Choose the experimental features you want to try

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Document 52020PC0743

Zalecenie DECYZJA RADY upoważniająca do podjęcia rokowań w sprawie umów między Unią Europejską a Algierią, Armenią, Bośnią i Hercegowiną, Egiptem, Izraelem, Jordanią, Libanem, Marokiem, Tunezją i Turcją o współpracy między Agencją Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojustem) a właściwymi organami tych państw trzecich ds. współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych

COM/2020/743 final

Bruksela, dnia 19.11.2020

COM(2020) 743 final

Zalecenie

DECYZJA RADY

upoważniająca do podjęcia rokowań w sprawie umów między Unią Europejską
a Algierią, Armenią, Bośnią i Hercegowiną, Egiptem, Izraelem, Jordanią, Libanem, Marokiem, Tunezją i Turcją o współpracy między Agencją Unii Europejskiej
ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojustem)
a właściwymi organami tych państw trzecich ds. współpracy wymiarów sprawiedliwości
w sprawach karnych


UZASADNIENIE

1.KONTEKST ZALECENIA

W zglobalizowanym świecie, w którym poważna przestępczość i terroryzm mają coraz bardziej międzynarodowy i złożony charakter, organy ścigania i organy sądowe powinny być w pełni przygotowane do współpracy z partnerami zewnętrznymi, aby móc zapewnić bezpieczeństwo swoich obywateli. Eurojust powinien więc mieć możliwość współpracy z organami sądowymi państw trzecich i wymiany danych osobowych z tymi organami w zakresie niezbędnym do realizacji swoich zadań. Dotychczas Eurojust zawarł pozwalające na wymianę danych osobowych umowy o współpracy z Czarnogórą, Ukrainą, Mołdawią, Liechtensteinem, Szwajcarią, Macedonią Północną, Stanami Zjednoczonymi, Islandią, Norwegią, Gruzją, Albanią i Serbią. Zgodnie z art. 80 ust. 5 rozporządzenia 2018/1727 1 (rozporządzenie o Eurojuście) umowy te pozostają w mocy.

Od czasu wejścia w życie rozporządzenia o Eurojuście w dniu 12 grudnia 2019 r. i zgodnie z Traktatem Komisja jest odpowiedzialna za prowadzenie — w imieniu Unii — rokowań dotyczących umów międzynarodowych z państwami trzecimi w zakresie współpracy i wymiany danych osobowych z Eurojustem. Zgodnie z rozdziałem V rozporządzenia o Eurojuście, w zakresie, w jakim jest to konieczne do wykonywania jego zadań, Eurojust może w drodze uzgodnień roboczych nawiązywać i prowadzić współpracę z partnerami zewnętrznymi. Uzgodnienia te same w sobie nie stanowią jednak podstawy prawnej do wymiany danych osobowych.

Biorąc pod uwagę strategię polityczną, potrzeby operacyjne organów sądowych w całej UE oraz potencjalne korzyści płynące ze ściślejszej współpracy w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości, Komisja za konieczne uważa rozpoczęcie w perspektywie krótkoterminowej rokowań z dziesięcioma państwami trzecimi w celu uregulowania sposobu ich możliwej współpracy z Eurojustem.

Komisja dokonała oceny państw priorytetowych, uwzględniając potrzeby operacyjne Eurojustu. Z projektu strategii stosunków zewnętrznych Eurojustu przedstawionego Komisji do przeglądu wynika, że Eurojust stwierdził, że ze względów operacyjnych istnieje szczególna potrzeba współpracy z Algierską Republiką Ludowo-Demokratyczną, Republiką Argentyńską, Bośnią i Hercegowiną, Republiką Kolumbii, Arabską Republiką Egiptu, Państwem Izrael, Jordańskim Królestwem Haszymidzkim, Republiką Libańską, Królestwem Marokańskim, Republiką Tunezyjską i Republiką Turcji. Wśród innych priorytetowych państw trzecich Eurojust wskazał: Federacyjną Republikę Brazylii, Chińską Republikę Ludową, Kanadę, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Federalną Republikę Nigerii, Republikę Panamy, Meksykańskie Stany Zjednoczone i Federację Rosyjską.

Choć Komisja zdaje sobie sprawę z występowania tych potrzeb operacyjnych, oczywiście nie są one wszystkie tak samo intensywne. Obecny poziom współpracy jest uzależniony od różnych czynników, takich jak dostępność punktu kontaktowego Eurojustu w danym państwie. Z uwagi na ograniczone zasoby Komisja nie jest w stanie równocześnie rozpocząć rokowań ze wszystkimi wskazanymi państwami trzecimi, za konieczne uważa więc dalsze wyznaczenie priorytetów. Zdaniem Komisji główny priorytet powinno stanowić wzmocnienie współpracy z krajami kandydującymi i potencjalnymi krajami kandydującymi, ponieważ te państwa trzecie powinny być najlepiej przygotowane do współpracy sądowej w sprawach karnych na wysokim szczeblu w ramach dorobku prawnego UE. Komisja przedstawiła swoje stanowisko w sprawie Bośni i Hercegowiny oraz Turcji w sprawozdaniach okresowych Komisji z 2020 r. 2 W obu przypadkach zawarcie umowy międzynarodowej umożliwiającej wymianę danych osobowych z Eurojustem, zależy od tego, czy oba państwa wprowadzą niezbędne zmiany w odpowiednich przepisach o ochronie danych.

Drugi priorytet powinno stanowić wzmocnienie współpracy z innymi państwami trzecimi, które nie wystąpiły z wnioskiem o członkostwo w Unii, ale ze względów geograficznych wywierają potencjalnie duży wpływ na bezpieczeństwo w Europie, jak kraje Bliskiego Wschodu i Afryki Północnej. Jak wskazano powyżej, ze względów operacyjnych wszystkie państwa tego regionu stanowią dla Eurojustu najbardziej priorytetowe państwa trzecie. Wybór ten jest zgodny również z globalną strategią na rzecz polityki zagranicznej i bezpieczeństwa Unii Europejskiej 3 .

Trzecim priorytetem powinno być zapewnienie jak największej spójności w stosunkach agencji WSiSW, w szczególności Europolu i Eurojustu, z państwami trzecimi, a tym samym zapewnienie ewentualnej kontynuacji między działaniami w zakresie ścigania przestępstw a współpracą sądową. Obecnie Komisja — w imieniu Europolu — dąży do zawarcia umów z ośmioma spośród dziesięciu wyżej wymienionych państw. Komisja uważa, że warto — na tyle, na ile jest to możliwe i wykonalne — dążyć do włączenia Eurojustu oraz Europolu do przyszłych rokowań, co może uczynić je także bardziej atrakcyjnymi dla zainteresowanych państw trzecich.

