This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 62014CC0127
Opinion of Advocate General Mengozzi delivered on 17 March 2015.#Andrejs Surmačs v Finanšu un kapitāla tirgus komisija.#Request for a preliminary ruling from the Augstākās tiesas Senāts.#Reference for a preliminary ruling — Directive 94/19/EC — Point 7 of Annex I — Deposit-guarantee scheme — Exclusion of certain depositors from the deposit-guarantee scheme — Exclusion of a ‘manager’.#Case C-127/14.
Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali P. Mengozzi, ippreżentati fis-17 ta’ Marzu 2015.
Andrejs Surmačs vs Finanšu un kapitāla tirgus komisija.
Talba għal deċiżjoni preliminari imressqa minn Augstākās tiesas Senāts.
Rinviju għal deċiżjoni preliminari — Direttiva 94/19/KE — Punt 7 tal-Anness I — Skema ta’ garanzija għal depożiti — Esklużjoni ta’ ċerti depożitaturi mill-iskema ta’ garanzija għal depożiti — Esklużjoni ta’ ‘amministratur’.
Kawża C-127/14.
Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali P. Mengozzi, ippreżentati fis-17 ta’ Marzu 2015.
Andrejs Surmačs vs Finanšu un kapitāla tirgus komisija.
Talba għal deċiżjoni preliminari imressqa minn Augstākās tiesas Senāts.
Rinviju għal deċiżjoni preliminari — Direttiva 94/19/KE — Punt 7 tal-Anness I — Skema ta’ garanzija għal depożiti — Esklużjoni ta’ ċerti depożitaturi mill-iskema ta’ garanzija għal depożiti — Esklużjoni ta’ ‘amministratur’.
Kawża C-127/14.
Court reports – general
ECLI identifier: ECLI:EU:C:2015:176
KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
MENGOZZI
ippreżentati fis-17 ta’ Marzu 2015 ( 1 )
Kawża C‑127/14
Andrejs Surmačs
vs
Finanšu un kapitāla tirgus komisija
[talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Augstākā tiesa, (il-Latvja)]
“Direttiva 94/19/KE — Skema ta’ garanzija għal depożiti — Esklużjoni ta’ ċerti depożitaturi mill-garanzija għal depożiti — Punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19/KE — Kunċetti ta’ ‘direttur’ u ta’ ‘amministratur’ — Influwenza sinjifikattiva”
|
1. |
Permezz ta’ din it-talba għal deċiżjoni preliminari, l-Augstākā tiesa, Qorti Suprema tar-Repubblika tal-Latvja, ressqet quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja tliet domandi preliminari dwar l-interpretazzjoni tad-Direttiva 94/19/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-30 ta’ Mejju 1994, dwar l-iskemi ta’ garanzija għal depożiti ( 2 ) u, speċifikament, tal-punt 7 tal-Anness I tagħha. |
|
2. |
Din id-direttiva, li dan l-aħħar ġiet imfassla mill-ġdid permezz tad-Direttiva 2014/49/UE ( 3 ), li pprovdiet għat-tħassir progressiv tagħha ( 4 ), kienet intiża sabiex ikun żgurat livell minimu armonizzat ta’ garanzija għal depożiti bankarji fil-każ li dawn ma jkunux disponibbli minħabba kriżi f’xi istituzzjoni ta’ kreditu. F’dan il-kuntest regolatorju, id-Direttiva 94/19 ipprevediet, fil-punt 7 tal-Anness I tagħha, il-possibbiltà li l-Istati Membri jeskludu mill-garanzija d-depożiti, inter alia, tad-diretturi u tal-amministraturi tal-istituzzjoni finanzjarja kkonċernata. |
|
3. |
