KOMISJA EUROPEJSKA

Bruksela, dnia 10.10.2018

COM(2018) 672 final

2018/0346(NLE)

Wniosek

DECYZJA RADY

w sprawie stanowiska, które ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej w ramach Komitetu Stowarzyszenia w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu, utworzonego na mocy Układu o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Ukrainą, z drugiej strony

UZASADNIENIE

1.Przedmiot wniosku

Niniejszy wniosek dotyczy decyzji określającej stanowisko, które ma być zajęte w imieniu Unii w ramach Komitetu Stowarzyszenia w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu, w związku z przewidywanym przyjęciem decyzji ustanawiającej wykaz osób, które mają pełnić funkcję arbitrów rozstrzygających spory.

2.Kontekst wniosku

2.1.Układ o stowarzyszeniu

Układ o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Ukrainą, z drugiej strony, (zwany dalej „układem”) ma na celu stworzenie warunków do pogłębienia stosunków gospodarczych i handlowych sprzyjających stopniowej integracji Ukrainy z rynkiem wewnętrznym UE, w tym poprzez ustanowienie pogłębionej i kompleksowej strefy wolnego handlu, o której mowa w tytule IV (Handel i zagadnienia związane z handlem) układu, oraz służyć ma wspieraniu wysiłków Ukrainy w ukończeniu przekształcania jej gospodarki w funkcjonującą gospodarkę rynkową poprzez, między innymi, stopniowe zbliżanie jej ustawodawstwa do prawodawstwa Unii. Układ ten wszedł w życie w dniu 1 września 2017 r.

2.2.Komitet Stowarzyszenia w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu

Komitet Stowarzyszenia obradujący w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu, tj. w takim składzie, który zajmuje się wszelkimi kwestiami związanymi z tytułem IV układu (Handel i zagadnienia związane z handlem), jest określony w art. 465 ust. 4 układu. Zgodnie z art. 465 ust. 3 układu Komitet Stowarzyszenia jest uprawniony do przyjmowania decyzji w przypadkach określonych w układzie oraz w dziedzinach, w których Rada Stowarzyszenia przekazała mu uprawnienia. Decyzje te są wiążące dla stron, które podejmują odpowiednie środki w celu ich wdrożenia. Komitet Stowarzyszenia przyjmuje decyzje na zasadzie porozumienia stron.

2.3.Przewidywany akt Komitetu Stowarzyszenia w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu

Komitet Stowarzyszenia w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu przyjmuje decyzję ustanawiającą listę osób zdolnych do pełnienia funkcji arbitra rozstrzygającego spory i wyrażających chęć pełnienia takiej funkcji. Celem przewidywanego aktu jest ustanowienie mechanizmu rozstrzygania sporów handlowych pomiędzy stronami układu, dotyczących stosowania lub interpretacji części tego układu dotyczącej handlu. Postępowanie arbitrażowe, które uregulowano w rozdziale 14 układu, przewiduje, że strona skarżąca może zwrócić się o powołanie organu arbitrażowego w celu rozstrzygnięcia dwustronnego sporu.

Zgodnie z art. 323 układu strony mają obowiązek sporządzić listę potencjalnych arbitrów, którzy posiadają odpowiednie kwalifikacje i są dostępni, by wejść w skład organu arbitrażowego. Lista, o której mowa, ma zawierać nazwiska 15 wykwalifikowanych osób, które mogą pełnić funkcję arbitra. W związku z powyższym wstępna lista arbitrów, którzy są zdolni, by zasiadać w organie arbitrażowym, i wyrażają taką chęć, była przedmiotem uzgodnień z rządem Ukrainy. Zawiera ona nazwiska pięciu kandydatów na arbitra z Unii, pięciu kandydatów na arbitra z Ukrainy oraz pięciu obywateli państw trzecich, którzy mogą pełnić funkcję przewodniczącego organu arbitrażowego.

Zgodnie z wymogami art. 323 ust. 2 układu kandydaci zaproponowani przez Unię i Ukrainę oraz wybrani przewodniczący posiadają specjalistyczną wiedzę lub doświadczenie w dziedzinie prawa i handlu międzynarodowego. Można również oczekiwać, że 14 osób wymienionych na liście spełnia wymóg niezależności zgodnie z art. 323 ust. 3 układu i będzie w stanie przestrzegać przepisów kodeksu postępowania określonego w załączniku XXV do układu, jeżeli strony wyznaczą ich jako arbitrów.

Ukraina mogła zaproponować tylko 4 arbitrów na potrzeby tej listy, ponieważ wyznaczony piąty kandydat zmarł po zamknięciu procedury wyboru. Jeżeli chodzi o zaproponowanie piątego arbitra, Ukraina będzie musiała uruchomić nową procedurę selekcyjną, która być może nie zostanie zakończona w krótkim terminie. Aby uniknąć dalszych opóźnień w tworzeniu listy potencjalnych arbitrów, co ma zasadnicze znaczenie dla funkcjonowania systemu rozstrzygania sporów w ramach układu, najlepszym sposobem postępowania będzie jak najszybsze przyjęcie listy zawierającej 14 osób oraz złożenie przez Ukrainę zobowiązania, że niezwłocznie przedstawi piątą osobę.