W tym kontekście Komisja zaleca zatem Radzie, aby w pierwszej kolejności udzieliła Komisji mandatu do prowadzenia rokowań z następującymi państwami trzecimi: Armenią, Algierią, Bośnią i Hercegowiną, Egiptem, Izraelem, Jordanią, Libanem, Marokiem, Tunezją i Turcją. Armenia wyraziła niedawno chęć nawiązania współpracy z Eurojustem.

Kontekst polityczny

Armenia

Armenia to ważny partner UE w ramach Partnerstwa Wschodniego, zajmujący pozycję strategiczną w regionie Kaukazu Południowego. W 2017 r. Armenia podpisała kompleksową i wzmocnioną umowę o partnerstwie z UE, która obejmuje zbliżenie przepisów dotyczących ważnych sektorów, takich jak środowisko, energia, transport i ochrona konsumentów. W 2012 r. Armenia i UE podpisały umowę o ułatwieniach wizowych, a w 2013 r. — umowę o readmisji. Po pokojowej rewolucji demokratycznej w 2018 r. Armenia rozpoczęła proces reform mających na celu poprawę stanu praworządności i poziomu życia, w tym reformę sądownictwa i walkę z korupcją. Nowy rząd podkreślił wspólne z UE wartości i określił umowę z UE jako dokument wytyczający działania w ramach reform wewnętrznych. Armenia jest członkiem Eurazjatyckiej Unii Gospodarczej oraz Organizacji Układu o Bezpieczeństwie Zbiorowym pod przewodnictwem Rosji. W ramach prowadzonego przez UE i Armenię dialogu na temat polityki wymiaru sprawiedliwości UE wspiera wdrażanie przez Armenię reform wymiaru sprawiedliwości i reform antykorupcyjnych. W rezultacie w 2019 r., zgodnie z europejskimi normami, przyjęto strategie reform. Na ich realizację przydzielono środki w wysokości 30 mln EUR w ramach programu z budżetu na 2020 r.



Algieria

Algieria jest dla UE partnerem o znaczeniu strategicznym, zarówno ze względu na pozycję zajmowaną przez ten kraj w obszarze Maghrebu, jak i na rolę, jaką odgrywa on na szczeblu regionalnym oraz w ramach Unii Afrykańskiej. Z perspektywy strategicznej Algieria zajmuje centralną pozycję w regionie Morza Śródziemnego i odgrywa kluczową rolę w zapewnianiu stabilizacji w regionie Sahary i Sahelu. Państwo to jest bardzo aktywne w walce z terroryzmem na swoim terytorium.

Wśród przyjętych w marcu 2017 r. „Priorytetów partnerstwa UE-Algieria” wskazano m.in. kwestie migracji i bezpieczeństwa. W październiku 2017 r. UE i Algieria nawiązały nieformalny dialog na wysokim szczeblu na temat zwalczania terroryzmu i bezpieczeństwa regionalnego, wyrażając gotowość do zacieśnienia dwustronnej współpracy w dziedzinie bezpieczeństwa i walki z terroryzmem. Jako kluczowe z uwagi na wysoki potencjał współpracy określono w szczególności następujące obszary: deradykalizację; współpracę między Europolem i Algierią; zwalczanie przestępczości zorganizowanej, w tym nielegalnego handlu bronią i cyberprzestępczości; przeciwdziałanie finansowaniu terroryzmu i śledztwa sądowe.

Algieria i UE są członkami Światowego Forum na rzecz Zwalczania Terroryzmu. W Algierze znajduje się jedno z finansowanych przez UE regionalnych centrów doskonałości ds. substancji chemicznych, biologicznych, radiologicznych i jądrowych (centrum doskonałości ds. CBRJ).

Bośnia i Hercegowina

Bośnia i Hercegowina jest dla Unii Europejskiej niezwykle ważnym partnerem. Podczas szczytu Rady Europejskiej w Salonikach w czerwcu 2003 r. Bośnię i Hercegowinę uznano — wraz z innymi krajami Bałkanów Zachodnich — za potencjalny kraj kandydujący do UE.

W lutym 2016 r. Bośnia i Hercegowina złożyła wniosek o członkostwo w UE, a we wrześniu 2016 r. Rada Europejska zwróciła się do Komisji Europejskiej o wydanie opinii na temat zasadności wspomnianego wniosku. W maju 2019 r. Komisja przyjęła tę opinię i towarzyszące jej sprawozdanie z analizy dotyczące wniosku Bośni i Hercegowiny o członkostwo w UE 4 . W opinii określono 14 kluczowych priorytetów w dziedzinie demokracji/funkcjonalności instytucji, praworządności, praw podstawowych i reformy administracji publicznej, które Bośnia i Hercegowina musi zrealizować, aby można było zalecić rozpoczęcie negocjacji akcesyjnych.

W 2018 r. Bośnia i Hercegowina podpisała wspólny plan działania UE i Bałkanów Zachodnich w zakresie zwalczania terroryzmu, w którym określono konkretne kroki w kierunku wzmocnionej współpracy w zakresie zwalczania terroryzmu i zapobiegania radykalizacji postaw w ciągu najbliższych dwóch lat 5 . W tym kontekście UE i Bośnia i Hercegowina regularnie prowadzą dialog polityczny na temat zwalczania terroryzmu. Główny przedmiot dialogu stanowi wdrażanie ram strategicznych i koordynacja wewnętrzna, w szczególności kwestie takie jak zapobieganie brutalnemu ekstremizmowi, wydawanie właściwych wyroków w sprawach zagranicznych bojowników terrorystycznych i ich późniejszej resocjalizacji, nielegalny handel bronią, kontrola graniczna, finansowanie terroryzmu oraz współpraca regionalna i międzynarodowa w zakresie pełnego wdrożenia umowy z Europolem, a także zawarcie umowy z Eurojustem.

Aby rozpocząć rokowania w sprawie zawarcia umowy o współpracy, w 2014 r. Bośnia i Hercegowina po raz pierwszy utworzyła punkty kontaktowe Eurojustu. Następnie powołano również grupę ekspertów do celów przygotowania prac na etapie poprzedzającym negocjowanie umowy o współpracy. W kwietniu 2020 r., po wejściu w życie nowego rozporządzenia o Eurojuście w grudniu 2019 r., władze Bośni i Hercegowiny wystosowały do Eurojustu pismo, w którym wyraziły zamiar sformalizowania współpracy w drodze uzgodnień roboczych.

