(3)

Pomoc związana z wykorzystaniem i rozwojem europejskich infrastruktur badawczych przybiera zwykle formę dotacji na rzecz obiektów już istniejących w państwach członkowskich. W ostatnich latach uwidoczniła się jednak potrzeba podjęcia dodatkowych działań w celu pobudzenia rozwoju nowych struktur poprzez ustanowienie odpowiednich ram prawnych, które powinny ułatwić tworzenie i eksploatację nowej infrastruktury badawczej na poziomie Wspólnoty.

(3)

Pomoc związana z wykorzystaniem i rozwojem europejskich infrastruktur badawczych przybiera zwykle formę dotacji na rzecz obiektów już istniejących w państwach członkowskich. W ostatnich latach uwidoczniła się jednak potrzeba podjęcia dodatkowych działań w celu pobudzenia rozwoju nowych struktur lub modernizacji struktur istniejących w celu optymalizacji ich wykorzystania poprzez ustanowienie odpowiednich ram prawnych, które powinny ułatwić tworzenie i eksploatację nowej infrastruktury badawczej na poziomie Wspólnoty.

(4)

Potrzeba ta była zgłaszana wielokrotnie, zarówno na szczeblu politycznym, ze strony państw członkowskich i instytucji wspólnotowych, jak i ze strony różnych przedstawicieli europejskiego środowiska naukowego takich jak przedsiębiorstwa, ośrodki naukowe i uniwersytety.

(4)

Potrzeba ta była zgłaszana wielokrotnie, zarówno na szczeblu politycznym, ze strony państw członkowskich i instytucji wspólnotowych, jak i ze strony różnych przedstawicieli europejskiego środowiska naukowego takich jak przedsiębiorstwa, ośrodki naukowe, uniwersytety a w szczególności Europejskie Forum Strategii ds. Infrastruktur Badawczych (ESFRI).

(6a)

(7)

W przeciwieństwie do wspólnych inicjatyw technologicznych tworzonych w formie wspólnych przedsiębiorstw, których Wspólnota jest członkiem i które otrzymują z jej strony wkład finansowy, europejskiej infrastruktury badawczej (zwanej dalej „ERI”) nie należy uznawać za organ wspólnotowy w rozumieniu art. 185 rozporządzenia finansowego, ale za osobę prawną, której członkiem nie musi być Wspólnota i która nie otrzymuje ze strony Wspólnoty wkładów finansowych w rozumieniu art. 108 ust. 2 lit. f) rozporządzenia finansowego.

(7)

W przeciwieństwie do wspólnych inicjatyw technologicznych tworzonych w formie wspólnych przedsiębiorstw, których Wspólnota jest członkiem i które otrzymują z jej strony wkład finansowy, ERI nie należy uznawać za organ wspólnotowy w rozumieniu art. 185 rozporządzenia finansowego, ale za osobę prawną, której członkiem nie jest Wspólnota i która nie otrzymuje ze strony Wspólnoty wkładów finansowych w rozumieniu art. 108 ust. 2 lit. f) rozporządzenia finansowego. Zasady tej nie należy stosować, gdy Wspólnota staje się członkiem ERI i wnosi istotny wkład finansowy, o którym mowa w art. 185 ust. 1 rozporządzenia finansowego. Wszelkie fundusze wspólnotowe przeznaczone dla ERI podlegają, w każdym razie, odpowiednim przepisom rozporządzenia finansowego.

(8)

Biorąc pod uwagę bliską współpracę pomiędzy państwami członkowskimi a Wspólnotą w zakresie tworzenia i wdrażania programów działalności naukowej, które się wzajemnie uzupełniają, zgodnie z art. 164 i 165 Traktatu, zainteresowane państwa członkowskie, działając samodzielnie lub wspólnie z innymi uprawnionymi podmiotami , powinny określać swoje potrzeby w zakresie tworzenia infrastruktury badawczej, kierując się prowadzonymi przez siebie badaniami i działaniami na rzecz rozwoju technologicznego, a także potrzebami Wspólnoty. Z tych samych powodów członkostwo w ERI powinno być otwarte dla zainteresowanych państw członkowskich, oraz ewentualnie uprawnionych krajów trzecich i wyspecjalizowanych organizacji międzyrządowych.

