I. Il‑kuntest ġuridiku

A. Ir‑Regolament (KE) Nru 1/2003

B. Il‑Linji Gwida dwar ftehimiet ta’ trasferiment ta’ teknoloġija tal-2004

C. Il-Linji gwida dwar l-applikazzjoni tal-Artikolu 101 [TFUE] għal ftehimiet dwar it-trasferiment ta’ teknoloġija

II. Il‑fatti li wasslu għall‑kawża

A. Il‑perindopril

B. Il‑kawżi relatati mal‑perindopril

1. Id‑deċiżjonijiet tal‑UEP

2. Id‑deċiżjonijiet tal‑qrati nazzjonali

C. Il‑ftehimiet ta’ soluzzjoni bonarja tat-tilwimiet relatati mal-perindopril

1. Il‑ftehimiet Niche u Matrix

2. Il‑ftehim Teva

3. Il‑ftehimiet Krka

4. Il‑ftehim Lupin

III. Id‑deċiżjoni kontenzjuża

IV. Il‑proċedura quddiem il‑Qorti Ġenerali u s‑sentenza appellata

V. Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u t-talbiet tal-partijiet

VI. Fuq l-appell

A. Osservazzjonijiet preliminari fuq l‑ammissibbiltà

B. Fuq l‑ewwel u t‑tieni aggravju, dwar il‑kriterji ta’ evalwazzjoni tal‑kunċetti ta’ restrizzjoni tal‑kompetizzjoni minħabba l‑għan u ta’ kompetizzjoni potenzjali

1. Fuq l‑ammissibbiltà

2. Fuq il‑mertu

a) Osservazzjonijiet preliminari

b) Fuq il‑kriterji dwar il‑kompetizzjoni potenzjali (it-tieni aggravju)

1) L‑argumenti tal‑partijiet

2) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal-Ġustizzja

c) Fuq il‑kriterji dwar il‑klassifikazzjoni ta’ restrizzjoni tal‑kompetizzjoni minħabba l‑għan (l‑ewwel aggravju)

1) L‑argumenti tal‑partijiet

2) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

C. Fuq it-tielet u s-sitt aggravju, dwar il-ftehimiet Niche u Matrix

1. Fuq it‑tielet aggravju

a) Fuq l‑ewwel parti, dwar il-kompetizzjoni potenzjali

1) L‑argumenti tal‑partijiet

2) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

b) Fuq it-tieni parti, dwar il-klassifikazzjoni ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan

1) L‑argumenti tal‑partijiet

2) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

2. Fuq is‑sitt aggravju, dwar il-klassifikazzjoni tal-ftehimiet Niche u Matrix bħala istanzi ta’ ksur distinti

a) L‑argumenti tal‑partijiet

b) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

D. Fuq ir-raba’ aggravju, relatat mal-ftehim Teva

1. Fuq l‑ewwel parti, dwar il-kompetizzjoni potenzjali

a) L‑argumenti tal‑partijiet

b) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

2. Fuq it-tieni parti, dwar il-klassifikazzjoni ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan

a) Fuq l‑għanijiet tal‑ftehim Teva

1) L‑argumenti tal‑partijiet

2) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

b) Fuq l‑ambivalenza tal‑effetti tal‑ftehim Teva

1) L‑argumenti tal‑partijiet

2) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

c) Fuq in‑noċività tal‑klawżoli tal‑ftehim Teva

1) L‑argumenti tal‑partijiet

2) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal-Ġustizzja

d) Fuq il‑ħlas invertit

1) L‑argumenti tal‑partijiet

2) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

E. Fuq il‑ħames aggravju, dwar il-ftehim Lupin

1. Fuq l‑ewwel parti, dwar il‑kompetizzjoni potenzjali

a) L‑argumenti tal‑partijiet

b) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

2. Fuq it-tieni parti, dwar il-klassifikazzjoni bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan

a) Fuq il‑ħlas invertit

1) L‑argumenti tal‑partijiet

2) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

b) Fuq in-noċività tal-klawżoli tal-ftehim Lupin

1) L‑argumenti tal‑partijiet

2) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

c) Fuq il‑kamp ta’ applikazzjoni tal‑ftehim Lupin

1) L‑argumenti tal‑partijiet

2) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

3. Fuq it‑tielet parti, dwar id‑data tat‑tmiem tal‑ksur

a) L‑argumenti tal‑partijiet

b) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

F. Fuq is-seba’ , dwar il-multi

1. Fuq l‑ewwel parti, dwar il-ksur tal-prinċipju ta’ nullum crimen, nulla poena sine lege

a) L‑argumenti tal‑partijiet

b) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

2. Fuq it‑tieni parti, dwar il-ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità

a) L‑argumenti tal‑partijiet

b) Il‑kunsiderazzjonijiet tal‑Qorti tal‑Ġustizzja

G. Konklużjonijiet fuq l‑appell

VII. Fuq ir‑rikors quddiem il‑Qorti Ġenerali

Fuq l‑ispejjeż

1

Permezz tal-appell tagħhom, Servier SAS, Servier Laboratories Ltd u Les Laboratoires Servier SAS jitolbu l-annullament parzjali tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tat‑12 ta’ Diċembru 2018, Servier et vs Il-Kummissjoni (T‑691/14, iktar ’il quddiem is-sentenza appellata, EU:T:2018:922), li permezz tagħha din ċaħdet parzjalment ir-rikors tagħhom intiż għall-annullament tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni C (2014) 4955 final tad‑9 ta’ Lulju 2014 dwar proċedura għall-applikazzjoni tal-Artikolu 101 [TFUE] u tal-Artikolu 102 [TFUE] [Każ AT.39612 – Perindopril (Servier)] (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kontenzjuża”), sa fejn din tikkonċernahom u, sussidjarjament, it-tnaqqis tal-ammont tal-multa li ġiet imposta fuqhom permezz ta’ din id-deċiżjoni.

2

L-Artikolu 2 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2003 tas‑16 ta’ Diċembru 2002 fuq l-implimentazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni mniżżlin fl-Artikoli [101] u [102 TFUE] (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 2, p. 205), intitolat “L-oneru tal-Prova”, jipprovdi:

“F’kwalunkwe proċedura nazzjonali jew tal-Komunità għal-applikazzjoni ta’ l-Artikoli [101] u [102 TFUE], il-piż tal-prova ta’ ksur ta’ l-Artikolu [101(1)] jew tal-Artikolu [102 TFUE] ħa jpoġġi fuq il-parti jew l-awtorità li qed tallega xi ksur. L-impriża jew l-assoċjazzjoni ta’ l-impriża li tapplika għall-benefiċċji ta’ l-Artikolu [101(3) TFUE] jġorr il-piż tal-prova li il-kondizzjonijiet ta’ dak il-paragrafu huma mwettqa.”

3

Il-punt 209 tal-Linji Gwida tal-Kummissjoni Ewropea, tas‑27 ta’ April 2004, dwar l-applikazzjoni tal-Artikolu 101 TFUE għall-ftehimiet ta’ trasferiment ta’ teknoloġija (ĠU 2004, C 101, p. 2, iktar ’il quddiem il-“Linji Gwida dwar ftehimiet ta’ trasferiment ta’ teknoloġija tal‑2004”), jipprovdi:

“Fil-kuntest ta’ ftehim bonarju u ta’ non-asserzjoni, il-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni ġeneralment jitqiesu ġeneralment li ma jaqgħux taħt l-Artikolu 101(1) TFUE. Huwa inerenti fi ftehimiet bħal dawn li l-partijiet jaqblu li ma jikkontestawx ex post id-drittijiet tal-proprjetà intellettwali koperti mill-ftehim. Fil-fatt, l-għan innifsu tal-ftehim huwa li r-riżoluzzjoni ta’ tilwim eżistenti u/jew l-evitar ta’ tilwim fil-futur.”

4

Il-punti 242 u 243 tal-Linji gwida dwar l-applikazzjoni tal-Artikolu 101 [TFUE] għal ftehimiet dwar it-trasferiment ta’ teknoloġija (ĠU 2014, C 89, p. 3), jipprovdu:

“Klawżoli ta’ non-kontestazzjoni fi ftehimiet bonarji

5

Il-fatti li wasslu għall-kawża, kif jirriżultaw b’mod partikolari mill-punti 1 sa 73 tas-sentenza appellata, jistgħu jitqassru kif ġej.

6

Servier SAS hija l-kumpannija omm tal-grupp farmaċewtiku Servier li jinkludi lil Les Laboratoires Servier SAS u lil Servier Laboratories Ltd (iktar ’il quddiem, individwalment jew flimkien, “Servier”). Il-kumpannija Les Laboratoires Servier hija speċjalizzata fl-iżvilupp ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi, u s-sussidjarja tagħha Biogaran SAS fi prodotti mediċinali ġeneriċi.

7

Servier żviluppa l-perindopril, prodott mediċinali prinċipalment intiż għall-ġlieda kontra l-pressjoni għolja u l-insuffiċjenza kardijaka. Dan il-prodott mediċinali jagħmel parti mill-inibituri tal-enżima ta’ konverżjoni tal-anġjotensina. L-ingredjent attiv tal-perindopril huwa fil-forma ta’ melħ. Il-melħ użat inizjalment kien l-erbumina.

8

Il-privattiva EP0049658, relatata mal-ingredjent attiv tal-perindopril, ġiet ippreżentata minn kumpannija tal-grupp Servier quddiem l-Uffiċċju Ewropew tal-Privattivi (UEP) fid‑29 ta’ Settembru 1981. Din il-privattiva kellha tiskadi fid‑29 ta’ Settembru 2001, iżda l-protezzjoni tagħha ġiet estiża f’diversi Stati Membri, fosthom ir-Renju Unit, sat‑22 ta’ Ġunju 2003. Fi Franza, il-protezzjoni tal-imsemmija privattiva ġiet estiża sat‑22 ta’ Marzu 2005 u, fl-Italja, sat‑13 ta’ Frar 2009.

9

Fis‑16 ta’ Settembru 1988, Servier ippreżenta diversi privattivi quddiem l-UEP relatati mal-proċessi ta’ manifattura tal-ingredjent attiv tal-perindopril li skadew fis‑16 ta’ Settembru 2008, jiġifieri l-privattivi EP0308339 (iktar ’il quddiem il-“privattiva 339”), EP0308340 (iktar ’il quddiem il-“privattiva 340”), EP0308341 (iktar ’il quddiem il-“privattiva 341”) u EP0309324.

10

Fis‑6 ta’ Lulju 2001, Servier ippreżenta quddiem l-UEP il-privattiva EP1296947 (iktar ’il quddiem il-“privattiva 947”), relatata mal-forma kristallina alpha tal-erbumina tal-perindopril u mal-proċess ta’ manifattura tagħha, li nħarġet mill-UEP fl‑4 ta’ Frar 2004.

11

Fis‑6 ta’ Lulju 2001, Servier ippreżenta wkoll applikazzjonijiet għal privattivi nazzjonali f’diversi Stati Membri qabel ma dawn saru membri tal-Konvenzjoni dwar l-Għoti ta’ Privattivi Ewropej, iffirmata f’München fil‑5 ta’ Ottubru 1973 u li daħlet fis-seħħ fis‑7 ta’ Ottubru 1977. Servier, pereżempju, ippreżenta applikazzjonijiet għal privattivi li jikkorrispondu għall-privattiva 947 fil-Bulgarija (BG 107532), fir-Repubblika Ċeka (PV2003‑357), fl-Estonja (P200300001), fl-Ungerija (HU225340), fil-Polonja (P348492) u fis-Slovakkja (PP0149-2003). Il-privattivi ngħataw fis‑16 ta’ Mejju 2006 fil-Bulgarija, fis‑17 ta’ Awwissu 2006 fl-Ungerija, fit‑23 ta’ Jannar 2007 fir-Repubblika Ċeka, fit‑23 ta’ April 2007 fis-Slovakkja u fl‑24 ta’ Marzu 2010 fil-Polonja.

12

Bejn is-sena 2003 u s-sena 2009, kien hemm diversi tilwimiet bejn Servier u manifatturi li kienu ser jikkummerċjalizzaw verżjoni ġenerika tal-perindopril.

13

Matul is-sena 2004, għaxar manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, fosthom Niche Generics Ltd (iktar ’il quddiem “Niche”), Krka, tovarna zdravil, d.d. (iktar ’il quddiem “Krka”), Lupin Ltd u Norton Healthcare Ltd, sussidjarja ta’ Ivax Europe, li sussegwentement amalgamat ma’ Teva Pharmaceuticals Ltd, kumpannija omm tal-grupp Teva, speċjalizzata fil-manifattura ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, ressqu oppożizzjoni kontra l-privattiva 947 quddiem l-UEP, bl-għan li jiksbu r-revoka tagħha, billi invokaw motivi bbażati fuq in-nuqqas ta’ novità u ta’ attività inventiva kif ukoll fuq in-natura insuffiċjenti tal-iżvelar tal-invenzjoni.

14

Fis‑27 ta’ Lulju 2006, id-Diviżjoni tal-Oppożizzjoni tal-UEP ikkonfermat il-validità tal-privattiva 947 (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni tal-UEP tas‑27 ta’ Lulju 2006”). Din id-deċiżjoni ġiet ikkontestata quddiem il-Bord tal-Appell Tekniku tal-UEP. Wara li kkonkludiet ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ma’ Servier, Niche rtirat mill-proċedura ta’ oppożizzjoni fid‑9 ta’ Frar 2005. Krka u Lupin irtiraw mill-proċedura quddiem il-Bord tal-Appell Tekniku tal-UEP, fil‑11 ta’ Jannar 2007 u fil‑5 ta’ Frar 2007, rispettivament.

15

Permezz ta’ deċiżjoni tas‑6 ta’ Mejju 2009, il-Bord tal-Appell Tekniku tal-UEP annulla d-deċiżjoni tal-UEP tas‑27 ta’ Lulju 2006 u rrevoka l-privattiva 947. Ir-rikors għal reviżjoni ppreżentat minn Servier kontra din id-deċiżjoni tal-Bord tal-Appell Tekniku ġie miċħud fid‑19 ta’ Marzu 2010.

16

Il-validità tal-privattiva 947 ġiet ikkontestata quddiem ċerti qrati nazzjonali minn manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi u Servier ressaq azzjonijiet għal kontrafazzjoni kif ukoll talbiet għal ordnijiet provviżorji kontra dawn il-manifatturi. Il-parti l-kbira ta’ dawn il-proċeduri ngħalqu qabel ma l-qrati aditi setgħu jiddeċiedu definittivament dwar il-validità tal-privattiva minħabba ftehimiet ta’ soluzzjoni bonarja konklużi, bejn is-sena 2005 u s-sena 2007, minn Servier ma’ Niche, Matrix Laboratories Ltd (iktar ’il quddiem “Matrix”), Teva, Krka u Lupin.

17

Fir-Renju Unit, hija biss il-kawża bejn Servier u Apotex Inc. li tat lok għall-konstatazzjoni, b’mod ġudizzjarju, tal-invalidità tal-privattiva 947. Fil-fatt, fl‑1 ta’ Awwissu 2006, Servier ressaq azzjoni għal kontrafazzjoni tal-privattiva 947 quddiem il-High Court of Justice (England & Wales), Chancery Division (patents court) (il-Qorti Għolja tal-Ġustizzja (Ingilterra u Wales), Sezzjoni tal-Ekwità (Awla tal-Privattivi), ir-Renju Unit), kontra Apotex, li kienet bdiet tikkummerċjalizza verżjoni ġenerika tal-perindopril fis-suq tar-Renju Unit. Fit‑8 ta’ Awwissu 2006, Servier kiseb ordni provviżorja kontra Apotex. Fis‑6 ta’ Lulju 2007, wara kontrotalba ta’ Apotex, din l-ordni provviżorja tneħħiet u l-privattiva 947 ġiet invalidata, u din l-impriża b’hekk setgħet tqiegħed fis-suq tar-Renju Unit verżjoni ġenerika tal-perindopril. Fid‑9 ta’ Mejju 2008, id-deċiżjoni ta’ invalidità tal-privattiva 947 ġiet ikkonfermata fl-appell.

18

Fil-Pajjiżi l-Baxxi, fit‑13 ta’ Novembru 2007, Katwijk Farma BV, sussidjarja ta’ Apotex, ressqet talba quddiem il-qorti ta’ dan l-Istat Membru għall-invalidità tal-privattiva 947, kif ivvalidata fil-Pajjiżi l-Baxxi. Servier ressaq talba għal ordni provviżorja quddiem din il-qorti, li ġiet miċħuda fit‑30 ta’ Jannar 2008. L-imsemmija qorti, permezz ta’ deċiżjoni tal‑11 ta’ Ġunju 2008 fi proċedura mibdija fil‑15 ta’ Awwissu 2007 minn Pharmachemie BV, kumpannija tal-grupp Teva, invalidat il-privattiva 947 għall-Pajjiżi l-Baxxi. Wara din id-deċiżjoni, Servier u Katwijk Farma rtiraw it-talbiet tagħhom.

19

Niche hija sussidjarja ta’ Unichem Laboratories Ltd (iktar ’il quddiem “Unichem”), kumpannija rregolata mid-dritt Indjan speċjalizzata fil-manifattura ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi. Fis‑26 ta’ Marzu 2001, il-kumpanniji li Niche u Matrix issuċċedew fid-dritt ikkonkludew ftehim ta’ kooperazzjoni għall-iżvilupp ta’ verżjoni ġenerika tal-perindopril. Skont dan il-ftehim, il-kumpannija li Matrix issuċċediet fid-dritt kienet inkarigata mill-produzzjoni tal-ingredjent attiv ta’ dan il-prodott mediċinali, peress li l-kumpannija l-oħra li kienet parti fl-imsemmi ftehim kienet responsabbli għall-kisba tal-awtorizzazzjonijiet għat-tqegħid fis-suq kif ukoll għad-distribuzzjoni tal-imsemmi prodott mediċinali.

20

Fil‑25 ta’ Ġunju 2004, Servier ressaq azzjoni għal kontrafazzjoni tal-privattivi 339, 340, u 341 quddiem il-High Court of Justice (England & Wales), Chancery Division (patents court) (il-Qorti Għolja tal-Ġustizzja (Ingilterra u Wales), Sezzjoni tal-Ekwità (Awla tal-Privattivi), ir-Renju Unit), kontra Niche li, permezz ta’ kontrotalba, talbet dikjarazzjoni ta’ invalidità tal-privattiva 947. Matrix ipparteċipat f’din il-proċedura billi ipproduċiet provi. Is-seduta f’din il-proċedura kienet ġiet stabbilita għas‑7 u 8 ta’ Frar 2005.

21

Fit‑8 ta’ Frar 2005, Servier ikkonkluda żewġ ftehimiet ta’ soluzzjoni bonarja ta’ dawn it-tilwimiet kif ukoll tal-proċeduri quddiem l-UEP relatati mal-privattiva 947, l-ewwel ma’ Niche u Unichem (iktar ’il quddiem il-“ftehim Niche”) u t-tieni ma’ Matrix (iktar ’il quddiem il-“ftehim Matrix”).

22

Kull wieħed minn dawn il-ftehimiet kien jinkludi, minn naħa, klawżoli msejħa ta’ “non-kummerċjalizzazzjoni”, li permezz tagħhom dawn l-impriżi impenjaw ruħhom, sal-iskadenza tal-privattivi rilevanti ta’ Servier relatati mal-perindopril, li jastjenu milli jimmanifatturaw, jipprovdu jew jikkummerċjalizzaw kull forma ġenerika tal-perindopril immanifatturat bi proċessi protetti minn dawn il-privattivi u, min-naħa l-oħra, klawżoli msejħa ta’ “non-kontestazzjoni”, li permezz tagħhom dawn l-impriżi impenjaw ruħhom li jastjenu u li jirtiraw minn kull azzjoni intiża li tiġi kkontestata l-validità tal-imsemmija privattivi jew li jinkisbu dikjarazzjonijiet ta’ non-kontrafazzjoni.

23

Bħala korrispettiv, Servier impenja ruħu, minn naħa, li ma jippreżentax azzjonijiet għal kontrafazzjoni kontra l-imsemmija impriżi u, min-naħa l-oħra, li jikkumpensahom għall-ispejjeż li jistgħu jirriżultaw mill-waqfien tal-programm ta’ żvilupp tagħhom ta’ verżjoni tal-perindopril immanifatturat bi proċessi protetti mill-privattivi ta’ Servier. Dan il-kumpens kellu jagħti lok għal żewġ pagamenti, l-ewwel favur Niche, u t-tieni favur Matrix, tas-somma ta’ 11.8 miljun liri sterlini (GBP) kull wieħed. Dawn il-ftehimiet kienu jkopru, b’mod partikolari, l-Istati Membri kollha taż-Żona Ekonomika Ewropea (ŻEE) li fihom il-privattivi 339, 340, 341 u 947 kienu fis-seħħ.

24

Skont it-tielet ftehim, konkluż ukoll fit‑8 ta’ Frar 2005, Niche impenjat ruħha li tittrasferixxi lil Biogaran fajls ta’ awtorizzazzjonijiet ta’ tqegħid fis-suq għal tliet prodotti mediċinali għajr il-perindopril kif ukoll awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq miksuba fi Franza għal wieħed minn dawn it-tliet prodotti mediċinali (iktar ’il quddiem il-“ftehim Biogaran”). Bħala korrispettiv, Biogaran kellha tħallas lil Niche s-somma ta’ 2.5 miljuni liri sterlini (GBP), li ma kinitx rimborsabbli, anki fil-każ li Biogaran ma tiksibx awtorizzazzjonijiet ta’ tqegħid fis-suq.

25

Fid‑9 ta’ Awwissu 2005, Ivax ressqet azzjoni quddiem il-High Court of Justice (England & Wales), Chancery Division (patents court) (il-Qorti Għolja tal-Ġustizzja (Ingilterra u Wales), Sezzjoni tal-Ekwità (Awla tal-Privattivi), ir-Renju Unit), intiża għal dikjarazzjoni ta’ invalidità tal-privattiva 947. Din il-proċedura ġiet sospiża sal-adozzjoni tad-deċiżjoni li ttemm il-proċedura quddiem l-UEP dwar ir-revoka ta’ din il-privattiva.

26

Fit‑13 ta’ Ġunju 2006, Servier u Teva UK Limited ikkonkludew ftehim ta’ soluzzjoni bonarja (iktar ’il quddiem il-“ftehim Teva”). Dan il-ftehim, li kien ikopri biss ir-Renju Unit, kellu tul ta’ tliet snin, li seta’ jiġġedded għal perijodu addizzjonali ta’ sentejn. Skont l-imsemmi ftehim, Teva inkarigat ruħha li tixtri esklużivament mingħand Servier perindropil intiż għad-distribuzzjoni fir-Renju Unit. Minbarra din il-klawżola ta’ provvista esklużiva, l-istess ftehim kien jinkludi wkoll klawżola ta’ non-kontestazzjoni tal-privattivi 339, 340, 341 u 947, li Servier kien proprjetarju tagħhom, kif ukoll klawżola ta’ non-kummerċjalizzazzjoni, li kellha bħala kamp ta’ applikazzjoni t-territorju tar-Renju Unit. Skont din l-aħħar klawżola, Teva kienet marbuta tastjeni milli tipproduċi jew tikkummerċjalizza f’dan l-Istat Membru preċedenti kull forma ġenerika tal-perindopril li Servier kien iqis bħala kontrafazzjoni tal-privattivi tiegħu. Bħala korrispettiv, Servier ħallas lil Teva s-somma ta’ 5 miljuni liri sterlini (GBP).

27

Barra minn hekk, il-ftehim Teva kien jinkludi klawżola kumpensatorja likwidata. Skont din il-klawżola, jekk Servier ma kienx jirnexxilux iforni perindopril lil Teva mill‑1 ta’ Awwissu 2006, huwa kien ikun obbligat iħallas kumpens likwidat ta’ ammont ta’ 500000 liri sterlini (GBP) fix-xahar lil Teva, fejn din tal-aħħar ma jkollha għalhekk ebda dritt għal rimedju kontra Servier u ebda d-dritt li xxolji l-ftehim Teva.

28

Peress li ma pprovdiex perindopril lil Teva fl‑1 ta’ Awwissu 2006, skont il-ftehim Teva, Servier ħallas lil Teva kumpens likiwidat ta’ ammont ta’ 5.5 miljuni liri sterlini (GBP), fejn l-ammont totali tal-ħlasijiet magħmula b’eżekuzzjoni tal-ftehim Teva għalhekk kien ta’ 10.5 miljuni liri sterlini (GBP).

29

Fit‑23 ta’ Frar 2007, Servier u Teva kkonkludew addendum għall-ftehim Teva. Filwaqt li kkonferma l-klawżola ta’ provvista esklużiva, dan l-addendum kien jipprevedi li Teva setgħet tibda tiddistribwixxi l-perindopril ta’ Servier f’data stabbilita minn din tal-aħħar, jew fid-data tar-revoka jew tal-iskadenza tal-privattiva 947, jew fid-data li minnha Apotex tibda tiddistribwixxi verżjoni ġenerika tal-perindopril fir-Renju Unit.

30

Fit‑3 ta’ Ottubru 2006, il-High Court of Justice (England & Wales), Chancery Division (patents court) (il-Qorti Għolja tal-Ġustizzja (Ingilterra u Wales), Sezzjoni tal-Ekwità (Awla tal-Privattivi)), fil-kuntest ta’ azzjonijiet għal kontrafazzjoni tal-privattivi 340 u 947, ħarġet ordni provviżorja kontra Krka u ċaħdet it-talba għal proċedura sommarja li permezz tagħha din tal-aħħar ikkontestat, permezz ta’ kontrotalba, il-validità tal-privattiva 947.

31

Wara din id-deċiżjoni u d-deċiżjoni tal-UEP tas‑27 ta’ Lulju 2006, Servier u Krka kkonkludew tliet ftehimiet (iktar ’il quddiem il-“ftehimiet Krka”). Fis‑27 ta’ Ottubru 2006, huma kkonkludew ftehim ta’ soluzzjoni bonarja għat-tilwimiet relatati mal-privattivi 340 u 947 kif ukoll ftehim ta’ liċenzja, u, fil‑5 ta’ Jannar 2007, ftehim ta’ trasferiment u ta’ liċenzja.

32

Permezz ta’ dan il-ftehim ta’ soluzzjoni bonarja, Servier irtira l-azzjonijiet tiegħu għal kontrafazzjoni ta’ dawn il-privattivi kontra Krka u din tal-aħħar irrinunzjat milli tikkontesta l-validità tal-imsemmija privattivi fid-dinja kollha u milli tikkummerċjalizza verżjoni ġenerika tal-perindopril li tagħti lok għal kontrafazzjoni tal-privattiva 947.

33

Permezz tal-ftehim ta’ liċenzja, Servier ta lil Krka liċenzja esklużiva u irrevokabbli fuq il-privattiva 947 fir-Repubblika Ċeka, fil-Latvja, fil-Litwanja, fl-Ungerija, fil-Polonja, fis-Slovenja u fis-Slovakkja. Bħala korrispettiv, Krka inkarigat ruħha li tħallas lil Servier tariffa ta’ 3 % tal-ammont nett tal-bejgħ tagħha f’dawn it-territorji kollha.

34

Skont il-ftehim ta’ trasferiment u ta’ liċenzja, Krka ttrasferixxiet żewġ applikazzjonijiet għal privattivi lil Servier relatati mal-perindopril. Bħala korrispettiv għal dan it-trasferiment, Servier ħallas lil Krka s-somma ta’ EUR 30 miljun.

35

Fit‑18 ta’ Ottubru 2006, quddiem il-High Court of Justice (England & Wales), Chancery Division (patents court) (il-Qorti Għolja tal-Ġustizzja (Ingilterra u Wales), Sezzjoni tal-Ekwità (Awla tal-Privattivi)), Lupin ressqet azzjoni għal dikjarazzjoni ta’ invalidità tal-privattiva 947 u għal dikjarazzjoni ta’ non-kontrafazzjoni ta’ din il-privattiva mill-verżjoni ġenerika tal-perindopril li hija kellha l-ħsieb li tikkummerċjalizza fir-Renju Unit.

36

Fit‑30 ta’ Jannar 2007, Servier u Lupin temmew din it-tilwima u l-proċedura bejniethom quddiem l-UEP relatata mal-privattiva 947, permezz ta’ ftehim ta’ soluzzjoni bonarja (iktar ’il quddiem il-“ftehim Lupin”).

37

Dan il-ftehim kien jinkludi klawżola msejħa ta’ “non-kontestazzjoni” li permezz tagħha Lupin impenjat ruħha li ma tikkontestax il-privattivi ta’ Servier relatati mal-perindopril. Dan kien jinkludi wkoll klawżola msejjħa ta’ “non-kummerċjalizzazzjoni”. Skont din l-aħħar klawżola, Lupin impenjat ruħha li tastjeni milli tbigħ verżjoni ġenerika tal-“perindopril erbumina [...] u kwalunkwe melħ tiegħu”. Mill-punt 54 tas-sentenza appellata jirriżulta li “[m]adankollu, Lupin kienet awtorizzata tbiegħ prodotti pprovduti minn Servier jew il-perindopril proprju tiegħu fil-pajjiżi fejn verżjoni ġenerika tal-perindopril awtorizzata minn Servier kienet fis-suq jew f’każ ta’ skadenza tal‑privattivi rilevanti kollha ta’ Servier jew fil-pajjiżi li fihom terz poġġa fis‑suq verżjoni ġenerika tal-perindopril u li fihom Servier ma kien talab l-ebda ordni intiża għall-projbizjoni tal-bejgħ tiegħu”. Dawn il-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni u ta’ non-kummerċjalizzazzjoni kienu japplikaw għat-territorji tal-Istati Membri kollha taż-ŻEE.

38

Barra minn hekk, il-ftehim Lupin kien jinkludi klawżola ta’ trasferiment u ta’ liċenzja, li permezz tagħha Lupin kienet tittrasferixxi lil Servier drittijiet ta’ proprjetà intellettwali koperti minn tliet applikazzjonijiet għal privattivi li jirrigwardaw proċessi ta’ preparazzjoni tal-perindopril, drittijiet li Servier kien intrabat li jċedi b’liċenzja mill-ġdid lil Lupin. Bħala korrispettiv ta’ dan it-trasferiment, Servier ħallas lil Lupin EUR 40 miljun .

39

Fl-aħħar nett, il-ftehim Lupin kien jipprevedi li Servier u Lupin kienu ser jużaw “il-mezzi raġonevoli kollha” sabiex jikkonkludu ftehim ta’ provvista li permezz tiegħu Servier kien ser jipprovdi l-perindopril lil Lupin.

40

Fid-9 ta’ Lulju 2014, il-Kummissjoni adottat id-deċiżjoni kontenzjuża. Il-Kummissjoni qieset, minn naħa, li l-ftehimiet Niche, Matrix, Teva, Krka u Lupin kienu jikkostitwixxu restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni minħabba l-għan u minħabba l-effett. Konsegwentement, hija kklassifikat dawn il-ftehimiet bħala ksur tal-Artikolu 101 TFUE. Min-naħa l-oħra, il-Kummissjoni qieset li l-konklużjoni tagħhom, flimkien ma’ aġir ieħor bħall-akkwist ta’ teknoloġiji marbuta mal-ingredjent attiv tal-perindropil, kienet tikkostitwixxi, min-naħa ta’ Servier, strateġija intiża li tittardja d-dħul ta’ verżjonijiet ġeneriċi fis-suq ta’ dan il-prodott mediċinali, li fih din l-impriża kellha pożizzjoni dominanti. Il-Kummissjoni qieset li dan l-abbuż minn pożizzjoni dominanti kien jikkostitwixxi ksur tal-Artikolu 102 TFUE.

41

Fl-Artikoli 1 sa 5 ta’ din id-deċiżjoni, il-Kummissjoni kkonstatat li Servier kien kiser l-Artikolu 101 TFUE, billi pparteċipa fil-ftehimiet Niche, Matrix, Teva, Krka u Lupin. B’mod partikolari, fl-Artikoli 1 u 2 tal-imsemmija deċiżjoni, il-Kummissjoni enfasizzat li l-ftehim Niche u l-ftehim Matrix kienu kull wieħed minnhom ikkostitwixxew ksur li jkopri l-Istati kollha li kienu membri tal-Unjoni Ewropea fid-data tal-adozzjoni ta’ din l-istess deċiżjoni, bl-eċċezzjoni tal-Italja u tal-Kroazja; li dan il-ksur beda fit‑8 ta’ Frar 2005, għajr fir-rigward tal-Latvja, fejn beda fl‑1 ta’ Lulju 2005, il-Bulgarija u r-Rumanija, fejn beda fl‑1 ta’ Jannar 2007, u Malta, fejn beda fl‑1 ta’ Marzu 2007; u li l-imsemmi ksur kien intemm fil‑15 ta’ Settembru 2008, għajr fir-rigward tar-Renju Unit, fejn dan intemm fis‑6 ta’ Lulju 2007, u l-Pajjiżi l-Baxxi, fejn intemm fit‑12 ta’ Diċembru 2007.

42

Fl-Artikolu 3 tad-deċiżjoni kontenzjuża, il-Kummissjoni kkonstatat li l-ftehim Teva kien jikkostitwixxi ksur li jkopri r-Renju Unit, li kien beda fit‑13 ta’ Ġunju 2006 u ntemm fis‑6 ta’ Lulju 2007.

43

Fl-Artikolu 5 tad-deċiżjoni kontenzjuża, il-Kummissjoni kkonstatat li l-ftehim Lupin kien jikkostitwixxi ksur li jkopri l-Istati kollha li kienu membri tal-Unjoni dak iż-żmien, bl-eċċezzjoni tal-Kroazja. Il-Kummissjoni indikat li dan il-ksur kien beda fit‑30 ta’ Jannar 2007, għajr fir-rigward ta’ Malta, fejn beda fl‑1 ta’ Marzu 2007, u l-Italja, fejn beda fit‑13 ta’ Frar 2009; li l-imsemmi ksur kien intemm fis‑6 ta’ Mejju 2009, għajr fir-rigward tar-Renju Unit, fejn intemm fis‑6 ta’ Lulju 2007, tal-Pajjiżi l-Baxxi, fejn intemm fit‑12 ta’ Diċembru 2007, u ta’ Franza, fejn intemm fis‑16 ta’ Settembru 2008.

44

Fl-Artikolu 7(1) sa (5) tad-deċiżjoni kontenzjuża, il-Kummissjoni ffissat l-ammont totali tal-multi imposti fuq Servier għall-ksur tal-Artikolu 101 TFUE għal EUR 289727200, li minnhom EUR 131532600 minħabba l-parteċipazzjoni tagħha fil-ftehim Niche, EUR 79121700 minħabba l-parteċipazzjoni tagħha fil-ftehim Matrix, EUR 4309000 minħabba l-parteċipazzjoni tagħha fil-ftehim Teva, EUR 37661800 minħabba l-parteċipazzjoni tagħha fil-ftehimiet Krka u EUR 37102100 minħabba l-parteċipazzjoni tagħha fil-ftehim Lupin.

45

Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fil‑21 ta’ Settembru 2014, Servier ippreżenta rikors intiż, prinċipalment, għall-annullament tad-deċiżjoni kontenzjuża u, sussidjarjament, għat-tnaqqis tal-ammont tal-multa imposta fuqu permezz ta’ din id-deċiżjoni.

46

Permezz ta’ att ippreżentat fit‑2 ta’ Frar 2015, il-European Federation of Pharmaceutical Industries and Associations (EFPIA) talbet li tintervjeni fil-kawża insostenn tat-talbiet ta’ Servier. Permezz ta’ digriet tal-President tat-Tieni Awla tal-Qorti Ġenerali tal‑14 ta’ Ottubru 2015, din it-talba ntlaqgħet.

47

Fir-rikors tiegħu fl-ewwel istanza, Servier invoka 17-il motiv insostenn tat-talbiet tiegħu intiżi għall-annullament tad-deċiżjoni kontenzjuża.

48

Fir-rigward tal-ksur tal-Artikolu 101 TFUE, il-Qorti Ġenerali laqgħet il-motivi diretti kontra l-konstatazzjoni tal-ksur li jirriżulta mill-ftehimiet Krka. Il-Qorti Ġenerali ċaħdet dawk relatati man-natura illegali tal-ftehimiet Niche, Matrix, Teva u Lupin (iktar ’il quddiem il-“ftehimiet kontenzjużi”). Hija ċaħdet it-talbiet sussidjarji ta’ Servier intiżi għall-annullament jew għat-tnaqqis tal-multi li ġew imposti fuqu minħabba l-parteċipazzjoni tiegħu fil-ftehimiet Niche, Teva u Lupin. Min-naħa l-oħra, hija naqqset l-ammont tal-multa imposta fuq Servier minħabba l-parteċipazzjoni tiegħu fil-ftehim Matrix għal EUR 55385190.

49

Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fit‑28 ta’ Frar 2019, Servier ippreżentat dan l-appell.

50

Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fit‑22 ta’ Mejju 2019, ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq talab li jintervjeni f’din il-kawża insostenn tat-talbiet tal-Kummissjoni. B’deċiżjoni tas‑16 ta’ Ġunju 2019, il-President tal-Qorti tal-Ġustizzja laqa’ din it-talba.

51

Il-Qorti tal-Ġustizzja stiednet lill-partijiet jippreżentaw l-osservazzjonijiet bil-miktub tagħhom sal‑4 ta’ Ottubru 2021 dwar is-sentenzi tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et (C‑307/18, EU:C:2020:52), tal‑25 ta’ Marzu 2021, Lundbeck vs Il-Kummissjoni (C‑591/16 P, EU:C:2021:243), tal‑25 ta’ Marzu 2021, Sun Pharmaceutical Industries u Ranbaxy (UK) vs Il-Kummissjoni (C‑586/16 P, EU:C:2021:241), tal‑25 ta’ Marzu 2021, Generics (UK) vs Il-Kummissjoni (C‑588/16 P, EU:C:2021:242), tal‑25 ta’ Marzu 2021, Arrow Group u Arrow Generics vs Il-Kummissjoni (C‑601/16 P, EU:C:2021:244), u tal‑25 ta’ Marzu 2021, Xellia Pharmaceuticals u Alpharma vs Il-Kummissjoni (C‑611/16 P, EU:C:2021:245). Il-Kummissjoni u r-Renju Unit kkonformaw ruħhom ma’ dawn it-talbiet fiż-żmien mogħti.

52

Permezz tal-appell tagħha, Servier jitlob lill-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha:

53

Il-Kummissjoni titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja:

54

L-EFPIA titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha:

55

Ir-Renju Unit jitlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tilqa’ t-talbiet tal-Kummissjoni.

