This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 52013PC0311
Proposal for a DIRECTIVE OF THE EUROPEAN PARLIAMENT AND OF THE COUNCIL on the return of cultural objects unlawfully removed from the territory of a Member State (Recast)
Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD betreffende de teruggave van cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht (Herschikking)
Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD betreffende de teruggave van cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht (Herschikking)
/* COM/2013/0311 final - 2013/0162 (COD) */
Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD betreffende de teruggave van cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht (Herschikking) /* COM/2013/0311 final - 2013/0162 (COD) */
TOELICHTING 1. Achtergrond van het voorstel ·
Algemene context, motivering en doel van het
voorstel Nationale cultuurgoederen zijn goederen
waarvan de lidstaten vaststellen dat zij deel uitmaken van hun cultureel
erfgoed. Deze goederen worden over het algemeen als nationaal erfgoed
aangemerkt naargelang van hun belang op cultuurgebied, waaraan meer of minder
strenge beschermende voorschriften worden verbonden. Cultuurgoederen die
overeenkomstig de nationale wetgeving of nationale administratieve procedures
in de zin van artikel 36 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese
Unie (VWEU) als nationaal artistiek, historisch of archeologisch bezit zijn
aangemerkt (hierna "nationaal bezit" genoemd) zijn goederen van
bijzondere betekenis die voor toekomstige generaties behouden moeten blijven.
Over het algemeen krijgt nationaal bezit vanuit juridisch oogpunt een beter
bescherming waarbij het definitief buiten het grondgebied van een lidstaat
brengen is verboden. De interne markt omvat een ruimte zonder
binnengrenzen waarin het vrije verkeer van goederen is gewaarborgd volgens de
bepalingen van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie. Deze
bepalingen vormen geen beletsel voor verboden of beperkingen die uit hoofde van
bescherming van het nationaal artistiek, historisch en archeologisch bezit in
de zin van artikel 36 van het VWEU gerechtvaardigd zijn. Richtlijn 93/7/EEG van de Raad betreffende de
teruggave van cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied
van een lidstaat zijn gebracht[1]
is in 1993 bij de afschaffing van de binnengrenzen vastgesteld om de
bescherming van de als nationaal bezit aangemerkte cultuurgoederen van de
lidstaten te waarborgen. Deze richtlijn beoogt het grondbeginsel van het vrije
verkeer van goederen in overeenstemming te brengen met de noodzaak van de
bescherming van nationaal bezit. Bij de beoordelingen van de richtlijn[2] kon
worden vastgesteld dat dit instrument ontoereikend is om teruggave te
verkrijgen van bepaalde cultuurgoederen die als nationaal bezit zijn
aangemerkt, die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat
zijn gebracht en die zich op het grondgebied van een andere lidstaat bevinden. De belangrijkste oorzaken hiervan zijn: ·
de voorwaarden waaraan als nationaal bezit
aangemerkte goederen moeten voldoen om voor teruggave in aanmerking te komen,
d.w.z. tot een van de in de bijlage bedoelde gemeenschappelijke categorieën
behoren, aan financiëlewaarde‑ en ouderdomsdrempels voldoen; ·
de korte termijn voor de instelling van een
vordering tot teruggave; ·
de kosten van de schadeloosstellingen. Uit deze beoordeling is tevens gebleken dat er
behoefte bestaat aan verbetering van de administratieve samenwerking en het
overleg tussen de centrale autoriteiten om de richtlijn beter ten uitvoer te
leggen. Als gevolg van het door de richtlijn
ingestelde systeem moesten sommige lidstaten voor de teruggave van hun
cultuurgoederen gebruikmaken van de mechanismen van internationale
overeenkomsten. De Unesco-Overeenkomst van 1970 betreffende de maatregelen die
moeten worden genomen om de illegale invoer, uitvoer en overdracht van eigendom
van culturele goederen te verbieden en te beletten, en het Unidroit-Verdrag van
1995 over gestolen of op onrechtmatige wijze uitgevoerde cultuurgoederen zijn
niet door alle lidstaten geratificeerd[3]. Ondanks de verscheidenheid van de bestaande
instrumenten is de verboden handel in cultuurgoederen een van de wijdst
verspreide vormen van illegale handel geworden. De verboden handel in
cultuurgoederen die als nationaal bezit zijn aangemerkt, is een bijzonder
ernstige vorm van dit type criminaliteit met schadelijke gevolgen voor de
nationale identiteit, de cultuur en de geschiedenis van de lidstaten, aangezien
de verdwijning van nationaal bezit alle burgers van de staat van een bewijs van
hun identiteit en hun geschiedenis berooft. De Raad van de Europese Unie heeft vastgesteld
dat dit probleem de lidstaten van de Unie zwaar treft en heeft op 13 en 14
december 2011 geconcludeerd dat er maatregelen moeten worden genomen om tot een
doeltreffender preventie en bestrijding van criminaliteit jegens
cultuurgoederen te komen. In deze zin heeft de Raad de Commissie onder andere
aanbevolen de lidstaten te ondersteunen bij de doeltreffende bescherming van
cultuurgoederen teneinde de illegale handel van cultuurgoederen te voorkomen en
te bestrijden en, waar nodig, aanvullende maatregelen te stimuleren[4]. Het doel van dit voorstel is om de lidstaten
de mogelijkheid te bieden om teruggave te verkrijgen van cultuurgoederen die
als nationaal bezit zijn aangemerkt en sinds 1993 buiten hun grondgebied zijn
gebracht. De algemene doelstelling is om bij te dragen
aan de bescherming van cultuurgoederen in het kader van de interne markt. Samenhang met andere beleidsgebieden van de
EU Dit initiatief sluit aan bij het beleid van de
Unie op het gebied van de bescherming van cultuurgoederen. Het ligt ook in de
lijn van de eerder aangehaalde conclusies van de Raad van de Europese Unie over
het voorkomen en bestrijden van de illegale handel in cultuurgoederen. Dit voorstel voor een richtlijn betreft een
regeling voor de teruggave van cultuurgoederen waarmee de lidstaten hun als
nationaal bezit aangemerkte cultuurgoederen kunne beschermen. Wat
betreft de terugvordering van een cultuurgoed door de eigenaar die ervan
beroofd is, wijst Verordening (EU) nr. 1215/2012 van het Europees Parlement en
de Raad van 12 december 2012 betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de
erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken[5] een forum
aan, de rechtbanken van de plaats waar het goed zich bevindt, die de
bevoegdheid heeft om de op eigendom gebaseerde vordering tot teruggave in
behandeling te nemen. Deze nieuwe bepaling zou tevens betrekking moeten hebben
op rechtsvorderingen tot teruggave van cultuurgoederen. Beide initiatieven beogen de bescherming van
cultuurgoederen te bevorderen, waarbij het ene de nationale autoriteiten de
mogelijkheid biedt om teruggave te verzoeken van een als nationaal bezit
aangemerkt cultuurgoed dat op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied is
gebracht, en het andere het recht van de eigenaar erkent om voor de rechtbanken
van de lidstaat waar zijn cultuurgoed zich bevindt, om teruggave van dat goed
te verzoeken. 2. Resultaten van de raadpleging van
belanghebbende partijen en effectbeoordeling ·
Raadpleging van belanghebbende partijen Van 30 november 2011 tot 5 maart 2012 is voor
alle bij dit initiatief betrokken partijen een openbare raadpleging
georganiseerd. Deze raadpleging heeft plaatsgevonden via het instrument van de
interactieve beleidsvorming (Uw stem in Europa) door middel van twee
gerichte vragenlijsten voor enerzijds overheidsinstanties en anderzijds burgers
en belanghebbende marktdeelnemers of mensen die werkzaam zijn op het gebied van
cultuurgoederen. De diensten van de Commissie hebben 142
antwoorden ontvangen waarvan 24 afkomstig waren van overheidsinstanties en 118
uit de particuliere sector. Op de Europa‑website is een samenvatting van de
resultaten van deze openbare raadpleging beschikbaar[6]. De meerderheid van de deelnemers uit de
particuliere sector (61 %) vindt dat Richtlijn 93/7/EEG naar behoren aan
de behoeften van de lidstaten beantwoord; de richtlijn hoeft dus ook niet te
worden herzien. Slechts 22 % is voor een herziening. Daarnaast is 54 % van de
overheidsinstanties van mening dat de richtlijn geen daadwerkelijke teruggave
garandeert van nationaal bezit dat op onrechtmatige wijze buiten het
grondgebied van een lidstaat is gebracht. De steun voor de geplande oplossingen
om de doeltreffendheid van de richtlijn te verbeteren is redelijk evenwichtig
verdeeld met 29 % voor herziening van de richtlijn, 29 % voor
verbetering van de administratieve samenwerking en uitwisseling van informatie
tussen de bevoegde autoriteiten, 17 % voor stimulering van de ratificatie
van de internationale overeenkomsten (Unesco en Unidroit) door de lidstaten en
25 % voor een combinatie van verschillende oplossingen, waaronder
herziening van de richtlijn met inbegrip van verbetering van de administratieve
samenwerking en overleg tussen de bevoegde autoriteiten. ·
Bijeenbrengen en benutten van deskundigheid Met regelmatige tussenpozen zijn er over
Richtlijn 93/7/EEG beoordelingverslagen van de Commissie opgesteld op basis van
de nationale uitvoeringsverslagen. Deze beoordelingsverslagen hebben betrekking
op de periode van 1993 tot en met 2011 en zijn aan het Europees Parlement, de
Raad en het Europees Economisch en Sociaal Comité gericht[7]. Daarnaast heeft de Commissie een evaluatie
achteraf van de richtlijn georganiseerd door een groep van nationale
deskundigen op te zetten die de centrale autoriteiten vertegenwoordigen die de
in de richtlijn voorziene taken uitvoeren. Het mandaat van de deskundigengroep
Teruggave van cultuurgoederen, opgericht binnen het Comité voor de uitvoer en
de teruggave van cultuurgoederen, was om vast te stellen wat de problemen met
de toepassing van de richtlijn zijn en om met eventuele oplossingen te komen.
De werkzaamheden van de groep hebben tussen 2009 en 2011 plaatsgevonden. De werkgroep heeft geconcludeerd dat de
richtlijn moest worden herzien om er een doeltreffender instrument van te maken
voor de teruggave van nationaal bezit en dat er voor mechanismen moest worden
gezorgd ter verbetering van de administratieve samenwerking en het overleg
tussen de centrale autoriteiten[8].
