Przemyt migrantów drogą lądową, morską i powietrzną — protokół ONZ

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

Kraje sygnatariusze określają następujące działania jako przestępstwa, jeśli są popełniane umyślnie dla zysku finansowego lub materialnego:

• przemyt migrantów, tj. nielegalny przywóz osoby do kraju, w którym taka osoba nie jest obywatelem ani mieszkańcem;
• jeśli są przeprowadzane w celu umożliwienia przemytu migrantów, wytwarzania, staranie się o, zapewniania lub posiadania fałszywych dokumentów podróży lub tożsamości;
• umożliwianie danej osobie pozostania w danym kraju bez spełnienia niezbędnych wymogów legalnego pobytu;
• usiłowanie, branie udziału w i namawianie do popełniania takich przestępstw.

Kraje sygnatariusze muszą także brać pod uwagę następujące okoliczności zwiększające powagę przestępstwa (tj. okoliczności obciążające):

• narażenie życia lub bezpieczeństwa migrantów;
• traktowanie, w tym wykorzystywanie, takich migrantów w sposób nieludzki lub poniżający.

Ofiary przemytu migrantów nie podlegają postępowaniom karnym.

Zakres obowiązywania

Protokół ma zastosowanie do:

• zapobiegania, prowadzenia dochodzeń w sprawie, i ścigania powyższych przestępstw (jeśli są to przestępstwa międzynarodowe, w które zaangażowana jest zorganizowana grupa przestępcza);
• ochrony praw ofiar takich przestępstw.

Środki przeciw przemytowi migrantów drogą morską

• Jeśli dany kraj podejrzewa, że dany statek bez przynależności państwowej służy do przemytu migrantów, może wejść na pokład i przeszukać taki statek.
• Jeśli dany kraj podejrzewa, że dany statek z zagraniczną rejestracją przemyca migrantów, musi poinformować kraj, w którym taki statek jest zarejestrowany (państwo bandery), oraz zwrócić się o potwierdzenie rejestracji i zezwolenie na podjęcie działań. Jeśli podejrzenia się potwierdzą, kraj wnioskujący:
  • może wejść na pokład statku i podjąć odpowiednie kroki odnośnie do tego statku i osób oraz towaru znajdujących się na jego pokładzie, a także
  • musi zapewnić bezpieczeństwo i ludzkie traktowanie osób na pokładzie.
• W razie niestwierdzenia żadnego bezpośredniego zagrożenia nie można podjąć żadnych dodatkowych środków bez wyraźnej zgody państwa bandery.

Współpraca międzynarodowa

Kraje pracują nad wzmocnieniem swoich kontroli granicznych i są upoważnione do odmówienia wjazdu każdej osobie związanej z przemytem migrantów. Kraje współdzielące granice lub znajdujące się na szlaku wykorzystywanym przez grupy przestępcze zobowiązane są do wymiany określonych informacji, takich jak:

• Miejsca wyjazdu i punkty docelowe wykorzystywane przez przemytników.
• Szlaki i sposoby transportu wykorzystywane przez przemytników.
• Metody i środki stosowane do:
  • ukrywania i transportu osób;
  • niewłaściwego wykorzystywania dokumentów podróży lub tożsamości.

Kraje posiadające odpowiednią wiedzę świadczą pomoc techniczną tym krajom, które często stanowią kraj pochodzenia lub tranzytu migrantów.

Zapobieganie, ochrona, pomoc i powrót

Kraje są zobowiązane do podjęcia różnych działań w celu zapobiegania przemytowi i objęcia odpowiednimi procedurami ofiar przemytu. Działania te obejmują:

• Kampanie zwiększania świadomości publicznej oraz programy rozwojowe i współpracy na poziomie regionalnym, krajowym i międzynarodowym w celu zwalczania przyczyn przemytu migrantów, zwłaszcza takich jak ubóstwo i zacofanie.
• Środki ochrony praw migrantów będących ofiarami przemytu, zwłaszcza kobiet i dzieci.
• Zapewnienie ochrony przed przemocą wywieraną na migrantów oraz pomocy na rzecz tych osób, których życie lub bezpieczeństwo jest zagrożone ze względu na przemyt.
• Podejmowanie kroków w celu zachęcania do powrotu obywateli lub osób mających prawo do stałego pobytu na swoim terytorium i które były przedmiotem przemytu.