56

Insostenn tal-appell tiegħu, Servier jinvoka seba’ aggravji. L-ewwel aggravju huwa bbażat fuq żbalji ta’ liġi marbuta mal-kunċett ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, fis-sens tal-Artikolu 101(1) TFUE. It-tieni aggravju huwa bbażat fuq żbalji ta’ liġi marbuta mal-kompetizzjoni potenzjali eżerċitata mill-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi fuq Servier. It-tielet sal-ħames aggravju jirrigwardaw il-konstatazzjonijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali dwar il-ftehimiet Niche, Matrix, Teva, u Lupin. Sussidjarjament, Servier jinvoka, permezz tas-sitt aggravju tiegħu, żbalji ta’ liġi fir-rigward tal-klassifikazzjoni tal-ftehimiet Niche u Matrix bħala istanzi ta’ ksur distinti. B’mod iktar sussidjarju, Servier jinvoka, permezz tas-seba’ motiv aggravju, il-ksur tal-prinċipju ta’ nullum crimen, nulla poena sine lege kif ukoll tal-prinċipju ta’ proporzjonalità, fir-rigward tal-multi li ġew imposti fuqu skont l-Artikolu 101 TFUE.

57

Sa fejn il-Kummissjoni tikkontesta l-ammissibbiltà ta’ ċerti aggravji u argumenti tal-appell, billi tikkritika, b’mod partikolari, lil Servier talli ma identifikax il-motivi tas-sentenza appellata li huma relatati magħha, talli għamel dikjarazzjonijiet ta’ portata ġenerali li ma għandhomx rabta mal-ilmenti u mar-raġunament esposti fid-deċiżjoni kontenzjuża u fis-sentenza appellata, talli rrepeta wħud mill-argumenti tiegħu invokati fl-ewwel istanza mingħajr ma spjega kif huma jistabbilixxu żbalji ta’ liġi mwettqa mill-Qorti Ġenerali, u talli kkontesta evalwazzjonijiet fattwali ta’ din tal-aħħar, għandhom jitfakkru qabelxejn il-limiti tal-istħarriġ ġudizzjarju eżerċitat mill-Qorti tal-Ġustizzja fl-appell.

58

F’dan ir-rigward, għandu qabelxejn jiġi enfasizzat li mill-Artikolu 256(1) TFUE u mill-ewwel paragrafu tal-Artikolu 58 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea jirriżulta li l-appell huwa limitat għal kwistjonijiet ta’ liġi u li l-Qorti Ġenerali għalhekk għandha ġurisdizzjoni esklużiva sabiex tikkonstata u tevalwa l-fatti rilevanti kif ukoll il-provi (sentenza tal‑10 ta’ Lulju 2019, VG vs Il-Kummissjoni, C‑19/18 P, EU:C:2019:578, punt 47 u l-ġurisprudenza ċċitata).

59

B’kuntrast ma’ dan, meta l-Qorti Ġenerali tkun ikkonstatat jew evalwat il-fatti, il-Qorti tal-Ġustizzja tkun kompetenti sabiex teżerċita l-istħarriġ tagħha, peress li l-Qorti Ġenerali tkun ikkwalifikat in-natura legali tagħhom u ddeterminat il-konsegwenzi fil-liġi. Is-setgħa ta’ stħarriġ tal-Qorti tal-Ġustizzja testendi, b’mod partikolari, għall-kwistjoni dwar jekk il-Qorti Ġenerali applikatx kriterji legali korretti fl-evalwazzjoni tagħha tal-fatti (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑2 ta’ Marzu 2021, Il-Kummissjoni vs L-Italja et, C‑425/19 P, EU:C:2021:154, punt 53 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

60

Sussegwentement, għandu jitfakkar li huma ammissibbli, fl-istadju tal-appell, ilmenti relatati mal-konstatazzjoni tal-fatti u mal-evalwazzjoni tagħhom fid-deċiżjoni kontenzjuża meta jiġi allegat li l-Qorti Ġenerali wettqet konstatazzjonijiet li l-ineżattezza materjali tagħhom tirriżulta mill-atti tal-proċess jew li żnaturat il-provi li ġew prodotti quddiemha (sentenza tat‑18 ta’ Jannar 2007, PKK u KNK vs Il-Kunsill, C‑229/05 P, EU:C:2007:32, punt 35).

61

Żnaturament għandu jidher b’mod manifest mill-elementi tal-proċess, mingħajr ma jkun neċessarju li titwettaq evalwazzjoni ġdida tal-fatti u tal-provi (sentenza tat‑28 ta’ Jannar 2021, Qualcomm u Qualcomm Europe vs Il-Kummissjoni, C‑466/19 P, EU:C:2021:76, punt 43). Għalkemm tali żnaturament tal-provi jista’ jikkonsisti f’interpretazzjoni ta’ dokument kuntrarja għall-kontenut tiegħu, dan għandu jirriżulta b’mod manifest mill-proċess ippreżentat quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja u jippreżupponi li l-Qorti Ġenerali marret manifestament lil hinn mil-limiti ta’ evalwazzjoni raġonevoli ta’ dawn il-provi. F’dan ir-rigward, ma huwiex biżżejjed li jintwera li dokument jista’ jkun suġġett għal interpretazzjoni differenti minn dik adottata mill-Qorti Ġenerali (sentenza tas‑17 ta’ Ottubru 2019, Alcogroup u Alcodis vs Il-Kummissjoni, C‑403/18 P, EU:C:2019:870, punt 64 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

62

Fl-aħħar nett, għandu jitfakkar li mill-Artikolu 256 TFUE u mill-ewwel paragrafu tal-Artikolu 58 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea kif ukoll mill-Artikolu 168(1)(d) u mill-Artikolu 169 tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li appell għandu jindika b’mod preċiż l-elementi kkontestati tas-sentenza jew tad-digriet li jintalab l-annullament tagħhom, kif ukoll l-argumenti ġuridiċi li jsostnu b’mod speċifiku din it-talba (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑20 ta’ Settembru 2016, Mallis et vs Il-Kummissjoni u BĊE, C‑105/15 P sa C‑109/15 P, EU:C:2016:702, punti 33 u 34). Skont il-ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, appell li sempliċement jirriproduċi l-motivi u l-argumenti diġà sottomessi quddiem il-Qorti Ġenerali ma jissodisfax dan ir-rekwiżit. Fil-fatt, tali appell jikkostitwixxi, fir-realtà, talba intiża li jinkiseb sempliċi eżami mill-ġdid tar-rikors ippreżentat quddiem il-Qorti Ġenerali, li ma jaqax fil-kompetenza tal-Qorti tal-Ġustizzja (sentenza tal‑24 ta’ Marzu 2022, Hermann Albers vs Il-Kummissjoni, C‑656/20 P, EU:C:2022:222, punt 35 u l-ġurisprudenza ċċitata).

63

Madankollu, meta appellant jikkontesta l-interpretazzjoni jew l-applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni magħmula mill-Qorti Ġenerali, il-punti ta’ liġi eżaminati fl-ewwel istanza jistgħu jiġu diskussi mill-ġdid fil-kuntest ta’ appell. Fil-fatt, jekk dan iwassal sabiex appellant ma jkunx jista’ jibbaża l-appell tiegħu fuq motivi u argumenti li jkunu diġà ntużaw quddiem il-Qorti Ġenerali, il-proċedura tal-appell tkun imċaħħda minn parti mill-finalità tagħha (sentenza tal‑24 ta’ Marzu 2022, Hermann Albers vs Il-Kummissjoni, C‑656/20 P, EU:C:2022:222, punt 36 u l-ġurisprudenza ċċitata).

64

Permezz tal-ewwel u t-tieni aggravju tiegħu, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żbalji ta’ liġi fl-interpretazzjoni u fl-applikazzjoni tal-kunċetti ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan u l-kompetizzjoni potenzjali.

65

Il-Kummissjoni tqis li l-ewwel u t-tieni aggravju huma parzjalment inammissibbli. Din l-istituzzjoni tiddeplora n-natura ġenerali u astratta ta’ parti mill-argument ta’ Servier, li ma esponiex bil-grad ta’ preċiżjoni meħtieġ il-motivi tas-sentenza appellata li huwa jikkritika u l-iżbalji ta’ liġi li huwa jinvoka. Barra minn hekk, Servier sempliċement irrepeta argumenti invokati fl-ewwel istanza mingħajr ma spjega liema huma l-iżbalji ta’ liġi li l-Qorti Ġenerali wettqet meta ċaħdet dawn l-argumenti. Minn dan isegwi li l-ewwel u t-tieni aggravju huma ammissibbli biss sa fejn l-argument ta’ Servier huwa marbut ma’ ilment speċifiku mal-ftehimiet Niche, Matrix, Teva jew Lupin, jidentifika bi preċiżjoni l-motiv tas-sentenza appellata li huwa s-suġġett tal-kritiki tagħha, u jesponi l-iżball ta’ liġi allegatament imwettaq mill-Qorti Ġenerali.

66

F’dan il-każ, huwa minnu li l-ewwel u t-tieni aggravju ta’ Servier huma intiżi li jikkontestaw b’mod ġenerali u astratt il-validità tal-kriterji legali li abbażi tagħhom il-Qorti Ġenerali ddeċidiet dwar il-klassifikazzjoni tal-ftehimiet kontenzjużi bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan. Huwa minnu wkoll li, fil-kuntest ta’ dawn l-aggravji, l-appell ma jindikax sistematikament b’mod preċiż il-punti tas-sentenza appellata li huma s-suġġett ta’ kritika u lanqas l-argumenti legali intiżi sabiex juru l-eżistenza ta’ żbalji ta’ liġi, u kultant sempliċement jirrepeti argumenti mressqa fl-ewwel istanza.

67

Madankollu, kif tirrikonoxxi espressament il-Kummissjoni, dan l-argument, minkejja n-natura ġenerali tiegħu, jikkoinċidi u jikkompleta l-argument li jiżviluppa Servier b’mod speċifiku fir-rigward ta’ kull wieħed mill-ftehimiet kontenzjużi, fil-kuntest tat-tielet sas-sitt aggravju tal-appell tiegħu. Il-fatt li Servier għażel li jaqsam l-argument legali tiegħu dwar in-natura ta’ ksur tal-ftehimiet kontenzjużi f’żewġ partijiet, waħda ġenerali u rilevanti għall-finijiet tal-eżami ta’ dawn il-ftehimiet kollha, u l-oħra speċifika għal kull wieħed mill-imsemmija ftehimiet kontenzjużi meħuda individwalment, ma jirrendihiex inammissibbli fid-dawl tal-prinċipji mfakkra fil-punti 58 sa 63 ta’ din is-sentenza. Fil-fatt, minn qari flimkien ta’ dawn l-aggravji kollha jirriżulta li l-appell jippermetti li jiġu identifikati b’mod suffiċjentement preċiż kemm il-punti tas-sentenza appellata kkontestati minn Servier, kif ukoll l-argumenti legali invokati insostenn tal-kritika tiegħu.

68

Peress li l-ewwel u t-tieni aggravji tal-appell huma ċari u preċiżi biżżejjed sabiex jippermettu lill-Kummissjoni tiddefendi ruħha u lill-Qorti tal-Ġustizzja teżerċita l-istħarriġ tagħha, dawn l-aggravji huma ammissibbli. Il-Qorti tal-Ġustizzja ser tiddeċiedi dwar l-eċċezzjonijiet l-oħra ta’ inammissibbiltà invokati b’mod iktar speċifiku mill-Kummissjoni fil-kuntest tal-eżami tat-tielet sas-sitt aggravju.

69

Għandu jitfakkar li, skont l-Artikolu 101(1) TFUE, huma inkompatibbli mas-suq intern u pprojbiti kull ftehimiet bejn impriżi, kull deċiżjonijiet ta’ assoċjazzjonijiet bejn impriżi u kull prattiċi miftiehma li jistgħu jaffettwaw il-kummerċ bejn l-Istati Membri u li għandhom bħala għan jew effett il-prevenzjoni, ir-restrizzjoni jew id-distorsjoni tal-kompetizzjoni fi ħdan is-suq intern.

70

Għalhekk, sabiex jaqa’ taħt il-projbizzjoni tal-prinċipju previst fl-Artikolu 101(1) TFUE, aġir ta’ impriżi għandu juri l-eżistenza ta’ kollużjoni bejniethom, jiġifieri ftehim bejn impriżi, deċiżjoni ta’ assoċjazzjoni bejn impriżi jew prattika miftiehma (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 31 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

71

Dan l-aħħar rekwiżit jippreżupponi, fir-rigward ta’ ftehimiet ta’ kooperazzjoni orizzontali konklużi bejn impriżi li joperaw fl-istess livell tal-katina ta’ produzzjoni jew ta’ distribuzzjoni, li l-imsemmija kollużjoni sseħħ bejn impriżi li jinsabu f’sitwazzjoni ta’ kompetizzjoni jekk mhux reali tal-inqas potenzjali (sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 32).

72

Barra minn hekk, huwa neċessarju, skont din l-istess dispożizzjoni, li jiġi stabbilit jew li dan l-aġir għandu bħala għan il-prevenzjoni, ir-restrizzjoni jew id-distorsjoni tal-kompetizzjoni jew li dan l-aġir għandu tali effett (sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2023, European Superleague Company, C‑333/21, EU:C:2023:1011, punt 158). Minn dan jirriżulta li din id-dispożizzjoni, kif interpretata mill-Qorti tal-Ġustizzja, tagħmel distinzjoni ċara bejn il-kunċett ta’ restrizzjoni minħabba l-għan u dak ta’ restrizzjoni minħabba l-effett, peress li kull wieħed minnhom huwa suġġett għal sistema probatorja differenti (sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 63).

73

Għalhekk, fir-rigward tal-prattiki kklassifikati bħala restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, ma hemmx lok li jiġu investigati u lanqas a fortiori li jintwerew l-effetti tagħhom fuq il-kompetizzjoni, inkwantu l-esperjenza turi li tali aġir jikkawża tnaqqis tal-produzzjoni u żieda fil-prezzijiet, li jwassal għal tqassim ħażin tar-riżorsi għad-detriment, b’mod partikolari, tal-konsumaturi (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tad‑19 ta’ Marzu 2015, Dole Food u Dole Fresh Fruit Europe vs Il-Kummissjoni, C‑286/13 P, EU:C:2015:184, punt 115 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

74

B’kuntrast ma’ dan, meta l-għan antikompetittiv ta’ ftehim, ta’ deċiżjoni ta’ assoċjazzjoni ta’ impriżi jew ta’ prattika miftiehma ma jkunx stabbilit, għandhom jiġu eżaminati l-effetti tagħhom sabiex jintwera li l-kompetizzjoni, fil-fatt, ġiet prekluża, ristretta jew distorta b’mod sinjifikattiv (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑26 ta’ Novembru 2015, Maxima Latvija, C‑345/14, EU:C:2015:784, punt 17).

75

Din id-distinzjoni tinbet mill-fatt li ċerti forom ta’ kollużjoni bejn impriżi jistgħu jitqiesu, min-natura tagħhom stess, li huma ta’ ħsara għall-funzjonament tajjeb tal-kundizzjonijiet normali tal-kompetizzjoni (sentenzi tal‑20 ta’ Novembru 2008, Beef industry Development Society u Barry Brothers, C‑209/07, EU:C:2008:643, punt 17, u tal‑14 ta’ Marzu 2013, Allianz Hungária Biztosító et, C‑32/11, EU:C:2013:160, punt 35). Il-kunċett ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan għandu jiġi interpretat b’mod strett u jista’ jiġi applikat biss għal ċerti ftehimiet bejn impriżi li jiżvelaw, fihom infushom u fid-dawl tal-kontenut tad-dispożizzjonijiet tagħhom, tal-għanijiet tagħhom kif ukoll tal-kuntest ekonomiku u ġuridiku li jagħmlu parti minnu, livell suffiċjenti ta’ dannu fir-rigward tal-kompetizzjoni sabiex ikun jista’ jitqies li l-eżami tal-effetti tagħhom ma huwiex neċessarju (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas‑26 ta’ Novembru 2015, Maxima Latvija, C‑345/14, EU:C:2015:784, punt 20, kif ukoll tal‑21 ta’ Diċembru 2023, European Superleague Company, C‑333/21, EU:C:2023:1011, punti 161 u 162, kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

76

F’dan ir-rigward, fir-rigward tal-kuntest ekonomiku u ġuridiku tal-aġir inkwistjoni, hemm lok li tittieħed inkunsiderazzjoni n-natura tal-prodotti jew tas-servizzi kkonċernati kif ukoll il-kundizzjonijiet reali li jikkaratterizzaw l-istruttura u l-funzjonament tas-setturi jew tas-swieq inkwistjoni. Madankollu, ma huwiex neċessarju li jiġu eżaminati, u lanqas a fortiori, li tiġi prodotta prova tal-effetti tal-aġir fuq il-kompetizzjoni, kemm jekk huwa attwali kif ukoll potenzjali, jew negattiv jew pożittiv (sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2023, European Superleague Company, C‑333/21, EU:C:2023:1011, punt 166).

77

Fir-rigward tal-għanijiet tal-aġir inkwistjoni, għandhom jiġu ddeterminati l-għanijiet oġġettivi li dan l-aġir huwa intiż li jilħaq fir-rigward tal-kompetizzjoni. Madankollu, il-fatt li l-impriżi involuti aġixxew mingħajr l-intenzjoni li joħolqu prevenzjoni, restrizzjoni jew distorsjoni tal-kompetizzjoni u l-fatt li huma fittxew ċerti għanijiet leġittimi ma humiex deċiżivi għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 101(1) TFUE (sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2023, European Superleague Company, C‑333/21, EU:C:2023:1011, punt 167 u l-ġurisprudenza ċċitata).

78

L-implimentazzjoni tal-prinċipji li għadhom kemm tfakkru fir-rigward ta’ prattiki kollużivi fil-forma ta’ ftehimiet ta’ kooperazzjoni orizzontali bejn impriżi, bħall-ftehimiet Krka, timplika li jiġi ddeterminat, fl-ewwel stadju, jekk dawn il-prattiki jistgħux jiġu kklassifikati bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minn impriżi li jinsabu f’sitwazzjoni ta’ kompetizzjoni, anki jekk potenzjali biss. Jekk dan ikun il-każ, għandu jiġi vverifikat, fit-tieni stadju, jekk, fid-dawl tal-karatteristiċi ekonomiċi tagħhom, l-imsemmija prattiki jaqgħux taħt il-klassifikazzjoni ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

79

Fir-rigward tal-ewwel stadju ta’ din l-analiżi, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li, fil-kuntest speċifiku tal-ftuħ tas-suq ta’ prodott mediċinali għall-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, għandu jiġi ddeterminat, sabiex jiġi evalwat jekk wieħed minn dawn il-manifatturi, għalkemm assenti minn suq, huwiex kompetitur potenzjali ta’ manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi preżenti f’dan is-suq, jekk jeżistux possibbiltajiet reali u konkreti li tal-ewwel jidħol fl-imsemmi suq u jikkompeti mat-tieni wieħed (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 36 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

80

Għalhekk, għandu jiġi evalwat, l-ewwel nett, jekk, fid-data tal-konklużjoni ta’ tali ftehimiet, l-imsemmi manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi kienx wettaq passi preparatorji suffiċjenti li jippermettulu jaċċedi għas-suq ikkonċernat f’terminu li jista’ joħloq pressjoni kompetittiva fuq il-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi. Tali passi jippermettu li tiġi stabbilita d-determinazzjoni soda kif ukoll il-kapaċità stess ta’ manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li jaċċedi għas-suq ta’ prodott mediċinali li jkun fih sustanza attiva li daħlet fid-dominju pubbliku, anki fil-preżenza ta’ privattivi ta’ proċess miżmuma mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi. It-tieni nett, għandu jiġi vverifikat li d-dħul fis-suq ta’ tali manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi ma jkollux ostakoli għad-dħul li huma ta’ natura insurmontabbli (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punti 43 sa 45).

81

Il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li kwalunkwe privattivi li jipproteġu prodott mediċinali oriġinatur jew wieħed mill-proċessi ta’ manifattura tiegħu mingħajr dubju jagħmlu parti mill-kuntest ekonomiku u ġuridiku li jikkaratterizza r-relazzjonijiet ta’ kompetizzjoni bejn il-proprjetarji ta’ dawn il-privattivi u l-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi. Madankollu, l-evalwazzjoni ta’ drittijiet mogħtija minn privattiva ma għandhiex tikkonsisti f’eżami tas-saħħa tal-privattiva jew tal-probabbiltà li tilwima bejn il-proprjetarju tagħha u manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi tista’ tirriżulta fil-konstatazzjoni li l-privattiva hija valida u ġiet suġġetta għal kontrafazzjoni. Din l-evalwazzjoni għandha pjuttost tirrigwarda l-kwistjoni dwar jekk, minkejja l-eżistenza ta’ din il-privattiva, il-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi għandux possibbiltajiet reali u konkreti li jidħol fis-suq fil-mument rilevanti (sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 50).

82

Barra minn hekk, il-konstatazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali bejn manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi u manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi tista’ tiġi kkorroborata minn elementi supplimentari, bħall-konklużjoni ta’ ftehim bejniethom meta l-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi ma kienx preżenti fis-suq ikkonċernat, jew l-eżistenza ta’ trasferimenti tal-valur lil dan il-manifattur bħala korrispettiv għall-posponiment tad-dħul fis-suq tiegħu (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punti 54 sa 56).

83

Fit-tieni stadju tal-imsemmija analiżi, sabiex jiġi ddeterminat jekk posponiment tad-dħul fis-suq ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, bħala riżultat tal-ftehim ta’ soluzzjoni bonarja tat-tilwima fil-qasam tal-privattivi, inkambju għal trasferimenti ta’ valur mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi favur il-manifattur ta’ dawn il-prodotti mediċinali ġeneriċi għandux jitqies bħala prattika kollużorja li tikkostitwixxi restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, hemm lok li jiġi eżaminat qabelxejn jekk dawn it-trasferimenti ta’ valur jistgħux jiġu ġġustifikati b’mod sħiħ bil-bżonn li jiġu kkumpensati l-ispejjeż jew l-inkonvenjenti marbuta ma’ din it-tilwima, bħall-ispejjeż jew l-onorarji tal-konsulenti ta’ dan l-aħħar manifattur, jew bil-bżonn li tiġi rremunerata l-provvista effettiva u pprovata ta’ beni jew ta’ servizzi tiegħu lill-manifattur tal-prodott mediċinali oriġinatur. Jekk dan ma jkunx il-każ, għandu jiġi evalwat jekk dawn it-trasferimenti ta’ valur humiex spjegati biss mill-interess kummerċjali ta’ dawn il-manifatturi ta’ prodotti mediċinali li ma jikkompetux fuq il-merti. Għall-finijiet ta’ dan l-eżami, jeħtieġ, f’kull każ ineżami, li jiġi evalwat jekk il-bilanċ pożittiv nett tat-trasferimenti ta’ valuri kienx suffiċjentement sinjifikattiv sabiex jinċentiva effettivament lill-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jirrinunzja għad-dħul fis-suq ikkonċernat u, għaldaqstant, sabiex ma jikkompetix bil-merti tiegħu mal-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi, mingħajr ma jkun meħtieġ li dan il-bilanċ pożittiv nett ikun neċessarjament ogħla mill-profitti li kien jagħmel dan il-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li kieku rnexxa fil-proċedura dwar il-privattiva (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punti 84 sa 94).

84

F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li l-kontestazzjoni tal-validità u tal-portata ta’ privattiva tagħmel parti mill-iżvolġiment normali tal-kompetizzjoni fis-setturi li fihom jeżistu drittijiet ta’ esklużività fir-rigward tat-teknoloġija, b’tali mod li ftehimiet ta’ soluzzjoni bonarja li permezz tagħhom manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li jfittex li jidħol f’suq jirrikonoxxi, mill-inqas temporanjament, il-validità ta’ privattiva miżmuma minn manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi u jimpenja ruħu, konsegwentement, li ma jikkontestax iktar tali privattiva u lanqas li jidħol f’dan is-suq jistgħu jirrestrinġu l-kompetizzjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 81 u l-ġurisprudenza ċċitata).

85

Huwa fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti li għandu jiġi vverifikat jekk kienx mingħajr ma wettqet żball ta’ liġi li l-Qorti Ġenerali ddeċidiet dwar l-argument ta’ Servier imressaq b’mod partikolari fil-kuntest tar-raba’ motiv tal-ewwel istanza, ibbażat fuq żbalji ta’ liġi fid-definizzjoni tal-kriterji legali applikabbli għall-analiżi tal-għan u tal-effetti tal-ftehimiet kontenzjużi fir-rigward tal-Artikolu 101 TFUE kif ukoll dak żviluppat b’mod iktar speċifiku, fir-rigward tal-applikazzjoni ta’ dawn il-kriterji għal kull wieħed minn dawn il-ftehimiet.

86

Għalhekk, ladarba ġiet stabbilita l-eżistenza ta’ elementi relatati mal-kompetizzjoni potenzjali, li huma s-suġġett ta’ kritika ta’ natura ġenerali fformulata fil-kuntest tat-tieni aggravju, hemm lok, f’dan it-tieni stadju tal-istess analiżi, li jiġi vverifikat jekk kienx mingħajr ma wettqet żball ta’ liġi li l-Qorti Ġenerali kkonstatat li l-ftehimiet kontenzjużi kienu jirrestrinġu l-kompetizzjoni minħabba l-għan, fis-sens tal-Artikolu 101(1) TFUE. Għandu jiġi vverifikat ukoll jekk il-Qorti Ġenerali eżaminatx, f’dan il-kuntest, l-għanijiet ta’ dawn il-ftehimiet u, b’mod iktar partikolari, il-kwistjoni dwar jekk it-trasferimenti ta’ valur minn Servier lill-produtturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi kinux suffiċjentement sinjifikattivi sabiex jinċentivaw lil dawn tal-aħħar jirrinunzjaw, anki jekk temporanjament, milli jidħlu fis-suq tal-perindopril.

87

Barra minn hekk, għandu jiġi żgurat li l-Qorti Ġenerali ħadet inkunsiderazzjoni, fejn neċessarju, l-intenzjonijiet tal-impriżi involuti sabiex tivverifika jekk dawn kinux jikkorrispondu għall-analiżi tagħha, fid-dawl tal-elementi msemmija fil-punt preċedenti ta’ din is-sentenza, tal-għanijiet oġġettivi li l-imsemmija impriżi riedu jilħqu fir-rigward tal-kompetizzjoni, filwaqt li madankollu għandu jiġi ppreċiżat li, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja msemmija fil-punt 77 ta’ din is-sentenza, il-fatt li l-imsemmija impriżi aġixxew mingħajr l-intenzjoni li jipprevjenu, li jirrestrinġu jew li joħolqu distorsjoni tal-kompetizzjoni u l-fatt li huma segwew ċerti għanijiet leġittimi ma humiex deċiżivi għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 101(1) TFUE. Hija rilevanti biss l-evalwazzjoni tal-grad ta’ dannu ekonomiku ta’ din il-prattika fuq il-funzjonament tajjeb tal-kompetizzjoni fis-suq ikkonċernat. Din l-evalwazzjoni għandha tkun ibbażata fuq kunsiderazzjonijiet oġġettivi, jekk ikun hemm bżonn wara analiżi ddettaljata tal-imsemmija prattika, kif ukoll tal-għanijiet tagħha u tal-kuntest ekonomiku u ġuridiku tagħha (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punti 84 u 85, kif ukoll tal‑25 ta’ Marzu 2021, Lundbeck vs Il-Kummissjoni, C‑591/16 P, EU:C:2021:243, punt 131).

88

Huwa għalhekk li, sabiex jiġi ddeterminat jekk prattika kollużorja tistax tiġi kklassifikata bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, għandhom jiġu eżaminati l-kontenut tagħha, l-oriġini tagħha, kif ukoll il-kuntest ekonomiku u ġuridiku tagħha, b’mod partikolari l-karatteristiċi speċifiċi tas-suq li fih ser iseħħu b’mod konkret l-effetti tiegħu. Il-fatt li t-termini ta’ ftehim intiż li jimplementa din il-prattika ma jiżvelawx għan antikompetittiv ma huwiex, fih innifsu, determinanti (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat‑8 ta’ Novembru 1983, IAZ International Belgium et vs Il-Kummissjoni, 96/82 sa 102/82, 104/82, 105/82, 108/82 u 110/82, EU:C:1983:310, punti 23 sa 25), kif ukoll tat‑28 ta’ Marzu 1984, Compagnie royale asturienne des mines u Rheinzink vs Il-Kummissjoni, 29/83 u 30/83, EU:C:1984:130, punt 26).

89

Fil-każ ineżami, f’parti mis-sentenza appellata ddedikata għall-allegati żbalji ta’ liġi mwettqa mill-Kummissjoni relatati mal-kunċett ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, il-Qorti Ġenerali qabelxejn eżaminat b’mod ġenerali, fil-punti 219 sa 307 ta’ din is-sentenza, il-kriterji li jippermettu li jitqies li ftehimiet ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwim fil-qasam tal-privattivi jaqgħu taħt dan il-kunċett, qabel ma esponiet, fil-punti 316 sa 386 tal-imsemmija sentenza, il-kriterji ta’ evalwazzjoni tal-kompetizzjoni potenzjali. B’dan il-mod, hija qalbet l-ordni li fiha, bħala prinċipju, għandhom jiġu eżaminati dawn iż-żewġ elementi, ippreżentati fil-punt 78 ta’ din is-sentenza, għaliex ma huwiex neċessarju li tiġi eżaminata l-kwistjoni dwar jekk ftehimiet għandhomx l-għan li jirrestrinġu l-kompetizzjoni jekk l-impriżi inkwistjoni ma humiex kompetituri. Madankollu, din l-inverżjoni fiha nnifisha ma taffettwax il-fondatezza tal-analiżi ta’ dawn iż-żewġ elementi mwettqa mill-Qorti Ġenerali fil-każ ineżami. Fil-fatt, meta sussegwentement kellha tingħata deċiżjoni b’mod speċifiku dwar il-motivi tal-ewwel istanza relatati man-natura illegali fid-dawl tal-Artikolu 101 TFUE tal-ftehimiet kontenzjużi, il-Qorti Ġenerali segwiet dan l-ordni peress li eżaminat sistematikament il-kwistjoni tal-eżistenza ta’ relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali bejn il-partijiet f’dawn il-ftehimiet qabel ma analizzat il-klassifikazzjoni tagħhom bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

90

Fid-dawl ta’ dak li ntqal, sa fejn it-tieni aggravju jirrigwarda l-kriterji relatati mal-kompetizzjoni potenzjali, għandha qabelxejn tingħata deċiżjoni dwar dan l-aggravju, sussegwentement għandu jiġi eżaminat l-ewwel aggravju, dwar il-kriterji ta’ klassifikazzjoni ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

91

Permezz tat-tieni aggravju tiegħu, li huwa maqsum fi tliet partijiet, Servier isostni li s-sentenza appellata hija bbażata fuq kunċett estensiv tal-kunċett ta’ kompetizzjoni potenzjali u jinverti l-oneru tal-prova li jaqa’ fuq il-Kummissjoni. Huwa jsostni, preliminarjament, li s-sempliċi konklużjoni ta’ ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwim fil-qasam tal-privattivi ma tippermettix li jiġi dedott li teżisti, bejn il-partijiet f’dan il-ftehim, kompetizzjoni potenzjali. Barra minn hekk, fil-punt 386 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li huwa biżżejjed sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza ta’ relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali li l-Kummissjoni, fin-nuqqas ta’ provi kuntrarji relatati ma’ diffikultajiet tekniċi, regolatorji jew finanzjarji, tiġbor sensiela ta’ indizji konkordanti li juru l-passi intiżi għall-produzzjoni u l-kummerċjalizzazzjoni tal-prodott inkwistjoni f’terminu suffiċjentement qasir sabiex ikollha effett fuq l-operatur preżenti fis-suq. Din l-evalwazzjoni wasslet lill-Qorti Ġenerali sabiex twettaq tliet żbalji ta’ liġi.

92

Permezz tal-ewwel parti tat-tieni aggravju tiegħu, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-ostakoli relatati mal-privattivi. Hija qieset, fil-punti 384, 444 u 728 tas-sentenza appellata, li fin-nuqqas ta’ deċiżjoni definittiva ta’ awtorità dwar l-eżistenza ta’ atti ta’ kontrafazzjoni u dwar il-validità ta’ privattiva, l-evalwazzjoni mill-partijiet tal-possibbiltajiet ta’ suċċess ta’ azzjoni kontenzjuża setgħet tittieħed inkunsiderazzjoni biss skont l-intenzjoni tal-partijiet. Il-Qorti Ġenerali għalhekk eskludiet li, qabel l-adozzjoni ta’ tali deċiżjoni, il-perċezzjoni mill-partijiet tal-validità ta’ privattiva tista’ tittieħed inkunsiderazzjoni sabiex jiġi ddeterminat jekk il-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi kellhomx il-kapaċità li jidħlu fis-suq ikkonċernat. Sa fejn, skont id-definizzjoni, ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwima jista’ jiġi konkluż biss qabel l-adozzjoni ta’ tali deċiżjoni, il-Qorti Ġenerali b’hekk eżiġiet kundizzjoni impossibbli li tiġi ssodisfatta u mhux adattata għall-kuntest tat-tilwim fil-qasam tal-privattivi farmaċewtiċi. Barra minn hekk, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli ċaħdet, fil-punti 366, 367, 591 u 592 tas-sentenza appellata, it-teħid inkunsiderazzjoni tal-ordnijiet ġudizzjarji f’dan il-kuntest minħabba n-natura provviżorja tagħhom.

93

Skont Servier, anki fin-nuqqas ta’ tali deċiżjoni, il-kapaċità ta’ manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li jidħol fis-suq tista’ tiġi kkontestata mill-eżistenza ta’ privattiva jekk din hija pperċepita bħala suffiċjentement b’saħħitha sabiex tiddiswadi lil dan il-manifattur milli jwettaq dħul imsejjaħ “b’riskju”, fid-dawl tal-possibbiltà li tkun is-suġġett ta’ azzjoni għal kontrafazzjoni ta’ privattiva min-naħa tal-manifattur tal-prodott mediċinali ta’ verżjonijiet oriġinaturi. Servier jenfasizza, f’dan ir-rigward, li l-Qorti Ġenerali kkonstatat espressament tali effett dissważiv li jirriżulta mill-perċezzjoni, minn Krka, tal-validità tal-privattiva 947. Il-Qorti Ġenerali b’hekk wettqet żball ta’ liġi ta’ natura li jivvizzja l-klassifikazzjoni ta’ Niche, Matrix, Teva u Lupin bħala kompetituri potenzjali ta’ Servier.

94

Permezz tat-tieni parti tat-tieni aggravju tiegħu, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta qieset, fil-punt 386 tas-sentenza appellata, li sensiela ta’ indizji li juru l-eżistenza ta’ sempliċi passi intiżi għall-produzzjoni u għall-kummerċjalizzazzjoni ta’ prodott mediċinali ġeneriku, li l-possibbiltajiet ta’ suċċess tiegħu f’terminu qasir ma humiex magħrufa, huma biżżejjed sabiex juru kapaċità reali u konkreta ta’ dħul fis-suq. Skont Servier, tali passi jixhdu – l-iktar l-iktar – ir-rieda ta’ dħul fis-suq, iżda ma humiex suffiċjenti sabiex jistabbilixxu, fil-preżenza ta’ ostakoli qawwija ħafna għad-dħul, il-probabbiltà konkreta ta’ dħul fis-suq suffiċjentement mgħaġġel, li tiddependi mill-istadju tal-iżvilupp tal-prodott mediċinali ġeneriku u mill-kapaċità tal-manifattur ta’ dan il-prodott mediċinali li jikseb awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq. F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Qorti Ġenerali ma setgħetx teskludi, fil-punt 340 ta’ din is-sentenza, li dewmien fil-proċess ta’ dħul fis-suq imġarrab mill-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi seta’ jippreġudika l-kapaċità tagħhom li jidħlu f’dan is-suq. Servier jinvoka, barra minn hekk, diversi żbalji relatati mal-evalwazzjoni tal-kompetizzjoni potenzjali, fir-rigward tal-ftehimiet kontenzjużi.

95

Permezz tat-tielet parti tat-tieni aggravju tiegħu, Servier, sostnut mill-EFPIA, jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli ddeċidiet li, sabiex jiġu kkontestati l-indizji tal-eżistenza ta’ relazzjonijiet ta’ kompetizzjoni potenzjali invokati mill-Kummissjoni, kienu l-impriżi responsabbli mill-ksur ikkonstatat mid-deċiżjoni kontenzjuża li kellhom jipproduċu prova tal-fatt li l-wasla ta’ operaturi ġodda fis-suq kienet affaċċjata b’ostakoli insurmontabbli. B’dan il-mod, il-Qorti Ġenerali invertiet l-oneru tal-prova li jaqa’ fuq il-Kummissjoni u imponiet fuq dawn l-impriżi prova li hija impossibbli li tiġi prodotta (probatio diabolica). Sabiex jiġu kkontestati l-indizji tal-eżistenza ta’ kompetizzjoni potenzjali, Servier iqis li huwa biżżejjed li jintwera li l-allegazzjonijiet tal-Kummissjoni huma dubjużi jew żbaljati.

96

Barra minn hekk, fil-punt 386 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ma setgħetx, mingħajr ma tikser il-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba, timponi fuq Servier l-oneru li juri li l-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi kienu kkonfrontati b’ostakoli insurmontabbli peress li, skont din l-impriża, huma biss dawn il-manifatturi li għandhom informazzjoni rilevanti f’dan ir-rigward. Billi rrifjutat li tuża s-setgħat investigattivi tagħha sabiex tiġbor din l-informazzjoni, il-Kummissjoni kisret il-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba.

97

Il-Kummissjoni, sostnuta mir-Renju Unit, tikkontesta dawn l-argumenti.

98

Fir-rigward tal-kriterji li jippermettu li tiġi kkonstatata l-eżistenza ta’ relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali bejn żewġ impriżi, il-Qorti Ġenerali kkunsidrat, essenzjalment, fil-punti 318 sa 321 tas-sentenza appellata, li kompetitur potenzjali huwa dak li għandu possibbiltajiet reali u konkreti li jidħol fis-suq inkwistjoni. Tali konstatazzjoni għandha tkun ibbażata, skont din il-qorti, fuq żewġ kriterji, jiġifieri, minn naħa, il-kapaċità u, min-naħa l-oħra, l-intenzjoni ta’ dħul f’dan is-suq, filwaqt li jiġi ppreċiżat li l-ewwel wieħed minn dawn il-kriterji huwa essenzjali. Barra minn hekk, hija qieset, fil-punti 334 sa 341 ta’ din is-sentenza, li sabiex impriża tkun tista’ tiġi kklassifikata bħala kompetitur potenzjali, id-dħul tagħha fis-suq għandu jkun jista’ jsir malajr biżżejjed sabiex ikun hemm piż fuq l-impriżi f’dan is-suq u b’hekk tiġi eżerċitata pressjoni kompetittiva fuq l-impriżi fl-istess suq.

