1.

Dan huwa rinviju għal deċiżjoni preliminari mis-Sala de lo Social del Tribunal Superior de Justicia de Castilla y León in Valladolid (l-Awla għall-Kwistjonijiet Soċjali tal-Qorti Superjuri tal-Ġustizzja ta’ Castilla y León f’Valladolid, Spanja, iktar ’il quddiem it-“Tribunal Superior”) li jirrigwarda talba għal impjieg mill-ġdid minn għalliem tal-mużika impjegat preċedentement minn kumpannija li kienet qiegħda tmexxi skola tal-mużika muniċipali. Ftit qabel ma l-Kunsill Muniċipali għażel kumpannija oħra għat-tmexxija tal-iskola, l-appellant fil-kawża prinċipali tkeċċa.

2.

Wara sensiela twila ta’ kawżi deċiżi mill-Qorti tal-Ġustizzja, din it-talba għal darba oħra tqajjem il-kwistjoni dwar taħt liema ċirkustanzi t-telf ta’ kuntratt għal servizzi favur kompetitur għandu jitqies bħala trasferiment ta’ entità ekonomika fis-sens tad-Direttiva tal-Kunsill 2001/23/KE tat-12 ta’ Marzu 2001 dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet ta’ l-Istati Membri relatati mas-salvagwardja tad-drittijiet ta’ l-impjegati fil-każ ta’ trasferiment ta’ impriżi, negozji jew partijiet ta’ impriżi jew negozji (iktar ’il quddiem id-“Direttiva”), fejn il-kuntrattur il-ġdid ikun obbligat iżomm il-persunal tal-kuntrattur preċedenti. L-aspetti speċifiċi tal-każ inkwistjoni huma konċessjoni li skadiet qabel ma seħħet l-akkwiżizzjoni tal-attività inkwistjoni mill-kompetitur, dewmien ta’ ħames xhur qabel ma l-kompetitur kompla l-attività u l-fatt li ma nżammet l-ebda waħda mill-persuni impjegati mill-persuna li impjegat lill-appellant.

3.

Il-qorti tar-rinviju tqajjem ukoll kwistjoni proċedurali: peress li l-ewwel skola tal-mużika kienet qiegħda tkeċċi lill-persunal kollu tagħha, seħħet proċedura ta’ tkeċċija kollettiva, li matulha r-rappreżentanti legali kollettivi kkontestaw mingħajr suċċess id-deċiżjoni tal-persuna li timpjega. It-Tribunal Superior tistaqsi jekk ikunx inkiser l-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Karta”), jekk l-impjegat individwali jkun marbut minn sentenza mogħtija f’din il-proċedura kollettiva li fiha huwa ma setax ikun parti u jiddefendi d-drittijiet tiegħu skont id-Direttiva.

4.

L-ewwel u t-tieni paragrafu tal-Artikolu 47 tal-Karta jipprovdu li:

“Kull persuna li d-drittijiet u l-libertajiet tagħha garantiti mil-liġi ta’ l-Unjoni jiġu vjolati għandha d-dritt għal rimedju effettiv quddiem qorti skond il-kondizzjonijiet stabbiliti f’dan l-Artikolu.

Kull persuna għandha d-dritt għal smigħ ġust u pubbliku fi żmien raġjonevoli minn qorti indipendenti u imparzjali, stabbilita minn qabel bil-liġi. Kull persuna għandu jkollha l-possibbiltà li tieħu parir, ikollha difiża u tkun irrappreżentata.”

5.

Il-punti (a) u (b) tal-Artikolu 1 tad-Direttiva jiddikjaraw li:

6.

L-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 3(1) tad-Direttiva jaqra:

“Id-drittijiet u l-obbliġi ta’ min jagħmel it-trasferiment ikkawżati minn kuntratt ta’ mpjieg jew minn relazzjoni ta’ mpjieg eżistenti fid-data tat-trasferiment għandhom, minħabba dan it-trasferiment, jiġu trasferiti lil min lilu jsir it-trasferiment.”

7.

L-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 4(1) tad-Direttiva jipprovdi li:

“It-trasferiment ta’ l-impriża, n-negozju jew xi parti mill-impriza jew negozju m’għandux fih innifsu jikkostitwixixi bażi għal tkeċċija minn min jagħmel it-trasferiment jew minn min lilu jsir it-trasferiment. Din id-dispożizzjoni m’għandhiex tkun ta’ xkiel għal tkeċċijiet li jistgħu iseħħu għal raġunijiet ekonomiċi, tekniċi jew ta’ l-organizzazzjoni li jinvolvu bidliet fin-nies li jkunu jaħdmu.”

8.

L-Artikolu 124 tal-Ley reguladora de la Juridicción Social (il-Liġi dwar l-Organizzazzjoni tal-Qrati Soċjali u Industrijali, iktar ’il quddiem il-“LJS”) jiddikjara fil-paragrafi (1) u (13):

“1.   Id-deċiżjoni tal-persuna li timpjega tista’ tiġi kkontestata mir-rappreżentanti tal-ħaddiema permezz tal-proċedura prevista fil-paragrafi li ġejjin.

...

“13.   Meta l-proċedura jkollha bħala suġġett kontestazzjoni individwali tax-xoljiment tal-kuntratt ta’ xogħol quddiem il-Juzgado de lo Social [(il-Qorti Industrijali, Spanja)], għandhom japplikaw id-dispożizzjonijiet tal-Artikoli 120 sa 123 ta’ din il-liġi, bla ħsara għad-dispożizzjonijiet speċjali li ġejjin: […] (b) jekk, wara l-ftuħ tal-proċedura individwali, ir-rappreżentanti tal-ħaddiema jressqu azzjoni kontra d-deċiżjoni tal-persuna li timpjega skont il-paragrafi preċedenti, din il-proċedura għandha tiġi sospiża sakemm tittieħed deċiżjoni dwar l-azzjoni mressqa mir-rappreżentanti tal-ħaddiema, li, ladarba ssir definittiva, tingħata l-awtorità ta’ res judicata fir-rigward tal-proċedura individwali f’konformità mal-Artikolu 160(5) ta’ din il-liġi.”

9.

L-Artikolu 160(5) tal-LJS jiddikjara li:

“Is-sentenza definittiva għandha l-awtorità ta’ res judicata fir-rigward tal-proċeduri individwali li jkollhom suġġett identiku jew li jippreżentaw rabta ta’ konnessjoni diretta ma’ din is-sentenza, li jkunu pendenti jew li jistgħu jitressqu quddiem il-qrati soċjali kif ukoll quddiem il-qrati għall-kwistjonijiet amministrattivi, liema proċeduri għandhom għalhekk jiġu sospiżi matul it-trattament tal-azzjoni kollettiva. Is-sospensjoni għandha tiġi ordnata anki jekk tkun diġà ngħatat deċiżjoni fl-ewwel istanza u jekk ikun hemm appell pendenti. Is-sentenza definittiva mogħtija fil-kuntest tar-rikors kollettiv għandha torbot lill-qorti adita, inkluż meta s-sentenza definittiva ma tkunx ġiet invokata bħala deċiżjoni fis-sens kuntrarju fil-kuntest tal-appell ippreżentat quddiem it-Tribunal Supremo [(il-Qorti Suprema, Spanja)] għall-finijiet ta’ unifikazzjoni tal-ġurisprudenza.”

10.

Jorge Luis Colino Sigüenza (iktar ’il quddiem l-“appellant”) beda jaħdem bħala għalliem fl-Iskola tal-Mużika Muniċipali (iktar ‘il quddiem l-“Iskola”) ta’ Valladolid fil-11 ta’ Novembru 1996.

11.

Fil-bidu, l-Iskola kienet immexxija mill-Ayuntamiento de Valladolid (il-Muniċipalità ta’ Valladolid, iktar ’il quddiem l-“Ayuntamiento”).

12.

Fl-1997, l-Ayuntamiento waqfet tmexxi l-iskola direttament u ħarġet sejħa għal offerti għall-ġestjoni tagħha. Abbażi ta’ dan, il-kuntratt ingħata lil Músicos y Escuela, S.L. (iktar ’il quddiem “Músicos”), kumpannija li ġiet inkorporata fis-7 ta’ Lulju 1997 b’kapital azzjonarju ta’ ESP 500000 (madwar EUR 3000) u bl-iskop korporattiv li tgħallem il-mużika, torganizza rappreżentazzjonijiet u tbigħ strumenti mużikali; finalment, l-uniku skop tal-kumpannija kien li tieħu sehem fis-sejħa għal offerti organizzata mill-Ayuntamiento ( 2 ). Músicos akkwiżixxiet il-faċilitajiet, il-bini u r-riżorsi sabiex tipprovdi s-servizzi, irreklutat xi wħud mill-persunal tal-Ayuntamiento, inkluż l-appellant, u kompliet bl-attività tal-iskola tal-mużika bħala l-Iskola tal-Mużika Muniċipali, li baqgħet titqies bħala servizz ipprovdut mill-Ayuntamiento liċ-ċittadini lokali.

13.

