EUR-Lex Access to European Union law
This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 52012SC0082
COMMISSION STAFF WORKING DOCUMENT EXECUTIVE SUMMARY OF THE IMPACT ASSESSMENT Accompanying the document Proposal for a Regulation of the European Parliament and of the Council on simplifying the transfer of motor vehicles registered in another Member State within the Single Market
DOKUMENT ROBOCZY SŁUŻB KOMISJI STRESZCZENIE OCENY SKUTKÓW Towarzyszący dokumentowi Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie uproszczenia przenoszenia w ramach jednolitego rynku pojazdów silnikowych zarejestrowanych w innym państwie członkowskim
DOKUMENT ROBOCZY SŁUŻB KOMISJI STRESZCZENIE OCENY SKUTKÓW Towarzyszący dokumentowi Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie uproszczenia przenoszenia w ramach jednolitego rynku pojazdów silnikowych zarejestrowanych w innym państwie członkowskim
/* SWD/2012/0082 - COD 2012/0082 */
DOKUMENT ROBOCZY SŁUŻB KOMISJI STRESZCZENIE OCENY SKUTKÓW Towarzyszący dokumentowi Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie uproszczenia przenoszenia w ramach jednolitego rynku pojazdów silnikowych zarejestrowanych w innym państwie członkowskim /* SWD/2012/0082 - COD 2012/0082 */
DOKUMENT ROBOCZY SŁUŻB KOMISJI STRESZCZENIE OCENY SKUTKÓW Towarzyszący dokumentowi Wniosek dotyczący
rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie uproszczenia
przenoszenia w ramach jednolitego rynku pojazdów silnikowych zarejestrowanych w
innym państwie członkowskim 1. Określenie problemu - Cele Problemy związane z rejestracją pojazdów
silnikowych są typowym przykładem utrudnień, o których mowa w
strategii „Europa 2020” na rzecz inteligentnego, trwałego wzrostu
gospodarczego sprzyjającego włączeniu społecznemu[1].
Zostały one wskazane w pierwszym sprawozdaniu na temat obywatelstwa UE[2]
jako jedno z głównych utrudnień, jakie napotykają obywatele w
życiu codziennym, gdy korzystają z praw przysługujących im
w ramach prawodawstwa UE. Zostały one również wymienione w
sporządzonym przez Komisję wykazie 20 najważniejszych przeszkód
występujących obecnie na jednolitym rynku[3].
W ocenie skutków określono dwa główne
problemy związane z rejestracją pojazdów silnikowych zarejestrowanych
w innym państwie członkowskim: (1)
kiedy pojazd silnikowy zarejestrowany w jednym
państwie członkowskim jest często używany w innym pojawia
się pytanie dotyczące tego, w którym z państw członkowskich
powinien być zarejestrowany. Obywatele, którzy przeprowadzają
się do innego państwa członkowskiego, pracownicy transgraniczni,
przedsiębiorstwa wynajmu samochodów i osoby biorące w leasing pojazdy
silnikowe w innym państwie członkowskim często zmuszone są
do rejestracji pojazdów w państwie, na którego terytorium mieszkają
lub w którym używają pojazdu, mimo iż jest on już
zarejestrowany w innym państwie członkowskim. Ten sam problem
napotykają sprzedawcy używanych pojazdów silnikowych, zwykle są
to MŚP, kiedy dokonują zakupu pojazdu w innym państwie
członkowskim. Firmy leasingowe także borykają się z
problemami związanymi z rejestracją, szczególnie gdy są
posiadaczami dowodu rejestracyjnego, a pojazd silnikowy używany jest przez
osobę mającą siedzibę lub miejsce zamieszkania w innym państwie
członkowskim. Także przedsiębiorstwa wynajmu samochodów, które
pragną na krótki okres przenieść część swojej
floty do innego państwa członkowskiego w celu zaspokojenia sezonowego
zapotrzebowania, są zazwyczaj zobowiązane zarejestrować pojazdy
silnikowe w tym państwie członkowskim. (2)
W przypadku gdy pojazd musi być ponownie
zarejestrowany w innym państwie członkowskim formalności
administracyjne, które muszą być dopełnione w docelowym
państwie członkowskim, często są uciążliwe i
powodują opóźnienia. Dodatkowe obciążenie jest spowodowane
głównie faktem, że organy rejestrujące w przyjmującym
państwie członkowskim, oprócz danych znajdujących się w
dowodzie rejestracyjnym, nie mają informacji na temat pojazdu silnikowego