99

Fil-punti 342 sa 348 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali enfasizzat li l-prova tal-eżistenza ta’ kompetizzjoni potenzjali tista’ tiġi sostnuta mill-perċezzjoni, mill-impriżi preżenti fis-suq, tat-theddida kompetittiva li tirrappreżenta l-possibbiltà tal-wasla ta’ kompetitur ġdid f’dan is-suq. F’dan ir-rigward, hija rrilevat, b’riferiment għall-ġurisprudenza tagħha stess, li l-konklużjoni ta’ ftehim bejn dawn l-impriżi tista’ tikkostitwixxi indizju ta’ din il-perċezzjoni ta’ natura li tikkorrobora l-eżistenza ta’ kompetizzjoni potenzjali.

100

Meta, abbażi ta’ dawn il-kriterji, jista’ jiġi stabbilit li manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi għandhom possibbiltajiet reali u konkreti li jidħlu fis-suq, tali konstatazzjoni tista’, skont il-Qorti Ġenerali, għar-raġunijiet esposti fil-punti 319 sa 324 tas-sentenza appellata, tiġi kkontestata mill-eżistenza ta’ ostakoli għal dan id-dħul, bħal privattivi jew l-obbligu li tinkiseb awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq, biss jekk dawn l-ostakoli jkunu insurmontabbli.

101

F’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet, essenzjalment, fil-punti 355 sa 368 u 384 ta’ din is-sentenza, li fl-assenza ta’ deċiżjoni ġudizzjarja definittiva li tkun ikkonstatat l-eżistenza ta’ kontrafazzjoni, l-eżistenza ta’ privattiva valida ma tipprekludix l-introduzzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali. Fil-fatt, skont il-Qorti Ġenerali, id-dritt esklużiv mogħti minn privattiva ma jipprekludix li manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jieħdu passi sabiex ikunu f’pożizzjoni li jidħlu fis-suq tal-prodott mediċinali oriġinatur wara l-iskadenza ta’ din il-privattiva u għalhekk, jeżerċitaw pressjoni kompetittiva fuq il-proprjetarju tal-imsemmija privattiva qabel din l-iskadenza.

102

B’mod partikolari, il-Qorti Ġenerali, fil-punti 359 sa 361 tal-imsemmija sentenza, ippreċiżat li jekk il-privattiva tgawdi minn preżunzjoni ta’ validità sa mir-reġistrazzjoni tagħha, il-kontrafazzjoni ma tiġix preżunta iżda għandha tiġi stabbilita b’mod ġudizzjarju. Bl-istess mod, skont din il-qorti, fin-nuqqas ta’ konstatazzjoni ta’ kontrafazzjoni, dikjarazzjoni ta’ validità ta’ privattiva, bħal dik li tirriżulta mid-deċiżjoni tal-UEP tas‑27 ta’ Lulju 2006, ma teskludix il-possibbiltà ta’ kompetizzjoni potenzjali.

103

Il-Qorti Ġenerali enfasizzat ukoll, fil-punt 358 tas-sentenza appellata, li l-leġiżlazzjoni dwar l-għoti tal-awtorizzazzjonijiet ta’ tqegħid fis-suq ta’ prodotti mediċinali ma tikkostitwixxix ostakolu insurmontabbli għall-okkorrenza ta’ kompetizzjoni potenzjali, sa fejn din il-leġiżlazzjoni tippermetti lill-awtoritajiet kompetenti jagħtu tali awtorizzazzjoni għal prodott mediċinali ġeneriku minkejja li l-prodott mediċinali ta’ referenza jkun protett minn privattiva.

104

Minn dak li ntqal jirriżulta li, kuntrarjament għal dak li jallega Servier, il-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi u ddeċidiet b’mod konformi ma’ dak li tfakkar fil-punti 79 sa 82 ta’ din is-sentenza billi esponiet il-kriterji li jippermettu li jiġi konkluż li teżisti relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali bejn manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi u manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi. Fil-fatt, il-kriterji applikati mill-Qorti Ġenerali jikkorrispondu, essenzjalment, għal dawk adottati mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-punti 36 sa 57 tas-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et (C‑307/18, EU:C:2020:52).

105

Fir-rigward, b’mod partikolari, taż-żewġ kriterji dwar il-kapaċità u l-intenzjoni ta’ dħul fis-suq inkwistjoni, imsemmija fil-punt 318 tas-sentenza appellata, għandu jiġi kkonstatat li dawn jikkorrispondu għal dawk applikati mill-Qorti tal-Ġustizzja, b’mod partikolari, fil-punt 44 tas-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et (C‑307/18, EU:C:2020:52), relatati mad-determinazzjoni soda kif ukoll mal-kapaċità proprja ta’ manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li jaċċedi għas-suq ta’ prodott mediċinali li fih sustanza attiva li hija fid-dominju pubbliku, anki fil-preżenza ta’ privattivi ta’ proċess miżmuma mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi.

106

Fir-rigward tal-ilment imsemmi b’mod preliminari fil-kuntest tat-tieni aggravju, huwa minnu, kif jafferma essenzjalment Servier, li l-eżistenza ta’ relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali bejn żewġ impriżi li joperaw fl-istess livell tal-katina ta’ produzzjoni u li waħda minnhom ma hijiex preżenti fis-suq ma tistax tiġi dedotta mis-sempliċi fatt li dawn l-impriżi kkonkludew ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwimiet. Madankollu, il-konklużjoni ta’ tali ftehim tikkostitwixxi indizju qawwi tal-eżistenza ta’ relazzjoni kompetittiva bejn l-imsemmija impriżi (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 55 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata). B’hekk, il-Qorti Ġenerali ma wettqet ebda żball ta’ liġi meta invokat l-eżistenza stess tal-ftehimiet kontenzjużi insostenn tal-konklużjoni li Servier u l-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi inkwistjoni kienu f’relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali.

107

Fir-rigward tal-ewwel parti tat-tieni aggravju, Servier ma huwiex fondat li jsostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta rrifjutat li taċċetta li l-perċezzjoni minn manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi tas-saħħa ta’ privattiva, li l-validità tagħha ma ġietx stabbilita definittivament b’mod ġudizzjarju, tista’ tittieħed inkunsiderazzjoni sabiex jiġi ddeterminat jekk il-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi kellhomx il-kapaċità ta’ dħul fis-suq.

108

F’dan il-każ, il-Qorti Ġenerali ma qisitx, b’mod partikolari fil-punti 384, 444 u 728 tas-sentenza appellata, li l-perċezzjoni minn manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi tas-saħħa ta’ privattiva, li l-validità tagħha ma ġietx stabbilita definittivament b’mod ġudizzjarju, hija totalment irrilevanti sabiex tiġi evalwata l-eżistenza ta’ relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali bejn Servier u l-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi. B’kuntrast ma’ dan, hija kkonstatat li għalkemm din il-perċezzjoni tista’ tkun rilevanti sabiex jiġi ddeterminat jekk tali manifattur kellux l-intenzjoni li jidħol fis-suq inkwistjoni, hija ma għandha l-ebda rwol fid-determinazzjoni tal-kapaċità tagħha li twettaq tali dħul.

109

F’dan ir-rigward, l-eżistenza ta’ privattiva li tipproteġi l-proċess ta’ manifattura ta’ sustanza attiva li hija fid-dominju pubbliku ma tistax, bħala tali, titqies bħala ostakolu insurmontabbli u ma tipprekludix li kompetitur potenzjali tal-manifattur tal-prodott mediċinali oriġinatur kkonċernat jiġi kklassifikat bħala manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li għandu effettivament id-determinazzjoni soda kif ukoll il-kapaċità stess li jidħol fis-suq u li, permezz tal-passi tiegħu, juri li huwa lest li jikkontesta l-validità ta’ din il-privattiva u li jieħu r-riskju, mad-dħul tiegħu fis-suq, li titressaq fil-konfront tiegħu azzjoni għal kontrafazzjoni mill-proprjetarju ta’ din il-privattiva (sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 46).

110

Għandu jiġi kkonstatat li r-raġunament tal-Qorti Ġenerali, miġbur fil-qosor fil-punt 108 ta’ din is-sentenza, ma huwa vvizzjat b’ebda żball ta’ liġi fir-rigward ta’ din il-ġurisprudenza u ta’ dik imfakkra fil-punt 81 ta’ din is-sentenza. Fil-fatt, mill-imsemmija ġurisprudenza jirriżulta b’mod partikolari li għalkemm, mingħajr dubju, tagħmel parti mill-kuntest rilevanti, l-eżistenza ta’ privattiva li tipproteġi prodott mediċinali oriġinatur jew wieħed mill-proċessi ta’ manifattura tiegħu, li l-validità tagħha ma ġietx stabbilita definittivament b’mod ġudizzjarju, u għalhekk a fortiori l-perċezzjoni tas-saħħa ta’ tali privattiva li jista’ jkollu manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, ma hijiex fiha nnifisha deċiżiva fil-kuntest tal-evalwazzjoni ta’ eventwali relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali li teżisti bejn dan il-manifattur u l-proprjetarju ta’ din il-privattiva.

111

Barra minn hekk, għalkemm il-perċezzjoni minn manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi tas-saħħa ta’ privattiva, kif tirriżulta mhux mill-affermazzjonijiet tiegħu stess iżda minn provi kontemporanji u affidabbli, tikkostitwixxi wieħed mill-fatturi rilevanti fost oħrajn, bħall-passi preparatorji meħuda bl-għan ta’ dħul fis-suq, sabiex jiġu evalwati l-intenzjonijiet ta’ dan il-manifattur u, għaldaqstant, l-eventwali determinazzjoni soda tiegħu li jwettaq tali dħul, din il-perċezzjoni li hija, mid-definizzjoni tagħha stess, suġġettiva, ma hijiex rilevanti, bħala prinċipju, għall-evalwazzjoni tal-kapaċità proprja ta’ tali manifattur li jidħol effettivament fis-suq, u lanqas barra minn hekk l-eżistenza oġġettiva ta’ ostakoli insurmontabbli għal tali dħul.

112

Fir-rigward tal-argument li permezz tiegħu Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli ma ħaditx inkunsiderazzjoni r-rilevanza tal-ordnijiet provviżorji mogħtija minn qorti nazzjonali u li jipprojbixxu lil manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi milli jaċċedi għas-suq ta’ prodott mediċinali li fih sustanza attiva li daħlet fid-dominju pubbliku, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà enfasizzat l-importanza relattiva ta’ tali ordnijiet sabiex tevalwa l-eżistenza ta’ relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali bejn tali manifattur u l-proprjetarju tal-privattiva, peress li din hija miżura provviżorja li bl-ebda mod ma tippreġudika n-natura fondata ta’ azzjoni għal kontrafazzjoni ta’ privattiva (sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 53). Barra minn hekk, kuntrarjament għall-argument ta’ Servier, il-Qorti Ġenerali ma eskludietx it-teħid inkunsiderazzjoni ta’ tali ordnijiet provviżorji fil-punti 366, 367, 591 u 592 tas-sentenza appellata, iżda llimitat ruħha, konformement ma’ din il-ġurisprudenza, li tiddeċiedi li l-għoti tagħhom, u iktar u iktar is-sempliċi riskju ta’ tali għoti, ma jistax jippermetti bħala tali li tiġi eskluża l-kwalità ta’ kompetitur potenzjali ta’ tali manifattur.

113

Madankollu, Servier isostni li l-motivi tas-sentenza appellata relatati mal-importanza li għandha tingħata lill-perċezzjoni mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi tas-saħħa tal-privattiva huma kontradittorji. Huwa jirrileva, kif ġie espost fil-punt 93 ta’ din is-sentenza, li l-Qorti Ġenerali, essenzjalment, aċċettat li r-rikonoxximent minn Krka tal-validità tal-privattiva 947 kellu bħala konsegwenza li jeskludi li l-ftehimiet konklużi ma’ dan il-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jiġu kklassifikati bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, filwaqt li ddeċidiet il-kuntrarju fir-rigward tal-ftehimiet kontenzjużi.

114

Madankollu, huwa biżżejjed li jiġi kkonstatat li mill-punt 304 tas-sentenza mogħtija llum fil-kawża Il-Kummissjoni vs Servier et (C‑176/19 P) jirriżulta b’mod partikolari li żbalji ta’ liġi mwettqa mill-Qorti Ġenerali jaffettwaw ir-raġunament kollu relatat mal-klassifikazzjoni bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan tal-ftehimiet ta’ soluzzjoni bonarja u ta’ liċenzja konklużi ma’ Krka, espost fil-punti 943 sa 1032 tas-sentenza appellata. B’mod partikolari, mill-punti 294 u 295 tas-sentenza tal-lum fil-kawża Il-Kummissjoni vs Servier et (C‑176/19 P), jirriżulta li l-Qorti Ġenerali vverifikat il-klassifikazzjoni tal-prattika illegali imputata lil Servier u lil Krka bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan abbażi ta’ kriterji żbaljati, li fir-rigward tagħhom hija tat importanza determinanti lir-rikonoxximent minn Krka tal-validità tal-privattiva 947, meta dan l-element ma kienx, fih innifsu, deċiżiv.

115

Peress li l-appell tal-Kummissjoni fil-Kawża C‑176/19 P intlaqa’ parzjalment, il-Qorti tal-Ġustizzja annullat il-punt 1 tad-dispożittiv tas-sentenza appellata, li permezz tiegħu l-Qorti Ġenerali kienet annullat l-Artikolu 4 tad-deċiżjoni kontenzjuża li tikkonstata n-natura illegali tal-ftehimiet Krka fir-rigward tal-Artikolu 101 TFUE. Skont l-ewwel paragrafu tal-Artikolu 61 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet definittivament, b’mod partikolari, dwar l-ewwel parti tad-disa’ motiv tar-rikors ta’ Servier fil-Kawża T‑691/14.

116

Għar-raġunijiet esposti fil-punti 427 sa 440 tas-sentenza tagħha tal-lum fil-kawża Il-Kummissjoni vs Servier et (C‑176/19 P), il-Qorti tal-Ġustizzja ċaħdet l-argument li permezz tiegħu Servier ikkontesta l-eżistenza ta’ kompetizzjoni potenzjali eżerċitata minn Krka. Fil-punt 441 ta’ din is-sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja ċaħdet ilment li permezz tiegħu Servier sostna li, minħabba, b’mod partikolari, id-deċiżjoni tal-UEP tas‑27 ta’ Lulju 2006, Krka ma kellhiex iktar il-kapaċità u lanqas id-determinazzjoni soda ta’ dħul fis-swieq prinċipali ta’ Servier, u għalhekk ma kinitx għadha tikkostitwixxi sors ta’ kompetizzjoni potenzjali. Fil-fatt, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet definittivament li dan l-ilment ma kienx fondat fid-dawl b’mod partikolari, tal-ġurisprudenza mfakkra fil-punti 81 u 109 ta’ din is-sentenza.

117

Minn dawn l-elementi jirriżulta li l-kontradizzjoni ta’ motivi invokata minn Servier fil-kuntest tal-ewwel parti tat-tieni aggravju ta’ dan l-appell hija bbażata fuq motivi tas-sentenza appellata li ġew definittivament invalidati mill-Qorti tal-Ġustizzja. Fin-nuqqas tal-kontradizzjoni allegata, hemm lok li jiġi miċħud l-ilment ta’ Servier ibbażat fuq kontradizzjoni ta’ motivi u, konsegwentement, l-ewwel parti tat-tieni aggravju.

118

Fir-rigward tat-tieni parti tat-tieni aggravju, kuntrarjament għal dak li jallega Servier, il-fatt li wettaq passi amministrattivi sabiex jikseb awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq ta’ prodott mediċinali ġeneriku jista’ jittieħed inkunsiderazzjoni sabiex jintwera li l-manifattur ta’ dan il-prodott mediċinali kellu possibbiltajiet reali u konkreti li jidħol fis-suq tal-prodott mediċinali oriġinatur. Fil-fatt, skont l-elementi msemmija fil-punt 80 ta’ din is-sentenza, passi ta’ din in-natura huma rilevanti sabiex jiġu pprovati kemm id-determinazzjoni soda kif ukoll il-kapaċità proprja ta’ tali manifattur għad-dħul f’dan is-suq.

119

Servier isostni wkoll li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta rrifjutat li tqis, fil-punt 340 tas-sentenza appellata, li d-dewmien fil-proċess ta’ dħul fis-suq imġarrab minn manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jista’ jippreġudika l-kapaċità tiegħu li jidħol fl-imsemmi suq.

120

Madankollu, kif jirriżulta, essenzjalment, mill-imsemmi punt 340, u kif tirrileva, essenzjalment, l-Avukata Ġenerali fil-punt 103 tal-konklużjonijiet tagħha, posponiment tad-dħul ikkawżat minn tali dewmien ma huwiex biżżejjed, fih innifsu, sabiex jikkontesta l-kwalità ta’ kompetitur potenzjali ta’ manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, b’mod partikolari jekk huwa jieħu passi sabiex isolvi d-diffikultajiet li kkawżaw dan id-dewmien. Fil-fatt, dak li huwa importanti f’dan ir-rigward huwa li jiġi ddeterminat jekk il-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi għadux jeżerċita pressjoni kompetittiva fuq il-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi minħabba d-determinazzjoni soda tiegħu u l-kapaċità tiegħu stess li jwettaq tali dħul. Kif jirriżulta mill-punt 80 ta’ din is-sentenza, sabiex jiġi vverifikat jekk dawn il-kundizzjonijiet humiex issodisfatti, għandu jiġi evalwat jekk l-imsemmi manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi wettaqx passi preparatorji suffiċjenti li jippermettulu jaċċedi għas-suq f’terminu li jista’ joħloq pressjoni kompetittiva fuq il-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi, mingħajr madankollu, kif il-Qorti tal-Ġustizzja diġà kellha l-okkażjoni tippreċiża, ikun rilevanti li jsir magħruf jekk il-passi meħuda għal dan l-għan humiex ser jiġu effettivament iffinalizzati fi żmien xieraq jew jekk humiex ser jirnexxu (sentenza tal‑25 ta’ Marzu 2021, Lundbeck vs Il-Kummissjoni, C‑591/16 P, EU:C:2021:243, punt 84).

121

Minn dan isegwi li, meta ddeċidiet, fil-punt 340 tas-sentenza appellata li, fid-deċiżjoni kontenzjuża, il-Kummissjoni setgħet tqis li “d-dewmien fil-proċess ta’ dħul fis-suq eventwalment imġarrab mill‑kumpanniji ta’ ġeneriċi waħdu ma kienx suffiċjenti biex jeskludi l‑klassifikazzjoni tagħhom bħala kompetitur potenzjali meta huma komplew jeżerċitaw tali pressjoni minħabba l-kapaċità ta’ dħul tagħhom”, il-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi.

122

Fid-dawl ta’ dak li ntqal, għandha tiġi miċħuda t-tieni parti tat-tieni aggravju.

123

Fir-rigward tat-tielet parti tat-tieni aggravju, kuntrarjament għal dak li jallega Servier, il-Qorti Ġenerali ma wettqitx, fil-punt 386 tas-sentenza appellata, inverżjoni tal-oneru tal-prova. F’dan il-punt 386, il-Qorti Ġenerali sempliċement qieset li, fl-assenza ta’ provi kuntrarji relatati ma’ diffikultajiet tekniċi, regolatorji, kummerċjali jew finanzjarji, il-Kummissjoni setgħet tistabbilixxi l-kapaċità u l-intenzjoni tal-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li jidħlu fis-suq, u għalhekk il-possibbiltajiet reali u konkreti tagħhom li jidħlu f’dak is-suq, jekk hija tkun ġabret sensiela ta’ indizji konkordanti li juru, tal-inqas passi intiżi għall-produzzjoni u għall-kummerċjalizzazzjoni tal-prodott mediċinali inkwistjoni f’terminu suffiċjentement qasir li jagħti lok għal piż fuq il-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi. Skont il-ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, fil-qasam tar-responsabbiltà għal ksur għar-regoli tal-kompetizzjoni, il-fatti invokati minn parti jistgħu jkunu ta’ natura li jobbligaw lill-parti l-oħra tipprovdi spjegazzjoni jew ġustifikazzjoni, u fin-nuqqas ta’ dan ikun ammissibbli li jiġi konkluż li l-oneru tal-prova jkun ġie ssodisfatt (sentenzi tal‑1 ta’ Lulju 2010, Knauf Gips vs Il-Kummissjoni, C‑407/08 P, EU:C:2010:389, punt 80, u tal‑25 ta’ Marzu 2021, Lundbeck vs Il-Kummissjoni, C‑591/16 P, EU:C:2021:243, punt 79).

124

Skont din il-ġurisprudenza, jekk il-Kummissjoni jirnexxilha tistabbilixxi l-eżistenza ta’ kompetizzjoni potenzjali bejn żewġ impriżi, abbażi ta’ sensiela ta’ indizji konkordanti, u mingħajr ma tinjora l-eventwali provi kuntrarji li hija effettivament kellha għarfien tagħhom fil-kuntest tal-investigazzjoni ta’ provi inkriminanti u skaġunanti, b’mod partikolari dawk dwar ostakoli potenzjali possibbli għad-dħul fis-suq, dawn l-impriżi għandhom għalhekk jikkonfutaw l-eżistenza ta’ tali kompetizzjoni billi jipproduċu prova kuntrarja, li huma jistgħu jagħmlu jew fil-kuntest tal-proċedura amministrattiva jew, għall-ewwel darba, fil-kuntest tal-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali (ara, f’dan l-aħħar rigward, is-sentenza tal‑21 ta’ Jannar 2016, Galp Energía España et vs Il-Kummissjoni, C‑603/13 P, EU:C:2016:38, punt 72). Tali oneru la jikkostitwixxi inverżjoni indebita tal-oneru tal-prova u lanqas probatio diabolica, għaliex huwa biżżejjed għall-impriżi inkwistjoni li jipproduċu provi dwar fatt pożittiv, jiġifieri l-eżistenza ta’ diffikultajiet tekniċi, regolatorji, kummerċjali jew finanzjarji li jikkostitwixxu, fil-fehma tagħhom, ostakoli insurmontabbli għad-dħul ta’ waħda minnhom fis-suq. Ladarba tiġi prodotta tali prova, hija l-Kummissjoni li għandha tivverifika jekk hija tinvalidax l-analiżi tagħha dwar l-eżistenza ta’ kompetizzjoni potenzjali.

125

Jekk, għall-kuntrarju, hija l-Kummissjoni li għandha tistabbilixxi, b’mod negattiv, in-nuqqas ta’ tali diffikultajiet, u għaldaqstant dik ta’ kull ostakolu insurmontabbli, ikun xi jkun, mad-dħul ta’ waħda mill-impriżi inkwistjoni fis-suq, tali oneru tal-prova jirrappreżenta probatio diabolica għal din l-istituzzjoni. Barra minn hekk, il-Qorti Ġenerali ġustament irrilevat, fil-punt 386 tas-sentenza appellata, li l-provi dwar l-eżistenza tal-kompetizzjoni potenzjali huma ta’ spiss informazzjoni interna għall-impriżi inkwistjoni, li dawn tal-aħħar jinsabu f’pożizzjoni aħjar li jiġbru.

126

Bl-istess mod, ma jistax jitqies li l-oneru tal-prova deskritt fil-punt 124 ta’ din is-sentenza jikkostitwixxi ksur tal-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba, minħabba li dan iwassal sabiex il-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi jkun obbligat jipproduċi, għad-difiża tiegħu, provi li ma humiex fil-pussess tiegħu iżda fil-pussess tal-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi. Fil-fatt, dan l-ilment ma jiħux inkunsiderazzjoni d-dritt ta’ aċċess għall-fajl fil-kawżi tal-kompetizzjoni li l-għan tagħhom huwa li d-destinatarji tad-dikjarazzjoni tal-oġġezzjonijiet ikunu jistgħu jieħdu konjizzjoni, sa mill-proċedura amministrattiva, tal-provi li jinsabu fil-fajl tal-Kummissjoni, sabiex ikunu jistgħu jiddefendu ruħhom. Dan id-dritt ta’ aċċess għall-fajl jimplika li l-Kummissjoni għandha tagħti lill-impriża kkonċernata l-possibbiltà li teżamina d-dokumenti kollha li jinsabu fil-fajl tal-investigazzjoni li jistgħu jkunu rilevanti għad-difiża ta’ din l-impriża. Dawn jinkludu kemm provi inkriminanti kif ukoll skaġunanti, bl-eċċezzjoni ta’ sigrieti kummerċjali ta’ impriżi oħra, dokumenti interni tal-Kummissjoni u informazzjoni kunfidenzjali oħra (sentenza tal‑14 ta’ Mejju 2020, NKT Verwaltungs u NKT vs Il-Kummissjoni, C‑607/18 P, EU:C:2020:385, punti 261 u 262 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata). Għalhekk, l-elementi kollha li l-Kummissjoni tkun taf bihom fl-istadju tal-proċedura amministrattiva, inklużi dawk prodotti mill-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi u li potenzjalment jiskaġunaw, għandhom jiġu inklużi fil-fajl li l-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi għandu, bħala prinċipju, aċċess għalih, b’tali mod li dan il-manifattur għandu l-possibbiltà li jidentifika ostakoli insurmontabbli possibbli fir-rigward ta’ dawn il-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, jekk jeżistu, u li jinvokahom matul il-proċedura amministrattiva jew quddiem il-Qorti Ġenerali.

127

Għaldaqstant, hemm lok li t-tielet parti tat-tieni aggravju tiġi miċħuda u, għalhekk, li jiġi miċħud it-tieni aggravju fl-intier tiegħu.

128

Permezz tal-ewwel aggravju tiegħu, Servier jikkontesta l-kriterji li abbażi tagħhom il-Qorti Ġenerali qieset li l-ftehimiet kontenzjużi jikkostitwixxu restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni minħabba l-għan. Dan l-aggravju huwa maqsum fi tliet partijiet.

129

Permezz tal-ewwel parti tal-ewwel aggravju tiegħu, Servier isostni li, konformement mal-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Wahl fil-Kawża CB vs Il-Kummissjoni (C‑67/13 P, EU:C:2014:1958, punt 56), il-kunċett ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, li għandu jiġi interpretat b’mod strett, huwa rriżervat għall-aġir li n-natura dannuża tiegħu tiġi pprovata u tkun faċilment identifikabbli, fid-dawl tal-esperjenza u tal-ekonomija.

130

Skont Servier, din l-esperjenza kienet nieqsa fid-data tad-deċiżjoni kontenzjuża. Fil-fatt, fl-assenza ta’ deċiżjonijiet preċedenti ta’ din l-istituzzjoni jew tal-qrati tal-Unjoni, din il-kawża kienet novità dak iż-żmien. Servier isostni, f’dan ir-rigward, li s-sentenza tal‑20 ta’ Novembru 2008, Beef Industry Development Society u Barry Brothers (C‑209/07, EU:C:2008:643) ma hijiex rilevanti, peress li ma tikkonċernax ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwim fil-qasam tal-privattivi farmaċewtiċi. It-talba għal deċiżjoni preliminari li tat lok għas-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et (C‑307/18, EU:C:2020:52) turi li l-klassifikazzjoni ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan għal dan it-tip ta’ ftehim ta’ soluzzjoni bonarja baqgħet inċerta u dibattuta. Din il-kawża hija wkoll differenti minn dik li tat lok għas-sentenza tal‑25 ta’ Marzu 2021, Lundbeck vs Il-Kummissjoni (C‑591/16 P, EU:C:2021:243), wara l-fatti ta’ din il-kawża, li fiha l-ftehimiet inkwistjoni ma kellhomx realment l-għan li jirregolaw tilwima.

131

Barra minn hekk, Servier jikkontesta n-natura faċilment identifikabbli tal-istanzi ta’ ksur tal-Artikolu 101(1) TFUE li ġew imputati lilu. Il-Kummissjoni, il-Qorti Ġenerali, il-ġurisprudenza tal-qrati tal-Istati Uniti tal-Amerika u d-duttrina li tipproċedi l-adozzjoni tad-deċiżjoni kontenzjuża jirrikonoxxu li ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwim fil-qasam tal-privattivi farmaċewtiċi ma huwiex, fih innifsu, antikompetittiv. Barra minn hekk, huwa jsostni li l-Kummissjoni rrikorriet għal diversi mijiet ta’ paġni sabiex tifformula r-raġunament tagħha fuq dan il-punt.

132

Permezz tat-tieni parti tal-ewwel aggravju tiegħu, Servier, sostnut mill-EFPIA, jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli ma siltet ebda konsegwenza mir-regola, stabbilita fil-punt 304 tas-sentenza appellata u fil-punt 56 tal-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Wahl fil-Kawża CB vs Il-Kummissjoni (C‑67/13 P, EU:C:2014:1958), li tgħid li ftehimiet li għandhom effetti potenzjali ambivalenti fuq is-suq ma jaqgħux taħt il-kunċett ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan jew li huma neċessarji sabiex jintlaħaq għan prinċipali li ma jirrestrinġix il-kompetizzjoni.

133

F’dan ir-rigward, ftehimiet li jtemmu tilwima relatata ma’ privattiva, mingħajr ma jmorru lil hinn mill-portata ta’ din il-privattiva jkunu leġittimi u konformi mal-interess pubbliku. F’dan il-każ, Servier josserva li għalkemm tlieta mill-għaxar opponenti għall-privattiva 947 irtiraw il-proċedura quddiem l-UEP wara li kkonkludew ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ma’ Servier, tali ċirkustanza baqgħet mingħajr effett peress li din il-proċedura ssoktat. Barra minn hekk, fost il-ftehimiet kontenzjużi, il-ftehimiet Teva u Lupin seta’ kellhom bħala effett favur il-kompetizzjoni li javvanzaw id-data tad-dħul fis-suq ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li ma kinux jagħtu lok għal kontrafazzjoni.

134

Permezz tat-tielet parti tal-ewwel aggravju tiegħu, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni l-kuntest ekonomiku u ġuridiku tal-ftehimiet kontenzjużi. Fil-punt 272 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali sempliċement qieset li tali klassifikazzjoni ssir meta ftehim, minn naħa, jinvolvi ħlas jew vantaġġ ta’ inċentiv fir-rigward ta’ manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi kif ukoll klawżoli ta’ non-kontestazzjoni u ta’ non-kummerċjalizzazzjoni, u, min-naħa l-oħra, ikun konkluż bejn impriżi f’sitwazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali, peress li din is-sitwazzjoni hija ddefinita b’mod wiesa’.

135

Servier josserva, preliminarjament, li kull ftehim li jillimita l-libertà kummerċjali ta’ kompetitur ma huwiex jirrestrinġix neċessarjament il-kompetizzjoni. Tali klassifikazzjoni hija eskluża meta din ir-restrizzjoni tkun anċillari għal ftehim leġittimu, b’mod partikolari fir-rigward tal-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni previsti minn ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwim fil-qasam tal-privattivi. Servier jinvoka f’dan ir-rigward il-punt 209 tal-Linji gwida għal ftehimiet dwar it-trasferiment ta’ teknoloġija tal‑2004.

136

Servier isostni, fl-ewwel lok, li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta qieset, fil-punti 269 sa 271 tas-sentenza appellata, li l-eżistenza ta’ pagament imsejjaħ “invertit”, jiġifieri pagament mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi lill-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi intiżi li jinċentiva lil dan tal-aħħar jilħaq kompromess tippermetti li tali ftehim jiġi kklassifikat bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan. Minħabba n-natura eċċessivament astratta ta’ din l-evalwazzjoni, il-Qorti Ġenerali ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-fatturi speċifiċi kif ukoll l-effetti reali u konkreti tal-ftehimiet kontenzjużi.

137

F’dan il-każ, l-informazzjoni kuntestwali rilevanti turi li d-dħul ta’ manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi fis-suq tal-perindopril ġie ttardjat, mhux minħabba l-ftehimiet kontenzjużi, iżda minħabba l-privattiva 947. Il-manifatturi kollha ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li opponew din il-privattiva kienu obbligati jistennew l-iskadenza tal-imsemmija privattiva sabiex jidħlu f’dan is-suq.

138

Servier jenfasizza f’dan ir-rigward li l-Qorti Ġenerali ddeċidiet li l-ftehimiet Krka ma kinux jikkostitwixxu ksur tal-Artikolu 101(1) TFUE, wara li ħadet inkunsiderazzjoni l-effetti ta’ dawn il-ftehimiet u r-rikonoxximent, minn din l-impriża, tal-validità tal-privattiva 947. Hija b’hekk ikkonfermat li l-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni u ta’ non-kummerċjalizzazzjoni ma humiex intrinsikament noċivi għall-kompetizzjoni.

139

Fit-tieni lok, Servier isostni li, kuntrarjament għal dak li jirriżulta mill-punt 267 tas-sentenza appellata, ħlas invertit ma huwiex, fih innifsu, antikompetittiv, iżda jista’ jiġi spjegat bis-saħħa tal-privattiva kkonċernata. Fil-fatt, privattiva b’saħħitha tħeġġeġ lill-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi sabiex jilħqu kompromess. Konformement mal-ġurisprudenza li tirriżulta mis-sentenza tal‑25 ta’ Frar 1986, Windsurfing International vs Il-Kummissjoni (193/83, EU:C:1986:75, punt 26), il-Qorti Ġenerali kellha tieħu inkunsiderazzjoni tali element oġġettiv. F’dan il-każ, is-saħħa tal-privattiva 947 ġiet irrikonoxxuta mid-deċiżjoni tal-UEP tas‑27 ta’ Lulju 2006 u mill-High Court of Justice (England & Wales), Chancery Division (patents court) (il-Qorti Għolja tal-Ġustizzja (Ingilterra u Wales), Sezzjoni tal-Ekwità (Awla tal-Privattivi), li ħarġet ordnijiet provviżorji kontra Apotex u Krka, fatt li barra minn hekk il-Qorti Ġenerali ħadet inkunsiderazzjoni fil-punt 971 tas-sentenza appellata, billi ddeċidiet li dawn kienu kkostitwixxew “wieħed mill-fatturi skattaturi” li wasslu għall-ftehimiet Krka.

140

Billi affermat, fil-punt 280 tas-sentenza appellata, li l-għan antikompetittiv ta’ ftehim ta’ soluzzjoni bonarja jista’ jiġi preżunt meta dan il-pagament jeċċedi l-ispejjeż inerenti għas-soluzzjoni bonarja ta’ tilwim fil-qasam tal-privattivi, mingħajr ma l-Kummissjoni tkun obbligata turi li dawn jikkorrispondu tal-inqas għall-benefiċċji mistennija mill-manifattur ta’ prodott mediċinali ġeneriku, il-Qorti Ġenerali bbażat ruħha fuq interpretazzjoni estensiva tal-kunċett ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan. Din l-interpretazzjoni estensiva mhux biss titbiegħed mill-prinċipji rrikonoxxuti mill-ġurisprudenza, iżda twassal, barra minn hekk, sabiex teżenta lill-Kummissjoni mill-oneru tal-prova tal-ksur li hija tallega l-eżistenza tiegħu.

141

Il-Kummissjoni, sostnuta mir-Renju Unit, tikkontesta dawn l-argumenti.

142

Fir-rigward tal-kriterji li jippermettu li ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwim fil-qasam tal-privattivi jiġi kklassifikat bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, Servier isostni, essenzjalment, permezz tat-tliet partijiet invokati insostenn tal-ewwel aggravju tiegħu, liema partijiet għandhom jiġu eżaminati flimkien, li l-klassifikazzjoni ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan hija rriżervata għall-ftehimiet li n-natura noċiva tagħhom hija pprovata u faċilment identifikabbli. Hija inapplikabbli għal dawk li l-effetti potenzjali tagħhom fuq is-suq huma ambivalenti jew li huma neċessarji sabiex jintlaħaq għan prinċipali li ma jirrestrinġix il-kompetizzjoni. Peress li ma applikatx dawn il-kriterji, il-Qorti Ġenerali wettqet żbalji ta’ liġi.

143

Qabelxejn, għandu jiġi rrilevat li, fid-dawl tal-kriterji mfakkra fil-punti 69 sa 77 ta’ din is-sentenza, li abbażi tagħhom ftehim bejn impriżi jista’ jiġi kklassifikat bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, fis-sens tal-Artikolu 101(1) TFUE, dan l-argument għandu jiġi miċħud.

144

Servier ma huwiex fondat meta jsostni li din il-klassifikazzjoni għandha tiġi miċħuda minħabba, b’mod partikolari, in-nuqqas ta’ prassi deċiżjonali preċedenti tal-Kummissjoni dwar tali ftehimiet. Fil-fatt, ma huwa bl-ebda mod neċessarju li l-istess tip ta’ ftehimiet ikun diġà ġie ssanzjonat mill-Kummissjoni sabiex dawn ikunu jistgħu jitqiesu bħala restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, u dan anki meta dawn jintervjenu f’kuntest speċifiku bħal dak tad-drittijiet ta’ proprjetà intellettwali. Jgħoddu biss il-karatteristiċi speċifiċi ta’ dawn il-ftehimiet, li minnhom għandha tiġi dedotta kwalunkwe noċività partikolari għall-kompetizzjoni, jekk ikun hemm bżonn wara analiżi ddettaljata ta’ dawn il-ftehimiet, tal-għanijiet tagħhom kif ukoll tal-kuntest ekonomiku u ġuridiku li jagħmlu parti minnu (sentenzi tal‑25 ta’ Marzu 2021, Sun Pharmaceutical Industries u Ranbaxy (UK) vs Il-Kummissjoni, C‑586/16 P, EU:C:2021:241, punti 85 sa 87, kif ukoll tal‑25 ta’ Marzu 2021, Lundbeck vs Il-Kummissjoni, C‑591/16 P, EU:C:2021:243, punti 130 u 131).

145

Bl-istess mod, Servier ma jistax jikkritika lill-Qorti Ġenerali li ma ħaditx inkunsiderazzjoni effetti pożittivi jew tal-inqas ambivalenti fuq il-kompetizzjoni li l-ftehimiet kontenzjużi jistgħu jagħtu lok għalihom, fil-fehma tagħha, peress li, konformement mal-ġurisprudenza mfakkra fil-punti 76 u 77 ta’ din is-sentenza, l-eżami tal-effetti ta’ dawn il-ftehimiet ma huwiex neċessarju, u lanqas rilevanti, sabiex jiġi ddeterminat jekk dawn jistgħux jiġu kklassifikati bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

146

Barra minn hekk, għandu jiġi kkonstatat li, f’dan il-każ, il-Qorti Ġenerali stabbilixxiet, fil-punti 219 sa 222 tas-sentenza appellata, regoli u prinċipji li jikkorrispondu, essenzjalment, għal dawk deskritti fil-punti 69 sa 77 ta’ din is-sentenza. Għaldaqstant, il-punt 109 tas-sentenza appellata ma huwiex ivvizzjat bi żball ta’ liġi.