Id-domandi preliminari mressqa f’din il-kawża tressqu fil-kuntest ta’ kwistjoni bejn A. Surmačs u l-Finanšu un kapitāla tirgus komisija (Kummissjoni tas-swieq finanzjarji u tal-kapital; iktar ’il quddiem: il-“FKTK”) dwar id-deċiżjoni fejn din tal-aħħar eskludiet mill-garanzija d-depożiti ta’ A. Surmačs, li kellu l-kariga ta’ Viċi President ta’ bank Latvjan li kien falla. Dawn id-domandi preliminari jikkonċernaw, essenzjalment, l-interpretazzjoni taż-żewġ kunċetti msemmija iktar ’il fuq ta’ “direttur” u ta’ “amministratur”. Għalkemm il-leġiżlazzjoni l-ġdida li tinsab fid-Direttiva 2014/49 ma għadhiex tikkontempla l-possibbiltà li l-Istati Membri jeskludu dawn il-kategoriji ta’ persuni mill-garanzija għal depożiti, l-interpretazzjoni ta’ dawn il-kunċetti għandha madankollu rilevanza ta’ natura sistematika, billi l-leġiżlazzjoni dwar il-garanzija għal depożiti bankarji llum tinsab f’ġabra unika ta’ regoli dwar is-servizzi finanzjarji (single Rulebook) u tikkostitwixxi waħda mill-elementi tal-Unjoni Bankarja Ewropea ( 5 ). |
I – Il-kuntest ġuridiku
A – Id-dritt tal-Unjoni Ewropea
|
4. |
Jirriżulta mill-premessi 1 u 2 tad-Direttiva 94/19 li, billi stabbilixxiet skemi ta’ garanzija għal depożiti bankarji fl-Istati Membri kollha u billi armonizzat, sa minn ammont minimu, il-garanziji applikabbli, din id-direttiva kellha l-iskop li tħeġġeġ l-iżvilupp armonjuż tal-attivitajiet tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu fl-Unjoni, billi tiġi eliminata kull restrizzjoni għal-libertà ta’ stabbiliment u ta’ provvista ta’ servizzi filwaqt li tissaħħaħ l-istabbiltà tas-sistema bankarja u l-ħarsien ta’ dawk li jfaddlu ( 6 ). |
|
5. |
Għal dan il-għan id-Direttiva 94/19 tipprovdi fl-Artikolu 3 tagħha, li kull Stat Membru għandu jiżgura li fit-territorju tiegħu jkunu introdotti waħda jew iktar skemi ta’ garanzija għal depożiti. Skont l-Artikolu 7(1) u (1a) tal-istess direttiva, l-Istati Membri għandhom jipprovdu li, fil-każ li d-depożiti ma jkunux disponibbli, ikun hemm kopertura għad-depożiti aggregati għal kull depożitatur għal EUR 100000 ( 7 ). |
|
6. |
L-iskema ta’ garanzija għal depożiti stabbilita bid-Direttiva 94/19 għandha ċerti eċċezzjonijiet. Hemm stipulat sa mis-sittax-il premessa tagħha li, jekk minn naħa waħda tistabbilixxi li l-livell minimu ta’ garanzija stipulat f’dik id-direttiva ma għandux iħalli proporzjon eċċessiv ta’ depożiti mingħajr protezzjoni, min-naħa l-oħra tippreċiża li madankollu mhux xieraq li jiġi impost livell ta’ protezzjoni li jista’ jħeġġeġ, f’tali każijiet, it-tmexxija ħażina tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu. |
|
7. |
Barra minn hekk, skont it-tmintax-il premessa tal-istess direttiva, “Stat Membru għandu jkun jista’ jeskludi ċerti kategoriji ta’ depożiti jew depożitaturi speċifikament imniżżla, jekk huma ma jħossux li dawn ikunu jeħtieġu protezzjoni speċjali, mill-garanzija mogħtija bi skemi ta’ garanzija ta’ depożiti”. |
|
8. |
F’dan il-każ, minn naħa waħda, l-Artikolu 2 tad-Direttiva 94/19 jeskludi minn ħlas lura minn xi skemi ta’ garanzija ċerti tipi ta’ depożiti ( 8 ) u, min-naħa l-oħra, l-Artikolu 7(2) tal-istess direttiva jiddikjara li l-Istati Membri jistgħu jipprovdu li ċerti depożitaturi jew depożiti jkunu esklużi mill-garanzija. |