3.Stanowisko, które ma być zajęte w imieniu Unii

Stanowisko, które ma być zajęte w imieniu Unii, dotyczy ustanowienia, zgodnie z układem, listy osób, które są zdolne do pełnienia funkcji arbitra rozstrzygającego spory i wyrażają chęć pełnienia takiej funkcji.

Decyzja ta jest aktem prawnym określającym stanowisko Unii, które ma być zajęte w jej imieniu na posiedzeniu Komitetu Stowarzyszenia w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu.

Niniejsza decyzja służy wdrożeniu unijnej wspólnej polityki handlowej w stosunku do kraju Partnerstwa Wschodniego na podstawie postanowień Układu o stowarzyszeniu, o którym mowa powyżej. Sporządzenie listy arbitrów jest zgodnie z prawem niezbędne do utworzenia struktur instytucjonalnych umożliwiających Unii i Ukrainie skuteczne rozwiązywanie dwustronnych sporów wynikłych na tle stosowania i interpretacji tytułu układu dotyczącego handlu. Wniosek ten jest spójny z unijnym podejściem do zasad i procedur rozstrzygania sporów wynegocjowanych lub wdrażanych w ramach umów o wolnym handlu z innymi partnerami handlowymi.

4.Podstawa prawna

4.1.Proceduralna podstawa prawna

4.1.1.Zasady

Art. 218 ust. 9 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) przewiduje decyzje ustalające „stanowiska, które mają być zajęte w imieniu Unii w ramach organu utworzonego przez umowę, gdy organ ten ma przyjąć akty mające skutki prawne, z wyjątkiem aktów uzupełniających lub zmieniających ramy instytucjonalne umowy”.

Pojęcie „akty mające skutki prawne” obejmuje akty, które mają skutki prawne na mocy przepisów prawa międzynarodowego dotyczących danego organu. Obejmuje ono ponadto instrumenty, które na mocy prawa międzynarodowego nie są wiążące, ale mogą „w sposób decydujący wywrzeć wpływ na treść przepisów przyjętych przez prawodawcę Unii” 1 .

4.1.2.Zastosowanie w niniejszej sprawie

Komitet Stowarzyszenia jest organem ustanowionym na mocy Układu o stowarzyszeniu. Decyzja, którą przyjmuje Komitet Stowarzyszenia, jest aktem mającym skutki prawne. Zgodnie z art. 465 ust. 3 układu przewidywane akty będą na mocy prawa międzynarodowego wiążące. Przewidywany akt nie uzupełnia ani nie zmienia ram instytucjonalnych układu. W związku tym proceduralną podstawą prawną proponowanej decyzji jest art. 218 ust. 9 TFUE.

4.2.Materialna podstawa prawna

4.2.1.Zasady

Materialną podstawą prawną jest art. 207 w związku z art. 218 ust. 9 TFUE.

4.2.2.Zastosowanie w niniejszej sprawie

Główny cel i treść przewidywanego aktu odnoszą się do zapewnienia wdrożenia wspólnej polityki handlowej Unii.

Materialną podstawą prawną proponowanej decyzji jest zatem art. 207 TFUE.

4.3.Wniosek

Podstawą prawną proponowanej decyzji powinien być art. 207 TFUE w związku z art. 218 ust. 9 TFUE.

5.Publikacja przewidywanego aktu

Przewiduje się opublikowanie decyzji Komitetu Stowarzyszenia w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej po jej przyjęciu.

2018/0346 (NLE)

Wniosek

DECYZJA RADY

w sprawie stanowiska, które ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej w ramach Komitetu Stowarzyszenia w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu, utworzonego na mocy Układu o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Ukrainą, z drugiej strony

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 207 w związku z art. 218 ust. 9,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)Zgodnie z art. 323 ust. 1 Układu o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Ukrainą, z drugiej strony („układ”), nie później niż w terminie sześciu miesięcy od daty wejścia w życie układu Komitet Stowarzyszenia obradujący w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu („Komitet ds. Handlu”) obowiązany jest sporządzić listę osób zdolnych do pełnienia funkcji arbitra rozstrzygającego spory i wyrażających chęć pełnienia takiej funkcji.

(2)Zgodnie z art. 323 ust. 1 układu zarówno Unia, jak i Ukraina zaproponowały swoich kandydatów zdolnych do pełnienia funkcji arbitra i wyrażających chęć pełnienia takiej funkcji oraz porozumiały się co do pięciu obywateli państw trzecich, którzy mogą pełnić funkcję przewodniczącego organu arbitrażowego.

(3)Ukraina zaproponowała tylko cztery osoby. Piąty ukraiński kandydat powinien zostać zaproponowany przez Ukrainę jak najszybciej.