147

Fir-rigward tal-argument ibbażat fuq il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar ir-restrizzjonijiet anċillari għal ftehimiet leġittimi, għandu jiġi rrilevat li l-Qorti Ġenerali qieset, fil-punti 282 sa 291 tas-sentenza appellata, li l-Kummissjoni setgħet ġustament ma teżaminax jekk kienx hemm lok li tiġi applikata din il-ġurisprudenza.

148

F’dan ir-rigward, għandu jiġi enfasizzat li, jekk operazzjoni jew attività partikolari ma taqax taħt il-prinċipju ta’ projbizzjoni previst fl-Artikolu 101(1) TFUE, minħabba n-newtralità tagħha, fis-sens li ma tkun tinvolvi ebda restrizzjoni tal-kompetizzjoni, restrizzjoni anċillari tal-awtonomija kummerċjali ta’ parteċipant jew ta’ diversi parteċipanti f’din l-operazzjoni jew f’din l-attività lanqas ma taqa’ taħt dan il-prinċipju ta’ projbizzjoni jekk din ir-restrizzjoni tkun oġġettivament neċessarja għall-implimentazzjoni ta’ din l-operazzjoni jew ta’ din l-attività u tkun proporzjonali għall-għanijiet ta’ waħda jew l-oħra (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal‑11 ta’ Settembru 2014, MasterCard et vs Il-Kummissjoni, C‑382/12 P, EU:C:2014:2201, punt 89, kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

149

Fil-fatt, meta ma jkunx possibbli li tali restrizzjoni tiġi sseparata mill-operazzjoni jew mill-attività prinċipali mingħajr ma jiġu kompromessi l-eżistenza jew l-għanijiet ta’ din l-operazzjoni jew ta’ din l-attività, il-kompatibbiltà ta’ din ir-restrizzjoni mal-Artikolu 101 TFUE għandha tiġi eżaminata flimkien mal-kompatibbiltà tal-operazzjoni jew tal-attività prinċipali li tkun anċillari għalihom, u dan minkejja li, meħuda waħedha, tali restrizzjoni tista’ tidher, prima facie, li taqa’ taħt il-prinċipju ta’ projbizzjoni tal-Artikolu 101(1) TFUE (sentenza tat‑23 ta’ Jannar 2018, F. Hoffmann-La Roche et, C‑179/16, EU:C:2018:25, punt 70).

150

Meta l-kwistjoni tkun li jiġi ddeterminat jekk restrizzjoni tistax tevita l-projbizzjoni prevista fl-Artikolu 101(1) TFUE minħabba li hija anċillari għal operazzjoni prinċipali li ma jkollhiex tali natura antikompetittiva, għandu jiġi eżaminat jekk it-twettiq ta’ din l-operazzjoni jkunx impossibbli fl-assenza tar-restrizzjoni inkwistjoni. Il-fatt li l-imsemmija operazzjoni sempliċement issir iktar diffiċli sabiex titwettaq jew inqas profittabbli fl-assenza tar-restrizzjoni inkwistjoni ma jistax jitqies li jagħti lil din ir-restrizzjoni n-natura oġġettivament neċessarja meħtieġa sabiex din tkun tista’ tiġi kklassifikata bħala “anċillari”. Fil-fatt, tali interpretazzjoni twassal sabiex dan il-kunċett jiġi estiż għal restrizzjonijiet li ma humiex strettament indispensabbli għat-twettiq tal-operazzjoni prinċipali. Tali riżultat ikun jippreġudika l-effett utli tal-projbizzjoni prevista fl-Artikolu 101(1) TFUE (sentenza tat‑23 ta’ Jannar 2018, F. Hoffmann-La Roche et, C‑179/16, EU:C:2018:25, punt 71).

151

F’dan il-każ, il-Qorti Ġenerali qieset, fil-punt 291 tas-sentenza appellata, li r-restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni li jirriżultaw mill-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni u ta’ non-kummerċjalizzazzjoni previsti mill-ftehimiet kontenzjużi ma kinux ibbażati fuq rikonoxximent tal-validità tal-privattivi ta’ Servier iżda fuq trasferiment ta’ valur tiegħu favur il-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi inkwistjoni li jikkostitwixxi inċentiv, għal dan il-manifattur, li jirrinunzja milli jeżerċita pressjoni kompetittiva fuq Servier. Għalhekk, hija ċaħdet l-applikazzjoni tal-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 148 ta’ din is-sentenza minħabba l-fatt li l-ftehimiet kontenzjużi jikkostitwixxu restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni minħabba l-għan li ma jistgħux jiġu kklassifikati bħala “operazzjonijiet li ma għandhomx natura antikompetittiva” minħabba l-allegata newtralità tagħhom fil-livell tal-kompetizzjoni. Barra minn hekk, il-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni u ta’ non-kummerċjalizzazzjoni jistgħu jkunu l-għodda meħtieġa biss f’każ ta’ ftehim ta’ soluzzjoni bonarja bbażat fuq rikonoxximent tal-validità tal-privattiva inkwistjoni mill-partijiet ta’ dan il-ftehim, li ma kienx il-każ hawnhekk. F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Qorti Ġenerali ġustament iddeċidiet, fil-punt 291 tas-sentenza appellata, li l-Kummissjoni setgħet validament tastjeni milli teżamina l-applikazzjoni ta’ din il-ġurisprudenza dwar ir-restrizzjonijiet anċillari.

152

Fil-punti 296 sa 307 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali eżaminat l-ilmenti li permezz tagħhom Servier sostna li peress li l-effetti tal-ftehimiet kontenzjużi fuq il-kompetizzjoni kienu min-natura tagħhom ambivalenti, dawn il-ftehimiet ma setgħux jiġu kklassifikati bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

153

F’dan il-kuntest, fil-punt 304 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali qieset li l-Kummissjoni u l-qorti ma jistgħux, waqt l-eżami tan-natura restrittiva ta’ ftehim u, b’mod partikolari, fil-kuntest tat-teħid inkunsiderazzjoni tal-kuntest ekonomiku u ġuridiku tiegħu, jinjoraw kompletament l-effetti potenzjali ta’ dan il-ftehim, b’tali mod li ftehimiet li, fid-dawl tal-kuntest tagħhom, ikollhom effetti potenzjali ambivalenti fuq is-suq. ma jistgħux jitqiesu bħala li jirrestrinġu l-kompetizzjoni minħabba l-għan.

154

Madankollu, dan il-motiv imur kontra l-ġurisprudenza mfakkra fil-punti 73, 76 u 77 ta’ din is-sentenza, li tgħid li, fir-rigward ta’ prattiki kklassifikati bħala restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, ma hemmx lok li jiġu investigati u lanqas a fortiori li jintwerew l-effetti tagħhom fuq il-kompetizzjoni, kemm jekk ikunu reali jew potenzjali kif ukoll negattivi jew pożittivi.

155

Abbażi ta’ dan l-iżball ta’ liġi, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet, fil-punti 305 u 306 tas-sentenza appellata, li tiddeċiedi dwar l-ilmenti ta’ Servier li jikkonċernaw l-effetti ambivalenti tal-ftehimiet kontenzjużi fil-kuntest tal-eżami tal-motivi speċifiċi għal kull wieħed minn dawn il-ftehimiet. Madankollu, għandu jiġi rrilevat, bla ħsara għall-eżami segwenti tal-argumenti ta’ Servier relatati ma’ kull wieħed mill-imsemmija ftehimiet, invokati fil-kuntest tat-tielet sal-ħames aggravju tiegħu, li l-imsemmi żball ta’ liġi ma għandu l-ebda konsegwenza, bħala prinċipju, għal-legalità tas-sentenza appellata, peress li, fi kwalunkwe każ, il-Qorti Ġenerali, fi kwalunkwe każ, ċaħdet l-argumenti kollha relatati mal-effetti allegatament favur il-kompetizzjoni jew ambivalenti tal-ftehimiet kontenzjużi, invokati minn Servier fl-ewwel istanza, għal raġunijiet oħra.

156

Servier isostni, essenzjalment, f’dan ir-rigward, li l-Qorti Ġenerali rrifjutat li tieħu inkunsiderazzjoni l-fatt li l-ftehimiet kontenzjużi kellhom bħala għan, mhux li jippreġudikaw il-kompetizzjoni, iżda li jtemmu l-kawżi kontra l-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, peress li dawn tal-aħħar kienu jirrikonoxxu s-saħħa tal-privattiva 947. Il-ftehim Lupin kellu, barra minn hekk, bħala għan id-dħul antiċipat ta’ Lupin fis-suq u l-ftehim Teva kellu bħala għan essenzjali l-provvista ta’ perindopril lil Teva. Servier jenfasizza, f’dan il-kuntest, li l-Qorti Ġenerali madankollu ħadet inkunsiderazzjoni r-rikonoxximent minn Krka tal-validità ta’ din il-privattiva u qieset li l-ftehimiet konklużi ma’ din l-impriża ma kinux jikkostitwixxu ksur tal-Artikolu 101 TFUE.

157

Madankollu, huwa biżżejjed li jitfakkar li għalkemm l-għanijiet oġġettivi li l-ftehimiet huma intiżi li jilħqu fir-rigward tal-kompetizzjoni huma ċertament rilevanti sabiex jiġi evalwat l-għan antikompetittiv possibbli tagħhom, il-fatt li l-impriżi involuti aġixxew mingħajr l-intenzjoni li jipprevjenu, li jirrestrinġu jew li joħolqu distorsjoni tal-kompetizzjoni u l-fatt li huma segwew ċerti għanijiet leġittimi ma humiex determinanti għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 101(1) TFUE (sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2023, European Superleague Company, C‑333/21, EU:C:2023:1011, punt 167 u l-ġurisprudenza ċċitata). Għalhekk, il-fatt li strateġija kummerċjali li, għal impriżi li joperaw fl-istess livell tal-katina ta’ produzzjoni, tikkonsisti fin-negozjar ta’ tali ftehimiet bejniethom sabiex tintemm tilwima dwar il-validità ta’ privattiva tkun ekonomikament razzjonali mill-perspettiva ta’ dawn l-impriżi bl-ebda mod ma juri li t-tkomplija ta’ din l-istrateġija hija ġustifikabbli mill-perspettiva tad-dritt tal-kompetizzjoni.

158

Barra minn hekk, l-ilment ta’ Servier li jinvoka kontradizzjoni bejn l-evalwazzjonijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali fir-rigward tal-ftehimiet kontenzjużi u dawk magħmula fir-rigward tal-ftehimiet Krka, għandu jiġi miċħud għar-raġunijiet esposti fil-punti 114 sa 117 ta’ din is-sentenza. Fil-fatt, fil-punti 442 sa 474 tas-sentenza tal-lum fil-kawża Il-Kummissjoni vs Servier et (C‑176/19 P), il-Qorti tal-Ġustizzja, wara li laqgħet parzjalment l-appell tal-Kummissjoni, ċaħdet definittivament l-argument ta’ Servier intiż li jikkontesta l-klassifikazzjoni tal-ftehimiet ta’ soluzzjoni bonarja u ta’ liċenzja konklużi ma’ Krka bħala restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni minħabba l-għan. Fin-nuqqas tal-kontradizzjoni allegata, dan l-ilment għandu jiġi miċħud.

159

Fir-rigward tal-importanza li għandha tingħata lill-pagamenti invertiti għall-finijiet tal-klassifikazzjoni bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan ta’ ftehimiet ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwimiet fil-qasam tal-privattivi, il-Qorti Ġenerali, fil-punti 256 sa 273 tas-sentenza appellata, esponiet, essenzjalment, li l-preżenza, f’dan it-tip ta’ ftehimiet, ta’ klawżoli li jirrestrinġu l-kompetizzjoni, bħal klawżoli ta’ non-kontestazzjoni u ta’ non-kummerċjalizzazzjoni, meta tkun assoċjata ma’ ħlas invertit, tista’ tagħti lok għal tali klassifikazzjoni, jekk dan il-pagament ma jkunx iġġustifikat minn korrispettiv ieħor għajr dak li jikkonsisti, fl-impenn mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, li jirrinunzja milli jikkompeti mal-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi proprjetarju tal-privattiva jew tal-privattivi kkonċernati.

160

Fil-punti 277 sa 280 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali qieset, essenzjalment, li, sabiex jiġi ddeterminat jekk din il-kundizzjoni hijiex issodisfatta, għandu jiġi eżaminat jekk dan il-ħlas invertit huwiex intiż li jikkumpensa l-ispejjeż inerenti għas-soluzzjoni bonarja sostnuti mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi. Il-Qorti Ġenerali ppreċiżat li dawn l-ispejjeż jinkludu, b’mod partikolari, l-ispejjeż sostnuti fil-kuntest tal-kawżi li huma s-suġġett tal-ftehim ta’ soluzzjoni bonarja, bil-kundizzjoni li dawn l-ispejjeż ikunu ġew stabbiliti mill-partijiet f’dan il-ftehim u li ma jkunux sproporzjonati meta mqabbla mal-ammont tal-ispejjeż oġġettivament indispensabbli għall-proċedura kontenzjuża. B’kuntrast ma’ dan, skont is-sentenza appellata, dawn l-ispejjeż la jinkludu l-valur tal-ħażna ta’ prodotti mediċinali li jagħtu lok għal kontrafazzjoni u lanqas l-ispejjeż ta’ riċerka u ta’ żvilupp sostnuti sabiex jiġu żviluppati dawn il-prodotti mediċinali. Skont din is-sentenza, l-ispejjeż jeskludu wkoll, bħala prinċipju, l-ammonti dovuti bħala kumpens, b’mod partikolari ta’ xoljiment, abbażi ta’ kuntratti konklużi mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi ma’ terzi.

161

Permezz tal-argument tiegħu miġbur fil-qosor fil-punti 139 u 140 ta’ din is-sentenza, Servier jikkontesta dan ir-raġunament, billi jsostni li dan jammonta għall-fatt li jitqies li kwalunkwe ħlas li jeċċedi l-ammont tal-ispejjeż inerenti għas-soluzzjoni bonarja tat-tilwima jikkostitwixxi ħlas invertit, anki jekk dan l-ammont ikun inqas minn dak tal-profitti li l-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi seta’ jistenna li jikseb mid-dħul tiegħu fis-suq.

162

Barra minn hekk, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta ddeċidiet, fil-punt 280 tas-sentenza appellata, li, bħala prinċipju, ma jagħmlux parti mill-ispejjeż inerenti għas-soluzzjoni ta’ tilwima fil-qasam tal-privattivi, il-kumpens li manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jista’ jkollu jħallas lil terzi minħabba d-dannu li dawn tal-aħħar ikunu ġarrbu bħala konsegwenza tad-deċiżjoni ta’ dan il-manifattur li jirrinunzja għall-kummerċjalizzazzjoni tal-prodott mediċinali ġeneriku li jkun is-suġġett ta’ din il-kawża.

163

F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, konformement mal-ġurisprudenza, manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jista’, wara li jkun evalwa l-possibbiltajiet tiegħu li jirbaħ il-proċedura ġudizzjarja kontra l-manifattur tal-prodott mediċinali oriġinatur kkonċernat, jiddeċiedi li jirrinunzja milli jidħol fis-suq inkwistjoni u li jikkonkludi ma’ dan tal-aħħar ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ din il-proċedura. Tali ftehim ma jistax madankollu jitqies, fil-każijiet kollha, bħala restrizzjoni minħabba l-għan, fis-sens tal-Artikolu 101(1) TFUE. Il-fatt li tali ftehim ikun akkumpanjat minn trasferimenti ta’ valuri mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi favur manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi ma jikkostitwixxix raġuni suffiċjenti sabiex jiġi kklassifikat bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, peress li l-imsemmija trasferimenti ta’ valur jistgħu jkunu ġġustifikati. Dan jista’ jkun il-każ b’mod partikolari meta l-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jirċievi mingħand il-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi ammonti li jikkorrispondu effettivament għall-kumpens ta’ spejjeż jew ta’ inkonvenjenzi marbuta mat-tilwima bejniethom, jew li jikkorrispondu għal remunerazzjoni għall-provvista effettiva immedjata jew sussegwenti, ta’ oġġetti jew ta’ servizzi lill-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punti 84 sa 86).

164

Konsegwentement, fejn ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwima dwar il-validità ta’ privattiva bejn manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi u manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi, proprjetarju ta’ din il-privattiva, ikun akkumpanjat minn trasferimenti ta’ valur mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi favur il-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, għandu jiġi vverifikat, fl-ewwel lok, jekk il-bilanċ nett pożittiv ta’ dawn it-trasferimenti jistax jiġi ġġustifikat b’mod sħiħ, kif previst fil-punt preċedenti, permezz tan-neċessità li jiġu kkumpensati l-ispejjeż jew l-inkonvenjenzi marbuta ma’ din it-tilwima, bħall-ispejjeż u l-onorarji tal-konsulenza ta’ dan l-aħħar manifattur, jew permezz ta’ dik li tiġi rremunerata l-provvista effettiva u pprovata ta’ beni jew ta’ servizzi tiegħu lill-manifattur tal-prodott mediċinali oriġinatur (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 92). Fil-fatt, is-soluzzjoni bonarja ta’ tali tilwima timplika li l-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jirrikonoxxi l-validità tal-privattiva inkwistjoni, peress li jirrinunzja li jikkontestaha. Minn dan isegwi li, fir-rigward ta’ ħlas imsejjaħ “invertit”, mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi favur il-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, huwa biss it-teħid ta’ responsabbiltà għal tali spejjeż jew ir-remunerazzjoni ta’ tali beni jew servizzi pprovduti li jista’ jitqies li huwa koerenti ma’ tali rikonoxximent u, għaldaqstant, li jista’ jiġi ġġustifikat fir-rigward tal-kompetizzjoni.

165

Fit-tieni lok, għalkemm dan il-bilanċ nett pożittiv tat-trasferimenti ma huwiex iġġustifikat b’mod sħiħ minn tali neċessità, għandu jiġi vverifikat jekk, fl-assenza ta’ tali ġustifikazzjoni, dawn it-trasferimenti humiex spjegati biss mill-interess kummerċjali ta’ dawn il-manifatturi ta’ prodotti mediċinali li ma jikkompetux fuq il-merti. Għall-finijiet ta’ dan l-eżami, għandu jiġi ddeterminat jekk l-imsemmi bilanċ, inkluż spejjeż iġġustifikati possibbli, huwiex kbir biżżejjed sabiex jinċentiva effettivament lill-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jirrinunzja milli jidħol fis-suq ikkonċernat, mingħajr ma jkun meħtieġ li dan il-bilanċ pożittiv nett ikun neċessarjament ogħla mill-profitti li kien jagħmel li kieku rebaħ il-proċedura fil-qasam tal-privattivi (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punti 87 sa 94).

166

Minn dan isegwi li l-Qorti Ġenerali ma wettqet ebda żball ta’ liġi meta qieset, essenzjalment, fil-punti 277 sa 280 tas-sentenza appellata, li t-teħid ta’ responsabbiltà minn Servier tal-ispejjeż kontenzjużi sostnuti minn manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi fil-kuntest tat-tilwima bejn il-partijiet li ġiet riżolta b’mod bonarju kien iġġustifikat mill-“inerenza” ta’ dawn l-ispejjeż għal din ir-riżoluzzjoni, bil-kundizzjoni li dawn ma jkunux eċċessivi u, għaldaqstant, sproporzjonati, iżda li spejjeż oħra ferm “esterni” għat-tilwima u għar-riżoluzzjoni tagħha ma setgħux jitqiesu bħala inerenti għalihom. Fil-fatt, dan l-approċċ, billi jieħu inkunsiderazzjoni ċ-ċirkustanzi li fihom huwa possibbli li jiġi ġġustifikat il-ħlas imsejjaħ “invertit” tal-ispejjeż sabiex jiġi konkluż li ma hemmx trasferiment ta’ valur ta’ inċentiv, jikkorrispondi, essenzjalment, għal dak li jirriżulta mill-ġurisprudenza mfakkra fil-punti 163 u 164 ta’ din is-sentenza.

167

Fir-rigward b’mod speċifiku tat-teħid ta’ responsabbiltà mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi tal-kumpens li l-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jista’ possibbilment ikollu jħallas lil terzi, għandu jiġi rrilevat, bħalma għamlet l-Avukata Ġenerali fil-punt 159 tal-konklużjonijiet tagħha, fil-parti ta’ dawn iddedikata għas-sitwazzjoni ta’ Niche, li pagament ta’ din in-natura huwa l-konsegwenza diretta, mhux tar-rieda tal-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li jirregolaw b’mod bonarju t-tilwim bejniethom dwar il-privattivi, iżda tar-rinunzja tal-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi milli jidħol fis-suq tal-prodott mediċinali kkonċernat. Minn dan isegwi li l-Qorti Ġenerali ma wettqet ebda żball ta’ liġi, fil-punt 280 tas-sentenza appellata, meta ddeċidiet, essenzjalment, li r-rimbors ta’ tali kumpens ma jistax jitqies li huwa inerenti għal ftehim ta’ soluzzjoni bonarja bħall-ftehimiet kontenzjużi.

168

Fid-dawl ta’ dawn l-elementi, u kuntrarjament għall-argument ta’ Servier, il-Qorti Ġenerali lanqas ma wettqet, fil-punt 280 tas-sentenza appellata, inverżjoni tal-oneru tal-prova. Minbarra l-kliem użat f’dan il-punt 280, il-Qorti Ġenerali, essenzjalment, sempliċement qieset li spejjeż eventwalment dovuti lil terzi mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi bħala kumpens minħabba d-deċiżjoni ta’ dan tal-aħħar li jirrinunzja milli jidħol fis-suq ikkonċernat, għandhom, meta jkunu tħallsu mill-manifattur ta’ prodott mediċinali oriġinatur, jiġu inklużi fost it-trasferimenti ta’ valur favur il-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li fir-rigward tagħhom għandu jiġi analizzat il-bilanċ nett pożittiv. Billi ppreċiżat, fl-imsemmi punt 280, li “[g]ħalhekk, huma l‑partijiet tal-ftehim, jekk jixtiequ li l-ħlas ta’ dawn l-ispejjeż ma jiġix ikklassifikat bħala inċentiv u li jikkostitwixxi indikazzjoni tal-eżistenza ta’ restrizzjoni tal‑kompetizzjoni minħabba l-għan, li għandhom juru li dawn huma inerenti għall-kawża jew għar-riżoluzzjoni tagħha, imbagħad jiġġustifikaw l-ammont tagħhom”, il-Qorti Ġenerali applikat korrettament ir-regoli dwar it-tqassim tal-oneru tal-prova li tfakkru fil-punt 123 ta’ din is-sentenza.

169

Fid-dawl ta’ dak li ntqal u fid-dawl b’mod partikolari tal-fatt li, bla ħsara għall-kunsiderazzjonijiet esposti fil-punt 155 ta’ din is-sentenza, fil-kuntest tal-eżami tat-tielet sal-ħames aggravju, l-iżball ta’ liġi li huwa vvizzjat bih il-punt 304 tas-sentenza appellata ma jaffettwax il-legalità tas-sentenza appellata, l-ewwel aggravju għandu jiġi miċħud.

170

Permezz tat-tielet aggravju tiegħu, Servier jikkontesta l-evalwazzjonijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali dwar l-applikazzjoni tal-Artikolu 101(1) TFUE għall-ftehimiet Niche u Matrix. Dan l-aggravju huwa maqsum f’żewġ partijiet.

171

Permezz tal-ewwel parti tat-tielet aggravju tiegħu, Servier isostni li, billi qieset li Niche u Matrix kienu l-kompetituri potenzjali tagħha, il-Qorti Ġenerali wettqet diversi żbalji ta’ liġi.

172

Permezz tal-ewwel ilment, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali evalwat b’mod żbaljat l-ostakoli għad-dħul fis-suq tal-perindopril li jirriżultaw mis-saħħa tal-privattivi ta’ Servier.

173

Qabelxejn, billi rrepeta, essenzjalment, l-argumenti invokati fil-kuntest tat-tieni aggravju tiegħu, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli eskludiet bħala prinċipju, fil-punt 444 tas-sentenza appellata, ir-rilevanza tal-perċezzjoni li Niche u Matrix seta’ jkollhom ta’ dawn l-ostakoli għall-privattiva fl-analiżi tal-kapaċità tagħhom li jidħlu fis-suq, billi ddeċidiet li l-konstatazzjoni ta’ atti ta’ kontrafazzjoni permezz ta’ deċiżjoni ġudizzjarja biss setgħet tikkostitwixxi ostakolu insurmontabbli għad-dħul tagħhom fis-suq.

174

Sussegwentement, il-Qorti Ġenerali naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni kemm il-fatt li l-klijenti ta’ Niche, u b’mod iktar partikolari Sandoz, kienu xoljew il-ftehimiet tagħhom ma’ din l-impriża minħabba r-riskju ta’ kontrafazzjoni, kif ukoll it-tentattivi ta’ Matrix intiżi li jiżviluppaw forma li ma tiksirx privattiva tal-verżjoni ġenerika tal-perindopril. Skont Servier, dawn l-elementi jikkostitwixxu indizji oġġettivi tal-eżistenza ta’ ostakoli għall-privattiva għad-dħul ta’ dawn l-impriżi fis-suq.

175

Fl-aħħar nett, il-Qorti Ġenerali naqset milli tivverifika jekk Niche u Matrix kellhomx possibbiltà reali u konkreta li jidħlu fis-suq fi żmien qasir. Skont Servier, Niche ma setgħetx tegħleb l-ostakoli għall-privattiva malajr.

176

Sussidjarjament, Servier isostni li, fil-punti 446 u 447 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali żnaturat il-fatti meta ddikjarat li Niche, permezz tal-passi tagħha ma’ Servier, kienet qiegħda tipprova “tħejji t-triq” u tidħol fis-suq tal-perindopril minkejja l-ostakoli għall-privattiva. Fir-realtà, Niche, li kienet taf li l-perindopril tagħha kien jikkostitwixxi kontrafazzjoni, riedet tevita tilwima ma’ Servier.

177

Permezz tat-tieni lment, Servier isostni li, billi ddeċidiet li l-passi meħuda minn Niche u Matrix kienu suffiċjenti sabiex juru li dawn l-impriżi setgħu jidħlu fis-suq tal-perindopril fi żmien qasir, il-Qorti Ġenerali wettqet żbalji ta’ liġi.

178

L-ewwel nett, il-Qorti Ġenerali kkonfondiet il-kapaċità ta’ dħul fis-suq mal-intenzjoni ta’ dħul f’dan is-suq. Il-kapaċità ta’ dħul fis-suq tiddependi mill-eżistenza ta’ ostakoli li jirriżultaw minn privattivi. Min-naħa l-oħra, passi bħal dawk intiżi għall-kisba ta’ awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq ma humiex biżżejjed, fihom infushom, sabiex jipprovaw tali kapaċità, kif jirriżulta mill-punti 458 u 476 tas-sentenza appellata. F’dan ir-rigward, Servier jirreferi għall-argument tiegħu żviluppat fil-kuntest tat-tieni parti tat-tieni aggravju, miġbur fil-qosor fil-punt 94 ta’ din is-sentenza.

179

It-tieni nett, Servier isostni li, sabiex jintwera li Niche u Matrix setgħu jidħlu fis-suq tal-perindopril, kienet il-Kummissjoni li kellha tanalizza d-diffikultajiet tekniċi, regolatorji, dawk relatati mal-privattivi u finanzjarji li dawn l-impriżi kienu kkonfrontati bihom. Huwa jsostni li l-provi esposti mill-Qorti Ġenerali, fil-punti 461, 462 u 480 tas-sentenza appellata, jikkonfermaw li l-Kummissjoni eżaminat biss il-passi meħuda mill-imsemmija impriżi. Billi ma ċċensuratx l-assenza ta’ analiżi tal-possibbiltajiet reali u konkreti li kellhom Niche u Matrix li jegħlbu l-problemi tekniċi u regolatorji, il-Qorti Ġenerali naqset mill-obbligu tagħha ta’ stħarriġ ġudizzjarju u wettqet żball ta’ liġi.

180

Permezz tat-tielet ilment, Servier isostni li, billi imponiet fuqu, fil-punti 463, 480, 483 sa 486, 489 u 498 tas-sentenza appellata, li juri li d-dħul ta’ Niche u Matrix fis-suq tal-perindopril kien jaffaċċja ostakoli insurmontabbli, il-Qorti Ġenerali invertiet l-oneru tal-prova li jaqa’ fuq il-Kummissjoni skont l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1/2003. F’dan is-sens, Servier jirreferi għall-argument tiegħu invokat fil-kuntest tat-tielet parti tat-tieni aggravju tiegħu.

181

Permezz tar-raba’ lment, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali naqset milli teżamina jekk l-ostakoli li ltaqgħu magħhom Niche u Matrix sabiex jidħlu fis-suq tal-perindopril, meħuda flimkien, kinux jipprekludu li jitqies li dawn l-impriżi kienu kompetituri potenzjali ta’ Servier. Il-fatt li kull wieħed minn dawn l-ostakoli, meħud individwalment, kien surmontabbli, ma jfissirx li Niche u Matrix setgħu jegħlbu dawn l-ostakoli kollha. B’dan il-mod, il-Qorti Ġenerali kisret l-obbligu tagħha ta’ stħarriġ ġudizzjarju kif ukoll l-obbligu tagħha li teżamina l-provi meħuda mhux separatament, iżda fl-intier tagħhom.

182

Permezz tal-ħames ilment, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali, fil-punt 481 tas-sentenza appellata, tat interpretazzjoni żbaljata tal-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba. Skont dan il-prinċipju, il-Kummissjoni hija obbligata teżamina l-elementi rilevanti kollha sabiex tanalizza sitwazzjoni partikolari u, jekk ikun hemm bżonn, titlob informazzjoni addizzjonali sabiex tivverifika u ssostni l-konklużjonijiet tagħha. Huwa jsostni li l-Kummissjoni rrifjutat li tilqa’ t-talba magħmula minn Servier matul il-proċedura amministrattiva u intiża li tinkiseb il-produzzjoni tal-korrispondenza bejn Niche jew l-imsieħba tagħha u l-awtoritajiet nazzjonali dwar it-talbiet għal awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq ta’ verżjoni ġenerika tal-perindopril. Il-Qorti Ġenerali, fil-punt 481 tas-sentenza appellata, ċaħdet l-ilment ta’ Servier ibbażat fuq il-ksur tal-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba minħabba, b’mod partikolari, li d-dokumenti mitluba ma kellhomx “importanza kunsiderevoli”. Skont Servier, l-applikazzjoni ta’ tali kriterju estranju għall-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tikkostitwixxi żball ta’ liġi.

183

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

184

Permezz tal-ewwel ilment tiegħu, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli ma ħaditx inkunsiderazzjoni b’mod suffiċjenti l-ostakoli relatati mal-privattivi. Madankollu, it-tliet argumenti invokati b’mod prinċipali insostenn ta’ dan l-ilment, imsemmija fil-punti 173 sa 175 ta’ din is-sentenza, jinjoraw il-fatt li l-Qorti Ġenerali effettivament ħadet inkunsiderazzjoni dawn l-ostakoli relatati mal-privattivi u huma bbażati, f’dan ir-rigward, fuq qari żbaljat tas-sentenza appellata. Fil-fatt, kif ġie rrilevat fil-punt 108 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali ma qisitx, b’mod partikolari fil-punt 444 tas-sentenza appellata, li l-perċezzjoni minn manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi tas-saħħa ta’ privattiva hija totalment irrilevanti sabiex tiġi evalwata l-eżistenza ta’ relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali bejn Servier, minn naħa, u Niche u Matrix, min-naħa l-oħra, iżda li din il-perċezzjoni tista’ tkun rilevanti biss sabiex jiġi ddeterminat jekk Niche u Matrix kellhomx l-intenzjoni li jidħlu fis-suq u mhux sabiex jevalwaw il-kapaċità tagħhom li jwettqu tali dħul. Kif jirriżulta wkoll mill-punti 107 sa 136 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi f’dan ir-rigward.

185

Fir-rigward tal-ommissjoni tal-Qorti Ġenerali li tieħu inkunsiderazzjoni l-fatt li klijenti ta’ Niche, u b’mod iktar partikolari Sandoz, kienu temmew il-kooperazzjoni tagħhom ma’ din l-impriża fir-rigward tal-kummerċjalizzazzjoni tal-perindopril minħabba r-riskju ta’ ksur ta’ privattiva, għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, l-obbligu ta’ motivazzjoni ma jimponix fuq il-Qorti Ġenerali li tipprovdi espożizzjoni li ssegwi, b’mod eżawrjenti u wieħed wieħed, l-argumenti kollha mqajma mill-partijiet fil-kawża u li l-motivazzjoni tista’ għalhekk tkun impliċita bil-kundizzjoni li hija tippermetti lill-persuni kkonċernati li jkunu jafu r-raġunijiet li għalihom il-Qorti Ġenerali ma laqgħetx l-argumenti tagħhom u lill-Qorti tal-Ġustizzja li jkollha għad-dispożizzjoni tagħha elementi suffiċjenti sabiex teżerċita l-istħarriġ tagħha (sentenza tas‑16 ta’ Frar 2017, Tudapetrol Mineralölerzeugnisse Nils Hansen vs Il-Kummissjoni, C‑94/15 P, EU:C:2017:124, punt 21 u l-ġurisprudenza ċċitata).

186

Huwa minnu li l-Qorti Ġenerali ma weġbitx b’mod espliċitu għal dan l-argument ta’ Servier iżda, kif tenfasizza l-Kummissjoni u kif jirriżulta mill-premessa 465 tad-deċiżjoni kontenzjuża mingħajr ma Servier jikkontesta dan il-fatt, id-deċiżjoni ta’ Sandoz ittieħdet fix-xahar ta’ Jannar tas-sena 2004, jiġifieri qabel dik ta’ Niche u Matrix li jibdlu l-proċess ta’ manifattura tagħhom tal-perindopril u, għaldaqstant, qabel il-passi preparatorji ta’ Niche u Matrix deskritti fil-punti 433 sa 440, kif ukoll fil-punti 446 u 447 tas-sentenza appellata, li fuqhom ibbażat ruħha l-Qorti Ġenerali sabiex tistabbilixxi l-intenzjoni ta’ dawn l-impriżi li jidħlu fis-swieq Ewropej tal-perindopril. F’dawn iċ-ċirkustanzi, peress li ċ-ċirkustanza fattwali inkwistjoni ma setgħetx, fi kwalunkwe każ, ikollha effett fuq il-konstatazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali, din tal-aħħar ma kisritx l-obbligu li timmotiva s-sentenzi tagħha billi ma weġbitx espliċitament għall-argument ta’ Servier f’dan ir-rigward.

187

Fir-rigward tal-argument ibbażat fuq it-tentattivi ta’ Matrix intiżi li jiżviluppaw forma li ma tagħtix lok għal kontrafazzjoni tal-verżjoni ġenerika tagħha tal-perindopril, huwa biżżejjed li jiġi kkonstatat li dan huwa intiż li jikkontesta l-evalwazzjoni tal-fatti magħmula mill-Qorti Ġenerali fil-punt 447 tas-sentenza appellata u li għalhekk dan għandu jiġi miċħud bħala inammissibbli.

188

Fir-rigward tal-argument li l-Qorti Ġenerali naqset milli tivverifika jekk Niche u Matrix kellhomx possibbiltà reali u konkreta li jidħlu fis-suq fi żmien qasir, għandu jitfakkar li dan huwa bbażat fuq kriterju legali żbaljat peress li, konformement mal-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 80 ta’ din is-sentenza, il-passi preparatorji tal-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi għandhom jippermettulu jaċċedi għas-suq ikkonċernat f’terminu li jista’ joħloq pressjoni kompetittiva fuq il-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinali. Fi kwalunkwe każ, mill-punti 442 sa 499 tas-sentenza appellata jirriżulta li l-Qorti Ġenerali eżaminat din il-kwistjoni fil-fond qabel ma kkonkludiet li l-pressjoni kompetittiva eżerċitata minn Niche u Matrix kienet reali.

189

Fir-rigward tal-argument li Servier jinvoka għall-finijiet ta’ kompletezza insostenn tal-ewwel ilment tiegħu, għandu jiġi kkonstatat li dan huwa inammissibbli. Fil-fatt, taħt il-pretest ta’ allegat żnaturament, Servier, billi jallega, b’mod partikolari, li l-inizjattiva ta’ Niche li “tħejji t-triq” għal dħul fis-suq ma kinitx ittieħdet in bona fide, ifittex fir-realtà li jikkontesta l-evalwazzjonijiet fattwali magħmula mill-Qorti Ġenerali fil-punt 446 tas-sentenza appellata, li ma jaqax taħt il-ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kuntest tal-proċedura ta’ appell, kif imfakkar fil-punt 58 ta’ din is-sentenza.

190

Isegwi li l-ewwel ilment ta’ Servier, miġbur fil-qosor fil-punt 173 tas-sentenza appellata, għandu jiġi miċħud.

191

Permezz tat-tieni lment tiegħu, Servier jikkontesta, permezz tal-ewwel argument, l-evalwazzjoni tal-Qorti Ġenerali li tgħid li l-passi meħuda sabiex jinkisbu awtorizzazzjonijiet ta’ tqegħid fis-suq jistgħu jittieħdu inkunsiderazzjoni sabiex tintwera l-eżistenza ta’ kompetizzjoni potenzjali. Madankollu, dan l-argument għandu jiġi miċħud għar-raġunijiet esposti fil-punt 118 ta’ din is-sentenza. Fil-fatt, passi bħal dawk intiżi li tinkiseb awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq ta’ prodott mediċinali ġeneriku huma rilevanti sabiex jiġu pprovati kemm il-kapaċità kif ukoll l-intenzjoni tal-manifattur ta’ dan il-prodott mediċinali li jidħol fis-suq (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 44).

192

Permezz tat-tieni argument, Servier jikkritika, essenzjalment, lill-Qorti Ġenerali talli ma analizzatx il-probabbiltà li Niche u Matrix jaslu sabiex jegħlbu d-diffikultajiet tekniċi u regolatorji li kienu kkonfrontati bihom.

193

Dan l-argument ma jistax jintlaqa’.

194

Qabelxejn, l-imsemmi argument huwa bbażat fuq premessa żbaljata fid-dritt. Fil-fatt, kuntrarjament għal dak li jsostni Servier, sakemm ma jiġix sostnut li ma hemm ebda distinzjoni bejn kompetizzjoni reali u kompetizzjoni potenzjali, l-eżistenza ta’ kompetizzjoni potenzjali ma teżiġix li jintwera li l-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi kienu ser jidħlu b’ċertezza fis-suq u li tali dħul kien ser iwassal mingħajr ebda dubju għal suċċess, iżda teżiġi li jiġi stabbilit biss li dawn il-manifatturi kellhom possibbiltajiet reali u konkreti f’dan ir-rigward (sentenza tal‑25 ta’ Marzu 2021, Lundbeck vs Il-Kummissjoni, C‑591/16 P, EU:C:2021:243, punt 63).