lub informacje te są ograniczone. Jeżeli pojazd miałby być
ponownie zarejestrowany w tym samym państwie członkowskim, organy
rejestrujące mogłyby sięgać do informacji znajdujących
się w ich krajowych bazach danych. Obecnie ponowna rejestracja pojazdu
silnikowego zarejestrowanego w innym państwie członkowskim wymaga
wielu działań administracyjnych i co ważniejsze, przeprowadzenia
różnych nowych badań i kontroli, np. przedstawienia świadectwa
zgodności i przejścia krajowych badań przydatności do ruchu
drogowego. Ogólnym celem niniejszej inicjatywy jest poprawa
funkcjonowania jednolitego rynku poprzez usunięcie barier
administracyjnych związanych z procedurą ponownej rejestracji
pojazdów silnikowych, które utrudniają obecnie swobodny przepływ
towarów. Inicjatywa obejmuje następujące cele
szczegółowe: ·
harmonizacja, usprawnienie i uproszczenie procedur ponownej
rejestracji pojazdów silnikowych zarejestrowanych w innym państwie
członkowskim z korzyścią dla obywateli, pracowników,
pracodawców, przedsiębiorstw wynajmu samochodów lub firm leasingowych oraz
organów rejestrujących; ·
znaczne zmniejszenie obciążeń
administracyjnych wszystkich zaangażowanych podmiotów, nie wywierając
negatywnego wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego lub zapobieganie
przestępczości i nadużyciom. Inicjatywa obejmuje następujące cele
operacyjne: –
ustalenie, w którym państwie członkowskim
należy zarejestrować pojazd silnikowy przeniesiony między
państwami członkowskimi UE; –
skrócenie czasu procedur ponownej rejestracji; –
zmniejszenie obciążenia administracyjnego
obywateli i przedsiębiorstw poprzez ograniczenie liczby dokumentów
niezbędnych do przeprowadzenia procedury ponownej rejestracji oraz
ułatwienie wymiany danych pomiędzy krajowymi organami
rejestrującymi. 2. Zasada pomocniczości Transgraniczne aspekty rejestracji pojazdów
silnikowych nadal powodują problemy na rynku wewnętrznym. Przykładem
jest fakt, że Trybunał Sprawiedliwości wydał 17 wyroków i
postanowień w zakresie przeszkód w swobodnym przepływie towarów,
usług i osób, spowodowanych kwestiami związanymi z rejestracją
pojazdów silnikowych. Bieżące problemy i różnice w
krajowych przepisach administracyjnych dotyczących ponownej rejestracji
pojazdów silnikowych zarejestrowanych w innym państwie członkowskim
utrudniają swobodny przepływ tych pojazdów w UE. Unia Europejska jest
zatem uprawniona do podjęcia działań na mocy art. 114 TFUE w
celu zapewnienia sprawnego funkcjonowania jednolitego rynku używanych
pojazdów silnikowych zakupionych w innym państwie członkowskim dla
obywateli, którzy przemieszczają pojazd silnikowy do innego państwa
członkowskiego zamieszkania, używają pojazdu silnikowego
zarejestrowanego w państwie członkowskim zatrudnienia, jak
również dla przedsiębiorstw wynajmu samochodów (i w mniejszym stopniu
firm leasingowych), które napotykają bariery dla transgranicznego
używania tych pojazdów z powodu dotyczących ich lub ich klientów
wymogów w zakresie rejestracji. W celu zapewnienia zgodności z zasadą
pomocniczości w inicjatywie nie uwzględnia się ponownej
rejestracji w tym samym państwie członkowskim ani przeniesienia
pojazdu silnikowego w ramach tego samego państwa członkowskiego. W czasie konsultacji społecznych zdecydowana
większość w każdej grupie zainteresowanych stron
uznała, że w celu poprawy obecnej sytuacji powinno zostać
podjęte działanie na poziomie UE. Wszystkie organy publiczne, które
wzięły udział w konsultacjach, poparły podjęcie
działania na poziomie UE. 3. Warianty strategiczne Warianty strategiczne zostały opracowane przy
następujących założeniach: ·
pierwsza rejestracja nowego pojazdu silnikowego w
UE zwykle ma miejsce w państwie członkowskim zamieszkania/siedziby
wnioskodawcy (tj. przyszłego posiadacza dowodu rejestracyjnego). Czasami
jednak rejestracji nowego pojazdu silnikowego w danym państwie
członkowskim dokonuje sprzedawca, a pojazd silnikowy jest następnie