Fis-snin ta’ wara, il-Kunsill Muniċipali, li kien qiegħed jaġixxi f’isem l-Ayuntamiento, ħareġ sejħiet għal offerti fuq bażi regolari, jiġifieri f’Settembru 2000, Settembru 2004, Lulju 2008 u Settembru 2012 ( 3 ). L-offerti ta’ Músicos baqgħu jintgħażlu ( 4 ). L-aħħar kuntratt tagħha kopra l-perijodu sal-31 ta’ Awwissu 2013, u pprovda l-possibbiltà espressa li dan jiġġedded għal sena akkademika waħda.

14.

Minħabba tnaqqis kbir fin-numru ta’ studenti fil-bidu tas-sena akkademika 2012/13 ( 5 ), dehret differenza bejn it-tariffi mħallsa mill-istudenti u l-prezz tas-servizz miftiehem minn l-Ayuntamiento u minn Músicos. Meta, f’Diċembru 2012, Músicos fittxet kumpens għad-differenza f’ammont ta’ iktar minn EUR 100000 ( 6 ), il-Kunsill Muniċipali rrifjuta li jħallas.

15.

F’dawn iċ-ċirkustanzi, fid-19 ta’ Frar 2013, Músicos fittxet it-terminazzjoni tal-kuntratt għal nuqqas ta’ eżekuzzjoni mill-Ayuntamiento u kumpens għad-danni. Il-Kunsill Muniċipali, min-naħa tiegħu ċaħad dawn it-talbiet, invoka n-nuqqas ta’ eżekuzzjoni tal-parti l-oħra, filwaqt li ħeġġiġha tkompli tipprovdi s-servizz miftiehem sal-aħħar tas-sena akkademika 2012/13 u rrifjuta wkoll li jħallas lura d-depożitu ta’ EUR 15000 li Músicos kienet tat għall-użu tat-tagħmir u tal-bini.

16.

B’risposta għas-sitwazzjoni ekonomika prodotta mit-tilwima mal-Kunsill Muniċipali, fl-4 ta’ Marzu 2013, Músicos bdiet proċedura ta’ tkeċċija kollettiva. Wara li l-perijodu obbligatorju ta’ negozjar u konsultazzjoni, li ma rriżultax fi ftehim mar-rappreżentanti tal-impjegati, fis-27 ta’ Marzu 2013, Músicos adottat id-deċiżjoni li tkeċċi lill-persunal kollu tagħha. Fil-31 ta’ Marzu 2013, Músicos waqqfet l-attività tagħha u, fl-1 ta’ April 2013, raddet lura l-pussess tal-bini, l-istrumenti u r-riżorsi li kienu tpoġġew għad-dispożizzjoni tal-Iskola mill-Kunsill Muniċipali. Fl-4 ta’ April 2013, il-kumpannija ħarġet avviż ta’ tkeċċija lill-persunal kollu tagħha, inkluż l-appellant, b’effett mit-8 ta’ April 2013. B’hekk, Músicos keċċiet 26 impjegat, jiġifieri 23 għalliem u tliet impjegati amministrattivi ( 7 ).

17.

Ir-rappreżentanti tal-persunal (rappreżentanti eletti tal-persunal tal-kumpannija) ikkontestaw id-deċiżjoni ta’ tkeċċija kollettiva ta’ Músico quddiem it-Tribunal Superior, fejn is-seduta orali saret fit-22 ta’ Mejju 2013. Fid-19 ta’ Ġunju 2013, it-talba ġiet miċħuda. It-Tribunal Superior iddeċidiet, inter alia, li l-Ayuntamiento ma kellu l-ebda obbligu li jżomm l-attività tal-Iskola u li Músicos, matul il-perijodu ta’ konsultazzjoni, kienet innegozjat b’bona fide u bl-għan li tilħaq ftehim fi ħdan il-limiti imposti mis-sitwazzjoni ekonomika tagħha. Is-sentenza kkonfermat ukoll ir-raġunijiet ekonomiċi għat-tkeċċijiet li invokat Músicos, billi ħadet inkunsiderazzjoni t-tnaqqis fid-dħul mir-reġistrazzjoni tal-istudenti li ma kienx ikkumpensat finanzjarjament mill-Ayuntamiento, liema fatt ħoloq għalhekk żbilanċ ekonomiku li jiġġustifika l-għeluq u l-waqfien tal-attività. Ir-rappreżentanti tal-persunal ippreżentaw appell ta’ kassazzjoni kontra dik is-sentenza quddiem it-Tribunal Supremo, li ġie miċħud fis-17 ta’ Novembru 2014.

18.

Sadanittant, fit-30 ta’ Lulju 2013, Músicos ġiet iddikjarata insolventi u wara l-proċedura ta’ stralċ, il-kumpannija ġiet xolta b’digriet tal-Juzgado de lo Mercantil (il-Qorti Kummerċjali) f’Settembru 2013.

19.

F’Awwissu 2013, il-Kunsill Muniċipali, li kien qiegħed jaġixxi f’isem l-Ayuntamiento, iddeċieda li jtemm il-kuntratt amministrattiv ma’ Músicos għar-raġuni li Músicos waqfet qabel iż-żmien fil-provvista tal-ġestjoni tal-Iskola fl-1 ta’ April 2013. Il-Kunsill Muniċipali ssekwestra d-depożitu ta’ Músicos u talab kumpens għad-danni għan-nuqqas ta’ eżekuzzjoni.

20.

Sussegwentement, il-Kunsill Muniċipali ħareġ sejħa għal offerti ġdida għall-provvista ta’ servizzi ta’ ġestjoni tal-Iskola. Huwa evalwa seba’ applikanti, li fosthom erbgħa minnhom ġew mistiedna jippreżentaw informazzjoni dwarhom innifishom u dwar is-servizzi li setgħu joffru, b’riferiment għal sensiela ta’ kriterji. Fl-aħħar, il-kuntratt għall-ġestjoni tal-Iskola għas-sena akkademika 2013/14 ingħata lill-kumpannija In-pulso Musical Sociedad Cooperativa (iktar ’il quddiem “In-pulso”), li kienet ġiet inkorporata fid-19 ta’ Lulju 2013, fejn l-iskop uniku tal-kumpannija kien il-provvista tas-servizz imsemmi fis-sejħa għal offerti ( 8 ). Il-Kunsill Muniċipali ta lil In-pulso l-użu tal-bini, l-istrumenti u r-riżorsi għall-ġestjoni tal-Iskola, li reġgħet bdiet l-attivitajiet tagħha f’Settembru 2013, b’persunal kompletament differenti ( 9 ). F’Ġunju 2014, In-pulso rebħet ukoll is-sejħa għal offerti sussegwenti u ngħatat kuntratt sabiex tkompli tiġġestixxi l-Iskola għas-snin akkademiċi 2014/15 u 2015/16.

21.

Fir-rigward tat-tilwima bejn il-Kunsill Muniċipali u Músicos fir-rigward tat-terminazzjoni tal-kuntratt, is-Sala de lo Contencioso-Administrativo de Valladolid del Tribunal Superior de Justicia de Castilla y León (l-Awla għall-Kwistjonijiet Amministrattivi ta’ Valladolid tal-Qorti Superjuri tal-Ġustizzja ta’ Castilla y León, Spanja) tat sentenzi f’Ottubru 2014 u April 2015, li saru finali. Hija ddeċidiet li l-Kunsill Muniċipali kien interpreta ħażin il-kuntratt għal servizz u kien naqas milli jikkonforma mat-termini maqbula fih sa fejn dawn stabbilixxew dħul iggarantit irrispettivament min-numru ta’ studenti rreġistrati. Konsegwentement, it-Tribunal Superior iddeċidiet favur Músicos, billi tterminat il-kuntratt, ċaħdet it-talbiet finanzjarji tal-Ayuntamiento u rrikonoxxiet ukoll li Músicos kienet intitolata li tirkupra d-depożitu tagħha. It-talba ta’ kumpens għad-danni ta’ Músicos, madankollu, ġiet miċħuda għar-raġuni li Músicos kienet naqqset milli tissodisfa l-obbligi tagħha, meta waqfet b’mod unilaterali milli tipprovdi s-servizz mingħajr ma stenniet għall-proċeduri legali.

22.

Wara li tkompliet l-attività tal-Iskola minn In-pulso, l-appellant kif ukoll xi wħud mill-kollegi preċedenti tiegħu fetħu kawżi individwali kontra Músicos, l-Ayuntamiento u In-pulso, fejn ikkontestaw it-tkeċċijiet rispettivi tagħhom. Meta s-sentenza dwar it-tkeċċija kollettiva msemmija iktar ’il fuq saret finali, l-azzjonijiet individwali quddiem il-Juzgados de lo Social (il-Qrati Industrijali) tkomplew. Dawn, madankollu, ġew miċħuda.

23.