Egipt

Egipt jest ważnym partnerem UE i mógłby odgrywać centralną rolę w promowaniu pokoju, dobrobytu i stabilności w regionie południowego sąsiedztwa. W obowiązującym od 2004 r. układzie o stowarzyszeniu zawarto ogólne ramy współpracy UE z Egiptem. W uzgodnionych wspólnie Priorytetach partnerstwa UE-Egipt na lata 2017–2020 określono główne obszary współpracy. Należą do nich: 1) rozwój zrównoważonej i nowoczesnej gospodarki oraz rozwój społeczny Egiptu; 2) wzmocnienie współpracy w polityce zagranicznej; 3) wzmacnianie współpracy w procesie stabilizacji, zwłaszcza w dziedzinie dobrych rządów, praw człowieka, bezpieczeństwa i migracji 6 .

Priorytety partnerstwa odnoszą się do ewentualnego rozwoju współpracy sądowej w sprawach karnych i cywilnych. Na 7. posiedzeniu Podkomitetu ds. Sprawiedliwości i Bezpieczeństwa w listopadzie 2019 r. obie strony przeprowadziły kompleksowy dialog dotyczący kilku kwestii stanowiących przedmiot wspólnego zainteresowania, w szczególności współpracy sądowej, walki z terroryzmem oraz zwalczania narkotyków i przestępczości zorganizowanej 7 . Na 2. posiedzeniu w ramach dialogu UE-Egipt na temat migracji w lipcu 2019 r. Eurojust uznał przemyt migrantów za potencjalny obszar współpracy z egipskimi organami sądowymi i organami ścigania.

UE uznaje kluczową rolę, jaką Egipt odgrywa w zakresie zapewniania bezpieczeństwa i stabilności w regionie, zarządzania migracją oraz wysiłków na rzecz zwalczania terroryzmu, i przypomina o konieczności zajęcia się tymi kwestiami przy pełnym poszanowaniu międzynarodowego prawa dotyczącego praw człowieka. Na posiedzeniu Rady Praw Człowieka ONZ dnia 10 marca 2020 r. UE przypomniała o znaczeniu poszanowania wolności wypowiedzi w internecie i poza nim, wolności mediów, pokojowego zgromadzania się i zrzeszania się w Egipcie oraz o potrzebie zaprzestania bezpodstawnego ograniczania przestrzeni działalności społeczeństwa obywatelskiego, poprzez m.in. zamrażanie aktywów, zakazy podróżowania i długie okresy tymczasowego aresztowania 8 .

Izrael

Ramy prawne stosunków UE i Izraela wyznacza obowiązujący od 2000 r. układ o stowarzyszeniu między UE a Izraelem 9 . Obejmujący wszystkie obszary współpracy plan działania UE-Izrael został przyjęty w 2005 r., a pod koniec 2018 r. przedłużono go jednomyślną decyzją Rady 10 .

Zarówno UE, jak i Izrael za priorytet uznają zapobieganie zagrożeniom dla bezpieczeństwa, a w procesie dialogu wspólnie wyraziły zainteresowanie skuteczną współpracą. Jednym z ważnych jej obszarów jest zwalczanie terroryzmu: trzy tury dialogu UE-Izrael na temat zwalczania terroryzmu i w sprawie bezpieczeństwa już się odbyły, odpowiednio w marcu 2015 r., wrześniu 2016 r. i czerwcu 2018 r. Podczas tych spotkań strony uzgodniły, że będą współpracować w takich obszarach, jak przeciwdziałanie brutalnemu ekstremizmowi, finansowanie terroryzmu, niekonwencjonalne formy terroryzmu, bezpieczeństwo lotnictwa i transportu oraz cyberprzestępczość.

Izrael wyraził zainteresowanie wzmocnieniem współpracy z agencjami UE w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych. UE i Izrael omawiają współpracę sądową w sprawach cywilnych i karnych w ramach corocznego posiedzenia Podkomitetu ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych. Ostatnie takie posiedzenie miało miejsce w grudniu 2019 r.

Izrael uczestniczy w czteroletniej strategii współpracy, którą Eurojust opracował uwzględniając potrzeby operacyjne Agencji. W dialogu z UE Izrael ponownie wyraził pogląd, że sieć Eurojustu to bardzo ważne narzędzie.

Zgodnie z konkluzjami Rady z 2012 r. 11 we wszystkich umowach podpisanych z Izraelem należy dodać klauzulę terytorialną, która wyraźnie ogranicza zakres ich stosowania do samego Izraela, z wyłączeniem terytoriów okupowanych: „Wszelkie umowy między Państwem Izrael a UE jednoznacznie i wyraźnie stwierdzają, że nie mają zastosowania do terytoriów zajętych przez Izrael w 1967 r.” 12 .

Jordania

Jordania jest dla UE niezwykle ważnym partnerem, w szczególności z uwagi na rolę, jaką odgrywa w promowaniu stabilności, umiarkowania i tolerancji religijnej na Bliskim Wschodzie. Jordania mierzy się z poważnymi wyzwaniami gospodarczymi, społecznymi i dotyczącymi bezpieczeństwa. Przyjęła ona ponad 650 000 zarejestrowanych uchodźców syryjskich (około 10 % populacji Jordanii sprzed kryzysu w Syrii), a także uchodźców innej narodowości.

UE i Jordanię łączy silne partnerstwo w wielu sektorach, powiązane są one także ze sobą podpisanym w 2002 r. układem o stowarzyszeniu (przyznanie Jordanii szczególnego statusu w 2010 r.).

W grudniu 2016 r. UE i Jordania przyjęły Priorytety partnerstwa UE-Jordania, służące jako ramy polityki obowiązujące do 31 grudnia 2020 r., oraz Porozumienie UE–Jordania na lata 2016–2018 13 . W ramach Priorytetów partnerstwa UE i Jordania potwierdziły swoje ambicje i poczyniły postępy w zacieśnianiu współpracy w ramach trzech głównych filarów stanowiących przedmiot wspólnego zainteresowania: 1) polityce zagranicznej i bezpieczeństwa, w tym walce z terroryzmem i zapobieganiu brutalnemu ekstremizmowi; 2) sferze gospodarczej, tj. utrzymaniu stabilności makroekonomicznej Jordanii i przyspieszeniu jej rozwoju społecznego i gospodarczego; 3) wzmocnieniu sprawowania rządów, praworządności, reform demokratycznych i praw człowieka. Posiedzenie Podkomitetu UE-Jordania ds. Sprawiedliwości i Bezpieczeństwa, które odbyło się dnia 15 lutego 2018 r. w Ammanie, stanowiło okazję do dalszego omówienia możliwości wzmocnienia współpracy sądowej między UE a Jordanią.