kupowany przez osobę mieszkającą w innym państwie
członkowskim. ·
Zgodnie z prawem Unii państwa
członkowskie zachowują swobodę co do wykorzystywania swoich
uprawnień podatkowych w zakresie pojazdów silnikowych w odniesieniu do
terytorium, na którym pojazd jest wykorzystywany, lub miejsca zamieszkania
kierowcy. Dla przykładu podatki drogowe są pobierane bądź
przez państwo członkowskie, w którym pojazd jest zarejestrowany,
bądź przez państwo, w którym jest głównie używany. ·
Żaden z wariantów nie uwzględnia ponownej
rejestracji w tym samym państwie członkowskim ani przeniesienia
pojazdu silnikowego w ramach tego samego państwa członkowskiego. Warianty strategiczne oceniane w odniesieniu do
wariantu podstawowego (tj. kontynuowania postępowania w sprawie uchybienia
zobowiązaniom państwa członkowskiego i publikowania komunikatów
wyjaśniających) są następujące: 3.1. Wariant nr 1: jedna
rejestracja na cały cykl życia pojazdu silnikowego („jedna
rejestracja”) W ramach tego wariantu pojazd silnikowy jest
rejestrowany w UE jeden raz na cały cykl życia. Pojazdy silnikowe
zachowują pierwotną rejestrację, aż do wycofania z
eksploatacji. Pojazd zachowuje tę samą rejestrację w przypadku
zmiany posiadacza pojazdu. Wariant ten miałby znaczny negatywny
wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego (badania przydatności do
ruchu drogowego), egzekwowanie przepisów ruchu drogowego, przestępstwa
związane z pojazdami silnikowymi, ubezpieczenia pojazdów silnikowych,
rynek pojazdów używanych oraz pobieranie opłat rejestracyjnych i
podatku drogowego. Miałby on natomiast pozytywny wpływ na inne grupy
docelowe. Wariant 1 usunąłby koszty
administracyjne dla przedsiębiorstw, obywateli i organów publicznych,
obecne w ramach scenariusza podstawowego. Przyniosłoby to
oszczędności w wysokości 1 500 mln EUR rocznie. Wyeliminowany
zostałby również problem utraty zysków, ponieważ pojazd
mógłby być wykorzystywany bez przerwy. Umożliwiłoby to
oszczędności w kwocie około 336 mln EUR rocznie. Usunięte
zostałyby również koszty specyficzne dla przedsiębiorstw wynajmu
samochodów (636 mln EUR), które mogłyby bez ograniczeń
przemieszczać pojazdy silnikowe ponad granicami. 3.2. Wariant nr 2: posiadana
rejestracja jest ważna w całej UE, natomiast przekazanie pojazdu
nowemu posiadaczowi wymaga dokonania nowej rejestracji W ramach tej opcji, każdy posiadacz (tj.
posiadacz dowodu rejestracyjnego) zachowuje własną rejestrację,
aż do momentu przekazania pojazdu innej osobie. Innymi słowy, pojazdy
silnikowe nie powinny być ponownie rejestrowane w przypadku przeniesienia
miejsca zamieszkania posiadacza do innego państwa członkowskiego. W
takim przypadku jednak, powinien on poinformować organy nowego
państwa członkowskiego, które z kolei powinny informować
odpowiadające im organy w państwie członkowskim rejestracji. Ponowna
rejestracja byłaby natomiast wymagana w przypadku przekazania pojazdu
innemu posiadaczowi. Niniejszy wariant został podzielony na podwariant 2a
(bez formalności), podwariant 2b (obywatele przemieszczający się
do innego państwa członkowskiego mogą zachować
pierwotną rejestrację pojazdu, ale muszą poinformować
organy rejestrujące w państwie członkowskim poprzedniego miejsca
zamieszkania o nowym miejscu zamieszkania) i podwariant 2c (obywatele
przenoszący się do innego państwa członkowskiego mogą
zachować pierwotną rejestrację pojazdu, ale muszą
poinformować o zmianie miejsca zamieszkania organy rejestrujące w
nowym państwie członkowskim zamieszkania). Wariant ten miałby negatywny wpływ na
bezpieczeństwo ruchu drogowego (badania przydatności do ruchu
drogowego), egzekwowanie przepisów ruchu drogowego oraz ubezpieczenia i
opodatkowanie pojazdów silnikowych. Wariant ten miałby jednak pozytywny
wpływ na obywateli przemieszczających się do innego państwa
członkowskiego, pracowników transgranicznych, firmy leasingowe,
przedsiębiorstwa wynajmu samochodów i organy rejestrujące.