Fiċ-ċaħda tagħha tat-30 ta’ Settembru 2015 tat-talba tal-appellant, il-Juzgado de lo Social No 4 de Valladolid (il-Qorti Industrijali Nru 4 ta’ Valladolid) qieset lilha nnifisha marbuta mis-sentenza tat-Tribunal Superior tad-19 ta’ Ġunju 2013, li kienet ċaħdet l-azzjoni kollettiva ppreżentata mir-rappreżentanti tal-persunal u li kienet ġiet ikkonfermata mit-Tribunal Supremo. Is-sentenza tal-Juzgado de lo Social (il-Qorti Industrijali), billi rreferiet għall-Artikolu 124(13)(b) tal-LJS, qieset li, minħabba l-effett ta’ res judicata, it-tkeċċija kollettiva kienet ibbażata fuq raġunijiet suffiċjenti u kienet seħħet ukoll b’mod korrett, u li din ippermettiet lil Músicos twettaq it-tkeċċija individwali sussegwenti tal-appellant. Il-Juzgado de lo Social (il-Qorti Industrijali) qieset ukoll li ma kienx hemm trasferiment ta’ impriża għaliex l-attivitajiet tkomplew 5 xhur wara t-tkeċċija.

24.

L-appellant appella minn din is-sentenza quddiem il-qorti tar-rinviju.

25.

L-appellant jikkontesta l-effett ta’ res judicata fir-rigward ta’ dawn l-aħħar avvenimenti, billi jargumenta li dawn ma setgħux ittieħdu inkunsiderazzjoni mill-qorti li ddeċidiet fuq l-azzjoni kollettiva peress li dawn seħħew iktar tard, jiġifieri meta tkomplew l-attivitajiet tal-Iskola minn In-pulso f’Settembru 2013 u meta ngħataw is-sentenzi deċiżi favur Músicos f’Ottubru 2014 u April 2015, li ordnaw lill-Ayuntamiento tħallas id-differenza bejn it-tariffi u s-somma miftiehma fil-kuntratt għal servizz. L-appellant jargumenta wkoll li l-effett ta’ res judicata ma jistax jaffettwah, minħabba li huwa ma kienx parti għall-proċedura kollettiva li fiha l-imsemmija sentenza ngħatat.

26.

Huwa f’dan il-kuntest li l-qorti tar-rinviju għamlet id-domandi preliminari li ġejjin lill-Qorti tal-Ġustizzja:

27.

Ġew ippreżentati osservazzjonijiet bil-miktub lill-Qorti tal-Ġustizzja minn In-pulso, ir-Renju ta’ Spanja u l-Kummissjoni Ewropea. Il-Qorti tal-Ġustizzja għamlet mistoqsijiet bil-miktub li għalihom wieġbu l-appellant, In-pulso, il-Gvern Spanjol u l-Kummissjoni. Matul is-seduta tas-27 ta’ Settembru 2017, ġew ippreżentati osservazzjonijiet orali mir-rappreżentanti tar-Renju ta’ Spanja u tal-Kummissjoni.

28.

Jidher li fil-mument tat-tkomplija tal-attivitajiet tal-Iskola, Músicos bħala entità kienet diġà waqfet milli teżisti, b’tali mod li ma kienx hemm entità li setgħet tiġi ttrasferita lil In-pulso fil-mument rilevanti. Anki jekk jiġi preżunt li l-entità preċedenti xorta waħda setgħet titqies bħala entità eżistenti, jidher, fi kwalunkwe każ, li ħafna mill-fatturi li jindikaw jekk l-entità l-antika u dik ġdida humiex identiċi jopponu, f’dan il-każ, “trasferiment” fis-sens tad-Direttiva. Għalkemm ser nagħti l-interpretazzjoni tiegħi tal-indikaturi li huma rilevanti f’dan il-każ, l-evalwazzjoni finali tal-fatturi rilevanti għandha titħalla f’idejn il-qorti tar-rinviju.

29.

It-tieni domanda, dwar jekk it-tkeċċija tal-appellant kinitx ikkawżata minn trasferiment, għandha tingħata risposta biss jekk il-Qorti tal-Ġustizzja tagħti risposta affermattiva għall-ewwel domanda jew tqis possibbli risposta affermattiva mill-qorti nazzjonali. Fil-fehma tiegħi, anki f’dak il-każ, it-tieni domanda trid tingħata risposta fin-negattiv.

30.

Risposta għat-tielet domanda hija mitluba biss fil-każ li ż-żewġ domandi preċedenti jingħataw risposta fl-affermattiv. Jien madankollu ser nittratta t-tielet domanda, fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja ma taqbilx mal-opinjoni tiegħi fir-rigward tal-ewwel żewġ domandi. B’ħarsa iktar mill-qrib lejn id-dettalji tar-regoli nazzjonali Spanjoli dwar res judicata f’dan il-kuntest ta’ tkeċċijiet kollettivi, kif ippreżentati mill-partijiet, jidher li l-possibbiltà tal-appellant li jiddefendi d-drittijiet tiegħu li jirriżultaw mid-Direttiva ma hijiex fil-fatt limitata u d-dritt tiegħu għal rimedju effettiv skont l-Artikolu 47 tal-Karta fil-fehma tiegħi ma jidhirx imxekkel.

31.

Permezz tal-ewwel domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk din is-sitwazzjoni taqax fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva. Il-Gvern Spanjol flimkien ma’ In-pulso jipproponu li l-ewwel domanda tingħata risposta fin-negattiv u jargumentaw li f’dan il-każ ma seħħ l-ebda trasferiment, filwaqt li l-Kummissjoni hija ta’ fehma opposta.

32.

Għall-analiżi tiegħi tal-kunċett ta’ “trasferiment” fis-sens tad-Direttiva, l-ewwel ser ikolli niddetermina xi jfisser il-kunċett ta’ “entità ekonomika” u mbagħad nevalwa l-fatturi partikolari li jikkaratterizzaw tali entità, kif stabbilit fil-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, sabiex fl-aħħar inkun nista’ niddetermina jekk l-entità “żammitx l-identità tagħha” wara li l-attività tkompliet minn In-pulso.

33.

Kif stabbilit fl-Artikolu 1(1)(a) tagħha, id-Direttiva “għandha tapplika għal kull trasferiment ta’ impriża, negozju jew parti minn impriża jew negozju lil persuna oħra li timpjega bħala riżultat ta’ trasferiment jew inkorporazzjoni legali”.

34.

Sabiex trasferiment jaqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva, iridu jiġu ssodisfatti tliet kundizzjonijiet: (1) it-trasferiment irid jirriżulta f’bidla fil-persuna li timpjega; (2) irid jikkonċerna impriża, negozju jew parti minn negozju; u (3) irid ikun ir-riżultat ta’ kuntratt ( 10 ).

35.

F’dan il-każ l-ewwel kundizzjoni hija ssodisfatta b’mod ċar: hemm żewġ persuni li jimpjegaw, jiġifieri Músicos u In-pulso.

36.

It-tielet kundizzjoni lanqas ma toħloq problema: il-bidla possibbli ta’ persuna li timpjega hija minħabba sitwazzjoni kuntrattwali, jiġifieri l-fatt li l-Ayuntamiento, wara proċedura ta’ sejħa għal offerti, daħlet f’kuntratt għal servizz ġdid ma’ fornitur ieħor tas-servizz, meta l-kuntratt mal-fornitur preċedent intemm. Skont ġurisprudenza stabbilita sew, il-kuntratt sottostanti ma jeħtieġx li jiġi konkluż direttament bejn iż-żewġ persuni li jimpjegaw. Din is-sitwazzjoni fejn il-Kunsill Muniċipali kien ta l-kuntratt tal-fornitur tas-servizz preċedenti tiegħu lil kompetitur huwa għalhekk kopert mid-Direttiva ( 11 ).

37.

Barra minn hekk, l-elementi tad-dritt pubbliku preżenti f’dan il-każ ma jipprekludux l-applikazzjoni tad-Direttiva ( 12 ). L-involviment tal-Ayuntamiento u tal-Kunsill Muniċipali bħala organu pubbliku u awtorità pubblika fit-trasferiment u anki n-natura ta’ dritt pubbliku tal-kuntratti amministrattivi li fuq il-bażi tagħha s-servizz ġie pprovdut ma humiex għalhekk ta’ ostakolu għas-sejba ta’ trasferiment.

38.

L-unika kundizzjoni li dwarha jista’ jkun hemm xi dubju f’din il-kawża hija t-tieni waħda, jiġifieri r-rekwiżit li jkun hemm trasferiment ta’ “impriża, negozju jew parti [minnhom]”.

39.

Il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet diversi drabi li s-sempliċi trasferiment ta’ attività ma jikkostitwixxix trasferiment skont id-Direttiva: it-telf ta’ kuntratt għal servizz favur kompetitur ma jistax jindika fih innifsu l-eżistenza ta’ trasferiment fis-sens tad-Direttiva ( 13 ).

40.

Minflok, jeħtieġ li jiġi ttrasferit in-negozju fil-forma u fis-sustanza konkreti tiegħu.

41.

Fl-Artikolu 1(1)(b), id-Direttiva tispeċifika li huwa meħtieġ it-“trasferiment ta’ xi entità ekonomika li żżomm l-identità tagħha, jiġifieri għaqda organizzata ta’ riżorsi bl-objettiv li twettaq attività ekonomika”.

42.

It-test tal-Artikolu 1(1)(b) tad-Direttiva jirrappreżenta kodifikazzjoni ta’ ġurisprudenza preċedenti li pprovdiet deskrizzjoni iktar espliċita u li skontha “t-terminu ‘entità’ jirreferi għal grupp organizzat ta’ persuni u ta’ assi li jiffaċilitaw l-eżerċizzju ta’ attività ekonomika li tipprova tilħaq għan speċifiku” ( 14 ).