Porozumienie UE-Jordania obejmuje wzajemne zobowiązania, za pośrednictwem których obie strony wypełniają deklaracje złożone w lutym 2016 r. podczas Konferencji w Londynie poświęconej wsparciu Syrii i regionu. Zobowiązania te zostały potwierdzone w dniu 5 kwietnia 2017 r. podczas brukselskiej konferencji w sprawie wspierania przyszłości Syrii i regionu, w tym w perspektywie wzmocnienia odporności Jordanii w kontekście wpływu kryzysu w Syrii 14 .

Jordania pozostaje kluczowym partnerem UE na Bliskim Wschodzie i ważnym jest, aby nadal odgrywała ona konstruktywną rolę w zapewnianiu stabilności w regionie. Na kraj ten wywierane są różnego rodzaju długotrwałe naciski, w tym o charakterze regionalnym, gospodarczym i społecznym. Od dłuższego czasu przyjmuje on znaczną liczbę syryjskich uchodźców. Dodatkowo pandemia COVID-19 wywarła znaczną presję na sektor ochrony zdrowia, stawiając przed Jordanią kolejne istotne wyzwania społeczno-gospodarcze.

Liban

Przed UE i Libanem stoją wspólne wyzwania, związane z przedłużającymi się kryzysami i niestabilnością w regionie. Partnerstwo UE-Liban jest silne i — zgodnie z układem o stowarzyszeniu obowiązującym od 2006 r. — obejmuje wiele sektorów 15 . Liban stoi w obliczu poważnych wyzwań politycznych, gospodarczych, społecznych i związanych z bezpieczeństwem, w szczególności w obliczu bezprecedensowego kryzysu gospodarczego i finansowego, spotęgowanego skutkami pandemii COVID-19. Oprócz słabości systemowych, czynnik nacisku na instytucje i infrastrukturę kraju stanowi nadal trwający od dziewięciu lat konflikt w Syrii, który negatywnie oddziałuje na społeczno-gospodarczą stabilność Libanu. Prócz przebywających już na jego terenie około 300 000 uchodźców palestyńskich, Liban przyjął ponad milion zarejestrowanych uchodźców z Syrii, jest zatem krajem z najwyższą na świecie liczbą uchodźców w przeliczeniu na mieszkańca.

W 2016 r. UE i Liban również podpisały porozumienie zawierające wzajemne zobowiązania i priorytetowe działania na rzecz poprawy warunków życia zarówno syryjskich uchodźców, jak i społeczności przyjmujących, zgodnie z deklaracją intencji złożoną na Konferencji w Londynie w 2016 r. 16 Odnowienie zobowiązań na kolejnych brukselskich konferencjach w sprawie wspierania przyszłości Syrii i regionu (w latach 2017-2020) potwierdziło współodpowiedzialność za radzenie sobie ze skutkami kryzysu syryjskiego. UE i Liban łączy silne partnerstwo, obejmujące współpracę w wielu sektorach, jak określono w układzie o stowarzyszeniu. W dniu 11 listopada 2016 r. UE i Liban przyjęły Priorytety partnerstwa ustanawiające ramy polityki na lata 2016-2020 17 .

W Priorytetach partnerstwa wyrażono zobowiązanie do dalszego zacieśniania więzi w oparciu o trzy główne filary będące przedmiotem wspólnego zainteresowania i stanowiące źródło wspólnych wyzwań: 1) bezpieczeństwo i zwalczanie terroryzmu; 2) sprawowanie władzy i państwo prawa; 3) wspieranie wzrostu i możliwości zatrudnienia. Na spotkaniu klastrowym UE-Liban poświęconym kwestiom bezpieczeństwa i sprawiedliwości, które odbyło się w dniu 3 października 2018 r. w Bejrucie, przypomniano o znaczeniu kwestii bezpieczeństwa i sprawiedliwości jako integralnych części partnerstwa UE-Liban. Uzgodniono dalszą współpracę sądową, badając również możliwości zacieśnienia ukierunkowanej na nią współpracy z Eurojustem.

Liban stoi obecnie w obliczu poważnych wyzwań społeczno-gospodarczych, spotęgowanych konfliktem w Syrii i pandemią COVID-19.

Maroko

Maroko jest niezwykle ważnym państwem sąsiadującym z UE i jej partnerem. W kontekście szybko zmieniającej się sytuacji w regionie stanowi ono element stabilności Maghrebu i potencjalny pomost między Europą a Afryką Subsaharyjską. Na przestrzeni ostatnich ponad pięćdziesięciu lat UE i Królestwo Marokańskie budowały długoterminowe partnerstwo w oparciu o szereg umów politycznych i gospodarczych. W 1996 r. Maroko i UE podpisały układ eurośródziemnomorski ustanawiający stowarzyszenie, który wszedł w życie w 2000 r. 18 Zacieśniono stosunki dwustronne w wielu dziedzinach, w tym w zakresie współpracy politycznej i w dziedzinie bezpieczeństwa, stosunków gospodarczych i finansowych oraz stosunków społecznych i interpersonalnych. Ponadto od 2008 r. Maroko korzystało ze szczególnego statusu w ramach europejskiej polityki sąsiedztwa. Plan działania na lata 2013-2017 wdrażający szczególny status, przedłużony w 2018 i 2019 r., obejmuje wiele obszarów współpracy, w tym w kwestiach wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych, takich jak walka ze zorganizowanymi siatkami przestępczymi, zarządzanie granicami czy współpraca sądowa i policyjna.

W następstwie spowolnienia dynamiki stosunków dwustronnych na skutek wyroku Trybunału Sprawiedliwości z grudnia 2015 r. 19 w sprawie geograficznego zakresu stosowania układu o stowarzyszeniu UE i Maroko renegocjowały odnośne instrumenty prawne w świetle orzecznictwa Trybunału i uzgodniły wznowienie partnerstwa na początku 2019 r. Wznowienie to zostało oficjalnie zatwierdzone w dniu 27 czerwca 2019 r., na 14. posiedzeniu Rady Stowarzyszenia, podczas którego przyjęto ambitną wspólną deklarację polityczną 20 . We wspólnych deklaracjach określono szereg kluczowych obszarów, w których Maroko i UE zamierzają wzmocnić współpracę w nadchodzących latach. Chodzi konkretnie o cztery obszary strategiczne (wartości, gospodarka i spójność społeczna, wiedza, bezpieczeństwo) oraz dwie kluczowe osie horyzontalne (mobilność/migracja i klimat/środowisko).