·
Effectbeoordeling Dit voorstel gaat vergezeld van een
effectbeoordeling en een samenvatting ervan. Over een ontwerpversie van de
effectbeoordeling heeft de Raad voor effectbeoordeling van de Europese Commissie
op 21 september 2012 advies uitgebracht. In de definitieve gewijzigde versie
van de effectbeoordeling is rekening gehouden met de aanbevelingen van de Raad
voor effectbeoordeling. In de effectbeoordeling is meer in het
bijzonder rekening gehouden met de beoordelingsverslagen van de richtlijn, de
documentatie in het kader van de werkzaamheden van de deskundigengroep
Teruggave van cultuurgoederen, de werkzaamheden van de OCM-deskundigenwerkgroep
(open coördinatiemethode) inzake mobiliteit van collecties in het kader van het
Werkplan voor cultuur 2007‑2010[9],
de resultaten van de openbare raadpleging ter zake maar ook studies die in
2004, 2007 en 2011 op het gebied van cultuurgoederen zijn uitgevoerd[10]. Op basis van de verzamelde informatie heeft de
Commissie een effectbeoordeling uitgevoerd waarin de volgende opties zijn
onderzocht en vergeleken[11]. Optie 1:
geen wijziging van de huidige situatie Richtlijn 93/7/EEG, zoals gewijzigd bij de
Richtlijnen 96/100/EG en 2001/38/EG, blijft ongewijzigd. Optie 2: stimuleren van het gebruik van
gemeenschappelijke instrumenten door de centrale overheden De centrale overheden wordt een elektronische
instrument ter beschikking gesteld (het informatiesysteem interne markt, hierna
"het IMI" genoemd) om de administratieve samenwerking, het overleg en
de informatieuitwisseling tussen deze overheden te vergemakkelijken. Optie 3: herziening van Richtlijn 93/7/EEG Richtlijn 93/7/EEG wordt herzien om: i) het
toepassingsgebied van de richtlijn tot alle als nationaal bezit aangemerkte
goederen uit te breiden, ii) de termijnen voor de instelling van een vordering
tot teruggave en voor de verificatie van het cultuurgoed te verlengen en iii)
de voorwaarden voor de toekenning van een vergoeding aan de bezitter dichter
bij elkaar te brengen. Optie 4: de lidstaten aanmoedigen de
Unesco-Overeenkomst van 1970 inzake cultuurgoederen te ratificeren en ten
uitvoer te leggen Richtlijn 93/7/EEG blijft onveranderd, het
optreden wordt gericht op de ratificatie en tenuitvoerlegging door de lidstaten
van de Unesco-Overeenkomst van 1970 betreffende de maatregelen die moeten
worden genomen om de illegale invoer, uitvoer en overdracht van eigendom van
culturele goederen te verbieden en te beletten. De voorkeur wordt gegeven aan een combinatie
van de opties 2 en 3, waarbij met name wordt beoogd: – het IMI‑systeem voor administratieve
samenwerking tussen de centrale overheden te gebruiken; – het toepassingsgebied van de richtlijn uit
te breiden tot alle in de zin van artikel 36 van het Verdrag als nationaal
bezit aangemerkte goederen; – de termijn voor de instelling van een
vordering tot teruggave te verlengen; – de vastgestelde termijn voor de verificatie
van het cultuurgoed te verlengen; – de voorwaarden voor de toekenning van een
vergoeding aan de bezitter in geval van teruggave dichter bij elkaar brengen. 3. Juridische elementen van het voorstel ·
Samenvatting van de voorgestelde maatregel(en) Het doel van de herschikking van Richtlijn
93/7/EEG, gewijzigd bij de Richtlijnen 96/100/EG en 2001/38/EG, is om de
lidstaten de mogelijkheid te bieden teruggave te verkrijgen van cultuurgoederen
die als nationaal bezit zijn aangemerkt. Deze herschikking beoogt tevens
vereenvoudiging van de wetgeving van de Unie op dit gebied. De wijzigingen van Richtlijn 93/7/EEG betreffen:
i) de uitbreiding van het toepassingsgebied ervan tot alle in de zin van
artikel 36 van het Verdrag als nationaal bezit aangemerkte cultuurgoederen, ii)
het gebruik van het IMI‑systeem voor de administratieve samenwerking en
uitwisseling van informatie tussen de centrale overheden, iii) verlenging van
de termijn om de autoriteiten van de verzoekende lidstaat in staat te stellen
de aard van het in een andere lidstaat ontdekte cultuurgoed te verifiëren, iv)
verlenging van de termijn voor de instelling van een vordering tot teruggave,
v) vermelding welke autoriteit van de verzoekende lidstaat de termijn voor de
instelling van een vordering doet ingaan, vi) de verduidelijking dat de
bezitter moet bewijzen dat hij bij de verwerving van het cultuurgoed de nodige
zorgvuldigheid heeft betracht, vii) de vermelding van gemeenschappelijke
criteria om het begrip "de nodige zorgvuldigheid" uit te leggen en
viii) verlenging van de termijnen voor de verslagen over de toepassing en de
beoordeling van de richtlijn. ·
Rechtsgrondslag Het voorstel is gebaseerd op artikel 114 van
het Verdrag (VWEU). ·
Subsidiariteitsbeginsel De Unie en de lidstaten zijn samen bevoegd
voor de interne markt. Het subsidiariteitsbeginsel is derhalve van toepassing. Aangezien afzonderlijke maatregelen van de
lidstaten op het gebied van teruggave op verschillen tussen nationale
voorschriften kunnen stuiten, is bij de instelling van de interne markt ook
Richtlijn 93/7/EEG vastgesteld. Het vaststellen van voorschriften voor
teruggave is een manier om de werking van de interne markt te vergemakkelijken.
Het zou immers voor een lidstaat erg moeilijk zijn teruggave te krijgen van een
als nationaal bezit aangemerkt cultuurgoed dat op onrechtmatige wijze zijn
grondgebied heeft verlaten, zonder een gemeenschappelijke procedure die van
toepassing is in de lidstaat waar dit goed zich bevindt. Derhalve zou een
bezitter die weet dat het goed op onrechtmatige wijze buiten de lidstaat van
herkomst is gebracht, zich in een lidstaat kunnen vestigen zonder bang te hoeven
zijn dat hij dit object zal verliezen. De grensoverschrijdende dimensie van het op
onrechtmatige wijze buiten het nationale grondgebied brengen van
cultuurgoederen zorgt ervoor dat de Unie de meest aangewezen instantie is om op
dit gebied op te treden en de teruggave van goederen die op onrechtmatige wijze
buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht en zich op het
grondgebied van een andere lidstaat bevinden, mogelijk te maken. De
doelstelling van dit voorstel kan dus niet voldoende door de lidstaten worden
verwezenlijkt, en vergt een optreden op EU-niveau. De Unie is echter niet bevoegd om vast te
stellen wat nationaal bezit is, noch om te bepalen welke rechterlijke instantie
bevoegd is om uitspraak te doen over vorderingen tot teruggave die een
verzoekende lidstaat tegen een bezitter en/of houder van een als nationaal
bezit aangemerkt cultuurgoed dat op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied
is gebracht, kan instellen. Deze aspecten vallen onder de subsidiariteit,
aangezien zij onder de bevoegdheid van de lidstaten vallen. ·
Evenredigheidsbeginsel Overeenkomstig het evenredigheidsbeginsel gaan
de voorgestelde wijzigingen niet verder dan wat nodig is om de gestelde
doelstellingen te verwezenlijken. De omvang van de maatregelen staat in verhouding
tot de belangrijkste oorzaken die de doeltreffendheid van Richtlijn 93/7/EEG
beperken om teruggave van bepaalde als nationaal bezit aangemerkte goederen te
verkrijgen. Dit voorstel staat in verhouding tot de doelstelling om teruggave
van alle cultuurgoederen die als nationaal bezit zijn aangemerkt en sinds 1993
op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht,
te garanderen, zonder verder te gaan dan dat wat nodig is. Om de toepassing van de richtlijn te
verbeteren stelt dit voorstel vast dat de administratieve samenwerking en de
uitwisseling van informatie tussen de centrale autoriteiten via het IMI‑systeem
moet plaatsvinden, welke nationale autoriteit van de verzoekende lidstaat de
termijn voor de instelling van een vordering doet ingaan en dat de bezitter
moet bewijzen dat hij de nodige zorgvuldigheid heeft betracht, waarbij bepaalde
gemeenschappelijke criteria van het begrip "de nodige zorgvuldigheid"
worden gegeven om bij de toekenning van een vergoeding aan de bezitter een meer
uniforme interpretatie van dit begrip door de nationale rechters te
vergemakkelijken. Deze lijst van criteria is niet uitputtend. De noodzaak tot optreden staat derhalve niet
vast voor andere aspecten, zoals het voor een particulier mogelijk maken een
vordering tot teruggave in te stellen voor een als nationaal bezit aangemerkt
goed waarvan hij de eigenaar is, de verlenging van de verjaringstermijn voor de
vordering tot teruggave van dertig naar vijftig jaar of de beperking van het
maximumbedrag van de schadeloosstelling van de bezitter. Dit voorstel levert geen nieuwe
administratieve lasten voor de overheidsdiensten op; het zou zelfs de lasten
moeten verlagen. ·
Gebruikte wetgevingstechniek Er wordt aan herinnerd dat de Commissie bij
haar besluit van 1 april 1987 haar diensten heeft opgedragen alle
besluiten na maximaal tien wijzigingen te codificeren, waarbij zij erop wijst
dat dit een minimumregel is en dat haar diensten ter wille van de duidelijkheid
en het juiste begrip van de bepalingen ernaar zouden moeten streven de teksten
waarvoor zij verantwoordelijkheid dragen, met nog kortere tussenpozen te
codificeren. De Commissie is begonnen met de codificatie
van Richtlijn 93/7/EEG van de Raad van 15 maart 1993 betreffende de
teruggave van cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied
van een lidstaat zijn gebracht[12]
en heeft de te dien einde een voorstel aan de wetgever voorgelegd[13]. De
nieuwe richtlijn moest de verschillende besluiten die erin zijn verwerkt,
vervangen[14]. Tijdens de wetgevingsprocedure is vastgesteld
dat artikel 16, lid 4, van Richtlijn 93/7/EEG, dat overeenkomt met artikel 16,
lid 3, van het codificatievoorstel, een afgeleide rechtsgrondslag creëert.