Miałby on neutralny wpływ na rynek używanych pojazdów
silnikowych i przestępczość związaną z pojazdami. Szacowane oszczędności wyniosłyby
od 2 472 mln EUR (podwariant 2a), poprzez 2 385 mln EUR (podwariant 2b) do 2
343 mln EUR (podwariant 2c) rocznie. 3.3. Wariant nr 3: rejestracja w
państwie członkowskim posiadacza pojazdu i uproszczona procedura
ponownej rejestracji Kiedy posiadacz przenosi swoje miejsce zamieszkania
do innego państwa członkowskiego lub gdy pojazd jest przekazywany
nowemu posiadaczowi w innym państwie członkowskim, pojazd silnikowy
musi być ponownie zarejestrowany, ale zastosowanie ma uproszczona
procedura rejestracji. Uproszczona procedura oznaczałaby ograniczenie
formalności i liczby kontroli dzięki szczegółowemu wykazowi
dokumentów, które mogą lub nie mogą być wymagane, oraz
wyraźnemu zakazowi żądania dodatkowych dokumentów. Nie znaleziono negatywnych skutków tego wariantu.
Miałby on neutralny wpływ na opodatkowanie pojazdów silnikowych,
egzekwowanie przepisów ruchu drogowego, bezpieczeństwo na drogach i
ubezpieczenia pojazdów silnikowych, a pozytywny wpływ na inne
zainteresowane grupy. Koszty administracyjne zostałyby zmniejszone,
ponieważ wariant ten wyeliminuje konieczność wyrejestrowania i
doprowadzi do redukcji czasu i kosztów niezbędnych do ponownej
rejestracji. W krótkiej perspektywie władze publiczne nadal
przeprowadzałyby procedury wyrejestrowania. Wariant ten umożliwiłby oszczędności
szacowane na 1 171 mln EUR rocznie. 3.4. Wariant nr 4: rejestracja w
państwie członkowskim, w którym pojazd silnikowy jest pierwotnie
używany, i uproszczona procedura ponownej rejestracji Zgodnie z tym wariantem pojazd silnikowy powinien
być zarejestrowane w państwie członkowskim pierwotnego
użytku, nawet w przypadku, gdy posiadacz dowodu rejestracyjnego
zamieszkuje na stałe lub ma siedzibę w innym państwie
członkowskim. Procedura ponownej rejestracji byłaby jednak
uproszczona jak w wariancie 3. Wariant ten miałby pozytywny wpływ na
przedsiębiorstwa wynajmu samochodów i egzekwowanie przepisów ruchu
drogowego. Główną wadą tego wariantu jest brak precyzji i
trudności, jakie może to spowodować w praktyce, szczególnie dla
osób lub przedsiębiorstw, które chciałyby używać pojazdów w
różnych państwach członkowskich. Pojęcia „zasadnicze
stałe wykorzystywanie” lub „rzeczywiste stałe wykorzystywanie”
wymagają dalszego wyjaśnienia i bardzo dokładnej definicji.