Wznowienie stosunków umożliwiło również przywrócenie utworzonych na mocy układu o stowarzyszeniu struktur dialogu, w ramach których podkomitety odpowiadają w szczególności za dialog w wielu dziedzinach, takich jak wymiar sprawiedliwości i bezpieczeństwo czy współpraca polityczna. Jednocześnie znacznie wzmocniono współpracę operacyjną w zakresie bezpieczeństwa i zarządzania granicami, w tym walki z przemytem migrantów, handlem ludźmi i innymi siatkami przestępczymi. Ponadto Maroko rozwinęło ścisłą dwustronną współpracę z państwami członkowskimi UE w dziedzinie zwalczania terroryzmu. Maroko jest członkiem światowej koalicji przeciwko ISIL/Daiszowi, a od 2016 r. współprzewodniczy Światowemu Forum na rzecz Zwalczania Terroryzmu. W Maroku znajduje się także jedno z finansowanych przez UE regionalnych centrów doskonałości ds. CBRJ.

Tunezja

Tunezja jest jednym z najważniejszych partnerów UE, przykładem przemian demokratycznych i filarem stabilności w regionie. Stosunki między UE a Tunezją sięgają 1976 r., a po podpisaniu przez Tunezję i UE układu o stowarzyszeniu w 1995 r. wyraźnie się ożywiły, co zaowocowało ich zacieśnieniem we wszystkich sektorach współpracy 21 . W następstwie rewolucji w 2011 r. UE i Tunezja zawarły uprzywilejowane partnerstwo (2012 r.), obejmujące pogłębioną integrację gospodarczą i handlową oraz partnerstwo na rzecz mobilności 22 . Od 2011 r. UE znacznie wspierała Tunezję w wymiarze politycznym i finansowym, podwajając przeznaczoną dla niej pomoc finansową; tym samym Tunezja stała się jednym z najważniejszych beneficjentów wsparcia UE w przeliczeniu na mieszkańca. UE zdecydowanie popiera utrwalenie przemian demokratycznych w Tunezji oraz wdrożenie tam odpowiednich, oczekiwanych reform politycznych i gospodarczych.

Sytuacja w zakresie bezpieczeństwa pozostaje jednak delikatną kwestią, w szczególności ze względu na brak stabilności w regionie. UE zobowiązała się do intensywniejszego wdrażania swojej szeroko zakrojonej współpracy z Tunezją w sektorze bezpieczeństwa, w walce z terroryzmem oraz w zapobieganiu brutalnemu ekstremizmowi i radykalizacji postaw prowadzącej do aktów przemocy, w tym poprzez zacieśnienie współpracy Tunezji z odpowiednimi agencjami i organami UE, a zwłaszcza z Europolem. W ostatnich latach wdrożono dwa partnerstwa operacyjne/strategiczne: najpierw między tunezyjską Gwardią Narodową (Garde Nationale) a Europejskimi Siłami Żandarmerii (EGF), dotyczące zdolności w zakresie przeciwdziałania terroryzmowi; następnie między akademią policyjną w Salammbô (Kartagina) a Agencją UE ds. Szkolenia w Dziedzinie Ścigania (CEPOL).

Od 2017 r. zorganizowany przemyt migrantów przybrał na sile. Prowadzenie postępowań sądowych przeciwko przemytnikom lub handlarzom ludźmi ma kluczowe znaczenie, a UE niezmiennie angażuje się w zapewnienie specjalistycznego wsparcia za pośrednictwem Eurojustu i Europolu. W tej perspektywie ważna jest wymiana informacji i analiz. Ponadto wzmocnienie współpracy w zakresie przestępstw przeciwko wiarygodności dokumentów, jako obszaru przestępczości związanego z przemytem migrantów, mogłoby również przynieść wiele korzyści.

Turcja

Turcja jest dla Unii Europejskiej niezwykle ważnym partnerem. W grudniu 1999 r. Rada Europejska przyznała Turcji status państwa kandydującego, a w październiku 2005 r. rozpoczęto negocjacje w sprawie przystąpienia 23 .

Na szczycie UE-Turcja w dniu 29 listopada 2015 r. ustalono, że dialog polityczny zostanie rozszerzony i zintensyfikowany we wszystkich dziedzinach, w tym w dziedzinie polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, migracji i zwalczania terroryzmu 24 . Turcja i UE ponownie podkreśliły swoje zobowiązanie do reagowania na zagrożenia ze strony Daiszu, a także zagrożenia, których źródło nadal stanowi działalność PKK 25 . W uzgodnionym w dniu 18 marca 2016 r. oświadczeniu UE-Turcja odniesiono się do kryzysu migracyjnego 26 . Na spotkaniu w dniu 9 marca 2020 r. przewodniczący Rady Europejskiej i Komisji oraz prezydent Turcji uzgodnili intensyfikację realizacji oświadczenia UE-Turcja 27 .

Zacieśnienie współpracy z Eurojustem jest istotne w kontekście spełnienia wszystkich pozostałych wymogów w ramach planu działania na rzecz liberalizacji reżimu wizowego. W dniu 16 grudnia 2013 r. Unia Europejska podjęła z Turcją dialog na temat liberalizacji reżimu wizowego. Dialog ten opiera się na planie działania określającym wymogi, jakim sprostać musi Turcja, by znaleźć się w wykazie państw objętych ruchem bezwizowym.

W międzyczasie, aby ułatwić wymianę informacji niewymagających szczególnej ochrony, Turcja i Eurojust ustanowiły punkty kontaktowe. Tureckie punkty kontaktowe biorą również udział w spotkaniach Europejskiej Sieci Sądowej. Eurojust i władze tureckie wymieniły pisma dotyczące praktycznych aspektów dalszej współpracy. W dniu 2 maja 2016 r. władze tureckie skierowały do Eurojustu pismo, aby formalnie potwierdzić zamiar jak najszybszego zawarcia umowy o współpracy, a wcześniej — zacieśnienia współpracy w wymiarze praktycznym. Kluczowe znaczenie będzie miało, aby tureckie punkty kontaktowe szybko odpowiadały na przesyłane im za pośrednictwem Eurojustu wnioski o informacje i współpracę oraz podejmowały względem nich działania następcze, a także by brały udział w posiedzeniach strategicznych poświęconych przestępczości zorganizowanej i terroryzmowi. Eurojust odpowiedział władzom tureckim w dniu 3 maja 2016 r., by zaprosić Turcję na taktyczne posiedzenie Eurojustu w sprawie terroryzmu, a następnie zaproponował aktywny udział tureckich sędziów i prokuratorów w organizowanych przez Eurojust wydarzeniach dotyczących wzmocnionej współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych oraz wymianę informacji i najlepszych praktyk. W ostatnich latach nie poczyniono postępów w rozmowach, ale w 2019 r. przywrócono kontakty.