Gelet op het arrest van het Hof van Justitie van 6 mei 2008 in zaak C‑133/06,
werd een schrapping van artikel 16, lid 3, van het codificatievoorstel
noodzakelijk geacht. Daar deze schrapping een inhoudelijke wijziging hebben
ingehouden die verder ging dan loutere codificatie, is het noodzakelijk geacht
punt 8[15]
van het Interinstitutioneel Akkoord van 20 december 1994 voor een
versnelde werkmethode voor de officiële codificatie van wetteksten, toe te
passen, gelet op de gemeenschappelijke verklaring ten aanzien van dat punt[16]. De Commissie heeft het derhalve passend geacht
het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad ter
codificatie van Richtlijn 93/7/EEG[17]
in te trekken en de codificatie van deze richtlijn om te zetten in een
herschikking om de noodzakelijke wijziging aan te brengen. Zoals reeds toegelicht, is voor het bereiken
van de doelstelling om de lidstaten de mogelijkheid te bieden teruggave te
verkrijgen van als nationaal bezit aangemerkte cultuurgoederen een aantal
ingrijpende wijzigingen van Richtlijn 93/7/EEG nodig. Derhalve is besloten gebruik
te maken van de herschikking overeenkomstig het Interinstitutioneel Akkoord van
28 november 2001 over een systematischer gebruik van de herschikking van
besluiten[18]. Dit voorstel is een herschikking van Richtlijn
93/7/EEG, zoals gewijzigd bij de Richtlijnen 96/100/EG en 2001/38/EG. Het
voorstel is een vereenvoudiging van de bestaande wetgeving en zal tot
intrekking van de Richtlijnen 93/7/EEG, 96/100/EG en 2001/38/EG leiden. ·
Nadere uitleg van het voorstel In artikel 1, lid 1, wordt
"cultuurgoed" gedefinieerd als een goed dat, voordat of nadat het op
onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat is gebracht, uit
hoofde van de nationale wetgeving of van nationale administratieve procedures,
in de zin van artikel 36 van het Verdrag, als "nationaal artistiek,
historisch of archeologisch bezit" is aangemerkt. De bijlage bij Richtlijn
93/7/EEG wordt als geschrapt. Met het oog op teruggave wordt in deze
richtlijn de verplichting geschrapt dat als nationaal bezit aangemerkte
goederen: ·
tot een van de in de bijlage bedoelde
gemeenschappelijke categorieën moeten behoren en eventueel aan voor deze
categorieën vastgestelde ouderdomsdrempels en/of financiëlewaardedrempels
moeten voldoen, of ·
voor goederen die niet tot een van deze categorieën
behoren, een integrerend deel moeten vormen van openbare collecties die vermeld
staan in inventarissen van musea, archieven en vaste collecties van
bibliotheken of in inventarissen van kerkelijke instellingen. In dit verband wordt erop gewezen dat het aan
de lidstaten is hun nationaal bezit te omschrijven in de zin van en binnen de
beperkingen van artikel 36 van het Verdrag. De bijlage bij Richtlijn 93/7/EEG
beoogt geen omschrijving van de goederen die als nationaal bezit in de zin van
artikel 36 moeten worden beschouwd, maar strekt er alleen toe de categorieën
goederen vast te stellen die in aanmerking komen om als zodanig te worden
aangemerkt en uit dien hoofde het voorwerp van een teruggaveprocedure kunnen
vormen. Dit voorstel is bedoeld om het grondbeginsel
van het vrije verkeer van cultuurgoederen in overeenstemming te brengen met de
noodzaak van de bescherming van nationaal bezit. Het
voorstel bevestigt de wens van de wetgever in 1993 om met Richtlijn 93/7/EEG
een eerste stap te zetten naar samenwerking tussen de lidstaten op dit gebied
in het kader van de interne markt en de doelstelling om tot een wederzijdse
erkenning van de nationale wetgevingen op dit gebied te komen. Dit voorstel beantwoordt aan het herhaalde
verzoek van de vertegenwoordigers van de lidstaten om een doeltreffend systeem
voor de teruggave van als nationaal bezit aangemerkte cultuurgoederen in te
stellen. Het garandeert de lidstaten de mogelijkheid teruggave te verkrijgen
van als nationaal bezit aangemerkte cultuurgoederen die sinds 1993 op onrechtmatige
wijze buiten hun grondgebied zijn gebracht, hetgeen een betere bescherming van
het erfgoed van de lidstaten bevordert. Tijdens de teruggaveprocedure kan de bezitter
van het goed echter verweermiddelen aanvoeren met het argument dat de
verzoekende lidstaat artikel 36 van het Verdrag heeft geschonden toen hij het
goed als nationaal bezit heeft aangemerkt. De rechter bij wie de zaak aanhangig
is gemaakt, moet, eventueel na een prejudiciële procedure van het Hof van
Justitie van de Europese Unie, een beslissing nemen. In de artikelen 4 en 6 wordt
voorgesteld dat de centrale autoriteiten het informatiesysteem interne markt
(IMI) gebruiken om de administratieve samenwerking, het overleg en de
informatieuitwisseling onderling te vergemakkelijken. In artikel 4, lid 3, wordt de aan de
bevoegde autoriteit van de verzoekende lidstaat toegekende termijn om na te
gaan of het in een andere lidstaat ontdekte goed inderdaad een cultuurgoed is,
verlengd tot vijf maanden na kennisgeving van de ontdekking van het goed. Gelet op het grensoverschrijdende effect maakt
verlenging van deze termijn doeltreffender samenwerking tussen de bevoegde
autoriteiten mogelijk. In artikel 7, lid 1, wordt vastgesteld
dat de instelling van een vordering tot teruggave verjaart drie jaar na de datum
waarop de plaats waar het cultuurgoed zich bevindt en de identiteit van de
bezitter of de houder van dat goed ter kennis van de centrale autoriteit
van de verzoekende lidstaat zijn gekomen. Bij de verlenging van deze termijn is rekening
gehouden met het complexe karakter van grensoverschrijdende betrekkingen,
zonder voorbij te gaan aan de verplichting tot voortvarendheid van de
verzoekende lidstaat. Artikel 9 bevat gemeenschappelijke
criteria voor de interpretatie van het begrip "de nodige zorgvuldigheid"
van de bezitter bij de verwerving van het goed. Deze criteria zijn gebaseerd op
die van artikel 4, lid 4, en artikel 6, lid 2, van het Unidroit-Verdrag van
1995. In dit voorstel is vastgelegd dat de bezitter moet
bewijzen dat hij bij de verwerving van het goed de nodige zorgvuldigheid
heeft betracht. De verwerver van het goed heeft recht op een vergoeding op
voorwaarde dat hij bewijst dat hij bij de verwerving van het goed de nodige
zorgvuldigheid heeft betracht wat betreft het feit dat het cultuurgoed op
onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van de verzoekende lidstaat is
gebracht. Deze wijzigingen zouden moeten bijdragen aan
een meer uniforme toepassing van de richtlijn op dit gebied en het, in
voorkomend geval, moeilijker moeten maken voor bezitters die niet te goeder
trouw of weinig zorgvuldig zijn, om een vergoeding te krijgen. In artikel 16 worden de procedures voor
de beoordeling en het toezicht vastgesteld die de andere instellingen van de
Unie de gelegenheid bieden informatie over de toepassing van de richtlijn te
krijgen. De verslagen over de toepassing en de beoordeling van deze richtlijn
worden om de vijf jaar opgesteld. Dit artikel bevat een herzieningsbepaling. ·
Comitéprocedure en gedelegeerde handelingen In artikel 17 van Richtlijn 93/7/EEG is
vastgelegd dat de Commissie wordt bijgestaan door het bij artikel 8 van
Verordening (EG) nr. 116/2009 ingestelde comité (gecodificeerde versie van
verordening (EEG) nr. 3911/92 betreffende de uitvoer van cultuurgoederen[19]. Het
gaat om het Comité voor de uitvoer en de teruggave van cultuurgoederen, een
raadgevend comité van de Commissie, dat uit vertegenwoordigers van de lidstaten
bestaat. In Richtlijn 93/7/EEG is vastgesteld dat het
Comité elk vraagstuk met betrekking tot de toepassing van de bijlage ervan
behandelt dat zijn voorzitter, op eigen initiatief of op verzoek van een
vertegenwoordiger van een lidstaat, aan het Comité voorlegt. Aangezien de nieuwe richtlijn geen bijlage
bevat, is de verwijzing naar het Comité in het voorstel geschrapt. Overeenkomstig de mededeling van de Commissie
"Kader voor deskundigengroepen van de Commissie: horizontale voorschriften
en openbaar register", zal de Commissie in voorkomend geval een
deskundigengroep instellen bestaande uit de centrale autoriteiten die belast
zijn met de richtlijn om de wijze vast te stellen waarop het informatiesysteem
interne markt (IMI) op het gebied van cultuurgoederen functioneert. 4. Aanvullende informatie ·
Intrekking van bestaande wetgeving Indien dit voorstel tot herschikking wordt goedgekeurd,
moet de bestaande wetgeving, de Richtlijnen 93/7/EEG, 96/100/EG en 2001/38/EG,
worden ingetrokken. ·
Wijziging van bestaande wetgeving Deze richtlijn wijzigt de bijlage bij
Verordening (EU) nr. 1024/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 25
oktober 2012 betreffende de administratieve samenwerking via het
Informatiesysteem interne markt teneinde deze nieuwe richtlijn hierin op te
nemen. ·
Europese Economische Ruimte De voorgestelde maatregel betreft een
onderwerp dat onder de EER-overeenkomst valt en moet daarom worden uitgebreid
tot de Europese Economische Ruimte. 5. Gevolgen voor de begroting De gevolgen voor de begroting van dit voorstel
zijn opgenomen in het financieel memorandum bij het voorstel. Het voorstel
houdt slechts administratieve uitgaven in. ê 93/7/EEG
(aangepast) 2013/0162 (COD) Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN
DE RAAD betreffende de teruggave van cultuurgoederen
die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht
(Herschikking) (Voor de EER relevante tekst) HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN
DE EUROPESE UNIE, Gelet op Gezien het Verdrag tot oprichting van de
Europese Economische Gemeenschap Ö betreffende de
werking van de Europese Unie Õ, inzonderheid
op en met name
artikel 100 A
Ö 114 Õ, Gezien het voorstel van de Europese Commissie, Na toezending van het ontwerp van
wetgevingshandeling aan de nationale parlementen, Gezien het advies van het Ö Europees Õ Economisch en
Sociaal Comité[20], Handelend volgens de gewone
wetgevingsprocedure, Overwegende hetgeen volgt: ò nieuw (1) Richtlijn
93/7/EEG van de Raad van 15 maart 1993 betreffende de teruggave van cultuurgoederen
die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat zijn
gebracht[21]
is herhaaldelijk en ingrijpend gewijzigd[22]. Aangezien nieuwe wijzigingen nodig zijn,
dient ter wille van de duidelijkheid tot herschikking van die richtlijn te
worden overgegaan. ê93/7/EEG overweging 1
(aangepast) ð nieuw (2) Overwegende dat volgens artikel 8 A van het
Verdrag uiterlijk op 1 januari 1993 een Ö De Õ interne markt tot stand moet zijn
gebracht die Ö omvat Õ een ruimte zonder
binnengrenzen omvat
waarin het vrije verkeer van goederen, personen, diensten en kapitaal is
gewaarborgd volgens de bepalingen van het Verdrag;. ð Deze bepalingen vormen geen beletsel
voor verboden of beperkingen die uit hoofde van bescherming van het nationaal
artistiek, historisch en archeologisch bezit gerechtvaardigd zijn. ï ê 93/7/EEG
overweging 2 (aangepast) (3) Overwegende dat de Lid-Staten, kKrachtens en binnen de grenzen van artikel
36 van het Verdrag,
ook na 1992 Ö blijven de
lidstaten Õ gerechtigd blijven
om hun nationaal bezit nader te omschrijven en Ö blijven
zij Õ de mogelijkheid
behouden de nodige maatregelen te treffen ter bescherming van hun nationaal
bezit in deze
ruimte zonder binnengrenzen;. ê 93/7/EEG
overweging 3 (aangepast) (4) Overwegende dat derhalve Ö Bij Richtlijn
93/7/EEG is Õ een
teruggaveregeling tot stand moet worden gebracht die de lidstaten de
mogelijkheid biedt om Ö terugkeer op
hun grondgebied te verkrijgen Õ van cultuurgoederen
die in de zin van artikel 36 Ö van het
Verdrag Õ als nationaal bezit
zijn aangemerktÖ , die in de zin
van de bijlage bij deze richtlijn tot gemeenschappelijke categorieën van
cultuurgoederen behoren Õ en die in strijd met
de hierboven genoemde nationale bepalingen of met Verordening (EEG)
nr. 3911/92116/2009 van de Raad van 9
18 december 1992
2008
betreffende de uitvoer van cultuurgoederen[23] buiten hun grondgebied zijn gebracht, Ö en van
cultuurgoederen die als nationaal bezit zijn aangemerkt en die een integrerend
deel vormen van openbare collecties of inventarissen van kerkelijke
instellingen, maar die niet onder deze gemeenschappelijke categorieën
vallen Õ ;. dat de toepassing van deze regeling zo eenvoudig
en zo doeltreffend mogelijk dient te zijn; dat het, om de samenwerking in
verband met de teruggave te vergemakkelijken, nodig is de werkingssfeer van
deze regeling te beperken tot voorwerpen die tot gemeenschappelijke categorieën
van cultuurgoederen behoren; dat de bijlage bij deze richtlijn bijgevolg geen
omschrijving beoogt van de goederen die als
«nationaal bezit» in de zin van artikel 36 dienen te worden beschouwd, maar er
alleen toe strekt de categorieën goederen vast te stellen die in aanmerking
komen om als zodanig te worden beschouwd en uit dien hoofde het voorwerp van
een teruggaveprocedure in de zin van deze richtlijn kunnen vormen;
ê 93/7/EEG