195

Sussegwentement, hemm lok li jiġi rrilevat li l-Qorti Ġenerali wettqet, fil-punti 442 sa 499 tas-sentenza appellata, eżami ddettaljat tal-ostakoli allegatament insurmontabbli li ltaqgħu magħhom Niche u Matrix, fuq il-livelli tal-privattivi, tekniċi, regolatorji, kif ukoll finanzjarji. Abbażi ta’ dan l-eżami u wara evalwazzjoni tal-fatti u tal-provi prodotti quddiemha, il-Qorti Ġenerali ċaħdet l-allegazzjonijiet li permezz tagħhom Servier ikkontesta li Niche u Matrix kellhom il-kapaċità u l-intenzjoni li jidħlu fis-suq. Fid-dawl ta’ dawn il-fatturi, Servier ma jistax isostni li l-Qorti Ġenerali ma wettqitx analiżi kompleta tal-ostakoli kollha invokati sabiex tiġi kkontestata l-eżistenza ta’ relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali ma’ Niche u Matrix.

196

Fl-aħħar nett, sa fejn Servier jikkontesta l-evalwazzjonijiet fattwali hekk magħmula mill-Qorti Ġenerali fir-rigward ta’ din l-analiżi, huwa biżżejjed li jiġi kkonstatat li tali argument huwa inammissibbli fil-kuntest ta’ proċedura ta’ appell.

197

Permezz tat-tielet ilment tiegħu, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali invertiet l-oneru tal-prova dwar l-ostakoli insurmontabbli għad-dħul fis-suq ikkonċernat. Madankollu, huwa biżżejjed li jitfakkar li, għar-raġunijiet esposti fil-punti 123 sa 125 ta’ din is-sentenza, l-argument ta’ Servier ibbażat fuq inverżjoni ta’ dan l-oneru tal-prova u ta’ probatio diabolica f’dan ir-rigward ġie miċħud. Għaldaqstant, dan it-tielet ilment għandu jiġi miċħud ukoll.

198

Permezz tar-raba’ lment tiegħu, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli eżaminat l-ostakoli li ltaqgħu magħhom Niche u Matrix mhux globalment, iżda separatament.

199

Kuntrarjament għal dak li ssostni l-Kummissjoni, dan ir-raba’ lment ma huwiex inammissibbli minħabba l-fatt li ma ġiex invokat minn Servier fil-kuntest tar-rikors tiegħu fl-ewwel istanza. Fil-fatt, peress li dan l-ilment huwa dirett kontra l-applikazzjoni mill-Qorti Ġenerali tar-regoli li jirregolaw l-oneru u l-evalwazzjoni tal-provi, dan jista’ jitqajjem fil-kuntest tal-proċedura ta’ appell.

200

Fir-rigward tal-mertu, għandu jitfakkar li, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-prova ta’ ksur fil-qasam tad-dritt tal-kompetizzjoni tista’ tiġi pprovduta mill-Kummissjoni, permezz ta’ sensiela ta’ indizji oġġettivi u konkordanti li, evalwati fl-intier tagħhom, jistgħu jikkostitwixxu, fl-assenza ta’ spjegazzjoni koerenti oħra, il-prova ta’ tali ksur u dan anki jekk wieħed jew l-ieħor minn dawn l-indizji ma jkunx, waħdu, suffiċjenti f’dan ir-rigward (sentenza tat‑18 ta’ Marzu 2021, Pometon vs Il-Kummissjoni, C‑440/19 P, EU:C:2021:214, punt 101 u l-ġurisprudenza ċċitata).

201

Fir-rigward tal-prova tal-eżistenza tal-kompetizzjoni potenzjali eżerċitata minn manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi fuq manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi, konformement mal-ġurisprudenza mfakkra fil-punt preċedenti ta’ din is-sentenza u kif ġie deċiż fil-punti 123 sa 125 ta’ din tal-aħħar, jekk il-Kummissjoni jirnexxilha tistabbilixxi, abbażi ta’ sensiela ta’ indizji konkordanti u mingħajr ma tinjora l-ostakoli possibbli għal dħul fis-suq li għandha għarfien tagħhom, l-eżistenza ta’ kompetizzjoni potenzjali, huma għalhekk l-impriżi kkonċernati li għandhom jikkonfutaw l-eżistenza ta’ tali kompetizzjoni billi jipproduċu l-prova kuntrarja.

202

Jekk il-qorti jibqa’ jkollha dubju, dan għandu jkun ta’ benefiċċju għall-impriża destinatarja tad-deċiżjoni li tikkonstata ksur, fid-dawl tal-preżunzjoni tal-innoċenza li tapplika għall-proċeduri relatati ma’ ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni li jistgħu jwasslu għall-impożizzjoni ta’ multi jew ta’ pagamenti ta’ penalità (sentenza tas‑16 ta’ Frar 2017, Hansen & Rosenthal u H&R Wax Company Vertrieb vs Il-Kummissjoni, C‑90/15 P, EU:C:2017:123, punt 18 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

203

Fil-każ ineżami, il-Qorti Ġenerali esponiet, fil-punti 432 sa 440 tas-sentenza appellata, li l-indizji miġbura mill-Kummissjoni u li hemm riferiment għalihom fid-deċiżjoni kontenzjuża kienu jippermettu li jitqies li Niche u Matrix kienu kompetituri potenzjali ta’ Servier, u, fil-punti 441 sa 499 ta’ din is-sentenza, hija eżaminat l-ostakoli kollha possibbli għad-dħul tagħhom fis-suq li hija kellha għarfien tagħhom. Konsegwentement, hija qieset, mingħajr ma wettqet żball ta’ liġi, li kienet din l-impriża li kellha tipproduċi l-prova kuntrarja, billi tibbaża ruħha, jekk ikun il-każ, fuq ostakoli oħra għal tali dħul. Kif diġà ġie enfasizzat fil-punt 195 ta’ din is-sentenza, wara eżami komplet u ddettaljat tal-argument ta’ Servier, il-Qorti Ġenerali ċaħdet l-allegazzjonijiet intiżi li jikkontestaw li Niche u Matrix kellhom il-kapaċità u l-intenzjoni li jidħlu fis-suq.

204

Fid-dawl ta’ dawn l-elementi, hemm lok li jiġi rrilevat, barra minn hekk, li l-Qorti Ġenerali ma wettqet ebda żball ta’ liġi meta eżaminat, wieħed wieħed, l-allegati ostakoli għad-dħul fis-suq ta’ Niche u ta’ Matrix, mingħajr ma vverifikat, barra minn hekk, jekk minkejja l-fatt li ebda wieħed minn dawn l-ostakoli ma kien insurmontabbli waħdu, l-effett akkumulat tagħhom kienx madankollu jagħti lok għal ostakolu insurmontabbli. Fil-fatt, tali eżami ma huwiex, bħala prinċipju, neċessarju u kif irrilevat l-Avukata Ġenerali fil-punt 91 tal-konklużjonijiet tagħha, Servier ma spjegax, la quddiem il-Qorti Ġenerali u lanqas fl-appell tiegħu, fiex kellu jikkonsisti l-eżami tal-provi li huwa jikkritika lill-Qorti Ġenerali li ma wettqitx f’dan ir-rigward.

205

Minn dak li ntqal preċedentement jirriżulta li r-raba’ aggravju għandu jiġi miċħud bħala infondat.

206

Permezz tal-ħames ilment tiegħu, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli ma kkonstatatx il-ksur, mill-Kummissjoni, tal-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba minħabba l-fatt li din l-istituzzjoni ma ordnatx il-produzzjoni tal-korrispondenza bejn Niche jew l-imsieħba tagħha u l-awtoritajiet nazzjonali dwar it-talbiet għal awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq ta’ verżjoni ġenerika tal-perindopril.

207

Għandu jiġi kkonstatat li, konformement ma’ dak li ġie espost fil-punti 80 u 120 ta’ din is-sentenza fir-rigward tar-rilevanza tal-passi meħuda għall-kisba ta’ awtorizzazzjonijiet ta’ tqegħid fis-suq għall-finijiet tal-evalwazzjoni tal-kompetizzjoni potenzjali, il-Qorti Ġenerali ġustament fakkret, fil-punt 479 tas-sentenza appellata, li, sabiex tiddetermina l-eżistenza tal-kompetizzjoni potenzjali, il-Kummissjoni tista’ tibbaża ruħha fuq il-fatt li l-manifattur tal-prodott mediċinali ġeneriku talab awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq u pparteċipa b’mod attiv fil-proċedura bl-għan tal-għoti ta’ tali awtorizzazzjoni. Min-naħa l-oħra, huwa dan il-manifattur li għandu jipproduċi provi li juru l-eżistenza ta’ problemi li jipprekludu oġġettivament il-kisba ta’ din l-awtorizzazzjoni.

208

Madankollu, kif irrilevat l-Avukata Ġenerali fil-punt 103 tal-konklużjonijiet tagħha, bl-istess mod li l-eżitu probabbli ta’ tilwima pendenti relatata mal-validità ta’ privattiva ma huwiex determinanti sabiex tiġi evalwata l-eżistenza ta’ relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali, kif jirriżulta mill-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 81 ta’ din is-sentenza, lanqas ma hija l-Kummissjoni li għandha tevalwa l-possibbiltajiet ta’ suċċess jew l-eżitu probabbli ta’ proċedura ta’ awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq introdotta quddiem l-awtoritajiet nazzjonali minn tali manifattur f’mument meta din il-proċedura tkun, jew kienet pendenti. Għalhekk, fl-assenza ta’ deċiżjoni finali li ttemm tali proċedura, problemi eventwali li jipprekludu oġġettivament il-kisba tal-awtorizzazzjoni mitluba ma jistgħux jiġu stabbiliti abbażi ta’ elementi relatati ma’ dubji espressi mill-awtoritajiet nazzjonali kompetenti, bla ħsara għad-deċiżjoni finali tagħhom, dwar il-possibbiltajiet tal-proċedura li twassal għal awtorizzazzjoni.

209

Wara li rrilevat, fil-punt 480 ta’ din is-sentenza, li Niche kienet ippreżentat diversi talbiet għal awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq u pparteċipat fil-proċeduri bl-għan tal-kisba tagħhom, il-Qorti Ġenerali, fil-punt 481 tal-imsemmija sentenza, qieset li l-Kummissjoni ma setgħetx tiġi kkritikata talli rrifjutat li tilqa’ t-talba għal produzzjoni tal-korrispondenza kollha, relatata ma’ dawn il-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq, skambjata bejn Niche u l-awtoritajiet kompetenti, fir-rigward ta’ dawn il-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq. Il-Qorti Ġenerali, essenzjalment, qieset f’dan ir-rigward li peress li Servier, fil-kuntest tal-proċedura amministrattiva, kellu tabella li tiġbor fil-qosor il-kontenut ta’ din il-korrispondenza, ir-rifjut tal-Kummissjoni li tordna l-produzzjoni tad-dokumenti kkonċernati kien iġġustifikat, fid-dawl tal-fatt li dawn id-dokumenti ma kellhomx, għad-difiża ta’ Servier, “importanza kunsiderevoli”. F’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali enfasizzat b’mod partikolari, il-fatt li Niche ma kinitx ipproduċiet il-korrispondenza inkwistjoni, la matul il-proċedura amministrattiva u lanqas quddiem il-Qorti Ġenerali, insostenn tal-ilmenti tagħha intiżi li jikkontestaw il-kwalità tagħha stess ta’ kompetitur potenzjali ta’ Servier.

210

F’dan il-każ, fid-dawl ta’ dak li ġie deċiż fil-punt 208 ta’ din is-sentenza, għandu jiġi rrilevat li l-aċċess mitlub għall-korrispondenza inkwistjoni ma setax iqiegħed lil Servier f’pożizzjoni li jipprovdi provi li juru l-eżistenza ta’ problemi li oġġettivament jipprekludu l-kisba tal-awtorizzazzjonijiet ta’ tqegħid fis-suq mitluba minn Niche u Matrix. B’hekk, għandu jiġi kkonstatat li l-Kummissjoni ma kinitx obbligata tordna l-produzzjoni ta’ din il-korrispondenza inkwistjoni u li għalhekk il-Qorti Ġenerali ma wettqet ebda żball ta’ liġi f’dan il-każ minħabba li ma kkonstatatx ksur, mill-Kummissjoni, tal-prinċipju ta’ amministrazzjoni tajba. Konsegwentement, hemm lok li l-ħames aggravju jiġi miċħud bħala infondat.

211

Fid-dawl ta’ dak li ntqal, l-ewwel parti tat-tielet aggravju għandha tiġi miċħuda.

212

Permezz tat-tieni parti tat-tielet aggravju, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli kkonfermat il-klassifikazzjoni tal-ftehimiet Niche u Matrix bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

213

Preliminarjament, Servier jirreferi għall-argument tiegħu żviluppat fil-kuntest tal-ewwel aggravju tiegħu, espost fil-punti 129 sa 140 ta’ din is-sentenza, li permezz tiegħu huwa jsostni li l-Qorti Ġenerali applikat, fil-punti 526, 552, 555, 557 u 558 tas-sentenza appellata, kriterji legali kuntrarji għall-ġurisprudenza relatata mal-kunċett ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

214

Permezz tal-ewwel ilment, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali ddeċidiet b’mod żbaljat li l-ħlasijiet ta’ GBP 11.8 miljuni mħallsa lil Niche u lil Matrix kienu l-korrispettiv tar-rinunzja ta’ dawn l-impriżi li jikkompetu ma’ Servier. Fil-fatt, mill-formulazzjoni tal-ftehim Niche jirriżulta li din is-somma kienet il-korrispettiv tal-ispejjeż u tal-kumpens li setgħu jiġu imposti fuq Niche u Unichem minħabba l-waqfien tal-programm tagħhom ta’ żvilupp ta’ verżjoni ġenerika tal-perindopril li tikkostitwixxi ksur tal-privattivi ta’ Servier. Il-Qorti Ġenerali qieset, b’mod żbaljat, fil-punt 537 tas-sentenza appellata, li dawn l-ispejjeż u l-kumpens ma kinux inerenti għall-ftehim ta’ soluzzjoni bonarja, minkejja li dan il-ftehim kien jesponi lil Niche u lil Matrix għal riskju kbir li jinżammu responsabbli. Il-Qorti Ġenerali, b’mod żbaljat, qieset fil-punt 539 tas-sentenza appellata, li l-ispejjeż u l-kumpens effettivament imħallsa minn Niche u minn Matrix kienu ta’ ammont inqas minn GBP 11.8 miljuni li kull waħda minnhom kienet irċeviet mingħand Servier. Fil-fatt, dawn huma elementi sussegwenti għad-data tal-konklużjoni tal-ftehimiet Niche u Matrix, data li fiha r-riskju inkors minn dawn l-impriżi ma setax jiġi evalwat b’mod preċiż.

215

Permezz tat-tieni lment, Servier isostni, essenzjalment, li l-Qorti Ġenerali, billi kkonfermat li l-ħlasijiet ta’ ammont ta’ GBP 11.8 miljuni rċevuti minn Niche u Matrix ikkostitwixxew il-korrispettiv tal-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni u ta’ non-kummerċjalizzazzjoni sottoskritti minn dawn tal-aħħar, wettqet tliet żbalji.

216

L-ewwel nett, il-Qorti Ġenerali rrifjutat, fil-punt 541 tas-sentenza appellata, li teżamina n-natura ta’ inċentiv ta’ dawn il-ħlasijiet billi tqabbel l-ammont tagħhom mal-profitti li Niche u Matrix setgħu kull wieħed jistennew mid-dħul tagħhom fis-suq tal-perindopril. Skont Servier, dan il-paragun ma kienx inutli, kif iddeċidiet il-Qorti Ġenerali, iżda neċessarju. Barra minn hekk, il-Kummissjoni wettqet tali paragun fil-premessa 1338 tad-deċiżjoni kontenzjuża, li Servier ikkontesta l-validità tagħha fil-kuntest tar-rikors tiegħu fl-ewwel istanza. B’hekk, il-Qorti Ġenerali ssostitwixxiet il-motivi tagħha stess b’dawk tal-Kummissjoni.

217

It-tieni nett, billi ddeċidiet li Servier ma kienx stabbilixxa li s-somma ta’ GBP 11.8 miljuni kienet insuffiċjenti sabiex tikkostitwixxi inċentiv għar-rinunzja tad-dħul fis-suq ikkonċernat, il-Qorti Ġenerali invertiet l-oneru tal-prova u kisret il-prinċipju ta’ preżunzjoni ta’ innoċenza.

218

It-tielet nett, fil-punt 563 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni, fil-kuntest tal-ftehimiet Niche, Matrix u Biogaran, l-ostakoli relatati mal-privattivi, regolatorji, tekniċi u finanzjarji li kienu kkonfrontati bihom Niche u Matrix. Hija sempliċement eżaminat dan il-kuntest bħala parti mill-analiżi tagħha tal-kompetizzjoni potenzjali, filwaqt li, skont Servier, dawn l-ostakoli jikkostitwixxu l-kawża vera tal-aċċettazzjoni tal-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni u ta’ non-kummerċjalizzazzjoni.

219

Fir-rigward b’mod iktar partikolari tal-ftehim Biogaran, Servier jikkontesta l-fatt li s-somma ta’ GBP 2.5 miljuni imħallsa lil Niche skont dan il-ftehim kienet teċċedi l-valur tal-fajls ta’ awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq ittrasferiti lil Biogaran. Anki jekk dan ikun il-każ, Servier iqis li dan ma kienx ikun biżżejjed sabiex tiġi stabbilita n-natura ta’ inċentiv ta’ dan il-ħlas fin-nuqqas ta’ teħid inkunsiderazzjoni tal-kuntest ta’ dan il-ftehim. Servier jenfasizza li l-ammont ta’ dan il-ħlas, li tqies mid-deċiżjoni kontenzjuża biss bħala inċentiv addizzjonali, kien baxx wisq sabiex jinċentiva lil Niche tilħaq kompromess.

220

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

221

Permezz tal-argumenti preliminari tiegħu, Servier itenni li l-Qorti Ġenerali applikat kriterji legali żbaljati sabiex tevalwa l-eżistenza ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, billi rreferiet għall-argument invokat insostenn tal-ewwel aggravju tiegħu. Dawn l-argumenti preliminari għandhom jiġu miċħuda għall-istess motivi bħal dawk esposti fil-punti 142 sa 169 ta’ din is-sentenza.

222

Permezz tal-ewwel ilment tiegħu, Servier jikkontesta l-evalwazzjoni tal-Qorti Ġenerali li l-ħlasijiet tiegħu ta’ ammont ta’ GBP 11.8 miljuni favur Niche u Matrix saru bħala korrispettiv tar-rinunzja ta’ dawn tal-aħħar li jidħlu fis-suq. Madankollu, għandu jiġi kkonstatat li dan l-argument huwa bbażat kompletament fuq il-premessa li l-kumpens li manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jista’ jkollu jħallas lil terzi minħabba d-dannu li dawn tal-aħħar ikunu ġarrbu bħala konsegwenza tad-deċiżjoni ta’ dan il-manifattur li jirrinunzja għall-kummerċjalizzazzjoni tal-prodott mediċinali ġeneriku li huwa s-suġġett ta’ din it-tilwima, bħala prinċipju, jagħmel parti mill-ispejjeż inerenti għas-soluzzjoni bonarja ta’ tilwima fil-qasam tal-privattivi. Għar-raġunijiet esposti fil-punt 167 ta’ din is-sentenza, din il-premessa hija żbaljata. Għaldaqstant, l-ewwel ilment għandu jiġi miċħud.

223

Permezz tat-tieni lment tiegħu, Servier isostni, permezz tal-ewwel argument tiegħu, li l-Qorti Ġenerali kellha tqabbel il-ħlasijiet ta’ ammont ta’ GBP 11.8 miljuni mħallsa lil Niche u lil Matrix mal-profitti li dawn tal-aħħar setgħu jistennew mid-dħul tagħhom fis-suq tal-perindopril. Madankollu, dan l-argument huwa infondat. Fil-fatt, huwa biżżejjed li jitfakkar li, konformement ma’ dak li ġie deċiż fil-punt 165 ta’ din is-sentenza, sabiex jiġi vverifikat jekk it-trasferimenti ta’ valur tal-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi favur il-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jikkostitwixxux il-korrispettiv tar-rinunzja, minn dan tal-aħħar, li jidħol fis-suq ikkonċernat, għandu jiġi ddeterminat jekk il-bilanċ pożittiv nett ta’ dawn it-trasferimenti ta’ valur huwiex kbir biżżejjed sabiex jinċentiva effettivament lill-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi għal tali rinunzja, mingħajr ma jkun meħtieġ li dan il-bilanċ pożittiv nett ikun neċessarjament ogħla mill-profitti li kien jagħmel li kieku rebaħ il-proċedura fil-qasam tal-privattivi (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punti 87 sa 94).

224

Permezz tat-tieni argument, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli invertiet l-oneru tal-prova fir-rigward tal-paragun imsemmi fil-punt preċedenti ta’ din is-sentenza. Madankollu, minn dan il-punt jirriżulta li dan l-argument huwa ineffettiv peress li din l-allegata inverżjoni tal-oneru tal-prova tirrigwarda paragun li ma kienx neċessarju li jsir.

225

Permezz tat-tielet argument, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-ostakoli li kienu kkonfrontati bihom Niche u Matrix. Hemm lok li jiġi kkonstatat li, permezz ta’ dan l-argument, Servier jikkontesta n-natura antikompetittiva tal-għan imfittex mill-ftehimiet Niche, Matrix u Biogaran, billi jsostni li dawn l-impriżi xtaqu jilħqu kompromess mhux minħabba l-inċentiv li jirriżulta minn ħlas invertit offrut minn Servier, iżda minħabba ostakoli li kienu jaffaċċjaw il-pjanijiet tagħhom li jidħlu fis-suq tal-perindopril. Hija tinvoka għalhekk l-intenzjoni ta’ dawn l-impriżi u l-fatt li huma kellhom għan, mhux antikompetittiv, iżda leġittimu.

226

F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, kif jirriżulta mill-punti 159 sa 168 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali ma wettqet ebda żball ta’ liġi fil-punti 277 sa 280 tas-sentenza appellata, li skonthom l-evalwazzjoni tagħha tas-sitwazzjoni ta’ Niche u ta’ Matrix hija vvizzjata b’illegalità, imwettqa fil-punti 527 sa 547 ta’ din is-sentenza, fir-rigward tan-natura inċentivali tat-trasferimenti ta’ valur imwettqa favurihom minn Servier u mis-sussidjarja tagħha Biogaran. Fir-rigward tal-kumplament, sa fejn Servier jipprova jikkontesta l-evalwazzjonijiet fattwali magħmula mill-Kummissjoni f’dan ir-rigward, l-ilmenti tiegħu huma inammissibbli.

227

Fir-rigward tal-argumenti ta’ Servier ibbażati fuq ostakoli relatati mal-privattiva għad-dħul ta’ Niche u Matrix fis-suq, għandu jiġi kkonstatat li dawn jikkoinċidu mal-argumenti invokati fil-kuntest tal-kompetizzjoni potenzjali li l-Qorti tal-Ġustizzja ċaħdet fil-punti 184 sa 211 ta’ din is-sentenza. Fil-fatt, sa fejn il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-Qorti Ġenerali ma wettqet ebda żball ta’ liġi li jivvizzja b’illegalità l-evalwazzjoni tagħha li tgħid li dawn l-ostakoli ma kinux jikkostitwixxu ostakolu insurmontabbli għal tali dħul, ma hemm ebda raġuni sabiex jitqies, fl-assenza ta’ tali ostakolu, li dawn tal-aħħar jistgħu jikkontestaw in-natura inċentivali tat-trasferimenti ta’ valur ikkonstatati billi jikkostitwixxu l-kawża vera tad-deċiżjoni ta’ Niche u ta’ Matrix li jirrinunzjaw milli jidħlu fis-swieq tal-perindopril fl-Unjoni.

228

Sa fejn Servier jinvoka n-nuqqas ta’ intenzjoni antikompetittiva min-naħa tal-partijiet fil-ftehimiet Niche u Matrix, għandu jitfakkar li, kif jirriżulta mill-punt 157 ta’ din is-sentenza, il-fatt li l-imsemmija impriżi aġixxew mingħajr l-intenzjoni li jipprevjenu, jirrestrinġu jew joħolqu distorsjoni tal-kompetizzjoni u l-fatt li huma segwew ċerti għanijiet leġittimi ma humiex determinanti għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 101(1) TFUE (sentenza tal‑21 ta’ Diċembru 2023, European Superleague Company, C‑333/21, EU:C:2023:1011, punt 167 u l-ġurisprudenza ċċitata). Għalhekk, il-fatt li strateġija kummerċjali li, għal impriżi li joperaw fl-istess livell tal-katina ta’ produzzjoni, tikkonsisti fil-fatt li jinnegozjaw tali ftehimiet bejniethom sabiex itemmu tilwima dwar il-validità ta’ privattiva tkun ekonomikament razzjonali mill-perspettiva ta’ dawn l-impriżi bl-ebda mod ma juri li t-tkomplija ta’ din l-istrateġija hija ġustifikabbli mill-perspettiva tad-dritt tal-kompetizzjoni. It-tielet argument tar-rikorrenti huwa għalhekk infondat.

229

Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, it-tieni parti tat-tielet aggravju għandha tiġi miċħuda u, għaldaqstant, dan it-tielet aggravju għandu jiġi miċħud fl-intier tiegħu.

230

Permezz tas-sitt aggravju tiegħu, Servier jikkontesta l-motivi li permezz tagħhom il-Qorti Ġenerali rrifjutat li tqis li l-ftehimiet Niche u Matrix kienu jikkostitwixxu ksur uniku.

231

Skont Servier, meta kkonfermat, fil-punt 1302 tas-sentenza appellata, li l-ftehimiet Niche u Matrix kienu jikkostitwixxu żewġ istanzi ta’ ksur distinti, li għal kull wieħed minnhom il-Kummissjoni setgħet timponi multa individwali fuq Niche u fuq Matrix, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi.

232

Fl-ewwel lok, Servier isostni li aġir kontinwu, ikkaratterizzat minn diversi azzjonijiet li għandhom għan komuni, jikkostitwixxi ksur uniku. Il-ftehimiet Niche u Matrix, iffirmati fl-istess jum, fl-istess post u mill-istess rappreżentant ta’ Servier, kellhom l-istess għan, kif jirriżulta mill-punt 1296 tas-sentenza appellata. Kuntrarjament għall-konstatazzjoni magħmula mill-Qorti Ġenerali fil-punt 1280 ta’ din is-sentenza, dawn il-ftehimiet wasslu għal koordinazzjoni tal-aġir ta’ Niche u ta’ Matrix fil-konfront ta’ Servier. Minħabba l-komplementarjetà tal-imsemmija ftehimiet, il-Qorti Ġenerali kellha tilqa’ l-motiv li permezz tiegħu Servier sostna li l-istess ftehimiet kienu jikkostitwixxu ksur uniku.

233

Fit-tieni lok, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali ċaħdet il-klassifikazzjoni bħala ksur uniku billi bbażat ruħha fuq kriterji legalment żbaljati. Hija tirrileva f’dan ir-rigward li, fil-punti 1296, 1297 u 1300 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali tidher li eskludiet il-klassifikazzjoni ta’ ksur uniku minħabba li Niche u Matrix ma kinux jikkondividu l-istess intenzjoni. Madankollu, tali kriterju suġġettiv ma jaqax taħt il-ġurisprudenza tal-Qorti Ġenerali li teżiġi li din il-klassifikazzjoni tkun ibbażata mhux fuq l-intenzjoni suġġettiva tal-partijiet, iżda fuq elementi oġġettivi (sentenza tat‑3 ta’ Marzu 2011, Siemens vs Il-Kummissjoni, T‑110/07, EU:T:2011:68, punt 246). Peress li l-Qorti Ġenerali qieset, abbażi tal-elementi msemmija fil-punt 1296 tas-sentenza appellata, li l-ftehimiet Niche u Matrix kienu jsegwu l-istess għan, hija kellha tiddeduċi l-eżistenza ta’ ksur uniku, minkejja ċerti diverġenzi ta’ intenzjonijiet bejn dawn l-impriżi.

234

Barra minn hekk, Servier jirrileva li, fil-punt 1298 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali rreferiet għall-fatt li bejn Niche u Matrix ma kienx hemm “komunanza ta’ interessi”. Huwa jsostni li dan il-kriterju la huwa rilevanti u lanqas meħtieġ fid-dawl tal-ġurisprudenza. Fi kwalunkwe każ, din l-evalwazzjoni tal-Qorti Ġenerali hija bbażata fuq żnaturament tal-fatti, sa fejn dawn l-impriżi kienu kkonkludew ftehim orali ta’ qsim ta’ profitti u ftehim ta’ qsim tar-responsabbiltajiet fir-rigward tad-distributuri, kif jirriżulta mill-punt 1299 ta’ din is-sentenza.

235

Fit-tielet lok, il-Qorti Ġenerali ma setgħetx, skont Servier, tibbaża ruħha fuq id-differenzi żgħar bejn il-ftehimiet Niche u Matrix irrilevati fil-punt 1298 tas-sentenza appellata sabiex tikkontesta l-eżistenza ta’ għan komuni mfittex minn dawn l-impriżi.

236

Fir-raba’ lok, huwa jsostni li l-Qorti Ġenerali ma setgħetx tibbaża ruħha fuq nuqqas ta’ qbil bejn Niche u Matrix waqt l-implimentazzjoni tal-ftehimiet tagħhom ma’ Servier, sabiex tiċħad, fil-punt 1299 tas-sentenza appellata, l-eżistenza ta’ ksur uniku. Fil-fatt, huwa jsostni li dan in-nuqqas ta’ qbil seħħ wara l-konklużjoni ta’ dawn il-ftehimiet.

237

Fil-ħames lok, il-fatt li Matrix ma kinitx involuta sa mill-bidu tan-negozjati bejn Niche u Servier jew il-fatt li hija ma kellhiex għarfien tal-eżistenza tal-ftehim Biogaran, ma huwiex ta’ natura li jikkontesta l-eżistenza ta’ ksur uniku.

238

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

239

Permezz tal-argument tiegħu, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali applikat kriterju ġuridiku żbaljat sabiex tiddetermina jekk Niche u Matrix kinux wettqu żewġ istanzi ta’ ksur distinti. Hija tallega żnaturament tal-fatti fil-formulazzjoni tas-sitt aggravju u tikkontesta, essenzjalment, il-klassifikazzjoni ġuridika tal-fatti adottata mill-Qorti Ġenerali fis-sentenza appellata.

240

Minn ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li ksur tal-Artikolu 101(1) TFUE jista’ jirriżulta mhux biss minn att individwali, iżda wkoll minn sensiela ta’ atti jew minn aġir kontinwu, anki fil-każ li wieħed jew iktar minn dawn l-elementi ta’ din is-sensiela ta’ atti jew ta’ dan l-aġir kontinwu jistgħu jikkostitwixxu, fihom infushom u individwalment, ksur ta’ din id-dispożizzjoni. Għalhekk, meta l-azzjonijiet differenti jagħmlu parti minn “pjan globali”, minħabba l-għan identiku tagħhom li tinħoloq distorsjoni tal-kompetizzjoni fis-suq intern, il-Kummissjoni għandha d-dritt li timputa r-responsabbiltà ta’ dawn l azzjonijiet skont il-parteċipazzjoni fil-ksur ikkunsidrat fl-intier tiegħu (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑6 ta’ Diċembru 2012, Il-Kummissjoni vs Verhuizingen Coppens, C‑441/11 P, EU:C:2012:778, punt 41 u l-ġurisprudenza ċċitata).

241

Impriża li tkun ipparteċipat f’tali ksur uniku u kontinwu permezz ta’ aġir tagħha stess, li jaqa’ taħt id-definizzjoni ta’ “ftehim” jew ta’ “prattika miftiehma” li għandha għan antikompetittiv, fis-sens tal-Artikolu 101(1) TFUE, u li kien intiż li jikkontribwixxi għat-twettiq tal-ksur fl-intier tiegħu, tista’ wkoll tkun responsabbli għall-aġir ta’ impriżi oħra fil-kuntest tal-istess ksur għall-perijodu kollu tal-parteċipazzjoni tagħha fl-imsemmi ksur (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑6 ta’ Diċembru 2012, Il-Kummissjoni vs Verhuizingen Coppens, C‑441/11 P, EU:C:2012:778, punt 42 u l-ġurisprudenza ċċitata).

242

F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, sabiex istanzi ta’ aġir differenti jiġu kklassifikati bħala ksur uniku u kontinwu, ma hemmx lok li jiġi vverifikat jekk dawn għandhomx rabta ta’ komplementarjetà, fis-sens li kull wieħed minnhom huwa intiż li jittratta konsegwenza waħda jew iktar tal-iżvilupp normali tal-kompetizzjoni, u jikkontribwixxu, permezz ta’ interazzjoni, għat-twettiq tal-effetti antikompetittivi kollha mixtieqa mill-awturi tagħhom, fil-kuntest ta’ pjan ġenerali li għandu għan uniku. B’kuntrast ma’ dan, il-kundizzjoni dwar il-kunċett ta’ “għan uniku” timplika li għandu jiġi vverifikat jekk jeżistux elementi li jikkaratterizzaw l-istanzi ta’ aġir differenti li jagħmlu parti mill-ksur li jistgħu jindikaw li l-istanzi ta’ aġir effettivament implimentati minn impriżi parteċipanti oħra ma għandhomx l-istess għan jew l-istess effett antikompetittiv u li konsegwentement ma jaqgħux taħt “pjan ġenerali” minħabba l-għan identiku tagħhom ta’ distorsjoni tal-kompetizzjoni fi ħdan is-suq intern (sentenza tas‑26 ta’ Jannar 2017, Villeroy & Boch vs Il-Kummissjoni, C‑644/13 P, EU:C:2017:59, punt 50 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

243

Barra minn hekk, għandu jiġi rrilevat li, kif osservat l-Avukata Ġenerali fil-punti 239 u 240 tal-konklużjonijiet tagħha, sabiex tikkaratterizza istanzi ta’ aġir bħala ksur distint jew ksur uniku, il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi oġġettivament, abbażi ta’ elementi fil-fajl u taħt l-istħarriġ tal-qorti tal-Unjoni, li l-kriterji stabbiliti sabiex aġir jiġi kklassifikat b’mod jew ieħor huma ssodisfatti. Fil-fatt, kif iddeċidiet il-Qorti Ġenerali fil-punt 1294 tas-sentenza appellata, jekk jintwera li l-Kummissjoni wettqet żball meta għamlet din il-klassifikazzjoni ġuridika tal-fatti, id-deċiżjoni ta’ ksur għandha tiġi annullata u l-ammont tal-multa stabbilita għandu jiġi kkalkolat mill-ġdid.

244

Fil-każ ineżami, il-Qorti Ġenerali fakkret, essenzjalment, l-elementi ġurisprudenzjali msemmija fil-punt 242 ta’ din is-sentenza billi indikat fil-punt 1295 tas-sentenza appellata li, “għall-finijiet tal‑konstatazzjoni tal-eżistenza ta’ ksur uniku, hija l-Kummissjoni li għandha tistabbilixxi li l-ftehimiet inkwistjoni jiffurmaw parti minn pjan ġenerali implimentat deliberatament mill-impriżi kkonċernati għat‑twettiq ta’ għan antikompetittiv uniku u li hija obbligata teżamina, f’dan ir-rigward, l-elementi fattwali kollha li jistgħu jistabbilixxu jew jikkontestaw l-imsemmi pjan ġenerali”. Għandu jiġi kkonstatat li l-Qorti Ġenerali ma wettqet ebda żball ta’ liġi fir-rigward tal-kriterju ġuridiku applikabbli għall-finijiet tal-identifikazzjoni ta’ ksur uniku.

245

Fir-rigward tal-evalwazzjoni tal-fatti tal-kawża, il-Qorti Ġenerali qieset, fil-punti 1296 u 1297 tas-sentenza appellata, li, għalkemm kien minnu li Servier segwa l-istess għan wieħed waqt il-konklużjoni tal-ftehimiet Niche u Matrix, dan il-fatt ma kienx jippermetti li jiġi stabbilit li, min-naħa tagħhom, Niche u Matrix flimkien kienu segwew l-istess għan li jattesta pjan komuni, u lanqas a fortiori li huma kienu pparteċipaw f’dan il-pjan ma’ Servier. B’dan il-mod, il-Qorti Ġenerali għamlet applikazzjoni eżatta tal-kriterji stabbiliti fil-punti 240 sa 242 ta’ din is-sentenza, li jgħidu li l-klassifikazzjoni bħala “ksur uniku” teżiġi li kull waħda mill-istanzi ta’ aġir antikompetittiv ikkonċernat tkun taqa’ fil-kuntest tal-istess pjan ġenerali, minħabba l-għan antikompetittiv identiku tagħhom.

246

Fil-punti 1298 u 1299 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali qieset li l-konklużjoni tal-ftehimiet Niche u Matrix fl-istess jum, fl-istess post, u mill-istess rappreżentant ma hijiex ċirkustanza suffiċjenti sabiex tiġi stabbilita l-eżistenza ta’ pjan komuni bejn Niche u Matrix. Hija rrilevat l-eżistenza ta’ diversi differenzi bejn id-dispożizzjonijiet ta’ dawn il-ftehimiet u ċaħdet l-indizji tal-eżistenza ta’ ftehim orali bejn Niche u Matrix dwar l-implimentazzjoni tal-imsemmija ftehimiet u minn dan iddeduċiet li dawn l-impriżi ma kellhomx “pjan komuni” li jippermetti li l-aġir tagħhom jiġi kklassifikat bħala “ksur uniku”.

247

Fir-rigward taċ-ċirkustanzi fattwali tal-konklużjoni tal-ftehimiet Niche u Matrix, il-Qorti Ġenerali qieset, fil-punt 1300 tas-sentenza appellata, li dawn kienu juru li Matrix kienet iktar ipprovat tieħu opportunità offruta minn Servier milli taġixxi bi ftehim ma’ Niche fil-kuntest ta’ pjan komuni intiż li jtemm il-proġett tagħhom fir-rigward tal-peridopril. Il-parteċipazzjoni ta’ Matrix fit-taħdidiet li wasslu għall-konklużjoni tal-ftehimiet Niche u Matrix, li dwarhom hija kienet ġiet informata biss tardivament, kienet limitata, skont il-konstatazzjonijiet fattwali tal-Qorti Ġenerali, għan-negozjar tat-trasferiment ta’ valur ta’ Servier favuriha. Barra minn hekk, il-Qorti Ġenerali rrilevat, fil-punt 1301 tas-sentenza appellata, li l-ftehim Biogaran kien ġie konkluż mingħajr l-għarfien ta’ Matrix.

248

Madankollu, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali tat importanza kbira wisq lill-intenzjoni tal-partijiet, filwaqt li l-ġurisprudenza teżiġi evalwazzjoni oġġettiva tar-rabta tal-aġir antikompetittiv ma’ pjan ġenerali.

