52004PC0624(01)

Bruksela, dnia 29.9.2004

COM(2004) 624 końcowy

2004/0221 (CNS)

Projekt

R OZPORZĄDZENIA RADY

w sprawie wdrożenia protokołu nr 4 dołączonego do Aktu Przystąpienia dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji, w sprawie elektrowni jądrowej Ignalina na Litwie „Program Ignalina”

Pro jekt

ROZPORZĄDZENIA RADY

w sprawie wdrożenia protokołu nr 9 dołączonego do Aktu dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji, w sprawie elektrowni jądrowej Bohunice V1 na Słowacji

(przedstawione przez Komisję)

MEMORANDUM WYJAŚNIAJĄCE

Wprowadzenie

Produkcja energii jądrowej wymaga istotnych nakładów finansowych i rzeczowych planowanych długoterminowo. Podlega ona surowym przepisom, a operatorzy tego sektora, na równi z instytucjami publicznymi troszczą się, od chwili uruchomienia instalacji, o ich przyszłość po zakończeniu okresu produkcyjnego.

Ostateczne zamknięcie instalacji jądrowej stanowi bowiem początek nowej fazy, której celem jest uwolnienie tej instalacji od ograniczeń w kwestii ochrony radiologicznej, wynikających z jej działania. Ograniczenia te wynikają z obecności materiałów radioaktywnych w postaci materiałów strukturalnych, wyposażenia, odpadów operacyjnych oraz zużytego paliwa.

Niezbędne jest zebranie tych materiałów oraz ich przetworzenie w odpowiedni sposób, w zależności od ich parametrów fizycznych i poziomu radioaktywności, przy przestrzeganiu obowiązujących norm bezpieczeństwa. Wszystkie te działania wchodzą w zakres pojęcia likwidacji. Operacje związane z likwidacją rozciągają się na bardzo długi czas. Czekanie jest bowiem konieczne, z oczywistych przyczyn bezpieczeństwa, by móc uwzględnić obniżenie radioaktywności materiałów do przetworzenia. Należy w tym względzie sprecyzować, że operacje likwidacji trwają aż do całkowitej rewitalizacji danego terenu. Ostateczne zatrzymanie możliwości produkcji jądrowej wymaga również stawienia czoła konsekwencjom niejądrowym, takim jak utrzymanie zdolności produkcyjnych w celu zapewnienia bezpieczeństwa dostaw energii.

Sytuacja Litwy i Słowacji

Likwidacja instalacji jądrowej również wymaga zaangażowania ogromnych kwot. Szacowane kwoty dla reaktora jądrowego wynoszą około 15 % całego kosztu inwestycji. Państwa Członkowskie Unii Europejskiej posługujące się energią jądrową na potrzeby produkcji elektryczności wprowadziły systemy, różniące się między poszczególnymi Państwami Członkowskimi, w celu zapewnienia dostępności funduszy niezbędnych dla operacji likwidacji instalacji jądrowych.

Należy jednak zwrócić uwagę na fakt, iż Litwa i Słowacja wprowadziły taki system dopiero stosunkowo niedawno, z uwagi na dziedzictwo przeszłości. Kwoty już przeznaczone na ten cel nie umożliwią więc całkowitej likwidacji ich reaktorów.

Sytuacja taka wymagała reakcji wynikającej z solidarności Wspólnoty, z uwagi na to, że oba te kraje posiadają reaktory jądrowe, dla których zobowiązania o wcześniejszym zamknięciu zostały wynegocjowane w ramach procesu rozszerzenia i zawarte w Akcie Przystąpienia, który wszedł w życie 1 maja 2004 r.

Zobowiązania do wcześniejszego zamknięcia elektrowni i ich skutki finansowe

W ramach negocjacji w sprawie przystąpienia, Litwa zobowiązała się do zamknięcia jednostki 1 elektrowni jądrowej Ignalina przed 2005 r. i jednostki 2 najpóźniej do 31 grudnia 2009 r. Te zobowiązania do zamknięcia przytoczono w protokole nr 4 do Aktu dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji.

Należy przypomnieć, że protokół ten przewiduje, między innymi, nieprzerwane kontynuowanie i przedłużenie wsparcia wspólnotowego w ramach „Programu Ignalina”, w tym na okres następnej perspektywy finansowej. Wsparcie pokrywa proces likwidacji, a także jego konsekwencje niejądrowe.

Badaniem, które sfinansowano w ramach PHARE, wykonanym przez konsorcjum NIS/SGN/SKB i potwierdzonym przez inne badania międzynarodowe, oszacowano koszt likwidacji jednostek 1 i 2 elektrowni Ignalina, typu RBMK 1500, na około 1 miliard euro (wartość z 2000 r.) dla całości operacji, włączając przetwarzanie odpadów, za wyjątkiem ostatecznego składowania zużytego paliwa. Należy zauważyć, że władze litewskie zawsze przedstawiały wyższe oszacowania. Należy dorzucić do tego wynikające z likwidacji koszty niejądrowe (na przykład zastąpienie zdolności produkcyjnej czy też środki związane z bezpieczeństwem dostaw energii).

Biorąc pod uwagę wielkość kwot niezbędnych do likwidacji tych instalacji, Unia Europejska postanowiła również, że w okresie podlegającym następnej perspektywie finansowej całkowita kwota środków będzie odpowiednia[1], przy czym planowanie środków będzie oparte na rzeczywistych potrzebach finansowych i możliwościach ich wykorzystania.

Ze swej strony, Słowacja zobowiązała się do zamknięcia jednostki 1 elektrowni Bohunice najdalej 31 grudnia 2006 r., a jednostki 2 najdalej 31 grudnia 2008 r. Koszt likwidacji tych dwóch jednostek (nazywanych wspólnie Bohunice V1, reaktory typu VVER 440/230) szacowany jest na 750 milionów euro (wartość z 2000 r.), w tym ostateczne składowanie zużytego paliwa. Należy podkreślić, że władze słowackie zobowiązały się do uzupełnienia potrzeb finansowych likwidacji.

Unia Europejska wprowadziła już szczegółowe programy wspomagające. W ramach programu PHARE, do roku 2003 przewidziano dla Litwy wkład w wysokości 210 milionów euro, a dla Słowacji 150 milionów euro. Na okres 2004-2006 i na mocy protokołów 4 i 9 Aktu Przystąpienia, 285 milionów euro przewidziano na wsparcie likwidacji i jej skutków elektrowni Ignalina, a 90 milionów euro dla elektrowni Bohunice.

Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 lipca 2004 r., zatytułowany „Perspektywa finansowa 2007-2013[2]” wskazuje, że specjalna linia budżetowa powinna zostać utworzona w Rubryce 1.A. Otrzyma ona właściwe środki z dwóch źródeł:

- Kwoty dostępne w Rubryce 1A, inne niż kwoty przeznaczone na edukację, badania naukowe, politykę społeczną i sieci transeuropejskie, do wysokości 80 milionów euro rocznie;

- Fundusz dostosowania do wzrostu, dla reszty.

Ten komunikat Komisji, przypominając zobowiązania podjęte przez Unię Europejską w ramach rozszerzenia wskazuje, że szczegółowa decyzja dotycząca wkładu Unii w likwidację elektrowni jądrowych zostanie zaproponowana przez Komisję we wrześniu 2004 r. Uściśla się, że decyzja ta „będzie oparta na obiektywnej analizie potrzeb finansowych i na planowanym harmonogramie zaliczek wypłacanych na poczet każdej elektrowni przeznaczonej do likwidacji. Jej punktem odniesienia będą poziomy wydatków określone na okres 2004-2006.”