overweging 4 (aangepast) Overwegende dat ook cultuurgoederen die als
nationaal bezit zijn geklasseerd en die een integrerend deel vormen van
openbare collecties of inventarissen van kerkelijke instellingen, maar die
niet onder deze gemeenschappelijke categorieën vallen, onder deze richtlijn
dienen te vallen; ê 93/7/EEG
overweging 5 (aangepast) (5) Overwegende dat moet worden Ö Richtlijn
93/7/EEG heeft Õ gezorgd voor
administratieve samenwerking tussen de lidstaten op het gebied van hun
nationaal bezit, en dit in nauwe samenhang met de samenwerking op het stuk van
gestolen kunstwerken, met name door verloren, gestolen of illegaal uitgevoerde
cultuurgoederen die deel uitmaken van hun nationaal bezit en van hun openbare
collecties, te registreren bij Interpol of bij andere bevoegde instanties die
gelijksoortige lijsten bijhouden;. ê 93/7/EEG
overweging 6 (aangepast) (6) Overwegende dat dDe bij deze rRichtlijn Ö 93/7/EEG
voorziene Õ ingevoerde
procedure Ö is Õ een eerste stap vormt Ö geweest Õ naar samenwerking
tussen de lidstaten op dit gebied in het kader van de interne markt;. dat hHet oogmerk Ö was Õ een wederzijdse
erkenning van de ter zake geldende nationale wetgevingen is;. dat daarom met name dient te worden voorzien in de
oprichting van een Raadgevend Comité dat de Commissie moet bijstaan; ê 93/7/EEG
overweging 7 (aangepast) (7) Overwegende dat Verordening (EEG)
nr. 3911/92
116/2009 voert,
samen met de onderhavige richtlijn, een communautair systeem Ö van de
Unie Õ voor de bescherming
van de cultuurgoederen van de lidstaten invoert; dat de datum waarop de
Lid-Staten aan de onderhavige richtlijn dienen te voldoen zo dicht mogelijk bij
die van de inwerkingtreding van die verordening dient te liggen; dat bepaalde
Lid-Staten over een langere termijn dienen te beschikken, gezien de aard van
hun rechtssystemen en de omvang van de wijzigingen in hun wetgeving om aan deze
richtlijn te voldoen, ò nieuw (8) Uit
de werking van Richtlijn 93/7/EEG zijn de beperkingen van het systeem gebleken
om teruggave te verkrijgen van goederen die als nationaal bezit zijn
aangemerkt, die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat
zijn gebracht en die op het grondgebied van een andere lidstaat zijn ontdekt. (9) De
lidstaten moeten over een systeem kunnen beschikken dat waarborgt dat het op
onrechtmatige wijze naar een andere lidstaat brengen van een cultuurgoed dat
als nationaal bezit is aangemerkt, niet hetzelfde risico in zich bergt, als de
onrechtmatige uitvoer van dit goed buiten de Unie. (10) Het
toepassingsgebied van deze richtlijn moet zich uitstrekken tot alle
cultuurgoederen die uit hoofde van de nationale wetgeving of van nationale
administratieve procedures, in de zin van artikel 36 van het Verdrag, als
"nationaal artistiek, historisch of archeologisch bezit" zijn
aangemerkt. In die zin moeten zowel het criterium dat de goederen moeten
behoren tot de in de bijlage bij Richtlijn 93/7/EEG bedoelde categorieën, als
dientengevolge die bijlage en het criterium dat de goederen deel moeten
uitmaken van openbare collecties die vermeld staan in inventarissen van musea,
archieven en vaste collecties van bibliotheken of inventarissen van kerkelijke
instellingen, worden geschrapt. In artikel 36 van het Verdrag wordt de
eerbiediging van de diversiteit van de nationale systemen voor de bescherming
van cultuurgoederen erkend. In dit verband zijn wederzijds vertrouwen,
bereidheid tot samenwerking en wederzijds begrip van de lidstaten derhalve
noodzakelijk. (11) Ter
bevordering van een meer doeltreffende en uniforme toepassing van deze
richtlijn moet de administratieve samenwerking tussen de lidstaten worden
geïntensiveerd. Daarom moet ervoor worden gezorgd dat de centrale autoriteiten
het informatiesysteem interne markt dat bij Verordening (EU) nr. 1024/2012 van
het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2012 betreffende de
administratieve samenwerking via het Informatiesysteem interne markt en tot
intrekking van Beschikking 2008/49/EG van de Commissie[24] is
ingesteld, (hierna "IMI" genoemd) gebruiken. De andere bevoegde
autoriteiten van de lidstaten moeten ook zoveel mogelijk dit zelfde systeem
gebruiken. (12) Om
de bescherming van persoonsgegevens te waarborgen moet bij de administratieve
samenwerking en de uitwisseling van informatie tussen bevoegde autoriteiten
worden voldaan aan de voorschriften van Richtlijn 95/46/EG van het Europees
Parlement en de Raad van 24 oktober 1995 betreffende de bescherming van
natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en
betreffende het vrije verkeer van die gegevens[25] en, voor zover het informatiesysteem
interne markt wordt gebruikt, van Verordening (EU) nr. 1024/2012. (13) De
aan de bevoegde autoriteiten van de verzoekende lidstaat toegekende termijn om
na te gaan of het in een andere lidstaat ontdekte cultuurgoed inderdaad een
cultuurgoed is in de zin van deze richtlijn, moet worden verlengd. Een langere
termijn maakt het makkelijker passende maatregelen te nemen om het cultuurgoed
te behouden en eventueel te voorkomen dat het aan de procedure van teruggave
wordt onttrokken. (14) Het
is tevens noodzakelijk de termijn voor de de instelling van een vordering tot
teruggave te verlengen tot drie jaar na de datum waarop de plaats waar het
cultuurgoed zich bevindt en de identiteit van de bezitter of de houder van dat
goed ter kennis van de verzoekende lidstaat zijn gekomen. Omwille van de
duidelijkheid moet worden vastgesteld dat de verjaringstermijn ingaat op de
datum waarop de centrale autoriteit van de verzoekende lidstaat op de hoogte is
gesteld. (15) De
Raad van de Unie heeft erkend dat er maatregelen moeten worden genomen om tot
een doeltreffender preventie en bestrijding van criminaliteit jegens
cultuurgoederen te komen. In dit verband heeft de Raad de Commissie aanbevolen
de lidstaten te ondersteunen bij de doeltreffende bescherming van
cultuurgoederen teneinde de illegale handel van cultuurgoederen te voorkomen en
te bestrijden en, waar passend, aanvullende maatregelen te stimuleren[26]. (16) Het
is derhalve wenselijk ervoor te zorgen dat alle betrokkenen bij de markt van
cultuurgoederen bij transacties van cultuurgoederen de vereiste zorgvuldigheid
betrachten. De consequenties van de verwerving van een cultuurgoed van illegale
herkomst zullen pas voldoende afschrikwekkend zijn wanneer om voor een
vergoeding in aanmerking te komen de verplichting tot teruggave samengaat met
de verplichting aan te tonen dat de bezitter van het goed de nodige
zorgvuldigheid heeft betracht. Om de doelstellingen van de Unie op het gebied
van de preventie en de bestrijding van de illegale handel in cultuurgoederen te
behalen, moet derhalve worden vastgesteld dat de bezitter om een vergoeding te
krijgen moet bewijzen dat hij bij de verwerving van het goed de nodige zorgvuldigheid
heeft betracht, en dat hij zich niet kan beroepen op zijn goede trouw als hij
niet het niveau van de door de omstandigheden van het gegeven geval vereiste
zorgvuldigheid heeft betracht. (17) Om
de uniforme interpretatie van het begrip "de nodige zorgvuldigheid"
door de lidstaten te vergemakkelijken, moet worden vermeld welke omstandigheden
in aanmerking moeten worden genomen om te bepalen of de nodigde zorgvuldigheid
is betracht. (18) Het
doel van deze richtlijn, namelijk de mogelijkheid bieden om teruggave te
verkrijgen van alle cultuurgoederen die als nationaal bezit zijn aangemerkt en
op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht,
kan niet voldoende door de lidstaten worden gerealiseerd en kan derhalve, gelet
op de omvang en de gevolgen ervan, beter op het niveau van de Unie worden
verwezenlijkt. Dus kan de Unie in overeenstemming met het
subsidiariteitsbeginsel van artikel 5 van het Verdrag betreffende de Europese
Unie, maatregelen vaststellen. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel
neergelegde evenredigheidsbeginsel gaat deze richtlijn niet verder dan wat
nodig is om deze doelstelling te verwezenlijken. (19) Daar
de taken van het bij artikel 8 van Verordening (EG) nr. 116/2009 ingestelde
comité gezien de schrapping van de bijlage bij Richtlijn 93/7/EEG overbodig
zijn geworden, moeten de verwijzingen naar dit comité worden geschrapt. (20) Aangezien
de bijlage bij Verordening (EU) nr. 1024/2012 een lijst bevat van via IMI uit
te voeren bepalingen over administratieve samenwerking in handelingen van de
Unie, moet die bijlage worden gewijzigd om deze richtlijn erin op te nemen. (21) De
verplichting tot omzetting van deze richtlijn in nationaal recht dient te
worden beperkt tot de bepalingen die ten opzichte van de vorige richtlijnen
zijn gewijzigd. De verplichting tot omzetting van de ongewijzigde bepalingen
vloeit voort uit Richtlijn 93/7/EEG. (22) Deze
richtlijn dient de verplichtingen van de lidstaten met betrekking tot de in
bijlage I, deel B, genoemde termijnen voor omzetting in nationaal
recht van de aldaar genoemde richtlijnen onverlet te laten. ê 93/7/EEG HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN
VASTGESTELD: Artikel 1 In deze richtlijn wordt verstaan onder: 1) "cultuurgoed": een goed
dat, voordat of nadat het op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een
lidstaat is gebracht, uit hoofde van de nationale wetgeving of van nationale
administratieve procedures, in de zin van artikel 36 van het Verdrag, als
"nationaal artistiek, historisch of archeologisch bezit" is
aangemerkt,; en –
tot een van de in
de bijlage vermelde categorieën behoort, of, indien het niet tot een van
deze categorieën behoort, integrerend deel uitmaakt van: –
- openbare
collecties die vermeld staan in de inventarissen van de musea, de archieven en
de vaste collecties van bibliotheken. ê 93/7/EEG
(aangepast) In deze richtlijn worden onder «openbare collecties» verstaan collecties
die het eigendom zijn van een Lid-Staat, een lokale of regionale overheid in
een Lid-Staat of een instelling op het grondgebied van een Lid-Staat die
overeenkomstig de wetgeving van die Lid-Staat als openbaar wordt aangemerkt
en die het eigendom is van of in grote mate wordt gefinancierd door die
Lid-Staat of een lokale of regionale overheid; ê 93/7/EEG –
- de inventarissen
van de kerkelijke instellingen; 2) "op onrechtmatige wijze buiten
het grondgebied van een lidstaat brengen": a) elk buiten het grondgebied van een lidstaat brengen dat in strijd
met de wetgeving van die lidstaat betreffende de bescherming van het nationaal
bezit, of in strijd met Verordening (EEG) nr. 3911/92
116/2009 geschiedt, alsmede b) het niet terugzenden van een rechtmatige tijdelijke zending na
het verstrijken van de termijn en iedere schending van een van de andere
voorwaarden die aan die tijdelijke zending verbonden waren; 3) "verzoekende lidstaat": de
lidstaat waarvan het cultuurgoed op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied
is gebracht; 4) "aangezochte lidstaat": de
lidstaat op het grondgebied waarvan zich een op onrechtmatige wijze buiten het
grondgebied van een andere lidstaat gebracht cultuurgoed bevindt; 5) "teruggave": de
daadwerkelijke terugkeer van het cultuurgoed op het grondgebied van de
verzoekende lidstaat; 6) "bezitter": degene die een
cultuurgoed feitelijk houdt voor zichzelf; 7) "houder": degene die een cultuurgoed
feitelijk houdt voor een ander.; ê 93/7/EEG
(aangepast) Ö 8) "openbare
collecties": collecties die het eigendom zijn van een lidstaat, een lokale
of regionale overheid in een lidstaat of een instelling op het grondgebied van
een lidstaat – op voorwaarde dat die instelling het eigendom is van of in grote
mate wordt gefinancierd door die lidstaat of een lokale of regionale overheid –
en die overeenkomstig de wetgeving van die lidstaat als openbaar worden
aangemerkt. Õ ê 93/7/EEG Artikel 2 Cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze
buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht, worden teruggegeven
overeenkomstig de bij deze richtlijn vastgestelde procedure en voorwaarden. Artikel 3 Elke lidstaat wijst een of meer centrale
autoriteiten aan die de in deze richtlijn omschreven bevoegdheden uitoefenen. De lidstaten stellen de Commissie in kennis
van alle benoemingen van centrale autoriteiten op grond van dit artikel. ê 93/7/EEG
(aangepast) De Commissie maakt de lijst van deze centrale
autoriteiten alsmede elke wijziging daarin bekend in de C-reeksserie van het Publicatieblad van de
Europese Gemeenschappen
Ö Unie Õ. ê 93/7/EEG Artikel 4 De centrale autoriteiten van de lidstaten
werken samen en bevorderen overleg tussen de bevoegde autoriteiten van de
lidstaten, die met name: ê 93/7/EEG
(aangepast) 1) op
verzoek van de verzoekende lidstaat een nader bepaald cultuurgoed dat op onrechtmatige
wijze buiten het grondgebied van deze lidstaat is gebracht, opsporen en de
identiteit van de bezitter en/of de houder ervan vaststellen.