|
9. |
Il-lista ta’ esklużjonijiet imsemmija fl-Artikolu 7(2) tad-Direttiva 94/19 tinsab fl-Anness I ta’ dik id-direttiva. Skont il-punt 7 tal-Anness I, jistgħu jiġu esklużi mill-garanzija “id-depożiti mid-diretturi, l-amministraturi, membri li jkunu personalment responsabbli, dawk li jkollhom ishma ta’ mill-inqas 5% tal-kapital tal-istituzzjoni ta’ kreditu, ta’ dik l-istituzzjoni ta’ kreditu, persuni responsabbli biex iwettqu l-awditjar statutorju tad-dokumenti tal-kontijiet ta’ l-istituzzjoni ta’ kreditu u depożitaturi ta’ status simili f’kumpaniji oħra ta’ l-istess grupp”. |
|
10. |
Id-Direttiva 2013/36/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-26 ta’ Ġunju 2013, dwar l-aċċess għall-attività tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u s-superviżjoni prudenzjali tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u tad-ditti tal-investiment, li temenda d-Direttiva 2002/87/KE u li tħassar id-Direttivi 2006/48/KE u 2006/49/KE ( 9 ), tipprovdi, fl-Artikolu 3(1) tagħha, is-segwenti definizzjonijiet: “[…]
(…)”. |
|
11. |
Il-Linji gwida dwar il-valutazzjoni tal-idoneità tal-membri tal-korp maniġerjali u tat-titolari ta’ funzjonijiet ewlenin maħruġa mill-Awtorità Bankarja Ewropea ( 10 ) fis-sens tal-Artikolu 16 tar-Regolament 1093/2010/UE ( 11 ) (iktar ’il quddiem il-“Linji gwida tal-Awtorità Bankarja Ewropea”) jinkludu, fil-paragrafu 2 tat-Titolu I, id-definizzjonijiet li ġejjin:
|
B – Id-dritt nazzjonali
|
12. |
L-iskemi ta’ garanzija għal depożiti fil-Latvja huma rregolati permezz tan-Noguldījumu garantiju likums (liġi dwar il-garanzija għal depożiti) li timplementa d-Direttiva 94/19 fl-ordinament ġuridiku tal-Latvja. |
|
13. |
L-Artikolu 3(1) ta’ din il-liġi jistabbilixxi l-ammont ta’ kumpens iggarantit f’istituzzjoni depożitarja li huwa ugwali għall-ammont tad-depożitu ggarantit, b’limitu ta’ EUR 100000. |
|
14. |
Għall-kuntrarju, l-Artikolu 17 tal-istess liġi jelenka l-preżunzjonijiet ta’ esklużjoni mill-ħlas ta’ kumpens iggarantit. Skont il-paragrafu 4 ta’ dak l-artikolu, fil-verżjoni fis-seħħ mid-19 ta’ Ġunju 2009, il-kumpens iggarantit ma jingħatax għad-“depożiti tal-azzjonisti ta’ istituzzjoni depożitarja li jkollhom parteċipazzjoni sinjifikattiva fiha, tal-membri jew tal-president tal-bord ta’ sorveljanza jew tal-bord ta’ tmexxija, tad-direttur tad-dipartiment ta’ awditu intern, tal-awditur tal-kumpannija u ta’ impjegati oħra tal-istituzzjoni depożitarja li jwettqu l-ippjanar, it-tmexxija u l-kontroll tan-negozju tagħha u li huma responsabbli għal dan”. |
II – Il-fatti li wasslu għall-kawża, il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
|
15. |
It-talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-qorti tar-rinviju tinkwadra ruħha fl-ambitu ta’ kawża wara l-falliment tal-bank Latvjan Latvijas Krājbanka. Permezz ta’ deċiżjoni tal-21 ta’ Novembru 2011, il-FKTK iddikjarat is-sospensjoni tal-provvista ta’ servizzi finanzjarji mil-Latvijas Krājbanka, kif ukoll neħħiet il-membri tal-bord superviżorju u tal-bord ta’ tmexxija. |
|
16. |