249

Madankollu, kif irrilevat l-Avukata Ġenerali fil-punt 248 tal-konklużjonijiet tagħha, sabiex ikun jista’ jiġi kkonstatat ksur uniku, għandu jiġi stabbilit li l-aġir ta’ impriżi jagħmel parti minn pjan ġenerali minħabba l-kontribuzzjoni tiegħu għat-twettiq ta’ għan ekonomiku komuni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas‑16 ta’ Ġunju 2022, Toshiba Samsung Storage Technology u Toshiba Samsung Storage Technology Korea vs Il-Kummissjoni, C‑700/19 P, EU:C:2022:484, punt 107 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata). Il-prova ta’ tali għan komuni tista’ għalhekk tiġi stabbilita, b’mod partikolari, abbażi ta’ elementi relatati mal-intenzjoni tal-partijiet, peress li l-kunċett ta’ pjan ġenerali jimplika li l-partijiet kellhom l-intenzjoni li jikkollaboraw sabiex jimplimentaw dan il-pjan u l-intenzjonijiet tagħhom fir-rigward ta’ din il-kollaborazzjoni huma għalhekk rilevanti, bil-kundizzjoni li dawn jiġu stabbiliti abbażi ta’ elementi oġġettivi u affidabbli, sabiex jiġi ddeterminat jekk l-aġir tagħhom jaqax taħt ksur uniku.

250

F’dawn iċ-ċirkustanzi, Servier ma huwiex fondat li jsostni li l-klassifikazzjoni legali tal-fatti li għamlet il-Qorti Ġenerali hija bbażata fuq kriterju ġuridiku żbaljat. Huwa lanqas ma stabbilixxa żnaturament tal-fatti mill-Qorti Ġenerali.

251

Konsegwentement, is-sitt aggravju għandu jiġi miċħud.

252

Permezz tar-raba’ aggravju tiegħu, Servier jikkontesta l-evalwazzjonijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali dwar l-applikazzjoni tal-Artikolu 101(1) TFUE għall-ftehim Teva. Dan l-aggravju huwa maqsum f’żewġ partijiet.

253

Permezz tal-ewwel parti tar-raba’ aggravju tiegħu, Servier isostni li l-analiżi tal-kompetizzjoni potenzjali mwettqa mill-Qorti Ġenerali hija vvizzjata b’diversi żbalji ta’ liġi. Abbażi tal-argument żviluppat fil-kuntest tat-tieni aggravju, Servier jikkritika, b’mod ġenerali, lill-Qorti Ġenerali talli imponiet fuqu, fil-punti 589, 591, 592, 600, 601 u 603 tas-sentenza appellata, l-oneru li juri li d-dħul ta’ Teva fis-suq affaċċja ostakoli insurmontabbli sabiex jistabbilixxi l-assenza ta’ kompetizzjoni potenzjali.

254

Permezz tal-ewwel ilment, Servier jikkontesta l-evalwazzjoni, magħmula fil-punti 589, 591, 592 u 596 tas-sentenza appellata, li l-privattivi tiegħu, kif ukoll il-perċezzjoni li seta’ jkollhom il-partijiet, u b’mod iktar partikolari r-riskju li ordni provviżorja tingħata abbażi ta’ dawn il-privattivi, ma kinux jikkostitwixxu ostakoli insurmontabbli għal tali dħul.

255

Permezz tat-tieni lment, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli ddeċidiet, fil-punt 599 tas-sentenza appellata, li dewmien fil-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq ma huwiex biżżejjed sabiex jeskludi l-kwalità ta’ kompetitur potenzjali ta’ manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi. Il-Qorti Ġenerali ma analizzatx l-effett ta’ tali dewmien, filwaqt li Servier kien stabbilixxa li kien ikkomprometta l-proġett ta’ Teva. Barra minn hekk, il-Qorti Ġenerali ċaħdet l-importanza, għall-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, li jkunu fost tal-ewwel li jidħlu fis-suq ikkonċernat, filwaqt li l-Kummissjoni kienet irrikonoxxiet espressament din l-importanza fil-premessa 1126.

256

Permezz tat-tielet ilment, Servier jinvoka diversi żnaturamenti.

257

Minn naħa, fil-punti 586 u 609 sa 612 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali żnaturat il-provi prodotti minn Servier li juru li Teva ma kellhiex ħażna ta’ perindopril li kien jibbenefika minn awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq.

258

Min-naħa l-oħra, Servier isostni li, fil-punt 594 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali żnaturat ir-rikors fl-ewwel istanza billi ddikjarat li Servier ma kienx ikkontesta d-dikjarazzjoni li permezz tagħha Teva indikat li kienet lesta tassumi r-riskju li tkun is-suġġett ta’ azzjoni għal kontrafazzjoni minħabba d-dħul tagħha fis-suq tal-perindopril.

259

Permezz tar-raba’ lment, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli rrifjutat, fil-punt 610 tas-sentenza appellata, li tieħu inkunsiderazzjoni provi dwar in-nuqqasijiet tal-perindopril ġeneriku prodott mill-ingredjent attiv ipprovdut minn Hetero Drugs Ltd (iktar ’il quddiem “Hetero”) minħabba li l-provi kienu sussegwenti għall-konklużjoni tal-ftehim Teva. Huwa jsostni li, peress li dawn il-provi jippreċedu l-investigazzjoni tal-Kummissjoni, dawn għandhom valur probatorju qawwi. Billi qieset, fil-punt 611 ta’ din is-sentenza, li l-messaġġ elettroniku mibgħut minn Teva lil Hetero fil‑15 ta’ Ottubru 2007 kien intiż “b’mod ċar sabiex jimplimenta” l-ftehim Teva, il-Qorti Ġenerali żnaturat dan il-messaġġ elettroniku.

260

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

261

L-argumenti preliminari u l-ewwel ilment dwar l-oneru tal-prova tal-eżistenza ta’ ostakoli insurmontabbli għad-dħul fis-suq, huma bbażati fuq kunċett żbaljat tal-kriterji ġuridiċi applikabbli għall-evalwazzjoni tal-kompetizzjoni potenzjali, kif ġie deċiż fil-punti 81, 107 sa 111 u 123 sa 125 ta’ din is-sentenza. Dawn l-argumenti u dan l-ilment għandhom, għaldaqstant, jiġu miċħuda għall-istess raġunijiet bħal dawk esposti f’dawn il-punti.

262

Bl-istess mod, sa fejn dan l-ilment huwa bbażat iktar speċifikament fuq ir-riskju li ordni provviżorja tingħata abbażi ta’ dawn il-privattivi, għandu jitfakkar, kif ġie deċiż fil-punt 112 ta’ din is-sentenza, li l-għoti tagħhom, u iktar u iktar is-sempliċi riskju ta’ tali għoti, ma jistax bħala tali jippermetti li tiġi eskluża l-kwalità ta’ kompetitur potenzjali ta’ manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi.

263

Fir-rigward tat-tieni lment, għandu jitfakkar li, konformement ma’ dak li ġie deċiż fil-punt 120 ta’ din is-sentenza, dewmien fil-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq ma huwiex biżżejjed, fih innifsu, sabiex iqiegħed f’dubju l-kwalità ta’ kompetitur potenzjali. Għaldaqstant, dan it-tieni lment għandu jiġi miċħud għall-istess raġunijiet bħal dawk stabbiliti f’dan il-punt 120. Fir-rigward tar-riferiment magħmul, fil-premessa 1126 tad-deċiżjoni kontenzjuża, għall-vantaġġ imsejjaħ tal-“pijunier” li jibbenefika minnu l-ewwel manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li jniedi l-prodott tiegħu, minn dan ir-riferiment bl-ebda mod ma jirriżulta li huwa biss manifattur li jista’ jniedi l-prodott tiegħu l-ewwel li jista’ jitqies bħala kompetitur potenzjali tal-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi. Fir-rigward tal-kumplament, huwa biżżejjed li jiġi kkonstatat li Servier jikkontesta evalwazzjonijiet fattwali tal-Qorti Ġenerali relatati ma’ tali dewmien u li l-argument tiegħu huwa għalhekk inammissibbli.

264

Fir-rigward tal-allegat żnaturament tal-provi tal-assenza ta’ ħażniet tal-perindopril ta’ Teva koperti minn awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq, għandu jiġi rrilevat, kif issostni l-Kummissjoni, li peress li Servier naqas milli jidentifika bi preċiżjoni l-provi li fir-rigward tagħhom huwa jellega l-iżnaturament, il-Kummissjoni ma hijiex f’pożizzjoni li tirrispondi għal dan l-ilment u l-Qorti tal-Ġustizzja ma tistax tipproċedi bl-istħarriġ tagħha, b’tali mod li l-imsemmi lment għandu jiġi miċħud bħala inammissibbli.

265

Fir-rigward tal-iżnaturament tar-rikors ta’ Servier fl-ewwel istanza kif previst fil-punt 594 tas-sentenza appellata, sa fejn il-Qorti Ġenerali tirrileva li Servier ma kkontestax fuq il-livell fattwali l-affermazzjoni li tirriżulta minn dikjarazzjoni ta’ Teva li tgħid li din kienet lesta li tniedi l-perindopril tagħha minkejja r-riskju ta’ azzjonijiet għal kontrafazzjoni, hemm lok li jiġi kkonstatat li l-Qorti Ġenerali rrispondiet għall-argument ta’ Servier fuq il-mertu, fi kwalunkwe każ, billi fakkret, fil-punt 591 ta’ din is-sentenza, li r-riskji għal Teva li tkun is-suġġett ta’ azzjonijiet għal kontrafazzjoni u ta’ ordnijiet provviżorji wara d-dħul tagħha fis-suq tal-perindopril ma kinux jippermettu “li tiġi eskluża l-eżistenza ta’ possibbiltajiet reali u konkreti ta’ Teva li tegħleb l-ostakoli marbuta mal-privattivi inkwistjoni”. Barra minn hekk, minn dan il-punt 594 jirriżulta wkoll li, filwaqt li Teva kienet konxja mir-riskji ta’ kontrafazzjoni u ta’ għoti ta’ ordnijiet proviżorji minn Frar tas-sena 2006, hija kienet madankollu ssoktat bil-passi preparatorji tagħha, kif jirriżulta mill-punt 598 ta’ din is-sentenza.

266

Barra minn hekk, kif tfakkar fil-punt 109 ta’ din is-sentenza, l-eżistenza ta’ privattiva li tipproteġi l-proċess ta’ manifattura ta’ sustanza attiva li daħlet fid-dominju pubbliku ma tistax, bħala tali, titqies li hija ostakolu insurmontabbli u ma tipprekludix li jiġi kklassifikat bħala kompetitur potenzjali tal-manifattur tal-prodott mediċinali oriġinatur kkonċernat manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li għandu effettivament id-determinazzjoni soda kif ukoll il-kapaċità proprja li jidħol fis-suq u li, permezz tal-passi tiegħu, ikun lest jikkontesta l-validità ta’ din il-privattiva u jieħu r-riskju, mad-dħul tiegħu fis-suq, li jkun suġġett għal azzjoni għal kontrafazzjoni mressqa mill-proprjetarju tal-imsemmija privattiva (sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 46).

267

Għalhekk mill-fatturi mfakkra fil-punt 265 ta’ din is-sentenza jirriżulta li, mingħajr il-bżonn li jittieħed bħala bażi l-fatt li Servier ma kkontestax l-intenzjoni ta’ Teva li tidħol fis-suq b’riskju, il-Qorti Ġenerali eżaminat l-argumenti ta’ Servier fil-mertu u mmotivat b’mod suffiċjenti fid-dritt, fir-rigward tal-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 266 ta’ din is-sentenza, il-konklużjoni tagħha li l-eżistenza tal-privattivi ta’ Servier ma kinitx tikkostitwixxi ostakolu insurmontabbli għad-dħul potenzjali ta’ Teva fis-suq.

268

Minn dan isegwi li l-ilment ta’ żnaturament dirett kontra l-punt 594 tas-sentenza appellata huwa ineffettiv peress li jirrigwarda motiv superfluwu tas-sentenza appellata.

269

Permezz tar-raba’ lment tiegħu, Servier jikkontesta l-evalwazzjoni tal-messaġġ elettroniku ta’ Hetero tal‑15 ta’ Ottubru 2007 taħt pretest li jiġi allegat l-iżnaturament tagħha. Ilment ta’ din in-natura ma jaqax, konformement mal-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 58 ta’ din is-sentenza, taħt il-kompetenza tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kuntest tal-proċedura ta’ appell.

270

Fid-dawl ta’ dak li ntqal, l-ewwel parti tar-raba’ aggravju għandha tiġi miċħuda.

271

Permezz tat-tieni parti tar-raba’ aggravju tiegħu, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli, fil-punti 698, 700 u 704 tas-sentenza appellata, ikkonfermat il-klassifikazzjoni tal-ftehim Teva bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan. F’dan ir-rigward, Servier, filwaqt li rrepeta l-argument espost fil-kuntest tal-ewwel motiv, isostni li l-fatt li l-ftehim Teva fih klawżoli restrittivi tal-kompetizzjoni u ħlas li jinċentiva lil Teva tissuġġetta ruħha għal tali klawżoli ma huwiex suffiċjenti sabiex dan il-ftehim jiġi kklassifikat bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan meta, b’mod partikolari, l-imsemmi ftehim kien jiffavorixxi wkoll dħul antiċipat ta’ Teva fis-suq u għalhekk kien jipproduċi effetti favur il-kompetizzjoni.

272

Qabel ma jiġu indirizzati l-ilmenti speċifiċi mressqa minn Servier f’dan il-kuntest, għandu jitfakkar qabelxejn li, konformement mal-ġurisprudenza mfakkra fil-punti 73, 76 u 77 ta’ din is-sentenza, l-eventwali effetti favur il-kompetizzjoni ta’ ftehim huma irrilevanti fil-kuntest tal-eżami tal-għan antikompetittiv tiegħu, inkluż għall-finijiet tal-verifika tal-eventwali noċività tiegħu. Għandu jiġi enfasizzat ukoll li, kif jirriżulta mill-ġurisprudenza mfakkra b’mod partikolari fil-punt 83 ta’ din is-sentenza, posponiment tad-dħul fis-suq ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi bħala korrispettiv ta’ trasferimenti ta’ valur mill-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi favur il-manifattur ta’ dawn il-prodotti mediċinali ġeneriċi għandu jitqies li jikkostitwixxi restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan jekk dawn it-trasferimenti ta’ valur jiġu spjegati biss mill-interess kummerċjali ta’ dawn il-manifatturi ta’ prodotti mediċinali li ma jikkompetux fuq il-merti.

273

Servier isostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni l-għanijiet oġġettivament imfittxija mill-ftehim Teva, għas-sempliċi raġuni li dan il-ftehim kien jinkludi klawżoli li jirrestrinġu l-kompetizzjoni. Skont Servier, il-Qorti Ġenerali ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-fatt li l-provvista ta’ Teva ta’ perindopril kienet l-għan essenzjali tal-imsemmi ftehim. Huwa jsostni li s-soluzzjoni bonarja tal-kawżi relatati mal-privattivi ta’ Servier ikkostitwixxiet biss għan “sekondarju”, li l-portata tiegħu kienet limitata, peress li ma kienx jestendi għall-proċedura pendenti quddiem l-UEP dwar il-validità tal-privattiva 947. Skont Servier, dawn l-għanijiet ma humiex, fihom infushom, ta’ ħsara għall-kompetizzjoni.

274

Barra minn hekk, l-analoġija magħmula mill-Qorti Ġenerali fil-punt 704 tas-sentenza appellata bejn il-ftehim Teva u ċ-ċirkustanzi tal-kawża li tat lok għas-sentenza tal‑20 ta’ Novembru 2008, Beef Industry Development Society u Barry Brothers (C‑209/07, EU:C:2008:643), ma hijiex fondata, peress li dawn iċ-ċirkustanzi ma kinux relatati mad-dħul ta’ kompetitur ġdid fis-suq, iżda mal-ħruġ ta’ impriżi kompetituri diġà preżenti f’dan is-suq.

275

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

276

Servier jikkontesta l-eżistenza ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan billi jibbaża ruħu fuq l-allegata leġittimità ta’ wħud mill-għanijiet iddikjarati mill-ftehim Teva u dik tal-intenzjoni tal-partijiet f’dan ir-rigward. Skont Servier, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta ma ħaditx inkunsiderazzjoni dawn l-għanijiet u din l-intenzjoni, fil-kuntest tal-klassifikazzjoni tal-ftehim Teva bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

277

Madankollu, għandu jitfakkar li, sabiex aġir jiġi kklassifikat bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, għandhom jiġu ddeterminati l-għanijiet oġġettivi li dan l-aġir huwa intiż li jilħaq fir-rigward tal-kompetizzjoni. Min-naħa l-oħra, kif ġie deċiż fil-punt 87 ta’ din is-sentenza, il-fatt li l-impriżi aġixxew mingħajr l-intenzjoni li jipprevjenu, li jirrestrinġu jew li joħolqu distorsjoni tal-kompetizzjoni u l-fatt li huma segwew ċerti għanijiet leġittimi ma humiex determinanti għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 101(1) TFUE. Hija rilevanti biss l-evalwazzjoni tal-grad ta’ noċività ekonomika ta’ din il-prattika fuq il-funzjonament tajjeb tal-kompetizzjoni fis-suq ikkonċernat. Din l-evalwazzjoni għandha tkun ibbażata fuq kunsiderazzjonijiet oġġettivi, jekk ikun hemm bżonn wara analiżi ddettaljata tal-imsemmija prattika, kif ukoll tal-għanijiet tagħha u tal-kuntest ekonomiku u ġuridiku tagħha. (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punti 84 u 85, kif ukoll tal‑25 ta’ Marzu 2021, Lundbeck vs Il-Kummissjoni, C‑591/16 P, EU:C:2021:243, punt 131).

278

Barra minn hekk, sa fejn Servier, billi enfasizza li l-ftehim Teva kellu bħala għan “essenzjali” il-provvista ta’ Teva ta’ perindopril u bħala għan “sekondarju” is-soluzzjoni bonarja ta’ kawżi, ifittex li jipprevalixxi ruħu mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar ir-restrizzjonijiet anċillari, għandu jitqies, għar-raġunijiet esposti fil-punti 148 sa 151 ta’ din is-sentenza, li din il-ġurisprudenza ma hijiex applikabbli għal sitwazzjoni bħal dik ippreżentata mill-ftehim Teva. Fil-fatt, l-ewwel nett, il-klawżola tal-ftehim Teva li tipprevedi l-provvista ta’ Teva ta’ perindopril ma hijiex newtrali fir-rigward tal-kompetizzjoni minħabba l-eżistenza ta’ pagamenti invertiti li jikkostitwixxu trasferimenti ta’ valur u, it-tieni nett, fid-dawl tal-eżistenza ta’ dawn l-istess pagamenti, ir-restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni li jirriżultaw mill-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni u ta’ non-kummerċjalizzazzjoni ma jistgħux jitqiesu li huma oġġettivament neċessarji għal din il-klawżola ta’ provvista u lanqas għas-soluzzjoni bonarja ta’ tilwim, u dan a fortiori meta dawn il-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni u ta’ non-kummerċjalizzazzjoni jinqraw fid-dawl tan-natura esklużiva tal-klawżola ta’ provvista.

279

Għaldaqstant, mingħajr ma hemm bżonn li tingħata deċiżjoni dwar ir-rilevanza tas-sentenza tal‑20 ta’ Novembru 2008, Beef Industry Development Society u Barry Brothers (C‑209/07, EU:C:2008:643), l-imsemmi lment imqajjem minn Servier għandu jiġi miċħud.

280

Servier isostni li, fid-data tal-konklużjoni tal-ftehim Teva, l-effetti potenzjali ta’ dan il-ftehim, meħuda fl-intier tagħhom u sa fejn kienu identifikabbli f’din id-data, kienu ambivalenti, b’tali mod li l-klassifikazzjoni tal-ftehim Teva bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan hija eskluża, kif jirriżulta mill-argument tiegħu invokat taħt l-ewwel motiv. Il-Qorti Ġenerali żnaturat il-fatti relatati mal-kuntest ta’ dan il-ftehim, b’mod partikolari fil-punti 644 u 667 tas-sentenza appellata, u ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-effetti favur il-kompetizzjoni tiegħu.

281

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

282

Servier ma jistax jinvoka effetti pożittivi jew tal-inqas ambivalenti fuq il-kompetizzjoni li jista’ jagħti lok għalihom il-ftehim Teva, peress li, skont il-ġurisprudenza mfakkra fil-punti 73, 76 u 77 ta’ din is-sentenza, l-eżami ta’ tali effetti, kemm jekk reali jew potenzjali, negattivi jew pożittivi, ma huwiex neċessarju sabiex jiġi ddeterminat jekk dan il-ftehim jistax jiġi kklassifikat bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan. B’hekk, indipendentement mill-fatt li l-allegati effetti pożittivi li jirriżultaw minn dħul antiċipat ta’ Teva fis-suq ma kinux ċerti li seħħew, peress li Servier kellu d-dritt kuntrattwali li jibblokka tali dħul permezz ta’ ħlas invertit addizzjonali, dan l-argument, fi kwalunkwe każ, ma jistax jintlaqa’. Għaldaqstant, hemm lok li dan l-ilment jiġi miċħud.

283

Fir-rigward tal-klawżola ta’ non-kontestazzjoni tal-ftehim Teva, Servier itenni l-argument żviluppat fil-kuntest tal-ewwel motiv tiegħu, li jgħid li din it-tip ta’ klawżola normali ma hijiex, fiha nnifisha, ta’ ħsara għall-kompetizzjoni. Fil-punti 648 u 649 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-ġurisprudenza li tirriżulta mis-sentenza tal‑25 ta’ Frar 1986, Windsurfing International vs Il-Kummissjoni (193/83, EU:C:1986:75), u wettqet żball meta qieset li l-fatt li din il-klawżola ma kinitx tinkludi l-proċedura quddiem l-UEP kien irrilevanti.

284

Fir-rigward tal-klawżola ta’ non-kummerċjalizzazzjoni tal-ftehim Teva, il-Qorti Ġenerali, fil-punti 663 u 664 tas-sentenza appellata, ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-fatt li l-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din il-klawżola kien limitat għall-perindopril li jagħti lok għal kontrafazzjoni tal-privattivi ta’ Servier, u ħalliet lil Teva libera li tiżviluppa forma li ma tagħtix lok għall-kontrafazzjoni ta’ dan il-prodott mediċinali. Il-Qorti Ġenerali ċaħdet ukoll b’mod żbaljat, fil-punt 666 ta’ din is-sentenza, provi relatati mal-iżvilupp minn Teva ta’ verżjoni li ma tagħtix lok għall-kontrafazzjoni tal-imsemmi prodott mediċinali. Barra minn hekk, il-Qorti Ġenerali wettqet l-iżball li ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-fatt li l-provvista ta’ Teva ta’ perindopril ġeneriku naqset, jew saħansitra neħħiet l-effetti restrittivi eventwali tal-imsemmija klawżola. Il-Qorti Ġenerali madankollu aċċettat, fil-punt 954 tal-imsemmija sentenza, li n-natura restrittiva tal-kompetizzjoni tal-ftehim ta’ soluzzjoni bonarja konkluż ma’ Krka setgħet tiġi kkumpensata mill-effetti favur il-kompetizzjoni tal-ftehim ta’ liċenzja konkluż ma’ din l-istess impriża tal-aħħar.

285

Fir-rigward tal-klawżola ta’ provvista esklużiva, Servier jinvoka tliet ilmenti.

286

L-ewwel nett, il-Qorti Ġenerali żnaturat din il-klawżola. Kuntrarjament għal dak li affermat il-Qorti Ġenerali fil-punt 662 tas-sentenza appellata, din il-klawżola ma pprojbixxietx lil Teva milli tikseb il-provvisti tagħha mingħand fornituri oħra. Teva għalhekk baqgħet libera li tikseb il-provvisti tagħha mingħand terzi li jipproduċu perindopril differenti minn dak kompost mill-forma kristallina alpha tal-erbumina protetta mill-privattiva 947. Il-Qorti Ġenerali ddeduċiet b’mod żbaljat, fil-punt 663 ta’ din is-sentenza, li l-ftehim Teva kien imur lil hinn mill-privattivi ta’ Servier.

287

Sussegwentement, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali, fil-punt 672 tas-sentenza appellata, affermat b’mod żbaljat u mingħajr motivazzjoni li l-klawżola ta’ provvista esklużiva kienet inabitwali. Huwa jsostni li din it-tip ta’ klawżola hija legali u użata frekwentement, b’mod partikolari minn Teva.

288

Fl-aħħar nett, Servier isostni li l-klawżola ta’ provvista esklużiva kellha tiġi evalwata fil-kuntest tagħha, fid-dawl tal-kompetizzjoni li kienet isseħħ fin-nuqqas ta’ din il-klawżola. Sa fejn il-ftehim Teva ppermetta lil Teva tidħol fis-suq tal-perindopril, il-klassifikazzjoni bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan hija eskluża.

289

Il-Kummissjoni tikkontesta kemm l-ammissibbiltà kif ukoll il-fondatezza ta’ dawn l-argumenti.

290

Permezz ta’ dan l-argument, Servier jikkontesta l-evalwazzjoni magħmula mill-Qorti Ġenerali dwar il-klassifikazzjoni tal-ftehim Teva bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan billi jsostni, essenzjalment, li la l-klawżola ta’ non-kontestazzjoni ta’ dan il-ftehim, u lanqas il-klawżola ta’ non-kummerċjalizzazzjoni u l-klawżola ta’ provvista esklużiva tiegħu ma setgħu jikkawżaw effetti antikompetittivi.

291

Kif tfakkar fil-punt 88 ta’ din is-sentenza, sabiex jiġi ddeterminat jekk prattika kollużorja tistax tiġi kklassifikata bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, għandhom jiġu eżaminati l-kontenut tagħha, l-oriġini tagħha, kif ukoll il-kuntest ekonomiku u ġuridiku tagħha, b’mod partikolari l-karatteristiċi speċifiċi tas-suq li fih ser iseħħu konkretament l-effetti tiegħu. Il-fatt li t-termini ta’ ftehim intiż li jimplementa din il-prattika ma jiżvelawx għan antikompetittiv ma huwiex, fih innifsu, determinanti.

292

Fil-fatt, il-klassifikazzjoni bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan la tiddependi mill-forma tal-kuntratti jew mill-istrumenti legali l-oħra intiżi li jimplementaw tali prattika kollużiva u lanqas mill-perċezzjoni suġġettiva li l-partijiet jista’ jkollhom tal-eżitu tat-tilwima bejniethom fir-rigward tal-validità ta’ privattiva. Hija rilevanti biss l-evalwazzjoni tal-grad ta’ dannu ekonomiku ta’ din il-prattika fuq il-funzjonament tajjeb tal-kompetizzjoni fis-suq ikkonċernat. Din l-evalwazzjoni għandha tkun ibbażata fuq kunsiderazzjonijiet oġġettivi, jekk ikun hemm bżonn wara analiżi ddettaljata tal-imsemmija prattika, kif ukoll tal-għanijiet tagħha u tal-kuntest ekonomiku u ġuridiku tagħha (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punti 84 u 85, kif ukoll tal‑25 ta’ Marzu 2021, Lundbeck vs Il-Kummissjoni, C‑591/16 P, EU:C:2021:243, punt 131).

293

Għalhekk, il-ftehimiet ta’ soluzzjoni bonarja li permezz tagħhom manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li jfittex li jidħol f’suq jirrikonoxxi, tal-inqas temporanjament, il-validità ta’ privattiva miżmuma minn manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi u jimpenja ruħu, għalhekk, li ma jikkontestahiex u lanqas li jidħol f’dan is-suq jista’ jkollhom effetti restrittivi fuq il-kompetizzjoni, peress li l-kontestazzjoni tal-validità u tal-portata ta’ privattiva tagħmel parti mill-proċess normali tal-kompetizzjoni fis-setturi li fihom jeżistu drittijiet ta’ esklużività fir-rigward tat-teknoloġija (sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 81).

294

Kif enfasizzat essenzjalment il-Qorti Ġenerali fil-punt 305 tas-sentenza appellata, hemm lok, sabiex jiġi ddeterminat jekk ftehim jistax jiġi kklassifikat bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, li tiġi analizzata mhux kull waħda mill-klawżoli tiegħu b’mod separat, iżda li jiġi evalwat jekk dan il-ftehim, meħud fl-intier tiegħu, jippreżentax grad ta’ noċività ekonomika fuq il-funzjonament tajjeb tal-kompetizzjoni fis-suq ikkonċernat li jiġġustifika tali klassifikazzjoni. Minħabba r-rabtiet stretti bejn il-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni, ta’ non-kummerċjalizzazzjoni u ta’ provvista esklużiva tal-ftehim Teva, kien għalhekk indispensabbli li dawn il-klawżoli jiġu eżaminati bħala ħaġa waħda.

295

Barra minn hekk, l-argument ta’ Servier ma jiħux inkunsiderazzjoni l-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 83 ta’ din is-sentenza li minnha jirriżulta li l-kriterju li jippermetti li jiġi vverifikat jekk ftehim ta’ soluzzjoni bonarja bħall-ftehim Teva jikkostitwixxix restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan jikkonsisti fil-verifika ta’ jekk it-trasferimenti ta’ valur tal-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi favur il-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jikkostitwixxux il-korrispettiv tar-rinunzja, minn dan tal-aħħar, li jidħol fis-suq ikkonċernat (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punti 87 sa 94).

296

F’dan il-każ, fil-punti 644 u 645 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ċaħdet ir-rilevanza tal-effetti potenzjalment newtrali jew favur il-kompetizzjoni tal-ftehim Teva kif ukoll l-applikabbiltà tal-ġurisprudenza dwar ir-restrizzjonijiet anċillari, mingħajr ma wettqet żbalji ta’ liġi li jistgħu jqiegħu f’dubju l-konklużjoni li hija siltet f’dawn il-punti, kif jirriżulta mill-motivi stabbiliti fil-punti 76 u 77, 148 sa 151, 272 u 278 ta’ din is-sentenza.

297

Fir-rigward tar-restrizzjonijiet imposti fuq Teva fir-rigward tal-aġir tagħha fis-suq, il-Qorti Ġenerali, essenzjalment, ikkonfermat il-konstatazzjonijiet magħmula fid-deċiżjoni kontenzjuża. Għar-raġunijiet esposti fil-punti 647 sa 678 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali kkonstatat, l-ewwel nett, li l-klawżola ta’ non-kontestazzjoni kienet tipprojbixxi lil Teva milli tistabbilixxi li l-perindopril tagħha ma kienx jikser il-privattivi ta’ Servier u tikkontesta l-validità tagħhom fir-Renju Unit. It-tieni nett, hija kkonstatat li l-klawżola ta’ non-kummerċjalizzazzjoni kienet timponi fuq Teva l-obbligu li tastjeni, fir-Renju Unit, minn kwalunkwe produzzjoni jew kummerċjalizzazzjoni tal-perindopril tagħha stess li Servier kien iqis li kienet tagħti lok għal kontrafazzjoni jew minn kwalunkwe verżjoni li Servier seta’ jqis li tikkostitwixxi kontrafazzjoni. It-tielet nett, hija kkonstatat li l-klawżola ta’ provvista esklużiva, li kienet marbuta mill-qrib ma’ dik preċedenti, ħalliet lil Teva b’alternattiva li tikkonsisti jew fid-distribuzzjoni tal-perindopril ta’ Servier kompost mill-forma kristallina alpha tal-erbumina, jew, fil-każ ta’ nuqqas ta’ provvista minn Servier, li tirċievi kumpens likwidat ta’ GBP 500000 fix-xahar. L-effett konġunt ta’ din l-alternattiva u tal-kombinazzjoni ta’ dawn il-klawżoli kien, fil-prattika, li jippermetti lil Servier jimpedixxi lil Teva milli tikkummerċjalizza fir-Renju Unit, mingħajr il-kunsens tiegħu, verżjoni ġenerika tal-perindopril kompost mill-forma kristallina alpha tal-erbumina.

298

Servier jallega li l-Qorti Ġenerali żnaturat il-klawżola ta’ provvista esklużiva u l-klawżola ta’ non-kummerċjalizzazzjoni. Kuntrarjament għal dak li jirriżulta mill-punti 662 u 663 tas-sentenza appellata, dawn il-klawżoli, l-ewwel nett, kienu jkopru biss il-verżjoni tal-perindopril komposta mill-forma kristallina alpha tal-erbumina, b’tali mod li Teva baqgħet libera li tixtri forom oħra ta’ perindopril mingħand terzi kif ukoll li tikkummerċjalizzahom u, it-tieni nett, il-portata ta’ dawn il-klawżoli ma marritx lil hinn mill-kamp ta’ applikazzjoni tal-privattivi ta’ Servier.

299

F’dan ir-rigward, fir-rigward tal-punt 663 tas-sentenza appellata, mill-punt 6 ta’ din is-sentenza jirriżulta li l-privattiva 947 tikkonċerna speċifikament il-verżjoni tal-perindopril komposta mill-forma kristallina alpha tal-erbumina u l-proċessi ta’ manifattura tagħha, mingħajr ma l-imsemmija sentenza tinkludi spjegazzjonijiet oħra li jqiegħdu f’dubju dan il-fatt. Mit-termini tal-ftehim Teva jirriżulta li l-klawżoli ta’ non-kummerċjalizzazzjoni u l-klawżola ta’ provvista esklużiva tiegħu kienu japplikaw ukoll biss għall-perindopril kompost mill-forma kristallina alpha tal-erbumina, li għalhekk kien jaqa’ neċessarjament fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ din il-privattiva. B’hekk, il-konstatazzjoni magħmula fil-punt 663 tas-sentenza appellata, li tgħid li dawn il-klawżoli kienu jestendu lil hinn mill-kamp ta’ applikazzjoni tal-privattivi ta’ Servier koperti mill-ftehim Teva, hija bbażata fuq żnaturament ta’ dan il-ftehim.

300

Madankollu, il-Qorti Ġenerali ħadet inkunsiderazzjoni korrettament u inekwivokament il-limitazzjoni tal-applikazzjoni tal-imsemmija klawżoli għall-perindopril kompost mill-forma kristallina alpha tal-erbumina fil-kuntest tal-analiżi tagħha tal-għan tal-istess klawżoli minn perspettiva kompetittiva, fil-punti 665 u 666 tas-sentenza appellata. Għaldaqstant, minn qari flimkien tal-punti 662, 665 u 666 ta’ din is-sentenza jirriżulta li l-Qorti Ġenerali ma wettqet ebda żnaturament f’dan ir-rigward. Barra minn hekk, kif irrilevat l-Avukata Ġenerali fil-punt 175 tal-konklużjonijiet tagħha, il-Qorti Ġenerali ċaħdet l-argument ta’ Servier bħala irrilevanti minħabba li l-forma tal-perindopril li Teva kellha l-intenzjoni li tikkummerċjalizza, fid-data tal-iffirmar tal-ftehim Teva, kienet preċiżament dik li kienet is-suġġett tal-klawżoli ta’ non-kummerċjalizzazzjoni u l-klawżola ta’ provvista esklużiva f’dan il-ftehim. F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-fatt li l-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dawn il-klawżoli kien limitat għal din il-forma tal-perindopril ma jikkontestax in-natura restrittiva tagħhom fir-rigward tal-kompetizzjoni kif analizzata mill-Qorti Ġenerali. Għalhekk, l-iżnaturament tal-imsemmija klawżoli kkonstatat fil-punt 299 ta’ din is-sentenza ma jinvalidax il-konklużjoni misluta mill-Qorti Ġenerali fir-rigward tan-natura antikompetittiva tagħhom u jirrigwarda, b’mod definittiv, motiv superfluwu tas-sentenza appellata. Bl-istess mod, l-argument ta’ Servier dwar in-natura allegatament abitwali tal-istess klawżoli ma jistax jintlaqa’ peress li bl-ebda mod ma jikkontesta din in-natura antikompetittiva.

301

Fir-rigward tal-kumplament, hemm lok li jiġu miċħuda l-argumenti l-oħra ta’ Servier relatati mal-allegat nuqqas ta’ dannu tal-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni u ta’ non-kummerċjalizzazzjoni sa fejn, kif tallega ġustament il-Kummissjoni, dawn huma intiżi, fir-realtà, li jikkontestaw l-evalwazzjonijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali fuq il-provi li ġew ippreżentati lilha kif ukoll fuq l-elementi fattwali rilevanti, għall-finijiet tal-interpretazzjoni tal-ftehim Teva.

302

Preliminarjament, Servier itenni li l-istipulazzjoni, fi ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwim fil-qasam tal-privattivi, ta’ ħlas invertit, ma hijiex, fiha nnifisha, antikompetittiva. L-istess japplika, a fortiori, meta dan it-tip ta’ ħlas ikun previst fil-kuntest ta’ ftehim ta’ provvista bħall-ftehim Teva. F’dan ir-rigward, Servier jirreferi għall-argument tiegħu espost fil-kuntest tat-tielet parti tal-ewwel aggravju, miġbur fil-qosor fil-punti 139 u 140 ta’ din is-sentenza.

303

Fir-rigward tal-klawżola ta’ kumpens likwidat prevista mill-ftehim Teva, Servier isostni li l-Qorti Ġenerali wettqet diversi żbalji ta’ liġi fil-punti 660 u 699 tas-sentenza appellata meta qieset li dan il-kumpens kien jagħmel parti mill-ħlas invertit li abbażi tiegħu dan il-ftehim ġie kklassifikat bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan. Huwa jsostni li l-Qorti Ġenerali żbaljat meta eskludiet, fil-punt 685 tas-sentenza kkontestata, in-natura abitwali ta’ dan it-tip ta’ klawżola. Anki jekk l-imsemmi kumpens kien intiż li jikkumpensa lil Teva bħala korrispettiv għar-rinunzja tagħha li tidħol fis-suq tal-perindopril, dan ma huwiex biżżejjed sabiex jikklassifikaha bħala ħlas invertit. Fil-fatt, l-imsemmi kumpens likwidat ma huwiex marbut mas-soluzzjoni bonarja ta’ tilwim fil-qasam tal-privattivi, iżda man-nuqqas ta’ eżekuzzjoni tal-obbligu ta’ provvista esklużiva previst mill-ftehim Teva. Min-natura tiegħu, il-ħlas ta’ tali kumpens likwidat kien inċert. Għaldaqstant, dan il-kumpens ma kellux jittieħed inkunsiderazzjoni fil-kuntest tal-paragun mal-ispejjeż inerenti għas-soluzzjoni bonarja ta’ tilwimiet fil-qasam tal-privattivi.