Dit verzoek moet
vergezeld gaan van alle nodige informatie om deze opsporing en vaststelling te
vergemakkelijken, met name over de plaats waar het goed zich feitelijk of
vermoedelijk bevindt; ê 93/7/EEG
(aangepast) ð nieuw 2) bij ontdekking op hun grondgebied
van cultuurgoederen waarvoor er redelijke gronden zijn om aan te nemen dat die
goederen op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van andere lidstaten
zijn gebracht, de betrokken lidstaten hiervan in kennis stellen; 3) de bevoegde autoriteiten van de
verzoekende lidstaat gedurende een termijn van twee
ð vijf ï maanden na de in punt 2 bedoelde kennisgeving, de gelegenheid geven na
te trekken of het betrokken goed een cultuurgoed in de zin van artikel 1, punt 1,
vormt. Doen zij dit niet binnen de gestelde termijn, dan zijn de punten 4 en 5
niet langer van toepassing; 4) in samenwerking met de betrokken
lidstaat de nodige maatregelen treffen voor het materiële behoud van het
cultuurgoed; 5) door de nodige voorlopige
maatregelen voorkomen dat het cultuurgoed aan de procedure van teruggave wordt
onttrokken; ê 93/7/EEG
(aangepast) 6) met betrekking tot de teruggave als
tussenpersoon fungeren tussen de bezitter en/of de houder en de verzoekende
lidstaat. Te dien
einde kunnen de bevoegde autoriteiten van de aangezochte Lid-Staat,
onverminderd artikel 5, eerst de weg effenen voor een arbitrageprocedure
overeenkomstig de nationale wetgeving van de aangezochte Lid-Staat; de
verzoekende Staat en de bezitter of houder moeten uitdrukkelijk met de
arbitrageprocedure akkoord gaan. ê 93/7/EEG
(aangepast) Ö Met het oog op
punt 1 moet het verzoek van de lidstaat vergezeld gaan van alle nodige
informatie om de opsporing te vergemakkelijken, met name over de plaats waar
het goed zich feitelijk of vermoedelijk bevindt. Õ Ö Met het oog op
punt 6 kunnen de bevoegde autoriteiten van de aangezochte lidstaat,
onverminderd artikel 5, eerst de weg effenen voor een arbitrageprocedure
overeenkomstig de nationale wetgeving van de aangezochte lidstaat; de
verzoekende lidstaat en de bezitter of houder moeten uitdrukkelijk met de
arbitrageprocedure akkoord gaan. Õ ò nieuw De centrale
autoriteiten van de lidstaten maken gebruik van het bij Verordening (EU) nr.
1024/2012 ingestelde informatiesysteem interne markt (hierna "IMI"
genoemd) om samen te werken en onderling overleg te voeren. De lidstaten
besluiten of de andere bevoegde autoriteiten het IMI voor de toepassing van
deze richtlijn gebruiken. ê 93/7/EEG Artikel 5 De verzoekende lidstaat kan bij de bevoegde
rechtbank van de aangezochte lidstaat tegen de bezitter, of, bij ontstentenis
van de bezitter, tegen de houder, een vordering instellen tot teruggave van een
op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van de verzoekende lidstaat gebracht
cultuurgoed. Voor de ontvankelijkheid van de vordering moet
het stuk dat het geding inleidt,
vergezeld gaan van: a) een document waarin het goed waarop de vordering tot teruggave
betrekking heeft, wordt beschreven en waarin wordt verklaard dat dit goed een
cultuurgoed is; b) een verklaring van de bevoegde autoriteiten van de verzoekende
lidstaat dat het cultuurgoed op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van
de verzoekende lidstaat is gebracht. Artikel 6 De centrale autoriteit van de verzoekende lidstaat
stelt de centrale autoriteit van de aangezochte lidstaat onverwijld in kennis
van de vordering tot teruggave. De centrale autoriteit van de aangezochte
lidstaat licht de centrale autoriteit van de overige lidstaten onverwijld in. ò nieuw Uitwisseling van
informatie vindt via het IMI plaats. ê 93/7/EEG
(aangepast) ð nieuw Artikel 7 1. De lidstaten bepalen in hun wetgeving dat
de in deze richtlijn bedoelde vordering tot teruggave verjaart één ð drie ï jaar na de datum waarop de plaats waar het cultuurgoed zich bevindt en
de identiteit van de bezitter of de houder van dat goed ter kennis van de Ö centrale
autoriteit van de Õ verzoekende lidstaat
zijn gekomen. ê 93/7/EEG De vordering tot teruggave verjaart in elk
geval dertig jaar na de datum waarop het cultuurgoed op onrechtmatige wijze
buiten het grondgebied van de verzoekende lidstaat is gebracht. In het geval van goederen die deel uitmaken
van openbare collecties, als bedoeld in artikel 1, punt 18, en van kerkelijke goederen in de
lidstaten waar deze zijn onderworpen aan speciale beschermende maatregelen
krachtens nationaal recht, verjaart de vordering tot teruggave evenwel na 75
jaar, behalve in de lidstaten waar geen verjaring van de vordering geldt of
indien bij bilaterale overeenkomsten tussen lidstaten een termijn van meer dan
75 jaar is vastgesteld. 2. De vordering tot teruggave is niet
ontvankelijk indien het buiten het grondgebied van de verzoekende lidstaat
brengen op het tijdstip waarop de vordering wordt ingesteld, niet meer
onrechtmatig is. Artikel 8 Onder voorbehoud van het bepaalde in de
artikelen 7 en 13 gelast de bevoegde rechtbank de teruggave van het cultuurgoed
indien wordt bewezen dat dit goed een cultuurgoed in de zin van artikel 1, punt
1, is en dat het op onrechtmatige wijze buiten het nationale grondgebied is
gebracht. ê 93/7/EEG
(aangepast) Artikel 9 Wanneer teruggave wordt gelast, kent de
bevoegde rechtbank van de aangezochte lidstaat de bezitter een al naargelang
van de omstandigheden van het gegeven geval vast te stellen billijke vergoeding
toe, op voorwaarde dat
hij ervan overtuigd is dat de bezitter Ö bewijst dat
hij Õ bij de verwerving
van het goed de nodige zorgvuldigheid heeft betracht. ò nieuw Om vast te stellen
of de bezitter de nodige zorgvuldigheid heeft betracht, wordt rekening gehouden
met alle omstandigheden van de verwerving, met name de documentatie over de
herkomst van het goed, de uit hoofde van het recht van de verzoekende lidstaat
vereiste uitvoervergunningen, de hoedanigheid van de betrokken partijen, de betaalde
prijs, de raadpleging door de bezitter van toegankelijke registers betreffende
gestolen cultuurgoederen, alle andere relevante informatie en documentatie die
hij redelijkerwijs had kunnen verkrijgen, de raadpleging van instanties waartoe
hij toegang had kunnen hebben, en alle andere stappen die een verstandig mens
in dezelfde omstandigheden zou hebben ondernomen. De bezitter kan zich
niet beroepen op zijn goede trouw als hij niet het niveau van de door de
omstandigheden vereiste zorgvuldigheid heeft betracht. ê 93/7/EEG De regeling van de
bewijslast is onderworpen aan de wetgeving van de aangezochte Lid-Staat. In geval van schenking of erfopvolging mag de
rechtspositie van de verkrijger niet gunstiger zijn dan die van degene van wie
hij het goed uit dien hoofde heeft verkregen. De verzoekende lidstaat is gehouden deze
vergoeding bij de teruggave uit te keren. Artikel 10 De kosten die voortvloeien uit de uitvoering
van de beslissing waarbij de teruggave van het cultuurgoed wordt gelast, komen
ten laste van de verzoekende lidstaat. Dit geldt ook voor de kosten betreffende
de in artikel 4, punt 4, bedoelde maatregelen. Artikel 11 De betaling van de in artikel 9 bedoelde
billijke vergoeding en van de in artikel 10 bedoelde kosten doet niet af aan
het recht van de verzoekende lidstaat om van de personen die verantwoordelijk
zijn voor het op onrechtmatige wijze buiten zijn grondgebied brengen van het
cultuurgoed, terugbetaling van die bedragen te vorderen. Artikel 12 De eigendom van het cultuurgoed na de
teruggave ervan wordt door het nationale recht van de verzoekende lidstaat
geregeld. Artikel 13 Deze richtlijn is alleen van toepassing op
cultuurgoederen die met ingang van 1 januari 1993 op onrechtmatige wijze buiten
het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht. ê 93/7/EEG
(aangepast) ð nieuw Artikel 14 1. Elke lidstaat kan zijn verplichting tot
teruggave uitbreiden tot andere dan Ö de Õ in de bijlage ð artikel 1, punt 1, ï vermelde
Ö gedefinieerde Õ categorieën
cultuurgoederen. ê 93/7/EEG ð nieuw 2. Elke lidstaat kan de bij deze richtlijn
ingestelde regeling toepassen op de verzoeken tot teruggave van cultuurgoederen
die vóór 1 januari 1993 op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van
andere lidstaten zijn gebracht. Artikel 15 Deze richtlijn doet geen afbreuk aan de
burgerlijke of strafrechtelijke vorderingen die de verzoekende lidstaat en/of
de eigenaar van wie het cultuurgoed werd ontvreemd, op grond van het nationale
recht van de lidstaten kunnen instellen. Artikel 16 1. De lidstaten brengen om de drie ð vijf ï jaar en voor het eerst in februari 1996
ð [...] ï aan de Commissie verslag uit over de toepassing van deze richtlijn. ê 93/7/EEG
(aangepast) ð nieuw 2. Om de drie
ð vijf ï jaar doet de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad en het Ö Europees Õ Economisch en
Sociaal Comité een beoordelingsverslag over de toepassing van deze richtlijn
toekomen. ð Dit verslag gaat zo nodig vergezeld van
passende voorstellen. ï ê 93/7/EEG 3. Nadat de
richtlijn drie jaar is toegepast, gaat de Raad na of zij doeltreffend is
geweest en brengt hij, op voorstel van de Commissie, hierin eventueel noodzakelijke
aanpassingen aan. 4. De Raad gaat in
ieder geval om de drie jaar, op voorstel van de Commissie, over tot onderzoek
naar en, in voorkomend geval, tot herziening van de in de bijlage genoemde
bedragen, rekening houdend met de economische en monetaire indicatoren in de
Gemeenschap. Artikel 17 De Commissie wordt
bijgestaan door het bij artikel 8 van Verordening (EEG) nr. 3911/92 ingestelde
comité. Het comité
behandelt elk vraagstuk met betrekking tot de toepassing van de bijlage van
deze richtlijn dat door zijn voorzitter, hetzij op diens initiatief hetzij
op verzoek van de vertegenwoordiger van een Lid-Staat, aan de orde wordt
gesteld. ò nieuw Artikel 17 Aan de bijlage van
Verordening (EU) nr. 1024/2012 wordt het volgende punt toegevoegd: "6. Richtlijn
xxxx/xx/EU van het Europees Parlement en de Raad betreffende de teruggave van
cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een
lidstaat zijn gebracht (*): de artikelen 4 en 6. (*) PB L […]." ê 93/7/EEG
(aangepast) Artikel 18 1. De lidstaten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke
bepalingen in werking treden om binnen negen maanden na vaststelling ervan aan deze
richtlijn te voldoen, behalve voor wat betreft het Koninkrijk België, de
Bondsrepubliek Duitsland en het Koninkrijk der Nederlanden, die uiterlijk
twaalf maanden na vaststelling ervan aan Ö de volgende
artikelen[: artikel 1, punt 1, artikel 4, eerste alinea, punt 3, artikel 4,
vierde alinea, artikel 6, derde alinea, artikel 7, artikel 9 en artikel 16]
van Õ deze richtlijn moeten Ö te Õ voldoen. Zij stellen Ö delen Õ de Commissie daarvan
Ö de tekst van
die bepalingen Õ onverwijld in kennis
Ö mede Õ. Wanneer de
lidstaten deze
Ö die Õ bepalingen aannemen,
wordt in die bepalingen Ö zelf of bij de
officiële bekendmaking ervan Õ naar de onderhavige
Ö deze Õ richtlijn verwezen of wordt hiernaar
verwezen bij de officiële bekendmaking van die bepalingen.