Dak iż-żmien, A. Surmačs, ir-rikorrent quddiem il-qorti tar-rinviju, kien jokkupa f’dan il-bank il-kariga ta’ Viċi President fl-oqsma tad-dritt internazzjonali u tad-dritt finanzjarju. Minħabba hekk, permezz ta’ deċiżjoni tal-5 ta’ Jannar 2012, ġie applikat l-Artikolu 17(4) tal-liġi Latvjana dwar il-garanzija għal depożiti, u l-FKTK irrifjutat li tagħti lil A. Surmačs il-ħlas tal-kumpens iggarantit billi kien impjegat tal-istituzzjoni ta’ kreditu responsabbli bl-ippjanar, bit-tmexxija u bil-kontroll tan-negozju ta’ din l-istituzzjoni. |
|
17. |
A. Surmačs ikkontesta d-deċiżjoni mogħtija mill-FKTK quddiem l-Administratīvā apgabaltiesa (qorti amministrattiva reġjonali) fejn issottometta li l-kariga tiegħu kienet biss, fir-realtà, waħda onorarja mingħajr is-setgħa li jieħu deċiżjonijiet fuq kwalunkwe kwistjoni u talab, għalhekk, lil dik il-qorti sabiex tordna lill-FKTK sabiex tirrikonoxxih bħala persuna li għandu dritt għall-kumpens iggarantit. |
|
18. |
Permezz ta’ sentenza tal-24 ta’ Jannar 2013, l-Administratīvā apgabaltiesa madankollu ċaħdet ir-rikors ippreżentat minn A. Surmačs. Dik il-qorti ddeċidiet, fl-ewwel lok, li, tenut kont tas-sinjifikat tal-kariga ta’ “Viċi President” bil-Latvjan, persuna li tokkupa dik il-kariga għandha titqies li hi impjegata b’funzjonijiet eżekuttivi. F’dan il-każ, dan jirriżulta mill-fatt li A. Surmačs kien jaqa’ direttament taħt id-direzzjoni tal-ogħla kariga tal-istituzzjoni ta’ kreditu, jiġifieri kien jaqa’ taħt il-president tal-bord tad-diretturi. Fit-tieni lok, l-Administratīvā apgabaltiesa kkunsidrat li fil-Kodiċi ta’ Professjonijiet, il-kariga ta’ A. Surmačs kienet inkluża fil-kategorija “Diretturi u mexxejja ta’ negozji”, fejn fost id-dmirijiet prinċipali hemm dawk tad-determinazzjoni u l-formulazzjoni tal-linji gwida prinċipali tan-negozju, kif ukoll l-ippjanar, it-tmexxija u l-koordinazzjoni ta’ dak in-negozju. Fit-tielet lok, dik il-qorti rrilevat li r-responsabbiltajiet imsemmija fid-deskrizzjoni tal-funzjonijiet tal-kariga li kellu A. Surmačs ippermettewlha sabiex tikkonkludi li s-setgħat mogħtija lilu kienu jinkludu t-tmexxija u l-istrutturar tan-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu għal dak li jirrigwarda t-tranżazzjonijiet internazzjonali ta’ din tal-aħħar u attivitajiet finanzjarji oħra importanti tal-istess istituzzjoni ( 12 ). Għalhekk, għalkemm il-kariga li kellu A. Surmačs ma kinitx inkluża ma’ dawk li kienu awtorizzati li jiffirmaw dokumenti, l-Administratīvā apgabaltiesa xorta waħda qieset li ma kienx hemm dubji dwar il-fatt li, konformement mas-setgħat mogħtija lil dik il-kariga, huwa kellu l-possibbiltà li jinfluwixxi fuq in-negozju ta’ dik l-istituzzjoni ta’ kreditu. |
|
19. |
A. Surmačs ippreżenta appell fil-kassazzjoni mid-deċiżjoni tal-Administratīvā apgabaltiesa quddiem il-qorti tar-rinviju fejn huwa ssottometta li l-qorti tal-ewwel istanza ma eżaminatx bir-reqqa l-kontenut tal-obbligi u tar-responsabbiltajiet tal-kariga tiegħu u li dik il-qorti kienet applikat il-liġi Latvjana mingħajr ma qieset id-Direttiva 94/19, b’mod partikolari l-punt 7 tal-Anness I ta’ dik id-direttiva. Il-qorti tar-rinviju ssostni li dan l-appell iqajjem ċerti dubji dwar l-interpretazzjoni tad-Direttiva 94/19. |