Biorąc pod uwagę oszacowania potrzeb finansowych cytowane powyżej i zdolność wykorzystania środków, oszacowaną w świetle wsparcia przyznanego w okresie obecnym, Komisja uznaje, że całkowity wkład wspólnotowy w wysokości 1,052 miliarda euro umożliwi Unii Europejskiej wypełnienie swoich zobowiązań na lata 2007-2013.

Niniejsze projekty rozporządzeń mają na celu wprowadzenie ram prawnych umożliwiających udzielanie wsparcia wspólnotowego począwszy od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2013 r.

Roczne prognozy nieindeksowane, oparte na kwocie wpłat przeznaczonych na okres 2004-2006, szacuje się na:

- 103 miliony euro dla elektrowni Ignalina 1 i 2

- 30 milionów euro dla elektrowni Bohunice 1 i 2

Finansowanie może być udostępniane jako wkład Wspólnoty do Międzynarodowego Funduszu Wspierania Likwidacji Elektrowni, zarządzanego przez Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju.

Działania finansowane w ramach tej pomocy powinny dotyczyć oczywiście technicznych operacji likwidacji instalacji jądrowych. Przewiduje się jednak nie ograniczać się tylko do aspektów technicznych i wziąć również pod uwagę skutki niejądrowe wynikające z likwidacji.

Zamknięcie reaktorów jądrowych ma oczywiste skutki dla bezpieczeństwa energetycznego krajów, których dotyczy, lecz może również wywierać wpływ na bezpieczeństwo energetyczne Unii Europejskiej. Znikną bowiem istotne możliwości produkcji elektryczności. Trzeba będzie wprowadzić możliwości zastępcze.

Z przyczyn związanych z bezpieczeństwem jądrowym istotne jest ponadto wspieranie wysiłków Litwy zmierzających do utrzymania, w miarę możliwości, wysoko wykwalifikowanych zespołów związanych z konserwacją instalacji jądrowych, w celu likwidacji elektrowni.

Podstawy prawne

Każde z obu tych państw stanowi przypadek szczególny odnoszący się do różnych ram prawnych. Przypadek Litwy jest z pewnością najprostszy do zrozumienia zważywszy na fakt, iż protokół nr 4 do Aktu Przystąpienia jest szczególnie jasny. Artykuł 3 akapit 2 tego protokołu stanowi bowiem, że „Przepisy wykonawcze dla przedłużonego programu Ignalina będą przyjęte zgodnie z procedurą określoną w artykule 56 Aktu Przystąpienia...” Na mocy tego artykułu, jeżeli nie podjęto innych postanowień, Rada, orzekając kwalifikowaną większością głosów na temat projektu Komisji, podejmuje postanowienie o środkach niezbędnych dla wdrożenia, w danym przypadku, wkładu finansowego dla likwidacji elektrowni Ignalina. Protokół nr 4 przewiduje więc szczególne podstawy prawne.

Jeżeli chodzi o Słowację, protokół nr 9 do Aktu Przystąpienia odnosi się jedynie do Programu PHARE, który wygaśnie i który nie może, w związku z tym, dotyczyć okresu po roku 2006. Protokół ten przewiduje konieczność kontynuowania finansowania po 2006 r., lecz nie przewiduje z tego względu, na wzór Litwy, szczególnych podstaw prawnych. Akt Przystąpienia i protokół nr 9 nie mogą stanowić właściwych podstaw prawnych dla wprowadzenia w życie finansowania w ramach przyszłej perspektywy finansowej. W tych warunkach wydaje się, iż jedynie artykuł 203 Traktatu Euratom może zawierać właściwe podstawy prawne. Zgodnie z tym artykułem, „Jeżeli do osiągnięcia jednego z celów Wspólnoty niezbędne okażą się działania Wspólnoty, zaś niniejszy Traktat nie przewiduje w tej kwestii niezbędnych uprawnień, Rada podejmuje odpowiednie środki działając jednogłośnie na wniosek Komisji i po zasięgnięciu opinii Parlamentu Europejskiego”.

Interesujące wydaje się podkreślenie, iż Bułgaria dysponuje również czterema reaktorami stanowiącymi przedmiot zobowiązania o wcześniejszym zamknięciu. Jednostki 1 i 2 elektrowni Kozloduy zostały zamknięte pod koniec 2003 r., jednostki 3 i 4 powinny zostać zamknięte w 2006 r. Na wzór Litwy i Słowacji, projekt protokołu do Aktu Przystąpienia Bułgarii, negocjowany w ramach procesu rozszerzenia przewiduje, że pewne środki finansowe zostaną przyznane, w ciągu dwóch lat od jej przystąpieniu do Unii Europejskiej, czyli do 2009 r., w celu wsparcia likwidacji jednostek od 1 do 4 elektrowni Kozloduy. Ponieważ zresztą nie przewidywano przyznania takiego finansowania po roku 2009, przyjęcie takiego rozporządzenia nie wydaje się, na tym etapie, niezbędne. Kwoty przewidziane na lata 2007-2009 są rzędu 70 milionów euro rocznie (a cała kwota wynosi 210 milionów euro).

Wniosek

Finansowanie likwidacji instalacji jądrowych stanowiące przedmiot zobowiązań wcześniejszego zamknięcia zajęło bardzo istotne miejsce w ramach dyskusji o rozszerzeniu Unii Europejskiej. Właściwe państwa zgodziły się na zamknięcie niektórych reaktorów. Ze swej strony, Unia Europejska wykazała się w stosunku do nich solidarnością, przyznając im pomoc finansową w celu wsparcia likwidacji elektrowni. Unia Europejska wypełniła już swe zobowiązania w ramach okresu 2004-2006. Obecnie konieczne jest, zgodnie z Aktem Przystąpienia, wprowadzenie w życie niezbędnych instrumentów umożliwiających wypełnienie jej zobowiązań w ramach przyszłej perspektywy finansowej na okres 2007-2013.

Biorąc pod uwagę to, co zostało wcześniej powiedziane, Rada proszona jest o przyjęcie obu projektów rozporządzeń znajdujących się w załącznikach.

Projekt

ROZPORZĄDZENIA RADY

w sprawie wdrożenia protokołu nr 4 dołączonego do Aktu Przystąpienia dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji, w sprawie elektrowni jądrowej Ignalina na Litwie „Program Ignalina”

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Akt dotyczący przystąpienia do Unii Europejskiej Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji, w szczególności jego art. 56 oraz protokół nr 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE, Euratom) 1605/2002 z 25 czerwca 2002 r. w sprawie regulaminu finansowego obowiązującego w budżecie ogólnym Wspólnot Europejskich, w szczególności jego art. 110 [ ],

uwzględniając rozporządzenie Komisji (WE, Euratom) nr 2342/2002 z 23 grudnia 2002 r. określające przepisy wykonawcze rozporządzenia Rady (WE, Euratom) 1605/2002 z 25 czerwca 2002 r. w sprawie regulaminu finansowego obowiązującego w budżecie ogólnym Wspólnot Europejskich[3], w szczególności jego art. 166,

uwzględniając projekt Komisji[4],

a także mając na uwadze, co następuje:

Unia zobowiązała się do dostarczania dodatkowego wsparcia wspólnotowego na miarę wysiłków zmierzających do likwidacji elektrowni jądrowej Ignalina podejmowanych przez Litwę, również po przystąpieniu Litwy do Unii Europejskiej, w okresie do 2006 r. i później. Zobowiązanie to zostało sformalizowane w protokole nr 4 dołączonym do Aktu Przystąpienia z 2003 r., dotyczącym elektrowni Ignalina na Litwie.

Biorąc pod uwagę ten dowód solidarności Unii, Litwa zobowiązała się do zamknięcia jednostki 1 elektrowni jądrowej Ignalina przed 2005 r., a jednostki 2 do roku 2009, a następnie do likwidacji tych jednostek. Program wsparcia, z budżetem 285 milionów euro, został wprowadzony w życie dla okresu 2004-2006.

Likwidacja elektrowni jądrowej Ignalina, składającej się z dwóch reaktorów typu RBMK o mocy 1500 MW każdy, odziedziczonych po dawnym Związku Radzieckim, jest sprawą bez precedensu i stanowi dla Litwy wyjątkowe obciążenie finansowe, nieproporcjonalne do rozmiarów i możliwości gospodarczych państwa. Likwidacja kontynuowana będzie poza aktualną perspektywą finansową Wspólnoty.

Na mocy art. 3 protokołu nr 4, program Ignalina 2004-2006 będzie nieprzerwanie kontynuowany i przedłużony na okres po 2006 roku, zgodnie z procedurą określoną w artykule 56 Aktu Przystąpienia. Ten przedłużony program oparty będzie na tych samych elementach i zasadach, co program 2004-2006.

By poradzić sobie ze skutkami zamknięcia i likwidacji elektrowni jądrowej Ignalina, przyjęcie przepisów w sprawie wdrożenia dodatkowego wsparcia wspólnotowego na okres 2007-2013 jest w związku z tym konieczne.

Na mocy art. 3 akapit 4 protokołu nr 4, dla okresu następnej perspektywy finansowej, całkowity średni poziom środków dla przedłużonego programu Ignalina musi być odpowiedni. Planowanie środków będzie oparte na rzeczywistych potrzebach finansowych i możliwościach ich wykorzystania.

Międzynarodowe środki na rzecz likwidacji elektrowni jądrowych, zarządzane przez Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju, zostały wprowadzone przed kilku laty. To wkład Wspólnoty, szczególnie za pośrednictwem programu PHARE, jest w nich najistotniejszy.

Należy, w związku z tym, przewidzieć w budżecie wspólnotowym kwotę ośmiuset piętnastu milionów euro na sfinansowanie likwidacji elektrowni jądrowej Ignalina, na okres od 2007 do 2013 r.

Pomoc finansowa może być dalej udostępniana jako wkład Wspólnoty do Międzynarodowego Funduszu Wspierania Likwidacji Elektrowni Ignalina, zarządzanego przez Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju.

Program Ignalina obejmuje również środki przeznaczone do udzielania pomocy pracownikom elektrowni jądrowej przy utrzymywaniu wysokiego poziomu bezpieczeństwa operacyjnego w elektrowni jądrowej Ignalina podczas okresu poprzedzającego zamknięcie i podczas likwidacji reaktorów.

Wśród zadań Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju znajduje się zarządzanie środkami publicznymi przyznanymi na programy likwidacji instalacji jądrowych, a także monitorowanie zarządzania finansowego tymi programami w celu optymalizacji użytkowania funduszy publicznych. Ponadto, Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju wykonuje zadania budżetowe, które zostaną mu powierzone przez Komisję, zgodnie z przepisami art. 53 ustęp 7 rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 z 25 czerwca 2002 r. w sprawie regulaminu finansowego obowiązującego przy budżecie Wspólnoty Europejskiej[5].

Likwidacja elektrowni jądrowej Ignalina przeprowadzona zostanie zgodnie z ustawodawstwem w dziedzinie środowiska, w szczególności z dyrektywą Rady 85/337/EWG w sprawie oceny skutków niektórych publicznych i prywatnych przedsięwzięć dla środowiska.

Kwota odniesienia finansowego, w znaczeniu punktu 34 porozumienia międzyinstytucjonalnego z 6 maja 1999 r. między Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej i poprawy procedury budżetowej znajduje się w niniejszym regulaminie na cały okres trwania programu, przy czym nie narusza to kompetencji władzy budżetowej, określonych Traktatem.

PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

Artykuł 1

Niniejsze rozporządzenie określa przepisy wykonawcze na okres 2007-2013 protokołu nr 4, dotyczącego elektrowni jądrowej Ignalina, do Aktu dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji.

Przepisy te zapewnią, zgodnie z artykułem 3 protokołu nr 4, nieprzerwaną kontynuację i przedłużenie „Programu Ignalina”.

Artykuł 2

Program Ignalina dotyczy w szczególności środków wspierających likwidację elektrowni jądrowej Ignalina, środków mających na celu rewitalizację środowiska z poszanowaniem dorobku oraz modernizacji konwencjonalnych zdolności produkcyjnych przeznaczonych do zastąpienia zdolności produkcyjnej obu reaktorów elektrowni jądrowej Ignalina, a także innych środków wynikających z decyzji o zamknięciu i likwidacji tej elektrowni, przyczyniających się do niezbędnej restrukturyzacji, rewitalizacji środowiska oraz modernizacji sektorów produkcji, przesyłu i dystrybucji energii na Litwie, a także poprawy bezpieczeństwa dostaw energii i wydajności energetycznej w tym państwie.

Program Ignalina obejmuje także środki przeznaczone na pomoc pracownikom elektrowni w celu utrzymania wysokiego poziomu bezpieczeństwa operacyjnego w elektrowni jądrowej Ignalina podczas okresu poprzedzającego zamknięcie i podczas likwidacji reaktorów.

Artykuł 3

Kwota finansowa niezbędna dla wdrożenia działań określonych w art. 2, dla okresu od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2013 r. wynosi 815 milionów euro.

Środki na dany rok przyznawane są przez władze budżetowe w granicach perspektywy finansowej.

Kwota środków przyznanych na program Ignalina będzie mogła zostać skorygowana podczas okresu od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2013 r. w celu uwzględnienia postępów odnotowanych we wdrażaniu programu i zapewnienia, że planowanie i przyznawanie środków oparte jest na rzeczywistych potrzebach finansowych i możliwościach ich wykorzystania.

Artykuł 4

Dla niektórych środków wkład określony w ramach programu Ignalina może wynieść 100 % całkowitych wydatków. Należy podjąć wszelkie wysiłki w celu, z jednej strony, kontynuowania praktyki współfinansowania ustanowionej w ramach wsparcia przedakcesyjnego i wsparcia udzielonego w okresie 2004-2006 w kwestiach dotyczących działań likwidacyjnych podejmowanych przez Litwę oraz, z drugiej strony, w razie potrzeby, w celu przyciągania innych źródeł współfinansowania.

Artykuł 5

Wsparcie na mocy programu Ignalina, określone w art. 2 pierwszy akapit może być udostępniane jako wkład Wspólnoty do Międzynarodowego Funduszu Wspierania Likwidacji Elektrowni Ignalina, zarządzanego przez Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju.

Wsparcie na mocy programu Ignalina obejmuje również środki przeznaczone do udzielania pomocy pracownikom elektrowni jądrowej przy utrzymywaniu wysokiego poziomu bezpieczeństwa operacyjnego w elektrowni jądrowej Ignalina podczas okresu poprzedzającego zamknięcie i podczas likwidacji reaktorów.

Artykuł 6

Pomoc publiczna pochodząca ze źródeł krajowych, wspólnotowych i międzynarodowych:

przeznaczona na rewaloryzację środowiska przy poszanowaniu dorobku i na środki modernizacji elektrociepłowni Elektrenai na Litwie, o podstawowym znaczeniu dla realizacji celów zamiany zdolności produkcyjnej obu reaktorów jądrowych elektrowni Ignalina; przeznaczona na likwidację elektrowni jądrowej Ignalina

musi być dostosowana do zasad rynku wewnętrznego, zgodnie z ich określeniem w Traktacie WE.

Środki pomocy publicznej pochodzące ze źródeł krajowych, wspólnotowych i międzynarodowych, przeznaczone na wsparcie wysiłków podejmowanych przez Litwę, by stawić czoła skutkom zamknięcia i likwidacji elektrowni jądrowej Ignalina mogą, kolejno, być uznawane za zgodne z Traktatem WE, z zasadami rynku wewnętrznego, a w szczególności z pomocą publiczną przeznaczoną na poprawę bezpieczeństwa dostaw energetycznych.

Artykuł 7

Bez uszczerbku dla przepisów art. 1 protokołu nr 4 do Aktu Przystąpienia, klauzula o podjęciu środków ochronnych, o której mowa w art. 37 tegoż Aktu Przystąpienia, obowiązuje do 31 grudnia 2012 r., jeżeli zaopatrzenie w energię na Litwie uległoby zakłóceniu.

Artykuł 8

Komisja albo bezpośrednio za pośrednictwem swoich urzędników, albo za pośrednictwem jakiejkolwiek innej odpowiedniej instytucji zewnętrznej, którą wybierze, ma prawo do wykonania audytu dotyczącego wykorzystania subwencji. Audyty te mogą być wykonywane w ciągu całego czasu trwania umowy, a także podczas pięcioletniego okresu licząc od daty wypłacenia salda subwencji. W razie potrzeby, wyniki tych audytów mogą prowadzić do decyzji o zwrocie ze strony Komisji.

Pracownicy Komisji oraz osoby trzecie upoważnione przez Komisję mają właściwy dostęp, w szczególności do biur beneficjenta, a także do wszelkich niezbędnych informacji, w tym do informacji w formacie elektronicznym, by odpowiednio wykonać te audyty.

Trybunał Obrachunkowy posiada takie same prawa, w szczególności prawa dostępu, jak Komisja.

Ponadto, w celu ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich przed oszustwami i innymi nieprawidłowościami, Europejski Urząd do spraw Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) upoważniony jest do dokonywania kontroli i weryfikacji na miejscu, w ramach niniejszego programu, zgodnie z rozporządzeniem Rady (EURATOM, WE) nr 2185/96[6].

Dla działań wspólnotowych finansowanych na mocy niniejszego rozporządzenia pojęcie nieprawidłowości, o którym mowa w art. 1 ustęp 2 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 2988/95 rozumiane jest jako wszelkie naruszenie przepisu prawa wspólnotowego lub jakakolwiek nieznajomość zobowiązania umownego wynikająca z czynności lub zaniechania przez podmiot gospodarczy, którego skutkiem jest lub mogłoby być działanie na szkodę budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich, budżetów przez nie zarządzanych poprzez nienależny wydatek, czy też budżetów zarządzanych przez inne organizacje międzynarodowe na rzecz Wspólnot.

Umowy między Wspólnotą a Europejskim Bankiem Odbudowy i Rozwoju w sprawie udostępnienia środków wspólnotowych Międzynarodowemu Funduszowi Wspierania Likwidacji Elektrowni Ignalina, określają właściwe przepisy w celu ochrony interesów finansowych Wspólnoty przed oszustwem, korupcją i innymi nieprawidłowościami oraz w celu umożliwienia Komisji, Urzędowi OLAF i Trybunałowi Obrachunkowemu wykonywania kontroli na miejscu.

Artykuł 9

Komisja zapewnia wprowadzenie w życie niniejszego rozporządzenia i sporządza systematyczne sprawozdania dla Parlamentu Europejskiego i Rady. Dokona również oceny w połowie okresu, zgodnie z artykułem 3.

Artykuł 10

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po dniu jego opublikowania w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich .

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich Państwach Członkowskich.

Sporządzono w Brukseli, dnia […]

W imieniu Rady

Przewodniczący

[…]

FICHE FINANCIÈRE LÉGISLATIVE

+++++ TABLE +++++

1. LIGNE(S) BUDGÉTAIRE(S) + INTITULÉ(S)

La ligne utilisée pour les années 2004-2006 est la suivante : 060505 sûreté nucléaire -mesures transitoires (démantèlement). Elle est destinée à financer les fonds de démantèlement de la centrale nucléaire d’Ignalina/Lituanie.

Selon la Communication adoptée le 14 juillet 2004[7],« Dans le cadre des traités d'adhésion, des obligations légales ont été introduites ou sont en cours de négociation, concernant la charge financière exceptionnelle que représente le démantèlement de certaines installations nucléaires. L'Union européenne s’engage à apporter une aide financière additionnelle adéquate aux efforts de démantèlement après 2006. Une ligne budgétaire spécifique serait créée sous la Rubrique 1A[8] .

2. DONNÉES CHIFFRÉES GLOBALES

2.1 Enveloppe totale de l’action (partie B ): 815 millions d'euros en CE

2.2 Période d’application:

(2007 – 2013)

2.3 Estimation globale pluriannuelle des dépenses:

a) Échéancier crédits d'engagement/crédits de paiement (intervention financière) (cf. point 6.1.1)

Millions d'euros ( à la 3 e décimale)

€ million

+++++ TABLE +++++

4. BASE JURIDIQUE

Le protocole n° 4 à l’Acte d’accession , en son article 3 alinéa 2, dispose que « Les modalités de mise en œuvre du programme Ignalina, une fois prorogé, sont arrêtées conformément à la procédure prévue à l’article 56 de l’Acte d’adhésion… ». Cet article dispose que sauf s’il en est disposé autrement, le Conseil, statuant à la majorité qualifiée sur proposition de la Commission, arrête les mesures nécessaires pour mettre en œuvre, en l’espèce, la contribution financière pour le démantèlement d’Ignalina. Le protocole n° 4 prévoit donc une base juridique spécifique.

5. DESCRIPTION ET JUSTIFICATION

5.1 Nécessité d'une intervention communautaire [9]

5.1.1 Objectifs poursuivis

Dans le cadre des négociations d’adhésion, la Lituanie s’est engagée à fermer l’unité 1 de la centrale nucléaire d’Ignalina avant 2005 et l’unité 2 le 31 décembre 2009 au plus tard. Ces engagements de fermeture ont été repris dans le cadre du protocole n° 4 à l’Acte relatif aux conditions d’adhésion à l’Union européenne de la République tchèque, de l’Estonie, de Chypre, de la Lettonie, de la Lituanie, de la Hongrie, de Malte, de la Pologne, de la Slovénie et de la Slovaquie.

Il convient de rappeler que ce protocole prévoit, entre autre, la poursuite sans interruption et la prorogation d’un soutien communautaire dans le cadre du « Programme Ignalina » la continuation d’un soutien communautaire au démantèlement y compris pour la période des prochaines perspectives financières. Le soutien couvre le processus de démantèlement ainsi que ses conséquences non nucléaires.

L’étude qui a été financée dans le cadre de PHARE, réalisée par un consortium NIS/SGN/SKB et confirmée par d’autres études internationales, a estimé le coût du démantèlement des unités 1 et 2 de la centrale d’Ignalina, de type RBMK 1500, à environ 1 milliard d’euros (valeur 2000) pour l’ensemble des opérations, incluant le traitement des déchets, exemption faite du stockage définitif des combustibles usés. Il convient de noter que les autorités lituaniennes ont toujours présenté des évaluations plus élevées. Les coûts non nucléaires (par exemple le remplacement des capacités de production ; les mesures liées à la sécurité d’approvisionnement) découlant du démantèlement doivent être rajoutés.

Compte tenu de l’importance des sommes nécessaires au démantèlement de ces installations, l’Union européenne a également accepté que pour la période couverte par les prochaines perspectives financières l’ensemble des crédits soit adéquat[10], la programmation des ressources devant être fondée sur les besoins de financement et les capacités d’absorption réelles.

5.1.2 Dispositions prises relevant de l’évaluation ex ante

Il n’y a pas d’évaluation ex-ante car il s’agit d’une action découlant des négociations d’adhésion. Cette proposition ne porte pas sur la nécessité de démanteler ces installations mais sur la poursuite de son financement. Il a toujours entendu que le démantèlement était une action de longue durée et coûteuse.

5.1.3 Valeur ajoutée communautaire

Le financement du démantèlement des installations nucléaires faisant l’objet d’engagements de fermeture anticipée a occupé une place très importante dans le cadre des discussions d’élargissement de l’Union européenne. Les états concernés ont accepté de fermer certains réacteurs. L’Union européenne, pour sa part, a témoigné de sa solidarité à leur égard en leur octroyant une assistance financière afin d’accompagner le démantèlement. L’Union a déjà honoré ses engagements dans le cadre de la période 2004-2006. Il est désormais nécessaire, conformément à ce que prévoit l’Acte d’adhésion, de mettre en place les instruments nécessaires lui permettant de remplir ses obligations dans le cadre des prochaines perspectives financières pour la période 2007-2013.

5.2 Actions envisagées et modalités de l'intervention budgétaire

Les crédits affectés au programme Ignalina serviront à couvrir différentes mesures visées à l’article 2, paragraphes 3 et 4 du Protocole n° 4 du traité d’adhésion.

La priorité sera donnée aux travaux de déclassement proprement dits, de manière à assurer un haut niveau de sûreté nucléaire, aux mesures de modernisation des capacités conventionnelles de production d’énergie, à l’amélioration de la sécurité de l’approvisionnement énergétique par l’interconnexion avec les réseaux transeuropéens et aux mesures destinées à aider le personnel de la centrale à maintenir un niveau élevé de sûreté opérationnelle dans la centrale au cours de la période précédant la fermeture et pendant le déclassement des réacteurs.

5.3 Modalités de mise en œuvre

Les crédits correspondants aux actions envisagées sous le point 5.2, à l’exception des mesures destinées à aider le personnel de la centrale à maintenir un niveau élevé de sûreté opérationnelle dans la centrale, pourront être mis à disposition en tant que contribution de la Communauté au Fonds international d’appui au démantèlement administré par la Banque européenne pour la reconstruction et le développement (BERD).

Les mesures destinées à aider le personnel de la centrale seront gérées par la Commission.

6. INCIDENCE FINANCIÈRE

6.1 Incidence financière totale sur la partie B (pour toute la période de programmation)

(Le mode de calcul des montants totaux présentés dans le tableau ci-après doit être expliqué par la ventilation dans le tableau 6.2. )

6.1.1 Intervention financière

Crédits d'engagement en millions d'euros (à la 3 e décimale)

+++++ TABLE +++++

Le besoin total en ressources humaines s’élève à 2,5 fonctionnaires. Actuellement, 0,75 fonctionnaire est en place.

7.2 Incidence financière globale des ressources humaines

+++++ TABLE +++++

Les montants correspondent aux dépenses totales pour 12 mois.

7.3 Autres dépenses de fonctionnement découlant de l’action

+++++ TABLE +++++

Les montants correspondent aux dépenses totales de l’action pour 12 mois.

(1) Préciser le type de comité ainsi que le groupe auquel il appartient.

+++++ TABLE +++++

(Dans l’estimation des ressources humaines et administratives nécessaires pour l’action, les DG/services devront tenir compte des décisions arrêtées par la Commission lors du débat d’orientation et de l’approbation de l’avant-projet de budget (APB). Ceci signifie que les DG devront indiquer que les ressources humaines peuvent être couvertes à l’intérieur de la préallocation indicative prévue lors de l’adoption de l’APB.

Dans des cas exceptionnels où les actions visées n’étaient pas prévisibles lors de la préparation de l’APB, la Commission devra être saisie afin de décider si la mise en œuvre de l’action proposée peut être acceptée et selon quelles modalités (à travers une modification de la préallocation indicative, une opération ad hoc de redéploiement, un budget rectificatif et supplémentaire ou une lettre rectificative au projet de budget.)

Les besoins en ressources humaines et administratives seront couverts à l'intérieur de la dotation allouée à la DG gestionnaire dans le cadre de la procédure d'allocation annuelle.

8. SUIVI ET ÉVALUATION

8.1 Système de suivi

Les indicateurs de suivi feront intervenir en particulier :

- La fermeture effective dans les délais prévus des réacteurs concernés i.e Ignalina 1 pour le 31/12/2004, Ignalina 2 pour le 31/12/2009

- Disponibilité des propositions annuelles de financement sur la base de rapports d’avancement

- Elaboration des accords de subvention avec la BERD

- Elaboration des accords détaillés avec des estimations de coûts

- Reporting régulier

8.2 Modalités et périodicité de l’évaluation prévue

La Commission fera régulièrement rapport au Parlement européen et au Conseil ; en outre elle procédera à une évaluation à mi parcours et en 2013.

9. MESURES ANTIFRAUDE

Comme prévu à l’article 8, la Commission, soit directement par l’intermédiaire de ses agents soit par l’intermédiaire de tout autre organisme externe qualifié de son choix, a le droit d’effectuer un audit sur l’utilisation qui est faite de la subvention. Ces audits peuvent se faire pendant toute la durée du contrat ainsi que pendant une période de cinq ans à compter de la date de paiement du solde de la subvention. Le cas échéant, les résultats de ces audits pourront conduire à des décisions de recouvrement de la part de la Commission.

Le personnel de la Commission ainsi que les personnes extérieures mandatées par la Commission ont un accès approprié, en particulier aux bureaux du bénéficiaire, ainsi qu’à toutes les informations nécessaires, y compris sous format électronique, pour mener à bien ces audits.

La Cour des Comptes dispose des mêmes droits, notamment le droit d’accès, que la Commission.

En outre, afin de protéger les intérêts financiers des Communautés européennes contre les fraudes et autres irrégularités, l’Office européen de Lutte Anti-Fraude (OLAF) est autorisée à effectuer des contrôles et vérifications sur place dans le cadre du présent programme, conformément au règlement (EURATOM, CE) n° 2185/96 du Conseil[12].

Pour les actions communautaires financées par le présent règlement, la notion d’irrégularité visée à l’article 1 paragraphe 2 du règlement (CE, Euratom) n° 2988/95 s’entend comme toute violation d’une disposition du droit communautaire ou toute méconnaissance d’une obligation contractuelle résultant d’un acte ou d’une omission par un opérateur économique qui a ou aurait pour effet de porter préjudice au budget général des communautés européennes, à des budgets gérés par celles-ci par une dépense indue, ou encore à des budgets gérés par d’autres organisations internationales pour le compte des Communautés.

Les accords entre la Communauté et la Banque européenne pour la reconstruction et le développement relatif à la mise à disposition des fonds communautaires au Fond international d’appui au démantèlement, prévoient des dispositions appropriées afin de protéger les intérêts financiers de la Communauté contre la fraude, la corruption et les autres irrégularités et de permettre à la Commission, l’OLAF et la Cour des Comptes d’effectuer des contrôles sur place.

2004/0221 (CNS)

Projekt

ROZPORZĄDZENIA RADY

w sprawie wdrożenia protokołu nr 9 dołączonego do Aktu dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji, w sprawie elektrowni jądrowej Bohunice V1 na Słowacji

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Energii Atomowej, w szczególności jej art. 203,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE, Euratom) 1605/2002 z 25 czerwca 2002 r. w sprawie regulaminu finansowego obowiązującego w budżecie ogólnym Wspólnot Europejskich, w szczególności jego art. 110 [ ],

uwzględniając rozporządzenie Komisji (WE, Euratom) nr 2342/2002 z 23 grudnia 2002 r. określające przepisy wykonawcze rozporządzenia Rady (WE, Euratom) 1605/2002 z 25 czerwca 2002 r. w sprawie regulaminu finansowego obowiązującego w budżecie ogólnym Wspólnot Europejskich[13], w szczególności jego art. 166,

uwzględniając projekt Komisji[14],

a także mając na uwadze, co następuje:

Słowacja zobowiązała się do zamknięcia jednostki 1 i jednostki 2 elektrowni jądrowej Bohunice V1 kolejno najdalej do 31 grudnia 2006 r. i do 31 grudnia 2008 r. Unia poinformowała o swojej woli kontynuacji udzielania wsparcia finansowego do roku 2006 jako przedłużenia pomocy przedakcesyjnej określonej na mocy programu PHARE w celu uczestniczenia w wysiłkach likwidacji, podejmowanych przez Słowację.

Protokół nr 9 do Aktu Przystąpienia dotyczący warunków przystąpienia do Unii Europejskiej Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji dotyczy jednostek 1 i 2 elektrowni jądrowej Bohunice V1 na Słowacji. Protokół ten przytacza zobowiązanie Słowacji do zamknięcia elektrowni jądrowej Bohunice V1 i wprowadza, w tym celu, program pomocy z budżetem 90 milionów euro na okres 2004-2006.

Unia Europejska uznała również w protokole, że likwidacja elektrowni jądrowej Bohunice V1 powinna być kontynuowana po obecnej perspektywie finansowej oraz że wysiłek ten stanowi dla Słowacji istotne obciążenie finansowe. Decyzje, które zostaną podjęte w kwestii kontynuowania pomocy Unii w tej sprawie po roku 2006 będą uwzględniały tę sytuację.

Międzynarodowe Fundusze Wspierania Likwidacji Elektrowni Jądrowych administrowane przez Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju zostały wprowadzone kilka lat temu. Wspólnota, w szczególności za pośrednictwem programu PHARE, ma w nich największy wkład.

Należy w związku z tym przewidzieć w budżecie wspólnotowym kwotę dwustu trzydziestu siedmiu milionów euro na finansowanie likwidacji elektrowni jądrowej Bohunice V1 podczas okresu od 2007 do 2013 r.

Finansowanie może być udostępniane jako wkład Wspólnoty do Międzynarodowego Funduszu Wspierania Likwidacji Elektrowni Bohunice, zarządzanego przez Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju.

Wśród zadań Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju znajduje się zarządzanie środkami publicznymi przyznanymi na programy likwidacji instalacji jądrowych, a także monitorowanie zarządzania finansowego tymi programami w celu optymalizacji użytkowania funduszy publicznych. Ponadto, Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju wykonuje zadania budżetowe, które zostaną mu powierzone przez Komisję, zgodnie z przepisami art. 53 ustęp 7 rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 z 25 czerwca 2002 r. w sprawie regulaminu finansowego obowiązującego przy budżecie Wspólnoty Europejskiej[15].

Likwidacja elektrowni jądrowej Bohunice V1 przeprowadzona zostanie zgodnie z ustawodawstwem w dziedzinie środowiska, w szczególności z dyrektywą Rady 85/337/EWG w sprawie oceny skutków niektórych publicznych i prywatnych przedsięwzięć dla środowiska.

Kwota odniesienia finansowego, w znaczeniu punktu 34 porozumienia międzyinstytucjonalnego z 6 maja 1999 r. między Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej i poprawy procedury budżetowej znajduje się w niniejszym regulaminie na cały okres trwania programu, przy czym nie narusza to kompetencji władzy budżetowej, określonych Traktatem.

PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

Artykuł 1

Niniejsze rozporządzenie określa program ustalający przepisy wykonawcze dotyczące wkładu finansowego Wspólnoty przewidzianego w protokole nr 9 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji.

Artykuł 2

Wkład wspólnotowy przyznany programowi na mocy niniejszego rozporządzenia przyznawany jest w celu wspierania finansowego środków związanych z likwidacją elektrowni jądrowej Bohunice V1, środków mających na celu rewitalizację środowiska z poszanowaniem dorobku oraz modernizację konwencjonalnych zdolności produkcyjnych przeznaczonych do zastąpienia zdolności produkcyjnej obu reaktorów elektrowni jądrowej Bohunice V1, a także innych środków wynikających z decyzji o zamknięciu i likwidacji tej elektrowni, przyczyniających się do niezbędnej restrukturyzacji, rewitalizacji środowiska oraz modernizacji sektorów produkcji, przesyłu i dystrybucji energii na Słowacji, a także poprawy bezpieczeństwa dostaw energii i wydajności energetycznej w tym państwie.

Artykuł 3

Kwota finansowa niezbędna dla wdrożenia działań określonych w art. 2 dla okresu od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2013 r. wynosi 237 milionów euro.

Środki na dany rok przyznawane są przez władze budżetowe w granicach perspektywy finansowej.

Kwota przyznanych środków będzie mogła zostać skorygowana podczas okresu od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2013 r. w celu uwzględnienia postępów odnotowanych we wdrażaniu programu i zapewnienia, że planowanie i przyznawanie środków oparte jest na rzeczywistych potrzebach finansowych i możliwościach ich wykorzystania.

Artykuł 4

Dla niektórych środków określony wkład może wynieść 100 % całkowitych wydatków. Należy podjąć wszelkie wysiłki w celu, z jednej strony, kontynuowania praktyki współfinansowania ustanowionej w ramach wsparcia przedakcesyjnego i wsparcia udzielonego w okresie 2004-2006, w kwestiach dotyczących działań likwidacyjnych podejmowanych przez Słowację oraz, z drugiej strony, w razie potrzeby, w celu przyciągania innych źródeł współfinansowania.

Artykuł 5

Wsparcie finansowe z tytułu programu Bohunice może być udostępniane jako wkład Wspólnoty do Międzynarodowego Funduszu Wspierania Likwidacji Elektrowni Bohunice, zarządzanego przez Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju.

Artykuł 6

Komisja albo bezpośrednio za pośrednictwem swoich urzędników, albo za pośrednictwem jakiejkolwiek innej odpowiedniej instytucji zewnętrznej, którą wybierze, ma prawo do wykonania audytu dotyczącego wykorzystania subwencji. Audyty te mogą być wykonywane w ciągu całego czasu trwania umowy, a także podczas pięcioletniego okresu licząc od daty wypłacenia salda subwencji. W razie potrzeby, wyniki tych audytów mogą prowadzić do decyzji o zwrocie ze strony Komisji.

Pracownicy Komisji oraz osoby trzecie upoważnione przez Komisję mają właściwy dostęp, w szczególności do biur beneficjenta, a także do wszelkich niezbędnych informacji, w tym do informacji w formacie elektronicznym, by odpowiednio wykonać te audyty.

Trybunał Obrachunkowy posiada takie same prawa, w szczególności prawa dostępu, jak Komisja.

Ponadto, w celu ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich przed oszustwami i innymi nieprawidłowościami, Europejski Urząd do spraw Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) upoważniony jest do dokonywania kontroli i weryfikacji na miejscu, w ramach niniejszego programu, zgodnie z rozporządzeniem Rady (EURATOM, WE) nr 2185/96[16].

Dla działań wspólnotowych finansowanych na mocy niniejszego rozporządzenia pojęcie nieprawidłowości, o którym mowa w art. 1 ustęp 2 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 2988/95 rozumiane jest jako wszelkie naruszenie przepisu prawa wspólnotowego lub jakakolwiek nieznajomość zobowiązania umownego wynikająca z czynności lub zaniechania przez podmiot gospodarczy, którego skutkiem jest lub mogłoby być działanie na szkodę budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich, budżetów przez nie zarządzanych poprzez nienależny wydatek, czy też budżetów zarządzanych przez inne organizacje międzynarodowe na rzecz Wspólnot.

Umowy między Wspólnotą a Europejskim Bankiem Odbudowy i Rozwoju w sprawie udostępnienia środków wspólnotowych Międzynarodowemu Funduszowi Wspierania Likwidacji Elektrowni Bohunice określają właściwe przepisy w celu ochrony interesów finansowych Wspólnoty przed oszustwem, korupcją i innymi nieprawidłowościami oraz w celu umożliwienia Komisji, Urzędowi OLAF i Trybunałowi Obrachunkowemu wykonywania kontroli na miejscu.

Artykuł 7

Komisja zapewnia wprowadzenie w życie niniejszego rozporządzenia i sporządza systematyczne sprawozdania dla Parlamentu Europejskiego i Rady. Dokona również oceny w połowie okresu, zgodnie z artykułem 3.

Artykuł 8

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po dniu jego opublikowania w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich .

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich Państwach Członkowskich.

Sporządzono w Brukseli, dnia […]

W imieniu Rady

Przewodniczący

[…]

FICHE FINANCIÈRE LÉGISLATIVE

+++++ TABLE +++++

1. LIGNE(S) BUDGÉTAIRE(S) + INTITULÉ(S)

La ligne utilisée pour les années 2004-2006 est la suivante : 060505 sûreté nucléaire -mesures transitoires (démantèlement). Elle est destinée à financer les fonds de démantèlement de la centrale nucléaire de Bohunice/Slovaquie.

Selon la Communication adoptée le 14 juillet 2004[17],« Dans le cadre des traités d'adhésion, des obligations légales ont été introduites ou sont en cours de négociation, concernant la charge financière exceptionnelle que représente le démantèlement de certaines installations nucléaires. L'Union européenne s’engage à apporter une aide financière additionnelle adéquate aux efforts de démantèlement après 2006. Une ligne budgétaire spécifique serait créée sous la Rubrique 1A[18] .

2. DONNÉES CHIFFRÉES GLOBALES

2.1 Enveloppe totale de l’action (partie B): 237 millions d'euros en CE

2.2 Période d’application:

(2007 – 2013)

2.3 Estimation globale pluriannuelle des dépenses:

a) Échéancier crédits d'engagement/crédits de paiement (intervention financière) (cf. point 6.1.1)

Millions d'euros ( à la 3 e décimale)

€ million

+++++ TABLE +++++

4. BASE JURIDIQUE

Le protocole n° 9 à l’Acte d’adhésion ne fait référence qu’au Programme Phare qui expirera et ne peut donc pas couvrir la période au-delà de 2006. Ce protocole prévoit la nécessité de continuer le financement au-delà de 2006 sans pour autant à l’instar de la Lituanie prévoir une base juridique spécifique. L’Acte d’adhésion et le protocole n°9 ne peuvent pas constituer une base juridique appropriée pour mettre en place un financement dans le cadre des prochaines perspectives financières. Dans ces conditions, il apparaît que seul l’article 203 du traité Euratom puisse constituer une base juridique appropriée. Cet article dispose que « Si une action de la Communauté apparaît nécessaire pour réaliser l’un des objets de la Communauté, sans que le présent traité ait prévu les pouvoirs d’action requis à cet effet, le Conseil, statuant à l’unanimité sur proposition de la Commission et après consultation du Parlement européen, prend les dispositions appropriées.»

5. DESCRIPTION ET JUSTIFICATION

5.1 Nécessité d'une intervention communautaire [19]

5.1.1 Objectifs poursuivis

La Slovaquie s’est engagée à fermer l’unité 1 de la centrale de Bohunice le 31 décembre 2006 au plus tard et l’unité 2 le 31 décembre 2008 au plus tard. Le coût du démantèlement de ces deux unités (communément appelées Bohunice V1, réacteurs de type VVER 440/230) est évalué à 750 millions d’euros (valeur 2000) y compris le stockage définitif des combustibles usés. Il est important de souligner que les autorités slovaques se sont engagées à compléter les besoins financiers du démantèlement.

5.1.2 Dispositions prises relevant de l’évaluation ex ante

Il n’y a pas d’évaluation ex-ante car il s’agit d’une action découlant des négociations d’adhésion. Cette proposition ne porte pas sur la nécessité de démanteler ces installations mais sur la poursuite de son financement. Il a toujours entendu que le démantèlement était une action de longue durée et coûteuse.

5.1.3 Valeur ajoutée communautaire

Le financement du démantèlement des installations nucléaires faisant l’objet d’engagements de fermeture anticipée a occupé une place très importante dans le cadre des discussions d’élargissement de l’Union européenne. Les états concernés ont accepté de fermer certains réacteurs. L’Union européenne, pour sa part, a témoigné de sa solidarité à leur égard en leur octroyant une assistance financière afin d’accompagner le démantèlement. L’Union a déjà honoré ses engagements dans le cadre de la période 2004-2006. Il est désormais nécessaire, conformément à ce que prévoit l’Acte d’adhésion, de mettre en place les instruments nécessaires lui permettant de remplir ses obligations dans le cadre des prochaines perspectives financières pour la période 2007-2013.

5.2 Actions envisagées et modalités de l'intervention budgétaire

La contribution communautaire allouée par le présent règlement est octroyée dans le but de co-financer des mesures de soutien au démantèlement de la centrale nucléaire de Bohunice V1, des mesures en faveur de la réhabilitation de l’environnement dans le respect de l’acquis et de la modernisation des capacités conventionnelles de production destinées à remplacer les capacités de production des deux réacteurs de la centrale de Bohunice V1, et d’autres mesures qui découlent de la décision de fermer et de déclasser cette centrale et qui contribuent à l’indispensable restructuration, réhabilitation de l’environnement et modernisation des secteurs de la production, de la transmission et de la distribution d’énergie en Slovaquie, ainsi qu’à l’amélioration de la sécurité de l’approvisionnement et de l’efficacité énergétique dans le pays.

5.3 Modalités de mise en œuvre

L’assistance financière pourra être mise à disposition en tant que contribution de la Communauté au Fond international d’appui au démantèlement de Bohunice, administré par la Banque européenne pour la reconstruction et le développement.

6. INCIDENCE FINANCIÈRE

6.1 Incidence financière totale sur la partie B (pour toute la période de programmation)

(Le mode de calcul des montants totaux présentés dans le tableau ci-après doit être expliqué par la ventilation dans le tableau 6.2. )

6.1.1 Intervention financière

Crédits d'engagement en millions d'euros (à la 3 e décimale)

+++++ TABLE +++++

Le besoin total en ressources humaines s’élève à 2,5 fonctionnaires. Actuellement, 0,75 fonctionnaire est en place.

7.2 Incidence financière globale des ressources humaines

+++++ TABLE +++++

Les montants correspondent aux dépenses totales pour 12 mois.

7.3 Autres dépenses de fonctionnement découlant de l’action

+++++ TABLE +++++

Les montants correspondent aux dépenses totales de l’action pour 12 mois.

(1) Préciser le type de comité ainsi que le groupe auquel il appartient.

+++++ TABLE +++++

(Dans l’estimation des ressources humaines et administratives nécessaires pour l’action, les DG/services devront tenir compte des décisions arrêtées par la Commission lors du débat d’orientation et de l’approbation de l’avant-projet de budget (APB). Ceci signifie que les DG devront indiquer que les ressources humaines peuvent être couvertes à l’intérieur de la préallocation indicative prévue lors de l’adoption de l’APB.

Dans des cas exceptionnels où les actions visées n’étaient pas prévisibles lors de la préparation de l’APB, la Commission devra être saisie afin de décider si la mise en œuvre de l’action proposée peut être acceptée et selon quelles modalités (à travers une modification de la préallocation indicative, une opération ad hoc de redéploiement, un budget rectificatif et supplémentaire ou une lettre rectificative au projet de budget.)

Les besoins en ressources humaines et administratives seront couverts à l'intérieur de la dotation allouée à la DG gestionnaire dans le cadre de la procédure d'allocation annuelle.

8. SUIVI ET ÉVALUATION

8.1 Système de suivi

Les indicateurs de suivi feront intervenir en particulier :

- La fermeture effective dans les délais prévus des réacteurs concernés i.e Bohunice 1 pour le 31/12/2006, Bohunice 2 pour le 31/12/2008

- Disponibilité des propositions annuelles de financement sur la base de rapports d’avancement

- Elaboration des accords de subvention avec la BERD

- Elaboration des accords détaillés avec des estimations de coûts

- Reporting régulier

8.2 Modalités et périodicité de l’évaluation prévue

La Commission fera régulièrement rapport au Parlement européen et au Conseil ; en outre elle procédera à une évaluation à mi parcours et en 2013.

9. MESURES ANTIFRAUDE

Comme prévu à l’article 8, la Commission, soit directement par l’intermédiaire de ses agents soit par l’intermédiaire de tout autre organisme externe qualifié de son choix, a le droit d’effectuer un audit sur l’utilisation qui est faite de la subvention. Ces audits peuvent se faire pendant toute la durée du contrat ainsi que pendant une période de cinq ans à compter de la date de paiement du solde de la subvention. Le cas échéant, les résultats de ces audits pourront conduire à des décisions de recouvrement de la part de la Commission.

Le personnel de la Commission ainsi que les personnes extérieures mandatées par la Commission ont un accès approprié, en particulier aux bureaux du bénéficiaire, ainsi qu’à toutes les informations nécessaires, y compris sous format électronique, pour mener à bien ces audits.

La Cour des Comptes dispose des mêmes droits, notamment le droit d’accès, que la Commission.

En outre, afin de protéger les intérêts financiers des Communautés européennes contre les fraudes et autres irrégularités, l’Office européen de Lutte Anti-Fraude (OLAF) est autorisée à effectuer des contrôles et vérifications sur place dans le cadre du présent programme, conformément au règlement (EURATOM, CE) n° 2185/96 du Conseil[21].

Pour les actions communautaires financées par le présent règlement, la notion d’irrégularité visée à l’article 1 paragraphe 2 du règlement (CE, Euratom) n° 2988/95 s’entend comme toute violation d’une disposition du droit communautaire ou toute méconnaissance d’une obligation contractuelle résultant d’un acte ou d’une omission par un opérateur économique qui a ou aurait pour effet de porter préjudice au budget général des communautés européennes, à des budgets gérés par celles-ci par une dépense indue, ou encore à des budgets gérés par d’autres organisations internationales pour le compte des Communautés.

Les accords entre la Communauté et la Banque européenne pour la reconstruction et le développement relatif à la mise à disposition des fonds communautaires au Fond international d’appui au démantèlement, prévoient des dispositions appropriées afin de protéger les intérêts financiers de la Communauté contre la fraude, la corruption et les autres irrégularités et de permettre à la Commission, l’OLAF et la Cour des Comptes d’effectuer des contrôles sur place.

[1] Patrz artykuł 3 akapit 4 protokołu nr 4

[2] COM(2004) 487.

[3] Dz.U. L 357, 31.12.2002, str. 1

[4] Dz.U. […] z […], str. […].

[5] Dz.U. L 248 z 16.9.2002, str. 1

[6] Dz.U. L 292 z 15.11.1996, str. 2.

[7] COM(2004) 487.

[8] Competitiveness for growth and employment : toutes les actions de la DG TREN sont regroupées sous cette rubrique.

[9] Pour plus d'informations, voir le document d'orientation séparé.

[10] voir article 3 alinéa 4 du protocole n° 4.

[11] Pour plus d'informations, voir le document d'orientation séparé.

[12] JO L 292 du 15.11.1996, p. 2.

[13] Dz.U. L 357, 31.12.2002, str. 1

[14] Dz.U. […] z […], str. […].

[15] Dz.U. L 248 z 16.9.2002, str. 1

[16] Dz.U. L 292 z 15.11.1996, str. 2.

[17] COM(2004) 487.

[18] Competitiveness for growth and employment : toutes les actions de la DG TREN sont regroupées sous cette rubrique.

[19] Pour plus d'informations, voir le document d'orientation séparé.

[20] Pour plus d'informations, voir le document d'orientation séparé.

[21] JO L 292 du 15.11.1996, p. 2.