Środek ten zachęciłby do korzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu w celu przyczynienia się do zrównoważonego rozwoju portów i zrównoważonej żeglugi. Jest to zgodne z ambicjami polityki UE. Wprowadzenie energii elektrycznej pobieranej z lądu w europejskich portach jest jednym z proponowanych środków służących osiągnięciu ambitnych celów określonych w Europejskim Zielonym Ładzie.
Środek ten doprowadzi również prawdopodobnie do zmniejszenia emisji CO2 w zakresie, w jakim wytworzenie energii elektrycznej pochodzącej z sieci lądowej wiąże się z niższymi emisjami dwutlenku węgla niż w przypadku energii elektrycznej wytwarzanej poprzez spalanie paliw bunkrowych na statkach, dzięki większej wydajności systemowej i wykorzystaniu innych rodzajów paliwa. W związku z tym władze niderlandzkie podkreśliły, że o ile faktyczne ograniczenie emisji CO2 zależy od jakości wykorzystywanej energii elektrycznej, w niderlandzkim koszyku energii elektrycznej szacowane ograniczenie wyniosłoby między 28 % a 67 %, w zależności od obciążenia generatora, a odsetek ten powinien w przyszłości wzrastać.
Polityka energetyczna
Środek jest zgodny z dyrektywą 2014/94/UE w sprawie rozwoju infrastruktury paliw alternatywnych, która reguluje kwestię instalowania urządzeń do zasilania energią elektryczną z lądu w portach, w których jest na to zapotrzebowanie, a koszty tego rozwiązania nie są nieproporcjonalne do korzyści, w tym korzyści dla środowiska. Uznano to również za cel leżący we wspólnym interesie w związku z przyznaniem pomocy państwa na podstawie art. 107 ust. 1 TFUE.
W tym miejscu należy przypomnieć, że mniejsza konkurencyjność energii elektrycznej pobieranej z lądu wynika z faktu, że alternatywa dla niej, tj. energia elektryczna wytwarzana na pokładzie statku zacumowanego w porcie morskim, jest obecnie całkowicie zwolniona z podatku: z podatku zwolnione są nie tylko paliwa bunkrowe spalane w celu wytworzenia energii elektrycznej, co odpowiada normalnemu uregulowaniu zgodnie z art. 14 ust. 1 lit. a) dyrektywy 2003/96/WE, ale również energia elektryczna produkowana na pokładzie statków (por. art. 14 ust. 1 lit. c) dyrektywy 2003/96/WE). Chociaż to ostatnie zwolnienie można samo w sobie uznać za trudne do pogodzenia z celami Unii w zakresie ochrony środowiska, to odzwierciedla ono względy praktyczne. W rzeczywistości opodatkowanie energii elektrycznej wytwarzanej na pokładzie statku wymagałoby zadeklarowania przez właściciela statku – często mającego siedzibę w państwie trzecim – lub armatora statku ilości zużytej energii elektrycznej. Ponadto w deklaracji musiałoby być określone, jaka część energii elektrycznej została zużyta na wodach terytorialnych państwa członkowskiego, w którym należny jest podatek. Sporządzanie deklaracji w odniesieniu do każdego państwa członkowskiego, którego wód terytorialnych dotyczy taka sytuacja, wiązałoby się ze znacznym obciążeniem administracyjnym dla właścicieli statków. Analogiczne rozważania dotyczą żeglugi śródlądowej i fakultatywnego opodatkowania zgodnie z art. 15 ust. 1 lit. f) dyrektywy (wdrożonego przez Niderlandy). W tych okolicznościach uzasadnione jest niedyskryminowanie mniej zanieczyszczającej środowisko alternatywy, jaką jest energia elektryczna pobierana z lądu, poprzez upoważnienie Niderlandów do stosowania obniżonej stawki podatku.
Polityka transportowa
Środek ten jest zgodny z zaleceniem Komisji 2006/339/WE w sprawie wspierania pobierania energii elektrycznej z lądu przez statki zacumowane w portach Unii i z komunikatem Komisji „Strategiczne cele i zalecenia w zakresie polityki transportu morskiego UE”.
Rynek wewnętrzny i uczciwa konkurencja
Z punktu widzenia rynku wewnętrznego i uczciwej konkurencji wnioskowany środek jedynie ogranicza istniejące zakłócenia podatkowe między dwoma konkurencyjnymi źródłami energii elektrycznej dla zacumowanych statków, tj. energią elektryczną wytwarzaną na pokładzie statku i energią elektryczną pobieraną z lądu, spowodowane zwolnieniem z podatku od paliw bunkrowych.