|
20. |
Il-qorti tar-rinviju tistaqsi, fl-ewwel lok, jekk il-lista ta’ persuni li jifformaw parti mill-istituzzjoni, li fil-konfront tagħhom jista’ jiġi miċħud il-ħlas tal-kumpens iggarantit fis-sens tal-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19, għandhiex titqies li hija waħda eżawrjenti. |
|
21. |
Fit-tieni lok, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk l-esklużjoni tal-ħlas tal-kumpens iggarantit skont il-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19 hijiex applikabbli biss fil-konfront ta’ persuni responsabbli għan-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu fit-totalità tagħha jew kif ukoll fil-konfront ta’ persuni fejn ir-responsabbiltà tagħhom hija limitata għal xi funzjoni jew qasam speċifiku tan-negozju tal-istituzzjoni depożitarja. Fit-tieni każ, ikun meħtieġ, skont il-qorti tar-rinviju, li jkun kjarifikat ukoll jekk għandux jittieħed kont tal-kontenut ta’ dak il-qasam tan-negozju jew tal-kariga tal-persuna fis-sens li, inkunsiderazzjoni tar-raġuni ta’ din id-dispożizzjoni, il-ħlas tal-kumpens iggarantit jista’ jkun miċħud esklużivament għal dawk il-persuni li l-aġir tagħhom jista’ jinfluwixxi b’mod sostanzjali fuq ir-riżultati tan-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu u, bħala konsegwenza, jista’ jwassal li d-depożiti jsiru indisponibbli. |
|
22. |
Fit-tielet lok, skont il-qorti tar-rinviju, jeħtieġ li jiġi ċċarat jekk, għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-eċċezzjoni għal dawk il-persuni indikati fil-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19, ikunx meħtieġ li l-impjegat ikollu r-responsabbiltà sħiħa fir-rigward tas-settur ta’ negozju li jkun ġie fdat fih jew huwiex biżżejjed li jkollu dik il-possibbiltà li jinfluwixxi b’mod sħiħ jew bi ftit l-orjentazzjoni ta’ dak is-settur. F’dak it-tieni każ, għandhom ikunu ddeterminati l-kriterji sabiex jiġi stabbilit li l-influwenza mwettqa minn impjegat fuq in-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu tkun importanti biżżejjed sabiex ikun jista’ jitqies li huwa “amministratur” skont dik id-dispożizzjoni, u jekk, għal dan l-għan, għandhomx jittieħdu inkunsiderazzjoni biss id-dmirijiet u d-drittijiet ta’ dik il-kariga tal-impjegat li huma msemmija fid-deskrizzjoni professjonali tal-kariga tiegħu jew jekk jistax jirriżulta li hija wkoll rilevanti, fid-dawl taċ-ċirkustanzi kollha tal-każ, l-influwenza effettiva, anki ta’ natura informali, imwettqa fuq in-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu mill-impjegat ikkonċernat. |
|
23. |
Fid-dawl ta’ dawn il-kunsiderazzjonijiet kollha l-qorti tar-rinviju ddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tressaq quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja t-tliet domandi preliminari segwenti:
|
III – Il-proċeduri quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
|
24. |
Id-digriet tar-rinviju wasal fir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fit-18 ta’ Marzu 2014. Ġew ippreżentati sottomissjonijiet minn A. Surmačs, mill-Gvern tal-Latvja kif ukoll mill-Kummissjoni. |
III – Analiżi ġuridika