(4)Aby zapewnić prawidłowe wykonywanie układu, należy niezwłocznie stworzyć listę obejmującą 14 osób zdolnych do pełnienia funkcji arbitra rozstrzygającego spory i wyrażających chęć pełnienia takiej funkcji.

(5)Decyzję Komitetu Stowarzyszenia należy opublikować po jej przyjęciu,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

Stanowisko, które ma być zajęte w imieniu Unii w Komitecie ds. Handlu Układu o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Ukrainą, z drugiej strony, dotyczące przyjęcia listy osób zdolnych do pełnienia funkcji arbitra i wyrażających chęć pełnienia takiej funkcji, zgodnie z art. 323 ust. 1 układu, opiera się na projekcie decyzji tego komitetu załączonym do niniejszej decyzji.

Artykuł 2

Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej przyjęcia.

Niniejsza decyzja skierowana jest do Komisji.

Decyzję Komitetu Stowarzyszenia publikuje się w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Sporządzono w Brukseli dnia […] r.

(1)    Wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 7 października 2014 r. w sprawie C-399/12 Niemcy przeciwko Radzie, ECLI:EU:C 2014, 2258, pkt 61–64.

KOMISJA EUROPEJSKA

Bruksela, dnia 10.10.2018

COM(2018) 672 final

ZAŁĄCZNIK

do

Wniosku dotyczącego decyzji Rady

w sprawie stanowiska, które ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej w ramach Komitetu Stowarzyszenia w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu, utworzonego na mocy Układu o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Ukrainą, z drugiej strony

PROJEKT

Decyzja nr ..../2018 Komitetu Stowarzyszenia UE-Ukraina w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu

z dnia [...] r.

w sprawie sporządzenia listy arbitrów, o której mowa w art. 323 ust. 1 Układu o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Ukrainą, z drugiej strony

KOMITET STOWARZYSZENIA W SKŁADZIE ROZSTRZYGAJĄCYM KWESTIE DOTYCZĄCE HANDLU,

uwzględniając Układ o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Ukrainą, z drugiej strony 1 , podpisany w Brukseli dnia 27 czerwca 2014 r. („układ”), w szczególności jego art. 323 ust. 1 oraz art. 465 ust. 3,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)Zgodnie z art. 323 ust. 1 układu Komitet Stowarzyszenia w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu sporządza, nie później niż sześć miesięcy od wejścia w życie układu, listę osób, które są zdolne do pełnienia funkcji arbitra i wyrażają chęć pełnienia takiej funkcji.

(2)Unia zaproponowała pięciu kandydatów na arbitrów. Ukraina zaproponowała cztery osoby zdolne do pełnienia funkcji arbitra i wyrażające taką chęć. Ukraina i Unia porozumiały się co do pięciu obywateli państw trzecich, którzy mogą pełnić funkcję przewodniczących organu arbitrażowego.

(3)Aby uniknąć dalszych opóźnień w tworzeniu listy osób mogących pełnić funkcję arbitra i wyrażających taką chęć, a tym samym zapewnić prawidłowe funkcjonowanie układu, w szczególności jego tytułu IV rozdział 14, Komitet Stowarzyszenia w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu zatwierdza tę listę na podstawie wniesionych propozycji.

(4)Ukraina przedstawi Komitetowi Stowarzyszenia w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu nazwisko piątego kandydata niezwłocznie,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

1.    Zgodnie z art. 323 ust. 1 Układu o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Ukrainą, z drugiej strony, lista osób, które mogą pełnić funkcję arbitra i wyrażają taką chęć, stanowi załącznik do niniejszej decyzji.

2.    Ukraina przedstawi Komitetowi Stowarzyszenia w składzie rozstrzygającym kwestie dotyczące handlu nazwisko piątego kandydata zdolnego do pełnienia funkcji arbitra i wyrażającego taką chęć niezwłocznie.

Artykuł 2

Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej przyjęcia.

Sporządzono w Brukseli dnia […] r.

ZAŁĄCZNIK

LISTA ARBITRÓW,
O KTÓREJ MOWA W ART. 323 UST. 1 UKŁADU

Arbitrzy zaproponowani przez Unię Europejską:

1.Claus-Dieter EHLERMANN

2.Giorgio SACERDOTI

3.Jacques BOURGEOIS

4.Pieter Jan KUIJPER

5.Ramon TORRENT

Arbitrzy zaproponowani przez Ukrainę:

1.Serhiy HRYSHKO

2.Taras KACHKA

3.Victor MURAVYOV

4.Yuriy RUDYUK

Przewodniczący wybrani przez Strony:

1.William DAVEY (USA)

2.Helge SELAND (Norwegia)

3.Maryse ROBERT (Kanada)

4.Christian HÄBERLI (Szwajcaria)

5.Merit JANOW (USA)

(1)    Dz.U. L 161 z 29.5.2014, s. 3.