304

Fir-rigward tal-ħlas tas-somma ta’ GBP 5 miljuni lil Teva, Servier jirreferi għall-argument tiegħu fil-kuntest tal-ewwel aggravju, sabiex jikkontesta r-rilevanza ta’ dan il-ħlas għall-finijiet tal-klassifikazzjoni bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan. Skont Servier, l-imsemmi ħlas kien intiż li jkopri l-ispejjeż sostnuti minn Teva minħabba x-xoljiment tal-ftehimiet tagħha ma’ Hetero u ma’ Alembic Pharmaceuticals Ltd, il-manifattura ta’ verżjoni ġenerika tal-perindopril, il-qerda tal-ħażniet eżistenti kif ukoll l-ispejjeż legali. Huwa jsostni li dawn l-ispejjeż jirriżultaw direttament mill-ftehim Teva.

305

Servier jallega li l-Qorti Ġenerali żnaturat l-argumenti tagħha relatati mal-kawża tal-ħlas ta’ ammont ta’ GBP 5 miljuni, billi affermat, fil-punt 697 tas-sentenza appellata, li hija kienet sostniet li dan il-ħlas kien intiż li “jiżgura” l-klawżola ta’ provvista esklużiva prevista mill-ftehim Teva, filwaqt li hija sostniet li dan il-ftehim kellu l-għan, fil-fehma tiegħu, li jiżgura s-servizzi ta’ Teva bħala distributur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi fir-Renju Unit. Huwa jsostni li l-Qorti Ġenerali naqset milli twieġeb għal dan l‑argument.

306

Il-Kummissjoni tikkontesta kemm l-ammissibbiltà kif ukoll il-fondatezza ta’ dawn l-argumenti.

307

L-argument li l-ħlasijiet ta’ Servier lil Teva ma għandhomx jiġu assimilati ma’ ħlas invertit minħabba li l-ftehim Teva ma huwiex ftehim ta’ soluzzjoni bonarja, iżda ftehim ta’ provvista esklużiva, ma jistax jintlaqa’. Fil-fatt, din iċ-ċirkustanza ma tbiddel xejn mill-fatt li, kif jirriżulta mill-punti 290 sa 300 ta’ din is-sentenza, dan il-ftehim kien jinkludi restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni minħabba l-għan u għaldaqstant, kif tfakkar, b’mod partikolari, fil-punt 272 ta’ din is-sentenza, il-fatt li Servier ħallas somom ta’ flus bħala korrispettiv għall-aċċettazzjoni ta’ dawn ir-restrizzjonijiet minn Teva jista’ jikkostitwixxi tali ħlas.

308

Barra minn hekk, sabiex taqa’ taħt il-projbizzjoni prevista fl-Artikolu 101(1) TFUE, prattika kollużorja għandha tissodisfa diversi kundizzjonijiet li jiddependu mhux min-natura ġuridika ta’ din il-prattika jew mill-istrumenti legali intiżi li jimplimentawha, iżda mir-relazzjonijiet tagħha mal-kompetizzjoni, kif imfakkar fil-punt 292 ta’ din is-sentenza. Peress li l-applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni hija bbażata fuq l-evalwazzjoni tar-riperkussjonijiet ekonomiċi tal-prattika inkwistjoni, l-imsemmija dispożizzjoni ma tistax tiġi interpretata bħala li tistabbilixxi kwalunkwe preġudizzju fir-rigward ta’ kategorija ta’ ftehim iddeterminata min-natura ġuridika tagħha, peress li kull ftehim għandu jiġi evalwat fid-dawl tal-kontenut speċifiku tiegħu u tal-kuntest ekonomiku tiegħu, u b’mod partikolari fid-dawl tas-sitwazzjoni tas-suq ikkonċernat (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat‑30 ta’ Ġunju 1966, LTM, 56/65, EU:C:1966:38, p. 358, kif ukoll tas‑17 ta’ Novembru 1987, British American Tobacco u Reynolds Industries vs Il-Kummissjoni, 142/84 u 156/84, EU:C:1987:490, punt 40). Barra minn hekk, l-effettività tad-dritt tal-kompetizzjoni tkun kompromessa b’mod serju jekk il-partijiet fi ftehimiet antikompetittivi jistgħu jevadu l-applikazzjoni tal-Artikolu 101 TFUE sempliċement billi jagħtu ċertu forma lil dawn il-ftehimiet.

309

L-argumenti li permezz tagħhom Servier jallega li la l-ħlas inizjali ta’ ammont ta’ GBP 5 miljuni, u lanqas il-kumpens likwidat ta’ ammont ta’ GBP 5.5 miljuni ma għandhom jitqiesu li jagħmlu parti minn ħlas invertit, għandhom ukoll jiġu miċħuda. Fil-fatt, kif jirriżulta mill-punti 161 sa 167 ta’ din is-sentenza, għandu jiġi vverifikat jekk il-bilanċ nett pożittiv ta’ dawn it-trasferimenti jistax jiġi ġġustifikat b’mod sħiħ min-neċessità li jiġu kkumpensati spejjeż jew inkonvenjenzi marbuta ma’ din it-tilwima u, jekk dan ma jkunx il-każ, li jiġi evalwat jekk dan il-bilanċ pożittiv nett ta’ dawn it-trasferimenti ta’ valur kienx suffiċjentement kbir sabiex jinċentiva effettivament lill-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jirrinunzja milli jidħol fis-suq ikkonċernat.

310

Minn qari tal-punti 687 sa 699 tas-sentenza appellata jirriżulta li l-Qorti Ġenerali analizzat b’mod iddettaljat il-kwistjoni dwar jekk iż-żewġ pagamenti inkwistjoni kinux neċessarji, skont il-kundizzjonijiet li jirriżultaw mill-ġurisprudenza mfakkra fil-punti 161 sa 167 ta’ din is-sentenza, u dik dwar jekk dawn iż-żewġ pagamenti, fid-dawl b’mod partikolari tal-importanza tagħhom, kinux inċentivaw lil Teva taċċetta r-restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni previsti fil-ftehim Teva. Peress li Servier ma rnexxilux jippreżenta elementi li jistgħu jqiegħdu f’dubju l-konstatazzjonijiet magħmula mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni kontenzjuża, il-Qorti Ġenerali, skont il-kunsiderazzjonijiet imsemmija fil-punti 687 sa 699 tas-sentenza appellata, iddeċidiet mingħajr ma wettqet żball ta’ liġi li s-somma t ta’ GBP 10.5 miljuni li Servier ħallas lil Teva kienet ħeġġet lil din tal-aħħar tirrinunzja milli tidħol fis-suq.

311

L-argument ta’ Servier dwar il-ħlas invertit għandu għalhekk jiġi miċħud, kif ukoll ir-raba’ aggravju fl-intier tiegħu.

312

Permezz tal-ħames aggravju tiegħu, Servier jikkontesta l-evalwazzjonijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali dwar l-applikazzjoni tal-Artikolu 101(1) TFUE għall-ftehim Lupin. Dan l-aggravju jinkludi tliet partijiet.

313

Permezz tal-ewwel parti tal-ħames aggravju tiegħu, Servier jallega li l-Qorti Ġenerali wettqet żbalji ta’ liġi fl-applikazzjoni tal-kriterju ġuridiku li jippermetti li Lupin tiġi kklassifikata bħala kompetitur potenzjali u jirreferi, f’dan ir-rigward, għall-argument tiegħu żviluppat fil-kuntest tat-tieni aggravju tiegħu.

314

Fl-ewwel lok, Servier isostni li s-sentenza appellata hija vvizzjata b’diversi żnaturamenti.

315

Fir-rigward tal-fatti, il-Qorti Ġenerali, minn naħa, affermat, fil-punti 729 u 730 tas-sentenza appellata, li, wara d-deċiżjoni tal-UEP tas‑27 ta’ Lulju 2006, il-provi fil-fajl la jsemmu u lanqas jissuġġerixxu li Lupin kienet ipprevediet li tirrinunzja milli tikkontesta l-validità tal-privattiva 947. Servier jsostni li din l-affermazzjoni hija ineżatta u l-Qorti Ġenerali wettqet żnaturament tal-fatti f’dan ir-rigward. Lupin appellat minn din id-deċiżjoni u ressqet talba għall-annullament tal-privattiva 947 quddiem qorti fir-Renju Unit li ġiet annessa ma’ dawk ta’ Apotex u ta’ Krka, iżda hija ma kinitx kunfidenti fil-possibbiltajiet tagħha ta’ suċċess, kuntrarjament għal dak li jirriżulta mill-premessa 1016 tad-deċiżjoni kontenzjuża.

316

Min-naħa l-oħra, il-Qorti Ġenerali żnaturat il-fatti meta qieset, fil-punti 748 u 749 tas-sentenza appellata, li Lupin kienet, fid-data tal-konklużjoni tal-ftehim Lupin, f’negozjati avvanzati ma’ sħab kummerċjali għad-distribuzzjoni ta’ verżjoni ġenerika tal-perindopril. Madankollu, Servier iqis li dawn in-negozjati kienu limitati u qatt ma ntemmu.

317

Huwa jsostni li l-Qorti Ġenerali żnaturat ukoll ir-rikors fl-ewwel istanza billi affermat, fil-punt 736 tas-sentenza appellata, li Servier ma kienx qiegħed jikkontesta, fir-rigward ta’ Lupin, il-kriterji ta’ evalwazzjoni adottati mill-Kummissjoni sabiex tistabbilixxi l-eżistenza ta’ kompetizzjoni potenzjali.

318

Fit-tieni lok, Servier jallega li l-Qorti Ġenerali ma ħaditx inkunsiderazzjoni b’mod suffiċjenti s-sitwazzjoni relatata mal-privattivi u mal-kummerċ li Lupin kienet ikkonfrontata biha.

319

Fir-rigward tas-sitwazzjoni ta’ privattiva, fil-punt 728 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet b’mod żbaljat li l-perċezzjoni ta’ Lupin ta’ din is-sitwazzjoni kienet rilevanti biss sabiex tevalwa l-intenzjoni ta’ din l-impriża li tidħol fis-suq.

320

Fir-rigward tad-diffikultajiet kummerċjali, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli kkunsidrat, fil-punt 749 tas-sentenza appellata, li Lupin kellha possibbiltajiet reali u konkreti li tikkummerċjalizza l-verżjoni ġenerika tagħha tal-perindopril fl-Unjoni kollha, meta din kienet preżenti biss fir-Renju Unit. F’dan ir-rigward, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli żnaturat l-argument tiegħu billi sempliċement iddikjarat li huwa kien invoka ostakoli kummerċjali insurmontabbli, filwaqt li hija kienet irrilevat li Lupin, minħabba li ma kellhiex imsieħba kummerċjali, ma setgħetx tidħol fis-suq fil-futur qrib, u dan ġie sussegwentement ikkonfermat bil-fatti.

321

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

322

Għandu jiġi kkonstatat li, taħt il-pretest li tiġi invokata l-ineżattezza materjali ta’ ċerti fatti fir-rigward tad-dokumenti tal-fajl jew l-iżnaturament ta’ provi, Servier jikkontesta fir-realtà l-evalwazzjoni ta’ dawn il-fatti u ta’ dawn il-provi mill-Qorti Ġenerali fil-punti 730, 748 u 749 tas-sentenza appellata, li ma jaqax taħt il-ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kuntest tal-proċedura ta’ appell, konformement mal-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 58 ta’ din is-sentenza.

323

Fir-rigward tal-allegazzjoni li l-Qorti Ġenerali żnaturat ir-rikors fl-ewwel istanza ta’ Servier, għandu jiġi rrilevat li mill-kliem ċar u preċiż tal-punt 108 ta’ dan ir-rikors jirriżulta li Servier kien qiegħed jikkontesta l-kriterji legali applikati mill-Kummissjoni. Servier sostna fil-fatt li din l-istituzzjoni kienet għamlet applikazzjoni ineżatta tal-ġurisprudenza relatata mal-evalwazzjoni tal-kompetizzjoni potenzjali. Billi qieset, fid-deċiżjoni kontenzjuża, li l-assenza ta’ ostakoli insurmontabbli li jiltaqgħu magħhom il-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi kienet ekwivalenti għall-ammissjoni tal-eżistenza ta’ possibbiltajiet reali u konkreti li jidħlu fis-suq, il-Kummissjoni rrendiet it-termini “reali u konkreti” mingħajr sostanza u “adottat kriterju legali kuntrarju għall-ġurisprudenza”.

324

Madankollu, minbarra dan l-iżnaturament, għandu jiġi kkonstatat li l-Qorti Ġenerali ma llimitatx ruħha li teżamina biss il-kwistjoni tal-eżistenza ta’ eventwali ostakoli insurmontabbli għal dħul ta’ Lupin fis-suq, iżda eżaminat ukoll fid-dettall, b’mod iktar partikolari fil-punti 718 sa 724 tas-sentenza appellata, il-passi preparatorji meħuda minn din l-impriża fid-dawl ta’ dħul fis-suq u li jippermettu li jiġi konkluż, konformement ma’ dak li ġie deċiż fil-punti 79, 80 u 104 sa 111 ta’ din is-sentenza, li Lupin kellha l-intenzjoni u l-kapaċità u, għaldaqstant, possibbiltajiet reali u konkreti, li twettaq tali dħul. Barra minn hekk, skont dak li ġie deċiż fil-punti 118, 120 u 121 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali ma wettqet ebda żball ta’ liġi meta ddeċidiet, għar-raġunijiet esposti fil-punti 736 sa 743 tas-sentenza appellata, li l-argumenti ta’ Servier relatati mad-diffikultajiet li ltaqgħet magħhom Lupin fil-kuntest tal-proċeduri ta’ awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq ma kinux ta’ natura li jqiegħdu f’dubju l-kwalità tagħha ta’ kompetitur potenzjali. L-iżnaturament hekk ikkonstatat huwa għalhekk mingħajr effett fuq il-validità tad-dispożittiv tas-sentenza appellata.

325

Barra minn hekk, għandu jiġi kkonstatat li l-argumenti ta’ Servier dwar l-evalwazzjoni tas-sitwazzjoni ta’ privattiva fir-rigward ta’ Lupin jinjoraw il-fatt li l-Qorti Ġenerali ħadet inkunsiderazzjoni l-ostakoli għall-privattiva u huma bbażati, f’dan ir-rigward, fuq qari żbaljat tas-sentenza appellata. Fil-fatt, kif ġie rrilevat fil-punt 108 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali ma qisitx, b’mod partikolari fil-punt 728 tas-sentenza appellata, li l-perċezzjoni minn manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi tas-saħħa ta’ privattiva kienet totalment irrilevanti sabiex tiġi evalwata l-eżistenza ta’ relazzjoni ta’ kompetizzjoni potenzjali bejn Servier, minn naħa, u Lupin, min-naħa l-oħra, iżda li din il-perċezzjoni tista’ tkun rilevanti biss sabiex jiġi ddeterminat jekk Lupin kellhiex l-intenzjoni li tidħol fis-suq u mhux sabiex tevalwa l-kapaċità tagħha li twettaq tali dħul. Kif deċiż fil-punti 107 sa 111 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi f’dan ir-rigward. Għalhekk dawn l-argumenti għandhom jiġu miċħuda.

326

Fir-rigward tal-ilmenti ta’ Servier relatati mal-ostakoli regolatorji u kummerċjali li kellha taffaċċja Lupin, b’mod partikolari dawk marbuta man-neċessità li jinstabu msieħba kummerċjali, kif ukoll mal-allegat żnaturament tal-argument tal-ewwel istanza ta’ Servier li jikkonċerna tali diffikultajiet kummerċjali, Servier fir-realtà jipprova jqiegħed f’dubju evalwazzjonijiet fattwali, magħmula mill-Qorti Ġenerali fil-punti 736 sa 742 u 744 sa 749 tas-sentenza appellata, li ma jaqgħux taħt il-ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kuntest tal-proċedura ta’ appell, konformement mal-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 58 ta’ din is-sentenza.

327

Minn dan isegwi li l-ewwel parti tal-ħames aggravju għandha tiġi miċħuda.

328

Permezz tat-tieni parti tal-ħames aggravju tiegħu, Servier, billi tenna l-argument żviluppat fil-kuntest tal-ewwel aggravju tiegħu, jallega li l-Qorti Ġenerali wettqet żbalji ta’ liġi meta kklassifikat il-ftehim Lupin bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

329

Filwaqt li jirreferi għall-argument żviluppat fil-kuntest tal-ewwel aggravju tiegħu, Servier jikkontesta r-raġunament tal-Qorti Ġenerali li ftehim kummerċjali konkomitanti ma’ ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwimiet fil-qasam tal-privattivi jikkostitwixxi ħlas invertit li jrendi dan il-ftehim ta’ soluzzjoni bonarja antikompetittiv minħabba l-għan meta l-imsemmi ftehim kummerċjali ma jkunx ġie konkluż skont il-kundizzjonijiet tas-suq.

330

Servier jopponi l-konstatazzjoni magħmula mill-Qorti Ġenerali, fil-punt 827 tas-sentenza appellata, li l-ħlas ta’ somma ta’ EUR 40 miljun lil Lupin ikkostitwixxa ħlas invertit. Il-paragun li għamlet il-Qorti Ġenerali, fil-punt 816 tas-sentenza appellata, bejn din is-somma u l-profitti mistennija minn Lupin ma huwiex rilevanti peress li din is-somma tirrappreżenta l-korrispettiv tal-privattivi u peress li Lupin ma rrinunzjatx milli tidħol fis-suq, iżda ssuġġettat dan id-dħul għall-osservanza ta’ ċerti kundizzjonijiet. Minkejja li l-istess somma qabżet il-valur tal-profitti magħmula minn Lupin fuq sentejn, il-Kummissjoni ma stabbilixxietx li dan il-valur kien suffiċjenti sabiex jinċentiva lil Lupin tirrinunzja b’mod indefinit milli tidħol fis-suq tal-perindopril.

331

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

332

Hemm lok li jiġi rrilevat li l-argument ta’ Servier jikkonsisti, essenzjalment, fl-affermazzjoni li, b’differenza minn dak li ddeċidiet il-Qorti Ġenerali, il-ħlas ta’ somma ta’ EUR 40 miljun li huwa għamel favur Lupin bħala korrispettiv għat-trasferiment tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali relatati ma’ tliet applikazzjonijiet għal privattivi ma jikkostitwixxix ħlas invertit iżda l-korrispettiv leġittimu għall-akkwist ta’ dawn id-drittijiet.

333

F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li għalkemm, kif jirriżulta mill-punti 163 u 166 ta’ din is-sentenza, ammonti li jikkorrispondu għal remunerazzjoni għall-provvista ta’ oġġetti jew ta’ servizzi lill-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi jistgħu jirriżultaw li huma ġġustifikati, dan ma huwiex il-każ jekk ikunu eċċessivi u, għaldaqstant, mhux neċessarji għal dan l-għan. F’din is-sitwazzjoni, kif ġie deċiż fil-punt 165 ta’ din is-sentenza, għandu jiġi vverifikat jekk il-bilanċ nett pożittiv ta’ dawn l-ammonti, inklużi eventwali spejjeż iġġustifikati, huwiex suffiċjentement kbir sabiex jinċentiva effettivament lill-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jirrinunzja milli jidħol fis-suq ikkonċernat, mingħajr ma jkun meħtieġ li dan il-bilanċ ikun neċessarjament ogħla mill-profitti li kien jagħmel li kieku rebaħ il-proċedura fil-qasam tal-privattivi li tkun ġiet riżolta b’mod bonarju.

334

Fil-każ ineżami, il-Qorti Ġenerali kkonstatat, essenzjalment, fil-punti 814 sa 824 tas-sentenza appellata, li l-ħlas minn Servier ta’ somma ta’ EUR 40 miljun lil Lupin bħala korrispettiv għat-trasferiment ta’ tliet applikazzjonijiet għal privattivi ppreżentati minn din tal-aħħar kellu jittieħed inkunsiderazzjoni fost it-trasferimenti ta’ valur li jippermettu li tiġi ddeterminata l-eżistenza ta’ ħlas invertit i jikkostitwixxi l-korrispettiv tar-rinunzja ta’ Lupin milli tidħol fis-suq. F’dan ir-rigward, il-Qorti Ġenerali kkonstatat, fil-punt 825 ta’ din is-sentenza, li Servier ma kienx irnexxielu jipproduċi elementi li jippermettu li jiġi konkluż li dan il-ħlas kien jikkorrispondi għal tranżazzjoni mwettqa skont il-kundizzjonijiet normali tas-suq. Peress li qieset b’hekk, essenzjalment, li t-teknoloġija ttrasferita ma kinitx tiġġustifika l-importanza ta’ tali ammont, il-Qorti Ġenerali kkonkludiet, fil-punt 827 tal-imsemmija sentenza, li dan il-ħlas kien ta’ inċentiv fil-kuntest tas-soluzzjoni bonarja tat-tilwim fil-qasam tal-privattivi bejn Servier u Lupin. Fid-dawl tal-kriterji mfakkra fil-punt preċedenti ta’ din is-sentenza, dawn l-evalwazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali ma huma vvizzjati b’ebda żball ta’ liġi.

335

Fin-nuqqas ta’ żbalji ta’ liġi invokati minn Servier li jippermettu li tiġi kkontestata l-validità ta’ dawn l-evalwazzjonijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali, għandu, fir-rigward tal-kumplament, jiġi miċħud l-argument ta’ Servier sa fejn dan huwa intiż, fir-realtà, li jitlob lill-Qorti tal-Ġustizzja twettaq evalwazzjoni ġdida tal-fatti u tal-provi, li ma jaqax taħt il-ġurisdizzjoni tagħha fil-kuntest tal-proċedura ta’ appell, skont il-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 58 ta’ din is-sentenza.

336

L-argument ta’ Servier għandu għaldaqstant jiġi miċħud.

337

Fir-rigward tal-klawżola ta’ non-kontestazzjoni prevista mill-ftehim Lupin, Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli, fil-punt 836 tas-sentenza appellata, tqis li din il-klawżola kienet tikkostitwixxi restrizzjoni evidenti tal-kompetizzjoni, mingħajr ma eżaminat il-kuntest tal-imsemmija klawżola. Fil-fehma ta’ Servier, il-ftehim Lupin ma kellux effett fuq il-kontestazzjoni tal-validità tal-privattiva 947 minn terzi bħal Apotex, fatt li barra minn hekk ġie rrilevat mill-Qorti Ġenerali fir-rigward tal-ftehimiet konklużi bejn Servier u Krka. Fir-rigward tal-privattivi l-oħra ta’ Servier, dan tal-aħħar isostni li Lupin la kellha l-intenzjoni u lanqas il-kapaċità li tikkontestahom, aspett li l-Qorti Ġenerali naqset milli teżamina.

338

Fir-rigward tal-klawżola ta’ non-kummerċjalizzazzjoni, prevista mill-ftehim Lupin, Servier jikkontesta l-fatt li din setgħet tillimita l-kompetizzjoni. Il-Qorti Ġenerali, fil-punti 843 u 844 tas-sentenza appellata, naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni l-kuntest ta’ din il-klawżola, li minnu jirriżulta li d-dħul ta’ Lupin fis-suq fir-Renju Unit kien imblokkat mill-privattiva 947 u l-ordnijiet ġudizzjarji miksuba minn Servier kif ukoll mill-fatt li Lupin la kellha, f’dan l-Istat Membru preċedenti, awtorizzazzjonijiet ta’ tqegħid fis-suq u lanqas imsieħba kummerċjali.

339

Min-naħa l-oħra, il-ftehim Lupin ippreveda li Lupin żammet il-possibbiltà li tidħol fis-suq tal-perindopril kopert mill-privattivi ta’ Servier, bil-kundizzjoni li din tal-aħħar tkun awtorizzat minn qabel terz sabiex jidħol f’dan is-suq permezz ta’ liċenzja tal-privattivi tagħha. Tali possibbiltà ta’ dħul antiċipat tipprekludi l-klassifikazzjoni tal-ftehim Lupin bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan. Fil-punt 954 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali rrikonoxxiet espressament li l-effetti antikompetittivi ta’ klawżola ta’ non-kummerċjalizzazzjoni setgħu jiġu nnewtralizzati bl-għoti ta’ liċenzja ta’ privattiva.

340

Madankollu, il-Qorti Ġenerali eskludiet, fil-punt 852 tas-sentenza appellata, tali possibbiltà minħabba n-natura inċerta ta’ tali dħul antiċipat. Tali raġuni ma tinsabx fid-deċiżjoni kontenzjuża. Servier isostni li, billi ssostitwixxiet il-motivi tagħha stess ma’ dawk tal-Kummissjoni, il-Qorti Ġenerali ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-limitu tal-kompetenzi tagħha u kisret il-prinċipju ta’ kontradittorju. Fi kwalunkwe każ, l-imsemmija motivi huma manifestament żbaljati u jiżnaturaw il-fatti.

341

Fir-rigward tal-klawżola li tipprevedi l-konklużjoni ta’ ftehim ta’ provvista ta’ perindopril, Servier isostni li din hija favur il-kompetizzjoni, kuntrarjament għal dak li ddeċidiet il-Qorti Ġenerali fil-punti 858 u 859 tas-sentenza appellata, peress li din il-klawżola kienet tippermetti lil Lupin tidħol fis-suq tal-perindopril. Din in-natura favur il-kompetizzjoni la hija kkontestata mill-fatt li l-impenn ta’ Servier li jikkonkludi ftehim ta’ provvista ma’ Lupin kien suġġett għal kundizzjonijiet, u lanqas mill-fatt li ebda ftehim ta’ dan it-tip ma ġie finalment konkluż. Fir-rigward tal-assenza ta’ sanzjoni espliċita fil-każ ta’ ineżekuzzjoni ta’ dan l-impenn, Servier jenfasizza li tali motiv kien nieqes mid-deċiżjoni kontenzjuża. Servier isostni li l-unika raġuni għalfejn ma ġie konkluż definittivament ebda ftehim ta’ provvista tirriżulta mill-fatt li Lupin irnexxielha tikseb awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq għall-periondopril tagħha.

342

Fir-rigward tal-klawżola ta’ trasferiment u ta’ liċenzja prevista mill-ftehim Lupin, Servier iqis li din setgħet tiġi interpretata bħala liċenzja impliċita fuq il-privattivi tiegħu stess, klawżola li l-effetti tagħha huma favur il-kompetizzjoni. Servier jikkritika lill-Qorti Ġenerali talli ċaħdet dan l-argument minħabba li l-kontenut ta’ din il-klawżola kien oskur u inċert. Huwa jsostni li l-ewwel wieħed minn dawn il-motivi, dwar in-natura oskura tal-kontenut tal-imsemmija klawżola, huwa infondat u ma jinsabx fid-deċiżjoni kontenzjuża. It-tieni wieħed mill-imsemmija motivi, ibbażat fuq in-natura inċerta tal-possibbiltà li Servier jagħti liċenzja ta’ privattiva lil Lupin minħabba l-kundizzjonijiet imfakkra fil-punt 339 ta’ din is-sentenza, ma jikkontestax in-natura favur il-kompetizzjoni tal-klawżola ta’ trasferiment u ta’ liċenzja.

343

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

344

Il-Qorti Ġenerali kkonstatat, fil-punti 836 u 837 tas-sentenza appellata, li n-natura restrittiva tal-kompetizzjoni tal-klawżola ta’ non-kontestazzjoni prevista mill-ftehim Lupin kienet “evidenti”, sa fejn din il-klawżola kienet tipprevedi li Lupin kienet obbligata tirrinunzja milli tikkontesta fl-Istati Membri kollha taż-ŻEE l-validità tal-privattivi ta’ Servier li jipproteġu l-perindopril.

345

Fil-punti 839 sa 864 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali kkonstatat li l-klawżola ta’ non-kummerċjalizzazzjoni prevista mill-ftehim Lupin kienet tipprojbixxi lil Lupin milli tikkummerċjalizza verżjoni ġenerika tal-perindopril fis-suq nazzjonali kollu kopert minn dan il-ftehim, ħlief fi tliet każijiet: l-ewwel nett, meta l-privattivi ta’ Servier ikunu skadew, ġew iddikjarati invalidi jew ġew irrevokati; it-tieni nett, jekk Servier jawtorizza l-kummerċjalizzazzjoni minn terz ta’ verżjoni ġenerika prodotta minnu; jew, it-tielet nett, jekk Servier jirrinunzja milli jitlob jew ma jirnexxilux jikseb ordni kontra terzi li kienu jikkummerċjalizzaw verżjoni ġenerika tal-perindopril li ma kinitx prodotta minnu.

346

Il-Qorti Ġenerali qieset li, minkejja l-ambigwitajiet ta’ ċerti klawżoli tal-ftehim Lupin relatati mal-kwistjoni dwar jekk il-portata ta’ dan il-ftehim kinitx testendi għal forom oħra tal-perindopril għajr dik komposta mill-forma kristallina alpha tal-erbumina koperta mill-privattiva 947, il-konsegwenza prattika ta’ dawn il-klawżoli kienet li Lupin tiġi pprojbita milli tidħol fis-suq tal-perindopril sakemm il-privattivi ta’ Servier kienu għadhom fis-seħħ, mingħajr ma Servier ma kien awtorizza minn qabel id-dħul ta’ terzi f’dan is-suq jew sakemm dawn il-privattivi ma jippermettux lil Servier jopponi tali dħul.

347

Fil-punti 858 sa 860 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ċaħdet ir-rilevanza tal-fatt li l-ftehim Lupin kien jipprevedi l-adozzjoni futura ta’ ftehim ta’ provvista bejn Servier u Lupin, essenzjalment għaliex Servier ma kienx obbligat jikkonkludi tali ftehim u n-nuqqas ta’ tali adozzjoni ma jwassalx għal konsegwenzi legali importanti għall-partijiet.

348

Għar-raġunijiet imsemmija fil-punti 865 sa 887 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li r-restrizzjonijiet hekk imposti fuq l-aġir ta’ Lupin setgħu validament jiġu kklassifikati mill-Kummisjoni bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

349

Permezz tal-argument tiegħu, Servier isostni li l-klawżoli ta’ non-kontestazzjoni, ta’ non-kummerċjalizzazzjoni, ta’ trasferiment u ta’ liċenzja, kif ukoll dik li tipprevedi l-konklużjoni ta’ ftehim dwar il-provvista, previsti mill-ftehim Lupin, ma kinux antikompetittivi. Għandu jiġi kkonstatat li dan l-argument ma jiħux inkunsiderazzjoni l-ġurisprudenza mfakkra fil-punt 83 ta’ din is-sentenza li minnha jirriżulta li l-kriterju li jippermetti li jiġi vverifikat jekk ftehim bħall-ftehim Lupin jikkostitwixxix restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan jikkonsisti fil-verifika ta’ jekk it-trasferimenti ta’ valur tal-manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi favur il-manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi jikkostitwixxux il-korrispettiv tar-rinunzja, minn dan tal-aħħar, li jidħol fis-suq ikkonċernat. Kif jirriżulta mill-punti 332 sa 336 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi meta ddeċidiet li l-ftehim Lupin kien jipprevedi ħlas invertit ta’ ammont ta’ EUR 40 miljun.

350

Barra minn hekk, mill-punt 293 ta’ din is-sentenza jirriżulta li il-ftehimiet ta’ soluzzjoni bonarja li permezz tagħhom manifattur ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi li jfittex li jidħol f’suq jirrikonoxxi, tal-inqas temporanjament, il-validità ta’ privattiva miżmuma minn manifattur ta’ prodotti mediċinali oriġinaturi u jimpenja ruħu, għalhekk, li ma jikkontestahiex u lanqas li jidħol f’dan is-suq jista’ jkollhom effetti restrittivi fuq il-kompetizzjoni, peress li l-kontestazzjoni tal-validità u tal-portata ta’ privattiva tagħmel parti mill-proċess normali tal-kompetizzjoni fis-setturi li fihom jeżistu drittijiet ta’ esklużività fir-rigward tat-teknoloġija (sentenza tat‑30 ta’ Jannar 2020, Generics (UK) et, C‑307/18, EU:C:2020:52, punt 81). Barra minn hekk, il-fatt li ftehim jillimita l-possibbiltajiet għal kompetitur potenzjali li jikkompeti mal-proprjetarju ta’ privattiva mingħajr, madankollu, ma jeskludi kull possibbiltà ta’ kompetizzjoni min-naħa ta’ dan il-kompetitur ma jistax jinvalida l-konklużjoni li tali ftehim jikkostitwixxi restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

351

Għalhekk, peress li l-Qorti Ġenerali ma wettqet ebda żball ta’ liġi fil-motivi tas-sentenza appellata miġbura fil-qosor fil-punti 344 sa 348 ta’ din is-sentenza, dan l-argument għandu jiġi miċħud.

352

Fir-rigward tal-kumplament, għal dak li jikkonċerna l-argumenti ta’ Servier miġbura fil-qosor fil-punti 339 sa 342 ta’ din is-sentenza, relatati mal-effetti allegatament favur il-kompetizzjoni tal-ftehim Lupin, huwa biżżejjed li jitfakkar li, skont il-ġurisprudenza ċċitata fil-punti 73, 76 u 77 ta’ din is-sentenza, tali effetti ma humiex rilevanti fil-kuntest tal-eżami tal-eżistenza ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

353

Servier jikkontesta l-evalwazzjoni tal-Qorti Ġenerali, magħmula fil-punti 875 sa 877 tas-sentenza appellata, li tgħid li l-Kummissjoni kellha raġun tqis li l-kamp ta’ applikazzjoni tal-klawżoli li jirrestrinġu l-kompetizzjoni previsti mill-ftehim Lupin kien jestendi għal prodotti oħra għajr il-perindopril kompost mill-forma kristallina alpha tal-erbumina koperta mill-privattiv 947, li kienet is-suġġett tal-kawżi li ġew riżolti b’mod bonarju permezz ta’ dan il-ftehim, u setgħet, konsegwentement, tiġġustifika l-klassifikazzjoni tal-imsemmi ftehim bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan.

354

Billi qablet mal-interpretazzjoni tal-ftehim Lupin l-iktar sfavorevoli għal Servier, il-Qorti Ġenerali kisret il-prinċipju ta’ preżunzjoni ta’ innoċenza kif ukoll il-ġurisprudenza li tgħid li l-eżistenza ta’ dubju li jkollha l-qorti għandha tkun ta’ benefiċċju għall-impriża destinatarja tad-deċiżjoni li tikkonstata ksur.

355

Servier isostni barra minn hekk li l-evalwazzjoni, fil-punt 877 tas-sentenza appellata, li klawżoli ta’ non-kummerċjalizzazzjoni u ta’ non-kontestazzjoni previsti fi ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwimiet fil-qasam tal-privattivi jistgħu jiġu kklassifikati bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan għas-sempliċi raġuni li dawn jeċċedu l-kamp ta’ applikazzjoni ta’ “privattiva identifikata b’mod distint” hija żbaljata fid-dritt. Fil-fatt, ftehim ta’ dan it-tip jista’ legalment ikopri numru ta’ privattivi sabiex jiġu evitati kawżi futuri. F’dan il-każ, il-ftehim Lupin bl-ebda mod ma pprekluda lil Lupin milli tikkummerċjalizza verżjonijiet tal-perindopril li ma jagħtux lok għal kontrafazzjoni tal-privattiva 947.

356

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

357

Fil-punt 877 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali rrilevat li l-preżenza, fi ftehim ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwima li tirrigwarda privattiva, ta’ klawżoli ta’ non-kummerċjalizzazzjoni u ta’ non-kontestazzjoni li l-portata tagħhom testendi lil hinn mill-kamp ta’ applikazzjoni ta’ privattiva “tippreżenta b’mod ċar livell ta’ dannu għall-funzjonament tajjeb tal‑proċess normali tal-kompetizzjoni b’mod suffiċjenti sabiex l‑inklużjoni ta’ dawn il-klawżoli tkun ikklassifikata bħala restrizzjoni minħabba l-għan, mingħajr ma jkun hemm il-bżonn li turi, minbarra dan, l-eżistenza ta’ inċentiv”.

358

Fil-punt 878 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali ddikjarat li, anki jekk jitqies li l-Kummissjoni wettqet żball meta qieset li l-portata tal-ftehim Lupin kienet testendi lil hinn mill-kamp ta’ applikazzjoni tal-privattiva 947, tali żball ma jistax jqiegħed f’dubju l-konstatazzjoni mill-Kummissjoni ta’ restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan, sa fejn din il-konstatazzjoni hija essenzjalment ibbażata fuq l-eżistenza ta’ ħlas invertit li wassal lil Lupin tirrinunzja milli tidħol fis-suq ikkonċernat. Għaldaqstant, minn din l-evalwazzjoni, kif ukoll mill-fatt li l-ilmenti ta’ Servier intiżi li jikkontestaw l-eżistenza ta’ tali ħlas f’dan il-każ ġew miċħuda fil-punti 329 sa 336 ta’ din is-sentenza, jirriżulta li l-kunsiderazzjonijiet esposti fil-punt 877 tas-sentenza appellata huma ta’ natura superfluwa. Minn dan isegwi li l-ilmenti ta’ Servier diretti kontra dan il-punt 877 huma ineffettivi u għandhom jiġu miċħuda.

359

Mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti jirriżulta li t-tieni parti tal-ħames aggravju għandha tiġi miċħuda.

360

Permezz tat-tielet parti tal-ħames aggravju tiegħu, Servier jallega li l-Qorti Ġenerali wettqet żbalji ta’ liġi meta stabbilixxiet id-data tat-tmiem tal-ksur li jikkonċerna l-ftehim Lupin.

361

Servier ifakkar li huwa kkontesta, fil-kuntest tar-rikors tiegħu fl-ewwel istanza, id-determinazzjoni ta’ din id-data billi argumenta dwar l-inkoerenza u n-nuqqas ta’ motivazzjoni tad-deċiżjoni kontenzjuża f’dan ir-rigward. Huwa jsostni li, fir-rigward ta’ Franza, il-Kummissjoni ffissat it-tmiem tal-ksur għad-data tad-dħul ta’ manifattur ieħor ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi, Sandoz AG, f’dan is-suq f’Settembru tas-sena 2008. B’kuntrast ma’ dan, fir-rigward tal-Belġju, tar-Repubblika Ċeka, tal-Irlanda u tal-Ungerija, hija eskludiet id-data tad-dħul ta’ Sandoz f’dawn is-swieq u qieset li l-imsemmi ksur kien intemm bl-adozzjoni tad-deċiżjoni tal-UEP tas‑6 ta’ Mejju 2009.

362

Billi ma ċċensuratx din l-inkoerenza u dan l-iżball manifest ta’ evalwazzjoni, il-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi. Il-Qorti Ġenerali bbażat ruħha, fil-punt 898 tas-sentenza appellata, fuq l-ambigwità tal-formulazzjoni tal-ftehim Lupin, u, b’mod partikolari fil-punti 899 u 903 ta’ din is-sentenza, fuq iċ-ċirkustanza li l-partijiet komplew japplikaw il-ftehim Lupin wara d-dħul ta’ Sandoz fis-suq tal-perindopril. Servier isostni li dawn il-motivi ma jinsabux fid-deċiżjoni kontenzjuża. Il-Qorti Ġenerali għalhekk issostitwixxiet il-motivi tagħha ma’ dawk tal-Kummissjoni. Fil-fehma ta’ Servier, il-motivi adottati mill-Qorti Ġenerali huma ineżatti. Huwa jsostni li jekk Lupin ma daħlitx fis-suq, dan kien għaliex hija ma kellhiex l-awtorizzazzjonijiet meħtieġa għal dan l-għan.

