Streszczenie oceny skutków

Ocena skutków wprowadzenia przepisów dotyczących obowiązkowego ujawniania przez pośredników

A. Zasadność działań

Dlaczego należy podjąć działania? Na czym polega problem?

Niedawne przecieki informacji pokazały, że niektórzy pośrednicy najwyraźniej aktywnie pomagają swoim klientom w korzystaniu z rozwiązań z zakresu agresywnego planowania podatkowego w celu zmniejszenia obciążeń podatkowych i ukrywania pieniędzy w rajach podatkowych.

Brak przejrzystości ułatwia działania pośredników zaangażowanych w promowanie i sprzedaż takich rozwiązań z zakresu agresywnego planowania podatkowego. W związku z tym państwa członkowskie ponoszą straty z powodu przerzucania zysków, które w przeciwnym razie byłyby generowane na ich terytorium i podlegałyby tam opodatkowaniu, do jurysdykcji o niskich stawkach podatkowych, co często prowadzi do erozji bazy podatkowej tych państw członkowskich. Podstawowy problem polega na tym, że niektóre rozwiązania z zakresu planowania podatkowego są opracowywane i promowane przez pośredników oraz wykorzystywane przez podatników w celu unikania opodatkowania lub uchylania się od opodatkowania.

Jaki jest cel inicjatywy?

Po wdrożeniu inicjatywa powinna zapewnić krajowym organom podatkowym otrzymywane wcześnie informacje na temat opracowywania i stosowania rozwiązań z zakresu potencjalnie agresywnego planowania podatkowego, które mają wymiar transgraniczny. Oczekuje się, że organy podatkowe będą mogły wykorzystać wcześniejszy dostęp do informacji, aby niezwłocznie podjąć działania i zniechęcić podmioty do wdrażania uzgodnień uznawanych za unikanie opodatkowania, na przykład poprzez zmianę przepisów podatkowych na poziomie krajowym lub przeprowadzenie szczegółowej kontroli podatkowej na wczesnym etapie procesu.

Na czym polega wartość dodana podjęcia działań na poziomie UE? 

Doświadczenie pokazuje, że przepisy krajowe przeciwdziałające agresywnemu planowaniu podatkowemu nie mogą być w pełni skuteczne, ponieważ skupiają się na wymiarze krajowym potencjalnie niezgodnych z prawem uzgodnień. Z tego powodu wiele struktur stworzonych w celu unikania opodatkowania ma wymiar transgraniczny i wiąże się z przerzucaniem dochodów podlegających opodatkowaniu do jurysdykcji o niskich stawkach podatkowych. Należy mieć świadomość tego, że kapitał i osoby są coraz bardziej mobilne, szczególnie na zintegrowanym rynku, jakim jest rynek UE. Unia Europejska jest w stanie lepiej zadbać o skuteczność i kompleksowość systemu wymiany informacji niż poszczególne państwa członkowskie działające indywidualnie.

B. Rozwiązania

Jakie warianty legislacyjne i nielegislacyjne rozważono? Czy wskazano preferowany wariant? Jak uzasadniono ten wybór lub jego brak?

Poszczególne warianty oceniono pod kątem kryteriów skuteczności, efektywności i spójności w porównaniu ze scenariuszem odniesienia. Wariant preferowany zobowiązuje państwa członkowskie do (i) nałożenia wyraźnego obowiązku ujawniania krajowym organom podatkowym rozwiązań z zakresu potencjalnie agresywnego planowania podatkowego, które mają wymiar transgraniczny; oraz (ii) zapewnienia, aby ich krajowe organy podatkowe automatycznie wymieniały te informacje z organami podatkowymi innych państw członkowskich, korzystając z przeznaczonego do tego celu mechanizmu.

Jak kształtuje się poparcie dla poszczególnych wariantów?

Inicjatywa otrzymała ogólne poparcie ze strony państw członkowskich, organizacji pozarządowych i osób prywatnych. Grupy zainteresowanych przedsiębiorstw oraz pośrednicy zgłaszali obawy co do braku jasności przyszłej inicjatywy i potencjalnego obciążenia administracyjnego.