Ö In de
bepalingen wordt tevens vermeld dat verwijzingen in bestaande wettelijke en
bestuursrechtelijke bepalingen naar de bij deze richtlijn ingetrokken
richtlijn(en), gelden als verwijzingen naar de onderhavige richtlijn. Õ De regels voor die
verwijzing Ö en de
formulering van die vermelding Õ worden vastgesteld
door de lidstaten. ê 2. De lidstaten delen de Commissie de tekst
van de belangrijkste bepalingen van intern recht mede die zij op het onder deze
richtlijn vallende gebied vaststellen. Artikel 19 Richtlijn 93/7/EEG, zoals gewijzigd bij
de in bijlage I, deel A, genoemde richtlijnen, wordt met ingang van
[…] ingetrokken, onverminderd de verplichtingen van de lidstaten met betrekking
tot de in bijlage I, deel B, genoemde termijnen voor omzetting in
nationaal recht van de aldaar genoemde richtlijnen. Verwijzingen naar de ingetrokken richtlijn
gelden als verwijzingen naar de onderhavige richtlijn en worden gelezen volgens
de concordantietabel in bijlage II. Artikel 20 Deze richtlijn treedt in werking op de
twintigste dag na die van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de
Europese Unie. De artikelen […] zijn van toepassing met
ingang van […]. ê 93/7/EEG Artikel 21 Deze richtlijn
is gericht tot de lidstaten. Gedaan te Brussel, Voor het Europees Parlement Voor
de Raad De
voorzitter De voorzitter ê 93/7/EEG BIJLAGE Categorieën
bedoeld in artikel 1, punt 1, tweede streepje, waartoe de goederen die als
«nationaal bezit» in de zin van artikel 36 van het Verdrag dienen te worden
beschouwd, moeten behoren om krachtens deze richtlijn te kunnen worden
teruggegeven A. 1. Oudheidkundige voorwerpen, ouder dan 100 jaar,
afkomstig van: –
- opgravingen en vondsten,
op het land en in zee; –
- oudheidkundige
locaties; –
- oudheidkundige
collecties. 2. Delen die integrerend
deel hebben uitgemaakt van artistieke, historische of religieuze monumenten die
niet in hun geheel bewaard zijn gebleven, ouder dan 100 jaar. ê 96/100/EG art.
1, punt 1, onder a) 3. Afbeeldingen en
schilderijen die niet tot categorie 3 A of 4 behoren en geheel met de hand zijn
vervaardigd, ongeacht op welke ondergrond en van welke materialen[27]. ê 96/100/EG art.
1, punt 1, onder b) 3 A. Aquarellen, gouaches en
pasteltekeningen die geheel met de hand zijn vervaardigd, ongeacht op welke
ondergrond1. ê 96/100/EG art.
1, punt 1, onder c) 4. Mozaïeken, ongeacht van
welke materialen, die geheel met de hand zijn
vervaardigd en niet tot categorie 1 of 2 behoren, en tekeningen die geheel met
de hand zijn vervaardigd, ongeacht op welke ondergrond en van welke materialen1. ê 93/7/EEG 5. Oorspronkelijke gravuren,
prenten, zeefdrukken en lithografieën en hun
respectieve matrijzen, alsmede de originele affiches1. 6. Oorspronkelijke beelden
of oorspronkelijk beeldhouwwerk, alsmede kopieën die zijn verkregen volgens
hetzelfde procédé als de oorspronkelijke stukken1, die niet tot categorie 1 behoren. 7. Fotoafdrukken, films en de negatieven daarvan1. 8. Wiegedrukken en
manuscripten, met inbegrip van geografische kaarten en partituren, afzonderlijk
of in verzamelingen1. 9. Boeken, ouder dan 100
jaar, afzonderlijk of in verzamelingen. 10. Gedrukte geografische kaarten, ouder dan 200 jaar. 11. Archieven van elke aard
die onderdelen ouder dan 50 jaar bevatten, ongeacht de drager ervan. 12. a) Verzamelingen[28] en exemplaren voor verzamelingen van fauna,
flora, mineralen en anatomische delen. b) Verzamelingen2 van historisch, paleontologisch, etnografisch
of numismatisch belang. 13. Vervoermiddelen, ouder dan
75 jaar. 14. Alle andere antiquiteiten
die niet behoren tot de categorieën A1 tot en met A13, ouder dan 50 jaar. De cultuurgoederen van
de categorieën A1 tot en met A14 vallen alleen onder het toepassingsgebied
van deze richtlijn indien de financiële waarde ervan ten minste gelijk is aan
de in punt B aangegeven drempels. B. Financiële-waardedrempels voor bepaalde onder A
genoemde categorieën (in ecu) ê 2001/38/EG art.
1, punt 1 WAARDE: ongeacht hun waarde ê 93/7/EEG –
1 (Oudheidkundige
voorwerpen) –
2 (Niet in hun
geheel bewaarde monumenten) –
8 (Wiegedrukken en
manuscripten) –
11 (Archieven) 15 000 –
4 (Mozaïeken en
tekeningen) –
5 (Gravures) –
7 (Fotoafdrukken) –
10 (Gedrukte
geografische kaarten) ê 96/100/EG art.
1, punt 2 30 000 –
3 A.
(Aquarellen, gouaches en pasteltekeningen) ê 93/7/EEG 50 000 –
6 (Beelden) –
9 (Boeken) –
12 (Verzamelingen) –
13
(Vervoermiddelen) –
14 (Alle andere
antiquiteiten) 150 000 –
3 (Schilderijen) De naleving van de
voorwaarden inzake de financiële-waardedrempels moet worden beoordeeld bij de
indiening van het verzoek om teruggave. De financiële waarde is die van het
goed in de aangezochte Lid-Staat. ê 2001/38/EG art.