Wariant ten miałby zatem negatywny wpływ na obywateli, pracowników
transgranicznych, pracodawców, firmy leasingowe i opodatkowanie pojazdów
silnikowych. Miałby on neutralny wpływ na organy rejestrujące,
przestępczość związaną z pojazdami i ubezpieczenie
pojazdów silnikowych. Wariant ten umożliwiłby oszczędności
szacowane na 1 171 mln EUR rocznie. 3.5. Wariant nr 5: optymalizacja
elektronicznej wymiany informacji pomiędzy krajowymi organami
rejestrującymi Wariant ten przewiduje, że informacje
techniczne dotyczące pojazdów silnikowych oraz najnowsze dane dotyczące
rejestracji w państwie członkowskim pochodzenia będą
gromadzone drogą elektroniczną przez organy rejestrujące w
państwie członkowskim przeznaczenia, poprzez istniejący system
„Eucaris”. Wariant 5 miałby pozytywny wpływ na
obywateli przenoszących swój pojazd do państwa zamieszkania, organy
rejestrujące, przestępczość związaną z pojazdami
i rynek używanych pojazdów silnikowych. Nie znaleziono negatywnych skutków
tego wariantu. Wariant ten miałby ponadto neutralny wpływ na
pracowników transgranicznych, firmy leasingowe i przedsiębiorstwa wynajmu
samochodów, opodatkowanie pojazdów silnikowych, egzekwowanie przepisów ruchu
drogowego i ubezpieczenie pojazdów silnikowych. Opcja ta umożliwiłaby
oszczędności szacowane na 274 mln EUR rocznie. 4. Porównanie wariantów Wpływ różnych opcji na zmniejszenie
obciążeń administracyjnych można podsumować
następująco: Opcje || 1 || 2a || 2b || 2c || 3 || 4 || 5 Obywatele i przedsiębiorstwa || 1 400 || 1 400 || 1 359 || 1 360 || 890 || 890 || 133 Organy publiczne || 100 || 100 || 78 || 56 || 776 || 53 || 29 Łączne koszty administracyjne (A) || 1 500 || 1 500 || 1 437 || 1 416 || 943 || 943 || 162 Utrata zysków (B) || 336 || 336 || 336 || 336 || 224 || 224 || 112 Oszczędność kosztów wynajmu samochodów bez obowiązku zwrotu w miejscu wynajmu (one-way rental) || 418 || 418 || 409 || 407 || 0 || 0 || 0 Oszczędności związane z ograniczeniem spadku popytu || 202 || 202 || 188 || 169 || 0 || 0 || 0 Oszczędności związane z popytem w szczycie sezonu || 16 || 16 || 15 || 15 || 4 || 4 || 0 Łączne dodatkowe oszczędności dla przedsiębiorstw wynajmu samochodów (C) || 636 || 636 || 612 || 591 || 4 || 4 || 0 ŁĄCZNIE (A+B+C) || 2 472 || 2 472 || 2 385 || 2 343 || 1 171 || 1 171 || 274 Scenariusz podstawowy generuje znaczne koszty
administracyjne i inne koszty dla obywateli, przedsiębiorstw i organów
publicznych. Z tej perspektywy wszystkie opcje doprowadziłyby do znacznej
poprawy sytuacji i obniżenia kosztów (zwłaszcza obciążenia
administracyjnego) dla wszystkich zaangażowanych podmiotów. Jakościowy wpływ poszczególnych opcji
można streścić w postaci poniższej tabeli zawierającej
porównanie jakościowe: Opcje || 1 || 2a || 2b || 2c || 3 || 4 || 5 Grupy docelowe || Obywatele zmieniający miejsce zamieszkania || + || + || + || + || + || 0 || + Rynek samochodów używanych || + || 0 || 0 || 0 || + || 0 || + Pracownicy transgraniczni || + || + || + || + || + || - || 0 Firmy leasingowe || + || + || + || + || + || - || 0 Przedsiębiorstwa wynajmu samochodów || + || + || + || + || + || + || 0 Organy rejestrujące || + || + || + || + || + || 0 || + Inne rodzaje wpływu || Badania przydatności do ruchu drogowego || - || - || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 Egzekwowanie przepisów ruchu drogowego || - || - || 0 || 0 || 0 || + || 0 Ubezpieczenia pojazdów silnikowych || - || - || - || - || 0 || 0 || 0 Zagadnienia związane z opodatkowaniem || - || - || - || - || 0 || 0 || 0 Przestępstwa związane z pojazdami || - || 0 || 0 || 0 || + || 0 || + + = pozytywny wpływ - = negatywny wpływ 0 = neutralny wpływ Tabela pokazuje, że żaden z wariantów