(8)

Biorąc pod uwagę bliską współpracę pomiędzy państwami członkowskimi a Wspólnotą w zakresie tworzenia i wdrażania programów działalności naukowej, które się wzajemnie uzupełniają, zgodnie z art. 164 i 165 Traktatu, zainteresowane państwa członkowskie powinny określać swoje potrzeby w zakresie tworzenia infrastruktury badawczej, kierując się prowadzonymi przez siebie badaniami i działaniami na rzecz rozwoju technologicznego, a także potrzebami Wspólnoty. Z tych samych powodów członkostwo w ERI powinno być otwarte dla zainteresowanych państw członkowskich, oraz ewentualnie uprawnionych krajów trzecich i wyspecjalizowanych organizacji międzyrządowych.

(9)

Zadania europejskiej infrastruktury badawczej (zwanej dalej „ERI”), która zostanie utworzona zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, powinny obejmować tworzenie i eksploatację infrastruktury badawczej. ERI powinna realizować te zadania w ramach działalności niegospodarczej, aby uniknąć zakłóceń konkurencji. W celu przyczynienia się do transferu innowacji, wiedzy i technologii, ERI powinna mieć jednak możliwość prowadzenia działalności gospodarczej, pod określonymi warunkami i w ograniczonym zakresie. Możliwość tworzenia infrastruktur badawczych w formie ERI nie oznacza, że infrastruktury badawcze o znaczeniu ogólnoeuropejskim, które mają inną formę prawną, nie mogą być także uznawane za infrastruktury przyczyniające się do wdrażania planu działania opracowanego przez Europejskie Forum Strategii ds. Infrastruktur Badawczych (ESFRI) i do postępu w europejskich badaniach naukowych. Komisja zadba o to, aby członkowie ESFI i inne zainteresowane strony otrzymały informację o tych alternatywnych formach prawnych.

(9)

Możliwość tworzenia na mocy niniejszego rozporządzenia infrastruktur badawczych w formie ERI nie oznacza, że infrastruktury badawcze o znaczeniu ogólnoeuropejskim, które mają inną formę prawną, nie mogą być także uznawane za infrastruktury przyczyniające się do postępu w europejskich badaniach naukowych. Komisja zadba o to, aby zainteresowane strony otrzymały informację o tych alternatywnych formach prawnych.

(10)

Infrastruktury badawcze powinny przyczyniać się do zapewnienia doskonałości naukowej badań prowadzonych we Wspólnocie oraz do konkurencyjności europejskiej gospodarki (w skali prognoz średnio- i długoterminowych), dzięki skutecznemu wspieraniu europejskiej działalności badawczej. Aby cel ten mógł zostać osiągnięty, infrastruktury badawcze powinny być faktycznie dostępne europejskiemu środowisku naukowemu i służyć dalszemu doskonaleniu europejskiego potencjału naukowego, a tym samym przyczyniać się do rozwoju europejskiej przestrzeni badawczej.

(10)

Infrastruktury badawcze powinny przyczyniać się do zapewnienia doskonałości naukowej badań prowadzonych we Wspólnocie oraz do konkurencyjności europejskiej gospodarki (w skali prognoz średnio- i długoterminowych), dzięki skutecznemu wspieraniu europejskiej działalności badawczej. Aby cel ten mógł zostać osiągnięty, infrastruktury badawcze powinny być faktycznie dostępne europejskiemu środowisku naukowemu zgodnie z zasadami opisanymi w ich statutach i służyć dalszemu doskonaleniu europejskiego potencjału naukowego, a tym samym przyczyniać się do rozwoju europejskiej przestrzeni badawczej, szczególnie poprzez promowanie synergii z polityką spójności UE .

(10a)

(12)

Ze względu na wymóg przejrzystości decyzja o utworzeniu ERI powinna zostać opublikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Z tych samych względów do decyzji tej należy załączyć wyciąg ze statutu zawierający jego najważniejsze postanowienia.