1, punt 2 Voor de lidstaten
die de euro niet als munt hebben, worden de in deze bijlage in euro's
uitgedrukte waarden omgerekend en uitgedrukt in nationale valuta's tegen de
wisselkoers van 31 december 2001 die in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen is gepubliceerd. Deze tegenwaarden in nationale
valuta's worden met ingang van 31 december 2001 iedere twee jaar herzien. De
berekening van deze tegenwaarden is gebaseerd op het gemiddelde van de
dagelijkse waarden van deze valuta's in euro's over de periode van 24
maanden die eindigt op de laatste dag van de maand augustus onmiddellijk
voorafgaande aan de herziening die op 31 december in werking treedt. Deze
berekeningsmethode wordt op voorstel van de Commissie, in beginsel twee jaar na de eerste toepassing, door het Raadgevend
Comité cultuurgoederen opnieuw onderzocht. Bij iedere herziening worden de
waarden in euro's en hun tegenwaarden in nationale valuta's periodiek
bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen vanaf de eerste dagen van de maand november
voorafgaande aan de datum waarop de herziening in werking treedt. _____________ é BIJLAGE I Deel A Ingetrokken richtlijn met overzicht
van de achtereenvolgende wijzigingen ervan
(als bedoeld in artikel 19) Richtlijn 93/7/EEG van de Raad || (PB L 74 van 27.3.1993, blz. 74) || || Richtlijn 96/100/EG van het Europees Parlement en de Raad || (PB L 60 van 1.3.1997, blz. 59) || Richtlijn 2001/38/EG van het Europees Parlement en de Raad || (PB L 187 van 10.7.2001, blz. 43) Deel B Termijnen voor omzetting in nationaal
recht
(als bedoeld in artikel 19) Richtlijn || Omzettingstermijn 93/7/EEG || 15.12.1993[29] 96/100/EG || 1.9.1997 2001/38/EG || 31.12.2001 _____________ BIJLAGE II Richtlijn 93/7/EEG || Deze richtlijn Artikel 1, punt 1, eerste streepje || Artikel 1, punt 1 Artikel 1, punt 1, tweede streepje, aanhef || _______ Artikel 1, punt 1, tweede streepje, eerste onderstreepje, eerste alinea || _______ Artikel 1, punt 1, tweede streepje, eerste onderstreepje, tweede alinea || Artikel 1, punt 8 Artikel 1, punt 1, tweede streepje, tweede onderstreepje || _______ Artikel 1, punt 2, eerste streepje || Artikel 1, punt 2, onder a) Artikel 1, punt 2, tweede streepje || Artikel 1, punt 2, onder b) Artikel 1, punten 3 tot en met 7 || Artikel 1, punten 3 tot en met 7 Artikelen 2 en 3 Artikel 4, eerste alinea Artikel 1, punt 1, tweede zin Artikel 4, punt 6, tweede zin _______ || Artikelen 2 en 3 Artikel 4, eerste alinea Artikel 4, tweede alinea Artikel 4, derde alinea Artikel 4, vierde alinea Artikel 5, eerste alinea || Artikel 5, eerste alinea Artikel 5, tweede alinea, eerste streepje || Artikel 5, tweede alinea, onder a) Artikel 5, tweede alinea, tweede streepje || Artikel 5, tweede alinea, onder b) Artikel 6, eerste alinea || Artikel 6, eerste alinea Artikel 6, tweede alinea || Artikel 6, tweede alinea _______ || Artikel 6, derde alinea Artikelen 7 en 8 || Artikelen 7 en 8 Artikel 9, eerste alinea || Artikel 9, eerste alinea Artikel 9, tweede alinea || _______ _______ _______ || Artikel 9, tweede alinea Artikel 9, derde alinea Artikel 9, derde en vierde alinea || Artikel 9, vierde en vijfde alinea Artikelen 10 tot en met 15 || Artikelen 10 tot en met 15 Artikel 16, leden 1 en 2 || Artikel 16, leden 1 en 2 Artikel 16, lid 3 || _______ Artikel 16, lid 4 || _______ Artikel 17 || _______ _______ || Artikel 17 Artikel 18 || Artikel 18, lid 1 _______ || Artikel 18, lid 2 _______ || Artikel 19 _______ || Artikel 20, eerste alinea _______ || Artikel 20, tweede alinea Artikel 19 Bijlage || Artikel 21 _______ ______ || Bijlage I ______ || Bijlage II é FINANCIEEL MEMORANDUM 1. KADER VAN HET VOORSTEL/INITIATIEF 1.1. Benaming van het
voorstel/initiatief 1.2. Betrokken
beleidsterrein(en) in de ABM/ABB-structuur 1.3. Aard van het
voorstel/initiatief 1.4. Doelstelling(en) 1.5. Motivering van het
voorstel/initiatief 1.6. Duur en financiële
gevolgen 1.7. Beheersvorm(en) 2. BEHEERSMAATREGELEN 2.1. Regels inzake het
toezicht en de verslagen 2.2. Beheers- en
controlesysteem 2.3. Maatregelen ter
voorkoming van fraude en onregelmatigheden 3. GERAAMDE FINANCIËLE GEVOLGEN VAN HET
VOORSTEL/INITIATIEF 3.1. Rubriek(en) van het
meerjarige financiële kader en betrokken begrotingsonderde(e)l(en) voor
uitgaven 3.2. Geraamde gevolgen
voor de uitgaven 3.2.1. Samenvatting van de
geraamde gevolgen voor de uitgaven 3.2.2. Geraamde gevolgen
voor de beleidskredieten 3.2.3. Geraamde gevolgen
voor de administratieve kredieten 3.2.4. Verenigbaarheid met
het huidige meerjarige financiële kader 3.2.5. Bijdragen van derden
3.3. Geraamde gevolgen
voor de ontvangsten FINANCIEEL MEMORANDUM 1. KADER VAN HET VOORSTEL/INITIATIEF 1.1. Benaming van het voorstel/initiatief
Voorstel
voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende de
teruggave van cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied
van een lidstaat zijn gebracht (Herschikking) 1.2. Betrokken beleidsterrein(en) in de
ABM/ABB-structuur[30]
Titel
2 – Ondernemingen – Hoofdstuk 02 03: Interne goederenmarkt en sectoraal
beleid 1.3. Aard van het voorstel/initiatief Het voorstel/initiatief betreft een actie die
wordt omgebogen naar een nieuwe actie 1.4. Doelstelling(en) 1.4.1. De met het voorstel/initiatief
beoogde strategische meerjarendoelstelling(en) van de Commissie Bijdragen
aan de bescherming van cultuurgoederen in het kader van de interne markt. 1.4.2. Specifieke doelstelling(en) en
betrokken ABM/ABB-activiteiten Specifieke
doelstelling: de lidstaten de mogelijkheid bieden om teruggave te verkrijgen
van cultuurgoederen die als nationaal bezit zijn aangemerkt en sinds 1993
buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht. 1.4.3. Verwachte resulta(a)t(en) en
gevolg(en) Vermeld de gevolgen
die het voorstel/initiatief zou moeten hebben op de begunstigden/doelgroepen. Dit
voorstel heeft tot doel het aantal teruggaven van cultuurgoederen die als
nationaal bezit zijn aangemerkt, te vergroten en de kosten hiervan te
verminderen. Het voorstel heeft gevolgen voor het voorkomen en bestrijden van
de illegale handel in cultuurgoederen binnen de Unie. 1.4.4. Resultaat- en effectindicatoren Vermeld de indicatoren
aan de hand waarvan kan worden nagegaan in hoeverre het voorstel/initiatief is
uitgevoerd. –
Vergroten van het aantal teruggaveprocedures; –
vergroten van het aantal teruggaven van cultuurgoederen die als nationaal bezit
zijn aangemerkt; –
waarborgen van de behandeling van verzoeken tot opsporing van een cultuurgoed
in de zin van artikel 4, punt 1, van de richtlijn; –
waarborgen van de behandeling van kennisgevingen van de ontdekking van een
cultuurgoed in de zin van artikel 4, punt 2, van de richtlijn; –
vergelijkbaarheid van statistische gegevens over de toepassing van de
richtlijn; –
tevredenheidsonderzoek naar het gebruik van het IMI‑systeem bij de centrale
overheid. 1.5. Motivering van het
voorstel/initiatief 1.5.1. Behoefte(n) waarin op korte of
lange termijn moet worden voorzien Het
is de algemene doelstelling van dit initiatief om bij te dragen aan de
bescherming van cultuurgoederen binnen de interne markt door de teruggave van
cultuurgoederen die als nationaal bezit zijn aangemerkt en sinds 1993 op
onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht. 1.5.2. Toegevoegde waarde van de deelname
van de EU De
grensoverschrijdende dimensie van het op onrechtmatige wijze buiten het
nationale grondgebied brengen van cultuurgoederen zorgt ervoor dat de Unie de
meest aangewezen instantie is om op dit gebied op te treden. 1.5.3. Nuttige ervaring die bij
soortgelijke activiteiten in het verleden is opgedaan Uit
de beoordelingen van Richtlijn 93/7/EEG blijkt dat het bestaande systeem
ontoereikend is om teruggave te verkrijgen van bepaalde cultuurgoederen die als
nationaal bezit zijn aangemerkt. Uit
studies of verslagen van deskundigen over de preventie en bestrijding van de
illegale handel in cultuurgoederen was de Commissie ook de noodzaak gebleken om
de richtlijn te herzien. 1.5.4. Verenigbaarheid en eventuele
synergie met andere passende instrumenten Dit
initiatief is geheel verenigbaar met de andere maatregelen en het overige
beleid op het gebied van cultuurgoederen. 1.6. Duur en financiële gevolgen Voorstel/initiatief met een onbeperkte
geldigheidsduur 1.7. Beheersvorm(en)[31]
Direct gecentraliseerd beheer door de Commissie 2. BEHEERSMAATREGELEN 2.1. Regels inzake het toezicht en de
verslagen Vermeld frequentie en
voorwaarden. In
artikel 16 worden de procedures voor de beoordeling en het toezicht vastgesteld
die de andere instellingen van de Unie de gelegenheid bieden informatie over de
toepassing van de richtlijn te krijgen. De verslagen over de toepassing en de
beoordeling van deze richtlijn worden om de vijf jaar opgesteld. 2.2. Beheers- en controlesysteem 2.2.1. Mogelijke risico's Er
zijn geen financiële risico's aan verbonden. 2.2.2. Controlemiddel(en) De
controlemiddelen zijn vermeld in het Financieel Reglement en in Verordening
(EU) nr. 1268/2012. 2.3. Maatregelen ter voorkoming van
fraude en onregelmatigheden Vermeld de bestaande
en geplande preventie- en beschermingsmaatregelen. De
Commissie moet ervoor zorgen dat de financiële belangen van de Europese Unie
worden beschermd door de toepassing van maatregelen ter voorkoming van fraude,
corruptie en andere illegale handelingen, door de uitvoering van doeltreffende controles
en de terugvordering van ten onrechte uitgekeerde bedragen en, indien
onregelmatigheden worden vastgesteld, door doeltreffende, evenredige en
afschrikkende sancties, overeenkomstig de Verordeningen (EG, Euratom)
nr. 2988/95, (Euratom, EG) nr. 2185/96 en (EG) nr. 1073/1999. 3. GERAAMDE FINANCIËLE GEVOLGEN VAN HET
VOORSTEL/INITIATIEF 3.1. Rubriek(en) van het meerjarige
financiële kader en betrokken begrotingsonderde(e)l(en) voor uitgaven ·
Bestaande begrotingsonderdelen In volgorde van de
rubrieken van het meerjarige financiële kader en de begrotingsonderdelen. Rubriek van het meerjarige financiële kader || Begrotingsonderdeel || Soort krediet || Bijdrage || GK/NGK ([32]) || van EVA-landen[33] || van kandidaat-lidstaten[34] || van derde landen || in de zin van artikel 21, lid 2, onder b), van het Financieel Reglement […] || [XX.YY.YY.YY] […] || GK/NGK || || || || Te creëren nieuwe begrotingsonderdelen In volgorde van de rubrieken van het meerjarige
financiële kader en de begrotingsonderdelen. Rubriek van het meerjarige financiële kader || Begrotingsonderdeel || Soort krediet || Bijdrage Nummer [Omschrijving………………………………..] || GK/NGK || van EVA-landen || van kandidaat-lidstaten || van derde landen || in de zin van artikel 21, lid 2, onder b), van het Financieel Reglement || [XX.YY.YY.YY] || || JA/NEE || JA/NEE || JA/NEE || JA/NEE 3.2. Geraamde gevolgen voor de uitgaven 3.2.1. Samenvatting van de geraamde
gevolgen voor de uitgaven in miljoenen euro's (tot op drie decimalen) Rubriek van het meerjarige financiële kader || || || || DG: ENTR || || || 2015 || 2016 || 2017 || 2018 || 2019 || TOTAAL || Beleidskredieten || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || TOTAAL kredieten voor DG ENTR || Vastleggingen || =1+1a +3 || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || Betalingen || =2+2a +3 || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || Rubriek van het meerjarige financiële kader || 5 || "Administratieve uitgaven" || || DG ENTR || || || 2015 || 2016 || 2017 || 2018 || 2019 || TOTAAL || Personele middelen || 0,2 || 0,2 || 0,2 || 0,2 || 0,2 || 1,0 || Andere administratieve uitgaven || 0,05 || 0,05 || 0,05 || 0,05 || 0,05 || 0,25 || TOTAAL DG ENTR || Kredieten || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 1,25 || TOTAAL kredieten onder RUBRIEK 5 van het meerjarige financiële kader || (totaal vastleggingen = totaal betalingen) || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 1,25 || TOTAAL kredieten onder de RUBRIEKEN 1 tot en met 5 van het meerjarige financiële kader || Vastleggingen || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 1,25 || Betalingen || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 1,25 3.2.2. Geraamde gevolgen voor de
beleidskredieten Voor het
voorstel/initiatief zijn geen beleidskredieten nodig 3.2.3. Geraamde gevolgen voor de
administratieve kredieten 3.2.3.1. Samenvatting Voor het voorstel/initiatief zijn administratieve
kredieten nodig, zoals hieronder nader wordt beschreven: in miljoenen euro's
(tot op drie decimalen) || 2015 || 2016 || 2017 || 2018 || 2019 || TOTAAL RUBRIEK 5 van het meerjarige financiële kader || || || || || || Personele middelen || 0,2 || 0,2 || 0,2 || 0,2 || 0,2 || 1,0 Andere administratieve uitgaven || 0,05 || 0,05 || 0,05 || 0,05 || 0,05 || 0,25 Subtotaal RUBRIEK 5 van het meerjarige financiële kader || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 1,25 Buiten RUBRIEK 5[35] van het meerjarige financiële kader || || || || || || Personele middelen || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 Andere administratieve uitgaven || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 Subtotaal buiten RUBRIEK 5 van het meerjarige financiële kader || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 TOTAAL || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 0,25 || 1,25 3.2.3.2. Geraamde personeelsbehoeften Voor het voorstel zijn
personele middelen nodig, zoals hieronder nader wordt beschreven: Raming in een geheel getal (of met hoogstens
een decimaal) || 2015 || 2016 || 2017 || 2018 || 2019 Posten opgenomen in de lijst van het aantal ambten (ambtenaren en tijdelijke functionarissen) 02 01 01 01 (zetel en vertegenwoordigingen van de Commissie) || 0,2 || 0,2 || 0,2 || 0,2 || 0,2 VTE= 1,5 || VTE= 1,5 || VTE= 1,5 || VTE= 1,5 || VTE= 1,5 XX 01 01 02 (delegaties) || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 XX 01 05 01 (onderzoek door derden) || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 10 01 05 01 (eigen onderzoek) || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 Extern personeel (in voltijdequivalenten VTE)[36] XX 01 02 01 (AC, END, INT van de "totale financiële middelen") || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 XX 01 02 02 (AC, AL, END, INT en JED in de delegaties) || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 XX 01 04 jj[37] || - zetel[38] || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 - delegaties || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 XX 01 05 02 (AC, END, INT – onderzoek door derden) || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 10 01 05 02 (AC, END, INT – eigen onderzoek) || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 Ander begrotingsonderdeel (te vermelden) || 0 || 0 || 0 || 0 || 0 TOTAAL || 0,2 || 0,2 || 0,2 || 0,2 || 0,2 VTE=1,5 || VTE=1,5 || VTE=1,5 || VTE=1,5 || VTE=1,5 Voor de benodigde
personele middelen zal een beroep worden gedaan op het personeel van het DG dat
reeds voor het beheer van deze actie is toegewezen en/of binnen het DG is
herverdeeld, eventueel aangevuld met middelen die in het kader van de
jaarlijkse toewijzingsprocedure met inachtneming van de budgettaire beperkingen
aan het beherende DG kunnen worden toegewezen. Beschrijving van de uit te voeren taken Ambtenaren en tijdelijk personeel || Het beheer van de omzetting en uitvoering van de richtlijn. 3.2.4. Verenigbaarheid met het huidige
meerjarige financiële kader Het voorstel is verenigbaar met het huidige
meerjarige financiële kader. 3.2.5. Bijdragen van derden Het voorstel voorziet niet in medefinanciering
door derden. 3.3. Geraamde gevolgen voor de
ontvangsten Het voorstel heeft geen financiële gevolgen voor
de ontvangsten. [1] Richtlijn
93/7/EEG van de Raad van 15 maart 1993 betreffende de teruggave van
cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een
lidstaat zijn gebracht (PB L 74 van 27.3.1993, blz. 74), gewijzigd bij
Richtlijn 96/100/EG van het Europees Parlement en de Raad van 17 februari 1997
(PB L 60 van 1.3.1997, blz. 59) en bij Richtlijn 2001/38/EG van het Europees
Parlement en de Raad van 5 juni 2001 (PB L 187 van 10.7.2001, blz. 43). [2] Eerste
verslag van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement en het Economisch
en Sociaal Comité over de toepassing van Verordening (EEG) nr. 3911/92 van de
Raad betreffende de uitvoer van cultuurgoederen en Richtlijn 93/7/EEG van de
Raad betreffende de teruggave van cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze
buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht, COM(2000) 325 definitief
van 25.5.2000. Tweede verslag van de Commissie aan de Raad, het Europees
Parlement en het Economisch en Sociaal Comité over de toepassing van Richtlijn
93/7/EEG van de Raad betreffende de teruggave van cultuurgoederen die op
onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht,
COM(2005) 675 definitief van 21.12.2005. Derde verslag van de Commissie aan de
Raad, het Europees Parlement en het Economisch en Sociaal Comité over de
toepassing van Richtlijn 93/7/EEG van de Raad betreffende de teruggave van
cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze buiten het grondgebied van een
lidstaat zijn gebracht, COM(2009) 408 definitief van 30.7.2009. Vierde verslag
van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement en het Economisch en
Sociaal Comité over de toepassing van Richtlijn 93/7/EEG van de Raad
betreffende de teruggave van cultuurgoederen die op onrechtmatige wijze buiten
het grondgebied van een lidstaat zijn gebracht, COM(2013) 310 definitief van
30.5.2013. [3] In
september 2012 was de Unesco-Overeenkomst van 1970 door 22 lidstaten
geratificeerd en het Unidroit-Verdrag van 1995 door 13 lidsaten. Oostenrijk was
bezig om de Unesco‑Overeenkomst te ratificeren. [4] Conclusies
van de Raad inzake de preventie en de bestrijding van criminaliteit jegens
cultuurgoederen, Raad Justitie en Binnenlandse Zaken, 13 en 14 december 2011. http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_data/docs/pressdata/en/jha/126866.pdf [5] PB
L 351 van 20.12.2012, blz. 1. [6] http://ec.europa.eu/yourvoice/consultations/2012/index_nl.htm [7] http://ec.europa.eu/enterprise/policies/single-market-goods/regulated-sectors/cultural-goods/index_en.htm [8] De
werkzaamheden van deze groep en de individuele bijdragen van de leden zijn niet
openbaar gemaakt. [9] Final report and Recommendations to the Cultural
Affairs Committee on improving the means of increasing the mobility of
collections, June 2010: http://ec.europa.eu/culture/our-policy-development/working-group-on-museum-activities_en.htm [10] De studie "Analyse des structures et mécanismes de
diffusion des données nécessaires aux autorités afin de garantir l’application
de la directive relative aux biens culturels" van 2004 en de studie over
de uitbreiding tot de twaalf nieuwe lidstaten in 2007, (Information &
Communication Partners, (studiecontract 30-CE-0102617/00-49)) zijn op verzoek
beschikbaar via ENTR-PRODUCT-MARKET-INTEGR-AND-ENFOR@ec.europa.eu "Study on preventing and fighting illicit trafficking in
cultural goods in the European Union", CECOJI-CNRS-UMR 6224 (Frankrijk),
2011. http://ec.europa.eu/home-affairs/doc_centre/crime/docs/Report%20Trafficking%20in%20cultural%20goods%20EN.pdf#zoom [11] Andere
opties zoals: i) ratificatie door de Europese Unie van de Unesco‑Overeenkomst
van 1970 en het Unidroit‑Verdrag van 1995; ii) de vaststelling van een
strategie van de Unie die de ratificatie door alle lidstaten van het Unidroit‑Verdrag
beoogt; iii) vervanging van Richtlijn 93/7/EEG door een verordening; en iv)
intrekking van Richtlijn 93/7/EEG, hebben het om haalbaarheidsredenen in de
eerste stadia van het onderzoek naar de verschillende oplossingen niet gehaald.
[12] Uitgevoerd
overeenkomstig de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement en de
Raad: Codificatie van het Acquis communautaire, COM(2001) 645 definitief. [13] COM(2007)
873 definitief. [14] Zie
bijlage I, deel A, bij dit voorstel. [15] "Ingeval
het in de loop van de wetgevingsprocedure nodig zou blijken, verder te gaan dan
een loutere codificatie en inhoudelijke wijzigingen aan te brengen, staat het
aan de Commissie, in voorkomend geval het (de) daartoe nodige voorstel(len) te
doen." [16] "Het
Europees Parlement, de Raad en de Commissie nemen er kennis van dat, ingeval
het nodig mocht blijken verder te gaan dan een loutere codificatie en
inhoudelijke wijzigingen aan te brengen, de Commissie in haar voorstellen per
geval tussen de procedure van algehele herziening en het doen van een apart
wijzigingsvoorstel kan kiezen. Het codificatievoorstel blijft dan hangende en
de inhoudelijke wijziging wordt daarin later, na vaststelling, verwerkt." [17] PB C 252
van 18.9.2010, blz. 11. [18] PB C 77
van 28.3.2002, blz. 1. [19] PB
L 39 van 10.2.2009, blz. 1. [20] PB C […] van […], blz. […]. [21] PB L 74 van 27.3.1993, blz. 74. [22] Zie bijlage I, deel A. [23] PB L 395 van 31.12.1992,
blz. 1. PB L 39 van
10.2.2009, blz. 1. [24] PB L 316 van 14.11.2012, blz. 1. [25] PB L 281 van 23.11.1995,
blz. 31. [26] Conclusies van de Raad inzake de
preventie en de bestrijding van criminaliteit jegens cultuurgoederen, Raad
Justitie en Binnenlandse Zaken, 13 en 14 december 2011. [27] Ouder dan 50 jaar en niet meer in het bezit van de
maker. [28] Als omschreven in het arrest van het Hof van
Justitie in zaak 252/84, namelijk "Voorwerpen voor verzamelingen in de
zin van post 99.05 van het gemeenschappelijk douanetarief zijn voorwerpen die
geschikt zijn om in een verzameling te worden opgenomen, dat wil zeggen
voorwerpen die relatief zeldzaam zijn, normalerwijs niet overeenkomstig hun oorspronkelijke bestemming worden gebruikt,
voorwerp zijn van speciale handelsbranches buiten de gewone handel in
soortgelijke gebruiksvoorwerpen en een hoge waarde hebben.". [29] De
omzettingstermijn voor België, Duitsland en Nederland was 15 maart 1994. [30] ABM:
Activity Based Management – ABB: Activity Based Budgeting. [31] Nadere
gegevens over de beheersvormen en verwijzingen naar het Financieel Reglement
zijn beschikbaar op BudgWeb: http://www.cc.cec/budg/man/budgmanag/budgmanag_en.html [32] GK =
gesplitste kredieten/NGK = niet-gesplitste kredieten. [33] EVA:
Europese Vrijhandelsassociatie. [34] Kandidaat-lidstaten
en, in voorkomend geval, potentiële kandidaat-lidstaten van de Westelijke
Balkan. [35] Technische
en/of administratieve bijstand en uitgaven ter ondersteuning van de uitvoering
van programma's en/of acties van de EU (vroegere "BA"-onderdelen),
onderzoek door derden, eigen onderzoek. [36] AC= Agent
Contractuel (arbeidscontractant); AL= Agent Local (plaatselijk functionaris);
END = Expert National Détaché (gedetacheerd nationaal deskundige); INT=
Intérimaire (uitzendkracht); JED= Jeune Expert en Délégation (jonge deskundige
in delegaties). [37] Subplafond
voor extern personeel uit beleidskredieten (vroegere
"BA"-onderdelen). [38] Vooral
voor structuurfondsen, Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling
(Elfpo) en Europees Visserijfonds (EVF).