52012PC0666

UZASADNIENIE

1.           KONTEKST WNIOSKU

Podstawa i cele wniosku

Zgodnie z art. 395 ust. 1 dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (zwanej dalej „dyrektywą VAT”) Rada, stanowiąc jednomyślnie na wniosek Komisji, może upoważnić każde państwo członkowskie do wprowadzenia szczególnych środków stanowiących odstępstwo od przepisów wspomnianej dyrektywy w celu upraszczania procedur poboru podatku lub zapobiegania niektórym rodzajom uchylania się od opodatkowania lub unikania opodatkowania.

W piśmie, które wpłynęło do Komisji dnia 20 kwietnia 2012 r., Republika Łotewska (zwana dalej „Łotwą”) zwróciła się o upoważnienie do dalszego stosowania środka stanowiącego odstępstwo od art. 193 dyrektywy VAT. Zgodnie z art. 395 ust. 2 dyrektywy VAT pismem z dnia 30 lipca 2012 r. Komisja poinformowała pozostałe państwa członkowskie o wniosku złożonym przez Łotwę (Hiszpania została jednak poinformowana pismem z dnia 31 lipca 2012 r.). W piśmie z dnia 2 sierpnia 2012 r. Komisja zawiadomiła Łotwę, że posiada wszystkie informacje, które uznaje za niezbędne w celu rozpatrzenia wniosku.

Kontekst ogólny

Łotwa wnioskuje o upoważnienie jej do przedłużenia bieżącego stosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia w odniesieniu do dostaw drewna. Z informacji dostarczonych przez Łotwę wynika, że rynek drewna na Łotwie jest w dalszym ciągu zdominowany przez małe przedsiębiorstwa oraz indywidualnych dostawców, którzy często znikają nie płacąc organom podatku, lecz pozostawiają klientowi ważną fakturę uprawniającą do odliczenia podatku VAT.

W mechanizmie odwrotnego obciążenia odbiorca, o ile kwalifikuje się jako podatnik do celów podatku VAT, staje się zobowiązany do zapłaty podatku VAT organom podatkowym. W praktyce sprawia to, że dostawca drewna nie pobiera podatku VAT od swojego klienta, który – o ile posiada pełne prawo do odliczenia – jednocześnie deklaruje i odlicza odpowiedni podatek VAT, co znosi konieczność skutecznej płatności na rzecz Skarbu Państwa. System stosowany jest na terytorium Łotwy i nie ma wpływu na transakcje transgraniczne.

Ten środek stanowiący odstępstwo (od mającej wówczas zastosowanie szóstej dyrektywy[1], która bez wprowadzenia zasadniczych zmian jej treści została zastąpiona dyrektywą VAT) został początkowo przyznany w Akcie przystąpienia z 2003 r.[2], a ściślej w rozdziale 7 pkt 1 lit. b) załącznika VIII, na czas określony do dnia 30 kwietnia 2005 r. Następnie środek został przedłużony do dnia 31 grudnia 2009 r. decyzją Rady 2006/42/WE z dnia 24 stycznia 2006 r.[3], a następnie do dnia 31 grudnia 2012 r. decyzją Rady 2009/1008/UE z dnia 7 grudnia 2009 r.[4].

Komisja zdaje sobie sprawę, że sytuacja, która leżała u podstaw początkowego odstępstwa, utrzymuje się. Łotwa twierdzi, że pewna liczba wskaźników wykazuje, że poziom ryzyka pod względem oszustw dotyczących podatku VAT jest nadal wysoki w tym sektorze. Należy zatem dokonać kolejnego przedłużenia odstępstwa na czas określony.

Ponieważ jednak przedmiotowe odstępstwo obowiązywało przez stosunkowo długi okres, jeśli Łotwa rozważałaby kolejne przedłużenie obejmujące okres po 2015 r., należy najpóźniej do dnia 1 kwietnia 2015 r. przedłożyć Komisji sprawozdanie oceniające wraz z wnioskiem o przedłużenie.

Obowiązujące przepisy w dziedzinie, której dotyczy wniosek

Podobne odstępstwa dotyczące art. 193 dyrektywy VAT zostały przyznane innym państwom członkowskim.

Spójność z pozostałymi obszarami polityki i celami Unii

Nie dotyczy.

2.           WYNIKI KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI ORAZ OCENY SKUTKÓW

Konsultacje z zainteresowanymi stronami

Nie dotyczy.

Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy specjalistycznej

Nie zaistniała potrzeba skorzystania z pomocy ekspertów zewnętrznych.

Ocena skutków

Celem wniosku w sprawie decyzji jest zwalczanie oszustw dotyczących podatku VAT na rynku drewna na Łotwie, w związku z czym ma on potencjalnie pozytywne skutki.

W każdym wypadku skutki te będą jednak ograniczone ze względu na wąski zakres odstępstwa i ograniczony czas jego stosowania.

3.           ASPEKTY PRAWNE WNIOSKU

Krótki opis proponowanych działań

Upoważnienie Łotwy do przedłużenia stosowania środka stanowiącego odstępstwo od art. 193 dyrektywy VAT w odniesieniu do zastosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia w przypadku transakcji związanych z drewnem.

Podstawa prawna

Artykuł 395 dyrektywy VAT.

Zasada pomocniczości

Zgodnie z art. 395 dyrektywy VAT państwo członkowskie, które pragnie wprowadzić środki stanowiące odstępstwo od wspomnianej dyrektywy, musi uzyskać od Rady upoważnienie w postaci decyzji Rady. W związku z powyższym niniejszy wniosek jest zgodny z zasadą pomocniczości.