2.ELEMENTY PRAWNE ZALECENIA

W rozporządzeniu (UE) 2018/1727 w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojust) określono ramy prawne dla Eurojustu, w szczególności jego cele, zadania, zakres kompetencji, przepisy o ochronie danych i sposoby współpracy z partnerami zewnętrznymi.

Niniejsze zalecenie jest zgodne z przepisami rozporządzenia o Eurojuście.

Celem niniejszego zalecenia jest uzyskanie od Rady upoważnienia do prowadzenia przez Komisję w imieniu UE rokowań w sprawie przyszłych umów. Podstawę prawną upoważnienia do podjęcia rokowań stanowi dla Rady art. 218 ust. 3 i 4 TFUE.

Zgodnie z art. 218 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej Komisja zostaje mianowana unijnym negocjatorem umów między Unią Europejską a określonymi w niniejszym zaleceniu państwami trzecimi o współpracy między Agencją Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojustem) a właściwymi organami tych państw trzecich ds. współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych.

Zalecenie

DECYZJA RADY

upoważniająca do podjęcia rokowań w sprawie umów między Unią Europejską
a Algierią, Armenią, Bośnią i Hercegowiną, Egiptem, Izraelem, Jordanią, Libanem, Marokiem, Tunezją i Turcją o współpracy między Agencją Unii Europejskiej

ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojustem)

a właściwymi organami tych państw trzecich ds. współpracy wymiarów sprawiedliwości

w sprawach karnych

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), w szczególności jego art. 218 ust. 3 i 4,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1727 28 zostało przyjęte w dniu 14 listopada 2019 r. i ma zastosowanie od dnia 12 grudnia 2019 r.

(2)W rozporządzeniu tym, w szczególności w jego art. 56, określono ogólne zasady dotyczące przekazywania danych osobowych przez Agencję Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojust) państwom trzecim i organizacjom międzynarodowym. Eurojust może przekazywać dane osobowe państwu trzeciemu na podstawie umowy międzynarodowej zawartej między Unią a tym państwem trzecim zgodnie z art. 218 TFUE, przewidującej odpowiednie zabezpieczenia w odniesieniu do ochrony prywatności oraz podstawowych praw i wolności osób fizycznych.

(3)Należy podjąć rokowania w celu zawarcia takich umów między Unią Europejską a Algierią, Armenią, Bośnią i Hercegowiną, Egiptem, Izraelem, Jordanią, Libanem, Marokiem, Tunezją i Turcją.

(4)W razie potrzeby Komisja powinna mieć możliwość zasięgnięcia opinii Europejskiego Inspektora Ochrony Danych (EIOD) także podczas trwania rokowań w sprawie umowy, a w każdym razie przed jej zawarciem.

(5)Umowy powinny być zgodne z prawami podstawowymi i nie naruszać zasad uznanych w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej, zwłaszcza prawa do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego, uznanego w art. 7 Karty, prawa do ochrony danych osobowych, uznanego w art. 8 Karty, oraz prawa do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu, uznanego w art. 47 Karty. Umowy powinny być stosowane zgodnie z tymi prawami i zasadami.

(6)Umowy nie powinny mieć wpływu na przekazywanie danych osobowych lub inne formy współpracy między organami odpowiedzialnymi za ochronę bezpieczeństwa narodowego ani nie powinny naruszać tego przekazywania i tej współpracy.

(7)Irlandia jest związana rozporządzeniem (UE) 2018/1727, uczestniczy zatem w przyjęciu niniejszej decyzji.

(8)Zgodnie z art. 1 i 2 Protokołu nr 22 w sprawie stanowiska Danii, załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej i do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, Dania nie uczestniczy w przyjęciu niniejszej decyzji i nie jest nią związana ani jej nie stosuje.

(9)W sprawie niniejszej decyzji i załącznika do niej zasięgnięto opinii EIOD i Europejskiej Rady Ochrony Danych, które wydały ją w dniu (data),

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

1)Niniejszym upoważnia się Komisję do podjęcia rokowań w sprawie umów między Unią Europejską a Algierią, Armenią, Bośnią i Hercegowiną, Egiptem, Izraelem, Jordanią, Libanem, Marokiem, Tunezją i Turcją o współpracy między Agencją Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojustem) a właściwymi organami tych państw trzecich ds. współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych.

2)Rokowania prowadzone są na podstawie wytycznych negocjacyjnych Rady określonych w załączniku do niniejszej decyzji.

Artykuł 2

Komisja zostaje niniejszym wyznaczona na negocjatora Unii.

Artykuł 3

Rokowania prowadzone są w konsultacji z właściwą grupą roboczą Rady oraz zgodnie z wytycznymi zawartymi w załączniku, z zastrzeżeniem wszelkich wytycznych, jakich Rada może udzielić Komisji w późniejszym terminie.

Komisja regularnie zdaje grupie roboczej Rady sprawozdanie z postępów w rokowaniach oraz niezwłocznie przekazuje jej wszystkie dokumenty negocjacyjne.

Artykuł 4

Niniejsza decyzja skierowana jest do Komisji.

Sporządzono w Brukseli dnia r.

   W imieniu Rady

   Przewodniczący

(1)    Rozporządzenie (UE) 2018/1727 z dnia 14 listopada 2018 r., Dz.U. L 295 z 21.11.2018, s. 138.
(2)    Bruksela, 6.10.2020, COM(2020) 660 final, Komunikat w sprawie polityki rozszerzenia UE w 2020 r.
(3)     http://www.eeas.europa.eu/archives/docs/top_stories/pdf/eugs_pl_.pdf
(4)    https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:52019DC0261&from=PL
(5)    https://ec.europa.eu/home-affairs/sites/homeaffairs/files/news/docs/20181005_joint-action-plan-counter-terrorism-western-balkans.pdf
(6)     https://data.consilium.europa.eu/doc/document/ST-2801-2017-ADD-1/pl/pdf  
(7)

    https://eeas.europa.eu/delegations/egypt/71267/eu-egypt-stability-and-social-development-7th-cluster-meeting_en  