nie rozwiązuje wszystkich problemów. Porównanie policzalnych i niepoliczalnych skutków
w porównaniu z wariantem podstawowym prowadzi do następujących
wyników: Porównanie wszystkich skutków Opcje || 1 || 2a || 2b || 2c || 3 || 4 || 5 Oszczędności (mln EUR) || 2 472 || 2 472 || 2 385 || 2 343 || 1 171 || 1 171 || 274 Prowadzi to do wstępnego wniosku, że
wszystkie warianty powodują znaczne oszczędności, oraz że
mimo tych oszczędności, warianty 1, 2a, 2b i 4 wykazują bardzo
istotne negatywne skutki, szczególnie w odniesieniu do ubezpieczenia i
opodatkowania pojazdów silnikowych. W związku z tym zaleca się wybór
wyłącznie tych wariantów strategicznych, które zawierają jedynie
pozytywne i neutralne skutki, a mianowicie: ·
wariant nr 3: rejestracja w państwie
członkowskim posiadacza pojazdu i uproszczona procedura ponownej
rejestracji; ·
wariant nr 5: optymalizacja elektronicznej wymiany
informacji pomiędzy krajowymi organami rejestrującymi. Połączenie wariantów 3 i 5 spowodowałoby
stosunkowo duże oszczędności, w wysokości co najmniej 1 445
mln EUR, a równocześnie miałoby pozytywny bądź neutralny
wpływ na wszystkie grupy docelowe. W odniesieniu do formy instrumentu prawnego, ocena
wpływu zaleca rozporządzenie. 5. Monitorowanie i ocena Różne problemy przedstawione w niniejszej
ocenie skutków nie są jeszcze objęte prawem wtórnym UE i w
związku z tym są regulowane postanowieniami TFUE. Systemy krajowe i
problemy napotykane przez obywateli i przedsiębiorstwa są bardzo
różne, szczególnie w przypadku pojazdów, które były zarejestrowane w
innym państwie członkowskim. Dlatego też ważne jest
wprowadzenie spójnego systemu monitorowania i oceny, bez stwarzania jednak
dodatkowego obciążenia administracyjnego dla obywateli,
przedsiębiorstw i krajowych organów rejestrujących. Praktycznie nie
istnieją obecnie dokładne dane statystyczne na temat niektórych grup
docelowych bezpośrednio doświadczających aktualnych problemów w
zakresie rejestracji pojazdów silnikowych, szczególnie dotyczących obywateli
przenoszących pojazdy poza granice czy też rynku wtórnego. Nie
istnieją również dokładne dane statystyczne na temat skali
trudności oraz czasu wymaganego do ponownej rejestracji w innym
państwie członkowskim. Aplikacja „Eucaris” zawiera jednak dane statystyczne,
które mogą być wykorzystane jako wskaźniki. Proponuje się stosowanie
następujących wskaźników i metod monitorowania w celu oceny
instrumentu prawnego, w ciągu czterech lat począwszy od terminu jego
wdrożenia: Kogo dotyczyły problemy? || Wskaźniki/metoda monitorowania Obywatele dokonujący zakupu używanego pojazdu silnikowego w innym państwie członkowskim || - liczba skarg; - liczba spraw w systemie SOLVIT; - liczba spraw sądowych; - liczba wniosków składanych do Europejskich Centrów Konsumenckich; - liczba ponownych rejestracji i wyrejestrowań; - konsultacje społeczne, zwłaszcza w zakresie obciążeń administracyjnych Obywatele przenoszący się do innego państwa członkowskiego ze swoim pojazdem Obywatele mieszkający przez część roku w innym państwie członkowskim Obywatele pracujący poza granicami kraju używający samochodu służbowego Firmy leasingowe i przedsiębiorstwa wynajmu samochodów || Badanie adresowane specjalnie do tego sektora Krajowe organy rejestrujące || Badanie skierowane specjalnie do krajowych organów rejestrujących Wszystkie grupy docelowe || Statystyki Eucaris [1] COM(2010)2020 z 3.3.2010. [2] COM(2010)603 z 27.10.2010. [3] Zob.
http://ec.europa.eu/internal_market/strategy/docs/20concerns/publication_en.pdf.