43.

Il-kunċett li fuqu hija bbażata d-definizzjoni juża b’mod ċar bħala l-punt ta’ riferiment tiegħu l-attività partikolari li l-entità twettaq ( 15 ). L-entità tikkonsisti minn ċerti persuni u assi, li huma miġbura flimkien fid-dawl tal-implementazzjoni tal-attività ekonomika rilevanti.

44.

Sabiex jiġi ddeterminat jekk il-persuni u l-assi miġbura f’Músicos ifformawx jew le entità skont id-Direttiva li setgħet tiġi ttrasferita, huwa għalhekk neċessarju li tiġi identifikata l-attività partikolari.

45.

Kif deskritt fl-att ta’ inkorporazzjoni tagħha, l-attività ta’ Músicos kienet tikkonsisti fit-tmexxija tal-Iskola billi tiġi mgħallma l-mużika, jiġu organizzati rappreżentazzjonijiet u jinbigħu strumenti mużikali; finalment, l-uniku skop tal-kumpannija kien li tieħu sehem f’sejħiet għal offerti pubbliċi mill-Ayuntamiento de Valladolid ( 16 ).

46.

Din l-attività kienet organizzata bl-istabbiliment ta’ kumpannija b’kapital azzjonarju partikolarment baxx ta’ madwar EUR 3000, jiġifieri kumpannija li setgħet topera b’26 impjegat biss peress li, skont il-kuntratt mal-Ayuntamient, din tal-aħħar ġarrbet għalkollox ir-riskju ekonomiku ( 17 ). B’hekk, peress li l-eżistenza tagħha kienet tiddependi kompletament mis-sejħiet għal offerti li l-Kunsill Muniċipali għamel fuq bażi regolari għal perijodi stabbiliti ta’ żmien, Músicos kellha torganizza l-attivitajiet tagħha skont dan.

47.

Kull darba li kien jintemm il-kuntratt mal-Ayuntamiento, neċessarjament kienet tintemm ukoll l-attività ta’ Músicos. Dan minħabba l-fatt li l-proċeduri ta’ sejħiet għal offerti kienu effettivament jiġu organizzati f’intervalli regolari (1997, 2000, 2004, 2008, 2012, 2013), liema fatt jimplika l-possibbiltà li l-kuntratt jintilef favur kompetitur. Stabbilita fl-att ta’ inkorporazzjoni tagħha, in-neċessità li tirbaħ is-sejħa għal offerti kienet karatteristika organizzazzjonali u kważi ġenetika ta’ Músicos, li, għall-kuntrarju ta’ impriżi iktar stabbli, ma kinitx tfittex klijenti oħra ( 18 ).

48.

Meta l-organizzazzjoni ta’ attività tkun dik li tgħaqqad l-elementi materjali, immaterjali u personali flimkien sabiex tiġi fformata entità minnhom, din l-entità tisfaxxa meta jimmaterjalizza r-riskju prevedibbli u inerenti li ma tirbaħx is-sejħa għal offerti. L-istruttura sħiħa tal-impriża kienet dipendenti fuq il-kooperazzjoni mal-Kunsill Muniċipali li pprovda l-assi materjali kollha u anki l-mezzi finanzjarji fil-każ li n-numru ta’ studenti kien iktar baxx minn dak mistenni, u din il-kooperazzjoni damet biss għaż-żmien tal-aħħar offerta, li ħafna drabi kien ta’ erba’ snin iżda fil-perijodu rilevanti kien biss ta’ sena.

49.

Peress li l-aħħar kuntratt amministrattiv ta’ Músicos skada fil-31 ta’ Awwissu 2013, din kienet id-data meta, irrispettivament mid-diffikultajiet ekonomiċi, l-insolvenza u x-xoljiment li segwa jew ir-radd lura fiżiku tal-bini u l-istrumenti mużikali li kien diġà seħħ fil-31 ta’ Marzu 2013, fi kwalunkwe każ entità fis-sens tad-Direttiva ma baqgħetx teżisti.

50.

Il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ħadet konjizzjoni ta’ kawżi li jinvolvu partikolaritajiet organizzazzjonali simili.

51.

Il-kawża ewlenija li fiha l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li impriża li l-attività tagħha hija limitata għal proġett partikolari ma hijiex biżżejjed sabiex tipproduċi l-effetti ta’ trasferiment ladarba dak il-proġett ikun spiċċa, iżda li l-entità teħtieġ li tiġi ddisinjata għal perijodu iktar permanenti, hija Rygaard ( 19 ). F’dik il-kawża, l-entità kkonsistiet f’żewġ apprendisti u impjegat kif ukoll il-materjali assenjati sabiex jitwettqu x-xogħlijiet, b’mod partikolari l-implementazzjoni ta’ proġett tal-bini ta’ kantin ( 20 ). L-entità nħolqot sabiex tlesti x-xogħol ta’ bini skont il-kuntratt mibdi minn kuntrattur ieħor, li ħalla l-materjal fis-sit tal-bini ( 21 ). L-elementi kollha tal-entità kienu jappartjenu lill-kuntrattur l-ieħor u ġew ittrasferiti għat-tlestija tax-xogħol.

52.

Billi ċċitat ġurisprudenza preċedenti, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li sabiex jaqa’ taħt id-Direttiva, it-trasferiment kellu jirrigwarda entità ekonomika stabbli li l-attività tagħha ma kinitx limitata sabiex twettaq kuntratt għal xogħlijiet speċifiku ( 22 ).

53.

Madankollu, dan kien eżattament il-każ b’Músicos u In-pulso, fejn l-entità fformata mill-użu temporanju tal-bini u t-tagħmir tal-Iskola, minn naħa, u mis-servizzi tal-varji għalliema, min-naħa l-oħra, kienet limitata sabiex twettaq biss il-kuntratt fis-seħħ f’mument partikolari. Qabel ma seħħ it-trasferiment, Músicos ingħatat kuntratt ta’ sena (Settembru 2012 sa Awwissu 2013) u wara t-trasferiment In-pulso ngħatat kuntratt għal perijodu saħansitra iqsar (Settembru 2013 sa Ġunju 2014). L-ebda waħda miż-żewġ impriżi, skont l-istatut ta’ assoċjazzjoni tagħhom, ma użaw l-assi tagħhom sabiex iwettqu xogħlijiet oħra.

54.

Fil-fehma tiegħi, il-fatt li l-kuntratti individwali mogħtija mill-muniċipalità jistgħu jitqiesu fil-kuntest ta’ sensiela sħiħa ta’ kuntratti suċċessivi ma jiġġustifikax riżultat differenti.

55.

Il-persuna li timpjega u l-persunal tagħha ma setgħux jinvokaw il-kontinwità tal-kuntratti. Kull meta skada kuntratt, l-assi materjali u immaterjali rilevanti, fosthom il-konċessjoni sabiex titmexxa l-Iskola, ma baqgħux iktar għad-dispożizzjoni tal-impriża. L-entità għalhekk uriet il-permanenza u l-istabbiltà meħtieġa biss għall-perijodu li kien kopert mill-kuntratt amministrattiv fis-seħħ f’mument partikolari. Id-dipendenza kompleta fuq l-għoti mill-Kunsill Muniċipali ta’ kuntratt ġdid ipprekludiet kunċett globali li jkopri iktar minn kompitu wieħed biss. Minkejja l-fatt li, fl-2012, jidher li ma kien hemm l-ebda kompetitur sabiex jieħu sehem fil-proċedura ta’ sejħa għal offerti, Músicos ma setgħetx tqis bħala fatt stabbilit li hija kienet ser tirbaħ is-sejħa għal offerti. Dan huwa muri mis-sejħa għal offerti li saret fl-2013 li għaliha kien hemm seba’ offerenti, li juri li l-proċeduri ta’ sejħa għal offerti ttieħdu bis-serjetà u ma tqisux bħala sempliċi formalità.

56.

B’hekk, kull meta ntemm kuntratt, ir-rabta bejn l-elementi tal-entità saret wisq dgħajfa sabiex tibqa’ titqies bħala entità. Meta ngħata kuntratt ġdid, kellha tiġi fformata entità ġdida, minkejja li l-komponenti tagħha setgħu jkunu dawk antiki, bħall-użu (imbagħad mogħti mill-ġdid) tal-bini tal-iskola u tal-istrumenti mużikali kif ukoll il-persunal stess tal-impriża.

57.

Finalment, jeħtieġ li jiġi nnotat li, fil-ġurisprudenza li tiddiskuti l-elementi individwali li jifformaw entità, il-Qorti tal-Ġustizzja ssemmi li r-raggruppament tagħhom irid ikun permanenti ( 23 ).

58.

Il-fehim tiegħi ta’ entità li tista’ tkun limitata ratione temporis, huwa wkoll konformi mal-istruttura, mal-kuntest u mal-iskop tad-Direttiva.

59.