Zasada proporcjonalności

Wniosek jest zgodny z zasadą proporcjonalności z następujących względów

Decyzja dotyczy upoważnienia udzielonego państwu członkowskiemu w odpowiedzi na jego własny wniosek i nie stanowi jakiegokolwiek zobowiązania.

Biorąc pod uwagę ograniczony zakres odstępstwa, niniejszy środek szczególny jest proporcjonalny do wyznaczonego celu.

Wybór instrumentów

Zgodnie z art. 395 dyrektywy VAT odstępstwo od wspólnych przepisów dotyczących podatku VAT jest możliwe jedynie na podstawie upoważnienia Rady, stanowiącej jednomyślnie na wniosek Komisji. Decyzja Rady jest ponadto najbardziej właściwym instrumentem, ponieważ może być skierowana do poszczególnych państw członkowskich.

4.           WPŁYW NA BUDŻET

Wniosek nie ma wpływu na budżet Unii.

5.           ELEMENTY FAKULTATYWNE

Klauzula przeglądu/rewizji/wygaśnięcia

Wniosek zawiera klauzulę wygaśnięcia.

2012/0315 (NLE)

Wniosek

DECYZJA RADY

zmieniająca decyzję wykonawczą 2009/1008/WE upoważniającą Łotwę do przedłużenia stosowania środka stanowiącego odstępstwo od art. 193 dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając dyrektywę Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej[5], w szczególności jej art. 395 ust. 1,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)       W piśmie zarejestrowanym przez Komisję w dniu 20 kwietnia 2012 r. Łotwa zwróciła się o upoważnienie do dalszego stosowania środka stanowiącego odstępstwo od przepisów dyrektywy 2006/112/WE dotyczących określenia podatnika zobowiązanego do zapłaty organom podatkowym podatku od wartości dodanej (VAT).

(2)       Zgodnie z art. 395 ust. 2 dyrektywy 2006/112/WE pismem z dnia 30 lipca 2012 r. Komisja poinformowała pozostałe państwa członkowskie o wniosku złożonym przez Łotwę. Hiszpania została jednak poinformowana o wniosku pismem z dnia 31 lipca 2012 r. W piśmie z dnia 2 sierpnia 2012 r. Komisja zawiadomiła Łotwę, że posiada wszystkie informacje, które uznaje za niezbędne w celu rozpatrzenia wniosku.

(3)       Rynek drewna na Łotwie jest nadal zdominowany przez małe, lokalne przedsiębiorstwa oraz indywidualnych dostawców. Charakter rynku oraz działających na nim przedsiębiorstw spowodował zjawisko oszustw podatkowych, które okazuje się trudne do opanowania przez organy podatkowe. W celu zwalczania tego nadużycia do łotewskiego prawodawstwa dotyczącego VAT włączono specjalny przepis obowiązujący w stosunku do transakcji na rynku drewna, który stanowi, że osobą zobowiązaną do uiszczenia podatku jest podatnik, na rzecz którego wykonano podlegającą opodatkowaniu dostawę towarów lub usług. Środek ten stanowi odstępstwo od art. 193 dyrektywy 2006/112/WE, stanowiącego, że w systemie wewnętrznym do zapłacenia podatku zobowiązany jest zazwyczaj podatnik dostarczający towar lub też świadczący usługi.

(4)       Stan prawny i faktyczny, uzasadniający wprowadzenie środka stanowiącego odstępstwo decyzją wykonawczą Rady 2009/1008/UE z dnia 7 grudnia 2009 r. upoważniającą Republikę Łotewską do przedłużenia stosowania środka stanowiącego odstępstwo od art. 193 dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej[6], nie uległ zmianie. Z informacji dostarczonych przez Łotwę wynika, że poziom ryzyka pod względem oszustw w zakresie podatku VAT w tym sektorze pozostaje wysoki. Dlatego Łotwa powinna zostać upoważniona do dalszego stosowania specjalnego środka, o którym mowa, na czas określony.

(5)       W przypadku gdyby Łotwa rozważała kolejne przedłużenie okresu stosowania środka stanowiącego odstępstwo w okresie następującym po 2015 r., powinna przedłożyć Komisji sprawozdanie dotyczące stosowania tego środka wraz z odpowiednim wnioskiem, najpóźniej do dnia 30 marca 2015 r.

(6)       Odstępstwo nie ma negatywnego wpływu na zasoby własne Unii z tytułu VAT.

(7)       Należy zatem odpowiednio zmienić decyzję 2009/1008/UE,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

W decyzji 2009/1008/UE wprowadza się następujące zmiany:

1)         W art. 2 datę „31 grudnia 2012 r.” zastępuje się datą „31 grudnia 2015 r.”;

2)         dodaje się art. 2a w brzmieniu:

„Artykuł 2a

Ewentualny wniosek o przedłużenie środka określonego niniejszą decyzją należy przedłożyć Komisji najpóźniej do dnia 30 marca 2015 r. Do wniosku należy dołączyć sprawozdanie dotyczące stosowania tego środka. ”.

Artykuł 2

Niniejsza decyzja skierowana jest do Republiki Łotewskiej.

Sporządzono w Brukseli dnia […] r.

                                                                       W imieniu Rady

                                                                       Przewodniczący

[1]               Szósta dyrektywa Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych — wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (Dz.U. L 145 z 13.6.1977).

[2]               Dz.U. L 236 z 23.9.2003, s. 33.

[3]               Dz.U. L 25 z 28.1.2006, s. 31.

[4]               Dz.U. L 347 z 24.12.2009, s. 30.

[5]               Dz.U. L 347 z 11.12.2006, s. 1.

[6]               Dz.U. L 347 z 24.12.2009, s. 30.