(8)     https://eeas.europa.eu/delegations/un-geneva/75884/hrc43-item-4-human-rights-situations-require-councils-attention-eu-statement_en
(9)    https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:22000A0621(01)&from=PL
(10)    https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:32019D0105&qid=1603867859706&from=EN
(11)    https://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_Data/docs/pressdata/en/foraff/130195.pdf
(12)    https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/pl/PRES_12_516
(13)    https://eur-lex.europa.eu/resource.html?uri=cellar:a9fac374-7e47-11e6-b076-01aa75ed71a1.0013.02/DOC_2&format=PDF
(14)    https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2017/04/05/syria-conference-co-chairs-declaration/
(15)    https://ec.europa.eu/neighbourhood-enlargement/neighbourhood/countries/lebanon_en#:~:text=The%20partnership%20between%20the%20European,and%20economically%20strong%20neighbouring%20country.
(16)    http://www.businessnews.com.lb/download/LondonConferenceLebanonStatementOfIntent4Feb2016.pdf
(17)    https://www.consilium.europa.eu/pl/press/press-releases/2016/11/15/eu-lebanon-partnership/
(18)    https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/HTML/?uri=CELEX:22000A0318(01)&from=EN
(19)    http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?docid=172870&doclang=pl
(20)    https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2019/06/27/joint-declaration-by-the-european-union-and-the-kingdom-of-morocco-for-the-fourteenth-meeting-of-the-association-council/
(21)    https://eur-lex.europa.eu/resource.html?uri=cellar:d3eef257-9b3f-4adb-a4ed-941203546998.0020.01/DOC_1&format=PDF
(22)    https://eeas.europa.eu/sites/eeas/files/plan_action_tunisie_ue_2013_2017_fr_0.pdf
(23)    https://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_data/docs/pressdata/en/ec/ACFA4C.htm
(24)    https://www.consilium.europa.eu/pl/press/press-releases/2015/11/29/eu-turkey-meeting-statement/
(25)    Partia Pracujących Kurdystanu (w języku kurdyjskim: Partiya Karkerên Kurdistanê)‎.
(26)    https://www.consilium.europa.eu/pl/press/press-releases/2016/03/18/eu-turkey-statement/
(27)    https://www.consilium.europa.eu/pl/meetings/international-summit/2020/03/09/
(28)    Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1727 z dnia 14 listopada 2018 r. w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojust) oraz zastąpienia i uchylenia decyzji Rady 2002/187/WSiSW (Dz.U. L 295 z 21.11.2018, s. 138).
Top

Bruksela, dnia 19.11.2020

COM(2020) 743 final

ZAŁĄCZNIK

do

zalecenia dotyczącego

DECYZJI RADY

upoważniającej do podjęcia rokowań w sprawie umów między Unią Europejską

a Algierią, Armenią, Bośnią i Hercegowiną, Egiptem, Izraelem, Jordanią, Libanem, Marokiem, Tunezją i Turcją o współpracy między Agencją Unii Europejskiej

ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojustem)

a właściwymi organami tych państw trzecich ds. współpracy wymiarów sprawiedliwości

w sprawach karnych


ZAŁĄCZNIK

Wytyczne negocjacyjne dotyczące umów między Unią Europejską a Algierią, Armenią, Bośnią i Hercegowiną, Egiptem, Izraelem, Jordanią, Libanem, Marokiem, Tunezją i Turcją o współpracy między Agencją Unii Europejskiej ds. Współpracy Wymiarów Sprawiedliwości w Sprawach Karnych (Eurojustem) a właściwymi organami tych państw trzecich ds. współpracy wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych

W trakcie rokowań Komisja powinna dążyć do osiągnięcia celów przedstawionych szczegółowo poniżej.

1)Celem umów jest ustanowienie podstawy prawnej dla współpracy między Eurojustem a właściwymi organami zainteresowanych państw trzecich, w tym wymiany operacyjnych danych osobowych, aby wesprzeć i wzmocnić działania podejmowane przez właściwe organy tych państw i państw członkowskich oraz ich współpracę w zapobieganiu i zwalczaniu form przestępczości podlegających kompetencjom Eurojustu zgodnie z rozporządzeniem o Eurojuście, przy jednoczesnym zapewnieniu odpowiednich zabezpieczeń w odniesieniu do ochrony prywatności, danych osobowych oraz podstawowych praw i wolności osób fizycznych.

2)Z myślą o zagwarantowaniu przestrzegania zasady celowości współpraca i wymiana danych osobowych na mocy umów powinny odnosić się jedynie do przestępstw i przestępstw powiązanych podlegających kompetencjom Eurojustu zgodnie z art. 3 rozporządzenia 2018/1727 (łącznie: „czyny zabronione”). W szczególności współpraca powinna mieć na celu zapobieganie terroryzmowi i walkę z nim, przeciwdziałanie przestępczości zorganizowanej – zwłaszcza nielegalnemu handlowi bronią palną, nielegalnemu obrotowi środkami odurzającymi i przemytowi migrantów – oraz zwalczanie cyberprzestępczości. Umowy powinny określać zakres tych działań i cele, w jakich Eurojust może przekazywać dane właściwym organom zainteresowanych państw trzecich.

3)Umowy powinny określać w sposób jasny i precyzyjny niezbędne zabezpieczenia i mechanizmy kontrolne w odniesieniu do ochrony danych osobowych, poszanowania podstawowych praw i wolności osób fizycznych – niezależnie od ich przynależności państwowej i miejsca zamieszkania – w przypadku wymiany danych osobowych między Eurojustem a właściwymi organami zainteresowanych państw trzecich. Oprócz zabezpieczeń określonych poniżej, w umowach powinien znaleźć się wymóg, by przekazywanie danych osobowych podlegało zasadzie poufności oraz by dane osobowe nie były wykorzystywane do żądania, orzekania lub wykonania kary śmierci ani do żadnego innego okrutnego lub nieludzkiego traktowania, bez uszczerbku dla dodatkowych zabezpieczeń, które mogą być wymagane.