A – L-ewwel domanda
|
25. |
Permezz tal-ewwel domanda preliminari tagħha, il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi jekk il-lista fil-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19, li tindika ċerti kategoriji ta’ depożitaturi li l-Istati Membri jistgħu jeskludu mill-garanzija għal depożiti fil-każ li dawn ma jkunux disponibbli hijiex waħda eżawrjenti jew jekk l-Istati Membri jistgħux jestendu l-iskop ta’ applikazzjoni ta’ dawn l-esklużjonijiet għal persuni oħra li mhumiex imsemmija f’din il-lista. |
|
26. |
Fil-fehma tiegħi, hemm diversi elementi li jargumentaw favur li tingħata interpretazzjoni restrittiva tal-lista tad-depożitaturi msemmija fil-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19. |
|
27. |
Fl-ewwel lok, għandu jkun irrilevat, hekk kif jirriżulta espressament mill-ispjegazzjonijiet li hemm mal-proposta għad-direttiva mressqa mill-Kummissjoni li abbażi tagħha ġiet sussegwentement adottata d-Direttiva 94/19, li l-“lista li hemm fl-Anness I hija eżawrjenti u li l-Istati Membri jistgħu jeskludu mill-garanzija biss l-istituzzjonijiet u l-persuni hemm imsemmija, waqt li kull esklużjoni oħra tmur kontra id-direttiva” ( 13 ). |
|
28. |
Fit-tieni lok, l-Artikolu 7(2) tad-Direttiva 94/19 u l-Anness I tal-istess direttiva, li għalih tagħmel riferiment din id-dispożizzjoni, għandhom ikunu interpretati fid-dawl tat-tmintax-il premessa, li ġa ssemmiet fil-punt 7 ta’ dawn il-konklużjonijiet, li mingħajr dubju jagħmel riferiment għall-eċċezzjonijiet imsemmija f’tali dispożizzjoni. Minn tali premessa jirriżulta li l-Istati Membri jistgħu jeskludu mill-garanzija mogħtija mill-iskemi ta’ garanzija għal depożiti ċerti kategoriji ta’ depożiti jew ta’ depożitaturi speċifikament imniżżla. |
|
29. |
Issa, dik il-premessa ma tindikax b’mod espliċitu li l-lista ta’ depożiti jew depożitaturi msemmija fl-Anness I tad-Direttiva 94/19 hija waħda eżawrjenti. Madankollu, miċ-ċirkustanza li dawn tal-aħħar għandhom ikunu “speċifikament imniżżla”, għandu jinftiehem li l-Istati Membri, fil-każ li jagħżlu li jeskludu ċerti kategoriji ta’ depożiti jew depożitaturi mill-garanzija, għandhom jindikaw b’mod eżawrjenti fil-liġi nazzjonali l-kategoriji ta’ depożiti u depożitaturi fejn l-esklużjoni hija applikata ( 14 ). Il-fatt li l-lista tal-esklużjonijiet fil-liġi nazzjonali għandha tkun eżawrjenti meta din tittrasponi d-Direttiva 94/19 tikkonferma, fil-fehma tiegħi, interpretazzjoni fejn l-Istati Membri ma jistgħux jidderogaw mit-tipi ta’ depożiti u depożitaturi li fil-konfront tagħhom id-direttiva stess tipprovdi l-possibbiltà ta’ esklużjoni mill-garanzija u ma jistgħux jestendu l-ambitu soġġettiv ta’ dik l-esklużjoni. |
|
30. |
Fit-tielet lok, għandu jkun osservat li, kif intqal iktar ’il fuq, id-Direttiva 94/19 tipprovdi għat-twaqqif ta’ skema jew skemi ta’ garanziji għal depożiti fl-Istati Membri u dan bl-għan doppju li tkun eliminata kull restrizzjoni fuq il-libertà ta’ stabbiliment u tal-provvista ta’ servizzi, kif ukoll sabiex ikunu protetti dawk li jfaddlu u tkun żgurata l-istabbiltà tas-sistema bankarja. |
|
31. |
L-Artikolu 7(2) tad-Direttiva 94/19 jipprovdi lill-Istati Membri l-fakultà li jipprevedu l-esklużjoni jew it-tnaqqis tal-imsemmija garanzija għal ċerti depożitaturi jew depożiti elenkati fl-Anness I tal-istess direttiva. Dik id-dispożizzjoni tirrappreżenta, għalhekk, regola derogatorja fir-rigward tat-twaqqif tal-garanzija għal depożiti stabbilita bid-Direttiva 94/19. Għall-kuntrarju tal-Artikolu 2 ta’ din tal-aħħar, li jipprevedi numru ta’ esklużjonijiet obbligatorji, l-Artikolu 7(2) tad-Direttiva 94/19 iħalli f’idejn l-Istati Membri sabiex jagħżlu jekk għandhomx jipprovdu jew le l-esklużjonijiet mill-garanzija għad-depożitaturi msemmija fl-Anness I. |
|
32. |
Issa, skont il-kriterju ta’ interpretazzjoni applikat regolarment mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-ġurisprudenza stabbilita tagħha, esklużjonijiet, derogi jew eċċezzjonijiet għal prinċipju jew għal regola ta’ applikazzjoni ġenerali preskritti fil-liġi tal-Unjoni għandhom ikunu interpretati b’mod ristrett ( 15 ). |
|
33. |
Skont dan il-kriterju interpretattiv, sa fejn dispożizzjoni li tagħti l-faċilità lill-Istati Membri li jipprevedu l-esklużjoni jew it-tnaqqis tal-garanzija mogħtija permezz tal-iskemi ta’ garanzija għal depożiti tikkostitwixxi regola derogatorja dwar it-twaqqif ta’ dik l-iskema ta’ garanzija skont l-istess direttiva, din għandha tkun interpretata b’mod ristrett. |
|
34. |
Għaldaqstant, fil-fehma tiegħi, mill-kunsiderazzjonijiet ta’ hawn fuq jirriżulta li l-lista ta’ depożitaturi msemmija fil-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19 għandha tkun interpretata fis-sens li l-Istati Membri ma jistgħux iwessgħu l-ambitu tad-deroga tal-garanzija għal depożiti fil-konfront ta’ persuni li ma jaqgħux taħt it-tipi ta’ depożitaturi hemm indikati. |
|
35. |
Madankollu, kif sejrin naraw aħjar fl-analiżi tat-tieni u t-tielet domandi preliminari, il-kunċetti li jinsabu fil-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19 u, b’mod speċifiku, f’dak li jirrigwarda l-kawża quddiem il-qorti tar-rinviju, jiġifieri l-kunċetti ta’ “direttur” u ta’ “amministratur”, huma kunċetti tad-dritt tal-Unjoni li għandhom jinftiehmu b’mod funzjonali. Dawn għandhom ikunu kkoordinati mal-kunċetti użati fil-liġi nazzjonali ta’ kull Stat Membru kif ukoll fil-prattika kummerċjali. F’dan ir-rigward, l-esklużjoni mill-garanzija tista’ tkun applikata għal persuni li jkollhom kariga li fil-liġi nazzjonali jew fil-prattika kummerċjali tkun differenti minn dik ta’ “direttur” jew ta’ “amministratur”, bil-kundizzjoni li l-funzjonijiet eżerċitati minnhom jistgħu jitqiesu li jaqgħu fl-ambitu tad-definizzjoni ta’ dawk il-kunċetti. Għall-kuntrarju, l-esklużjoni mill-garanzija ma tistax tkun estiża għall-persuni li, b’mod funzjonali, ma jaqgħux taħt dawk il-kunċetti. Hija l-qorti nazzjonali li għandha tagħmel l-analiżi sabiex tkun iddeterminata jekk persuna, indipendentement mill-isem tal-kariga li jkollha, taqax fl-ambitu tal-kunċetti ta’ “direttur” jew ta’ “amministratur”. |
|
36. |