C. Skutki wdrożenia preferowanego wariantu

Jakie korzyści przyniesie wdrożenie preferowanego wariantu lub – jeśli go nie wskazano – głównych wariantów?

Można oczekiwać, że wymóg przekazywania informacji w ramach systemu obowiązkowego ujawniania informacji zniechęci pośredników do angażowania się w rozwiązania z zakresu agresywnego planowania podatkowego. Również podatnicy będą mniej skłonni do tworzenia takich rozwiązań lub korzystania z nich, jeżeli będą wiedzieli, że podlegają one obowiązkowi zgłoszenia w ramach systemu obowiązkowego ujawniania informacji. Obecnie organy podatkowe mają ograniczoną wiedzę na temat zagranicznych uzgodnień z zakresu planowania podatkowego. Ujawnienie takich danych mogłoby zapewnić wcześnie informacje pozwalające na szybkie podjęcie działań operacyjnych albo wprowadzenie zmian legislacyjnych lub regulacyjnych. Ponadto uzyskane w ten sposób informacje mogłyby być wykorzystywane do celów oceny ryzyka i audytów.

Jakie są koszty wdrożenia preferowanego wariantu lub – jeśli go nie wskazano – głównych wariantów?

Przewiduje się, że wymiana informacji między państwami członkowskimi mogłaby być stosunkowo łatwa do wprowadzenia dzięki istniejącym systemom sprawozdawczości i wymiany informacji, takim jak te dotyczące interpretacji indywidualnych prawa podatkowego, które już funkcjonują na mocy dyrektywy w sprawie współpracy administracyjnej. Koszty ponoszone przez pośredników powinny być ograniczone, ponieważ informacje, które mają być zgłaszane organom krajowym w ramach systemu, powinny już znajdować się w materiałach informacyjnych, które pośrednicy przekazują podatnikom w celu wyjaśnienia rozwiązania.

Jakie będą skutki dla przedsiębiorstw, MŚP i mikroprzedsiębiorstw?

Inicjatywa będzie miała wpływ na wszystkie przedsiębiorstwa i będzie zapewniać równe warunki działania w obrębie Unii Europejskiej. Bezpośredni wpływ inicjatywy na MŚP powinien być niewielki, ponieważ takie przedsiębiorstwa rzadziej wykorzystują transgraniczne uzgodnienia z zakresu agresywnego planowania podatkowego. Natomiast większe przedsiębiorstwa prowadzące działalność transgraniczną będą narażone na wpływ planowanych przepisów prawdopodobnie w większym stopniu.

Czy przewiduje się znaczące skutki dla budżetów i administracji krajowych?

W perspektywie średnioterminowej inicjatywa powinna przynosić (większe) dochody podatkowe dzięki wprowadzeniu przez państwa członkowskie środków przeciwdziałających unikaniu opodatkowania i uchylaniu się od opodatkowania przez rezydentów oraz dzięki zniechęcaniu podmiotów do korzystania z rozwiązań z zakresu agresywnego planowania podatkowego.

Czy wystąpią inne znaczące skutki?

Ponieważ proponowane rozwiązanie jest również przedmiotem zaleceń międzynarodowych, które zostały zatwierdzone przez grupę G-20, wdrożenie tej inicjatywy zapewnia przestrzeganie ich przez UE.

D. Działania następcze

Kiedy nastąpi przegląd przyjętej polityki?

Zgodnie z art. 27 dyrektywy w sprawie współpracy administracyjnej Komisja będzie składała sprawozdanie na temat stosowania dyrektywy co pięć lat. Pierwsze sprawozdanie ma zostać opublikowane do dnia 1 stycznia 2018 r. Obecnie proponowana zmiana dyrektywy w sprawie współpracy administracyjnej dotycząca przepisów dotyczących obowiązkowego ujawniania informacji przez pośredników będzie podlegać ocenie w ramach przeglądu, który zostanie zakończony do dnia 1 stycznia 2023 r.