(12)

Ze względu na wymóg przejrzystości decyzja o utworzeniu infrastruktury badawczej w formie ERI powinna zostać opublikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Z tych samych względów do decyzji tej należy załączyć wyciąg ze statutu zawierający jego najważniejsze postanowienia.

(14)

Wśród członków ERI muszą się zawsze znajdować co najmniej trzy państwa członkowskie. Członkami ERI mogą być również uprawnione kraje trzecie i wyspecjalizowane organizacje międzyrządowe. W związku z tym ERI powinna być uznawana za organizację międzynarodową do celów stosowania dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, dyrektywy Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, ich przechowywania, przepływu oraz kontrolowania oraz dyrektywy 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi, zgodnie z zasadami pomocy państwa. Aby skuteczniej wspierać działalność badawczą ERI, państwa członkowskie oraz uczestniczące kraje trzecie powinny dołożyć wszelkich starań, aby przyznać ERI jak najszersze zwolnienie z pozostałych podatków.

(14)

Wśród członków ERI muszą się zawsze znajdować co najmniej trzy państwa członkowskie. Członkami ERI mogą być również uprawnione kraje trzecie i wyspecjalizowane organizacje międzyrządowe. W związku z tym istotne postanowienie rozporządzenia powinno przewidywać, że ERI powinna być uznawana za organizację międzynarodową do celów stosowania dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, dyrektywy Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, ich przechowywania, przepływu oraz kontrolowania oraz dyrektywy 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi, zgodnie z zasadami pomocy państwa. Aby skuteczniej wspierać działalność badawczą ERI, podnosząc w ten sposób jej konkurencyjność na szczeblu globalnym , państwa członkowskie oraz uczestniczące kraje trzecie powinny dołożyć wszelkich starań, aby przyznać ERI jak najszersze zwolnienie z pozostałych podatków.

(17)

Należy koniecznie zapewnić, z jednej strony, możliwość zmiany statutu przez ERI oraz, z drugiej strony, możliwość kontrolowania określonych kluczowych elementów tego statutu przez Wspólnotę, która utworzyła ERI. Gdy zmiany dotyczą kwestii wyszczególnionych w wyciągu ze statutu załączonym do decyzji o utworzeniu ERI, mogą one wejść w życie dopiero po ich zatwierdzeniu decyzją Komisji, która jest podejmowana z zachowaniem takiej samej procedury jak w przypadku tworzenia ERI, ponieważ informacje zawarte w wyciągu ze statutu są uważane za kluczowe. Wszelkie inne zmiany powinny być przesyłane Komisji, która ma możliwość zgłoszenia wobec nich zastrzeżeń, jeżeli uzna je za sprzeczne z niniejszym rozporządzeniem. W przypadku braku zastrzeżeń ze strony Komisji należy opublikować odpowiednie ogłoszenie oraz zwięzłe streszczenie zmiany.

(17)

Należy koniecznie zapewnić, z jednej strony, możliwość zmiany statutu przez ERI oraz, z drugiej strony, możliwość kontrolowania określonych kluczowych elementów tego statutu przez Wspólnotę, która utworzyła infrastrukturę badawczą w formie ERI . Gdy zmiany dotyczą kwestii wyszczególnionych w wyciągu ze statutu załączonym do decyzji o utworzeniu ERI, mogą one wejść w życie dopiero po ich zatwierdzeniu decyzją Komisji, która jest podejmowana z zachowaniem takiej samej procedury jak w przypadku tworzenia ERI, ponieważ informacje zawarte w wyciągu ze statutu są uważane za kluczowe. Wszelkie inne zmiany powinny być przesyłane Komisji, która ma możliwość zgłoszenia wobec nich zastrzeżeń, jeżeli uzna je za sprzeczne z niniejszym rozporządzeniem. W przypadku braku zastrzeżeń ze strony Komisji należy opublikować odpowiednie ogłoszenie oraz zwięzłe streszczenie zmiany.

(20)

ERI mogą otrzymywać współfinansowanie z instrumentów finansowych polityki spójności, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającym przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 1260/1999.