Jeśli chodzi o konkurencję między armatorami, należy po pierwsze wspomnieć, że obecnie niewiele statków wykorzystuje energię elektryczną pobieraną z lądu na zasadach handlowych. Istotne zakłócenia konkurencji mogłyby zaistnieć tylko między statkami korzystającymi z wnioskowanego środka w wyniku przejścia na energię elektryczną pobieraną z lądu a innymi, które będą nadal korzystały z energii elektrycznej wytwarzanej na pokładzie statku. Chociaż dokładne prognozy kosztów zasadniczo zależą od zmian cen ropy naftowej, a zatem bardzo trudno je określić, ostatnie dostępne oceny wskazują, że ogólnie w większości przypadków nawet całkowite zwolnienie z podatku nie obniżyłoby kosztów operacyjnych energii elektrycznej pobieranej z lądu do poziomu poniżej kosztów energii elektrycznej wytwarzanej na pokładzie statku, a zatem w żadnym razie nie przyczyniłoby się do znaczącego wzrostu konkurencyjności armatorów statków korzystających z energii elektrycznej pobieranej z lądu w stosunku do armatorów statków korzystających z energii elektrycznej wytwarzanej na pokładzie. W rozpatrywanym przypadku istotne zakłócenie omawianego rodzaju jest tym mniej prawdopodobne, że Niderlandy będą przestrzegać minimalnego poziomu opodatkowania energii elektrycznej do zastosowań gospodarczych, który jest określony w dyrektywie 2003/96/WE.
Ponadto, jak już wspomniano powyżej, operatorzy statków pobierających energię elektryczną z lądu, która podlega opodatkowaniu na minimalnym poziomie przewidzianym w dyrektywie 2003/96/WE, co do zasady nie uzyskują korzyści gospodarczej w stosunku do operatorów, którzy wytwarzają swoją własną energię elektryczną na pokładzie, ponieważ ta energia elektryczna jest zwolniona z opodatkowania. Obniżona stawka na energię elektryczną pobieraną z lądu zmniejszy różnicę w zakresie opodatkowania energii elektrycznej pobieranej z lądu i (mineralnych) produktów energetycznych wykorzystywanych do wytwarzania energii elektrycznej na pokładzie.
Dostawcy energii elektrycznej są objęci podatkiem energetycznym i dopłatą do zrównoważonej energii (Opslag Duurzame Energie, ODE). W deklaracji podatku energetycznego stosują oni bezpośrednio stawkę obniżoną. Bezpośrednimi beneficjentami są operatorzy instalacji dostarczających energię elektryczną do statków zacumowanych w porcie. Oczekuje się, że operatorzy przeniosą całość lub część korzyści finansowych na użytkowników energii elektrycznej pobieranej z lądu, którzy są właścicielami statków śródlądowych i statków morskich. Obecni użytkownicy i ich przedstawiciele będą nalegać, aby władze portowe były zainteresowane uczynieniem energii elektrycznej pobieranej z lądu atrakcyjną finansowo dla użytkowników.
Ponadto dostęp do energii elektrycznej pobieranej z lądu będzie możliwy dla przedmiotowych statków niezależnie od ich bandery, dzięki czemu będzie można uniknąć bardziej korzystnego opodatkowania krajowych podmiotów gospodarczych w porównaniu z ich konkurentami z pozostałych państw członkowskich UE.
Jeśli chodzi o konkurencję między portami, można oczekiwać, że ewentualny wpływ na handel między państwami członkowskimi – który mógłby wyniknąć ze zmiany tras statków ze względu na możliwość skorzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu, na którą nałożona jest obniżona stawka podatku – będzie znikomy. W sytuacji gdy, jak stwierdzono powyżej, jest mało prawdopodobne, że mimo obniżki podatku korzystanie z energii elektrycznej pobieranej z lądu, przynajmniej w perspektywie krótkoterminowej, stanie się bardziej opłacalne niż wytwarzanie jej na pokładzie statku, jest również mało prawdopodobne, że ta obniżka podatku za energię elektryczną pobieraną z lądu w znacznym stopniu zakłóci konkurencję między portami, skłaniając statki do zmiany trasy w zależności od dostępności takiego rozwiązania. Władze niderlandzkie twierdzą, że wybór portów zależy raczej od miejsca przeznaczenia ładunku, a nie od niższych kosztów cumowania wynikających z obniżenia podatku za energię elektryczną pobieraną z lądu.
Okres, w którym, zgodnie z wnioskiem, ma obowiązywać upoważnienie do stosowania obniżonej stawki podatku, chyba że w aktualnych ramach i warunkach nastąpią istotne zmiany, sprawi, że nie jest prawdopodobne, by analiza przeprowadzona w poprzednich akapitach mogła ulec zmianie przed datą wygaśnięcia środka.