Argument ibbażat fuq l-istruttura tad-Direttiva huwa li d-Direttiva ssegwi l-idea li l-iżviluppi li seħħew qabel it-trasferiment għandhom jiġu osservati u li d-destin ta’ entità li għandha tiġi ttrasferita jew ta’ impjegat partikolari f’dik l-entità ma għandux jitreġġa’ lura: l-Artikolu 3(1) tad-Direttiva ma jħalli l-ebda dubju li r-relazzjonijiet ta’ impjieg “eżistenti fid-data tat-trasferiment” biss għandhom jiġu ttrasferiti ( 24 ). Għalhekk, jekk dawk li jkunu telqu mill-entità qabel ma seħħ it-trasferiment ma humiex protetti, lanqas entità jew attività li fil-fatt ikunu mfassla sabiex jintemmu qabel ma jseħħ it-trasferiment ma jistgħu jkunu s-suġġett ta’ trasferiment.

60.

Din l-idea li l-punt ta’ riferiment huwa s-sitwazzjoni tal-entità, inkluż l-impjieg, qabel it-trasferiment hija kkonfermata mill-Artikolu 4(1) tad-Direttiva, li jiddikjara li t-tkeċċijiet li jseħħu għal raġunijiet ekonomiċi, tekniċi jew organizzazzjonali li jinvolvu bidliet fil-persunal għandhom jiġu osservati taħt id-Direttiva u ma jwasslux għal evalwazzjoni differenti sempliċement għaliex iseħħ trasferiment ( 25 ).

61.

Sa fejn huwa kkonċernat r-ratio legis tad-Direttiva, wieħed għandu jżomm f’moħħu li minkejja l-enfasi ċara tagħha fuq l-impjegati u l-protezzjoni tagħhom ( 26 ), din il-protezzjoni ma hijiex mingħajr limiti; għall-kuntrarju, id-Direttiva għandha għan iddefinit b’mod ċar. Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-iskop tal-imsemmija direttiva kien li tiġi ggarantita, sa fejn huwa possibbli, il-kontinwazzjoni tal-kuntratti ta’ xogħol, mingħajr bidla, maċ-ċessjonarju, sabiex ma tħallix li l-impjegati kkonċernati jitqiegħdu f’pożizzjoni inqas favorevoli minħabba s-sempliċi fatt tat-trasferiment ( 27 ). In casu, madankollu, l-affermazzjoni li hemm trasferiment fis-sens tad-Direttiva tqiegħed l-impjegati f’pożizzjoni iktar favorevoli minn dik li kienu fiha mal-persuna li impjegathom, li l-attività tagħha, skont il-kunċett ta’ negozju tagħha stess, intemmet fil-31 ta’ Awwissu 2013.

62.

Barra minn hekk, id-Direttiva ma tinjorax it-tħassib ekonomiku Bħalma huwa indikat mill-premessa 5, din titqiegħed fil-kuntest tal-ikkompletar tas-suq intern, li jimplika li l-interessi ekonomiċi ma jistgħux jiġi injorati għalkollox. Finalment, huwa fl-interess proprju tal-impjegati li jinżamm negozju vijabbli peress li ma jkun hemm l-ebda impjieg mingħajr persuna li jkollha l-mezzi sabiex timpjega ( 28 ). Id-dritt taċ-ċedent, taħt l-Artikolu 4(1) tad-Direttiva, li jkeċċi impjegati għal raġunijiet ekonomiċi, tekniċi u organizzazzjonali, huwa eżempju ta’ kunsiderazzjonijiet ta’ dan it-tip fid-Direttiva. Bħalma rrimarka l-Avukat Ġenerali Lenz fil-konklużjonijiet tiegħu ppreżentati fil-kawża f’Dethier Équipement, l-għoti lill-persuna li timpjega ta’ din il-possibbiltà għandu effett benefiċjarju indirett li jtejjeb il-protezzjoni tal-ħaddiema, sa fejn l-impjiegi li jkun fadal ikunu b’hekk issalvagwardjati ( 29 ).

63.

Kull meta l-bidla ta’ fornitur ta’ servizz titqies bħala trasferiment fis-sens tad-Direttiva, dan jirrestrinġi b’mod kunsiderevoli l-libertà tan-negozji involuti li jidħlu f’kuntratt. Il-fornitur il-ġdid tas-servizz ikollu jżomm il-persunal ta’ dak preċedenti u, barra minn hekk, peress li mhux kull impriża tista’ ġġorr dak il-piż, il-persuni li jkunu qegħdin ifittxu sabiex jidħlu f’kuntratti għal servizzi jkollhom inqas kompetituri minn fejn jagħżlu ( 30 ).

64.

Fejn, f’każ bħal dak inkwistjoni, awtorità pubblika, bħall-Ayuntamiento, tkun ipproteġiet lilha nnifisha minn din ir-restrizzjoni billi tat kuntratti għal perijodi limitati ta’ sena, ta’ tliet snin jew ta’ erba’ snin u sabet ukoll kuntratturi li huma lesti li jikkostitwixxu l-impriżi tagħhom skont din il-bażi, fejn kumpannija tiġi inkorporata biss fil-mument tal-ewwel offerta, u fejn jiġi ddikjarat fl-att ta’ inkorporazzjoni li l-kumpannija hija totalment dipendenti l-għoti ta’ kuntratt, ma jidhirx iġġustifikat, fid-dawl tal-ibbilanċjar tal-interessi inkwistjoni mid-Direttiva, li tiġi imposta restrizzjoni tat-tip imsemmi iktar ’il fuq. F’tali każijiet, l-impjegati tal-ewwel fornitur tas-servizz ma jistgħux ikollhom aspettattiva raġonevoli li l-impjieg tagħhom ser ikompli, peress li l-persuna li impjegathom għażlet, sa mill-bidu nett, il-kunċett ta’ kumpannija b’kapital azzjonarju żgħir li huwa dipendenti fuq id-diskrezzjoni ta’ kontroparti uniku li jagħti kuntratti biss għal perijodi limitati ta’ żmien u jorganizza sejħiet għal offerti fuq bażi regolari ( 31 ). F’tali każ jidher eċċessiv li tiġi limitata l-libertà ta’ dik il-kontroparti li tidħol f’kuntratt meta hija teżerċita, kif għamlet l-Ayuntamiento, id-dritt tagħha li tibdel għal fornitur tas-servizz ieħor, fejn l-ewwel fornitur tas-servizz ikun aċċetta din is-sitwazzjoni fl-att ta’ inkorporazzjoni tiegħu.

65.

Wara kollox, id-Direttiva tqis l-impriża jew l-entità fl-istat attwali tagħha; is-sitwazzjoni tal-impjegati mal-persuna preċedenti li kienet timpjegahom trid tinżamm iżda mhux titjieb. Id-Direttiva tikkonċerna trasferimenti iżda ma tipprevedix ‘ħolqien mill-ġdid’ ( 32 ).

66.

Ħarsa iktar mill-qrib lejn il-każ inkwistjoni turi li (indipendentement minn ċirkustanzi oħra bħall-insolvenza ta’ Músicos), f’kull każ, mal-iskadenza tal-kuntratt għat-tmexxija tal-Iskola fil-31 ta’ Awwissu 2013, l-entità ntemmet u li dan it-tmiem kien wieħed strutturali, li jikkorrispondi għall-iskop korporattiv ta’ Músicos u għall-organizzazzjoni tagħha, li rabtu l-operazzjoni tal-attività mar-rebħa ta’ kuntratt li kien validu għal ċertu perijodu biss u b’hekk inkluda limitu ta’ żmien. Għalhekk, fl-1 ta’ Settembru 2013, meta seta’ seħħ trasferiment, ma kinitx għadha teżisti entità fis-sens tad-Direttiva.

67.

Din il-kawża, fejn ab initio l-attività kienet imfassla biss għal perijodi ddeterminati, jeħtieġ li tiġi distinta minn kawżi fejn l-assenjazzjoni mill-ġdid ta’ kuntratt għal servizz jikkonċerna fornitur ta’ servizz li jfittex għadd kbir ta’ kuntratti u proġetti, fejn il-fornitur tas-servizz, bħala parti mir-rutina tan-negozju tiegħu, jirċievi kuntratti ġodda fuq bażi regolari u jfittex klijenti ġodda ( 33 ).

68.

Fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja jkollha fehma differenti dwar in-nuqqas ta’ eżistenza ta’ entità fiż-żmien rilevanti, nixtieq nindirizza l-aspetti li ddiskutew il-partijiet. Dawn jikkonċernaw il-kwistjoni dwar jekk, fuq is-suppożizzjoni li entità eżistiet fiż-żmien tat-trasferiment, l-identità ta’ dik l-entità nżammitx lil hinn mit-trasferiment. Huwa għalhekk li f’dan il-punt ser inkompli l-analiżi tiegħi.

69.

F’każijiet fejn tkun teżisti entità fil-mument tat-trasferiment, iżda din l-entità ma tkunx ġiet ittrasferita fl-intier tagħha, jiġifieri, ma ġewx akkwiżiti kompletament il-komponenti kollha tal-ewwel entità, jew fejn fil-kuntest tat-trasferiment seħħet xi bidla, bħal interruzzjoni tal-attività, tqum il-kwistjoni dwar jekk it-trasferiment tal-entità bil-komponenti li jifdal huwiex biżżejjed sabiex it-trasferiment ikun jaqa’ taħt id-Direttiva.

