EUR-Lex L'accès au droit de l'Union européenne
Ce document est extrait du site web EUR-Lex
The European Union’s secondary law
Prawo wtórne Unii Europejskiej
Prawo wtórne Unii Europejskiej
Artykuł 288 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE)
Artykuł 289 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE)
Artykuł 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE)
Artykuł 291 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE)
Prawo wtórne Unii Europejskiej (UE) to prawodawstwo oparte na unijnych traktatach. Właśnie to odróżnia je od prawa pierwotnego UE, na które składają się przede wszystkim traktaty, w szczególności traktat rzymski (zob. streszczenie), który przekształcił się w Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) (zob. streszczenie), Traktat o Unii Europejskiej (zob. streszczenie), oparty na traktacie z Maastricht (zob. streszczenie), oraz traktat Euratom (zob. streszczenie). Prawo pierwotne określa podział uprawnień i obowiązków między UE a państwa członkowskie UE. Stanowi też kontekst prawny, w ramach którego instytucje UE formułują i realizują swoje polityki.
W ramach traktatu lizbońskiego (zob. streszczenie) przeprowadzono przegląd rodzajów aktów prawnych UE. Instytucje UE mają do dyspozycji pięć rodzajów aktów prawnych.
Akty prawne UE i ich rodzaje
Zgodnie z art. 288 TFUE instytucje europejskie mogą przyjmować pięć rodzajów aktów prawnych:
Rozporządzenia, dyrektywy i decyzje stanowią wiążące akty prawne. Jeśli są one przyjmowane w drodze procedury ustawodawczej zgodnie z art. 289, uznaje się je za akty ustawodawcze. Decyzja może być skierowana do jednego lub większej liczby podmiotów (państw członkowskich, osób fizycznych lub prawnych). Istnieją też decyzje nieskierowane do konkretnych podmiotów, w szczególności w obszarze wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa.
Zalecenia i opinie to niewiążące akty prawne o charakterze nieustawodawczym.
Istnieją również akty niewymienione w art. 288 TFUE.
Status prawny prawa wtórnego
Akty delegowane
Akty wykonawcze
Więcej informacji:
Wersja skonsolidowana Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej – Część szósta – Postanowienia instytucjonalne i finansowe – Tytuł I – Postanowienia instytucjonalne – Rozdział 2 – Akty prawne Unii, procedury przyjmowania i inne postanowienia – Sekcja 1: Akty prawne Unii – Artykuł 288 (dawny art. 249 TWE) (Dz.U. C 202 z 7.6.2016, s. 171–172).
Wersja skonsolidowana Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej – Część szósta – Postanowienia instytucjonalne i finansowe – Tytuł I – Postanowienia instytucjonalne – Rozdział 2 – Akty prawne Unii, procedury przyjmowania i inne postanowienia – Sekcja 1: Akty prawne Unii – Artykuł 289 (Dz.U. C 202 z 7.6.2016, s. 172).
Wersja skonsolidowana Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej – Część szósta – Postanowienia instytucjonalne i finansowe – Tytuł I – Postanowienia instytucjonalne – Rozdział 2 – Akty prawne Unii, procedury przyjmowania i inne postanowienia – Sekcja 1: Akty prawne Unii – Artykuł 290 (Dz.U. C 202 z 7.6.2016, s. 172).
Wersja skonsolidowana Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej – Część szósta – Postanowienia instytucjonalne i finansowe – Tytuł I – Postanowienia instytucjonalne – Rozdział 2 – Akty prawne Unii, procedury przyjmowania i inne postanowienia – Sekcja 1: Akty prawne Unii – Artykuł 291 (Dz.U. C 202 z 7.6.2016, s. 173).
Porozumienie międzyinstytucjonalne między Parlamentem Europejskim, Radą Unii Europejskiej i Komisją Europejską w sprawie dyscypliny budżetowej, współpracy w kwestiach budżetowych i należytego zarządzania finansami oraz w sprawie nowych zasobów własnych, w tym również harmonogramu wprowadzania nowych zasobów własnych Porozumienie Międzyinstytucjonalne z dnia 16 grudnia 2020 r. między Parlamentem Europejskim, Radą Unii Europejskiej i Komisją Europejską w sprawie dyscypliny budżetowej, współpracy w kwestiach budżetowych i należytego zarządzania finansami oraz w sprawie nowych zasobów własnych, w tym również harmonogramu wprowadzania nowych zasobów własnych (Dz.U. L 433I z 22.12.2020, s. 28–46).
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiające przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję (Dz.U. L 55 z 28.2.2011, s. 13–18).
Decyzja Rady Europejskiej 2009/882/UE z dnia 1 grudnia 2009 r. w sprawie przyjęcia regulaminu wewnętrznego (Dz.U. L 315 z 2.12.2009, s. 51).
Ostatnia aktualizacja: 02.12.2021