363

Servier isostni li, skont it-termini tal-ftehim Lupin, id-dħul ta’ Sandoz fis-suq kellu l-effett li jillibera lil Lupin mill-obbligu tagħha ta’ non-kummerċjalizzazzjoni, kif jirriżulta mill-premessa 2127 tad-deċiżjoni kontenzjuża fir-rigward tas-suq fi Franza. Għall-istess raġuni, il-Qorti Ġenerali kellha tirrikonoxxi li d-dħul ta’ Sandoz kellu wkoll l-effett li jtemm il-ksur relatat mal-ftehim Lupin fil-Belġju fix-xahar ta’ Lulju 2008, fir-Repubblika Ċeka fix-xahar ta’ Jannar 2009, fl-Irlanda fix-xahar ta’ Ġunju 2008 u fl-Ungerija fix-xahar ta’ Diċembru 2008.

364

Servier jitlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tannulla l-Artikolu 7(5)(b) tad-deċiżjoni kontenzjuża u tnaqqas l-ammont tal-multa imposta fuqu minn EUR 37102100 għal EUR 34745100 konsegwentement.

365

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

366

Skont din l-istituzzjoni, l-interpretazzjoni tal-klawżola ta’ non-kummerċjalizzazzjoni prevista fil-ftehim Lupin, li ġiet esposta fil-premessa 1039 tad-deċiżjoni kontenzjuża, hija bbażata fuq id-dikjarazzjonijiet ta’ Servier. Skont din l-interpretazzjoni, din il-klawżola kompliet tipproduċi l-effetti tagħha wara d-dħul fis-swieq fil-Belġju, fir-Repubblika Ċeka, fl-Irlanda u fl-Ungerija ta’ verżjoni ġenerika tal-perindopril prodott minn Sandoz.

367

Wara t-tnedija, fis‑17 ta’ Settembru 2008, minn Sandoz ta’ dan il-prodott mediċinali li ma kien jinkludi ebda kristalli protetti mill-privattiva 947, Lupin talbet lil Servier jikkonferma jekk setax iniedi l-prodott mediċinali ġeneriku tiegħu. Fir-risposta tiegħu tal‑31 ta’ Marzu 2009, Servier ma rrispondiex b’mod pożittiv għal din it-talba. F’dawn iċ-ċirkustanzi, id-dħul ta’ Lupin fis-suq sar possibbli biss b’effett mid-deċiżjoni tal-UEP tas‑6 ta’ Mejju 2009.

368

Permezz tal-argument tiegħu, Servier isostni, essenzjalment, li billi rrifjutat li tqis li l-ksur relatat mal-ftehim Lupin kien intemm fis-swieq fil-Belġju, fir-Repubblika Ċeka, fl-Irlanda u fl-Ungerija fid-data tad-dħul f’dawn is-swieq ta’ verżjoni ġenerika tal-perindopril prodott minn Sandoz, kif hija kienet għamlet għas-suq Franċiż, il-Kummissjoni vvizzjat id-deċiżjoni kontenzjuża b’kontradizzjoni ta’ motivi u bi żball manifest ta’ evalwazzjoni, li l-Qorti Ġenerali kellha tiċċensura.

369

F’dan ir-rigward, mill-premessa 3136 tad-deċiżjoni kontenzjuża jirriżulta li l-Kummissjoni qieset li l-istanzi ta’ ksur fl-Artikolu 101 TFUE kienu bdew fid-data tal-konklużjoni tal-ftehimiet kontenzjużi u ntemmu “fid-data li fiha l-kompetituri ġeneriċi [setgħu] jadottaw aġir kompetittiv”. Skont l-Artikolu 5 ta’ din id-deċiżjoni, il-ksur li jirrigwarda l-ftehim Lupin beda fit‑30 ta’ Jannar 2007 u ntemm fis‑6 ta’ Mejju 2009, data tal-adozzjoni tad-deċiżjoni li permezz tagħha l-UEP irrevoka l-privattiva 947, bl-eċċezzjoni madankollu ta’ ħames swieq nazzjonali. Fost dawn is-swieq, kien hemm is-suq Franċiż, li fir-rigward tiegħu l-Kummissjoni qieset li dan il-ksur kien intemm fis‑16 ta’ Settembru 2008, data tad-dħul f’dan is-suq ta’ verżjoni ġenerika tal-perindopril prodott minn Sandoz.

370

Fil-premessa 410 tad-deċiżjoni kontenzjuża, il-Kummissjoni rrilevat li Sandoz kienet nediet il-perindopril ġeneriku tagħha fil-Belġju fix-xahar ta’ Lulju 2008, fir-Repubblika Ċeka fix-xahar 2009, fl-Irlanda fix-xahar ta’ Ġunju 2008 u fl-Ungerija fix-xahar ta’ Diċembru 2008.

371

Fil-kuntest ta’ motiv fl-ewwel istanza dwar il-multi li kienu ġew imposti fuqu skont l-Artikolu 101 TFUE, Servier ikkontesta t-tul tal-ksur relatat mal-ftehim Lupin. Huwa sostna li l-Kummissjoni kellha, kif kienet għamlet għas-suq Franċiż, tikkonkludi li dan il-ksur kien intemm fil-Belġju, fir-Repubblika Ċeka, fl-Irlanda u fl-Ungerija fid-data tad-dħul ta’ Sandoz f’dawn is-swieq.

372

Il-Qorti Ġenerali qieset, fil-punt 894 tas-sentenza appellata, li dan il-ftehim seta’ jiġi interpretat fis-sens li kien jippermetti “dħul fis‑suq ta’ Lupin bil-prodotti tagħha stess meta ‘prodott’ ġeneriku li ma huwiex immanifatturat minn Servier ikun daħal fis-suq mingħajr ksur ta’ ordni u mingħajr ma talba għal ordni ppreżentata minn Servier kienet għadha ġiet miċħuda”.

373

Madankollu, minħabba l-formulazzjoni ambigwa tad-definizzjoni tat-terminu “prodott” użata fil-ftehim Lupin, il-Qorti Ġenerali qieset li ma kienx hemm tweġiba ċara għall-kwistjoni dwar jekk id-dħul ta’ Sandoz f’suq bi prodott li ma kienx kompost mill-forma kristallina alpha tal-erbumina protetta mill-privattiva 947 setax ikollu l-effett li jtemm l-effetti tal-klawżola ta’ non-kummerċjalizzazzjoni. Skont il-Qorti Ġenerali, dawn l-inċertezzi kienu ta’ natura li jiskoraġġixxu lil Lupin milli tidħol fis-swieq ikkonċernati, u dan minkejja l-wasla tal-verżjoni ġenerika tagħha tal-perindopril ta’ Sandoz f’dawn is-swieq.

374

Il-Qorti Ġenerali qieset, fil-punt 902 tas-sentenza appellata, li “il-fatt li l-klawżola ta’ nuqqas ta’ kummerċjalizzazzjoni, minħabba l-fatt tal-inċertezzi marbuta mal-ambigwità tal-ftehim, baqgħet fis-seħħ, u b’hekk uriet iż-żamma tal-qbil bejn il-partijiet – eventwalment f’kontradizzjoni mal-interpretazzjoni tal-kundizzjonijiet ta’ applikazzjoni tal-klawżola, li, a posteriori, setgħet tintuża, b’mod partikolari, minn qorti kompetenti abbażi tal-kuntratt –, kien biżżejjed sabiex jippermetti lill-Kummissjoni tikkonstata li l-qbil bejn Servier u Lupin, u għalhekk il-ksur, kompla minkejja d-dħul fis-suq ta’ Sandoz”.

375

Fl-aħħar nett, il-Qorti Ġenerali rrilevat, fil-punt 903 tas-sentenza appellata, li “[f]i kwalunkwe każ, [...] [i]l‑klawżola ta’ nuqqas ta’ kummerċjalizzazzjoni baqgħet tiġi applikata minn Servier u Lupin wara d-dħul suċċessivi ta’ Sandoz fl-erba’ swieq inkwistjoni”. Peress li ksur jista’ jiġi kkonstatat lil hinn mill-perijodu li matul tiegħu ftehim ikun formalment fis-seħħ, fejn l-impriżi kkonċernati ssoktaw b’aġir illegali, il-Qorti Ġenerali, għall-motivi esposti fil-punti 905 u 906 ta’ din is-sentenza, ċaħdet l-argument ta’ Servier.

376

F’dan il-każ, kif tfakkar fil-punt 369 ta’ din is-sentenza, il-Kummissjoni qieset, fid-deċiżjoni kontenzjuża, bħala kriterju sabiex jiġi ddeterminat it-tmiem tal-perijodu tal-ksur, mhux id-data li minnha l-aġir illegali waqaf bħala tali, iżda “id-data li fiha l-kompetituri ġeneriċi [setgħu] jadottaw aġir kompetittiv”. Konsegwentement, fin-nuqqas ta’ kwalunkwe indikazzjoni f’sens kuntrarju pprovduta mill-motivi tas-sentenza appellata, għandu jitqies li s-sitwazzjoni li tirriżulta mill-wasla fis-swieq nazzjonali tal-verżjoni ġenerika tal-perindopril prodotta minn Sandoz kienet tqajjem, fis-swieq kollha kkonċernati, il-kwistjoni dwar jekk il-klawżola ta’ non-kummerċjalizzazzjoni kkonċernata kinitx għadha tipproduċi l-effetti tagħha.

377

Madankollu, il-Qorti Ġenerali ma tat ebda spjegazzjoni, fis-sentenza appellata, tar-raġunijiet li għalihom is-suq Franċiż kien ġie ttrattat b’mod differenti, fil-premessa 2127 tad-deċiżjoni kontenzjuża, mis-suq Belġjan, Ċek, Irlandiż u Ungeriż. Huwa minnu li l-Qorti Ġenerali rreferiet, fil-punt 900 tas-sentenza appellata, għal inċertezzi anki għal dak li jikkonċerna s-suq Franċiż, fir-rigward tad-data li fiha Lupin kienet libera li tidħol f’dan is-suq minħabba d-dħul ta’ Sandoz fih, iżda hija ma siltet l-ebda konsegwenza minn dan fir-rigward tad-data li fiha l-ksur intemm f’dan is-suq. B’hekk, is-sentenza appellata ma tippermettix li jinftiehem għalfejn il-Kummissjoni ma wettqet ebda illegalità, skont il-Qorti Ġenerali, meta ttrattat is-suq Franċiż b’mod differenti mill-erba’ swieq l-oħra msemmija iktar ’il fuq.

378

Fil-fatt, għalkemm din il-kwistjoni, marbuta mas-sitwazzjoni li tirriżulta mill-wasla ta’ Sandoz fis-suq, qamet għalhekk f’termini paragunabbli fi Franza, fil-Belġju, fir-Repubblika Ċeka, fl-Irlanda, u fl-Ungerija, il-Qorti Ġenerali ma laqgħetx il-motiv ta’ annullament ta’ Servier ibbażat fuq kontradizzjoni ta’ motivi tad-deċiżjoni kontenzjuża.

379

Fid-dawl ta’ dawn l-elementi, għandu jiġi kkonstatat li s-sentenza appellata hija vvizzjata bi żball ta’ liġi u li t-tielet parti tal-ħames aggravju għandha tintlaqa’.

380

Permezz tas-seba’ aggravju tiegħu, Servier jikkontesta l-evalwazzjonijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali dwar it-talbiet tiegħu intiżi għall-annullament tal-multi li ġew imposti fuqu kif ukoll dwar il-kalkolu tal-ammonti tagħhom. Dan l-aggravju huwa maqsum f’żewġ partijiet.

381

Skont Servier, meta ddeċidiet fil-punt 1660 tas-sentenza appellata li Servier “[kellu] jistenna, jekk ikun hemm bżonn wara konsulenza esperta, li l-aġir tiegħu jista’ jkun iddikjarat inkompatibbli mar-regoli tal-kompetizzjoni tad-dritt tal-Unjoni”, il-Qorti Ġenerali kisret il-prinċipju ta’ nullum crimen, nulla poena sine lege stabbilit fl-Artikolu 49(1) tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, naqset mill-obbligu tagħha ta’ motivazzjoni u ddeċidiet skont motiv kontradittorju meta mqabbel ma’ dak imsemmi fil-punt 1666 ta’ din is-sentenza li jgħid li “n-natura ta’ ksur [tal-ftehimiet koperti mid-deċiżjoni kontenzjuża] setgħet ma tkunx tidher, b’mod ċar, għal osservatur esterjuri bħall-Kummissjoni jew avukati speċjalizzati fl-oqsma inkwistjoni”.

382

Servier iqis fil-fatt li, skont dan il-prinċipju, il-Kummissjoni ma tistax timponi multi f’sitwazzjoni ġdida, ikkaratterizzata minn nuqqas ta’ deċiżjonijiet jew ta’ ġurisprudenza preċedenti, u kumplessa. Skont Servier, din il-kawża kienet kemm ġdida kif ukoll kumplessa. Huwa jsostni li n-novità ta’ din il-kawża hija kkonfermata minn dikjarazzjoni tal-kap ta’ diviżjoni responsabbli mill-investigazzjoni tal-Kummissjoni li wasslet għall-adozzjoni tad-deċiżjoni inkwistjoni, mill-premessi 3091, 3092 u 3107 ta’ din id-deċiżjoni, kif ukoll mill-evalwazzjonijiet magħmula mill-Qorti Ġenerali fil-punt 1660 tas-sentenza appellata.

383

Fir-rigward tal-kumplessità tal-kwistjonijiet ekonomiċi u ġuridiċi mqajma, din tirriżulta b’mod partikolari mit-tul eċċezzjonali tad-deċiżjoni kontenzjuża kif ukoll mid-dikjarazzjonijiet f’dan is-sens magħmula mill-Kummissjoni lir-Reġistratur tal-Qorti Ġenerali fil-kuntest tal-proċedura fl-ewwel istanza. Din il-kumplessità wasslet lill-Kummissjoni, matul is-sena 2014, temenda l-Linji gwida għal ftehimiet dwar it-trasferiment ta’ teknoloġija, sabiex tippreċiża li ftehimiet ta’ soluzzjoni bonarja ta’ tilwim setgħu jiġu pprojbiti skont l-Artikolu 101 (1) TFUE.

384

Servier jikkontesta s-sentenza appellata minħabba li l-Qorti Ġenerali żnaturat il-fatti billi ssuġġerixxiet li kien ikun biżżejjed ir-rikors għal konsulenza esperta sabiex tiġi identifikata n-natura illegali tal-aġir tiegħu fid-dawl tal-Artikolu 101 TFUE.

385

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

386

Skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-prinċipju ta’ nullum crimen, nulla poena sine lege jeżiġi li l-liġi tiddefinixxi b’mod ċar ir-reati u l-pieni li jikkastigawhom. Din il-kundizzjoni hija ssodisfatta meta l-persuna suġġetta għal-liġi tkun tista’ tagħraf, mill-kliem tad-dispożizzjoni rilevanti u, jekk meħtieġ, bl-għajnuna tal-interpretazzjoni li hija mogħtija mill-qrati dwar dan, liema atti jew ommissjonijiet jimplikaw ir-responsabbiltà kriminali tagħha (sentenza tat‑22 ta’ Mejju 2008, Evonik Degussa vs Il-Kummissjoni, C‑266/06 P, EU:C:2008:295, punt 39 u l-ġurisprudenza ċċitata).

387

Il-prinċipju ta’ nullum crimen, nulla poena sine lege ma jistax jiġi interpretat bħala li jipprekludi l-kjarifika gradwali tar-regoli tar-responsabbiltà kriminali permezz tal-interpretazzjoni ġudizzjarja każ b’każ,, bil-kundizzjoni li r-riżultat ikun raġonevolment prevedibbli meta twettaq il-ksur, fid-dawl b’mod partikolari tal-interpretazzjoni mogħtija dak iż-żmien fil-ġurisprudenza relatata mad-dispożizzjoni legali inkwistjoni (sentenza tat‑22 ta’ Ottubru 2015, AC-Treuhand vs Il-Kummissjoni, C‑194/14 P, EU:C:2015:717, punt 41 u l-ġurisprudenza ċċitata).

388

Il-portata tal-kunċett ta’ prevedibbiltà tiddependi kunsiderevolment mill-kontenut tat-test inkwistjoni, mill-qasam li huwa jkopri kif ukoll min-numru u mill-kwalità tad-destinatarji tiegħu. Il-prevedibbiltà tal-liġi ma tipprekludix li l-persuna kkonċernata jkollha tirrikorri għal konsulenza esperta sabiex tevalwa, b’mod raġonevoli fiċ-ċirkustanzi tal-każ, il-konsegwenzi li jistgħu jirriżultaw minn att speċifiku. Dan huwa applikabbli speċjalment għall-professjonisti, li huma mdorrijin jeżerċitaw prudenza kbira fl-eżerċizzju tal-professjoni tagħhom. Huwa mistenni wkoll li huma jeżerċitaw attenzjoni partikolari fl-evalwazzjoni tar-riskji li timplika tali professjoni (sentenza tat‑22 ta’ Ottubru 2015, AC-Treuhand vs Il-Kummissjoni, C‑194/14 P, EU:C:2015:717, punt 42 u l-ġurisprudenza ċċitata).

389

F’dan il-każ, fil-punti 1656 sa 1658 tas-sentenza appellata, il-Qorti Ġenerali fakkret din il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja. Fil-punti 1659 sa 1665 ta’ din is-sentenza, hija enfasizzat, essenzjalment, li, fid-dawl tal-portata tal-projbizzjoni prevista fl-Artikolu 101(1) TFUE, Servier ma setax ma jkollux għarfien tal-fatt li, billi ħallas lill-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi sabiex ma jidħlux fis-suq tal-perindopril, huwa adotta aġir ipprojbit minn din id-dispożizzjoni. F’dan ir-rigward, għandu jiġi enfasizzat, għar-raġunijiet imsemmija fil-punt 144 ta’ din is-sentenza, li n-natura allegatament ġdida tal-approċċ li jikkonsisti fil-klassifikazzjoni bħala restrizzjonijiet tal-kompetizzjoni minħabba l-għan tal-aġir li wassal għall-ksur ikkonstatat, ma tistax tqiegħed f’dubju tali klassifikazzjoni.

390

Barra minn hekk, kif enfasizzat il-Qorti Ġenerali fil-punti 1666 u 1667 tas-sentenza appellata, il-fatt li l-ftehimiet kontenzjużi u l-kuntest tagħhom kienu kumplessi u setgħu qajmu ċerti diffikultajiet matul il-proċedura amministrattiva, u b’hekk jiġġustifikaw it-tul ta’ din il-proċedura u tad-deċiżjoni kontenzjuża, ma huwiex ta’ natura li jqiegħed f’dubju l-fatt li l-impriżi implikati ma setgħux jinjoraw in-natura illegali ta’ dawn il-ftehimiet. Fil-fatt, kif jirriżulta minn qari tas-sentenza appellata fl-intier tagħha, l-għan stess ta’ dawn il-ftehimiet kien li jiġu esklużi mis-suq tal-perindopril il-kompetituri potenzjali ta’ Servier li kienu l-manifatturi ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi bil-ħlas ta’ pagamenti invertiti, li kien estranju għall-kompetizzjoni libera.

391

F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-ewwel parti tas-seba’ aggravju għandha tiġi miċħuda.

392

Permezz tat-tieni parti tas-seba’ aggravju tiegħu, Servier jikkontesta s-sentenza appellata sa fejn din ċaħdet il-motiv tiegħu fl-ewwel istanza bbażat fuq il-ksur tal-prinċipju ta’ proporzjonalità tal-multa, li permezz tiegħu huwa kkontesta l-iffissar tal-ammont bażiku tal-multa għall-ksur tal-Artikolu 101 TFUE għal 11 % tal-valur tal-bejgħ tiegħu.

393

Il-Qorti Ġenerali naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni n-natura kumplessa u ġdida tas-sitwazzjoni inkwistjoni, kif ukoll diversi elementi oħra kuntestwali li kienu jiġġustifikaw tnaqqis tal-ammont tal-multa imposta fuq Servier.

394

Billi ċaħdet, fil-punt 1797 tas-sentenza appellata, ir-rilevanza tad-deċiżjonijiet ġudizzjarji li rrikonoxxew il-validità tal-privattiva 947, il-Qorti Ġenerali ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-kuntest ta’ privattiva tal-kawża. Servier kien paradossalment issanzjonat b’mod iktar qawwi minħabba l-fatt li d-deċiżjoni tal-UEP tas‑27 ta’ Lulju 2006 kienet ikkonstatat favur tiegħu, u b’hekk estendiet it-tul tal-proċedura relatata mal-validità tal-privattiva 947. Servier iqis li huwa ma kellux jiġi ssanzjonat b’mod daqstant sever daqslikieku din il-privattiva kienet fittizja.

395

Sabiex tevalwa l-gravità tal-ksur, il-Kummissjoni, fil-premessa 3130 tad-deċiżjoni kontenzjuża, ibbażat ruħha fuq l-importanza tal-ishma tas-suq miżmuma minn Servier, li hija stmat għal iktar minn 90 %. Il-Qorti Ġenerali ddeċidiet, fil-punt 1602 tas-sentenza appellata, li din l-istima, li kienet ibbażata fuq definizzjoni żbaljata tas-suq rilevanti, kienet skorretta. Madankollu, il-Qorti Ġenerali naqset milli tislet il-konsegwenzi minn dan l-iżball fuq il-kalkolu tal-ammont tal-multa. Hija llimitat ruħha, fil-punt 1954 ta’ din is-sentenza, li tagħmel riferiment għall-qari tal-punti 1948 sa 1953 tal-imsemmija sentenza, mingħajr madankollu ma indikat ir-raġunijiet li għalihom hija ma naqqsitx dan l-ammont. B’dan il-mod, il-Qorti Ġenerali kisret il-prinċipju ta’ proporzjonalità kif ukoll l-obbligu ta’ motivazzjoni tagħha.

396

Skont Servier, il-Qorti Ġenerali naqset ukoll milli tieħu inkunsiderazzjoni l-fatt li l-ftehimiet kontenzjużi ma kinux sigrieti. Huwa jsostni li, f’kawżi oħra, din iċ-ċirkustanza wasslet lill-Kummissjoni sabiex tapplika koeffiċjent li jirrifletti l-gravità tal-ksur li kien inqas minn dak użat fil-każ ineżami.

397

Minbarra l-fatt li dawn il-ftehimiet ma dewmux id-dħul ta’ prodotti mediċinali ġeneriċi fis-suq, Servier josserva li dawn ma setgħux jitqiesu, fil-punt 1883 tas-sentenza appellata, bħala li jikkostitwixxu forma estrema ta’ tqassim tas-suq u ta’ limitazzjoni tal-produzzjoni. Tali evalwazzjoni tikkontradixxi dik li tinsab fil-punt 1666 ta’ din is-sentenza li tgħid li l-imsemmija ftehimiet setgħu ma jidhrux b’mod ċar li kienu illegali.

398

Il-Kummissjoni tikkontesta dan l-argument.

399

Għandu jiġi miċħud, qabelxejn, l-argument li jgħid li l-Qorti Ġenerali allegatament naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni, għall-finijiet tal-evalwazzjoni tal-gravità tal-ksur, in-natura allegatament ġdida tiegħu. F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, għar-raġunijiet imsemmija fil-punt 144 ta’ din is-sentenza, li din iċ-ċirkustanza ma għandhiex effett fuq il-klassifikazzjoni tal-ftehimiet kontenzjużi bħala restrizzjoni tal-kompetizzjoni minħabba l-għan. Barra minn hekk, kif ġie rrilevat fil-punt 390 ta’ din is-sentenza, l-għan stess ta’ dawn il-ftehimiet kien li jiġu esklużi l-kompetituri potenzjali ta’ Servier mis-suq.

400

Barra minn hekk, billi jinvoka l-importanza tad-drittijiet mogħtija mill-privattivi sabiex jikkontesta l-punt 1797 tas-sentenza appellata, Servier sempliċement itenni li l-Qorti Ġenerali naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni l-allegat rikonoxximent mill-partijiet tal-validità tal-privattiva 947. Il-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi meta kkonfermat l-analiżi tal-Kummissjoni li l-ftehimiet kontenzjużi kellhom bħala suġġett, minbarra s-soluzzjoni ta’ tilwim fil-qasam tal-privattivi, l-esklużjoni ta’ kompetituri mis-suq, li jikkostitwixxi forma estrema ta’ tqassim tas-suq u ta’ limitazzjoni tal-produzzjoni.

401

Barra minn hekk, kuntrarjament għal dak li jallega Servier, u fid-dawl tal-għan tal-ftehimiet kontenzjużi, il-Qorti Ġenerali ma wettqet ebda żball ta’ liġi meta ddeċidiet, fil-punti 1786 sa 1791 tas-sentenza appellata, li l-Kummissjoni setgħet, għall-finijiet tal-kalkolu tal-ammont tal-multi, tqis li Servier kien wettaq ksur tal-Artikolu 101 TFUE b’mod intenzjonat.

402

Fir-rigward tal-evalwazzjoni tal-ishma tas-suq miżmuma minn Servier, għandu jiġi kkonstatat li huwa mingħajr ma wettqet żball ta’ liġi u mingħajr ma żnaturat id-deċiżjoni kontenzjuża li l-Qorti Ġenerali kkonstatat, fil-punt 1951 tas-sentenza appellata, li l-Kummissjoni kienet ħadet inkunsiderazzjoni l-fatt li Servier kien wettaq diversi istanzi ta’ ksur relatati mal-istess prodott, fl-istess żoni ġeografiċi, u matul l-istess perijodi. Sabiex tevita riżultat potenzjalment sproporzjonat, il-Kummissjoni ddeċidiet li tillimita, għal kull istanza ta’ ksur, il-proporzjon tal-valur tal-bejgħ magħmul minn Servier meħud inkunsiderazzjoni sabiex jiġi stabbilit l-ammont bażiku tal-multa. Din il-korrezzjoni wasslet għal tnaqqis medju ta’ 54.5 % tal-valuri kollha tal-bejgħ meħuda inkunsiderazzjoni fir-rigward tad-diversi istanzi ta’ ksur tal-Artikolu 101 TFUE.

403

Fid-dawl ta’ dan it-tnaqqis, il-Qorti Ġenerali setgħet tikkunsidra, fil-punt 1954 tas-sentenza appellata, li l-ammonti tal-multi ma kinux sproporzjonati u dan minkejja li l-Kummissjoni kienet qieset li Servier kellu ishma kbar ħafna tas-suq, abbażi ta’ definizzjoni tas-suq rilevanti li l-Qorti Ġenerali qieset bħala ineżatta.

404

Fir-rigward tal-allegazzjoni ta’ Servier li l-ammont tal-multi kellu jitnaqqas fid-dawl tal-fatt li l-ftehimiet kontenzjużi ma kinux sigrieti u ma kinux dewmu d-dħul fis-suq tal-verżjonijiet ġeneriċi tal-perindopril, huwa biżżejjed li jiġi kkonstatat li Servier fir-realtà jitlob lill-Qorti tal-Ġustizzja twettaq evalwazzjoni ġdida tal-elementi tat-tilwima fl-ewwel istanza. Tali talba ma taqax taħt il-ġurisdizzjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kuntest tal-proċedura ta’ appell. Barra minn hekk, meta hija tagħti deċiżjoni dwar il-kwistjonijiet ta’ liġi fil-kuntest ta’ appell, il-Qorti tal-Ġustizzja ma tistax, għal raġunijiet ta’ ekwità, tissostitwixxi l-evalwazzjoni tal-Qorti Ġenerali b’tagħha, billi tiddeċiedi, fl-eżerċizzju tal-ġurisdizzjoni sħiħa tagħha, dwar l-ammont tal-multi imposti fuq impriżi minħabba l-ksur, minnhom, tad-dritt tal-Unjoni (sentenza tat‑22 ta’ Novembru 2012, E.ON Energie vs Il-Kummissjoni, C‑89/11 P, EU:C:2012:738, punt 125 u l-ġurisprudenza ċċitata).

405

Fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet, it-tieni parti tas-seba’ aggravju għandha tiġi miċħuda u, konsegwentement, is-seba’ aggravju għandu jiġi miċħud fl-intier tiegħu.

406

Peress li l-ħames aggravju ntlaqa’ fit-tielet parti tiegħu, hemm lok, konformement mat-talbiet ta’ Servier, li jiġi annullat il-punt 5 tad-dispożittiv tas-sentenza appellata, sa fejn jiċħad l-ilmenti tal-motiv tal-ewwel istanza ta’ Servier invokat sussidjarjament dwar it-tul tal-ksur allegat u l-kalkolu tal-ammont tal-multa għall-ksur relatat mal-ftehim Lupin. Il-kumplament tal-appell huwa miċħud.

407

Konformement mal-ewwel paragrafu tal-Artikolu 61 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, din tista’, fil-każ li tannulla d-deċiżjoni tal-Qorti Ġenerali, taqta’ l-kawża definittivament hija stess jekk din tkun fi stat li tiġi deċiża.

408

Kif jirriżulta mill-punt 891 tas-sentenza appellata, fil-kuntest tar-rikors tiegħu fl-ewwel istanza, Servier qajjem, fil-kuntest ta’ motiv sussidjarju, ilmenti intiżi li jikkontestaw it-tul tal-ksur relatat mal-ftehim Lupin, abbażi tal-fatt li l-Kummissjoni kellha, kif kienet għamlet għas-suq Franċiż, tikkonkludi li dan il-ksur kien intemm fil-Belġju, fir-Repubblika Ċeka, fl-Irlanda u fl-Ungerija fid-data tad-dħul ta’ Sandoz f’dawn is-swieq.

409

Dawn l-ilmenti kienu s-suġġett ta’ dibattitu kontradittorju quddiem il-Qorti Ġenerali u l-eżami tagħhom ma jeħtieġ li tiġi adottata ebda miżura addizzjonali ta’ organizzazzjoni tal-proċedura jew istruttorja. Il-Qorti tal-Ġustizzja tqis li r-rikors fil-Kawża T‑691/14 huwa fi stat li jiġi deċiż fir-rigward tal-imsemmija ilmenti u li hemm lok li tingħata deċiżjoni definittiva dwarhom.

410

Għar-raġunijiet imsemmija fil-punti 369 sa 378 ta’ din is-sentenza, għandu jiġi ddikjarat fondat l-ilment ibbażat fuq żball ta’ liġi mwettaq mill-Qorti Ġenerali, li ma kkonstatatx li l-motivazzjoni dwar it-tmiem tal-ksur li jirriżulta mill-ftehim Lupin fis-suq Franċiż, minn naħa, u fis-suq Belġjan, Ċek, Irlandiż u Ungeriż, min-naħa l-oħra, kienet kontradittorja.

411

Konsegwentement, hemm lok li jiġi annullat l-Artikolu 5 tad-deċiżjoni kontenzjuża, sa fejn dan jipprevedi li l-ksur relatat mal-ftehim Lupin intemm fis‑6 ta’ Mejju 2009, f’dak li jirrigwarda l-Belġju, ir-Repubblika Ċeka, l-Irlanda u l-Ungerija. Hemm lok ukoll li jiġi annullat l-Artikolu 7(5)(b) ta’ din id-deċiżjoni, sa fejn jiffissa l-ammont tal-multa ta’ Servier minħabba l-parteċipazzjoni tiegħu fil-ftehim Lupin għal EUR 37102100.

412

Peress li l-Qorti tal-Ġustizzja kkonstatat l-illegalità tad-deċiżjoni kontenzjuża, hija tista’, fil-kuntest tal-eżerċizzju tal-ġurisdizzjoni sħiħa tagħha, tissostitwixxi l-evalwazzjoni tagħha ma’ dik tal-Kummissjoni u, konsegwentement, tħassar, tnaqqas jew iżżid il-multa. Din il-ġurisdizzjoni hija eżerċitata b’teħid inkunsiderazzjoni taċ-ċirkustanzi fattwali kollha (sentenza tat‑12 ta’ Novembru 2014, Guardian Industries u Guardian Europe vs Il-Kummissjoni, C‑580/12 P, EU:C:2014:2363, punt 78 u l-ġurisprudenza ċċitata).

413

Fid-dawl tal-fatt li l-legalità tal-Artikolu 5 tad-deċiżjoni kontenzjuża ma ġietx ikkontestata quddiem il-qorti tal-Unjoni sa fejn hija ddeterminat li l-ksur li jirriżulta mill-ftehim Lupin kien intemm fis‑16 ta’ Settembru 2008 fi Franza, minħabba d-dħul ta’ Sandoz fis-suq ta’ dan l-Istat Membru f’din id-data, għandu jiġi kkonstatat li din l-informazzjoni fattwali saret definittiva. Minn dan isegwi li l-kontradizzjoni ta’ motivi tad-deċiżjoni kontenzjuża li wasslet lill-Qorti tal-Ġustizzja tannulla l-Artikolu 5 ta’ din id-deċiżjoni, sa fejn jipprevedi li l-ksur li huwa jikkonstata ntemm fis‑6 ta’ Mejju 2009 għal dak li jirrigwarda l-Belġju, ir-Repubblika Ċeka, l-Irlanda u l-Ungerija, tista’ tiġi korretta biss billi jiġi applikat l-istess raġunament bħal dak adottat fir-rigward ta’ Franza, għall-finijiet tal-iffissar tal-ammont tal-multa relatata mal-ksur li jirriżulta mill-ftehim Lupin.

414

Għaldaqstant, għandu jitqies, għall-finijiet tal-iffissar tal-ammont ta’ din il-multa, skont l-indikazzjonijiet li jirriżultaw mill-premessa 410 tad-deċiżjoni kontenzjuża, li l-ksur relatat mal-ftehim Lupin intemm fil-Belġju fix-xahar ta’ Lulju 2008, fir-Repubblika Ċeka fix-xahar ta’ Jannar 2009, fl-Irlanda f’Ġunju 2008 u fl-Ungerija fix-xahar ta’ Diċembru 2008.

415

Minn din il-konstatazzjoni jirriżulta li t-tul li għandu jittieħed inkunsiderazzjoni għall-finijiet tad-determinazzjoni tal-ammont tal-multa għandu jiġi ffissat għal 1.4 snin għall-Belġju, 1.9 snin għar-Repubblika Ċeka, 1.3 snin għall-Irlanda, u 1.8 snin għall-Ungerija.

416

Fil-kuntest ta’ din il-proċedura, Servier issottometta lill-Qorti tal-Ġustizzja kalkolu fil-forma ta’ tabella, li tesponi kull wieħed mill-istadji tal-metodu segwit mill-Kummissjoni sabiex tiffissa l-ammont tal-multa għall-ksur relatat mal-ftehim Lupin. Dan il-kalkolu jinkludi l-perijodi ta’ ksur reveduti msemmija fil-punt preċedenti ta’ din is-sentenza u huwa bbażat fuq l-informazzjoni pprovduta mill-Kummissjoni fil-kuntest tal-proċedura fl-ewwel istanza. L-imsemmi kalkolu jwassal sabiex l-ammont hekk ikkoreġut ta’ din il-multa jiġi ffissat għal EUR 34745100.

417

Peress li l-Kummissjoni ma kkontestatx dan l-ammont jew dan il-metodu ta’ kalkolu, li jikkorrispondi barra minn hekk għall-metodu li hija stess kienet adottat fid-deċiżjoni kontenzjuża, hemm lok, fid-dawl taċ-ċirkustanzi kollha ta’ fatt u ta’ liġi tal-każ ineżami, li l-ammont tal-multa imposta fuq Servier fl-Artikolu 7(5)(b) tad-deċiżjoni kontenzjuża jiġi ffissat għas-somma ta’ EUR 34745100.

418

Skont l-Artikolu 184(2) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja, meta l-appell ikun fondat u l-Qorti tal-Ġustizzja taqta’ l-kawża definittivament hija stess, hija għandha tiddeċiedi dwar l-ispejjeż.

419

Skont l-Artikolu 138(1) ta’ dawn ir-regoli, applikabbli għall-proċedura tal-appell bis-saħħa tal-Artikolu 184(1) tagħhom, il-parti li titlef il-kawża għandha tiġi kkundannata għall-ispejjeż, jekk dawn ikunu ntalbu.

420

Skont l-Artikolu 138(3) tal-imsemmija regoli, jekk il-partijiet jitilfu kap wieħed jew iktar rispettivament, kull parti għandha tbati l-ispejjeż rispettivi tagħha. Madankollu, jekk fid-dawl taċ-ċirkustanzi tal-kawża jkun jidher ġustifikat, il-Qorti tal-Ġustizzja tista’ tiddeċiedi li waħda mill-partijiet għandha, minbarra l-ispejjeż tagħha, tbati parti mill-ispejjeż tal-parti l-oħra.

421

F’dan il-każ, l-appellanti talbu li l-Kummissjoni tiġi kkundannata għall-ispejjeż relatati mal-proċeduri tal-ewwel istanza u tal-appell u din tilfet it-talbiet tagħha fl-istadju tal-appell kif ukoll, parzjalment, it-talbiet tagħha fl-ewwel istanza.

422

Peress li l-appell intlaqa’ parzjalment, huwa xieraq li kull parti tiġi kkundannata tbati l-ispejjeż rispettivi tagħha marbuta kemm mal-proċeduri fl-ewwel istanza kif ukoll fl-appell.

423

Skont l-Artikolu 184(4) tar-Regoli tal-Proċedura, meta ma jkunx ippreżenta l-appell huwa stess, intervenjent fl-ewwel istanza jista’ jiġi kkundannat għall-ispejjeż tal-proċedura fl-appell biss jekk ikun ipparteċipa fil-fażi bil-miktub jew orali tal-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja. Meta tali parti tipparteċipa fil-proċedura, il-Qorti tal-Ġustizzja tista’ tiddeċiedi li l-intervenjent għandu jbati l-ispejjeż tiegħu.

424

Peress li l-EUIPA pparteċipat fil-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, hemm lok li jiġi deċiż li, fiċ-ċirkustanzi ta’ dan il-każ, hija għandha tbati l-ispejjeż tagħha stess.

425

L-Artikolu 140(1) tar-Regoli tal-Proċedura, li huwa applikabbli għall-proċeduri ta’ appell bis-saħħa tal-Artikolu 184(1) tagħhom, jipprovdi li l-Istati Membri u l-istituzzjonijiet li intervjenew fil-kawża għandhom ibatu l-ispejjeż rispettivi tagħhom.

426

F’dan il-każ, ir-Renju Unit għandu jbati l-ispejjeż tiegħu.

Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (L-Ewwel Awla) taqta’ u tiddeċiedi: