θεωρούνται έκτακτα μέτρα κατά την έννοια των άρθρων 5 παράγραφος 1 και 9 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου (13) και του άρθρου 3 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου (14). Επιπλέον, με την επιφύλαξη των προνομιών του Συμβουλίου σε σχέση με την εφαρμογή του ΣΣΑ, η Επιτροπή θα εξετάσει σε ποιο βαθμό μπορεί να εφαρμοστεί στο πρόγραμμα InvestEU, ως το μέσο που θα διαδεχθεί το ΕΤΣΕ, η ίδια μεταχείριση που ίσχυσε για το ΕΤΣΕ στο πλαίσιο της ανακοίνωσης της Επιτροπής σχετικά με την ευελιξία, όσον αφορά εφάπαξ συνεισφορές που παρέχονται από τα κράτη μέλη σε μετρητά για τη χρηματοδότηση πρόσθετου ποσού της εγγύησης της ΕΕ για τους σκοπούς της συνιστώσας κράτους μέλους.». |
(42) |
Η εγγύηση της ΕΕ που στηρίζει το ταμείο InvestEU θα πρέπει να υλοποιείται έμμεσα από την Επιτροπή με βάση τους εταίρους υλοποίησης που έχουν πρόσβαση σε χρηματοοικονομικούς διαμεσολαβητές, ανάλογα με την περίπτωση, και τους τελικούς αποδέκτες. Η επιλογή των εταίρων υλοποίησης θα πρέπει να είναι διαφανής και απαλλαγμένη από οποιαδήποτε σύγκρουση συμφερόντων. Η Επιτροπή θα πρέπει να συνάψει σύμβαση εγγύησης που κατανέμει την εγγυοδοτική ικανότητα του ταμείου InvestEU με κάθε εταίρο υλοποίησης για τη στήριξη των χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων που πληρούν τα κριτήρια επιλεξιμότητας του ταμείου InvestEU και συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων του. Η διαχείριση του κινδύνου που συνδέεται με την εγγύηση της ΕΕ δεν θα πρέπει να εμποδίζει την άμεση πρόσβαση των εταίρων υλοποίησης στην εγγύηση της ΕΕ. Μόλις η εγγύηση της ΕΕ χορηγηθεί στο πλαίσιο της συνιστώσας ΕΕ σε εταίρους υλοποίησης, οι τελευταίοι θα είναι πλήρως υπεύθυνοι για το σύνολο της επενδυτικής διαδικασίας και τη δέουσα επιμέλεια σε σχέση με τις χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις. Το ταμείο InvestEU θα πρέπει να υποστηρίζει έργα τα οποία συνήθως έχουν προφίλ υψηλότερου κινδύνου από τα έργα που υποστηρίζονται από τις συνήθεις πράξεις των εταίρων υλοποίησης και που δεν θα μπορούσαν να έχουν υλοποιηθεί κατά την περίοδο στην οποία μπορεί να χρησιμοποιηθεί η εγγύηση της ΕΕ, ή δεν θα είχε σταθεί δυνατόν να υλοποιηθούν στον ίδιο βαθμό, από άλλες δημόσιες ή ιδιωτικές πηγές, χωρίς στήριξη από το ταμείο InvestEU. |
(43) |
Το ταμείο InvestEU θα πρέπει να διαθέτει δομή διακυβέρνησης, η λειτουργία της οποίας θα πρέπει να είναι ανάλογη με τον αποκλειστικό σκοπό της να εξασφαλίζει την κατάλληλη χρήση της εγγύησης της ΕΕ, κατά τρόπο ώστε να διασφαλίζεται η πολιτική ανεξαρτησία των επενδυτικών αποφάσεων. Η εν λόγω δομή διακυβέρνησης θα πρέπει να αποτελείται από μία Συμβουλευτική Επιτροπή, ένα Διοικητικό Συμβούλιο και μια πλήρως ανεξάρτητη Επιτροπή Επενδύσεων. Στη συνολική σύνθεση της δομής διακυβέρνησης πρέπει να επιδιώκεται η επίτευξη ισόρροπης εκπροσώπησης των φύλων. Η δομή διακυβέρνησης δεν θα πρέπει να παρεμβαίνει ούτε να παρεμποδίζει τη διαδικασία λήψης αποφάσεων του Ομίλου της ΕΤΕπ ή άλλων εταίρων υλοποίησης, ούτε να υποκαθιστά τα αντίστοιχα διοικητικά τους όργανα. |
(44) |
Θα πρέπει να συσταθεί Γνωμοδοτικό Συμβούλιο, αποτελούμενο από εκπροσώπους των εταίρων υλοποίησης, εκπροσώπους των κρατών μελών, έναν εμπειρογνώμονα που θα διορίζεται από την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και έναν εμπειρογνώμονας που θα διορίζεται από την Επιτροπή των Περιφερειών, για την ανταλλαγή πληροφοριών και απόψεων σχετικά με την απορρόφηση των χρηματοπιστωτικών προϊόντων που χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο του ταμείου InvestEU και προκειμένου να συζητά τις εξελισσόμενες ανάγκες και τα νέα προϊόντα, συμπεριλαμβανομένων συγκεκριμένων κενών στην αγορά σε τοπικό επίπεδο. |
(45) |
Για να είναι δυνατή εξαρχής η σύσταση Συμβουλευτικής Επιτροπής, η Επιτροπή θα πρέπει να διορίζει τους εκπροσώπους των δυνητικών εταίρων υλοποίησης για προσωρινή περίοδο ενός έτους. Στη συνέχεια, οι εταίροι υλοποίησης που έχουν υπογράψει συμβάσεις εγγύησης αναλαμβάνουν αυτή την ευθύνη. |
(46) |
Το Διοικητικό Συμβούλιο, το οποίο απαρτίζεται από εκπροσώπους της Επιτροπής, εκπροσώπους των εταίρων υλοποίησης και έναν εμπειρογνώμονα χωρίς δικαίωμα ψήφου που διορίζεται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, θα πρέπει να καθορίζει τη στρατηγική και επιχειρησιακή καθοδήγηση για το ταμείο InvestEU. |
(47) |
Η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογεί τη συμβατότητα χρηματοδοτικών και των επενδυτικών πράξεων που υποβάλλουν οι εταίροι υλοποίησης με το σύνολο της νομοθεσίας και των πολιτικών της Ένωσης. Οι αποφάσεις σχετικά με τις χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις θα πρέπει εν τέλει να λαμβάνονται από εταίρο υλοποίησης. |
(48) |
Η Επιτροπή Επενδύσεων, που αποτελείται από ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες, θα πρέπει να καταλήξει σε συμπέρασμα για τη χορήγηση της ενίσχυσης από την εγγύηση της ΕΕ για τις χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που πληρούν τα κριτήρια επιλεξιμότητας του ταμείου InvestEU, παρέχοντας έτσι εξωτερική εμπειρογνωσία για εκτιμήσεις επενδύσεων που σχετίζονται με έργα. Η Επιτροπή Επενδύσεων θα πρέπει να έχει διαφορετικές συνθέσεις για να καλύπτει διάφορους κλάδους και τομείς πολιτικής με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. |
(49) |
Η Επιτροπή Επενδύσεων θα πρέπει να επικουρείται από μια ανεξάρτητη γραμματεία που θα φιλοξενείται από την Επιτροπή και η οποία θα λογοδοτεί στον πρόεδρο της Επιτροπής Επενδύσεων. |
(50) |
Κατά την επιλογή των εταίρων υλοποίησης για τη χρήση του ταμείου InvestEU, η Επιτροπή θα πρέπει να εξετάζει την ικανότητά τους να εκπληρώσουν τους στόχους του εν λόγω ταμείου και να εισφέρουν δικούς τους πόρους, προκειμένου να διασφαλιστεί η δέουσα γεωγραφική κάλυψη και διαφοροποίηση, να συμπεριληφθούν ιδιώτες επενδυτές και να εξασφαλιστεί επαρκής διαφοροποίηση κινδύνων και λύσεις για την αντιμετώπιση των αδυναμιών της αγοράς και των καταστάσεων μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων. Δεδομένου του ρόλου του βάσει των Συνθηκών, της δυνατότητάς του να λειτουργεί σε όλα τα κράτη μέλη και της υφιστάμενης πείρας από τα τρέχοντα χρηματοδοτικά μέσα και το ΕΤΣΕ, ο Όμιλος της ΕΤΕπ θα πρέπει να εξακολουθήσει να αποτελεί προνομιούχο εταίρο υλοποίησης στο πλαίσιο της συνιστώσας ΕΕ του ταμείου InvestEU. Εκτός από τον Όμιλο της ΕΤΕπ, οι εθνικές αναπτυξιακές τράπεζες και ιδρύματα θα πρέπει να είναι σε θέση να προσφέρουν μια συμπληρωματική γκάμα χρηματοπιστωτικών προϊόντων δεδομένου ότι η πείρα και οι δυνατότητές τους σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο θα μπορούσαν να αποβούν επωφελείς για τη μεγιστοποίηση του αντίκτυπου των δημόσιων κεφαλαίων σε όλη την επικράτεια της Ένωσης και τη διασφάλιση δίκαιης γεωγραφικής κατανομής των έργων. Το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει να υλοποιείται κατά τρόπο ώστε να προωθεί ισότιμους όρους ανταγωνισμού για μικρότερες και νεότερες αναπτυξιακές τράπεζες και ιδρύματα. Επιπλέον, θα πρέπει και άλλα διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα να μπορούν να γίνουν εταίροι υλοποίησης, ιδίως όταν παρουσιάζουν συγκριτικό πλεονέκτημα όσον αφορά ειδική εμπειρογνωσία και πείρα σε ορισμένα κράτη μέλη και όταν παρουσιάζουν ενωσιακή πλειοψηφία μετοχών. Θα πρέπει επίσης και άλλες οντότητες που πληρούν τα κριτήρια που ορίζει ο δημοσιονομικός κανονισμός να είναι σε θέση να γίνουν εταίροι υλοποίησης. |
(51) |
Προκειμένου να προαχθεί η βελτίωση της γεωγραφικής διαφοροποίησης, μπορούν να δημιουργηθούν επενδυτικές πλατφόρμες που θα συνδυάζουν τις προσπάθειες και την εμπειρογνωσία των εταίρων υλοποίησης με άλλες εθνικές αναπτυξιακές τράπεζες και ιδρύματα που διαθέτουν περιορισμένη πείρα όσον αφορά τη χρήση χρηματοδοτικών μέσων. Αυτού του είδους οι δομές θα πρέπει να ενθαρρύνονται, μεταξύ άλλων μέσω κατάλληλης στήριξης από τον συμβουλευτικό κόμβο InvestEU. Είναι σκόπιμο οι δομές αυτές να φέρνουν σε επαφή συνεπενδυτές, δημόσιες αρχές, εμπειρογνώμονες, εκπαιδευτικά ιδρύματα, φορείς κατάρτισης και ερευνητικούς φορείς, ενδιαφερόμενους κοινωνικούς εταίρους και εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών, καθώς και άλλους σχετικούς παράγοντες σε ενωσιακό, εθνικό και περιφερειακό επίπεδο για την προώθηση της χρήσης των επενδυτικών πλατφορμών στους σχετικούς τομείς. |
(52) |
Η εγγύηση της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους θα πρέπει να ανατεθεί σε οποιονδήποτε εταίρο υλοποίησης που είναι επιλέξιμος δυνάμει του άρθρου 62 παράγραφος 1 στοιχείο γ) του δημοσιονομικού κανονισμού, συμπεριλαμβανομένων εθνικών ή περιφερειακών αναπτυξιακών τραπεζών ή ιδρυμάτων, της ΕΤΕπ, του ΕΤαΕ και άλλων διεθνών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων. Κατά την επιλογή εταίρων υλοποίησης στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους, η Επιτροπή θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις προτάσεις κάθε κράτους μέλους, όπως αντανακλώνται στη συμφωνία συνεισφοράς. Σύμφωνα με το άρθρο 154 του δημοσιονομικού κανονισμού, η Επιτροπή οφείλει να διενεργήσει αξιολόγηση των κανόνων και διαδικασιών των εταίρων υλοποίησης προκειμένου να διαπιστώσει ότι παρέχουν επίπεδο προστασίας των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης ισοδύναμο με εκείνο που παρέχει η Επιτροπή. |
(53) |
Οι αποφάσεις για χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις θα πρέπει, εν τέλει, να λαμβάνονται από τον εταίρο υλοποίησης επ’ ονόματί του, να υλοποιούνται σύμφωνα με τους εσωτερικούς κανόνες, τις πολιτικές και τις διαδικασίες του εταίρου και να καταχωρίζονται λογιστικά στις οικονομικές του καταστάσεις ή, όπου αρμόζει, να δημοσιοποιούνται σε σημειώσεις επί των οικονομικών καταστάσεων. Επομένως, η Επιτροπή θα πρέπει να αιτιολογεί αποκλειστικά οποιαδήποτε χρηματοοικονομική υποχρέωση απορρέει από την εγγύηση της ΕΕ και να γνωστοποιεί το ανώτατο ύψος της εγγύησης καθώς και όλα τα συναφή στοιχεία σχετικά με την παρεχόμενη εγγύηση. |
(54) |
Όπου ενδείκνυται, το ταμείο InvestEU θα πρέπει να επιτρέπει τον ομαλό, απρόσκοπτο και αποδοτικό συνδυασμό επιχορηγήσεων, χρηματοδοτικών μέσων, ή και των δύο, που χρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό της Ένωσης ή από άλλα ταμεία, όπως το Ταμείο Καινοτομίας για το Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (ΣΕΔΕ) της ΕΕ, με την εγγύηση της ΕΕ σε περιπτώσεις όπου αυτό κρίνεται απαραίτητο για τη βέλτιστη στήριξη των επενδύσεων για την αντιμετώπιση ειδικών αδυναμιών της αγοράς ή καταστάσεων μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων. |
(55) |
Τα έργα που υποβάλλονται από εταίρους υλοποίησης για στήριξη στο πλαίσιο του προγράμματος InvestEU και τα οποία συνδυάζουν στήριξη από το ταμείο InvestEU με στήριξη από άλλα προγράμματα της Ένωσης, θα πρέπει να συνάδουν, στο σύνολό τους, με τους στόχους και τα κριτήρια επιλεξιμότητας των αντίστοιχων ενωσιακών προγραμμάτων. Η χρήση της εγγύησης της ΕΕ θα πρέπει να αποφασίζεται στο πλαίσιο του προγράμματος InvestEU. |
(56) |
Ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU θα πρέπει να στηρίζει την ανάπτυξη μιας σειράς ώριμων επενδυτικών έργων σε κάθε σκέλος πολιτικής μέσω συμβουλευτικών πρωτοβουλιών που υλοποιούνται από τον Όμιλο της ΕΤΕπ, άλλους συμβουλευτικούς εταίρους ή απευθείας από την Επιτροπή. Ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU θα πρέπει να προωθεί τη γεωγραφική διαφοροποίηση, με στόχο τη συμβολή στον ενωσιακό στόχο της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής συνοχής και τη μείωση των περιφερειακών ανισοτήτων. Ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU θα πρέπει να δίνει ιδιαίτερη προσοχή στη συγκέντρωση μικρών έργων και την ομαδοποίησή τους σε μεγαλύτερα χαρτοφυλάκια. Η Επιτροπή, ο όμιλος της ΕΤΕπ και οι άλλοι συμβουλευτικοί εταίροι θα πρέπει να συνεργάζονται στενά με στόχο τη διασφάλιση της αποτελεσματικότητας, των συνεργειών και της αποτελεσματικής γεωγραφικής κάλυψης της στήριξης σε ολόκληρη την Ένωση, λαμβάνοντας υπόψη την εμπειρογνωσία και την τοπική ικανότητα των τοπικών εταίρων υλοποίησης, καθώς και του Ευρωπαϊκού Κόμβου Επενδυτικών Συμβουλών που συστάθηκε δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1017 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (15). Θα πρέπει να εξεταστούν προσεκτικά τα πορίσματα της ειδικής έκθεσης αριθ. 12/2020 του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου, με τίτλο «Ευρωπαϊκός Κόμβος Επενδυτικών Συμβουλών: Στόχος του η τόνωση των επενδύσεων στην ΕΕ, αλλά ο αντίκτυπός του περιορισμένος» (16), προκειμένου να μεγιστοποιηθούν η αποτελεσματικότητα και ο αντίκτυπος του συμβουλευτικού κόμβου InvestEU. Ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU θα πρέπει να παρέχει ένα κεντρικό σημείο εισόδου για τη βοήθεια στην ανάπτυξη έργων που παρέχεται στο πλαίσιο του συμβουλευτικού κόμβου InvestEU για τις δημόσιες αρχές και για τους φορείς υλοποίησης έργων. |
(57) |
Ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU θα πρέπει να συσταθεί από την Επιτροπή με τον Όμιλο της ΕΤΕπ ως κύριο εταίρο, με βάση την εμπειρία που έχει αποκτηθεί μέσω του Ευρωπαϊκού Κόμβου Επενδυτικών Συμβουλών. Η Επιτροπή θα πρέπει να είναι υπεύθυνη για την πολιτική καθοδήγηση του συμβουλευτικού κόμβου InvestEU και για τη διαχείριση του κεντρικού σημείου εισόδου. Ο Όμιλος της ΕΤΕπ θα πρέπει να παρέχει συμβουλευτικές πρωτοβουλίες στο πλαίσιο των σκελών πολιτικής. Επιπλέον, ο Όμιλος της ΕΤΕπ θα πρέπει να παρέχει επιχειρησιακές υπηρεσίες στην Επιτροπή, μεταξύ άλλων παρέχοντας στοιχεία για τις στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές και τις κατευθυντήριες γραμμές πολιτικής, όσον αφορά τις συμβουλευτικές πρωτοβουλίες, χαρτογραφώντας υφιστάμενες και αναδυόμενες συμβουλευτικές πρωτοβουλίες, αξιολογώντας τις συμβουλευτικές ανάγκες και συμβουλεύοντας την Επιτροπή σχετικά με βέλτιστους τρόπους αντιμετώπισης των αναγκών αυτών μέσω υφιστάμενων ή νέων συμβουλευτικών πρωτοβουλιών. |
(58) |
Προκειμένου να διασφαλιστεί ευρεία γεωγραφική απεύθυνση των συμβουλευτικών υπηρεσιών σε ολόκληρη την Ένωση και να επιτευχθεί η μόχλευση τοπικής γνώσης σχετικά με το ταμείο InvestEU, θα πρέπει να εξασφαλίζεται τοπική παρουσία του συμβουλευτικού κόμβου InvestEU, όπου είναι αναγκαία, λαμβάνοντας υπόψη τα υφιστάμενα καθεστώτα στήριξης και την παρουσία τοπικών εταίρων, για την παροχή απτής, προορατικής, εξατομικευμένης βοήθειας επιτόπου. Προκειμένου να διευκολύνεται η παροχή συμβουλευτικής υποστήριξης σε τοπικό επίπεδο και να εξασφαλίζονται η αποτελεσματικότητα, οι συνέργειες και η ουσιαστική γεωγραφική κάλυψη στήριξης σε ολόκληρη την Ένωση, ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU θα πρέπει να συνεργάζεται με εθνικές αναπτυξιακές τράπεζες και ιδρύματα και να επωφελείται και να αξιοποιεί την εμπειρογνωσία τους. |
(59) |
Ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU θα πρέπει να παρέχει συμβουλευτική υποστήριξη σε έργα μικρού μεγέθους και έργα για νεοφυείς επιχειρήσεις, ιδίως όταν οι νεοφυείς επιχειρήσεις επιδιώκουν να προστατεύσουν τις επενδύσεις τους στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας αποκτώντας τίτλους διανοητικής ιδιοκτησίας, όπως διπλώματα ευρεσιτεχνίας, λαμβάνοντας υπόψη την ύπαρξη άλλων υπηρεσιών που είναι σε θέση να καλύψουν τέτοιες δράσεις και επιδιώκοντας τη συνέργεια μαζί τους. |
(60) |
Στο πλαίσιο του ταμείου InvestEU, υπάρχει ανάγκη παροχής στήριξης για ανάπτυξη έργων και δημιουργία ικανοτήτων με σκοπό την ανάπτυξη των οργανωτικών ικανοτήτων και των δραστηριοτήτων ανάπτυξης αγοράς που απαιτούνται για την εκπόνηση ποιοτικών έργων. Η στήριξη αυτή θα πρέπει επίσης να στοχεύει στους χρηματοοικονομικούς διαμεσολαβητές οι οποίοι μπορούν να συνδράμουν με καίριο τρόπο τις ΜΜΕ ώστε να αποκτήσουν πρόσβαση στη χρηματοδότηση και να αξιοποιήσουν πλήρως το δυναμικό τους. Επιπλέον, στόχος της συμβουλευτικής στήριξης είναι να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για την επέκταση του δυνητικού αριθμού επιλέξιμων δικαιούχων σε αναδυόμενα τμήματα της αγοράς, ιδίως όταν το μικρό μέγεθος των επιμέρους έργων αυξάνει σημαντικά το κόστος των συναλλαγών σε επίπεδο έργου, λόγου χάρη σε σχέση με το οικοσύστημα κοινωνικής χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των φιλανθρωπικών οργανώσεων και με τον πολιτιστικό και δημιουργικό τομέα. Η στήριξη της δημιουργίας ικανοτήτων θα πρέπει να είναι συμπληρωματική και επιπρόσθετη σε σχέση με δράσεις που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο άλλων ενωσιακών προγραμμάτων τα οποία καλύπτουν συγκεκριμένους τομείς πολιτικής. Θα πρέπει επίσης να καταβληθεί προσπάθεια για να στηριχθεί η δημιουργία ικανοτήτων των δυνητικών φορέων υλοποίησης έργων, ιδίως των τοπικών οργανισμών και αρχών. |
(61) |
Η πύλη InvestEU θα πρέπει να εγκατασταθεί προκειμένου να προσφέρει μια ευπρόσιτη και φιλική προς τον χρήστη βάση δεδομένων για έργα και να προάγει την προβολή επενδυτικών έργων για τα οποία αναζητείται χρηματοδότηση, με αυξημένη έμφαση στην παροχή προς τους εταίρους υλοποίησης μιας πιθανής σειράς επενδυτικών έργων που είναι συμβατά με το δίκαιο και τις πολιτικές της Ένωσης. |
(62) |
Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2020/2094 του Συμβουλίου (17) και εντός των ορίων των πόρων που διατίθενται σε αυτόν, θα πρέπει να υλοποιηθούν μέτρα για την ανάκαμψη και την ανθεκτικότητα στο πλαίσιο του προγράμματος InvestEU ώστε να αντιμετωπιστεί ο άνευ προηγουμένου αντίκτυπος της κρίσης COVID-19. Οι εν λόγω πρόσθετοι πόροι θα πρέπει να χρησιμοποιούνται κατά τρόπο ώστε να εξασφαλίζεται η συμμόρφωση με τις προθεσμίες που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2020/2094. |
(63) |
Σύμφωνα με τις παραγράφους 22 και 23 της διοργανικής συμφωνίας της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου (18), το πρόγραμμα InvestEU θα πρέπει να αξιολογείται βάσει των πληροφοριών που συλλέγονται δυνάμει ειδικών απαιτήσεων παρακολούθησης, αλλά και η αποφυγή του διοικητικού φόρτου, ιδίως για τα κράτη μέλη, και της υπερβολικής ρύθμισης. Οι εν λόγω απαιτήσεις θα πρέπει να περιλαμβάνουν, κατά περίπτωση, μετρήσιμους δείκτες ως βάση για την αξιολόγηση των επιπτώσεων του προγράμματος InvestEU επιτόπου. |
(64) |
Θα πρέπει να υλοποιηθεί ένα αξιόπιστο πλαίσιο παρακολούθησης, βασισμένο σε δείκτες εκροών, αποτελεσμάτων και αντικτύπου, με σκοπό την παρακολούθηση της προόδου που επιτυγχάνεται ως προς την επίτευξη των στόχων της Ένωσης. Προκειμένου να διασφαλιστεί η λογοδοσία έναντι των πολιτών της Ένωσης, η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλλει ετήσια έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την πρόοδο, τον αντίκτυπο και τις δραστηριότητες του προγράμματος InvestEU. |
(65) |
Για τον παρόντα κανονισμό ισχύουν οριζόντιοι δημοσιονομικοί κανόνες εγκεκριμένοι από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο βάσει του άρθρου 322 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ). Οι κανόνες αυτοί ορίζονται στον δημοσιονομικό κανονισμό και καθορίζουν κατά κύριο λόγο τη διαδικασία κατάρτισης και εκτέλεσης του προϋπολογισμού μέσω επιχορηγήσεων, συμβάσεων, βραβείων και έμμεσης υλοποίησης. Προβλέπουν επίσης ελέγχους της ευθύνης των οικονομικών φορέων. Οι κανόνες που θεσπίζονται βάσει του άρθρου 322 ΣΛΕΕ περιλαμβάνουν επίσης γενικό καθεστώς αιρεσιμότητας για την προστασία του προϋπολογισμού της Ένωσης. |
(66) |
Ο δημοσιονομικός κανονισμός εφαρμόζεται στο πρόγραμμα InvestEU. Θεσπίζει κανόνες για την εκτέλεση του προϋπολογισμού της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων κανόνων για τις εγγυήσεις από τον προϋπολογισμό. |
(67) |
Σύμφωνα με τον δημοσιονομικό κανονισμό, τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (19), και τους κανονισμούς (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95 (20), (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 (21) και (ΕΕ) 2017/1939 (22) του Συμβουλίου, τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης πρέπει να προστατεύονται με αναλογικά μέτρα, συμπεριλαμβανομένων μέτρων που αφορούν όπως την πρόληψη, τον εντοπισμό, τη διόρθωση και τη διερεύνηση παρατυπιών, συμπεριλαμβανομένης της απάτης, την ανάκτηση απολεσθέντων, αχρεωστήτως καταβληθέντων ή μη ορθώς χρησιμοποιηθέντων κονδυλίων και, όπου αρμόζει, την επιβολή διοικητικών κυρώσεων. Ειδικότερα, σύμφωνα με τους κανονισμούς (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 και (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013, η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία καταπολέμησης της απάτης (OLAF) έχει την εξουσία να διενεργεί διοικητικές έρευνες, συμπεριλαμβανομένων επιτόπιων ελέγχων και επιθεωρήσεων, με σκοπό να διαπιστωθεί εάν υπήρξε απάτη, διαφθορά ή κάθε άλλη παράνομη δραστηριότητα εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία έχει την εξουσία, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/1939, να διενεργεί έρευνες και να διώκει αξιόποινες πράξεις εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, όπως προβλέπεται στην οδηγία (ΕΕ) 2017/1371 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (23). Σύμφωνα με τον δημοσιονομικό κανονισμό, κάθε πρόσωπο ή οντότητα που είναι αποδέκτης κονδυλίων της Ένωσης οφείλει να συνεργάζεται πλήρως για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, να παρέχει τα αναγκαία δικαιώματα και πρόσβαση στην Επιτροπή, στην OLAF, στο Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο και, σε σχέση με τα κράτη μέλη που συμμετέχουν στην ενισχυμένη συνεργασία σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/1939, στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και να μεριμνά ώστε τυχόν τρίτοι που συμμετέχουν στην εκτέλεση κονδυλίων της Ένωσης να εκχωρούν ισοδύναμα δικαιώματα. |
(68) |
Τρίτες χώρες που είναι μέλη του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ) μπορούν να συμμετέχουν σε ενωσιακά προγράμματα στο πλαίσιο της συνεργασίας που θεσπίστηκε δυνάμει της Συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (24), η οποία προβλέπει την υλοποίηση των προγραμμάτων με απόφαση που λαμβάνεται δυνάμει της συμφωνίας αυτής. Τρίτες χώρες μπορούν επίσης να συμμετέχουν βάσει άλλων νομοθετικών πράξεων. Θα πρέπει να εισαχθεί ειδική διάταξη στον παρόντα κανονισμό με την οποία θα απαιτείται από τρίτες χώρες η χορήγηση των απαραίτητων δικαιωμάτων και της απαραίτητης πρόσβασης στον αρμόδιο διατάκτη, την OLAF και το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο για την ολοκληρωμένη άσκηση των αντίστοιχων αρμοδιοτήτων τους. |
(69) |
Σύμφωνα με την απόφαση 2013/755/ΕΕ του Συμβουλίου (25), πρόσωπα και οντότητες που είναι εγκατεστημένα σε υπερπόντιες χώρες ή εδάφη είναι επιλέξιμα για χρηματοδότηση, με την επιφύλαξη των κανόνων και των στόχων του προγράμματος InvestEU και των ενδεχόμενων ρυθμίσεων που ισχύουν στο κράτος μέλος με το οποίο είναι συνδεδεμένη η υπερπόντια χώρα ή το έδαφος. |
(70) |
Προκειμένου να συμπληρωθούν τα μη ουσιώδη στοιχεία του παρόντος κανονισμού με επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές και με πίνακα δεικτών, να διευκολυνθεί η ταχεία και ευέλικτη προσαρμογή των δεικτών επιδόσεων και να προσαρμοστεί ο συντελεστής προβλέψεων, η εξουσία έκδοσης πράξεων δυνάμει του άρθρου 290 ΣΛΕΕ θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή όσον αφορά την κατάρτιση των επενδυτικών κατευθυντήριων γραμμών για χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις στο πλαίσιο διάφορων σκελών πολιτικής, τον πίνακα αποτελεσμάτων, την τροποποίηση του παραρτήματος III του παρόντος κανονισμού για την επανεξέταση ή τη συμπλήρωση των δεικτών, καθώς και την προσαρμογή του συντελεστή προβλέψεων. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, οι εν λόγω επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές θα πρέπει να περιλαμβάνουν επαρκείς διατάξεις για την αποφυγή άσκοπης διοικητικής επιβάρυνσης. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό η Επιτροπή να διεξάγει, κατά τις προπαρασκευαστικές της εργασίες, τις κατάλληλες διαβουλεύσεις, μεταξύ άλλων σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων, οι οποίες να πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις αρχές που ορίζονται στη διοργανική συμφωνία της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου. Πιο συγκεκριμένα, προκειμένου να εξασφαλιστεί η ίση συμμετοχή στην προετοιμασία των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο λαμβάνουν όλα τα έγγραφα κατά τον ίδιο χρόνο με τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών, και οι εμπειρογνώμονές τους έχουν συστηματικά πρόσβαση στις συνεδριάσεις των ομάδων εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής που ασχολούνται με την προετοιμασία κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων. |
(71) |
Οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που υπογράφονται ή συνάπτονται από εταίρο υλοποίησης κατά την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2021 έως την υπογραφή των αντίστοιχων συμβάσεων εγγύησης θα πρέπει να είναι επιλέξιμες για την εγγύηση της ΕΕ, υπό την προϋπόθεση ότι οι εν λόγω πράξεις αναφέρονται στη σύμβαση εγγύησης, υποβάλλονται επιτυχώς στην εξακρίβωση πολιτικής ή λαμβάνουν θετική γνώμη στο πλαίσιο της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 19 του πρωτοκόλλου αριθ. 5 για το καταστατικό της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, το οποίο προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ) και στη ΣΛΕΕ (καταστατικό της ΕΤΕπ), και εγκρίνονται και στις δύο περιπτώσεις από την Επιτροπή Επενδύσεων. |
(72) |
Προκειμένου να βελτιστοποιηθεί η χρήση των δημοσιονομικών πόρων, τα σχετικά χαρτοφυλάκια χρηματοδοτικών μέσων που θεσπίστηκαν δυνάμει του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου 2014-2020, καθώς και η εγγύηση της ΕΕ στο πλαίσιο του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1017, θα πρέπει να μπορούν να συνδυάζονται με την εγγύηση της ΕΕ δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Η αυξημένη ικανότητα ανάληψης κινδύνου που δημιουργείται με τον εν λόγω συνδυασμό αναμένεται να ενισχύσει την αποδοτικότητα της εγγύησης της Ένωσης δυνάμει του παρόντος κανονισμού και να καταστήσει δυνατή την παροχή μεγαλύτερης στήριξης στους τελικούς αποδέκτες. Οι λεπτομερείς όροι του συνδυασμού θα πρέπει να καθορίζονται στη σύμβαση εγγύησης μεταξύ της Επιτροπής και της ΕΤΕπ ή του ΕΤαΕ. Οι όροι του συνδυασμού θα πρέπει να συνάδουν με τη συμφωνία για την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ατομικής Ενέργειας (26). |
(73) |
Δεδομένου ότι οι στόχοι του παρόντος κανονισμού, δηλαδή να καλύπτει τις αδυναμίες της αγοράς και τις καταστάσεις μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων σε ολόκληρη την Ένωση και στα κράτη μέλη, και να προβλέπει δοκιμές, σε επίπεδο ενωσιακής αγοράς, καινοτόμων χρηματοπιστωτικών προϊόντων και συστημάτων διάδοσής τους, προς αντιμετώπιση νέων ή σύνθετων αδυναμιών της αγοράς και καταστάσεων μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων, δεν είναι δυνατόν να επιτευχθούν επαρκώς μόνο από τα κράτη μέλη, μπορούν όμως, λόγω της κλίμακας και των αποτελεσμάτων τους, να επιτευχθούν καλύτερα σε επίπεδο Ένωσης, η Ένωση μπορεί να θεσπίσει μέτρα, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας που διατυπώνεται στο άρθρο 5 ΣΕΕ. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, που διατυπώνεται στο ίδιο άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των στόχων αυτών. |
(74) |
Προκειμένου να διασφαλιστεί η συνέχεια στην παροχή υποστήριξης στον οικείο τομέα πολιτικής και να επιτραπεί η εφαρμογή από την αρχή του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου 2021-2027, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να αρχίσει να ισχύει επειγόντως και να εφαρμοστεί αναδρομικά από την 1η Ιανουαρίου 2021, |
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι
Γενικές διατάξεις
Άρθρο 1
Αντικείμενο
Ο παρών κανονισμός θεσπίζει το Ταμείο InvestEU, το οποίο παρέχει εγγύηση της ΕΕ για τη στήριξη χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων που εκτελούνται από τους εταίρους υλοποίησης που συμβάλλουν και οι οποίες συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχους των εσωτερικών πολιτικών της Ένωσης.
Ο παρών κανονισμός καθιερώνει επίσης έναν συμβουλευτικό υποστηρικτικό μηχανισμό για την στήριξη της ανάπτυξης έργων που προσφέρονται για επενδύσεις και την πρόσβαση σε χρηματοδότηση, καθώς και για την παροχή συνδρομής για την ανάπτυξη σχετικών ικανοτήτων («συμβουλευτικός κόμβος InvestEU»). Δημιουργείται επίσης βάση δεδομένων που διασφαλίζει την προβολή έργων για τα οποία οι οικείοι φορείς υλοποίησης αναζητούν χρηματοδότηση και η οποία παρέχει στους επενδυτές πληροφορίες σχετικά με τις επενδυτικές ευκαιρίες («Πύλη InvestEU»).
Ο παρών κανονισμός καθορίζει τους στόχους του προγράμματος InvestEU, τον προϋπολογισμό του και το ύψος της εγγύησης της ΕΕ για την περίοδο 2021-2027, τις μορφές χρηματοδότησης της Ένωσης και τους κανόνες για την παροχή της εν λόγω χρηματοδότησης.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
1) |
«πρόγραμμα InvestEU»: το ταμείο InvestEU, ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU, η πύλη InvestEU και οι συνδυαστικές πράξεις, από κοινού· |
2) |
«εγγύηση της ΕΕ»: η γενικά αμετάκλητη, άνευ όρων και κατόπιν αιτήσεως δημοσιονομική εγγύηση που παρέχεται από τον προϋπολογισμό της Ένωσης βάσει της οποίας τίθενται σε ισχύ οι εγγυήσεις από τον προϋπολογισμό σύμφωνα με το άρθρο 219 παράγραφος 1 του δημοσιονομικού κανονισμού μέσω της έναρξης ισχύος επιμέρους συμβάσεων εγγύησης με εταίρους υλοποίησης· |
3) |
«σκέλος πολιτικής»: στοχευμένος τομέας για υποστήριξη από την εγγύηση της ΕΕ, όπως ορίζεται στο άρθρο 8 παράγραφος 1· |
4) |
«συνιστώσα»: τμήμα της εγγύησης της ΕΕ που ορίζεται βάσει της προέλευσης των πόρων που το στηρίζουν· |
5) |
«συνδυαστική πράξη»: πράξη που λαμβάνει ενίσχυση από τον προϋπολογισμό της Ένωσης συνδυάζοντας μη επιστρεπτέες, επιστρεπτέες μορφές ενίσχυσης, ή και τις δύο, από τον προϋπολογισμό της Ένωσης με επιστρεπτέες μορφές στήριξης από αναπτυξιακά ή άλλα δημόσια χρηματοδοτικά ιδρύματα, ή από εμπορικά χρηματοδοτικά ιδρύματα και επενδυτές· για τους σκοπούς του παρόντος ορισμού, ενωσιακά προγράμματα που χρηματοδοτούνται από πηγές εκτός του προϋπολογισμού της Ένωσης, όπως το Ταμείο Καινοτομίας για το ΣΕΔΕ της ΕΕ, δύνανται να εξομοιωθούν με ενωσιακά προγράμματα που χρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό της Ένωσης· |
6) |
«Όμιλος ΕΤΕπ»: η ΕΤΕπ, οι θυγατρικές της και άλλες οντότητες που έχουν συσταθεί σύμφωνα με το άρθρο 28 παράγραφος 1 του πρωτοκόλλου αριθ. 5 για το καταστατικό της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, το οποίο προσαρτάται στη ΣΕΕ και στη ΣΛΕΕ (καταστατικό της ΕΤΕπ)· |
7) |
«χρηματοδοτική συνεισφορά»: συνεισφορά από εταίρο υλοποίησης υπό μορφή ίδιας διακινδύνευσης που παρέχεται επί ίσοις όροις με την εγγύηση της ΕΕ ή υπό άλλη μορφή που επιτρέπει την αποτελεσματική υλοποίηση του προγράμματος InvestEU, διασφαλίζοντας παράλληλα την κατάλληλη ευθυγράμμιση συμφερόντων· |
8) |
«συμφωνία συνεισφοράς»: νομική πράξη με την οποία η Επιτροπή και ένα ή περισσότερα κράτη μέλη καθορίζουν τους όρους της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους, όπως προβλέπεται στο άρθρο 10· |
9) |
«χρηματοπιστωτικό προϊόν»: μηχανισμός ή ρύθμιση χρηματοδότησης δυνάμει του οποίου ο εταίρος υλοποίησης παρέχει χρηματοδότηση, είτε απευθείας είτε με διαμεσολάβηση, στους τελικούς αποδέκτες που χρησιμοποιούν οποιαδήποτε από τις μορφές χρηματοδότησης που αναφέρονται στο άρθρο 16· |
10) |
«χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις» ή «χρηματοδοτικές ή επενδυτικές πράξεις»: οι πράξεις για την άμεση ή έμμεση παροχή χρηματοδότησης σε τελικούς αποδέκτες μέσω χρηματοπιστωτικών προϊόντων, που υλοποιούνται από εταίρο υλοποίησης επ’ ονόματί του, παρέχονται από τον εταίρο υλοποίησης σύμφωνα με τους εσωτερικούς του κανόνες, πολιτικές και διαδικασίες και καταχωρίζονται λογιστικά στις οικονομικές καταστάσεις του εταίρου υλοποίησης ή, κατά περίπτωση, αναφέρονται σε σημειώσεις επί των εν λόγω οικονομικών καταστάσεων· |
11) |
«ταμεία υπό επιμερισμένη διαχείριση»: ταμεία που προβλέπουν τη δυνατότητα διάθεσης ποσού από τα κεφάλαιά τους για τις προβλέψεις για την εγγύηση από τον προϋπολογισμό στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους του ταμείου InvestEU, δηλαδή το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και το Ταμείο Συνοχής που πρέπει να θεσπιστεί με κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και για το Ταμείο Συνοχής για τα έτη 2021-2027, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο+ (ΕΚΤ+) που πρέπει να θεσπιστεί με κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο+ (ΕΚΤ+) («ο κανονισμός ΕΚΤ+ για το 2021-2027»), το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας (ΕΤΘΑΥ) που πρέπει να θεσπιστεί με κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 508/2014, και το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) που πρέπει να θεσπισθεί με κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση κανόνων σχετικά με τη στήριξη στρατηγικών σχεδίων που θα καταρτιστούν από τα κράτη μέλη δυνάμει της κοινής γεωργικής πολιτικής (Στρατηγικά σχέδια ΚΓΠ) και θα χρηματοδοτηθούν από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Εγγυήσεων (ΕΓΤΕ) και το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1305/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1307/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου («κανονισμός στρατηγικών σχεδίων ΚΑΠ»)· |
12) |
«σύμβαση εγγύησης»: νομικό μέσο με το οποίο η Επιτροπή και ένας εταίρος υλοποίησης διευκρινίζουν τους όρους βάσει των οποίων προτείνεται η χορήγηση του ευεργετήματος της εγγύησης της ΕΕ για χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις, παρέχεται η εγγύηση της ΕΕ για τις εν λόγω πράξεις και για την υλοποίησή τους σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό· |
13) |
«εταίρος υλοποίησης»: επιλέξιμος αντισυμβαλλόμενος, λόγου χάρη χρηματοπιστωτικό ίδρυμα ή άλλος χρηματοοικονομικός διαμεσολαβητής, με τον οποίον η Επιτροπή έχει συνάψει σύμβαση εγγύησης· |
14) |
«σημαντικό έργο κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος»: έργο που πληροί όλα τα κριτήρια που καθορίζονται στην ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τα κριτήρια για την ανάλυση της συμβατότητας με την εσωτερική αγορά των κρατικών ενισχύσεων για την προώθηση της υλοποίησης σημαντικών έργων κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος ή κάθε μεταγενέστερη αναθεώρηση της εν λόγω ανακοίνωσης· |
15) |
«συμβουλευτική συμφωνία»: νομική πράξη με την οποία η Επιτροπή και ο συμβουλευτικός εταίρος διευκρινίζουν τις προϋποθέσεις για την υλοποίηση του συμβουλευτικού κόμβου InvestEU· |
16) |
«συμβουλευτική πρωτοβουλία»: τεχνική βοήθεια και συμβουλευτικές υπηρεσίες που στηρίζουν τις επενδύσεις, συμπεριλαμβανομένων των δραστηριοτήτων δημιουργίας ικανοτήτων, που υλοποιούνται από συμβουλευτικούς εταίρους, από εξωτερικούς παρόχους υπηρεσιών κατόπιν αναθέσεως από την Επιτροπή ή από εκτελεστικούς οργανισμούς· |
17) |
«συμβουλευτικός εταίρος»: επιλέξιμος αντισυμβαλλόμενος, όπως χρηματοπιστωτικό ίδρυμα ή άλλη οντότητα με την οποία η Επιτροπή έχει συνάψει συμβουλευτική συμφωνία με σκοπό την υλοποίηση μίας ή περισσότερων συμβουλευτικών πρωτοβουλιών, πλην των συμβουλευτικών πρωτοβουλιών που υλοποιούνται μέσω εξωτερικών παρόχων υπηρεσιών κατόπιν αναθέσεως από την Επιτροπή ή μέσω εκτελεστικών οργανισμών· |
18) |
«επενδυτική πλατφόρμα»: φορέας ειδικού σκοπού, λογαριασμός υπό διαχείριση, συμβατική ρύθμιση συγχρηματοδότησης ή επιμερισμού του κινδύνου ή ρύθμιση που θεσπίζεται με άλλο τρόπο, μέσω των οποίων διοχετεύεται η χρηματοδοτική συμβολή οντοτήτων για τη χρηματοδότηση σειράς επενδυτικών έργων. Μπορεί να λάβει τις εξής μορφές:
|
19) |
«μικροχρηματοδότηση»: η μικροχρηματοδότηση όπως ορίζεται στις οικείες διατάξεις του κανονισμού ΕΚΤ+ για το 2021-2027· |
20) |
«εθνική αναπτυξιακή τράπεζα ή ίδρυμα»: νομική οντότητα που ασκεί κατ’ επάγγελμα χρηματοπιστωτικές δραστηριότητες, στην οποία έχει ανατεθεί εντολή από κράτος μέλος, ή από οντότητα κράτους μέλους σε κεντρικό, περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο, για τη διεξαγωγή δραστηριοτήτων ανάπτυξης ή προβολής· |
21) |
«μικρομεσαία επιχείρηση» ή «ΜΜΕ»: πολύ μικρή, μικρή ή μεσαία επιχείρηση κατά την έννοια του παραρτήματος της σύστασης 2003/361/ΕΚ της Επιτροπής (27)· |
22) |
«μικρή επιχείρηση μεσαίας κεφαλαιοποίησης»: οντότητα που δεν είναι ΜΜΕ και απασχολεί έως 499 εργαζόμενους· |
23) |
«κοινωνική επιχείρηση»: κοινωνική επιχείρηση όπως ορίζεται στις οικείες διατάξεις του κανονισμού ΕΚΤ+ για το 2021-2027. |
Άρθρο 3
Στόχοι του προγράμματος InvestEU
1. Γενικός στόχος του προγράμματος InvestEU είναι η στήριξη των στόχων πολιτικής της Ένωσης μέσω χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων που συμβάλλουν:
α) |
στην ανταγωνιστικότητα της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένης της έρευνας, της καινοτομίας και της ψηφιοποίησης· |
β) |
στην ανάπτυξη και απασχόληση στην οικονομία της Ένωσης, στη βιωσιμότητά της οικονομίας της Ένωσης και στην περιβαλλοντική και κλιματική της διάσταση που συμβάλλουν στην επίτευξη των ΣΒΑ και των στόχων της συμφωνίας του Παρισιού, καθώς και στη δημιουργία θέσεων εργασίας υψηλής ποιότητας· |
γ) |
στην κοινωνική ανθεκτικότητα, την αποφυγή κοινωνικών αποκλεισμών και το δυναμικό καινοτομίας της Ένωσης· |
δ) |
στην προώθηση της επιστημονικής και τεχνολογικής προόδου, του πολιτισμού, της εκπαίδευσης και της κατάρτισης· |
ε) |
στην ενοποίηση των κεφαλαιαγορών της Ένωσης και την ενίσχυση της εσωτερικής αγοράς, συμπεριλαμβανομένων λύσεων για την αντιμετώπιση του κατακερματισμού των κεφαλαιαγορών της Ένωσης, τη διαφοροποίηση των πηγών χρηματοδότησης για τις επιχειρήσεις της Ένωσης και την προώθηση της βιώσιμης χρηματοδότησης· |
στ) |
στην προώθηση της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής συνοχής· ή |
ζ) |
στη βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάκαμψη της οικονομίας της Ένωσης μετά την κρίση COVID-19, μεταξύ άλλων με την παροχή κεφαλαιακής στήριξης για ΜΜΕ που επλήγησαν από την κρίση COVID-19 και δεν ήταν ήδη προβληματικές υπό όρους κρατικών ενισχύσεων στο τέλος του 2019, με την προάσπιση και ενίσχυση υφιστάμενων στρατηγικών αλυσίδων αξίας υλικών ή άυλων στοιχείων ενεργητικού και την ανάπτυξη νέων στρατηγικών αλυσίδων αξίας αυτού του είδους, καθώς και με τη διατήρηση και ενίσχυση των δραστηριοτήτων στρατηγικής σημασίας για την Ένωση, συμπεριλαμβανομένων σημαντικών έργων κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος, σε σχέση με υποδομές ζωτικής σημασίας, είτε υλικές είτε εικονικές, μετασχηματιστικές τεχνολογίες, ρηξικέλευθες καινοτομίες και εισροές για τις επιχειρήσεις και τους καταναλωτές, και με τη στήριξη μιας βιώσιμης μετάβασης. |
2. Το πρόγραμμα InvestEU έχει τους κάτωθι ειδικούς στόχους:
α) |
τη στήριξη χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων σχετικών με βιώσιμες υποδομές στους τομείς που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 στοιχείο α)· |
β) |
τη στήριξη χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων σχετικών με την έρευνα, την καινοτομία και την ψηφιοποίηση, συμπεριλαμβανομένης της στήριξης για την επιχειρηματική επέκταση των καινοτόμων εταιρειών και για την εισαγωγή τεχνολογιών στην αγορά, στους τομείς που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 στοιχείο β)· |
γ) |
την αύξηση της πρόσβασης σε χρηματοδότηση, καθώς και της διαθεσιμότητάς της, για τις ΜΜΕ και τις μικρές επιχειρήσεις μεσαίας κεφαλαιοποίησης, καθώς και την ενίσχυση της παγκόσμιας ανταγωνιστικότητας των ΜΜΕ αυτών· |
δ) |
την αύξηση της πρόσβασης σε μικροχρηματοδότηση και χρηματοδότηση, καθώς και της διαθεσιμότητάς τους, για τις κοινωνικές επιχειρήσεις, προς στήριξη χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων που σχετίζονται με τις κοινωνικές επενδύσεις και τις ικανότητες και δεξιότητες, καθώς και για την ανάπτυξη και την εδραίωση των αγορών κοινωνικών επενδύσεων στους τομείς που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 στοιχείο δ). |
Άρθρο 4
Προϋπολογισμός και ύψος της εγγύησης της ΕΕ
1. Η εγγύηση της ΕΕ για τους σκοπούς της συνιστώσας ΕΕ που αναφέρεται στο άρθρο 9 παράγραφος 1 στοιχείο α) ανέρχεται σε 26 152 310 073 EUR σε τρέχουσες τιμές. Ο αντίστοιχος συντελεστής προβλέψεων ανέρχεται σε ποσοστό 40 %. Το ποσό που αναφέρεται στο άρθρο 35 παράγραφος 3 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) λαμβάνεται επίσης υπόψη για τη συνεισφορά στις προβλέψεις που προκύπτουν από αυτόν τον συντελεστή προβλέψεων.
Δύναται να παρασχεθεί πρόσθετο ποσό της εγγύησης της ΕΕ για τους σκοπούς της συνιστώσας κράτους μέλους που αναφέρονται στο άρθρο 9 παράγραφος 1 στοιχείο β) του παρόντος κανονισμού, με την επιφύλαξη της διάθεσης των αντίστοιχων ποσών από μέρους των κρατών μελών, σύμφωνα με τις διατάξεις για τη χρήση του ΕΤΠΑ, του ΕΚΤ+, του Ταμείου Συνοχής και του ΕΤΘΑ που υλοποιούνται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση κοινών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο+, το Ταμείο Συνοχής, το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας και χρηματοδοτικών κανόνων για αυτούς και για το Ταμείο Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης, το Ταμείο Εσωτερικής Ασφάλειας και το μέσο για τη διαχείριση των συνόρων και των θεωρήσεων («κανονισμός περί κοινών διατάξεων για το 2021-2027») και με τις διατάξεις για τη χρήση του ΕΓΤΑΑ που υλοποιείται μέσω του προγράμματος InvestEU οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί στρατηγικού σχεδίου για την ΚΓΠ.
Είναι δυνατόν να παρασχεθεί πρόσθετο ποσό της εγγύησης της ΕΕ με τη μορφή μετρητών ή εγγύησης από κράτη μέλη για τους σκοπούς της συνιστώσας κράτους μέλους. Το ποσό που παρέχεται με τη μορφή μετρητών αποτελεί εξωτερικό έσοδο για ειδικό προορισμό, σύμφωνα με τη δεύτερη πρόταση του άρθρου 21 παράγραφος 5 του δημοσιονομικού κανονισμού.
Οι συνεισφορές από τρίτες χώρες που αναφέρονται στο άρθρο 5 του παρόντος κανονισμού αυξάνουν επίσης την εγγύηση της ΕΕ που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο, παρέχοντας το σύνολο των προβλέψεων σε χρηματικά ποσά σύμφωνα με το άρθρο 218 παράγραφος 2 του δημοσιονομικού κανονισμού.
2. Ποσό 14 825 000 000 EUR σε τρέχουσες τιμές από το ποσό που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο της παραγράφου 1 του παρόντος κανονισμού διατίθεται για πράξεις με τις οποίες υλοποιούνται μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/2094 για τους στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 του παρόντος κανονισμού.
Ποσό 11 327 310 073 EUR σε τρέχουσες τιμές από το ποσό που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου διατίθεται για τους στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 2.
Τα ποσά που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου είναι διαθέσιμα μόνο από την ημερομηνία που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/2094.
Η ενδεικτική κατανομή της εγγύησης της ΕΕ για τους σκοπούς της συνιστώσας ΕΕ καθορίζεται στο παράρτημα Ι του παρόντος κανονισμού. Κατά περίπτωση, η Επιτροπή μπορεί να παρεκκλίνει από τα ποσά που αναφέρονται στο παράρτημα Ι έως 15 % για κάθε στόχο που αναφέρεται στα στοιχεία α) έως δ) του άρθρου 3 παράγραφος 2. Η Επιτροπή ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για κάθε τέτοια παρέκκλιση.
3. Το χρηματοδοτικό κονδύλιο για την υλοποίηση των μέτρων που προβλέπονται στα κεφάλαια VI και VII ανέρχεται σε 430 000 000 EUR σε τρέχουσες τιμές.
4. Το ποσό που αναφέρεται στην παράγραφο 3 δύναται να χρησιμοποιείται για τεχνική και διοικητική βοήθεια για την υλοποίηση του προγράμματος InvestEU, όπως για δραστηριότητες προετοιμασίας, παρακολούθησης, ελέγχου, λογιστικού ελέγχου και αξιολόγησης, συμπεριλαμβανομένων των εταιρικών συστημάτων τεχνολογίας της πληροφορίας.
Άρθρο 5
Τρίτες χώρες συνδεδεμένες με το ταμείο InvestEU
Η συνιστώσα ΕΕ του ταμείου InvestEU που αναφέρεται στο άρθρο 9 παράγραφος 1 στοιχείο α) του παρόντος κανονισμού και καθένα από τα σκέλη πολιτικής που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού, μπορούν να λαμβάνουν συνεισφορές από τις ακόλουθες τρίτες χώρες για τους σκοπούς της συμμετοχής σε ορισμένα χρηματοπιστωτικά προϊόντα σύμφωνα με το άρθρο 218 παράγραφος 2 του δημοσιονομικού κανονισμού:
α) |
μέλη της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών (ΕΖΕΣ) που είναι μέλη του ΕΟΧ, σύμφωνα με τους όρους που ορίζει η συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο· |
β) |
υπό προσχώρηση χώρες, υποψήφιες χώρες και δυνάμει υποψήφιες χώρες, σύμφωνα με τις γενικές αρχές και τους γενικούς όρους και προϋποθέσεις για τη συμμετοχή των χωρών αυτών στα προγράμματα της Ένωσης που προβλέπονται στις αντίστοιχες συμφωνίες-πλαίσια και τις αποφάσεις του Συμβουλίου Σύνδεσης, ή σε παρεμφερείς συμφωνίες, και σύμφωνα με τους ειδικούς όρους που προβλέπονται στις συμφωνίες μεταξύ της Ένωσης και των εν λόγω χωρών· |
γ) |
χώρες που καλύπτονται από την Ευρωπαϊκή Πολιτική Γειτονίας, σύμφωνα με τις γενικές αρχές και τους γενικούς όρους και προϋποθέσεις για τη συμμετοχή των χωρών αυτών στα προγράμματα της Ένωσης που καθορίζονται στις αντίστοιχες συμφωνίες-πλαίσια και τις αποφάσεις του Συμβουλίου Σύνδεσης ή σε παρεμφερείς συμφωνίες αυτού και σύμφωνα με τους ειδικούς όρους που καθορίζονται στις συμφωνίες μεταξύ της Ένωσης και των εν λόγω χωρών· |
δ) |
άλλες τρίτες χώρες, σύμφωνα με τους όρους που καθορίζονται σε συγκεκριμένη συμφωνία για τη συμμετοχή της τρίτης χώρας σε τυχόν ενωσιακό πρόγραμμα, υπό την προϋπόθεση ότι η συμφωνία:
Οι συνεισφορές που αναφέρονται στην πρώτη παράγραφο στοιχείο δ) σημείο ii) του παρόντος άρθρου συνιστούν εξωτερικά έσοδα ειδικού προορισμού σύμφωνα με το άρθρο 21 παράγραφος 5 του δημοσιονομικού κανονισμού. |
Άρθρο 6
Υλοποίηση και μορφές ενωσιακής χρηματοδότησης
1. Η εγγύηση της ΕΕ υλοποιείται στο πλαίσιο της έμμεσης διαχείρισης με τους φορείς που αναφέρονται στο άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο γ) σημεία ii), iii), v) και vi) του δημοσιονομικού κανονισμού. Άλλες μορφές ενωσιακής χρηματοδότησης στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού υλοποιούνται στο πλαίσιο της άμεσης ή έμμεσης διαχείρισης σύμφωνα με τον δημοσιονομικό κανονισμό, συμπεριλαμβανομένων των επιχορηγήσεων που υλοποιούνται σύμφωνα με τον Τίτλο VIII του δημοσιονομικού κανονισμού και των συνδυαστικών πράξεων που εκτελούνται σύμφωνα με το παρόν άρθρο όσο το δυνατόν ομαλότερα, με τρόπο που διασφαλίζει την αποτελεσματική και συνεκτική στήριξη των πολιτικών της Ένωσης.
2. Οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που καλύπτονται από την εγγύηση της ΕΕ και αποτελούν μέρος της συνδυαστικής πράξης η οποία συνδυάζει τη στήριξη δυνάμει του παρόντος κανονισμού με τη στήριξη που παρέχεται στο πλαίσιο ενός ή περισσότερων άλλων ενωσιακών προγραμμάτων ή καλύπτονται από το Ταμείο Καινοτομίας για το ΣΕΔΕ της ΕΕ:
α) |
συνάδουν με τους στόχους πολιτικής και πληρούν τα κριτήρια επιλεξιμότητας που ορίζονται στους κανόνες για το ενωσιακό πρόγραμμα στο πλαίσιο του οποίου αποφασίζεται η στήριξη· |
β) |
συμμορφώνονται με τις διατάξεις του παρόντος κανονισμού. |
3. Οι συνδυαστικές πράξεις, οι οποίες περιλαμβάνουν χρηματοδοτικό μέσο που χρηματοδοτείται εξ ολοκλήρου από άλλα ενωσιακά προγράμματα ή από το Ταμείο Καινοτομίας για το ΣΕΔΕ της ΕΕ χωρίς τη χρήση της εγγύησης της ΕΕ δυνάμει του παρόντος κανονισμού, συνάδουν με τους στόχους πολιτικής και συμμορφώνονται με τα κριτήρια επιλεξιμότητας που ορίζονται στους κανόνες του ενωσιακού προγράμματος στο πλαίσιο του οποίου παρέχεται η στήριξη.
4. Σύμφωνα με την παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου, οι μη επιστρεπτέες μορφές ενίσχυσης και τα χρηματοδοτικά μέσα από τον προϋπολογισμό της Ένωσης που αποτελούν μέρος της συνδυαστικής πράξης η οποία αναφέρεται στις παραγράφους 2 και 3 του παρόντος άρθρου αποφασίζονται σύμφωνα με τους κανόνες του οικείου ενωσιακού προγράμματος και υλοποιούνται στο πλαίσιο της συνδυαστικής πράξης σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό και με τον Τίτλο X του δημοσιονομικού κανονισμού.
Η υποβολή εκθέσεων για τις εν λόγω συνδυαστικές πράξεις καλύπτει επίσης τη συνοχή τους με τους στόχους πολιτικής και τα κριτήρια επιλεξιμότητας που ορίζονται στους κανόνες του ενωσιακού προγράμματος βάσει του οποίου αποφασίζεται η στήριξη, καθώς και τη συμμόρφωση αυτών προς τον παρόντα κανονισμό.
Άρθρο 7
Συνδυασμός χαρτοφυλακίων
1. Η στήριξη από την εγγύηση της ΕΕ δυνάμει του παρόντος κανονισμού, η ενωσιακή στήριξη που παρέχεται μέσω των χρηματοδοτικών μέσων που θεσπίζονται από τα προγράμματα της περιόδου προγραμματισμού 2014-2020 και η ενωσιακή στήριξη από την εγγύηση της ΕΕ που θεσπίζεται με τον κανονισμό (ΕΕ) 2015/1017 μπορούν να συνδυάζονται σε χρηματοπιστωτικά προϊόντα που πρόκειται να υλοποιηθούν από την ΕΤΕπ ή το ΕΤαΕ δυνάμει του παρόντος κανονισμού.
2. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 19 παράγραφος 2 και το άρθρο 16 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο, η εγγύηση της ΕΕ δυνάμει του παρόντος κανονισμού μπορεί επίσης να καλύπτει τις ζημίες που αναφέρονται στο άρθρο 19 παράγραφος 2 σε σχέση με το σύνολο του χαρτοφυλακίου χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων που υποστηρίζονται από τα χρηματοπιστωτικά προϊόντα τα οποία αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου.
Με την επιφύλαξη των στόχων των χρηματοδοτικών μέσων που αναφέρονται στην παράγραφο 1, οι διατάξεις που θεσπίζονται για την κάλυψη των χρηματοοικονομικών υποχρεώσεων που απορρέουν από τα χρηματοδοτικά μέσα τα οποία αναφέρονται στην παράγραφο 1, μπορούν να χρησιμοποιούνται για την κάλυψη ζημιών σε σχέση με το σύνολο του χαρτοφυλακίου χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων που υποστηρίζονται από τα χρηματοπιστωτικά προϊόντα τα οποία αναφέρονται στην παράγραφο 1.
3. Οι ζημίες, τα έσοδα και οι επιστροφές από τα χρηματοπιστωτικά προϊόντα που αναφέρονται στην παράγραφο 1, καθώς και οι τυχόν ανακτήσεις, κατανέμονται κατ’ αναλογία μεταξύ των αναφερόμενων στην εν λόγω παράγραφο χρηματοδοτικών μέσων και εγγυήσεων της ΕΕ που παρέχουν τη συνδυασμένη ενωσιακή στήριξη στο εν λόγω χρηματοπιστωτικό προϊόν.
4. Οι όροι και οι προϋποθέσεις των χρηματοπιστωτικών προϊόντων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, συμπεριλαμβανομένων των αντίστοιχων κατ’ αναλογία μεριδίων των ζημιών, των εσόδων, των επιστροφών και των ανακτήσεων, καθορίζονται στη σύμβαση εγγύησης που αναφέρεται στο άρθρο 17.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙ
Ταμείο InvestEU
Άρθρο 8
Σκέλη πολιτικής
1. Το ταμείο InvestEU λειτουργεί μέσω των κάτωθι τεσσάρων σκελών πολιτικής τα οποία αντιμετωπίζουν τις αδυναμίες της αγοράς ή τις καταστάσεις μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων στο πλαίσιο του ειδικού πεδίου εφαρμογής τους:
α) |
ένα σκέλος πολιτικής βιώσιμων υποδομών, το οποίο περιλαμβάνει τις βιώσιμες επενδύσεις στους τομείς των μεταφορών, συμπεριλαμβανομένων των πολυτροπικών μεταφορών, της οδικής ασφάλειας, μεταξύ άλλων σύμφωνα με τον ενωσιακό στόχο της εξάλειψης των θανατηφόρων τροχαίων ατυχημάτων και των σοβαρών τραυματισμών έως το 2050, της ανακαίνισης και της συντήρησης των υποδομών σιδηροδρομικών και οδικών μεταφορών, της ενέργειας, ιδίως των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, της ενεργειακής απόδοσης σύμφωνα με το ενεργειακό πλαίσιο για το 2030, έργων ανακαίνισης κτιρίων που αποσκοπούν στην εξοικονόμηση ενέργειας και στην ένταξη κτιρίων σε συνδεδεμένα ψηφιακά συστήματα και συστήματα ενέργειας, αποθήκευσης και μεταφορών, της βελτίωσης των επιπέδων διασυνδεσιμότητας, της ψηφιακής διασύνδεσης και της πρόσβασης μεταξύ άλλων στην ύπαιθρο, της προμήθειας και μεταποίησης πρώτων υλών, του διαστήματος, των ωκεανών, των εσωτερικών υδάτων, συμπεριλαμβανομένων των εσωτερικών πλωτών οδών, της διαχείρισης αποβλήτων σύμφωνα με την ιεραρχία των αποβλήτων και την κυκλική οικονομία, της φύσης και άλλων περιβαλλοντικών υποδομών, της πολιτιστικής κληρονομιάς, του τουρισμού, του εξοπλισμού, των κινητών περιουσιακών στοιχείων και της χρήσης καινοτόμων τεχνολογιών που συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων περιβαλλοντικής ή κλιματικής ανθεκτικότητας ή των στόχων κοινωνικής βιωσιμότητας της Ένωσης και πληρούν τα πρότυπα περιβαλλοντικής ή κοινωνικής βιωσιμότητας της Ένωσης· |
β) |
ένα σκέλος πολιτικής για την έρευνα, την καινοτομία και την ψηφιοποίηση, το οποίο περιλαμβάνει δραστηριότητες έρευνας, ανάπτυξης προϊόντων και καινοτομίας, τη μεταφορά τεχνολογιών και αποτελεσμάτων της έρευνας στην αγορά, προς στήριξη των φορέων της αγοράς και της συνεργασίας μεταξύ επιχειρήσεων, την επίδειξη και τη χρήση καινοτόμων λύσεων και την παροχή στήριξης με σκοπό την επιχειρηματική επέκταση καινοτόμων εταιρειών καθώς και την ψηφιοποίηση της ενωσιακής βιομηχανίας· |
γ) |
ένα σκέλος πολιτικής για τις ΜΜΕ, το οποίο περιλαμβάνει πρόσβαση σε χρηματοδότηση, καθώς και τη διαθεσιμότητά της, κυρίως για τις ΜΜΕ, συμπεριλαμβανομένων των καινοτόμων ΜΜΕ και των ΜΜΕ που δραστηριοποιούνται στον πολιτιστικό και τον δημιουργικό τομέα, καθώς και για τις μικρές εταιρείες μεσαίας κεφαλαιοποίησης· |
δ) |
ένα σκέλος πολιτικής για τις κοινωνικές επενδύσεις και τις δεξιότητες, το οποίο περιλαμβάνει τη μικροχρηματοδότηση, τη χρηματοδότηση κοινωνικών επιχειρήσεων, την κοινωνική οικονομία και μέτρα για την προώθηση της ισότητας των φύλων, των δεξιοτήτων, της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και των συναφών υπηρεσιών, των κοινωνικών υποδομών, συμπεριλαμβανομένων των υποδομών υγείας και εκπαίδευσης και της κοινωνικής και φοιτητικής στέγασης, της κοινωνικής καινοτομίας, της υγείας και της μακροχρόνιας περίθαλψης, της ένταξης και της προσβασιμότητας, των πολιτιστικών και δημιουργικών δραστηριοτήτων με κοινωνική στόχευση και της ενσωμάτωσης ευάλωτων ατόμων, συμπεριλαμβανομένων των υπηκόων τρίτων χωρών. |
2. Θεσπίζεται καθεστώς δίκαιης μετάβασης οριζόντια σε όλα τα σκέλη πολιτικής. Το εν λόγω καθεστώς περιλαμβάνει επενδύσεις που αντιμετωπίζουν τις κοινωνικές, οικονομικές και περιβαλλοντικές προκλήσεις που απορρέουν από τη διαδικασία μετάβασης προς την επίτευξη του στόχου της ΕΕ για το κλίμα το 2030 και τον στόχο της επίτευξης κλιματικής ουδετερότητας της Ένωσης έως το 2050, και οι οποίες ωφελούν περιοχές που προσδιορίζονται σε σχέδιο δίκαιης μετάβασης που καταρτίζεται από κράτος μέλος σύμφωνα με τις οικείες διατάξεις του κανονισμού για το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης.
3. Όλα τα σκέλη πολιτικής μπορούν να περιλαμβάνουν στρατηγικές επενδύσεις, συμπεριλαμβανομένων σημαντικών έργων κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος, για τη στήριξη τελικών αποδεκτών των οποίων οι δραστηριότητες είναι στρατηγικής σημασίας για την Ένωση, ιδίως ενόψει της πράσινης μετάβασης και της ψηφιακής μετάβασης και της ενίσχυσης της ανθεκτικότητας και των στρατηγικών αλυσίδων αξίας.
Στην περίπτωση στρατηγικών επενδύσεων στους τομείς της άμυνας και του διαστήματος και στην κυβερνοασφάλεια, καθώς και προκειμένου για ειδικές κατηγορίες έργων που συνεπάγονται πραγματικές και άμεσες συνέπειες ως προς την ασφάλεια σε τομείς ζωτικής σημασίας, οι επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές που θεσπίζονται σύμφωνα με την παράγραφο 9 του παρόντος άρθρου (οι «επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές») καθορίζουν περιορισμούς όσον αφορά τους τελικούς αποδέκτες που ελέγχονται από τρίτη χώρα ή από οντότητες τρίτων χωρών και τους τελικούς αποδέκτες των οποίων η εκτελεστική διαχείριση βρίσκεται εκτός της Ένωσης, με σκοπό την προστασία της ασφάλειας της Ένωσης και των κρατών μελών της. Οι εν λόγω περιορισμοί καθορίζονται σύμφωνα με τις αρχές σχετικά με τις επιλέξιμες οντότητες που ορίζονται στις οικείες διατάξεις κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1092 και στις οικείες διατάξεις κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση του διαστημικού προγράμματος της Ένωσης και του οργανισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το διαστημικό πρόγραμμα και την κατάργηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 912/2010, (ΕΕ) αριθ. 1285/2013, (ΕΕ) αριθ. 377/2014 και της απόφασης αριθ. 541/2014/ΕΕ.
Οι επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές καθορίζουν τυχόν αναγκαίες απαιτήσεις σχετικά με τον έλεγχο και την εκτελεστική διαχείριση των τελικών αποδεκτών για άλλους τομείς και για τον έλεγχο των διαμεσολαβητών, υπό το πρίσμα τυχόν εφαρμογής προβλέψεων δημόσιας τάξης ή ασφάλειας. Λαμβάνοντας υπόψη τις εν λόγω απαιτήσεις, το Διοικητικό Συμβούλιο καθορίζει πρόσθετες αναγκαίες απαιτήσεις.
4. Όταν μια χρηματοδοτική ή επενδυτική πράξη που προτείνει η Επιτροπή Επενδύσεων εμπίπτει σε περισσότερα του ενός σκέλη πολιτικής, αποδίδεται στο σκέλος στο οποίο εμπίπτει ο κύριος στόχος της, ή ο κύριος στόχος των περισσότερων από τα υπο-έργα της, εκτός αν οι επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές ορίζουν διαφορετικά.
5. Οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις ελέγχονται για να διαπιστωθεί αν έχουν περιβαλλοντικό, κλιματικό ή κοινωνικό αντίκτυπο. Εάν οι εν λόγω πράξεις έχουν τέτοιο αντίκτυπο, υπόκεινται σε έλεγχο κλιματικής, περιβαλλοντικής και κοινωνικής βιωσιμότητας, με σκοπό την ελαχιστοποίηση των αρνητικών επιπτώσεων και τη μεγιστοποίηση των οφελών για την κλιματική, την περιβαλλοντική και την κοινωνική διάσταση. Για τον σκοπό αυτό, οι φορείς υλοποίησης έργων που ζητούν χρηματοδότηση παρέχουν επαρκείς πληροφορίες βάσει των κατευθυντήριων γραμμών που αναφέρονται στην παράγραφο 6. Τα έργα που είναι κάτω από ένα ορισμένο μέγεθος που προσδιορίζεται στις κατευθυντήριες γραμμές εξαιρούνται από τον έλεγχο. Τα έργα που δεν συνάδουν με τους στόχους για το κλίμα δεν είναι επιλέξιμα για στήριξη δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Σε περίπτωση που ο εταίρος υλοποίησης καταλήξει στο συμπέρασμα ότι δεν χρειάζεται να διενεργηθεί έλεγχος βιωσιμότητας, παρέχει αιτιολόγηση στην Επιτροπή Επενδύσεων.
6. Η Επιτροπή καταρτίζει κατευθυντήριες γραμμές για τη βιωσιμότητα, οι οποίες, σύμφωνα με τους περιβαλλοντικούς και κοινωνικούς στόχους και τα πρότυπα της Ένωσης και, λαμβανομένης δεόντως υπόψη της αρχής της «μη πρόκλησης σημαντικής ζημίας»:
α) |
όσον αφορά την προσαρμογή, διασφαλίζουν ανθεκτικότητα στις δυνητικές αρνητικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής μέσω εκτίμησης κλιματικής τρωτότητας και κινδύνου, μεταξύ άλλων μέσω σχετικών μέτρων προσαρμογής, και, όσον αφορά τον μετριασμό, ενσωματώνουν στην ανάλυση κόστους-οφέλους το κόστος των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και τις θετικές επιπτώσεις των μέτρων για τον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής· |
β) |
τεκμηριώνουν τον συνολικό αντίκτυπο των έργων ως προς τις κύριες συνιστώσες του φυσικού κεφαλαίου, ήτοι την ατμόσφαιρα, τα ύδατα, το έδαφος και τη βιοποικιλότητα· |
γ) |
εκτιμούν τον κοινωνικό αντίκτυπο των έργων, μεταξύ άλλων από πλευράς ισότητας των φύλων, κοινωνικής ένταξης ορισμένων περιοχών ή πληθυσμών και οικονομικής ανάπτυξης περιοχών και τομέων που επηρεάζονται από διαρθρωτικές προκλήσεις, όπως είναι η ανάγκη απαλλαγής της οικονομίας από τις ανθρακούχες εκπομπές· |
δ) |
προσδιορίζουν τα έργα που δεν συνάδουν με την επίτευξη των στόχων για το κλίμα· |
ε) |
παρέχουν καθοδήγηση στους εταίρους υλοποίησης για τους σκοπούς του ελέγχου που προβλέπεται στην παράγραφο 5. |
7. Οι εταίροι υλοποίησης παρέχουν πληροφορίες που είναι απαραίτητες για να καταστεί εφικτή η παρακολούθηση των επενδύσεων οι οποίες συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων της Ένωσης για το κλίμα και το περιβάλλον, με βάση τις κατευθυντήριες γραμμές που παρέχει η Επιτροπή.
8. Οι εταίροι υλοποίησης μεριμνούν ώστε τουλάχιστον το 60 % των επενδύσεων στο πλαίσιο του σκέλους πολιτικής για τις βιώσιμες υποδομές να συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων της Ένωσης για το κλίμα και το περιβάλλον.
Η Επιτροπή, από κοινού με τους εταίρους υλοποίησης, μεριμνά ώστε το τμήμα της εγγύησης της ΕΕ που χρησιμοποιείται για το σκέλος πολιτικής βιώσιμων υποδομών να κατανέμεται με τρόπο που να εξασφαλίζει ισορροπία μεταξύ των διαφόρων τομέων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 στοιχείο α).
9. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 34, για τη συμπλήρωση του παρόντος κανονισμού με τον καθορισμό επενδυτικών κατευθυντήριων γραμμών για κάθε σκέλος πολιτικής. Οι επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές καθορίζουν επίσης τις ρυθμίσεις για την εφαρμογή του καθεστώτος δίκαιης μετάβασης, όπως αναφέρεται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου. Οι επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές καταρτίζονται σε στενό διάλογο με τον Όμιλο της ΕΤΕπ και άλλους δυνητικούς εταίρους υλοποίησης.
10. Για στρατηγικές χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις στον τομέα της άμυνας και του διαστήματος και στον τομέα της κυβερνοασφάλειας, οι επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές ενδέχεται να καθορίζουν περιορισμούς όσον αφορά τη μεταβίβαση και την αδειοδότηση δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας σε κρίσιμες τεχνολογίες και τεχνολογίες που συμβάλλουν καθοριστικά στην προστασία της ασφάλειας της Ένωσης και των κρατών μελών της, χωρίς να θίγεται η αρμοδιότητα των κρατών μελών όσον αφορά τον έλεγχο των εξαγωγών.
11. Η Επιτροπή θέτει τις πληροφορίες σχετικά με την εφαρμογή και την ερμηνεία των επενδυτικών κατευθυντήριων γραμμών στη διάθεση των εταίρων υλοποίησης, της Επιτροπής Επενδύσεων και των συμβουλευτικών εταίρων.
Άρθρο 9
Συνιστώσες
1. Τα σκέλη πολιτικής που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 αποτελούνται από μία συνιστώσα ΕΕ και μία συνιστώσα κράτους μέλους. Οι λόγω συνιστώσες επιλαμβάνονται αδυναμιών της αγοράς ή καταστάσεων μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων, ως εξής:
α) |
η συνιστώσα ΕΕ καλύπτει οποιαδήποτε από τις κάτωθι καταστάσεις:
|
β) |
η συνιστώσα κράτους μέλους καλύπτει την αντιμετώπιση συγκεκριμένων αδυναμιών της αγοράς ή καταστάσεων μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων σε μία ή περισσότερες περιφέρειες ή ένα ή περισσότερα κράτη μέλη με σκοπό την επίτευξη των στόχων πολιτικής των συνεισφερόντων ταμείων υπό επιμερισμένη διαχείριση ή την παροχή του πρόσθετου ποσού από κράτος μέλος δυνάμει του άρθρου 4 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο, ιδίως για την ενίσχυση της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής συνοχής στην Ένωση μέσω της αντιμετώπισης των ανισορροπιών μεταξύ των περιφερειών της. |
2. Οι συνιστώσες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 χρησιμοποιούνται, όπου αρμόζει, με συμπληρωματικό τρόπο για τη στήριξη συγκεκριμένης χρηματοδοτικής ή επενδυτικής πράξης, μεταξύ άλλων συνδυάζοντας τη στήριξη που παρέχεται και από τις δύο συνιστώσες.
Άρθρο 10
Ειδικές διατάξεις που ισχύουν για τη συνιστώσα κράτους μέλους
1. Τα ποσά που διατίθενται από κράτος μέλος σε εθελοντική βάση δυνάμει των διατάξεων για τη χρήση του ΕΤΠΑ, του ΕΚΤ+, του Ταμείου Συνοχής και του ΕΤΘΑ που υλοποιούνται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί κοινών διατάξεων για το 2021-2027 ή των διατάξεων για τη χρήση του ΕΓΤΑΑ που υλοποιείται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί στρατηγικών σχεδίων για την ΚΓΠ ή τα ποσά που παρέχονται με τη μορφή μετρητών σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο του παρόντος κανονισμού χρησιμοποιούνται για τις προβλέψεις για το μέρος της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους το οποίο καλύπτει χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις στο οικείο κράτος μέλος ή για τη δυνητική συνεισφορά προς τον συμβουλευτικό κόμβο InvestEU. Τα εν λόγω ποσά χρησιμοποιούνται για να συμβάλουν στην επίτευξη των στόχων πολιτικής που καθορίζονται στη συμφωνία εταιρικής σχέσης που αναφέρεται στις διατάξεις για την προετοιμασία και την υποβολή της συμφωνίας εταιρικής σχέσης οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί κοινών διατάξεων για το 2021-2027, στα προγράμματα ή στο στρατηγικό σχέδιο της ΚΓΠ που συμβάλλουν στο πρόγραμμα InvestEU, για την εφαρμογή των σχετικών μέτρων που ορίζονται στο σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας που θεσπίζεται δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241 ή, σε άλλες περιπτώσεις, για σκοπούς που ορίζονται στη συμφωνία συνεισφοράς, ανάλογα με την προέλευση του συνεισφερόμενου ποσού.
2. Η σύσταση του εν λόγω μέρους της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους υπόκειται στη σύναψη συμφωνίας συνεισφοράς μεταξύ του κράτους μέλους και της Επιτροπής.
Το τέταρτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου και η παράγραφος 5 του παρόντος άρθρου δεν εφαρμόζονται στο πρόσθετο ποσό που διατίθεται από κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο.
Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου σχετικά με τα ποσά που κατανέμονται δυνάμει των διατάξεων για τη χρήση του ΕΤΠΑ, του ΕΚΤ+, του Ταμείου Συνοχής και του ΕΤΘΑ που υλοποιούνται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί κοινών διατάξεων για το 2021-2027 ή των διατάξεων για τη χρήση του ΕΓΤΑΑ που υλοποιείται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί στρατηγικών σχεδίων για την ΚΓΠ δεν εφαρμόζονται σε συμφωνία συνεισφοράς σχετικά με το πρόσθετο ποσό από κράτος μέλος, που αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο του παρόντος κανονισμού.
Το κράτος μέλος και η Επιτροπή συνάπτουν συμφωνία συνεισφοράς, ή τροποποίησή της, εντός τεσσάρων μηνών από την απόφαση της Επιτροπής για την έγκριση της συμφωνίας εταιρικής σχέσης σύμφωνα με τις διατάξεις για την έγκριση της συμφωνίας εταιρικής σχέσης, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί κοινών διατάξεων για το 2021-2027 ή το στρατηγικό σχέδιο της ΚΓΠ δυνάμει του κανονισμού περί στρατηγικών σχεδίων για την ΚΓΠ ή ταυτόχρονα με την απόφαση της Επιτροπής για την τροποποίηση ενός προγράμματος σύμφωνα με τις διατάξεις για τη χρήση του ΕΤΠΑ, του ΕΚΤ+, του Ταμείου Συνοχής και του ΕΤΘΑ που υλοποιούνται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί κοινών διατάξεων για το 2021-2027 ή ενός στρατηγικού σχεδίου της ΚΓΠ σύμφωνα με τις διατάξεις για την τροποποίηση του στρατηγικού σχεδίου για την ΚΓΠ, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί στρατηγικών σχεδίων για την ΚΓΠ.
Δύο ή περισσότερα κράτη μέλη δύνανται να συνάψουν κοινή συμφωνία συνεισφοράς με την Επιτροπή.
Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 211 παράγραφος 1 του δημοσιονομικού κανονισμού, ο συντελεστής προβλέψεων για την εγγύηση της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους ορίζεται σε 40 % και μπορεί να προσαρμόζεται προς τα κάτω ή προς τα πάνω σε κάθε συμφωνία συνεισφοράς, ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι κίνδυνοι που συνδέονται με τα χρηματοπιστωτικά προϊόντα που πρόκειται να χρησιμοποιηθούν.
3. Η συμφωνία συνεισφοράς περιλαμβάνει τουλάχιστον τα κάτωθι στοιχεία:
α) |
το συνολικό ποσό του μέρους της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους που αφορά το οικείο κράτος μέλος, τον συντελεστή προβλέψεων, το ύψος της συνεισφοράς από τα ταμεία στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης ή από τα ποσά που παρέχονται σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο, τη φάση σχηματισμού των προβλέψεων και το ύψος της προκύπτουσας ενδεχόμενης υποχρέωσης που πρέπει να καλύπτεται από αντεγγύηση παρεχόμενη από το οικείο κράτος μέλος· |
β) |
τη στρατηγική του κράτους μέλους που συνίσταται στα χρηματοπιστωτικά προϊόντα και την ελάχιστη μόχλευσή τους, τη γεωγραφική κάλυψη, συμπεριλαμβανομένης της περιφερειακής κάλυψης εάν χρειάζεται, τους τύπους έργων, την επενδυτική περίοδο και, κατά περίπτωση, τις κατηγορίες των τελικών αποδεκτών και των επιλέξιμων ενδιάμεσων φορέων· |
γ) |
τον δυνητικό εταίρο ή τους εταίρους υλοποίησης που προτείνονται σύμφωνα με το άρθρο 15 παράγραφος 1 και την υποχρέωση της Επιτροπής να πληροφορεί το οικείο κράτος μέλος σχετικά με τον εταίρο ή τους εταίρους υλοποίησης που επιλέγονται· |
δ) |
οποιαδήποτε συνεισφορά από τα ταμεία υπό επιμερισμένη διαχείριση ή από τα ποσά που παρέχονται σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο, για τον συμβουλευτικό κόμβο InvestEU· |
ε) |
τις υποχρεώσεις ετήσιας υποβολής εκθέσεων προς το κράτος μέλος, οι οποίες περιέχουν τους σχετικούς δείκτες που συνδέονται με τους στόχους πολιτικής που καλύπτει το πρόγραμμα εταιρικής σχέσης, το στρατηγικό σχέδιο της ΚΓΠ ή το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και που αναφέρονται στη συμφωνία συνεισφοράς· |
στ) |
διατάξεις σχετικά με την αμοιβή για το μέρος της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους· |
ζ) |
οποιονδήποτε συνδυασμό με πόρους στο πλαίσιο της συνιστώσας ΕΕ σύμφωνα με το άρθρο 9 παράγραφος 2, μεταξύ άλλων και σε μια πολυεπίπεδη διάρθρωση για καλύτερη κάλυψη κινδύνου. |
4. Οι συμφωνίες συνεισφοράς υλοποιούνται από την Επιτροπή μέσω συμβάσεων εγγύησης που συνάπτονται με τους εταίρους υλοποίησης σύμφωνα με το άρθρο 17 και μέσω συμβουλευτικών συμφωνιών που συνάπτονται με συμβουλευτικούς εταίρους σύμφωνα με το άρθρο 25 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο.
Εάν δεν έχει συναφθεί σύμβαση εγγύησης εντός εννέα μηνών από τη σύναψη της συμφωνίας συνεισφοράς, η συμφωνία συνεισφοράς καταγγέλλεται ή παρατείνεται με αμοιβαία συμφωνία. Εάν το ποσό της συμφωνίας συνεισφοράς δεν έχει δεσμευθεί πλήρως βάσει μίας ή περισσότερων συμβάσεων εγγύησης εντός εννέα μηνών από τη σύναψη της συμφωνίας συνεισφοράς, το εν λόγω ποσό τροποποιείται αναλόγως. Το μη χρησιμοποιηθέν ποσό προβλέψεων που αναλογεί στα ποσά που διατίθενται από τα κράτη μέλη δυνάμει των διατάξεων για τη χρήση του ΕΤΠΑ, του ΕΚΤ+, του Ταμείου Συνοχής και του ΕΤΘΑ που υλοποιούνται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί κοινών διατάξεων για το 2021-2027 ή των διατάξεων για τη χρήση του ΕΓΤΑΑ που υλοποιείται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί στρατηγικών σχεδίων ΚΓΠ επαναχρησιμοποιείται σύμφωνα με τους εν λόγω κανονισμούς. Το μη χρησιμοποιηθέν ποσό προβλέψεων που αναλογεί στα ποσά που διατίθενται από κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο του παρόντος κανονισμού επιστρέφεται στο κράτος μέλος.
Εάν μια σύμβαση εγγύησης δεν έχει εκτελεστεί δεόντως εντός του χρονικού διαστήματος που ορίζεται στις διατάξεις για τη χρήση του ΕΤΠΑ, του ΕΚΤ+, του Ταμείου Συνοχής και του ΕΤΘΑ που υλοποιούνται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί κοινών διατάξεων για το 2021-2027 ή στις διατάξεις για τη χρήση του ΕΓΤΑΑ που υλοποιείται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί στρατηγικών σχεδίων για την ΚΓΠ, ή, στην περίπτωση σύμβασης εγγύησης που αφορά ποσά που παρέχονται σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο του παρόντος κανονισμού, στη σχετική συμφωνία συνεισφοράς, η συμφωνία συνεισφοράς τροποποιείται. Το μη χρησιμοποιηθέν ποσό προβλέψεων που αναλογεί στα ποσά που διατίθενται από τα κράτη μέλη δυνάμει των διατάξεων για τη χρήση του ΕΤΠΑ, του ΕΚΤ+, του Ταμείου Συνοχής και του ΕΤΘΑ που υλοποιούνται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί κοινών διατάξεων για το 2021-2027 ή των διατάξεων για τη χρήση του ΕΓΤΑΑ που υλοποιείται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί στρατηγικών σχεδίων για την ΚΓΠ επαναχρησιμοποιείται σύμφωνα με τους εν λόγω κανονισμούς. Το μη χρησιμοποιηθέν ποσό προβλέψεων που αναλογεί στα ποσά που διατίθενται από κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο του παρόντος κανονισμού επιστρέφεται στο κράτος μέλος.
5. Ισχύουν οι κάτωθι κανόνες για τις προβλέψεις για το μέρος της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους που θεσπίστηκε βάσει συμφωνίας συνεισφοράς:
α) |
μετά τη φάση σύστασης που αναφέρεται στην παράγραφο 3 στοιχείο α) του παρόντος άρθρου, τυχόν ετήσιο πλεόνασμα προβλέψεων, υπολογιζόμενο συγκρίνοντας το ποσό των προβλέψεων που απαιτείται βάσει του συντελεστή προβλέψεων που ορίζεται στη συμφωνία συνεισφοράς με το ποσό των προβλέψεων που όντως πραγματοποιήθηκε, επαναχρησιμοποιείται δυνάμει των διατάξεων για τη χρήση του ΕΤΠΑ, του ΕΚΤ+, του Ταμείου Συνοχής και του ΕΤΘΑ που υλοποιούνται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί κοινών διατάξεων για το 2021-2027 και των διατάξεων για τη χρήση του ΕΓΤΑΑ που υλοποιείται μέσω του προγράμματος InvestEU, οι οποίες θεσπίζονται στον κανονισμό περί στρατηγικών σχεδίων για την ΚΓΠ· |
β) |
κατά παρέκκλιση από το άρθρο 213 παράγραφος 4 του δημοσιονομικού κανονισμού, μετά τη φάση σχηματισμού που αναφέρεται στην παράγραφο 3 στοιχείο α) του παρόντος άρθρου, οι προβλέψεις δεν συνεπάγονται ετήσιες αναπληρώσεις κατά τη διάρκεια της διαθεσιμότητας του εν λόγω μέρους της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους· |
γ) |
η Επιτροπή ενημερώνει αμελλητί το κράτος μέλος όταν το επίπεδο των προβλέψεων για το εν λόγω μέρος της εγγύησης της ΕΕ πέσει κάτω από το 20 % των αρχικών προβλέψεων, ως αποτέλεσμα καταπτώσεων για το συγκεκριμένο μέρος της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους· |
δ) |
εάν το επίπεδο των προβλέψεων για το εν λόγω μέρος της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας κράτους μέλους φθάσει το 10 % των αρχικών προβλέψεων, το οικείο κράτος μέλος παρέχει έως το 5 % των αρχικών προβλέψεων στο κοινό ταμείο προβλέψεων που αναφέρεται στο άρθρο 212 του δημοσιονομικού κανονισμού, κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής. |
6. Όσον αφορά τα ποσά που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 τρίτο εδάφιο, η διαχείριση των ετήσιων πλεονασμάτων και αναπληρώσεων μετά τη φάση σύστασης καθορίζεται στη συμφωνία συνεισφοράς.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ III
Εταιρική σχέση μεταξύ της Επιτροπής και του Ομίλου της ΕΤΕπ
Άρθρο 11
Πεδίο της εταιρικής σχέσης
1. Η Επιτροπή και ο Όμιλος της ΕΤΕπ συγκροτούν εταιρική σχέση βάσει του παρόντος κανονισμού με στόχο να υποστηριχθεί η υλοποίηση του προγράμματος InvestEU και να προωθηθεί η συνέπεια, η απουσία αποκλεισμών, η προσθετικότητα και η αποτελεσματική χρήση. Σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό και όπως διευκρινίζεται περαιτέρω στις συμφωνίες που αναφέρονται στην παράγραφο 3, ο Όμιλος της ΕΤΕπ:
α) |
υλοποιεί το τμήμα της εγγύησης της ΕΕ που ορίζεται στο άρθρο 13 παράγραφος 4· |
β) |
στηρίζει την υλοποίηση της συνιστώσας ΕΕ του ταμείου InvestEU, και, κατά περίπτωση, της συνιστώσας κράτους μέλους, με τους εξής, ιδίως, τρόπους:
|
γ) |
δύναται να παρέχει ανάπτυξη ικανοτήτων, όπως αναφέρεται στο άρθρο 25 παράγραφος 2 στοιχείο η), σε εθνική αναπτυξιακή τράπεζα ή ίδρυμα και άλλες υπηρεσίες, σε σχέση με την υλοποίηση χρηματοπιστωτικών προϊόντων που υποστηρίζονται από την εγγύηση της ΕΕ, εφόσον ζητηθεί από την εν λόγω εθνική αναπτυξιακή τράπεζα ή ίδρυμα· |
δ) |
σε σχέση με τον συμβουλευτικό κόμβο InvestEU:
|
Ο Όμιλος της ΕΤΕπ διασφαλίζει ότι τα καθήκοντά του που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο στοιχείο δ) σημείο ii) εκτελούνται εξ ολοκλήρου ανεξάρτητα από τον ρόλο του ως συμβουλευτικού εταίρου.
Κατά περίπτωση, η Επιτροπή συνεργάζεται με τον εταίρο υλοποίησης με βάση τα πορίσματα της γνώμης του Ομίλου της ΕΤΕπ που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο στοιχείο β) σημείο iv). Η Επιτροπή ενημερώνει τον Όμιλο ΕΤΕπ για το αποτέλεσμα της διαδικασίας λήψης των αποφάσεών της.
2. Οι σχετικές με τις τράπεζες πληροφορίες που διαβιβάζει η Επιτροπή στον Όμιλο της ΕΤΕπ σύμφωνα με την παράγραφο 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο β) σημεία ii), iv), v) και vi) περιορίζονται στις πληροφορίες που είναι απολύτως αναγκαίες για να εκπληρώσει ο Όμιλος της ΕΤΕπ τις υποχρεώσεις του που απορρέουν από τα σημεία αυτά. Η Επιτροπή καθορίζει, σε στενό διάλογο με τον Όμιλο της ΕΤΕπ και τους δυνητικούς εταίρους υλοποίησης, τη φύση και το πεδίο εφαρμογής των προαναφερόμενων πληροφοριών σχετικά με τις τράπεζες, λαμβάνοντας υπόψη τις απαιτήσεις για χρηστή δημοσιονομική διαχείριση της εγγύησης της ΕΕ, τα θεμιτά συμφέροντα του εταίρου υλοποίησης όσον αφορά εμπορικά ευαίσθητες πληροφορίες, και τις ανάγκες του Ομίλου της ΕΤΕπ για την εκπλήρωση των υποχρεώσεών του βάσει των εν λόγω σημείων.
3. Οι όροι της εταιρικής σχέσης καθορίζονται σε συμφωνίες, στις οποίες περιλαμβάνονται:
α) |
όσον αφορά τη χορήγηση και την υλοποίηση του τμήματος της εγγύησης της ΕΕ που ορίζεται στο άρθρο 13 παράγραφος 4:
|
β) |
συμφωνία μεταξύ της Επιτροπής και του ομίλου της ΕΤΕπ σε σχέση με την παράγραφο 1 πρώτο εδάφιο στοιχεία β) και γ)· |
γ) |
συμφωνία μεταξύ της Επιτροπής και του Ομίλου της ΕΤΕπ σε σχέση με τον συμβουλευτικό κόμβο InvestEU· |
δ) |
συμφωνίες παροχής υπηρεσιών μεταξύ του Ομίλου ΕΤΕπ και εθνικών αναπτυξιακών τραπεζών και ιδρυμάτων σχετικά με τη δημιουργία ικανοτήτων και άλλες υπηρεσίες δυνάμει της παραγράφου 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο γ). |
4. Με την επιφύλαξη των άρθρων 18 παράγραφος 3 και 25 παράγραφος 4 του παρόντος κανονισμού, οι δαπάνες του Ομίλου της ΕΤΕπ για την εκτέλεση των καθηκόντων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 πρώτο εδάφιο στοιχεία β) και γ) είναι σύμφωνες με τους όρους της συμφωνίας που αναφέρεται στην παράγραφο 3 στοιχείο β) του παρόντος άρθρου και μπορούν να καλυφθούν από τις επιστροφές ή τα έσοδα που απορρέουν από την εγγύηση της ΕΕ ή από τις προβλέψεις, σύμφωνα με το άρθρο 211 παράγραφοι 4 και 5 του δημοσιονομικού κανονισμού, ή μπορούν να χρεωθούν στο χρηματοδοτικό κονδύλιο που αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού, κατόπιν αιτιολόγησης των εν λόγω δαπανών από τον Όμιλο της ΕΤΕπ και εντός συνολικού ανώτατου ορίου 7 000 000 EUR.
5. Οι δαπάνες του ομίλου της ΕΤΕπ για την εκτέλεση των επιχειρησιακών καθηκόντων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο δ) σημείο ii) καλύπτονται πλήρως και καταβάλλονται από το ποσό που αναφέρεται στην παράγραφο 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο δ) σημείο i), κατόπιν αιτιολόγησης αυτών των δαπανών από τον όμιλο της ΕΤΕπ και εντός συνολικού ανώτατου ορίου 10 000 000 EUR.
Άρθρο 12
Συγκρούσεις συμφερόντων
1. Στο πλαίσιο της εταιρικής σχέσης που αναφέρεται στο άρθρο 11, ο Όμιλος της ΕΤΕπ λαμβάνει όλα τα αναγκαία μέτρα και προφυλάξεις προκειμένου να αποφεύγονται συγκρούσεις συμφερόντων με άλλους εταίρους υλοποίησης, μεταξύ άλλων με τη σύσταση ειδικής και ανεξάρτητης ομάδας για τα καθήκοντα που αναφέρονται στο άρθρο 11 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο β) σημεία iii) έως vi). Η ομάδα αυτή υπόκειται σε αυστηρούς κανόνες εμπιστευτικότητας, οι οποίοι εξακολουθούν να ισχύουν για τα μέλη της ομάδας μετά την αποχώρησή τους από αυτήν.
2. Ο Όμιλος της ΕΤΕπ και άλλοι εταίροι υλοποίησης ενημερώνουν την Επιτροπή αμελλητί για κάθε κατάσταση που συνιστά σύγκρουση συμφερόντων ή ενδέχεται να οδηγήσει σε σύγκρουση συμφερόντων. Σε περίπτωση αμφιβολίας, η Επιτροπή καθορίζει εάν υφίσταται σύγκρουση συμφερόντων και ενημερώνει τον Όμιλο της ΕΤΕπ για το συμπέρασμά της. Σε περίπτωση σύγκρουσης συμφερόντων, ο Όμιλος της ΕΤΕπ λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα. Ο Όμιλος της ΕΤΕπ ενημερώνει το Διοικητικό Συμβούλιο για τα μέτρα αυτά και τα αποτελέσματά τους.
3. Ο Όμιλος της ΕΤΕπ λαμβάνει τις αναγκαίες προφυλάξεις για την αποφυγή καταστάσεων υπό τις οποίες ενδέχεται να προκύψει σύγκρουση συμφερόντων κατά την υλοποίηση του συμβουλευτικού κόμβου InvestEU, ιδίως σε σχέση με τα επιχειρησιακά καθήκοντα στο πλαίσιο του ρόλου του όσον αφορά τη στήριξη της Επιτροπής κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 11 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο δ) σημείο ii). Σε περίπτωση σύγκρουσης συμφερόντων, ο Όμιλος της ΕΤΕπ λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV
Εγγύηση της ΕΕ
Άρθρο 13
Εγγύηση της ΕΕ
1. Η εγγύηση της ΕΕ χορηγείται ως αμετάκλητη, άνευ όρων και κατόπιν αιτήσεως εγγύηση στους εταίρους υλοποίησης σύμφωνα με το άρθρο 219 παράγραφος 1 του δημοσιονομικού κανονισμού και υλοποιείται στο πλαίσιο έμμεσης διαχείρισης σύμφωνα με τον Τίτλο X του εν λόγω κανονισμού.
2. Η αμοιβή για την εγγύηση της ΕΕ συνδέεται με τα χαρακτηριστικά και το προφίλ κινδύνου των χρηματοπιστωτικών προϊόντων, λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τη φύση των υποκείμενων χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων και την εκπλήρωση των στόχων πολιτικής που έχουν τεθεί για τα χρηματοπιστωτικά προϊόντα.
Όταν δικαιολογείται δεόντως από τη φύση των στόχων πολιτικής τους οποίους εξυπηρετεί το χρηματοπιστωτικό προϊόν και από την ανάγκη τα χρηματοπιστωτικά προϊόντα να είναι οικονομικά προσιτά για τους τελικούς αποδέκτες στους οποίους απευθύνονται, μπορεί να μειωθεί το κόστος της χρηματοδότησης που παρέχεται στον τελικό αποδέκτη, ή να βελτιωθούν οι όροι της εν λόγω χρηματοδότησης, με μείωση της αμοιβής για την εγγύηση της ΕΕ ή, κατά περίπτωση, με την κάλυψη των εκκρεμών διοικητικών δαπανών που βαρύνουν τον εταίρο υλοποίησης μέσω του προϋπολογισμού της Ένωσης, και ιδίως:
α) |
όταν οι ακραίες συνθήκες στις χρηματοπιστωτικές αγορές θα εμπόδιζαν την υλοποίηση μιας χρηματοδοτικής ή επενδυτικής πράξης με τιμολόγηση βάσει της αγοράς· ή |
β) |
όπου κάτι τέτοιο είναι αναγκαίο ώστε να λειτουργήσει ως καταλύτης χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων σε τομείς ή περιοχές που αντιμετωπίζουν σημαντική αδυναμία της αγοράς ή κατάσταση μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων ή για να διευκολυνθεί η δημιουργία επενδυτικών πλατφορμών. |
Η μείωση της αμοιβής για την εγγύηση της ΕΕ ή η κάλυψη των εκκρεμών διοικητικών δαπανών που βαρύνουν τον εταίρο υλοποίησης, που αναφέρεται στο δεύτερο εδάφιο, μπορεί να γίνει μόνο στο βαθμό που δεν επηρεάζει σημαντικά τις επιπτώσεις στις προβλέψεις για την εγγύηση της ΕΕ.
Η μείωση της αμοιβής για την εγγύηση της ΕΕ ωφελεί πλήρως τους τελικούς αποδέκτες.
3. Ο όρος που προβλέπεται στο άρθρο 219 παράγραφος 4 του δημοσιονομικού κανονισμού ισχύει για κάθε εταίρο υλοποίησης σε βάση χαρτοφυλακίου.
4. Το 75 % της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας ΕΕ, όπως αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο, που ανέρχεται σε 19 614 232 554 EUR, χορηγείται στον Όμιλο της ΕΤΕπ. Ο Όμιλος ΕΤΕπ παρέχει συνολική χρηματοδοτική συνεισφορά ύψους 4 903 558 139 EUR. Η συνεισφορά αυτή παρέχεται με τρόπο και σε μορφή που διευκολύνει την υλοποίηση του ταμείου InvestEU και την επίτευξη των στόχων που ορίζονται στο άρθρο 15 παράγραφος 2.
5. Το υπόλοιπο 25 % της εγγύησης της ΕΕ στο πλαίσιο της συνιστώσας ΕΕ χορηγείται σε άλλους εταίρους υλοποίησης, οι οποίοι πρέπει επίσης να παρέχουν χρηματοδοτική συνεισφορά η οποία θα καθορίζεται στις συμβάσεις εγγύησης.
6. Καταβάλλεται κάθε προσπάθεια προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι στο τέλος της επενδυτικής περιόδου καλύπτεται ευρύ φάσμα τομέων και περιφερειών και ότι αποφεύγεται η υπερβολική τομεακή ή γεωγραφική συγκέντρωση. Οι προσπάθειες αυτές περιλαμβάνουν κίνητρα για μικρότερες ή λιγότερο εξελιγμένες εθνικές αναπτυξιακές τράπεζες και ιδρύματα που διαθέτουν συγκριτικό πλεονέκτημα λόγω της τοπικής παρουσίας, των γνώσεων και των επενδυτικών ικανοτήτων τους. Η Επιτροπή αναπτύσσει συνεκτική προσέγγιση για την υποστήριξη των προσπαθειών αυτών.
7. Η εγγύηση της ΕΕ που αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο του παρόντος κανονισμού χορηγείται υπό τους όρους που προβλέπονται στο άρθρο 3 παράγραφος 6 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/2094. Στις άλλες περιπτώσεις, η στήριξη στο πλαίσιο της εγγύησης της ΕΕ χορηγείται για χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που καλύπτονται από τον παρόντα κανονισμό κατά τη διάρκεια επενδυτικής περιόδου που λήγει την 31η Δεκεμβρίου 2027.
Οι συμβάσεις μεταξύ του εταίρου υλοποίησης και του τελικού αποδέκτη ή του χρηματοοικονομικού διαμεσολαβητή ή άλλης οντότητας που αναφέρεται στο άρθρο 16 παράγραφος 1 στοιχείο α) δυνάμει της εγγύησης της ΕΕ που αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο υπογράφονται το αργότερο έως ένα έτος μετά την έγκριση της σχετικής χρηματοδοτικής ή επενδυτικής πράξης από τον εταίρο υλοποίησης. Στις άλλες περιπτώσεις, οι συμβάσεις μεταξύ των εταίρων υλοποίησης και του τελικού αποδέκτη ή του χρηματοοικονομικού διαμεσολαβητή ή άλλης οντότητας που αναφέρεται στο άρθρο 16 παράγραφος 1 στοιχείο α) υπογράφονται έως την 31η Δεκεμβρίου 2028.
Άρθρο 14
Επιλέξιμες χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις
1. Το ταμείο InvestEU στηρίζει μόνο χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις οι οποίες:
α) |
πληρούν τις προϋποθέσεις που ορίζονται στο άρθρο 209 παράγραφος 2 στοιχεία α) έως ε) του δημοσιονομικού κανονισμού, ιδίως όσον αφορά τις αδυναμίες της αγοράς, τις καταστάσεις μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων και την προσθετικότητα, όπως ορίζονται στο άρθρο 209 παράγραφος 2 στοιχεία α) και β) του δημοσιονομικού κανονισμού και στο παράρτημα V του παρόντος κανονισμού και, κατά περίπτωση, τη μεγιστοποίηση των ιδιωτικών επενδύσεων, σύμφωνα με το άρθρο 209 παράγραφος 2 στοιχείο δ) του δημοσιονομικού κανονισμού· |
β) |
συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων πολιτικής της Ένωσης και εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των τομέων που είναι επιλέξιμοι για χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις στο πλαίσιο του κατάλληλου σκέλους πολιτικής σύμφωνα με το παράρτημα II του παρόντος κανονισμού· |
γ) |
δεν παρέχουν χρηματοδοτική στήριξη σε αποκλειόμενες δραστηριότητες που ορίζονται στο τμήμα Β του παραρτήματος V του παρόντος κανονισμού· και |
δ) |
συνάδουν με τις επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές. |
2. Πέρα από τα έργα που υλοποιούνται στην Ένωση ή σε υπερπόντια χώρα ή έδαφος που συνδέονται με κράτος μέλος κατά τα οριζόμενα στο παράρτημα II της ΣΛΕΕ, το ταμείο InvestEU μπορεί να στηρίζει τα ακόλουθα έργα και δραστηριότητες μέσω χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων:
α) |
έργα με τη συμμετοχή οντοτήτων που είναι εγκατεστημένες ή εδρεύουν σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη και επεκτείνονται σε μία ή περισσότερες τρίτες χώρες, συμπεριλαμβανομένων χωρών υπό ένταξη, υποψήφιων χωρών και δυνητικά υποψήφιων μελών, χωρών που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της ευρωπαϊκής πολιτικής γειτονίας, χωρών του ΕΟΧ ή της ΕΖΕΣ, ή σε μια υπερπόντια χώρα ή έδαφος, όπως ορίζεται στο παράρτημα II της ΣΛΕΕ, ή σε μια συνδεδεμένη τρίτη χώρα, ανεξάρτητα από το αν υπάρχει ή όχι εταίρος στις εν λόγω τρίτες χώρες ή υπερπόντιες χώρες ή εδάφη· |
β) |
χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις σε τρίτες χώρες που αναφέρονται στο άρθρο 5, οι οποίες έχουν συνεισφέρει σε συγκεκριμένο χρηματοπιστωτικό προϊόν. |
3. Το Ταμείο InvestEU μπορεί να στηρίζει χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που παρέχουν χρηματοδότηση σε τελικούς αποδέκτες οι οποίοι είναι νομικές οντότητες εγκατεστημένες σε οποιαδήποτε από τις ακόλουθες χώρες ή εδάφη:
α) |
κράτος μέλος ή υπερπόντια χώρα ή έδαφος που συνδέεται με κράτος μέλος, όπως ορίζεται στο παράρτημα ΙΙ της ΣΛΕΕ· |
β) |
τρίτη χώρα που συνδέεται με το πρόγραμμα InvestEU, σύμφωνα με το άρθρο 5· |
γ) |
τρίτη χώρα που αναφέρεται στο στοιχείο α) της παραγράφου 2, κατά περίπτωση· |
δ) |
άλλες τρίτες χώρες, όταν χρειάζεται για τη χρηματοδότηση ενός έργου σε χώρα ή έδαφος που αναφέρεται στα στοιχεία α), β) και γ). |
Άρθρο 15
Επιλογή εταίρων υλοποίησης εκτός του Ομίλου της ΕΤΕπ
1. Η Επιτροπή επιλέγει εταίρους υλοποίησης εκτός του Ομίλου της ΕΤΕπ σύμφωνα με το άρθρο 154 του δημοσιονομικού κανονισμού.
Οι εταίροι υλοποίησης μπορούν να συγκροτούν ομάδα. Ένας εταίρος υλοποίησης μπορεί να είναι μέλος μίας ή περισσότερων ομάδων.
Όσον αφορά τη συνιστώσα ΕΕ, οι επιλέξιμοι αντισυμβαλλόμενοι πρέπει να έχουν εκφράσει ενδιαφέρον σε σχέση με το τμήμα της εγγύησης της ΕΕ που αναφέρεται στο άρθρο 13 παράγραφος 5.
Όσον αφορά τη συνιστώσα κράτους μέλους, το οικείο κράτος μέλος δύναται να προτείνει έναν ή περισσότερους αντισυμβαλλόμενους ως εταίρους υλοποίησης μεταξύ των αντισυμβαλλομένων που έχουν εκφράσει ενδιαφέρον. Το οικείο κράτος μέλος μπορεί επίσης να προτείνει τον Όμιλο της ΕΤΕπ ως εταίρο υλοποίησης και μπορεί να συμβάλλεται, με δικά του έξοδα, με τον Όμιλο της ΕΤΕπ για την παροχή των υπηρεσιών που αναφέρονται στο άρθρο 11.
Σε περίπτωση που το οικείο κράτος μέλος δεν προτείνει εταίρο υλοποίησης, η Επιτροπή προβαίνει, σύμφωνα με το τρίτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου, σε επιλογή εταίρων υλοποίησης μεταξύ των επιλέξιμων αντισυμβαλλομένων που δύνανται να καλύψουν τις χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις στις οικείες γεωγραφικές περιοχές.
2. Κατά την επιλογή εταίρων υλοποίησης, η Επιτροπή διασφαλίζει ότι το χαρτοφυλάκιο χρηματοπιστωτικών προϊόντων στο πλαίσιο του ταμείου InvestEU ικανοποιεί τους ακόλουθους στόχους:
α) |
μεγιστοποιεί την κάλυψη των στόχων που ορίζονται στο άρθρο 3· |
β) |
μεγιστοποιεί τον αντίκτυπο της εγγύησης της ΕΕ μέσω των ιδίων πόρων που δεσμεύονται από τον εταίρο υλοποίησης· |
γ) |
μεγιστοποιεί, ανάλογα με την περίπτωση, την ιδιωτική επένδυση· |
δ) |
προωθεί καινοτόμες λύσεις σχετικές με τη χρηματοδότηση και τους κινδύνους με σκοπό την αντιμετώπιση των αδυναμιών της αγοράς και των καταστάσεων μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων· |
ε) |
επιτυγχάνει γεωγραφική διαφοροποίηση μέσω της σταδιακής διάθεσης της εγγύησης της ΕΕ και επιτρέπει τη χρηματοδότηση μικρότερων έργων· |
στ) |
διασφαλίζει επαρκή διαφοροποίηση των κινδύνων. |
3. Κατά την επιλογή των εταίρων υλοποίησης, η Επιτροπή λαμβάνει επίσης υπόψη τα εξής:
α) |
το δυνητικό κόστος και τη δυνητική αμοιβή για τον προϋπολογισμό της Ένωσης· |
β) |
τη δυνατότητα του εταίρου υλοποίησης να εκπληρώσει πλήρως τις απαιτήσεις του άρθρου 155 παράγραφος 2 και παράγραφος 3 του δημοσιονομικού κανονισμού που αφορούν τη φοροαποφυγή, τη φορολογική απάτη, τη φοροδιαφυγή, τη νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας και τις μη συνεργάσιμες περιοχές δικαιοδοσίας. |
4. Εθνικές αναπτυξιακές τράπεζες και ιδρύματα μπορούν να επιλέγονται ως εταίροι υλοποίησης, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούν τις απαιτήσεις του παρόντος άρθρου.
Άρθρο 16
Επιλέξιμα είδη χρηματοδότησης
1. Η εγγύηση της ΕΕ μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την κάλυψη των κινδύνων που σχετίζονται με τα κάτωθι είδη χρηματοδότησης που παρέχονται από τους εταίρους υλοποίησης:
α) |
δάνεια, εγγυήσεις, αντεγγυήσεις, μέσα κεφαλαιαγοράς, κάθε άλλη μορφή χρηματοδότησης ή πιστωτικής ενίσχυσης, συμμετοχές, συμπεριλαμβανομένων δανείων μειωμένης εξασφάλισης, επενδύσεις μετοχικού ή οιονεί μετοχικού κεφαλαίου, που παρέχονται άμεσα ή έμμεσα μέσω χρηματοοικονομικών διαμεσολαβητών, ταμείων, επενδυτικών πλατφορμών ή άλλων μηχανισμών και διοχετεύονται στους τελικούς αποδέκτες· |
β) |
χρηματοδότηση ή εγγυήσεις από εταίρο υλοποίησης σε άλλο χρηματοπιστωτικό ίδρυμα που δίνει στο εν λόγω ίδρυμα τη δυνατότητα να αναλάβει τη χρηματοδότηση που αναφέρεται στο στοιχείο α). |
Προκειμένου να καλυφθεί από την εγγύηση της ΕΕ, η χρηματοδότηση που αναφέρεται στα στοιχεία α) και β) του πρώτου εδαφίου της παρούσας παραγράφου χορηγείται, αποκτάται ή εκδίδεται προς όφελος των χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων που αναφέρονται στο άρθρο 14 παράγραφος 1, εφόσον η χρηματοδότηση από τον εταίρο υλοποίησης χορηγήθηκε βάσει συμφωνίας ή συναλλαγής χρηματοδότησης που υπεγράφη ή συνήφθη από τον εταίρο υλοποίησης μετά την υπογραφή της σύμβασης εγγύησης και δεν έχει λήξει ούτε έχει ακυρωθεί.
2. Οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις μέσω των ταμείων ή άλλων ενδιάμεσων δομών στηρίζονται από την εγγύηση της ΕΕ σύμφωνα με τις διατάξεις που ορίζονται στις επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές, ακόμη και αν οι εν λόγω δομές επενδύουν μικρό σχετικά μέρος των επενδεδυμένων ποσών τους εκτός της Ένωσης και σε τρίτες χώρες που αναφέρονται στο άρθρο 14 παράγραφος 2, ή επενδύουν μικρό σχετικά μέρος των επενδεδυμένων ποσών τους σε άλλα στοιχεία ενεργητικού που δεν είναι επιλέξιμα σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό.
Άρθρο 17
Συμβάσεις εγγύησης
1. Η Επιτροπή συνάπτει σύμβαση εγγύησης με κάθε εταίρο υλοποίησης για τη χορήγηση της εγγύησης της ΕΕ έως ένα ποσό που ορίζει η Επιτροπή.
Σε περίπτωση που οι εταίροι υλοποίησης αποτελούν ομάδα συνάπτεται μία μόνο σύμβαση εγγύησης μεταξύ της Επιτροπής και κάθε εταίρου υλοποίησης που ανήκει στην ομάδα ή με έναν εταίρο υλοποίησης για λογαριασμό της ομάδας.
2. Η σύμβαση εγγύησης περιλαμβάνει:
α) |
το ύψος και τους όρους της χρηματοδοτικής συνεισφοράς που πρόκειται να χορηγήσει ο εταίρος υλοποίησης· |
β) |
τους όρους της χρηματοδότησης ή των εγγυήσεων που πρόκειται να χορηγήσει ο εταίρος υλοποίησης σε άλλη νομική οντότητα η οποία συμμετέχει στην υλοποίηση, οποτεδήποτε ισχύει αυτό· |
γ) |
λεπτομερείς κανόνες σχετικά με την παροχή της εγγύησης της ΕΕ σύμφωνα με το άρθρο 19, συμπεριλαμβανομένης της κάλυψης χαρτοφυλακίων που αφορούν συγκεκριμένα είδη μέσων και των αντίστοιχων συμβάντων που ενεργοποιούν δυνητικά κατάπτωση της εγγύησης της ΕΕ· |
δ) |
την αμοιβή για την ανάληψη κινδύνων η οποία κατανέμεται κατ’ αναλογία προς την αντίστοιχη συμμετοχή της Ένωσης και του εταίρου υλοποίησης στην ανάληψη των κινδύνων ή όπως έχει μειωθεί σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις σύμφωνα με το άρθρο 13 παράγραφος 2· |
ε) |
τους όρους πληρωμής· |
στ) |
τη δέσμευση του εταίρου υλοποίησης για την αποδοχή των αποφάσεων της Επιτροπής και της Επιτροπής Επενδύσεων όσον αφορά τη χρήση της εγγύησης της ΕΕ προς όφελος της προτεινόμενης χρηματοδοτικής ή επενδυτικής πράξης, εξαιρουμένων των αποφάσεων που λαμβάνει ο εταίρος υλοποίησης σχετικά με την προτεινόμενη χρηματοδοτική ή επενδυτική πράξη χωρίς την εγγύηση της ΕΕ· |
ζ) |
διατάξεις και διαδικασίες που συνδέονται με την είσπραξη απαιτήσεων που θα ανατεθεί στον εταίρο υλοποίησης· |
η) |
την υποβολή χρηματοοικονομικών και επιχειρησιακών εκθέσεων και την παρακολούθηση των χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων στο πλαίσιο της εγγύησης της ΕΕ· |
θ) |
τους βασικούς δείκτες επιδόσεων όσον αφορά, ιδίως, τη χρήση της εγγύησης της ΕΕ, την εκπλήρωση των στόχων και των κριτηρίων που ορίζονται στα άρθρα 3, 8 και 14, καθώς και την κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων· |
ι) |
κατά περίπτωση, διατάξεις και διαδικασίες που αφορούν τις συνδυαστικές πράξεις· |
ια) |
άλλες σχετικές διατάξεις σύμφωνα με τις απαιτήσεις του άρθρου 155 παράγραφος 2 και του Τίτλου X του δημοσιονομικού κανονισμού· |
ιβ) |
την ύπαρξη κατάλληλων μηχανισμών που θα ανταποκρίνονται στις ενδεχόμενες ανησυχίες των ιδιωτών επενδυτών. |
3. Η σύμβαση εγγύησης προβλέπει επίσης ότι η αμοιβή που αποδίδεται στην Ένωση από χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις οι οποίες καλύπτονται από τον παρόντα κανονισμό πρέπει να παρέχεται αφού αφαιρεθούν οι οφειλόμενες πληρωμές λόγω κατάπτωσης της εγγύησης της ΕΕ.
4. Επιπλέον, η σύμβαση εγγύησης προβλέπει ότι τυχόν ποσό που οφείλεται στον εταίρο υλοποίησης σε σχέση με την εγγύηση της ΕΕ αφαιρείται από το συνολικό ποσό της αμοιβής, των εσόδων και των επιστροφών που οφείλει ο εταίρος υλοποίησης στην Ένωση από χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις οι οποίες καλύπτονται από τον παρόντα κανονισμό. Αν το ποσό αυτό δεν επαρκεί για την κάλυψη του ποσού που οφείλεται στον εταίρο υλοποίησης σύμφωνα με το άρθρο 18 παράγραφος 3, το υπόλοιπο λαμβάνεται από τις προβλέψεις για την εγγύηση της ΕΕ.
5. Σε περίπτωση που συνάπτεται σύμβαση εγγύησης σύμφωνα με τη συνιστώσα κράτους μέλους, αυτή μπορεί να προβλέπει τη συμμετοχή εκπροσώπων του κράτους μέλους ή των οικείων περιφερειών κατά την παρακολούθηση της υλοποίησης της εν λόγω σύμβασης εγγύησης.
Άρθρο 18
Απαιτήσεις για τη χρήση της εγγύησης της ΕΕ
1. Η χορήγηση της εγγύησης της ΕΕ εξαρτάται από την έναρξη ισχύος της σύμβασης εγγύησης με τον οικείο εταίρο υλοποίησης.
2. Οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις καλύπτονται από την εγγύηση της ΕΕ μόνον εάν ικανοποιούν τα κριτήρια που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό και στις σχετικές επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές και εφόσον η Επιτροπή Επενδύσεων έχει καταλήξει στο συμπέρασμα ότι οι εν λόγω πράξεις ικανοποιούν τις απαιτήσεις για να λάβουν ενίσχυση από την εγγύηση της ΕΕ. Οι εταίροι υλοποίησης παραμένουν υπεύθυνοι για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης των χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων με τον παρόντα κανονισμό και τις σχετικές επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές.
3. Η Επιτροπή δεν οφείλει στον εταίρο υλοποίησης κανένα διοικητικό έξοδο ή τέλος που συνδέεται με την υλοποίηση των χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων με εγγύηση της ΕΕ, εκτός αν η φύση των στόχων πολιτικής στους οποίους στοχεύει το προς υλοποίηση χρηματοπιστωτικό προϊόν και η οικονομική προσιτότητα για τους στοχευόμενους τελικούς αποδέκτες ή ο τύπος της παρεχόμενης χρηματοδότησης επιτρέπουν στον εταίρο υλοποίησης να δικαιολογήσει δεόντως στην Επιτροπή την ανάγκη εξαίρεσης. Η κάλυψη αυτών των δαπανών από τον προϋπολογισμό της Ένωσης περιορίζεται αυστηρά στο ποσό που απαιτείται για την υλοποίηση των σχετικών χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων και παρέχεται μόνο στον βαθμό που οι δαπάνες δεν καλύπτονται από έσοδα που εισπράττουν οι εταίροι υλοποίησης από τις σχετικές χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις. Οι ρυθμίσεις για τα τέλη καθορίζονται στη σύμβαση εγγύησης και συμμορφώνονται με το άρθρο 17 παράγραφος 4 του παρόντος κανονισμού και το άρθρο 209 παράγραφος 2 στοιχείο ζ) του δημοσιονομικού κανονισμού.
4. Επιπλέον, ο εταίρος υλοποίησης μπορεί να χρησιμοποιήσει την εγγύηση της ΕΕ για να καλύψει το σχετικό μερίδιο των δαπανών ανάκτησης σύμφωνα με το άρθρο 17 παράγραφος 4, εκτός εάν οι εν λόγω δαπάνες έχουν αφαιρεθεί από τα έσοδα ανάκτησης.
Άρθρο 19
Κάλυψη και όροι της εγγύησης της ΕΕ
1. Η αμοιβή για την ανάληψη κινδύνων κατανέμεται μεταξύ της Ένωσης και του εταίρου υλοποίησης κατ’ αναλογία προς το αντίστοιχο μερίδιό τους στην ανάληψη κινδύνου σε σχέση με χαρτοφυλάκιο χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων ή, κατά περίπτωση, σε σχέση με επιμέρους χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις Η αμοιβή για την εγγύηση της ΕΕ μπορεί να μειωθεί σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις που αναφέρονται στο άρθρο 13 παράγραφος 2.
Ο εταίρος υλοποίησης έχει κατάλληλη έκθεση με δικό του κίνδυνο σε χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις υποστηριζόμενες από την εγγύηση της ΕΕ, εκτός εάν κατ’ εξαίρεση οι στόχοι πολιτικής στους οποίους στοχεύει το προς υλοποίηση χρηματοπιστωτικό προϊόν είναι τέτοιας φύσεως ώστε ο εταίρος υλοποίησης δεν θα μπορούσε εύλογα να εισφέρει τη δική του δυνατότητα ανάληψης κινδύνων σε αυτό.
2. Η εγγύηση της ΕΕ καλύπτει:
α) |
όσον αφορά τα χρεωστικά προϊόντα που αναφέρονται στο άρθρο 16 παράγραφος 1 στοιχείο α):
|
β) |
όσον αφορά τις επενδύσεις μετοχικού ή οιονεί μετοχικού κεφαλαίου που αναφέρονται στο άρθρο 16 παράγραφος 1 στοιχείο α): τα ποσά που επενδύονται και το συνδεόμενο κόστος χρηματοδότησης και τις ζημίες που οφείλονται σε διακυμάνσεις των ισοτιμιών των νομισμάτων πλην του ευρώ· |
γ) |
όσον αφορά χρηματοδότηση ή εγγυήσεις από εταίρο υλοποίησης σε άλλο χρηματοδοτικό ίδρυμα σύμφωνα με το άρθρο 16 παράγραφος 1 στοιχείο β): τα ποσά που χρησιμοποιήθηκαν και τις παρεπόμενες δαπάνες χρηματοδότησης. |
Για τους σκοπούς του πρώτου εδαφίου στοιχείο α) σημείο i), όσον αφορά το χρέος μειωμένης εξασφάλισης, η αναστολή πληρωμής, μείωση ή υποχρεωτική έξοδος θεωρείται συμβάν αθέτησης.
3. Όταν η Ένωση πραγματοποιεί πληρωμή προς τον εταίρο υλοποίησης ως αποτέλεσμα κατάπτωση εγγύησης της ΕΕ, η Ένωση υποκαθίσταται στα σχετικά δικαιώματα του εταίρου υλοποίησης όσον αφορά οποιαδήποτε από τις χρηματοδοτικές ή επενδυτικές πράξεις του που καλύπτονται από την εγγύηση της ΕΕ, στον βαθμό που τα εν λόγω δικαιώματα εξακολουθούν να υφίστανται.
Ο εταίρος υλοποίησης επιδιώκει την είσπραξη απαιτήσεων για τα ποσά που αφορά η υποκατάσταση, για λογαριασμό της Ένωσης, και επιστρέφει στην Ένωση τα ανακτώμενα ποσά.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ V
Διακυβέρνηση
Άρθρο 20
Συμβουλευτική Επιτροπή
1. Η Επιτροπή και το Διοικητικό Συμβούλιο που συγκροτείται δυνάμει του άρθρου 21 λαμβάνουν συμβουλές από Συμβουλευτική Επιτροπή («η Συμβουλευτική Επιτροπή»).
2. Η Συμβουλευτική Επιτροπή επιδιώκει να διασφαλίσει την ισόρροπη εκπροσώπηση των φύλων και περιλαμβάνει:
α) |
έναν εκπρόσωπο από κάθε εταίρο υλοποίησης· |
β) |
έναν εκπρόσωπο από κάθε κράτος μέλος· |
γ) |
έναν εμπειρογνώμονα που ορίζεται από την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή· |
δ) |
έναν εμπειρογνώμονα που ορίζεται από την Επιτροπή των Περιφερειών. |
3. Στη συνεδρίαση της Συμβουλευτικής Επιτροπής προεδρεύει εκπρόσωπος της Επιτροπής. Αντιπρόεδρος είναι ο εκπρόσωπος του Ομίλου της ΕΤΕπ.
Η Συμβουλευτική Επιτροπή συνέρχεται τακτικά, τουλάχιστον δύο φορές το χρόνο, κατόπιν αιτήματος του προέδρου.
4. Η Συμβουλευτική Επιτροπή:
α) |
παρέχει συμβουλές στην Επιτροπή και στο Διοικητικό Συμβούλιο για τον σχεδιασμό των χρηματοπιστωτικών προϊόντων που πρόκειται να χρησιμοποιηθούν στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού· |
β) |
παρέχει συμβουλές στην Επιτροπή και στο Διοικητικό Συμβούλιο σχετικά με τις εξελίξεις στην αγορά, τις συνθήκες και τις αδυναμίες της αγοράς και τις καταστάσεις μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων· |
γ) |
ανταλλάσσει απόψεις για τις εξελίξεις στην αγορά, καθώς και βέλτιστες πρακτικές. |
5. Η Επιτροπή διορίζει τα πρώτα μέλη της Συμβουλευτικής Επιτροπής, τα οποία εκπροσωπούν τους εταίρους υλοποίησης, πλην του Ομίλου της ΕΤΕπ, μετά από διαβούλευση με τους δυνητικούς εταίρους υλοποίησης. Η θητεία τους περιορίζεται σε ένα έτος.
6. Διοργανώνονται επίσης συνεδριάσεις εκπροσώπων των κρατών μελών σε ξεχωριστή σύνθεση τουλάχιστον δύο φορές τον χρόνο και προεδρεύονται από την Επιτροπή.
7. Η Συμβουλευτική Επιτροπή και οι συνεδριάσεις των εκπροσώπων των κρατών μελών που αναφέρονται στην παράγραφο 6 μπορούν να εκδίδουν συστάσεις προς εξέταση από το Διοικητικό Συμβούλιο, όσον αφορά την υλοποίηση και τη λειτουργία του προγράμματος InvestEU.
8. Τα λεπτομερή πρακτικά των συνεδριάσεων της Συμβουλευτικής Επιτροπής δημοσιοποιούνται το συντομότερο δυνατόν μετά την έγκρισή τους από το Διοικητικό Συμβούλιο.
Η Επιτροπή καθορίζει τους κανόνες και τις διαδικασίες λειτουργίας της Συμβουλευτικής Επιτροπής και διαχειρίζεται τη γραμματεία της Συμβουλευτικής Επιτροπής. Όλα τα σχετικά έγγραφα και πληροφορίες τίθενται στη διάθεση της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την άσκηση των καθηκόντων της.
9. Οι εθνικές αναπτυξιακές τράπεζες και ιδρύματα που εκπροσωπούνται στη Συμβουλευτική Επιτροπή επιλέγουν εκ των ενόντων τους εκπροσώπους των εταίρων υλοποίησης, πλην του Ομίλου της ΕΤΕπ, στο Διοικητικό Συμβούλιο που συγκροτείται δυνάμει του άρθρου 21. Οι εθνικές αναπτυξιακές τράπεζες και ιδρύματα αποσκοπούν στην επίτευξη ισόρροπης εκπροσώπησης στο Διοικητικό Συμβούλιο όσον αφορά το μέγεθος και τη γεωγραφική θέση. Οι εκπρόσωποι που επιλέγονται αντιπροσωπεύουν τη συμφωνηθείσα κοινή θέση όλων των εταίρων υλοποίησης εκτός του Ομίλου ΕΤΕπ.
Άρθρο 21
Διοικητικό Συμβούλιο
1. Συγκροτείται Διοικητικό Συμβούλιο για το πρόγραμμα InvestEU («το Διοικητικό Συμβούλιο»). Αποτελείται από τέσσερις εκπροσώπους της Επιτροπής, τρεις εκπροσώπους του Ομίλου της ΕΤΕπ, δύο εκπροσώπους άλλων εταίρων υλοποίησης εκτός του Ομίλου της ΕΤΕπ και έναν εμπειρογνώμονα που ορίζεται ως μέλος χωρίς δικαίωμα ψήφου από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ο εμπειρογνώμονας που διορίζεται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο χωρίς δικαίωμα ψήφου δεν ζητεί ούτε δέχεται οδηγίες από τα θεσμικά και λοιπά όργανα και οργανισμούς της Ένωσης, από την κυβέρνηση οποιουδήποτε κράτους μέλους ή από οποιονδήποτε άλλο δημόσιο ή ιδιωτικό φορέα και ενεργεί με πλήρη ανεξαρτησία. Ο εν λόγω εμπειρογνώμονας εκτελεί τα καθήκοντά του με αμεροληψία και προς το συμφέρον του προγράμματος InvestEU.
Τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου διορίζονται για θητεία τεσσάρων ετών, ανανεώσιμη άπαξ, με εξαίρεση τους εκπροσώπους των εταίρων υλοποίησης, πλην του Ομίλου της ΕΤΕπ, οι οποίοι διορίζονται για θητεία δύο ετών.
2. Το Διοικητικό Συμβούλιο επιλέγει έναν πρόεδρο μεταξύ των εκπροσώπων της Επιτροπής για θητεία τεσσάρων ετών, ανανεώσιμη άπαξ. Ο πρόεδρος υποβάλλει εξαμηνιαία έκθεση στους εκπροσώπους των κρατών μελών σχετικά με τη Συμβουλευτική Επιτροπή για την υλοποίηση και τη λειτουργία του προγράμματος InvestEU.
Τα λεπτομερή πρακτικά των συνεδριάσεων του Διοικητικού Συμβουλίου δημοσιεύονται μόλις εγκριθούν από το Διοικητικό Συμβούλιο.
3. Το Διοικητικό Συμβούλιο:
α) |
παρέχει στρατηγική και επιχειρησιακή καθοδήγηση για τους εταίρους υλοποίησης, συμπεριλαμβανομένων οδηγιών για τον σχεδιασμό των χρηματοπιστωτικών προϊόντων και για άλλες επιχειρησιακές πολιτικές και διαδικασίες που απαιτούνται για τη λειτουργία του ταμείου InvestEU· |
β) |
εγκρίνει το μεθοδολογικό πλαίσιο κινδύνου που εκπονεί η Επιτροπή σε συνεργασία με τον Όμιλο της ΕΤΕπ και τους άλλους εταίρους υλοποίησης· |
γ) |
επιβλέπει την υλοποίηση του προγράμματος InvestEU· |
δ) |
γνωμοδοτεί, σύμφωνα με τις απόψεις όλων των μελών του, σχετικά με τον κατάλογο των επικρατέστερων υποψηφίων για την Επιτροπή Επενδύσεων πριν από την επιλογή τους σύμφωνα με το άρθρο 24 παράγραφος 2· |
ε) |
εγκρίνει τον εσωτερικό κανονισμό της γραμματείας της Επιτροπής Επενδύσεων που αναφέρεται στο άρθρο 24 παράγραφος 4· |
στ) |
εγκρίνει τους κανόνες που εφαρμόζονται στις πράξεις με επενδυτικές πλατφόρμες. |
4. Το Διοικητικό Συμβούλιο χρησιμοποιεί στις συζητήσεις τη συναινετική προσέγγιση και, ως εκ τούτου, λαμβάνει όσο το δυνατόν περισσότερο υπόψη τις θέσεις όλων των μελών. Εάν δεν καταστεί δυνατό να υπάρξει σύγκλιση στις θέσεις των μελών, οι αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου λαμβάνονται με ειδική πλειοψηφία των μελών με δικαίωμα ψήφου, αποτελούμενη από τουλάχιστον επτά ψήφους.
Άρθρο 22
Πίνακας αποτελεσμάτων
1. Καταρτίζεται πίνακας δεικτών («πίνακας αποτελεσμάτων») προκειμένου να διασφαλίζεται ότι η Επιτροπή Επενδύσεων είναι σε θέση να διενεργεί ανεξάρτητη, διαφανή και εναρμονισμένη αξιολόγηση των αιτήσεων για τη χρήση της εγγύησης της ΕΕ για χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που προτείνονται από τους εταίρους υλοποίησης.
2. Οι εταίροι υλοποίησης συμπληρώνουν τον πίνακα αποτελεσμάτων για τις προτάσεις τους σχετικά με χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις.
3. Ο πίνακας αποτελεσμάτων καλύπτει τα ακόλουθα στοιχεία:
α) |
περιγραφή της προτεινόμενης χρηματοδοτικής ή επενδυτικής πράξης· |
β) |
τον τρόπο με τον οποίο η προτεινόμενη χρηματοδοτική ή επενδυτική πράξη συμβάλλει στους στόχους πολιτικής της ΕΕ· |
γ) |
περιγραφή της προσθετικότητας· |
δ) |
περιγραφή της αδυναμίας της αγοράς ή της κατάστασης μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων· |
ε) |
τη χρηματοδοτική και τεχνική συνεισφορά του εταίρου υλοποίησης· |
στ) |
τον αντίκτυπο της επένδυσης· |
ζ) |
τα χρηματοοικονομικά χαρακτηριστικά της χρηματοδοτικής ή επενδυτικής πράξης· |
η) |
συμπληρωματικούς δείκτες. |
4. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 34, για τη συμπλήρωση του παρόντος κανονισμού με τη θέσπιση επιπρόσθετων στοιχείων του πίνακα αποτελεσμάτων, συμπεριλαμβανομένων λεπτομερών κανόνων για τον πίνακα αποτελεσμάτων που θα χρησιμοποιείται από τους εταίρους υλοποίησης.
Άρθρο 23
Εξακρίβωση πολιτικής
1. Η Επιτροπή διενεργεί εξακρίβωση για να επιβεβαιώσει ότι οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που προτείνονται από τους εταίρους υλοποίησης πλην της ΕΤΕπ είναι σύμφωνες με τη νομοθεσία και τις πολιτικές της Ένωσης.
2. Χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις της ΕΤΕπ που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού δεν καλύπτονται από την εγγύηση της ΕΕ, όταν η Επιτροπή διατυπώνει αρνητική γνώμη στο πλαίσιο της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 19 του καταστατικού της ΕΤΕπ.
Άρθρο 24
Επιτροπή Επενδύσεων
1. Συγκροτείται μια πλήρως ανεξάρτητη επιτροπή επενδύσεων για το ταμείο InvestEU («Επιτροπή Επενδύσεων»). Η Επιτροπή Επενδύσεων:
α) |
εξετάζει τις προτάσεις για χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που υποβάλλουν οι εταίροι υλοποίησης για κάλυψη στο πλαίσιο της εγγύησης της ΕΕ, οι οποίες έχουν υποβληθεί επιτυχώς στην εξακρίβωση πολιτικής που αναφέρεται στο άρθρο 23 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού ή έχουν λάβει θετική γνώμη στο πλαίσιο της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 19 του καταστατικού της ΕΤΕπ· |
β) |
επαληθεύει τη συμμόρφωση των προτάσεων που αναφέρονται στο στοιχείο α) με τον παρόντα κανονισμό και τις σχετικές επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές· και |
γ) |
ελέγχει κατά πόσον οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που θα μπορούσαν να επωφεληθούν από τη στήριξη στο πλαίσιο της εγγύησης της ΕΕ συμμορφώνονται με όλες τις σχετικές απαιτήσεις. |
Κατά την άσκηση των καθηκόντων που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου, η Επιτροπή Επενδύσεων αποδίδει ιδιαίτερη προσοχή στις απαιτήσεις της προσθετικότητας που καθορίζονται στο άρθρο 209 παράγραφος 2 στοιχείο β) του δημοσιονομικού κανονισμού και στο παράρτημα V του παρόντος κανονισμού και στην απαίτηση προσέλκυσης ιδιωτικών επενδύσεων που προβλέπεται στο άρθρο 209 παράγραφος 2 στοιχείο δ) του δημοσιονομικού κανονισμού.
2. Η Επιτροπή Επενδύσεων συνεδριάζει υπό τέσσερις διαφορετικές συνθέσεις, οι οποίες αντιστοιχούν στα τέσσερα σκέλη πολιτικής που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 1.
Κάθε σύνθεση της Επιτροπής Επενδύσεων αποτελείται από έξι αμειβόμενους εξωτερικούς εμπειρογνώμονες. Οι εμπειρογνώμονες επιλέγονται και διορίζονται από την Επιτροπή, κατόπιν σύστασης του Διοικητικού Συμβουλίου. Οι εμπειρογνώμονες διορίζονται για θητεία έως τεσσάρων ετών, ανανεώσιμη άπαξ. Αμείβονται από την Ένωση. Η Επιτροπή, κατόπιν σύστασης του Διοικητικού Συμβουλίου, δύναται να αποφασίσει την ανανέωση της θητείας ενός απερχόμενου μέλους της Επιτροπής Επενδύσεων χωρίς να ακολουθήσει τη διαδικασία της παρούσας παραγράφου.
Οι εμπειρογνώμονες διαθέτουν αυξημένη σχετική πείρα από την αγορά όσον αφορά τη διάρθρωση και τη χρηματοδότηση έργων ή τη χρηματοδότηση ΜΜΕ ή εταιρειών.
Η σύνθεση της Επιτροπής Επενδύσεων διασφαλίζει ότι διαθέτει ευρεία γνώση των τομέων που καλύπτονται από τα σκέλη πολιτικής τα οποία αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 και ευρεία γνώση των γεωγραφικών αγορών εντός της Ένωσης. Διασφαλίζει επίσης ότι η Επιτροπή Επενδύσεων, στο σύνολό της, έχει ισόρροπη εκπροσώπηση των φύλων.
Τέσσερα μέλη της Επιτροπής Επενδύσεων είναι μόνιμα μέλη κάθε μίας από τις τέσσερις συνθέσεις της Επιτροπής Επενδύσεων. Τουλάχιστον ένα εκ των μονίμων μελών διαθέτει εμπειρογνωσία στις βιώσιμες επενδύσεις. Επιπλέον, κάθε μία από τις τέσσερις συνθέσεις διαθέτει δύο εμπειρογνώμονες με πείρα στις επενδύσεις σε τομείς που καλύπτονται από το αντίστοιχο σκέλος πολιτικής. Το Διοικητικό Συμβούλιο διορίζει τα μέλη της Επιτροπής Επενδύσεων σε μία ή περισσότερες κατάλληλες συνθέσεις. Η Επιτροπή Επενδύσεων εκλέγει πρόεδρο μεταξύ των μόνιμων μελών της.
3. Κατά τη συμμετοχή τους στις δραστηριότητες της Επιτροπής Επενδύσεων, τα μέλη της ασκούν τα καθήκοντά τους με αμεροληψία και προς το συμφέρον του ταμείου InvestEU. Δεν ζητούν ούτε λαμβάνουν οδηγίες από τους εταίρους υλοποίησης, τα θεσμικά όργανα της Ένωσης, τα κράτη μέλη ή οποιονδήποτε άλλο δημόσιο ή ιδιωτικό φορέα.
Τα βιογραφικά σημειώματα και οι δηλώσεις συμφερόντων κάθε μέλους της Επιτροπής Επενδύσεων δημοσιοποιούνται και ενημερώνονται. Κάθε μέλος της Επιτροπής Επενδύσεων ανακοινώνει αμελλητί στην Επιτροπή και το Διοικητικό Συμβούλιο όλες τις πληροφορίες που απαιτούνται προς επιβεβαίωση της απουσίας σύγκρουσης συμφερόντων σε συνεχή βάση.
Το Διοικητικό Συμβούλιο δύναται να συστήσει στην Επιτροπή να απαλλάξει ένα μέλος από τα καθήκοντά του εάν το μέλος δεν συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις που ορίζονται στην παρούσα παράγραφο ή για άλλους δεόντως αιτιολογημένους λόγους.
4. Όταν ενεργεί σύμφωνα με το παρόν άρθρο, η Επιτροπή Επενδύσεων επικουρείται από γραμματεία. Η γραμματεία είναι ανεξάρτητη και υπόλογη στον πρόεδρο της Επιτροπής Επενδύσεων. Η γραμματεία είναι διοικητικά εγκατεστημένη στην Επιτροπή. Ο εσωτερικός κανονισμός της γραμματείας εξασφαλίζει το απόρρητο των ανταλλαγών πληροφοριών και εγγράφων μεταξύ των εταίρων υλοποίησης και των αντίστοιχων διοικητικών οργάνων. Ο Όμιλος της ΕΤΕπ μπορεί να υποβάλλει τις προτάσεις του για χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις απευθείας στην Επιτροπή Επενδύσεων, τις κοινοποιεί δε στη γραμματεία.
Η τεκμηρίωση που πρέπει να παρέχεται από τους εταίρους υλοποίησης περιλαμβάνει τυποποιημένο έντυπο αίτησης, τον πίνακα αποτελεσμάτων που αναφέρεται στο άρθρο 22 και κάθε άλλο έγγραφο που η Επιτροπή Επενδύσεων θεωρεί συναφές, ιδίως δε περιγραφή του χαρακτήρα της αδυναμίας της αγοράς ή της κατάστασης μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων και του τρόπου με τον οποίο θα μετριαστεί από τη χρηματοδοτική ή επενδυτική πράξη, καθώς και αξιόπιστη αξιολόγηση της χρηματοδοτικής ή επενδυτικής πράξης που αποδεικνύει την προσθετικότητά της. Η γραμματεία εξακριβώνει την πληρότητα των εγγράφων που υποβάλλουν οι εταίροι υλοποίησης εκτός του Ομίλου της ΕΤΕπ. Η Επιτροπή Επενδύσεων μπορεί να ζητήσει διευκρινίσεις από τον οικείο εταίρο υλοποίησης σχετικά με πρόταση επενδυτικής ή χρηματοδοτικής πράξης, μεταξύ άλλων ζητώντας την άμεση παρουσία εκπροσώπου του οικείου εταίρου υλοποίησης κατά τη συζήτηση της εν λόγω πράξης. Τυχόν αξιολόγηση έργου που διενεργεί εταίρος υλοποίησης δεν είναι δεσμευτική για την Επιτροπή Επενδύσεων για τους σκοπούς κάλυψης χρηματοδοτικής ή επενδυτικής πράξης με εγγύηση της ΕΕ.
Η Επιτροπή Επενδύσεων χρησιμοποιεί τον πίνακα αποτελεσμάτων που αναφέρεται στο άρθρο 22 κατά την αξιολόγηση και την επαλήθευση των προτεινόμενων χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων.
5. Τα συμπεράσματα της Επιτροπής Επενδύσεων εγκρίνονται με απλή πλειοψηφία όλων των μελών, υπό τον όρο ότι αυτή η απλή πλειοψηφία περιλαμβάνει τουλάχιστον μία ψήφο από τα μη μόνιμα μέλη της σύνθεσης για το σκέλος πολιτικής στο οποίο εντάσσεται η υποβαλλόμενη πρόταση. Σε περίπτωση ισοψηφίας, υπερισχύει η ψήφος του προέδρου της Επιτροπής Επενδύσεων.
Τα συμπεράσματα της Επιτροπής Επενδύσεων για την έγκριση της κάλυψης χρηματοδοτικής ή επενδυτικής πράξης με εγγύηση της ΕΕ δημοσιοποιούνται και περιλαμβάνουν το σκεπτικό της έγκρισης και πληροφορίες σχετικά με την πράξη, συγκεκριμένα την περιγραφή της, την ταυτότητα των φορέων υλοποίησης ή των χρηματοοικονομικών διαμεσολαβητών και τους στόχους της πράξης. Τα συμπεράσματα παραπέμπουν επίσης στη συνολική αξιολόγηση που προκύπτει από τον πίνακα αποτελεσμάτων.
Ο σχετικός πίνακας αποτελεσμάτων δημοσιοποιείται μετά την υπογραφή της χρηματοδοτικής ή επενδυτικής πράξης ή του υπο-έργου, κατά περίπτωση.
Οι πληροφορίες που δημοσιοποιούνται βάσει του δεύτερου και του τρίτου εδαφίου δεν περιέχουν εμπορικά ευαίσθητες πληροφορίες ή δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που δεν πρέπει να δημοσιοποιούνται δυνάμει των κανόνων της Ένωσης για την προστασία των δεδομένων. Τα εμπορικώς ευαίσθητα τμήματα των συμπερασμάτων της Επιτροπής Επενδύσεων διαβιβάζονται από την Επιτροπή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο κατόπιν αιτήματος και υπόκεινται σε αυστηρές απαιτήσεις εμπιστευτικότητας.
Η Επιτροπή Επενδύσεων υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο δύο φορές τον χρόνο κατάλογο με όλα τα συμπεράσματα της Επιτροπής Επενδύσεων κατά το προηγούμενο εξάμηνο, καθώς και τους σχετικούς πίνακες αποτελεσμάτων που έχουν δημοσιοποιηθεί. Υποβάλλει ταυτόχρονα τυχόν αποφάσεις απόρριψης της χρήσης της εγγύησης της ΕΕ. Οι εν λόγω αποφάσεις υπόκεινται σε αυστηρές απαιτήσεις εμπιστευτικότητας.
Τα συμπεράσματα της Επιτροπής Επενδύσεων τίθενται εγκαίρως στη διάθεση του οικείου εταίρου υλοποίησης από τη γραμματεία της Επιτροπής Επενδύσεων.
Η γραμματεία της Επιτροπής Επενδύσεων καταγράφει όλες τις πληροφορίες που αφορούν τις προτάσεις χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων που παρέχονται στην Επιτροπή Επενδύσεων, καθώς και τα συμπεράσματα της Επιτροπής Επενδύσεων σχετικά με τις προτάσεις αυτές, σε ένα κεντρικό αποθετήριο.
6. Όταν η Επιτροπή Επενδύσεων καλείται να εγκρίνει τη χρήση της εγγύησης της ΕΕ για χρηματοδοτική ή επενδυτική πράξη η οποία είναι μηχανισμός, πρόγραμμα ή δομή που εμπεριέχει υποκείμενα υπο-έργα, η έγκριση περιλαμβάνει τα εν λόγω υπο-έργα, εκτός εάν η Επιτροπή Επενδύσεων αποφασίσει να διατηρήσει το δικαίωμα να τα εγκρίνει χωριστά. Η Επιτροπή Επενδύσεων δεν έχει το δικαίωμα να εγκρίνει χωριστά υπο-έργα μεγέθους κάτω των 3 000 000 EUR.
7. Η Επιτροπή Επενδύσεων μπορεί, εφόσον το κρίνει αναγκαίο, να φέρει στην Επιτροπή κάθε επιχειρησιακό ζήτημα σχετικό με την εφαρμογή ή την ερμηνεία των επενδυτικών κατευθυντήριων γραμμών.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ VI
Συμβουλευτικός Κόμβος InvestEU
Άρθρο 25
Συμβουλευτικός κόμβος InvestEU
1. Η Επιτροπή θεσπίζει τον συμβουλευτικό κόμβο InvestEU. Ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU παρέχει συμβουλευτική στήριξη για τον προσδιορισμό, την προετοιμασία, την ανάπτυξη, τη διάρθρωση, την ανάθεση και την υλοποίηση των επενδυτικών έργων, καθώς και για την ενίσχυση της δυνατότητας των φορέων υλοποίησης και των χρηματοοικονομικών διαμεσολαβητών να υλοποιούν χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις. Η στήριξή του δύναται να καλύπτει όλα τα στάδια του κύκλου ζωής ενός έργου ή της χρηματοδότησης μιας οντότητας που λαμβάνει ενίσχυση.
Η Επιτροπή υπογράφει συμβουλευτικές συμφωνίες με τον Όμιλο της ΕΤΕπ και άλλους δυνητικούς συμβουλευτικούς εταίρους και τους αναθέτει την παροχή συμβουλευτικής στήριξης, όπως αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου και των υπηρεσιών που αναφέρονται στην παράγραφο 2. Η Επιτροπή μπορεί επίσης να υλοποιεί συμβουλευτικές πρωτοβουλίες, μεταξύ άλλων μέσω της σύναψης συμβάσεων με εξωτερικούς παρόχους υπηρεσιών. Η Επιτροπή δημιουργεί κεντρικό σημείο εισόδου στον συμβουλευτικό κόμβο InvestEU και διαβιβάζει τα αιτήματα παροχής συμβουλευτικής υποστήριξης στην κατάλληλη συμβουλευτική πρωτοβουλία. Η Επιτροπή, ο Όμιλος της ΕΤΕπ και οι άλλοι συμβουλευτικοί εταίροι συνεργάζονται στενά με στόχο τη διασφάλιση της αποτελεσματικότητας, των συνεργειών και της ουσιαστικής γεωγραφικής κάλυψης της υποστήριξης σε ολόκληρη την Ένωση, λαμβάνοντας υπόψη τις υφιστάμενες δομές και εργασίες.
Συμβουλευτικές πρωτοβουλίες είναι διαθέσιμες ως συνιστώσα στο πλαίσιο κάθε σκέλους πολιτικής που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 1, η οποία καλύπτει τομείς στο πλαίσιο του εν λόγω σκέλους. Διατίθενται επίσης συμβουλευτικές πρωτοβουλίες στο πλαίσιο διατομεακής συνιστώσας.
2. Ειδικότερα, ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU:
α) |
παρέχει ένα κεντρικό σημείο εισόδου, το οποίο διαχειρίζεται και φιλοξενεί η Επιτροπή, για την παροχή βοήθειας για την ανάπτυξη έργων στο πλαίσιο του συμβουλευτικού κόμβου InvestEU για τις δημόσιες αρχές και τους φορείς υλοποίησης έργων· |
β) |
διαθέτει στις δημόσιες αρχές και τους φορείς υλοποίησης των έργων όλες τις διαθέσιμες συμπληρωματικές πληροφορίες σχετικά με τις επενδυτικές κατευθυντήριες γραμμές, συμπεριλαμβανομένων πληροφοριών σχετικά με την εφαρμογή τους ή με την ερμηνεία τους από την Επιτροπή· |
γ) |
κατά περίπτωση, συνδράμει τους φορείς υλοποίησης στην ανάπτυξη των έργων τους ώστε να πληρούν τους στόχους που ορίζονται στα άρθρα 3 και 8 και τα κριτήρια επιλεξιμότητας που ορίζονται στο άρθρο 14, διευκολύνει δε την ανάπτυξη, μεταξύ άλλων, σημαντικών έργων κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος και φορέων συγκέντρωσης για έργα μικρού μεγέθους, μεταξύ άλλων μέσω πλατφορμών επενδύσεων όπως αναφέρεται στο στοιχείο στ) της παρούσας παραγράφου, υπό την προϋπόθεση ότι η εν λόγω συνδρομή δεν προδικάζει τα συμπεράσματα της Επιτροπής Επενδύσεων όσον αφορά την κάλυψη των εν λόγω έργων με εγγύηση της ΕΕ· |
δ) |
στηρίζει δράσεις και μοχλεύει τοπικές γνώσεις για να διευκολύνει τη χρήση της στήριξης του ταμείου InvestEU σε ολόκληρη την Ένωση και συμβάλλει ενεργά, όπου αυτό είναι δυνατόν, στην επίτευξη του στόχου της τομεακής και γεωγραφικής διαφοροποίησης του ταμείου InvestEU μέσω της στήριξης των εταίρων υλοποίησης κατά τη δημιουργία και την ανάπτυξη δυνητικών χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων· |
ε) |
διευκολύνει τη δημιουργία συνεργατικών πλατφορμών για ανταλλαγές μεταξύ ομοτίμων και την ανταλλαγή δεδομένων, τεχνογνωσίας και βέλτιστων πρακτικών προς στήριξη της σειράς έργων και της ανάπτυξης τομέων· |
στ) |
υποστηρίζει τη χρήση συνδυασμού με επιχορηγήσεις ή χρηματοδοτικά μέσα που χρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό της Ένωσης ή από άλλες πηγές, προκειμένου να ενισχυθούν οι συνέργειες και η συμπληρωματικότητα μεταξύ των μέσων της Ένωσης και να μεγιστοποιηθούν η μόχλευση και ο αντίκτυπος του προγράμματος InvestEU· |
ζ) |
υποστηρίζει τη χρήση συνδυασμού με επιχορηγήσεις ή χρηματοδοτικά μέσα που χρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό της Ένωσης ή από άλλες πηγές, προκειμένου να ενισχυθούν οι συνέργειες και η συμπληρωματικότητα μεταξύ των μέσων της Ένωσης και να μεγιστοποιηθούν η μόχλευση και ο αντίκτυπος του προγράμματος InvestEU· |
η) |
στηρίζει δράσεις δημιουργίας ικανοτήτων για την ανάπτυξη οργανωτικών ικανοτήτων, δεξιοτήτων και διαδικασιών και για την επιτάχυνση της επενδυτικής ετοιμότητας των οργανισμών, προκειμένου οι μεν δημόσιες αρχές και οι φορείς υλοποίησης έργων να δημιουργούν σειρές επενδυτικών έργων, να αναπτύσσουν χρηματοδοτικούς μηχανισμούς και επενδυτικές πλατφόρμες και να διαχειρίζονται έργα, οι δε χρηματοοικονομικοί διαμεσολαβητές να υλοποιούν χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις προς όφελος οντοτήτων που δυσκολεύονται να αποκτήσουν πρόσβαση σε χρηματοδότηση, μεταξύ άλλων μέσω στήριξης για την ανάπτυξη ικανοτήτων αξιολόγησης κινδύνου ή ειδικών τομεακών γνώσεων· |
θ) |
παρέχει συμβουλευτική υποστήριξη σε νεοφυείς επιχειρήσεις, ιδίως όταν οι επιχειρήσεις αυτές επιδιώκουν να προστατεύσουν τις επενδύσεις τους στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας αποκτώντας τίτλους διανοητικής ιδιοκτησίας, όπως διπλώματα ευρεσιτεχνίας. |
3. Ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU είναι διαθέσιμος σε δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς υλοποίησης έργων, συμπεριλαμβανομένων ΜΜΕ και νεοφυών επιχειρήσεων, σε δημόσιες αρχές, σε εθνικές αναπτυξιακές τράπεζες και ιδρύματα, και σε χρηματοοικονομικούς και μη χρηματοοικονομικούς διαμεσολαβητές.
4. Η Επιτροπή συνάπτει συμβουλευτική συμφωνία με κάθε συμβουλευτικό εταίρο σχετικά με την υλοποίηση μίας ή περισσοτέρων συμβουλευτικών πρωτοβουλιών. Ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU μπορεί να επιβάλει τέλη για τις υπηρεσίες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 για την κάλυψη μέρους των εξόδων παροχής των εν λόγω υπηρεσιών, με εξαίρεση τις υπηρεσίες που παρέχονται σε δημόσιους φορείς υλοποίησης έργων ή μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς, οι οποίες είναι δωρεάν όπου αυτό δικαιολογείται. Τα τέλη που επιβάλλονται στις ΜΜΕ για τις υπηρεσίες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 έχουν ως ανώτατο όριο το ένα τρίτο του κόστους παροχής των εν λόγω υπηρεσιών.
5. Για την επίτευξη των δραστηριοτήτων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 και τη διευκόλυνση της παροχής συμβουλευτικής υποστήριξης, ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU αξιοποιεί την εμπειρογνωσία της Επιτροπής, του Ομίλου της ΕΤΕπ και των άλλων συμβουλευτικών εταίρων.
6. Κάθε συμβουλευτική πρωτοβουλία περιλαμβάνει μηχανισμό επιμερισμού του κόστους μεταξύ της Επιτροπής και του συμβουλευτικού εταίρου, εκτός εάν η Επιτροπή συμφωνεί να καλύψει όλες τις δαπάνες της συμβουλευτικής πρωτοβουλίας σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις όπου οι ιδιαιτερότητες της συμβουλευτικής πρωτοβουλίας το απαιτούν και εφόσον διασφαλίζεται η συνεκτική και ισότιμη μεταχείριση των ενδιαφερόμενων συμβουλευτικών εταίρων.
7. Ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU διαθέτει τοπική παρουσία, εφόσον αυτό είναι αναγκαίο. Η τοπική παρουσία αφορά ιδίως κράτη μέλη ή περιφέρειες που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην ανάπτυξη έργων στο πλαίσιο του ταμείου InvestEU. Ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU συνδράμει στη μεταφορά γνώσης σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο με σκοπό την ανάπτυξη ικανοτήτων και εμπειρογνωσίας σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, ώστε να είναι δυνατή η παροχή της συμβουλευτικής στήριξης που αναφέρεται στην παράγραφο 1, συμπεριλαμβανομένης της στήριξης για την υλοποίηση και τη διευκόλυνση έργων μικρού μεγέθους.
8. Προκειμένου να παρασχεθεί η συμβουλευτική στήριξη που αναφέρεται στην παράγραφο 1 και να διευκολυνθεί η παροχή της εν λόγω συμβουλευτικής στήριξης σε τοπικό επίπεδο, ο συμβουλευτικός κόμβος InvestEU αξιοποιεί την εμπειρογνωσία εθνικών αναπτυξιακών τραπεζών και ιδρυμάτων και, όπου είναι δυνατόν, συνεργάζεται μαζί τους. Κατά περίπτωση, οι συμφωνίες συνεργασίας με εθνικές αναπτυξιακές τράπεζες και ιδρύματα συνάπτονται στο πλαίσιο του συμβουλευτικού κόμβου InvestEU, με τουλάχιστον μία εθνική αναπτυξιακή τράπεζα ή ίδρυμα ανά κράτος μέλος.
9. Οι εταίροι υλοποίησης, κατά περίπτωση, προτείνουν στους φορείς υλοποίησης έργων που υποβάλλουν αίτηση χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων ιδίως μικρών έργων, να ζητούν στήριξη από τον συμβουλευτικό κόμβο InvestEU για τα έργα τους, κατά περίπτωση, προκειμένου να ενισχυθεί η προετοιμασία των έργων τους και να καταστεί δυνατή η αξιολόγηση της δυνατότητας ομαδοποίησης έργων.
Ανάλογα με την περίπτωση, οι εταίροι υλοποίησης και οι συμβουλευτικοί εταίροι ενημερώνουν επίσης τους φορείς υλοποίησης του έργου σχετικά με τη δυνατότητα καταχώρισης των έργων τους στην πύλη InvestEU που αναφέρεται στο άρθρο 26.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ VII
Πύλη InvestEU
Άρθρο 26
Πύλη InvestEU
1. Η Επιτροπή δημιουργεί την πύλη InvestEU. Η πύλη InvestEU είναι μια εύκολα προσβάσιμη και φιλική προς τον χρήστη βάση δεδομένων για τα έργα, η οποία παρέχει σχετικές πληροφορίες για κάθε έργο.
2. Η πύλη InvestEU παρέχει στους φορείς υλοποίησης των έργων έναν δίαυλο για την προβολή, έναντι των επενδυτών, των έργων για τα οποία αναζητούν χρηματοδότηση. Η ένταξη των έργων στην πύλη InvestEU δεν επηρεάζει τις αποφάσεις σχετικά με τα τελικά έργα που επιλέγονται για στήριξη δυνάμει του παρόντος κανονισμού ή οποιουδήποτε άλλου μέσου της Ένωσης, ούτε τις αποφάσεις δημόσιας χρηματοδότησης. Στην πύλη InvestEU περιλαμβάνονται μόνο έργα που είναι συμβατά με το δίκαιο και τις πολιτικές της Ένωσης.
3. Η Επιτροπή διαβιβάζει τα έργα που είναι συμβατά με το δίκαιο και τις πολιτικές της Ένωσης στους σχετικούς εταίρους υλοποίησης. Ανάλογα με την περίπτωση, και εφόσον υπάρχει συμβουλευτική πρωτοβουλία, η Επιτροπή διαβιβάζει επίσης τα εν λόγω έργα στον συμβουλευτικό κόμβο InvestEU.
4. Οι εταίροι υλοποίησης εξετάζουν τα έργα που εμπίπτουν στο γεωγραφικό πεδίο και στο πεδίο δραστηριοτήτων τους.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ VIII
Λογοδοσία, παρακολούθηση και υποβολή εκθέσεων, αξιολόγηση και μέτρα ελέγχου
Άρθρο 27
Λογοδοσία
1. Κατόπιν αιτήσεως του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου, ο πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου παρέχει στο αιτούμενο θεσμικό όργανο ενημέρωση για τις επιδόσεις του ταμείου InvestEU, μεταξύ άλλων συμμετέχοντας σε ακρόαση ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
2. Ο πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου απαντά προφορικώς ή γραπτώς στις ερωτήσεις που απευθύνονται στο ταμείο InvestEU από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο εντός πέντε εβδομάδων από την παραλαβή τους.
Άρθρο 28
Παρακολούθηση και υποβολή εκθέσεων
1. Οι δείκτες για την υποβολή εκθέσεων σχετικά με την πρόοδο του προγράμματος InvestEU ως προς την επίτευξη των γενικών και ειδικών στόχων που τίθενται στο άρθρο 3 προσδιορίζονται στο παράρτημα III.
2. Το σύστημα υποβολής εκθέσεων σχετικά με τις επιδόσεις διασφαλίζει ότι τα δεδομένα για την παρακολούθηση της υλοποίησης και τα αποτελέσματα του προγράμματος InvestEU συλλέγονται κατά τρόπο αποδοτικό, αποτελεσματικό και έγκαιρο, και ότι τα εν λόγω δεδομένα επιτρέπουν την επαρκή παρακολούθηση των διαφόρων κινδύνων και εγγυήσεων. Για τον σκοπό αυτό, επιβάλλονται αναλογικές απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων στους εταίρους υλοποίησης, τους συμβουλευτικούς εταίρους και άλλους αποδέκτες των πόρων της Ένωσης, κατά περίπτωση.
3. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση σχετικά με την υλοποίηση του προγράμματος InvestEU σύμφωνα με τα άρθρα 241 και 250 του δημοσιονομικού κανονισμού. Σύμφωνα με το άρθρο 41 παράγραφος 5 του δημοσιονομικού κανονισμού, η ετήσια έκθεση παρέχει πληροφορίες σχετικά με το επίπεδο υλοποίησης του προγράμματος όσον αφορά τους στόχους του και τους δείκτες επιδόσεων. Για τον σκοπό αυτό, κάθε εταίρος υλοποίησης παρέχει, σε ετήσια βάση, τις πληροφορίες που είναι απαραίτητες για τη συμμόρφωση της Επιτροπής με τις υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων, συμπεριλαμβανομένων πληροφοριών σχετικά με τη λειτουργία της εγγύησης της ΕΕ.
4. Ανά έξι μήνες, κάθε εταίρος υλοποίησης υποβάλλει έκθεση στην Επιτροπή σχετικά με τις χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που καλύπτονται από τον παρόντα κανονισμό, ξεχωριστά για τη συνιστώσα ΕΕ και τη συνιστώσα κράτους μέλους, κατά περίπτωση. Κάθε εταίρος υλοποίησης υποβάλλει επίσης πληροφορίες σχετικά με τη συνιστώσα κράτους μέλους στο κράτος μέλος του οποίου τη συνιστώσα εφαρμόζει. Η έκθεση περιλαμβάνει αξιολόγηση της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις για τη χρήση της εγγύησης της ΕΕ και με τους βασικούς δείκτες επιδόσεων που αναφέρονται στο παράρτημα ΙΙΙ του παρόντος κανονισμού. Η έκθεση περιλαμβάνει επίσης επιχειρησιακά, στατιστικά, χρηματοοικονομικά και λογιστικά στοιχεία για κάθε χρηματοδοτική ή επενδυτική πράξη, καθώς και εκτίμηση των αναμενόμενων ταμειακών ροών σε επίπεδο συνιστώσας, σκέλους πολιτικής και ταμείου InvestEU. Άπαξ ετησίως, η έκθεση του Ομίλου της ΕΤΕπ και, κατά περίπτωση, άλλων εταίρων υλοποίησης, περιλαμβάνει επίσης πληροφορίες σχετικά με τους φραγμούς στις επενδύσεις που προέκυψαν κατά την υλοποίηση χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων που καλύπτονται από τον παρόντα κανονισμό. Οι εκθέσεις περιλαμβάνουν τις πληροφορίες που πρέπει να παρέχουν οι εταίροι υλοποίησης δυνάμει του άρθρου 155 παράγραφος 1 στοιχείο α) του δημοσιονομικού κανονισμού.
5. Για να διασφαλιστεί η αποτελεσματική αξιολόγηση της προόδου του προγράμματος InvestEU ως προς την επίτευξη των στόχων του, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, σύμφωνα με το άρθρο 34, για την τροποποίηση του παραρτήματος III όσον αφορά τους δείκτες εφόσον κρίνεται αναγκαίο και τη συμπλήρωση του παρόντος κανονισμού με διατάξεις για τη θέσπιση πλαισίου παρακολούθησης και αξιολόγησης.
Άρθρο 29
Αξιολόγηση
1. Οι αξιολογήσεις του προγράμματος InvestEU πραγματοποιούνται έτσι ώστε να τροφοδοτούν εγκαίρως με στοιχεία τη διαδικασία λήψης αποφάσεων.
2. Έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2024, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ανεξάρτητη ενδιάμεση έκθεση αξιολόγησης σχετικά με το πρόγραμμα InvestEU, ιδίως σχετικά με τη χρήση της εγγύησης της ΕΕ, με την εκπλήρωση των υποχρεώσεων του Ομίλου της ΕΤΕπ βάσει του άρθρου 11 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχεία β) και γ), με την κατανομή της εγγύησης της ΕΕ που προβλέπεται στο άρθρο 13 παράγραφοι 4 και 5, με την υλοποίηση του συμβουλευτικού κόμβου InvestEU, με την κατανομή του προϋπολογισμού κατά το άρθρο 11 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο δ) σημείο i), καθώς και σχετικά με το άρθρο 8 παράγραφος 8. Η αξιολόγηση καταδεικνύει ιδίως τον τρόπο με τον οποίο η συμπερίληψη των εταίρων υλοποίησης και των συμβουλευτικών εταίρων στην υλοποίηση του προγράμματος InvestEU έχει συμβάλει στην επίτευξη των στόχων του προγράμματος InvestEU, καθώς και των στόχων πολιτικής της ΕΕ, ιδίως όσον αφορά την προστιθέμενη αξία και τη γεωγραφική και τομεακή ισορροπία των υποστηριζόμενων χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων. Στην αξιολόγηση εξετάζεται επίσης η εφαρμογή του ελέγχου της βιωσιμότητας σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 5 και η εστίαση στις ΜΜΕ που επιτεύχθηκε στο πλαίσιο του σκέλους πολιτικής για τις ΜΜΕ που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 στοιχείο γ).
3. Στο τέλος της υλοποίησης του προγράμματος InvestEU, αλλά όχι αργότερα από τις 31 Δεκεμβρίου 2031, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση ανεξάρτητης τελικής αξιολόγησης του προγράμματος InvestEU, ιδίως όσον αφορά τη χρήση της εγγύησης της ΕΕ.
4. Η Επιτροπή ανακοινώνει τα αποτελέσματα των αξιολογήσεων, μαζί με τις παρατηρήσεις της, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών.
5. Οι εταίροι υλοποίησης και οι συμβουλευτικοί εταίροι εισφέρουν και παρέχουν στην Επιτροπή τα στοιχεία που είναι απαραίτητα για τη διενέργεια των αξιολογήσεων που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 3.
6. Σύμφωνα με το άρθρο 211 παράγραφος 1 του δημοσιονομικού κανονισμού, ανά τριετία η Επιτροπή περιλαμβάνει στην ετήσια έκθεση που αναφέρεται στο άρθρο 250 του δημοσιονομικού κανονισμού επανεξέταση της επάρκειας του συντελεστή προβλέψεων που ορίζεται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού σε συνάρτηση με το πραγματικό προφίλ κινδύνου των χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων που καλύπτονται από την εγγύηση της ΕΕ. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 34 του παρόντος κανονισμού, ώστε να τροποποιεί τον παρόντα κανονισμό, προσαρμόζοντας τον συντελεστή προβλέψεων που ορίζεται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού έως και κατά 15 % βάσει της εν λόγω επανεξέτασης.
Άρθρο 30
Έλεγχοι
Οι έλεγχοι σχετικά με τη χρήση της ενωσιακής χρηματοδότησης, οι οποίοι διενεργούνται από πρόσωπα ή οντότητες, μεταξύ άλλων και από πρόσωπα ή οντότητες μη εντεταλμένα από τα θεσμικά όργανα ή τους οργανισμούς της Ένωσης, αποτελούν τη βάση της συνολικής εξασφάλισης σύμφωνα με το άρθρο 127 του δημοσιονομικού κανονισμού.
Άρθρο 31
Προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης
Όταν συμμετέχει τρίτη χώρα στο πρόγραμμα InvestEU βάσει απόφασης που λαμβάνεται δυνάμει διεθνούς συμφωνίας ή βάσει οποιασδήποτε άλλης νομικής πράξης, η εν λόγω τρίτη χώρα χορηγεί τα αναγκαία δικαιώματα και την πρόσβαση που απαιτούνται για την πλήρη άσκηση των αντίστοιχων αρμοδιοτήτων του αρμόδιου διατάκτη, της OLAF και του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου. Στην περίπτωση της OLAF, προβλέπεται το δικαίωμα διενέργειας ερευνών, εκτός των άλλων και με επιτόπιους ελέγχους και επιθεωρήσεις, που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ IX
Διαφάνεια και προβολή
Άρθρο 32
Πληροφόρηση, επικοινωνία και δημοσιότητα
1. Οι εταίροι υλοποίησης και οι συμβουλευτικοί εταίροι μνημονεύουν ρητώς την προέλευση της ενωσιακής χρηματοδότησης και διασφαλίζουν την προβολή της (ιδίως κατά την προώθηση των δράσεων και των αποτελεσμάτων τους), παρέχοντας συνεκτική, αποτελεσματική και αναλογική στοχευμένη πληροφόρηση σε πολλαπλά ακροατήρια, συμπεριλαμβανομένων των μέσων ενημέρωσης και του κοινού.
Η εφαρμογή των απαιτήσεων του πρώτου εδαφίου σε έργα στους τομείς της άμυνας και του διαστήματος και στην κυβερνοασφάλεια υπόκειται σε τήρηση τυχόν υποχρεώσεων εμπιστευτικότητας και απορρήτου.
2. Οι εταίροι υλοποίησης και οι συμβουλευτικοί εταίροι ενημερώνουν τους τελικούς αποδέκτες, συμπεριλαμβανομένων των ΜΜΕ, σχετικά με την ύπαρξη της στήριξης από το πρόγραμμα InvestEU, ή υποχρεώνουν άλλους χρηματοοικονομικούς διαμεσολαβητές να ενημερώσουν τους εν λόγω τελικούς αποδέκτες για την εν λόγω στήριξη, καθιστώντας την εν λόγω πληροφορία εμφανώς ορατή στη σχετική συμφωνία που παρέχει στήριξη από το πρόγραμμα InvestEU, ιδίως στην περίπτωση των ΜΜΕ, προκειμένου να αυξηθεί η ευαισθητοποίηση του κοινού και να βελτιωθεί η προβολή.
3. Η Επιτροπή προβαίνει σε ενέργειες πληροφόρησης και επικοινωνίας για το πρόγραμμα InvestEU, για τις δράσεις που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο του προγράμματος InvestEU και για τα αποτελέσματα που επιτυγχάνονται. Οι χρηματοδοτικοί πόροι που διατίθενται στο πρόγραμμα InvestEU συμβάλλουν επίσης στην εταιρική προβολή των πολιτικών προτεραιοτήτων της Ένωσης, στον βαθμό που αυτές οι προτεραιότητες είναι συναφείς με τους στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ X
Συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην αύξηση του κεφαλαίου του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων
Άρθρο 33
Συμμετοχή σε αύξηση κεφαλαίου του ΕΤαΕ
Πέραν της συμμετοχής της στο μετοχικό κεφάλαιο του ΕΤαΕ στις 3 Δεκεμβρίου 2020, η Ένωση πραγματοποιεί εγγραφή για την απόκτηση έως και 853 μετοχών στο ΕΤαΕ, ονομαστικής αξίας 1 000 000 EUR εκάστη, έτσι ώστε το σχετικό μερίδιό της στο κεφάλαιο να παραμένει σε επίπεδο ισοδύναμο με εκείνο της 3ης Δεκεμβρίου 2020. Η εγγραφή για την απόκτηση μετοχών και η πληρωμή ποσού έως 375 000 000 EUR για το καταβεβλημένο μέρος των μετοχών και για τη διαφορά από έκδοση μετοχών υπέρ το άρτιο πραγματοποιείται σύμφωνα με όρους και προϋποθέσεις που εγκρίνονται από τη Γενική Συνέλευση του ΕΤαΕ, και πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 2021. Το προκύπτον εγγεγραμμένο αλλά μη καταβεβλημένο μέρος των μετοχών που αποκτώνται δυνάμει του παρόντος άρθρου δεν υπερβαίνει τα 682 400 000 EUR.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ XI
Μεταβατικές και τελικές διατάξεις
Άρθρο 34
Άσκηση της εξουσιοδότησης
1. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις υπό τους όρους του παρόντος άρθρου. Όταν οι κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις αφορούν δραστηριότητες που πρόκειται να υλοποιήσει, ή στις οποίες πρόκειται να συμμετάσχουν, ο Όμιλος της ΕΤΕπ και άλλοι εταίροι υλοποίησης, η Επιτροπή διαβουλεύεται με τον Όμιλο της ΕΤΕπ και με άλλους δυνητικούς εταίρους υλοποίησης πριν από την κατάρτιση των εν λόγω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων.
2. Η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που προβλέπεται στο άρθρο 8 παράγραφος 9, στο άρθρο 22 παράγραφος 4, στο άρθρο 28 παράγραφος 5 και στο άρθρο 29 παράγραφος 6, ανατίθεται στην Επιτροπή έως την 31η Δεκεμβρίου 2028. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση σχετικά με τις εξουσίες που της έχουν ανατεθεί το αργότερο εννέα μήνες πριν από την ημερομηνία αυτή. Η εξουσιοδότηση ανανεώνεται σιωπηρά για περιόδους ίδιας διάρκειας, εκτός αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο προβάλουν αντιρρήσεις το αργότερο εντός τριών μηνών πριν από τη λήξη της κάθε περιόδου.
3. Η εξουσιοδότηση που προβλέπεται στο άρθρο 8 παράγραφος 9, στο άρθρο 22 παράγραφος 4, στο άρθρο 28 παράγραφος 5 και στο άρθρο 29 παράγραφος 6, μπορεί να ανακληθεί ανά πάσα στιγμή από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο. Η απόφαση ανάκλησης περατώνει την εξουσιοδότηση που προσδιορίζεται στην εν λόγω απόφαση. Αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσης της απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε μεταγενέστερη ημερομηνία που ορίζεται σε αυτή. Δεν θίγει το κύρος των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που ισχύουν ήδη.
4. Πριν από την έκδοση μιας κατ’ εξουσιοδότηση πράξης, η Επιτροπή διεξάγει διαβουλεύσεις με εμπειρογνώμονες που ορίζουν τα κράτη μέλη σύμφωνα με τις αρχές της διοργανικής συμφωνίας της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου.
5. Μόλις εκδώσει μια κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, η Επιτροπή την κοινοποιεί ταυτόχρονα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
6. Η κατ’ εξουσιοδότηση πράξη που εκδίδεται δυνάμει του άρθρου 8 παράγραφος 9, του άρθρου 22 παράγραφος 4, του άρθρου 28 παράγραφος 5 και του άρθρου 29 παράγραφος 6 τίθεται σε ισχύ εφόσον δεν έχει διατυπωθεί αντίρρηση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο εντός δύο μηνών από την ημέρα που η πράξη κοινοποιείται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο ή αν, πριν λήξει αυτή η περίοδος, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενημερώσουν αμφότερα την Επιτροπή ότι δεν θα προβάλουν αντιρρήσεις. Η προθεσμία αυτή παρατείνεται κατά δύο μήνες κατόπιν πρωτοβουλίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου.
Άρθρο 35
Μεταβατικές διατάξεις
1. Κατά παρέκκλιση από το πρώτο και το τέταρτο εδάφιο του άρθρου 209 παράγραφος 3 του δημοσιονομικού κανονισμού, οποιαδήποτε έσοδα, επιστροφές και ανακτήσεις από χρηματοδοτικά μέσα που θεσπίζονται με τα προγράμματα που αναφέρονται στο παράρτημα IV του παρόντος κανονισμού μπορούν να χρησιμοποιούνται για τις προβλέψεις για την εγγύηση της ΕΕ δυνάμει του παρόντος κανονισμού, λαμβανομένων υπόψη των οικείων διατάξεων για τον προϋπολογισμό που θεσπίζονται στον κανονισμό για τη δανειακή διευκόλυνση του δημόσιου τομέα για το 2021-2027.
2. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 213 παράγραφος 4 στοιχείο α) του δημοσιονομικού κανονισμού, τυχόν πλεόνασμα προβλέψεων για την εγγύηση της ΕΕ που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2015/1017 μπορεί να χρησιμοποιείται για τις προβλέψεις για την εγγύηση της ΕΕ δυνάμει του παρόντος κανονισμού, λαμβανομένων υπόψη των οικείων διατάξεων για τον προϋπολογισμό που θεσπίζονται στον κανονισμό για τη δανειακή διευκόλυνση του δημόσιου τομέα για το 2021-2027.
3. Το ποσό των 6 074 000 000 EUR σε τρέχουσες τιμές που αναφέρεται στο άρθρο 2 παράγραφος 2 στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ) 2020/2094 χρησιμοποιείται:
α) |
για τις προβλέψεις για την εγγύηση της ΕΕ δυνάμει του παρόντος κανονισμού, με ποσό 5 930 000 000 EUR σε τρέχουσες τιμές, επιπλέον των πόρων που αναφέρονται στο άρθρο 211 παράγραφος 4 πρώτο εδάφιο του δημοσιονομικού κανονισμού· |
β) |
για την εφαρμογή των μέτρων που προβλέπονται στα κεφάλαια VI και VII του παρόντος κανονισμού και των μέτρων που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 3 δεύτερη περίοδος του κανονισμού (ΕΕ) 2020/2094, με την επιφύλαξη του άρθρου 3 παράγραφοι 4 και 8 του εν λόγω κανονισμού, μέσω ποσού 142 500 000 EUR σε τρέχουσες τιμές. |
Το ποσό αυτό αποτελεί εξωτερικό έσοδο για ειδικό προορισμό, σύμφωνα με το άρθρο 21 παράγραφος 5 του δημοσιονομικού κανονισμού.
4. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 16 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο του παρόντος κανονισμού, οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που υπογράφονται ή συνάπτονται από εταίρο υλοποίησης κατά την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2021 έως την υπογραφή των αντίστοιχων συμβάσεων εγγύησης μπορούν να καλύπτονται από την εγγύηση της ΕΕ, υπό την προϋπόθεση ότι οι εν λόγω πράξεις αναφέρονται στη σύμβαση εγγύησης, υποβάλλονται επιτυχώς στην εξακρίβωση πολιτικής που αναφέρεται στο άρθρο 23 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού ή λαμβάνουν θετική γνώμη στο πλαίσιο της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 19 του καταστατικού της ΕΤΕπ, και εγκρίνονται και στις δύο περιπτώσεις από την Επιτροπή Επενδύσεων σύμφωνα με το άρθρο 24 του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 36
Τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1017
Στον κανονισμό (ΕΕ) 2015/1017 προστίθεται το ακόλουθο άρθρο:
«Άρθρο 11α
Συνδυασμός του χαρτοφυλακίου του ΕΤΣΕ με άλλα χαρτοφυλάκια
Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 11 παράγραφος 6 του παρόντος κανονισμού και το άρθρο 10 παράγραφος 2 δεύτερο εδάφιο του παρόντος κανονισμού, η εγγύηση της ΕΕ μπορεί να καλύπτει τις ζημίες που αναφέρονται στο άρθρο 11 παράγραφος 6 του παρόντος κανονισμού σε σχέση με το σύνολο του χαρτοφυλακίου χρηματοδοτικών ή επενδυτικών πράξεων που υποστηρίζονται από τα χρηματοπιστωτικά προϊόντα τα οποία αναφέρονται στο άρθρο 7 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/523 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (*1).
Άρθρο 37
Έναρξη ισχύος
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την ημέρα της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2021.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες, 24 Μαρτίου 2021.
Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Ο Πρόεδρος
D. M. SASSOLI
Για το Συμβούλιο
Η Πρόεδρος
A. P. ZACARIAS
(1) ΕΕ C 364 της 28.10.2020, σ. 139.
(2) Θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 9ης Μαρτίου 2021 (δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα) και απόφαση του Συμβουλίου της 17ης Μαρτίου 2021.
(3) Κανονισμός (ΕΕ) 2020/852 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Ιουνίου 2020, σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για τη διευκόλυνση των βιώσιμων επενδύσεων και για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2019/2088 (ΕΕ L 198 της 22.6.2020, σ. 13).
(4) Κανονισμός (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Φεβρουαρίου 2021, για τη θέσπιση του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (ΕΕ L 57 της 18.2.2021, σ. 17).
(5) ΕΕ L 282 της 19.10.2016, σ. 4.
(6) ΕΕ L 309 της 13.12.1993, σ. 3.
(7) Οδηγία (ΕΕ) 2016/2284 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Δεκεμβρίου 2016, σχετικά με τη μείωση των εθνικών εκπομπών ορισμένων ατμοσφαιρικών ρύπων, την τροποποίηση της οδηγίας 2003/35/ΕΚ και την κατάργηση της οδηγίας 2001/81/ΕΚ (ΕΕ L 344 της 17.12.2016, σ. 1).
(8) Οδηγία (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές (ΕΕ L 328 της 21.12.2018, σ. 82).
(9) Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για τη διακυβέρνηση της Ενεργειακής Ένωσης και της Δράσης για το Κλίμα, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 663/2009 και (ΕΚ) αριθ. 715/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 94/22/ΕΚ, 98/70/ΕΚ, 2009/31/ΕΚ, 2009/73/ΕΚ, 2010/31/ΕΕ, 2012/27/ΕΕ και 2013/30/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 2009/119/ΕΚ και (ΕΕ) 2015/652 του Συμβουλίου και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 525/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 328 της 21.12.2018, σ. 1).
(10) Κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Ιουλίου 2018, σχετικά με τους δημοσιονομικούς κανόνες που εφαρμόζονται στον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης, την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1296/2013, (ΕΕ) αριθ. 1301/2013, (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, (ΕΕ) αριθ. 1304/2013, (ΕΕ) αριθ. 1309/2013, (ΕΕ) αριθ. 1316/2013, (ΕΕ) αριθ. 223/2014, (ΕΕ) αριθ. 283/2014 και της απόφαση 541/2014/ΕΕ και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 (ΕΕ L 193 της 30.7.2018, σ. 1).
(11) ΕΕ L 433I της 22.12.2020, σ. 28.
(12) Κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2093 του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2020, για τον καθορισμό του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου για τα έτη 2021 έως 2027 (ΕΕ L 433I της 22.12.2020, σ. 11).
(13) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών (ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 1).
(14) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος (ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 6).
(15) Κανονισμός (ΕΕ) 2015/1017 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Ιουνίου 2015, για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Στρατηγικών Επενδύσεων, τον Ευρωπαϊκό Κόμβο Επενδυτικών Συμβουλών και την Ευρωπαϊκή Πύλη Επενδυτικών Έργων και την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1291/2013 και (ΕΕ) αριθ. 1316/2013 – το Ευρωπαϊκό Ταμείο Στρατηγικών Επενδύσεων (ΕΕ L 169 της 1.7.2015, σ. 1).
(16) ΕΕ C 170 της 18.5.2020, σ. 22.
(17) Κανονισμός (ΕΕ) 2020/2094 του Συμβουλίου, της 14ης Δεκεμβρίου 2020, σχετικά με τη θέσπιση Μέσου Ανάκαμψης της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη στήριξη της ανάκαμψης μετά την κρίση της νόσου COVID-19 (ΕΕ L 433I της 22.12.2020, σ. 23).
(18) ΕΕ L 123 της 12.5.2016, σ. 1.
(19) Κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Σεπτεμβρίου 2013, σχετικά με τις έρευνες που πραγματοποιούνται από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1073/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και του κανονισμού (Ευρατόμ) αριθ. 1074/1999 του Συμβουλίου (ΕΕ L 248 της 18.9.2013, σ. 1).
(20) Κανονισμός (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95 του Συμβουλίου, της 18ης Δεκεμβρίου 1995, σχετικά με την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (ΕΕ L 312 της 23.12.1995, σ. 1).
(21) Κανονισμός (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 του Συμβουλίου, της 11ης Νοεμβρίου 1996, σχετικά με τους ελέγχους και εξακριβώσεις που διεξάγει επιτοπίως η Επιτροπή με σκοπό την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων από απάτες και λοιπές παρατυπίες (ΕΕ L 292 της 15.11.1996, σ. 2).
(22) Κανονισμός (ΕΕ) 2017/1939 του Συμβουλίου, της 12ης Οκτωβρίου 2017, σχετικά με την εφαρμογή ενισχυμένης συνεργασίας για τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (ΕΕ L 283 της 31.10.2017, σ. 1).
(23) Οδηγία (ΕΕ) 2017/1371 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 5ης Ιουλίου 2017, σχετικά με την καταπολέμηση, μέσω του ποινικού δικαίου, της απάτης εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης (ΕΕ L 198 της 28.7.2017, σ. 29).
(24) ΕΕ L 1 της 3.1.1994, σ. 3.
(25) Απόφαση 2013/755/EE του Συμβουλίου, της 25ης Νοεμβρίου 2013, για τη σύνδεση των Υπερπόντιων Χωρών και Εδαφών με την Ευρωπαϊκή Ένωση («απόφαση για τη σύνδεση ΥΧΕ-ΕΕ») (ΕΕ L 344 της 19.12.2013, σ. 1).
(26) ΕΕ L 29 της 31.1.2020, σ. 7.
(27) Σύσταση 2003/361/ΕΚ της Επιτροπής, της 6ης Μαΐου 2003, σχετικά με τον ορισμό των πολύ μικρών, των μικρών και των μεσαίων επιχειρήσεων (ΕΕ L 124 της 20.5.2003, σ. 36).
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I
ΠΟΣΑ ΕΓΓΥΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΕ ΑΝΑ ΕΙΔΙΚΟ ΣΤΟΧΟ
Η ενδεικτική κατανομή που αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 2 τέταρτο εδάφιο για τις χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις είναι η εξής:
α) |
έως 9 887 682 891 EUR για στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 στοιχείο α)· |
β) |
έως 6 575 653 460 EUR για στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 στοιχείο β)· |
γ) |
έως 6 906 732 440 EUR για στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 στοιχείο γ)· |
δ) |
έως 2 782 241 282 EUR για στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 στοιχείο δ). |
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II
ΕΠΙΛΕΞΙΜΑ ΠΕΔΙΑ ΓΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ
Οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις μπορούν να περιλαμβάνουν στρατηγικές επενδύσεις για τη στήριξη τελικών αποδεκτών των οποίων οι δραστηριότητες είναι στρατηγικής σημασίας για την Ένωση, ιδίως ενόψει της πράσινης μετάβασης και της ψηφιακής μετάβασης και της ενίσχυσης της ανθεκτικότητας και των στρατηγικών αλυσίδων αξίας. Μπορούν να περιλαμβάνουν σημαντικά έργα κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος. Οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις είναι δυνατόν να εμπίπτουν σε ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα πεδία:
1) |
Ανάπτυξη του τομέα της ενέργειας, σύμφωνα με τις προτεραιότητες της Ενεργειακής Ένωσης, συμπεριλαμβανομένης της ασφάλειας του ενεργειακού εφοδιασμού, της μετάβασης σε καθαρή ενέργεια και των δεσμεύσεων που αναλήφθηκαν στο πλαίσιο της Ατζέντας 2030 για τη βιώσιμη ανάπτυξη και της συμφωνίας του Παρισιού, ιδίως μέσω:
|
2) |
Ανάπτυξη βιώσιμων και ασφαλών υποδομών μεταφορών και λύσεων κινητικότητας, εξοπλισμού, καθώς και καινοτόμων τεχνολογιών σύμφωνα με τις προτεραιότητες της Ένωσης στον τομέα των μεταφορών και τις δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί στο πλαίσιο της συμφωνίας του Παρισιού, ιδίως μέσω:
|
3) |
Περιβάλλον και πόροι, ιδίως μέσω των εξής:
|
4) |
Ανάπτυξη ψηφιακών υποδομών συνδεσιμότητας, είτε υλικών είτε εικονικών, ιδίως μέσω έργων που στηρίζουν την εγκατάσταση ψηφιακών δικτύων πολύ υψηλής χωρητικότητας ή τη συνδεσιμότητα 5G ή βελτιώνουν την ψηφιακή συνδεσιμότητα και πρόσβαση, ιδίως στην ύπαιθρο και στην περιφέρεια. |
5) |
Έρευνα, ανάπτυξη και καινοτομία, ιδίως μέσω:
|
6) |
Ανάπτυξη, εκδίπλωση και αναβάθμιση ψηφιακών τεχνολογιών και υπηρεσιών, ιδίως ψηφιακών τεχνολογιών και υπηρεσιών, όπως μέσα ενημέρωσης, διαδικτυακές πλατφόρμες υπηρεσιών και ασφαλείς ψηφιακές επικοινωνίες, που συμβάλλουν στους στόχους του προγράμματος «Ψηφιακή Ευρώπη», ιδίως μέσω:
|
7) |
Χρηματοδοτική στήριξη σε οντότητες που απασχολούν έως 499 εργαζόμενους, με ιδιαίτερη έμφαση στις ΜΜΕ και στις μικρές εταιρείες μεσαίας κεφαλαιοποίησης, ιδίως μέσω:
|
8) |
Τομείς του πολιτισμού και της δημιουργίας, πολιτιστική κληρονομιά, μέσα μαζικής ενημέρωσης, οπτικοακουστικός κλάδος, δημοσιογραφία και Τύπος, ιδίως μέσω της ανάπτυξης νέων τεχνολογιών, της χρήσης ψηφιακών τεχνολογιών και της τεχνολογικής διαχείρισης των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας. |
9) |
Τουρισμός. |
10) |
Αποκατάσταση βιομηχανικών χώρων (συμπεριλαμβανομένων των μολυσμένων χώρων) και ανακαίνιση των χώρων αυτών για βιώσιμη χρήση. |
11) |
Βιώσιμη γεωργία, δασοκομία, αλιεία, υδατοκαλλιέργεια και άλλα στοιχεία της ευρύτερης βιώσιμης βιοοικονομίας. |
12) |
Κοινωνικές επενδύσεις, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που υποστηρίζουν την εφαρμογή του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων, ιδίως μέσω:
|
13) |
Ανάπτυξη της αμυντικής βιομηχανίας, συμβάλλοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο στη στρατηγική αυτονομία της Ένωσης, ιδίως μέσω της στήριξης για:
|
14) |
Διάστημα, ιδίως όσον αφορά την ανάπτυξη του διαστημικού τομέα σύμφωνα με τους στόχους της Διαστημικής Στρατηγικής για την Ευρώπη:
|
15) |
Θάλασσες και ωκεανοί, μέσω της ανάπτυξης έργων και επιχειρήσεων στον τομέα της γαλάζιας οικονομίας και των εθελοντικών αρχών χρηματοδότησης της βιώσιμης γαλάζιας οικονομίας, ιδίως μέσω της ναυτιλιακής επιχειρηματικότητας και βιομηχανίας, των ανανεώσιμων πηγών θαλάσσιας ενέργειας και της κυκλικής οικονομίας. |
(1) Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1315/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, σχετικά με τις κατευθυντήριες γραμμές της Ένωσης για την ανάπτυξη του διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών και την κατάργηση της απόφασης αριθ. 661/2010/ΕΕ (ΕΕ L 348 της 20.12.2013, σ. 1).
(2) Η προσιτή κοινωνική στέγαση πρέπει να θεωρείται ότι απευθύνεται σε άτομα που βρίσκονται σε μειονεκτική θέση ή σε λιγότερο προνομιούχες κοινωνικές ομάδες, που, λόγω των απαιτήσεων φερεγγυότητας, ζουν σε συνθήκες σοβαρής στέρησης στέγης ή δεν είναι σε θέση να βρουν κατοικία υπό τους όρους της αγοράς.
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III
ΒΑΣΙΚΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΔΟΣΕΩΝ ΚΑΙ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ
1.
Όγκος χρηματοδότησης που υποστηρίζεται από το ταμείο InvestEU (ανά σκέλος πολιτικής)
1.1 |
Όγκος υπογεγραμμένων πράξεων |
1.2 |
Κινητοποιηθείσες επενδύσεις |
1.3 |
Ποσό κινητοποιηθείσας ιδιωτικής χρηματοδότησης |
1.4 |
Αποτέλεσμα μόχλευσης και πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα που επιτυγχάνεται |
2.