70.

Bħalma ddikjarat il-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenzi tagħha Spijkers u Redmond Stichting, il-kriterju deċiżiv huwa jekk l-entità inkwistjoni żżommx l-identità tagħha, bħalma huwa indikat, inter alia, mill-fatt li l-operat tagħha effettivament jitkompla jew jinbeda mill-ġdid ( 34 ).

71.

It-test għaż-żamma tal-identità tal-entità huwa paragun bejn l-entità qabel it-trasferiment u l-entità wara t-trasferiment ( 35 ). L-identità hija ddeterminata minn għadd kbir ta’ fatturi, li l-piż tagħhom għall-evalwazzjoni jiddependi mir-rilevanza tagħhom għall-attività partikolari u l-għan tan-negozju.

72.

Sabiex jiġi ddeterminat jekk dan it-test huwiex issodisfatt, għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni ċ-ċirkustanzi fattwali kollha li jikkaratterizzaw it-tranżazzjoni inkwistjoni, fosthom (1) it-tip ta’ impriża jew negozju, (2) it-trasferiment jew nuqqas ta’ trasferiment ta’ elementi materjali tan-negozju, bħal bini jew beni mobbli, (3) il-valur tal-elementi immaterjali meta seħħ it-trasferiment, (4) l-impjieg jew in-nuqqas ta’ impjieg tal-maġġoranza tal-persunal mill-proprjetarju l-ġdid, (5) it-trasferiment jew in-nuqqas ta’ trasferiment tal-klijentela, (6) il-grad ta’ xebh bejn l-attivitajiet imwettqa qabel u dawk imwettqa wara t-trasferiment u (7) it-tul ta’ sospensjoni eventwali ta’ dawn l-attivitajiet ( 36 ). Għandu jiġi nnotat, madankollu, li dawn iċ-ċirkustanzi kollha huma sempliċement aspetti singoli tal-evalwazzjoni globali li trid issir u għalhekk ma jistgħux jiġu kkunsidrati b’mod iżolat ( 37 ). Finalment dan jeħtieġ evalwazzjoni fattwali li għalhekk trid issir mill-qorti nazzjonali ( 38 ).

73.

Madankollu, hija l-Qorti tal-Ġustizzja li għandha tispeċifika l-kriterji li fid-dawl tagħhom għandha ssir din l-evalwazzjoni ( 39 ).

74.

Hawnhekk, jidher li mill-fatturi li ġew stabbiliti mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, xi wħud minnhom inżammu b’mod ċar meta In-pulso kompliet tmexxi l-iskola, jiġifieri t-tip ta’ impriża, l-assi materjali kif ukoll il-klijenti u l-attivitajiet imwettqa. Madankollu, l-elementi l-oħra, fil-fehma tiegħi, huma neqsin.

75.

Fir-rigward tal-assi materjali, għandu jiġi nnotat li Músicos ma kienet il-proprjetarja tal-ebda assi materjali rilevanti, iżda użat il-bini u t-tagħmir tal-Ayuntamiento. Il-firxa tal-assi li jridu jitqiesu għall-finijiet tad-Direttiva ma hijiex, madankollu, limitata għall-proprjetà tal-persuna li timpjega. Ma huwiex meħtieġ titolu legali fuq l-assi min-naħa tal-impriża ( 40 ).

76.

Skont ġurisprudenza stabbilita, meta tiddefinixxi l-entità ekonomika, il-Qorti tal-Ġustizzja tista’ tħares lil hinn mill-personalità ġuridika u mill-proprjetà tal-impriża jew tan-negozju. Minflok approċċ formali, li jħares lejn il-persuna ġuridika u l-assi li huma l-proprjetà ta’ din il-persuna, il-Qorti tal-Ġustizzja pjuttost ħadet approċċ ekonomiku. Fl-evalwazzjoni tagħha hija inkludiet l-assi kollha li l-persuna li timpjega tuża sabiex l-impjegati jwettqu l-attività, mingħajr ma tiddiskuti jekk dawn l-assi humiex il-proprjetà tal-persuna li timpjega jew mikrija minnha jew inkella jekk il-parti kontraenti kkonċernata sempliċement tippermetti lill-persuna li timpjega tużahom ( 41 ). Hija lanqas ma tagħmel distinzjoni jekk il-persuna li timpjega tistax tagħmel użu ekonomiku indipendenti mill-assi mħollija għad-dispożizzjoni tagħha jew jekk hija tistax tużahom biss fil-konfront tal-parti kontraenti li hija l-proprjetarja tagħhom ( 42 ).

77.

Għalhekk, f’din il-kawża, il-bini, l-istrumenti mużikali, il-klassijiet u l-għamara tal-Iskola, minkejja li la kienu l-proprjetà ta’ Músicos u lanqas għaddew direttament minn Músicos għal In-pulso, xorta waħda għandhom jitqiesu bħala assi materjali taċ-ċedent li ġew ittrasferiti liċ-ċessjonarju.

78.

L-assi immaterjali deċiżiv f’din it-tranżazzjoni huwa l-kuntratt mal-Ayuntamiento, li ssejjaħ ukoll bħala “konċessjoni” mill-qorti tar-rinviju fl-ewwel domanda tagħha. Fil-fatt, dan jista’ jitqies bħala konċessjoni sabiex titmexxa l-Iskola. Dan il-kuntratt, madankollu, ma ġiex akkwiżit minn In-pulso, iżda In-pulso ħadet sehem fil-proċedura ta’ sejħa għal offerti li kien imiss u rebħet il-kuntratt tagħha stess. Músicos ma għaddietx il-konċessjoni tagħha u ma setgħetx tagħmel dan peress li l-konċessjoni proprja tagħha skadiet fil-31 ta’ Awwissu 2013, qabel ma In-pulso, fl-1 ta’ Settembru 2013, reġgħet bdiet l-attività. Barra minn hekk, il-Kunsill Muniċipali ma ttrasferixxiex il-konċessjoni ta’ Músico lil In-pulso, iżda ta waħda ġdida għal perijodu ta’ żmien differenti (2013/14 minflok 2012/13) u għal tul differenti (10 xhur minflok 12‑il xahar) li ma kienx kopert mill-konċessjoni ta’ Músico. Għalhekk, peress li l-konċessjoni li kellha In-pulso kienet differenti minn dik li kellha Músicos, iż-żewġ konċessjonijiet setgħu kienu ekwivalenti, iżda ma kinux identiċi.

79.

Fir-rigward tal-persunal, il-Qorti tal-Ġustizzja ma tistaqsix jekk “xi ħadd” mill-persunal taċ-ċedent ġiex irreklutat mill-ġdid, iżda jekk “il-maġġoranza” tal-persunal ġietx irreklutata mill-ġdid mill-persuna li timpjega l-ġdida ( 43 ). Meta ħadd ma ġie rreklutat mill-ġdid, bħal fil-kawża Süzen ( 44 ), il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li ma kienx seħħ trasferiment. F’ħafna mill-kawżi li fihom il-Qorti tal-Ġustizzja sostniet li kien seħħ trasferiment, il-maġġoranza tal-impjegati, xi drabi kollha ħlief għal wieħed jew tnejn ( 45 ), ġew irreklutati mill-ġdid.

80.

Fil-każ inkwistjoni, Músicos kellha 26 impjegat, li ħadd minnhom ma ġie rreklutat mill-ġdid minn In-pulso.

81.

Għalkemm, skont il-ġurisprudenza msemmija iktar ’il fuq ( 46 ) li tistabbilixxi s-seba’ indikaturi ta’ identità, il-persunal huwa b’mod ċar wieħed mill-karatteristiċi essenzjali tal-entità, fejn ir-rilevanza tiegħu għaż-żamma tal-identità tal-entità tvarja minn każ għal każ.

82.

Ir-raġuni għal dan hija li, bħala karatteristika jew aspett tal-entità, il-persunal jista’ jkollu impatt ta’ gradi differenti fuq l-attivitajiet partikolari tal-entità. Dan l-impatt mhux talli jkun iktar b’saħħtu meta l-kwalifika u l-edukazzjoni jew il-kompetenza u l-esperjenza tal-persunal tkun ogħla, talli jiddependi wkoll mill-importanza u l-valur relattivi tal-assi materjali u immaterjali, minn naħa, u l-persunal, min-naħa l-oħra. Meta, pereżempju, jitħaddmu karozzi tal-linja għat-trasport pubbliku ( 47 ) jew kċina ta’ sptar mgħammra sew ( 48 ), il-persunal ma huwiex karatteristika essenzjali tax-xogħol ikkonċernat u l-persuni individwali jkunu iktar interkambjabbli. Iktar ma tkun individwalizzata r-relazzjoni mal-klijent, inqas ikun fattibbli trasferiment ta’ attività lil persuna li timpjega oħra mingħajr ma tirrekluta mill-ġdid il-persunal jew parti kbira minnu. It-test huwa jekk il-bidla minn persunal għal ieħor jibdilx il-karattru tas-servizz. Għal dan, trid titwettaq evalwazzjoni oġġettiva, b’kunsiderazzjoni, fil-każ inkwistjoni, tal-perspettiva tal-istudenti u tal-ġenituri tagħhom.

83.