W szczególności:

a)umowy powinny zawierać definicje kluczowych terminów, w tym definicję danych osobowych zgodną z art. 3 ust. 1 dyrektywy (UE) 2016/680;

b)umowy powinny respektować zasadę ograniczonego celu, zapewniając, aby dane nie były przetwarzane do celów innych niż cele przekazania. Dlatego należy w sposób jasny i precyzyjny określić cele przetwarzania przez strony danych osobowych w ramach umów. Cele te nie powinny wykraczać poza działanie, które jest w poszczególnych przypadkach konieczne, aby zapobiegać czynom zabronionym, do których odnoszą się umowy, i te czyny zwalczać;

c)dane osobowe przekazywane przez Eurojust zgodnie z umowami powinny być przetwarzane w sposób rzetelny, na uzasadnionej podstawie i wyłącznie do celów, do których zostały przekazane. Umowy powinny przewidywać wymóg wskazania przez Eurojust, w momencie przekazywania danych, wszelkich ograniczeń dotyczących udostępniania, w tym w zakresie przekazywania, usuwania, niszczenia lub dalszego przetwarzania tych danych. Umowy powinny zobowiązywać właściwe organy zainteresowanych państw trzecich do przestrzegania tych ograniczeń i określać, w jaki sposób będzie ono egzekwowane w praktyce. Dane osobowe muszą być prawidłowe, odpowiednie i ograniczone do tego, co jest niezbędne do osiągnięcia wspomnianego celu. Dane te powinny być dokładne i aktualne. Nie mogą być zatrzymywane przez okres dłuższy, niż jest to konieczne do celów, dla których zostały one przekazane. Umowy powinny przewidywać okresowy przegląd potrzeby dalszego zatrzymywania przekazanych danych osobowych. Umowom powinien towarzyszyć załącznik zawierający wyczerpujący wykaz właściwych organów zainteresowanych państw trzecich, którym Eurojust może przekazywać dane, oraz krótki opis ich kompetencji;

d)przekazywanie przez Eurojust danych osobowych ujawniających pochodzenie rasowe lub etniczne, opinie polityczne, przekonania religijne lub światopoglądowe, przynależność do związków zawodowych, dane genetyczne i dane osobowe dotyczące stanu zdrowia i życia seksualnego powinno być zakazane, chyba że jest to absolutnie niezbędne i proporcjonalne w indywidualnych przypadkach, w celu zapobiegania czynom zabronionym, o których mowa w umowach, i zwalczania tych czynów, z zastrzeżeniem odpowiednich zabezpieczeń. Umowy powinny także zawierać szczegółowe zabezpieczenia dotyczące przekazywania danych osobowych ofiar przestępstw, świadków lub innych osób, które mogą dostarczyć informacji na temat przestępstw, oraz małoletnich;

e)umowy powinny gwarantować możliwe do wyegzekwowania na drodze prawnej prawa osób fizycznych, których dane osobowe są przetwarzane, poprzez określenie zasad dotyczących prawa dostępu, prawa do poprawiania i usuwania danych, w tym konkretnych powodów, z uwagi na które można stosować wszelkie niezbędne i proporcjonalne ograniczenia. Umowy powinny zapewniać także możliwość wyegzekwowania praw do administracyjnych i sądowych środków odwoławczych dla osób, których dane są przetwarzane w ramach umów, oraz gwarancję skutecznych środków odwoławczych;

f)umowy powinny określać przepisy dotyczące przechowywania, przeglądania, poprawiania i usuwania danych osobowych oraz prowadzenia ewidencji do celów rejestracji i dokumentacji, jak również przepisy dotyczące informacji udostępnianych osobom fizycznym. Powinny również uwzględniać zabezpieczenia odnoszące się do zautomatyzowanego przetwarzania danych osobowych. Powinny też określać kryteria, na podstawie których ocenia się dokładność danych;

g)umowy powinny objąć zobowiązanie do zapewnienia bezpieczeństwa danych osobowych za pośrednictwem odpowiednich środków technicznych i organizacyjnych, w tym poprzez umożliwienie dostępu do danych osobowych tylko osobom upoważnionym. Umowy powinny uwzględnić również zobowiązanie do zgłoszenia naruszenia ochrony danych osobowych, które dotyczy danych przekazywanych na mocy tych umów;

h)dalsze przekazywanie informacji przez właściwe organy jednego z zainteresowanych państw trzecich innym organom tego państwa, w tym do wykorzystania w postępowaniu sądowym, powinno być dozwolone wyłącznie w pierwotnym celu przekazania danych przez Eurojust i powinno podlegać odpowiednim warunkom i zabezpieczeniom, łącznie z udzieleniem przez Eurojust uprzedniej zgody;

i)takie same warunki, jak wskazane w lit. h), powinny mieć zastosowanie do dalszego przekazywania informacji przez właściwe organy jednego z zainteresowanych państw trzecich organom innego państwa trzeciego, przy spełnieniu dodatkowego wymogu, zgodnie z którym takie dalsze przekazywanie dozwolone jest wyłącznie do państw trzecich, którym Eurojust ma prawo przekazywać dane osobowe na podstawie art. 56 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2018/1727;

j)umowy powinny zapewniać system nadzoru przez co najmniej jeden niezależny podmiot sektora publicznego odpowiedzialny za ochronę danych posiadający faktyczne kompetencje w zakresie przeprowadzania dochodzenia i interwencji w celu sprawowania nadzoru nad organami publicznymi zainteresowanych państw trzecich wykorzystującymi dane osobowe i inne informacje wymieniane na mocy umów, oraz w zakresie udziału w postępowaniach sądowych. W szczególności niezależne organy powinny posiadać kompetencje do rozpatrywania składanych przez osoby fizyczne skarg dotyczących wykorzystania ich danych osobowych. Organy publiczne, które wykorzystują dane osobowe, powinny odpowiadać za przestrzeganie przepisów dotyczących ochrony danych osobowych na mocy umów.

4)Umowy powinny przewidywać skuteczny mechanizm rozstrzygania sporów dotyczących ich wykładni i stosowania, aby zapewnić przestrzeganie przez strony wspólnie uzgodnionych zasad.

5)Umowy powinny zawierać postanowienia dotyczące ich monitorowania i okresowej oceny.

6)Umowy powinny zawierać postanowienia dotyczące ich wejścia w życie i obowiązywania oraz postanowienie, na mocy którego każda ze stron może wypowiedzieć umowę lub ją zawiesić, zwłaszcza w przypadku gdy dane zainteresowane państwo trzecie nie zapewnia już skutecznej ochrony podstawowych praw i wolności na poziomie wymaganym na mocy tych umów. Umowy powinny też określać, czy dane osobowe objęte ich zakresem i przekazane przed ich zawieszeniem lub wypowiedzeniem dalej mogą być przetwarzane. Dalsze przetwarzanie danych osobowych – jeżeli miałoby być dozwolone – powinno w każdym przypadku być zgodne z postanowieniami umów w momencie ich zawieszenia lub wypowiedzenia.

7)W stosownych przypadkach umowy mogą zawierać klauzulę określającą terytorialny zakres ich stosowania.

8)Umowy powinny być na równi autentyczne w języku angielskim, bułgarskim, chorwackim, czeskim, duńskim, estońskim, fińskim, francuskim, greckim, hiszpańskim, litewskim, łotewskim, maltańskim, niderlandzkim, niemieckim, polskim, portugalskim, rumuńskim, słowackim, słoweńskim, szwedzkim, węgierskim i włoskim i zawierać w tym celu klauzulę językową.

Top