Γεωγραφική κάλυψη της χρηματοδότησης που υποστηρίζεται από το ταμείο InvestEU (ανά σκέλος πολιτικής, χώρα και περιφέρεια στο επίπεδο 2 της κοινής ονοματολογίας των εδαφικών στατιστικών μονάδων (NUTS))
2.1 |
Αριθμός χωρών (κρατών μελών και τρίτων χωρών) που καλύπτονται από πράξεις |
2.2 |
Αριθμός των περιφερειών που καλύπτονται από πράξεις |
2.3 |
Όγκος πράξεων ανά χώρα (κράτος μέλος και τρίτη χώρα) και ανά περιφέρεια |
3.
Αντίκτυπος της χρηματοδότησης που στηρίζεται από το ταμείο InvestEU
3.1 |
Αριθμός των θέσεων εργασίας που δημιουργούνται ή υποστηρίζονται |
3.2 |
Επένδυση για τη στήριξη των στόχων για το κλίμα και, κατά περίπτωση, ανά σκέλος πολιτικής |
3.3 |
Επενδύσεις για την υποστήριξη της ψηφιοποίησης |
3.4 |
Επενδύσεις για την υποστήριξη της βιομηχανικής μετάβασης |
3.5 |
Επενδύσεις για την υποστήριξη της δίκαιης μετάβασης |
3.6 |
Στρατηγικές επενδύσεις
|
4.
Βιώσιμες υποδομές
4.1 |
Ενέργεια: Εγκατεστημένη πρόσθετη ικανότητα παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και από άλλες ασφαλείς και βιώσιμες πηγές μηδενικών και χαμηλών εκπομπών (MW) |
4.2 |
Ενέργεια: Αριθμός νοικοκυριών, αριθμός δημοσίων και εμπορικών χώρων με βελτιωμένη κατάταξη ενεργειακής κατανάλωσης |
4.3 |
Ενέργεια: Εκτιμώμενη εξοικονόμηση ενέργειας που παράγεται από τα έργα (σε κιλοβατώρες (kWh)) |
4.4 |
Ενέργεια: Μείωση/αποφυγή ετήσιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου σε τόνους ισοδύναμου CO2 |
4.5 |
Ενέργεια: Όγκος επενδύσεων στην ανάπτυξη, τη μετάβαση σε έξυπνες λύσεις και τον εκσυγχρονισμό βιώσιμων υποδομών ενέργειας |
4.6 |
Ψηφιοποίηση: Επιπλέον νοικοκυριά, επιχειρήσεις ή δημόσια κτίρια με ευρυζωνική πρόσβαση τουλάχιστον 100 Mbps, με δυνατότητα αναβάθμισης σε ταχύτητα Gigabit, ή αριθμός σημείων ασύρματης πρόσβασης (wifi) που έχουν δημιουργηθεί |
4.7 |
Μεταφορές: Επενδύσεις, ιδίως σε ΔΕΔ-Μ
|
4.8 |
Περιβάλλον: Επενδύσεις που συμβάλλουν στην υλοποίηση σχεδίων και προγραμμάτων που απαιτούνται από το ενωσιακό κεκτημένο για το περιβάλλον και αφορούν την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα, το νερό, τα απόβλητα και τη φύση |
5.
Έρευνα, καινοτομία και ψηφιοποίηση
5.1 |
Συνεισφορά στον στόχο του 3 % του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ) της Ένωσης όσον αφορά επενδύσεις στον τομέα της έρευνας, της ανάπτυξης και της καινοτομίας |
5.2 |
Αριθμός υποστηριζόμενων επιχειρήσεων που υλοποιούν έργα έρευνας και καινοτομίας, ανά μέγεθος |
6.
ΜΜΕ
6.1 |
Αριθμός υποστηριζόμενων επιχειρήσεων από άποψη μεγέθους (πολύ μικρές, μικρές, μεσαίες και μικρές επιχειρήσεις μεσαίας κεφαλαιοποίησης) |
6.2 |
Αριθμός υποστηριζόμενων επιχειρήσεων ανά στάδιο (πρώιμο στάδιο, στάδιο ανάπτυξης/επέκτασης) |
6.3 |
Αριθμός υποστηριζόμενων επιχειρήσεων ανά κράτος μέλος και περιφέρεια σε επίπεδο NUTS 2 |
6.4 |
Αριθμός υποστηριζόμενων επιχειρήσεων ανά τομέα, ανά κωδικό στατιστικής ονοματολογίας των οικονομικών δραστηριοτήτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση (NACE) |
6.5 |
Ποσοστό όγκου επενδύσεων στο πλαίσιο του σκέλους πολιτικής για τις ΜΜΕ που κατευθύνεται προς τις ΜΜΕ |
7.
Κοινωνικές επενδύσεις και δεξιότητες
7.1 |
Κοινωνική υποδομή: Ικανότητα παροχής υποστηριζόμενων κοινωνικών υποδομών ανά τομέα και πρόσβαση σε αυτές: στέγαση, εκπαίδευση, υγεία, άλλο |
7.2 |
Μικροχρηματοδότηση και χρηματοδότηση κοινωνικών επιχειρήσεων: Αριθμός αποδεκτών μικροχρηματοδότησης και υποστηριζόμενων επιχειρήσεων κοινωνικής οικονομίας |
7.3 |
Δεξιότητες: Αριθμός ατόμων που αποκτούν νέες δεξιότητες ή που έχουν επικυρώσει και πιστοποιήσει τις δεξιότητές τους: επαγγελματικά προσόντα από επίσημη/τυπική εκπαίδευση και κατάρτιση |
8.
Συμβουλευτικός κόμβος InvestEU
8.1 |
Αριθμός χρήσεων του συμβουλευτικού κόμβου InvestEU για την παροχή συμβουλευτικής υποστήριξης ανά τομέα και κράτος μέλος |
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ IV
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ INVESTEU — ΤΑ ΠΡΟΔΡΟΜΑ ΜΕΣΑ
A.
Μέσα μετοχικού κεφαλαίου:
— |
Ευρωπαϊκός Μηχανισμός για την Τεχνολογία (ETF98): Απόφαση 98/347/ΕΚ του Συμβουλίου, της 19ης Μαΐου 1998, για μέτρα χρηματοδοτικής συνδρομής υπέρ των καινοτόμων μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ) που δημιουργούν θέσεις απασχόλησης – Πρωτοβουλία για την ανάπτυξη και την απασχόληση (ΕΕ L 155 της 29.5.1998, σ. 43) |
— |
Πιλοτικά έργα μεταφοράς τεχνολογίας (TTP): Απόφαση της Επιτροπής σχετικά με τη έκδοση απόφασης συμπληρωματικής χρηματοδότησης όσον αφορά τη χρηματοδότηση δράσεων της δραστηριότητας «Εσωτερική αγορά αγαθών και τομεακές πολιτικές» της Γενικής Διεύθυνσης Επιχειρήσεων & Βιομηχανίας για το 2007 και την έκδοση της απόφασης-πλαισίου σχετικά με τη χρηματοδότηση της προπαρασκευαστικής ενέργειας «Η ανάληψη του ρόλου της ΕΕ σε ένα παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον» και τεσσάρων πιλοτικών προγραμμάτων «Erasmus για νέους επιχειρηματίες», «Μέτρα για την προώθηση της συνεργασίας και των συμπράξεων μεταξύ των πολύ μικρών επιχειρήσεων και ΜΜΕ», «Μεταφορά Τεχνολογίας» και «Ευρωπαϊκοί προορισμοί αριστείας» της Γενικής Διεύθυνσης Επιχειρήσεων & Βιομηχανίας για το 2007 |
— |
Ευρωπαϊκός Μηχανισμός για την Τεχνολογία (ETF01): Απόφαση 2000/819/ΕΚ του Συμβουλίου, της 20ής Δεκεμβρίου 2000, σχετικά με ένα πολυετές πρόγραμμα για τις επιχειρήσεις και την επιχειρηματικότητα, ιδίως για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) (2001-2005) (ΕΕ L 333 της 29.12.2000, σ. 84) |
— |
Πρόγραμμα για την ανταγωνιστικότητα και την καινοτομία – Μηχανισμός Υψηλής Ανάπτυξης και Καινοτομίας για τις ΜΜΕ (CIP GIF): Απόφαση αριθ. 1639/2006/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Οκτωβρίου 2006, σχετικά με τη θέσπιση προγράμματος-πλαισίου για την ανταγωνιστικότητα και την καινοτομία (2007-2013) (ΕΕ L 310 της 9.11.2006, σ. 15) |
— |
Μηχανισμός «Συνδέοντας την Ευρώπη» (CEF): Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1316/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, για τη σύσταση του μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη», την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 913/2010 και την κατάργηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 680/2007 και (ΕΚ) αριθ. 67/2010 (ΕΕ L 348 της 20.12.2013, σ. 129), όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2015/1017 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Ιουνίου 2015, για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Στρατηγικών Επενδύσεων, τον Ευρωπαϊκό Κόμβο Επενδυτικών Συμβουλών και την Ευρωπαϊκή Πύλη Επενδυτικών Έργων και την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1291/2013 και (ΕΕ) αριθ. 1316/2013 — το Ευρωπαϊκό Ταμείο Στρατηγικών Επενδύσεων (ΕΕ L 169 της 1.7.2015, σ. 1) |
— |
COSME — Διευκόλυνση Μετοχικού Κεφαλαίου για την Ανάπτυξη (COSME EFG): Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1287/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, για τη θέσπιση προγράμματος για την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις (COSME) (2014-2020) και για την κατάργηση της απόφασης αριθ. 1639/2006/ΕΚ (ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 33) |
— |
Μηχανισμός μετοχικού κεφαλαίου InnovFin:
|
— |
Θυρίδα επενδύσεων για τη δημιουργία ικανοτήτων του EaSI: Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1296/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, για τη θέσπιση προγράμματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την απασχόληση και την κοινωνική καινοτομία («EaSI») και την τροποποίηση της απόφασης αριθ. 283/2010/ΕΕ για τη δημιουργία Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Μικροχρηματοδοτήσεων Progress για την απασχόληση και την κοινωνική ένταξη (ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 238) |
B.
Μέσα εγγυήσεων:
— |
Μηχανισμός εγγυήσεων υπέρ των ΜΜΕ 98 (SMEG 98): Απόφαση 98/347/ΕΚ του Συμβουλίου, της 19ης Μαΐου 1998, για μέτρα χρηματοδοτικής συνδρομής υπέρ των καινοτόμων μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ) που δημιουργούν θέσεις απασχόλησης – Πρωτοβουλία για την ανάπτυξη και την απασχόληση (ΕΕ L 155 της 29.5.1998, σ. 43) |
— |
Μηχανισμός εγγυήσεων υπέρ των ΜΜΕ 01 (SMEG 01): Απόφαση 2000/819/ΕΚ του Συμβουλίου, της 20ής Δεκεμβρίου 2000, σχετικά με ένα πολυετές πρόγραμμα για τις επιχειρήσεις και την επιχειρηματικότητα, ιδίως για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) (2001-2005) (ΕΕ L 333 της 29.12.2000, σ. 84) |
— |
Πρόγραμμα για την ανταγωνιστικότητα και την καινοτομία – Μηχανισμός εγγυήσεων υπέρ των ΜΜΕ 07 (CIP SMEG 07): Απόφαση αριθ. 1639/2006/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Οκτωβρίου 2006, σχετικά με τη θέσπιση προγράμματος-πλαισίου για την ανταγωνιστικότητα και την καινοτομία (2007-2013) (ΕΕ L 310 της 9.11.2006, σ. 15) |
— |
Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Μικροχρηματοδοτήσεων Progress - Εγγυήσεις (EPMF-G): Απόφαση αριθ. 283/2010/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Μαρτίου 2010, για τη δημιουργία Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Μικροχρηματοδοτήσεων Progress για την απασχόληση και την κοινωνική ένταξη (ΕΕ L 87 της 7.4.2010, σ. 1) |
— |
Χρηματοδοτική Διευκόλυνση Καταμερισμού του Κινδύνου — Μέσο επιμερισμού του κινδύνου (RSI):
|
— |
Μέσο Εγγυήσεων του προγράμματος EaSI: Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1296/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, για τη θέσπιση προγράμματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την απασχόληση και την κοινωνική καινοτομία («EaSI») και την τροποποίηση της απόφασης αριθ. 283/2010/ΕΕ για τη δημιουργία Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Μικροχρηματοδοτήσεων Progress για την απασχόληση και την κοινωνική ένταξη (ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 238) |
— |
Μηχανισμός Εγγύησης Δανείων του COSME (COSME LGF): Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1287/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, για τη θέσπιση προγράμματος για την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις (COSME) (2014-2020) και για την κατάργηση της απόφασης αριθ. 1639/2006/ΕΚ (ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 33) |
— |
InnovFin Debt:
|
— |
Μηχανισμός Εγγυοδοσίας για τον Πολιτιστικό και τον Δημιουργικό Τομέα (CSGF): Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1295/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, για τη θέσπιση του προγράμματος «Δημιουργική Ευρώπη» (2014 έως 2020) και την κατάργηση των αποφάσεων αριθ. 1718/2006/ΕΚ, 1855/2006/ΕΚ και 1041/2009/ΕΚ (ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 221) |
— |
Μηχανισμός Εγγύησης Σπουδαστικών Δανείων (SLGF): Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1288/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, για τη θέσπιση του προγράμματος «Erasmus+»: το πρόγραμμα της Ένωσης για την εκπαίδευση, την κατάρτιση, τη νεολαία και τον αθλητισμό και για την κατάργηση των αποφάσεων αριθ. 1719/2006/ΕΚ, αριθ. 1720/2006/ΕΚ και αριθ. 1298/2008/ΕΚ (ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 50) |
— |
Ιδιωτική Χρηματοδότηση για την Ενεργειακή Απόδοση (PF4EE): Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1293/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, σχετικά με τη θέσπιση Προγράμματος για το Περιβάλλον και τη Δράση για το Κλίμα (LIFE) και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 614/2007 (ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 185) |
Γ.
Μέσα επιμερισμού του κινδύνου:
— |
Χρηματοδοτική Διευκόλυνση Καταμερισμού του Κινδύνου (RSFF): Απόφαση αριθ. 1982/2006/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Δεκεμβρίου 2006, σχετικά με το έβδομο πρόγραμμα-πλαίσιο δραστηριοτήτων έρευνας, τεχνολογικής ανάπτυξης και επίδειξης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας (2007-2013) Δηλώσεις της Επιτροπής (ΕΕ L 412 της 30.12.2006, σ. 1) |
— |
InnovFin:
|
— |
Χρεωστικό Μέσο του Μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη» (CEF DI): Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1316/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, για τη σύσταση του μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη», την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 913/2010 και την κατάργηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 680/2007 και (ΕΚ) αριθ. 67/2010 (ΕΕ L 348 της 20.12.2013, σ. 129) |
— |
Μηχανισμός Χρηματοδότησης Φυσικού Κεφαλαίου (NCFF): Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1293/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, σχετικά με τη θέσπιση Προγράμματος για το Περιβάλλον και τη Δράση για το Κλίμα (LIFE) και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 614/2007 (ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 185) |
Δ.
Ειδικοί επενδυτικοί φορείς:
— |
Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Μικροχρηματοδοτήσεων Progress — Fonds commun de placements — fonds d'investissements spécialisés (EPMF FCP-FIS): Απόφαση αριθ. 283/2010/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Μαρτίου 2010, για τη δημιουργία Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Μικροχρηματοδοτήσεων Progress για την απασχόληση και την κοινωνική ένταξη (ΕΕ L 87 της 7.4.2010, σ. 1) |
— |
Marguerite:
|
— |
Ευρωπαϊκό Ταμείο Ενεργειακής Απόδοσης (EEEF): Κανονισμός (EE) αριθ. 1233/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Δεκεμβρίου 2010, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 663/2009, σχετικά με τη θέσπιση προγράμματος ενίσχυσης της οικονομικής ανάκαμψης με τη χορήγηση κοινοτικής χρηματοδοτικής συνδρομής για έργα στον τομέα της ενέργειας (ΕΕ L 346 της 30.12.2010, σ. 5) |
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ V
ΑΔΥΝΑΜΙΕΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ, ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΜΗ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΤΙΚΗΣ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ, ΠΡΟΣΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΕΙΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
A.
Αδυναμίες της αγοράς, καταστάσεις μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων και προσθετικότηταΣύμφωνα με το άρθρο 209 του δημοσιονομικού κανονισμού, η εγγύηση της ΕΕ αντιμετωπίζει αδυναμίες της αγοράς ή καταστάσεις μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων (άρθρο 209 παράγραφος 2 στοιχείο α) του δημοσιονομικού κανονισμού) και επιτυγχάνει προσθετικότητα αποτρέποντας την υποκατάσταση πιθανής στήριξης και επενδύσεων από άλλες δημόσιες ή ιδιωτικές πηγές (άρθρο 209 παράγραφος 2 στοιχείο β) του δημοσιονομικού κανονισμού).
Προκειμένου να συμμορφώνονται με το άρθρο 209 παράγραφος 2 στοιχεία α) και β) του δημοσιονομικού κανονισμού, οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που καλύπτονται από την εγγύηση της ΕΕ πληρούν τις ακόλουθες απαιτήσεις που ορίζονται στα σημεία 1 και 2:
1. |
Αδυναμίες της αγοράς και καταστάσεις μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων Για την αντιμετώπιση αδυναμιών της αγοράς ή καταστάσεων μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων, όπως αναφέρονται στο άρθρο 209 παράγραφος 2 στοιχείο α) του δημοσιονομικού κανονισμού, οι επενδύσεις στις οποίες στοχεύουν οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις περιλαμβάνουν ένα από τα ακόλουθα χαρακτηριστικά:
|
2. |
Προσθετικότητα Οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις ικανοποιούν και τις δύο πτυχές της προσθετικότητας όπως αναφέρεται στο άρθρο 209 παράγραφος 2 στοιχείο β) του δημοσιονομικού κανονισμού. Αυτό σημαίνει ότι οι πράξεις δεν θα είχαν διενεργηθεί καν ή δεν θα είχαν διενεργηθεί στον ίδιο βαθμό από άλλες δημόσιες ή ιδιωτικές πηγές χωρίς στήριξη του ταμείου InvestEU. Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ως τέτοιες πράξεις νοούνται οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που πληρούν υποχρεωτικά τα ακόλουθα δύο κριτήρια:
|
Για να αποδείξουν ότι οι χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις που επωφελούνται από την εγγύηση της ΕΕ λειτουργούν προσθετικά προς την στήριξη από την υφιστάμενη αγορά και υφιστάμενες άλλες δημόσιες πηγές, οι εταίροι υλοποίησης παρέχουν πληροφορίες που αποδεικνύουν την παρουσία τουλάχιστον ενός από τα ακόλουθα χαρακτηριστικά:
α) |
στήριξη μέσω θέσεων μειωμένης εξασφάλισης σε σχέση με άλλους δημόσιους ή ιδιωτικούς δανειστές ή εντός της δομής χρηματοδότησης· |
β) |
στήριξη μέσω ιδίων ή οιονεί ιδίων κεφαλαίων ή μέσω δανεισμού με μακρά διάρκεια, με τιμολόγηση, απαιτήσεις παροχής ασφάλειας ή με άλλους όρους που δεν είναι επαρκώς διαθέσιμοι στην αγορά ή από άλλες δημόσιες πηγές· |
γ) |
στήριξη σε πράξεις που έχουν υψηλότερο προφίλ κινδύνου από τον κίνδυνο που είναι γενικά αποδεκτός από τις συνήθεις δραστηριότητες του ίδιου του εταίρου υλοποίησης ή στήριξη σε εταίρους υλοποίησης που υπερβαίνει την ίδια ικανότητα προς στήριξη των εν λόγω πράξεων· |
δ) |
συμμετοχή σε μηχανισμούς επιμερισμού του κινδύνου που στοχεύουν τομείς πολιτικής που εκθέτουν τον εταίρο υλοποίησης σε υψηλότερα επίπεδα κινδύνου σε σύγκριση με τα επίπεδα που είναι γενικώς αποδεκτά από τον εταίρο υλοποίησης ή από εκείνα που μπορούν ή είναι πρόθυμοι να αποδεχθούν οι ιδιωτικοί οικονομικοί φορείς· |
ε) |
στήριξη που λειτουργεί καταλυτικά ή μεγιστοποιεί επιπρόσθετη ιδιωτική ή δημόσια χρηματοδότηση και είναι συμπληρωματική προς άλλες ιδιωτικές και εμπορικές πηγές, ιδίως από κατηγορίες επενδυτών που κατά παράδοση επιδεικνύουν απροθυμία ανάληψης κινδύνων ή από θεσμικούς επενδυτές, ως αποτέλεσμα του θετικού μηνύματος που εκπέμπει η στήριξη στο πλαίσιο του ταμείου InvestEU· |
στ) |
στήριξη μέσω χρηματοπιστωτικών προϊόντων που δεν είναι διαθέσιμα ή που δεν προσφέρονται επαρκώς στις στοχευόμενες χώρες ή περιφέρειες λόγω ανύπαρκτων, ανεπαρκώς ανεπτυγμένων ή ατελών αγορών. |
Για διαμεσολαβούμενες χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις, ιδίως για τη στήριξη των ΜΜΕ, η προσθετικότητα επαληθεύεται στο επίπεδο του ενδιάμεσου φορέα και όχι στο επίπεδο του τελικού αποδέκτη. Προσθετικότητα θεωρείται ότι υφίσταται όταν το ταμείο InvestEU στηρίζει έναν χρηματοοικονομικό διαμεσολαβητή για τη συγκρότηση ενός νέου χαρτοφυλακίου με υψηλότερο επίπεδο κινδύνου ή για την αύξηση του όγκου δραστηριοτήτων που είναι ήδη υψηλού κινδύνου, σε σύγκριση με τα επίπεδα κινδύνου που επί του παρόντος μπορούν ή είναι πρόθυμοι να αποδεχθούν οι ιδιωτικοί και δημόσιοι οικονομικοί φορείς στις στοχευόμενες χώρες ή περιφέρειες.
Η εγγύηση της ΕΕ δεν χορηγείται για την υποστήριξη πράξεων αναχρηματοδότησης (όπως η αντικατάσταση υφιστάμενων δανειακών συμβάσεων ή άλλων μορφών χρηματοδοτικής στήριξης για έργα που έχουν ήδη εν μέρει ή πλήρως υλοποιηθεί), εκτός ειδικών εξαιρετικών και δεόντως αιτιολογημένων περιπτώσεων στις οποίες αποδεικνύεται ότι η πράξη στο πλαίσιο της εγγύησης της ΕΕ θα καταστήσει δυνατή νέα επένδυση σε επιλέξιμο τομέα πολιτικής για χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις δυνάμει του παραρτήματος ΙΙ, η οποία αφορά ποσό, επιπλέον του συνήθους όγκου δραστηριότητας του εταίρου υλοποίησης ή του χρηματοοικονομικού διαμεσολαβητή, τουλάχιστον ισοδύναμο με το ποσό της πράξης που ικανοποιεί τα κριτήρια επιλεξιμότητας που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό. Οι εν λόγω πράξεις αναχρηματοδότησης τηρούν τις απαιτήσεις που ορίζονται στο τμήμα Α του παρόντος παραρτήματος σχετικά με τις αδυναμίες της αγοράς, τις καταστάσεις μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων και την προσθετικότητα.
B.
Αποκλειόμενες δραστηριότητεςΤο ταμείο InvestEU δεν στηρίζει:
1) |
δραστηριότητες που περιορίζουν τα ατομικά δικαιώματα και τις ατομικές ελευθερίες ή παραβιάζουν τα ανθρώπινα δικαιώματα |
2) |
στον τομέα των αμυντικών δραστηριοτήτων, τη χρήση, ανάπτυξη ή παραγωγή προϊόντων και τεχνολογιών που απαγορεύονται από το ισχύον διεθνές δίκαιο |
3) |
προϊόντα και δραστηριότητες που συνδέονται με τον καπνό (παραγωγή, διανομή, μεταποίηση και εμπόριο) |
4) |
δραστηριότητες που εξαιρούνται από τη χρηματοδότηση σύμφωνα με τις οικείες διατάξεις του κανονισμού Ορίζων Ευρώπη: έρευνα πάνω στην κλωνοποίηση του ανθρώπου για αναπαραγωγικούς σκοπούς· δραστηριότητες με στόχο την τροποποίηση της γενετικής κληρονομιάς των ανθρώπινων όντων, οι οποίες ενδέχεται να καταστήσουν κληρονομικές τις εν λόγω τροποποιήσεις· και δραστηριότητες που αποβλέπουν στη δημιουργία ανθρώπινων εμβρύων αποκλειστικά για ερευνητικούς σκοπούς ή για τον σκοπό της εξασφάλισης βλαστοκυττάρων, μεταξύ άλλων, μέσω μεταφοράς πυρήνων σωματικών κυττάρων |
5) |
τυχερά παιχνίδια (δραστηριότητες παραγωγής, κατασκευής, διανομής, μεταποίησης, εμπορίου ή λογισμικού) |
6) |
εμπόριο του σεξ και συναφείς υποδομές, υπηρεσίες και μέσα |
7) |
δραστηριότητες που αφορούν ζώντα ζώα για πειραματικούς και επιστημονικούς σκοπούς, εφόσον δεν υπάρχει εγγύηση για τη συμμόρφωση με την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την προστασία των σπονδυλωτών ζώων που χρησιμοποιούνται για πειραματικούς ή άλλους επιστημονικούς σκοπούς (1) |
8) |
δραστηριότητα ανάπτυξης ακινήτων, όπως δραστηριότητα με αποκλειστικό σκοπό την ανακαίνιση και επανεκμίσθωση ή επαναπώληση υφιστάμενων κτιρίων, καθώς και την κατασκευή νέων· ωστόσο, οι δραστηριότητες στον τομέα των ακινήτων που σχετίζονται με τους ειδικούς στόχους του προγράμματος InvestEU όπως ορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 και στα επιλέξιμα πεδία για χρηματοδοτικές και επενδυτικές πράξεις σύμφωνα με το παράρτημα II, όπως οι επενδύσεις σε έργα ενεργειακής απόδοσης ή κοινωνικής στέγασης, είναι επιλέξιμες |
9) |
χρηματοπιστωτικές δραστηριότητες όπως η αγορά ή η διαπραγμάτευση χρηματοδοτικών μέσων. Ειδικότερα, αποκλείονται οι παρεμβάσεις που στοχεύουν σε εξαγορά που αποσκοπεί στην εκποίηση περιουσιακών στοιχείων ή σε κεφάλαια αντικατάστασης που προορίζονται για εκποίηση περιουσιακών στοιχείων |
10) |
δραστηριότητες που απαγορεύονται από την κείμενη εθνική νομοθεσία |
11) |
παροπλισμός, λειτουργία, προσαρμογή ή κατασκευή πυρηνικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής |
12) |
επενδύσεις που σχετίζονται με την εξόρυξη ή την εξαγωγή, επεξεργασία, διανομή, αποθήκευση ή καύση στερεών ορυκτών καυσίμων και πετρελαίου, καθώς και επενδύσεις που σχετίζονται με την άντληση φυσικού αερίου. Ο εν λόγω αποκλεισμός δεν ισχύει για:
|
13) |
επενδύσεις σε εγκαταστάσεις για την υγειονομική ταφή αποβλήτων. Ο εν λόγω αποκλεισμός δεν ισχύει για επενδύσεις σε:
|
14) |
επενδύσεις σε μονάδες μηχανικής-βιολογικής επεξεργασίας (ΜΒΕ). Ο εν λόγω αποκλεισμός δεν ισχύει για επενδύσεις για τη μετασκευή υφιστάμενων μονάδων ΜΒΕ για σκοπούς παραγωγής ενέργειας από απόβλητα ή για εργασίες ανακύκλωσης διαχωρισμένων αποβλήτων, όπως είναι η λιπασματοποίηση και η αναερόβια χώνευση |
15) |
επενδύσεις σε αποτεφρωτήρες για την επεξεργασία αποβλήτων. Ο εν λόγω αποκλεισμός δεν ισχύει για επενδύσεις σε:
|
Οι εταίροι υλοποίησης παραμένουν υπεύθυνοι για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης των χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων με τα κριτήρια αποκλεισμού που ορίζονται στο παρόν παράρτημα κατά την υπογραφή της σχετικής συμφωνίας, για την παρακολούθηση της εν λόγω συμμόρφωσης κατά τη διάρκεια της υλοποίησης του έργου και για τη λήψη κατάλληλων διορθωτικών μέτρων, ανάλογα με την περίπτωση.