Għat-3 impjegati amministrattivi li Músicos keċċiet, relazzjoni personali bejn aġent u klijent setgħet tkun inqas importanti. Madankollu, it-23 għalliem tal-mużika kellhom iwettqu kompitu li jiddependi sa ċertu livell minn relazzjoni personali stabbilita bejn għalliem u student. Minkejja dan, l-impriża hija skola u mhux università, fejn stili u tekniki tal-mużika partikolari jkollhom rwol ikbar għal mużiċisti avvanzati. Barra minn hekk, l-Iskola f’dan il-każ tgħallem il-mużika u b’hekk suġġett wieħed biss, normalment darba fil-ġimgħa biss, filwaqt li, fi skola regolari, l-istudent iqatta’ ferm iktar ħin u jingħata edukazzjoni ġenerali.

84.

Għaldaqstant, għalkemm l-impatt tal-personalità individwali tal-għalliem ma għandhiex tiġi ssopravalutata, is-servizz ta’ Músicos ċertament għandu iktar karatteristiċi individwali mis-servizzi li l-Qorti tal-Ġustizzja kellha tittratta f’kawżi li jikkonċernaw kokijiet u persunal ta’ għajnuna fil-kċina f’kantin ta’ sptar, xufiera tal-karozzi tal-linja jew persunal tat-tindif u tas-sigurtà ( 49 ). Iżda anki f’dawk il-kawżi, il-fattur “persunal” ma ġiex injorat fl-evalwazzjoni taż-żamma tal-identità.

85.

Peress li Músicos kienet waqfet l-attivitajiet ta’ tagħlim tagħha fil-31 ta’ Marzu 2013 u In-pulso reġgħet bdiet l-attivitajiet tagħha ta’ tagħlim biss fl-1 ta’ Settembru 2013, In-pulso hija tal-fehma li interruzzjoni ta’ ħames xhur ta’ servizz ta’ dan it-tip teskludi trasferiment tal-entità ( 50 ).

86.

Bħal fil-każ tal-fatturi kollha, is-sinjifikat ta’ fattur jiddependi mir-rilevanza tiegħu għall-attività partikolari. Tulijiet differenti ta’ interruzzjoni għalhekk jista’ jkollhom effetti differenti ħafna. B’mod speċjali fil-każ ta’ attivitajiet staġjonali, fażi inattiva bejn żewġ fażijiet attivi ma tipprekludix trasferiment ( 51 ). F’dan il-każ, madankollu, il-perijodu ta’ inattività qabeż il-vaganzi tas-sajf, li bdew biss madwar Ġunju. Matul it-tielet semestru, li beda f’April 2013, l-Iskola ma fetħitx. Anki din l-irregolarità, madankollu, fil-fehma tiegħi, ma ammontatx neċessarjament għal interruzzjoni ta’ servizz li tipprekludi l-konstatazzjoni ta’ negozju avvjat ( 52 ).

87.

Għat-test f’dawn il-każijiet għandha tittieħed inkunsiderazzjoni l-perspettiva tal-klijenti, jiġifieri jekk dawn ikunux għadhom jistennew li l-attività terġa’ tinbeda. Jekk l-irregolaritajiet jilħqu livell li jeqred il-fiduċja tal-klijenti għal dak li jirrigwarda t-tkomplija tas-servizz, tali interruzzjoni jkollha titqies bħala twila wisq. F’dan ir-rigward, huwa rilevanti li l-Iskola ppreżentat ruħha lill-istudenti bħala “Skola tal-Mużika Muniċipali”, u mhux bħala l-“Iskola tal-Mużika Musicos” jew l-“Iskola tal-Mużika In-pulso”. B’hekk, ir-rifjut ta’ Músicos li tkompli tgħallem hija f’ċertu sens kwistjoni sekondarja. Finalment, jekk l-inattività temporanja qabel il-vaganzi tas-sajf titqiesx bħala ksur qawwi wisq ser ikollha titħalla f’idejn il-qorti nazzjonali, li hija responsabbli għall-konstatazzjoni tal-fatti. Jekk l-istudenti u l-ġenituri tagħhom bħala l-klijentela rilevanti fl-Ayuntamiento qiesu l-interruzzjoni bħala sempliċi fażi ta’ riorganizzazzjoni, dan ma jipprekludix trasferiment. Fil-fatt il-Kunsill Muniċipali kien f’diskussjonijiet regolari ma’ Músicos matul dak iż-żmien u sussegwentement organizza l-proċedura ta’ sejħa għal offerti sabiex isib fornitur ieħor, u għalhekk il-preżenza tal-Kunsill Muniċipali fl-isfond setgħet għenet sabiex tinħoloq l-impressjoni tal-iskola bħala negozju avvjat.

88.

B’dan l-element ta’ kontinwità fl-isfond, mill-perspettiva tal-klijenti, l-Iskola tal-mużika ma kinitx intemmet mat-telf tal-fornitur tas-servizz. Jista’ jingħad li t-test huwa jekk entità kinitx issalva minn tali fażi mingħajr ma titlef numru sinjifikattiv ta’ klijenti, u b’hekk jitqies ukoll li l-klijentela nnifisha hija parti mis-seba’ indikaturi tal-identità ( 53 ) stabbiliti mill-Qorti tal-Ġustizzja.

89.

L-evalwazzjoni tal-fatturi, fil-fehma tiegħi, twassal hawnhekk għal riżultat pjuttost ċar: jekk jiġi preżunt, arguendo, li kien hemm entità qabel it-tranżazzjoni, din l-entità ma żammitx l-identità tagħha meta In-pulso akkwiżixxiet l-attività.

90.

Filwaqt li l-assi materjali ġew ittrasferiti, ħadd mill-persunal ma ġie rreklutat mill-ġdid, għalkemm fil-każ ta’ skola tal-mużika l-persunal ma jistax jiġi injorat għalkollox. Barra minn hekk, il-konċessjoni, bħala l-assi immaterjali ċentrali li mingħajru l-attività tal-entità, jiġifieri t-tmexxija tal-iskola, ma tkunx possibbli, ma ġietx ittrasferita: In-pulso għandha konċessjoni, iżda din il-konċessjoni ma ġietx rċevuta minn ċedent, la direttament u lanqas indirettament bil-Kunsill Muniċipali bħala intermedjarju. Il-fatt li l-iskola kienet inattiva għal ħames xhur, madankollu, ma jidhirx li pproduċa ksur li jista’ jipprekludi trasferiment.

91.

Peress li l-kwistjoni hija dwar jekk inżammitx l-identità, jistgħu jitħallew barra biss elementi insinjifikattivi meta attività titkompla minn persuna oħra: ma jistax ikun hemm trasferiment meta biss parti jew perċentwali mill-entità tiġi akkwiżita. Għall-kuntrarju, jeħtieġ li tiġi ttrasferita l-entità bis-sustanza tagħha fl-intier tagħha. Fil-każ inkwistjoni, la ġie ttrasferit il-persunal u lanqas il-konċessjoni: ġew akkwiżiti biss l-assi materjali, wara li dawn ġew isseparati mill-kumplament. B’hekk, l-entità qabel u wara l-għoti tal-kuntratt il-ġdid ma jistgħux jitqiesu li huma identiċi.

92.

Għalhekk insib li ma kien hemm l-ebda trasferiment f’din il-kawża.

93.

It-tieni domanda tistaqsi jekk it-tkeċċija tal-appellant ġietx ikkawżata mit-trasferiment. Peress li din id-domanda tiddependi mir-risposta għad-domanda preċedenti, ma hemmx lok li jien nirrispondiha. Madankollu, xorta waħda ser nagħti risposta qasira fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja ma tikkondividix il-fehma tiegħi dwar l-ewwel domanda u tagħti risposta fl-affermattiv.

94.

Fir-rigward tat-tieni domanda, il-Gvern Spanjol jissuġġerixxi li, anki jekk wieħed jippreżumi trasferiment, dan it-trasferiment ma kienx ir-raġuni tat-tkeċċija, peress li kien hemm raġunijiet ekonomiċi. Il-Kummissjoni taqbel iżda ssemmi li wieħed għandu jikkunsidra jekk ir-raġunijiet kinux artifiċjali u intiżi fl-aħħar mill-aħħar sabiex l-impjegati jiġu miċħuda mid-drittijiet legali tagħhom.

95.

Fl-evalwazzjoni taċ-ċirkustanzi tal-każ, huwa impressjonanti li l-Kunsill Muniċipali ma stenniex u ma kien ippreparat bl-ebda mod għall-waqfien tal-attivitajiet minn Músicos u ma seta’ jipprovdi l-ebda lezzjonijiet tal-mużika bħala sostituzzjoni għat-tielet semestru, minkejja li s-sena skolastika ma kinitx intemmet u l-lezzjonijiet kellhom jitkomplew għal xahrejn oħra qabel il-vaganzi tas-sajf. Minflok, il-Kunsill Muniċipali, meta Músicos raddet lura l-bini u l-istrumenti, ipprova jikkonvinċiha tkompli tmexxi l-Iskola. Kien biss wara l-waqfien f’daqqa tat-tagħlim minn Músicos li l-Kunsill Muniċipali beda jfittex soluzzjoni oħra. Il-kompetitur li kompla t-tmexxija tal-Iskola lanqas biss kien għadu ġie kkostitwit fil-mument tat-tkeċċija tal-impjegati ta’ Músicos, peress li l-inkorporazzjoni tiegħu seħħet biss f’Lulju 2013.