(20)

ERI mogą otrzymywać współfinansowanie z instrumentów finansowych polityki spójności, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającym przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 oraz rozporządzeniem Rady (WE) nr 1084/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiające Fundusz Spójności  (1).

(22)

Ponieważ ERI jest tworzona zgodnie z prawem wspólnotowym, powinna podlegać również prawu wspólnotowemu, obok prawa kraju, w którym mieści się jej statutowa siedziba. Istnieje jednak możliwość, że ERI będzie posiadać miejsce prowadzenia działalności w innym kraju . W takim przypadku prawo tego innego kraju powinno mieć zastosowanie w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa publicznego oraz bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony środowiska, unieszkodliwiania substancji niebezpiecznych oraz wydawania wymaganych zezwoleń. ERI powinna podlegać również postanowieniom swojego statutu przyjętego zgodnie z wymienionymi powyżej źródłami prawa oraz postanowieniom wykonawczym zgodnym ze statutem.

(22)

Ponieważ ERI jest tworzona zgodnie z prawem wspólnotowym, powinna podlegać również prawu wspólnotowemu, obok prawa kraju, w którym mieści się jej statutowa siedziba. Istnieje jednak możliwość, że ERI będzie posiadać miejsca prowadzenia działalności w innych krajach . W takim przypadku prawo tych innych krajów powinno mieć zastosowanie w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa publicznego oraz bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony środowiska, unieszkodliwiania substancji niebezpiecznych oraz wydawania wymaganych zezwoleń. ERI powinna podlegać również postanowieniom swojego statutu przyjętego zgodnie z wymienionymi powyżej źródłami prawa oraz postanowieniom wykonawczym zgodnym ze statutem.

(23)

W celu zapewnienia dostatecznej kontroli dotyczącej zgodności z przepisami niniejszego rozporządzenia, ERI powinna przedkładać Komisji roczne sprawozdania oraz ewentualne informacje o okolicznościach, które mogą w poważnym stopniu zagrażać realizacji zadań ERI . W przypadku uzyskania przez Komisję (na podstawie rocznego sprawozdania lub z innego źródła) informacji wskazujących, że działanie ERI stanowi poważne naruszenie przepisów niniejszego rozporządzenia lub przepisów innego właściwego prawa, Komisja zwraca się do ERI lub jej członków o wyjaśnienia lub podjęcie działań naprawczych. W wyjątkowych przypadkach i w razie braku działań naprawczych Komisja może uchylić decyzję ustanawiającą ERI. Decyzja taka powoduje wszczęcie postępowania likwidacyjnego ERI.

(23)

W celu zapewnienia dostatecznej kontroli dotyczącej zgodności z przepisami niniejszego rozporządzenia, ERI powinna przedkładać Komisji roczne sprawozdania oraz ewentualne informacje o okolicznościach, które mogą w poważnym stopniu zagrażać realizacji jej zadań . W przypadku uzyskania przez Komisję (na podstawie rocznego sprawozdania lub z innego źródła) informacji wskazujących, że działanie ERI stanowi poważne naruszenie przepisów niniejszego rozporządzenia lub przepisów innego właściwego prawa, Komisja zwraca się do ERI lub jej członków o wyjaśnienia lub podjęcie działań naprawczych. W wyjątkowych przypadkach i w razie braku działań naprawczych Komisja może uchylić decyzję ustanawiającą ERI. Decyzja taka powoduje wszczęcie postępowania likwidacyjnego ERI.

(23a)

(24)

Ponieważ cel planowanego działania, tj. stworzenie ram prawnych europejskich infrastruktur badawczych wspólnych dla kilku państw członkowskich, nie może zostać osiągnięty w sposób wystarczający przez państwa członkowskie w ramach ich krajowych porządków konstytucyjnych, w związku z ponadnarodowym charakterem tego zagadnienia, możliwe jest lepsze osiągnięcie tego celu na poziomie Wspólnoty. Wspólnota może zatem przyjąć środki zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu. Zgodnie z zasadą proporcjonalności wymienioną w powyższym artykule, niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza środki, które są konieczne do osiągnięcia tych celów.