96.

Għalhekk, anki jekk jiġi preżunt li seħħ trasferiment wara t-tkeċċija, ma hemm l-ebda rabta kawżali bejn dak it-trasferiment u t-tkeċċija u l-bidla fl-amministrazzjoni tal-Iskola li seħħet f’Settembru 2013 ma tistax tqiegħed inkwistjoni l-legalità tat-tkeċċijiet magħmula f’April 2013. Ma hemm l-ebda rabta evidenti bejn in-nuqqas ta’ ħlas mill-Kunsill Muniċipali tas-somom mitluba minn Músicos u s-sejħa għal offerti sussegwenti li ntrebħet minn In-pulso. Fil-fatt, ħadd mill-partijiet, inkluż l-appellant, ma għandu dubji li s-sitwazzjoni ekonomika ta’ Músicos, li eventwalment ġiet xolta għal insolvenza, kienet raġuni għat-tkeċċija kollettiva.

97.

Bħalma rrimarkat il-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tagħha Dethier Équipement ( 54 ), trasferiment sussegwenti ma jaffettwax tkeċċijiet li jkunu seħħew għal raġunijiet ekonomiċi, tekniċi jew organizzazzjonali.

98.

Permezz tat-tielet domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk regola tad-dritt Spanjol tiksirx l-Artikolu 47 tal-Karta, jekk tali regola torbot lill-qorti tar-rinviju li tkun qiegħda tiddeċiedi dwar tkeċċija individwali permezz ta’ res judicata ta’ sentenza preċedenti li tikkonferma d-deċiżjoni tal-persuna li timpjega dwar it-tkeċċija kollettiva.

99.

Il-qorti tar-rinviju tagħmel din it-tielet domanda fil-każ li l-ewwel żewġ domandi jingħataw risposti affermattivi. Peress li fil-fehma tiegħi, f’din is-sitwazzjoni, ma seħħx trasferiment (l-ewwel domanda) u anki jekk dan seħħ, tali trasferiment ma kkawżax it-tkeċċija (it-tieni domanda), ser nagħti biss risposta fil-qosor għad-domanda peress li ma għandha l-ebda rilevanza għall-kawża inkwistjoni, jekk il-Qorti tal-Ġustizzja tikkondividi l-fehma tiegħi dwar mill-inqas waħda mid-domandi preċedenti.

100.

Fir-rigward tat-tielet domanda, In-pulso tinvoka l-prinċipju ta’ res judicata u tafferma li kien biżżejjed li kien hemm is-sensiela sħiħa ta’ appelli fl-ewwel proċedura, filwaqt li l-Gvern Spanjol jirrimarka li ma hijiex meħtieġa risposta għal din id-domanda, u li, f’kull każ, il-liġi proċedurali Spanjola inkwistjoni ma tiksirx l-Artikolu 47 tal-Karta. Il-Kummissjoni tenfasizza li d-dritt Spanjol huwa konformi mal-Artikolu 47 tal-Karta.

101.

Bħalma ssostni ġustament il-qorti tar-rinviju, l-Artikolu 47 tal-Karta, li jistabbilixxi dritt għal protezzjoni ġudizzjarja effettiva, huwa applikabbli direttament sa fejn l-implementazzjoni tad-drittijiet li joħorġu mid-Direttiva jkunu inkwistjoni ( 55 ). L-appellant jinvoka d-dritt tiegħu skont l-Artikolu 3(1) tad-Direttiva li jkompli r-relazzjoni ta’ impjieg tiegħu maċ-ċessjonarja In-pulso fil-każ ta’ trasferiment ta’ impriża.

102.

Il-partijiet għall-proċedura, fit-tweġibiet bil-miktub u orali tagħhom għall-mistoqsijiet magħmula mill-Qorti tal-Ġustizzja, madankollu, ikkonfermaw li, skont id-dritt Spanjol, l-effett ta’ res judicata, li d-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 124(13)(b) flimkien mal-Artikolu 160 tal-LJS jagħtu lis-sentenza dwar it-tkeċċija kollettiva fil-proċeduri mibdija mir-rappreżentanti legali kollettivi, ma jipprekludix l-invokazzjoni individwali tar-rimedji previsti mid-Direttiva. Skont id-dritt Spanjol, is-saħħa vinkolanti tirreferi esklużivament għas-suġġett tal-proċedura. L-Artikolu 160(5) tal-LJS jipprevedi li s-saħħa ta’ res judicata f’dan il-kuntest tapplika għal azzjonijiet individwali “li jkollhom suġġett identiku jew li jippreżentaw rabta ta’ konnessjoni diretta magħha”. Il-kwistjoni tal-azzjoni individwali ineżami li tirrigwarda jekk seħħx trasferiment minn Músicos lil In-pulso, ma kinitx madankollu s-suġġett tal-proċedura kollettiva.

103.

Is-sentenza tad-19 ta’ Ġunju 2013 dwar it-tkeċċija kollettiva tiddikjara li t-tkeċċija kienet iġġustifikata minn raġunijiet ekonomiċi u li ma kien hemm l-ebda trasferiment tal-Iskola lill-Ayuntamiento. Fil-parti introduttiva tal-kunsiderazzjonijiet tagħha ( 56 ), is-sentenza fl-appell tat-Tribunal Supremo tas-17 ta’ Novembru 2014, li tikkonferma s-sentenza tat-Tribunal Superior tad-19 ta’ Ġunju 2013 tiddefinixxi b’mod ċar is-suġġett tal-proċedura kollettiva, billi tiddikjara li minbarra r-raġunijiet ekonomiċi invokati minn Músicos, il-kwistjoni kienet dwar jekk il-waqfien tat-tagħlim minn Músicos wassalx għal trasferiment tal-Iskola lill-Ayuntamiento. Il-kwistjoni ineżami, madankollu, ma tirrigwardax trasferiment lill-Ayuntamiento iżda lil In-Pulso. Dawn il-fatti fil-kawża prinċipali ma ġewx ittrattati fil-proċedura kollettiva. Il-kawża prinċipali tirrigwarda fatti li seħħew wara u ma’ ċessjonarju eventwali ieħor. Il-konvenuta In-pulso, li hija ċ-ċessjonarja inkwistjoni fil-kawża prinċipali, lanqas ma kienet teżisti fiż-żmien meta ngħatat is-sentenza tad-19 ta’ Ġunju 2013 dwar it-tkeċċija kollettiva. Fatti li seħħew sussegwentement ma setgħux jiġu ttrattati fil-proċedura kollettiva li, skont l-ispjegazzjonijiet tal-qorti tar-rinviju fid-deċiżjoni tar-rinviju, kienet limitata għall-fatti fid-data tas-seduta għas-sottomissjonijiet orali fil-proċedura kollettiva. Din inżammet fit-22 ta’ Mejju 2013, u għalhekk it-tkomplija tat-tmexxija tal-Iskola f’Settembru 2013 minn In-pulso ma kinitx parti mis-suġġett tal-proċedura kollettiva.

104.

Għaldaqstant, fid-dritt Spanjol, konstatazzjoni sussegwenti ta’ trasferiment fi proċedura individwali ma tkunx eskluża minħabba res judicata, peress li l-kwistjoni ta’ trasferiment lil In-pulso ma kinitx ġiet indirizzata fis-sentenza preċedenti dwar it-tkeċċija kollettiva. Dan ma ġiex ikkonfermat unikament mill-Gvern Spanjol u mill-Kummissjoni iżda, hekk kif il-Kummissjoni tosserva ġustament, anki mill-qorti tal-ewwel istanza fil-kawża prinċipali (Juzgado de lo Social no. 4 de Valladolid) li ma bbażatx il-konstatazzjonijiet tagħha dwar trasferiment lil In-pulso fuq kunsiderazzjonijiet ta’ res judicata iżda ddeċidiet din il-kwistjoni fuq il-mertu billi sostniet li, fil-fehma tagħha, il-fażi ta’ inattività ta’ ħames xhur kien twil wisq sabiex tiġi kkonstatata l-eżistenza ta’ trasferiment.

105.

Finalment, nixtieq insemmi li l-qorti tar-rinviju ma saqsietx lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar jekk il-fatt li hija kienet marbuta, fid-deċiżjoni tagħha dwar it-tkeċċija individwali, bil-konstatazzjoni ta’ raġunijiet ekonomiċi li tinsab fis-sentenza preċedenti tat-Tribunal Superior tad-19 ta’ Ġunju 2013 dwar it-tkeċċija kollettiva, jiksirx l-Artikolu 47 tal-Karta, iżda llimitat il-kwistjoni għat-trasferiment ( 57 ).

106.

Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nipproponi li l-Qorti tal-Ġustizzja tagħti r-risposti segwenti għad-domandi magħmula mis-Sala de lo Social del Tribunal Superior de Justicia de Castilla y León (l-Awla għall-Kwistjonijiet Soċjali tal-Qorti Superjuri tal-Ġustizzja ta’ Castilla y León):