(24)

Ponieważ cel planowanego działania, tj. stworzenie ram prawnych europejskich infrastruktur badawczych stworzonych wspólnie przez kilka państw członkowskich, nie może zostać osiągnięty w sposób wystarczający przez państwa członkowskie w ramach ich krajowych porządków konstytucyjnych, w związku z ponadnarodowym charakterem tego zagadnienia, możliwe jest lepsze osiągnięcie tego celu na poziomie Wspólnoty. Wspólnota może zatem przyjąć środki zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu. Zgodnie z zasadą proporcjonalności wymienioną w powyższym artykule, niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza środki, które są konieczne do osiągnięcia tych celów.

(b)

stanowi wartość dodaną z punktu widzenia rozwoju europejskiej przestrzeni badawczej oraz przyczynia się do znacznych osiągnięć w odpowiednich dyscyplinach naukowo-technicznych w skali międzynarodowej;

(b)

stanowi wartość dodaną z punktu widzenia rozwoju europejskiej przestrzeni badawczej, między innymi poprzez uwolnienie potencjału badawczego we wszystkich regionach UE i poprawę metod badawczych , oraz przyczynia się do znacznych osiągnięć w odpowiednich, wyspecjalizowanych dyscyplinach naukowo-technicznych w skali międzynarodowej;

(c)

ma do niej rzeczywisty dostęp europejskie środowisko naukowe, w którego skład wchodzą badacze z państw członkowskich i krajów stowarzyszonych na potrzeby wspólnotowego programu badań, rozwoju technologicznego i demonstracji; oraz

(c)

ma do niej rzeczywisty dostęp europejskie środowisko naukowe, w którego skład wchodzą badacze z państw członkowskich i krajów stowarzyszonych na potrzeby wspólnotowego programu badań, rozwoju technologicznego i demonstracji, zgodnie z zasadami zawartymi w statutach ;

(ca)

(da)

(a)

postulat utworzenia ERI przez Komisję;

(a)

wniosek do Komisji o utworzenie infrastruktury badawczej w formie ERI;

(c)

techniczno-naukowy opis infrastruktury badawczej, którą stworzy i będzie eksploatować ERI, ze szczególnym uwzględnieniem wymogów, o których mowa w art. 3;

(c)

techniczno-naukowy opis infrastruktury badawczej stworzonej w formie ERI, jak również skutki społeczno-ekonomiczne oraz udział w realizacji celów konwergencji UE , ze szczególnym uwzględnieniem wymogów, o których mowa w art. 3;

(a)

podejmuje decyzję o utworzeniu ERI, po upewnieniu się, że spełnione zostały wymogi określone w niniejszym rozporządzeniu; lub

(a)

podejmuje decyzję o utworzeniu infrastruktury badawczej w formie ERI, po upewnieniu się, że spełnione zostały wymogi określone w niniejszym rozporządzeniu; lub

(b)

zadania i działania ERI;

(b)

cele i działania ERI;

(e)

prawa i obowiązki członków, w tym obowiązek wnoszenia wkładów do budżetu, który powinien być zrównoważony;

(e)

prawa i obowiązki członków, w tym obowiązek wnoszenia wkładów do budżetu, który powinien być zrównoważony, oraz prawo głosu ;

(i)

polityki dostępu w odniesieniu do użytkowników;

(i)

polityki dostępu w odniesieniu do użytkowników oparte na osiągnięciach naukowych ;

(ia)

(via)

(ja)

(a)

prawu wspólnotowemu, w szczególności przepisom niniejszego rozporządzenia oraz decyzjom, o których mowa w art. 5 ust. 1 lit. a) oraz art. 10 ust. 1;

(a)

prawu wspólnotowemu, w szczególności przepisom niniejszego rozporządzenia oraz decyzjom, o których mowa w art. 5 ust. 1 lit. a) oraz art. 10 ust. 1, oraz w odpowiednich przypadkach rozporządzeniu finansowemu ;