Għaldaqstant, persuna li, skont id-dritt nazzjonali jew skont il-prattika kummerċjali nazzjonali jew skont il-prattika tal-istituzzjoni ta’ kreditu inkwistjoni jkollha pereżempju, bħal fil-kawża pendenti quddiem il-qorti tar-rinviju, il-kariga ta’ Viċi President tista’ tabilħaqq taqa’ fl-ambitu ta’ applikazzjoni tal-esklużjoni mill-protezzjoni kif stipulata fid-Direttiva 94/19 jekk, minn perspettiva funzjonali, il-kariga tiegħu tista’ titqies li taqa’ taħt il-kunċetti ta’ “direttur” jew ta’ “amministratur” fis-sens tal-imsemmija direttiva. |
|
37. |
Sabiex nikkonkludi, ir-risposta għall-ewwel domanda preliminari mressqa mill-Augstākā tiesa għandha tkun li l-lista li tinsab fil-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19 hija waħda eżawrjenti fis-sens li r-regoli nazzjonali ma jistgħux jestendu l-ambitu ta’ applikazzjoni tal-esklużjoni mill-garanzija għal depożiti fil-konfront ta’ persuni li, indipendentement mill-kariga tagħhom, ma jaqgħux b’mod funzjonali taħt il-kunċetti msemmija f’dik il-lista. |
B – It-tieni u t-tielet domandi preliminari
|
38. |
Permezz tat-tieni u t-tielet domandi preliminari, li fil-fehma tiegħi jistgħu jiġu ttrattati flimkien, il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex tiċċara liema għandhom ikunu l-livell u l-firxa tar-responsabbiltà fit-tmexxija tal-istituzzjoni ta’ kreditu li għandhom ikollhom id-diriġenti għolja tal-istess istituzzjoni sabiex huma jkunu jistgħu jitqiesu li huma persuni li għalihom tkun applikabbli l-esklużjoni mill-garanzija għal depożiti stipulata fil-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19. Il-qorti tar-rinviju ressqet numru ta’ domandi speċifiċi li, fil-fehma tagħha huma deċiżivi sabiex tiġi deċiża l-kawża pendenti quddiemha, li jirrigwardaw l-estensjoni oġġettiva, il-livell u l-kontenut ta’ dik ir-responsabbiltà, kif ukoll fir-rigward ta’ kif dik ir-responsabbiltà għandha tkun stabbilita. |
|
39. |
Qabelxejn għandu jiġi rrilevat li, għalkemm il-qorti tar-rinviju ma ddikjaratux b’mod espress, jirriżulta mill-kontenut tad-domandi preliminari u mill-proċess li l-iskop tat-tieni u t-tielet domandi preliminari għandu jinftiehem bħala li huwa limitat għall-interpretazzjoni, bejn id-diversi kategoriji ta’ depożitaturi msemmija fil-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19, esklużivament għall-kategoriji ta’ “direttur” u ta’ “amministratur”. Fil-fatt, il-kategoriji l-oħra ta’ depożitaturi msemmija fil-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19 huma irrilevanti sabiex tinsab is-soluzzjoni għall-kawża pendenti quddiem il-qorti tar-rinviju. |
|
40. |
Issa, la l-Anness I tad-Direttiva 94/19 u lanqas ebda dispożizzjoni oħra tal-istess direttiva ma tagħti definizzjoni tal-kunċetti ta’ “direttur” jew ta’ “amministratur”. F’dawn iċ-ċirkustanzi, jeħtieġ li tingħata interpretazzjoni għal dawn iż-żewġ kunċetti li tiċċara s-sinjifikat u l-ambitu tagħhom. |
|
41. |
F’dan ir-rigward għandu qabelxejn ikun osservat li permezz tad-Direttiva 94/19 il-leġiżlatur tal-Unjoni, li bbaża fuq il-prinċipju ta’ armonizzazzjoni minima ( 16 ), kellu l-għan li jarmonizza l-elementi prinċipali tal-iskemi ta’ garanzija għal depożiti ( 17 ), fosthom l-iskema tal-esklużjonijiet mill-garanzija għal ċerti kategoriji ta’ depożitaturi, li fosthom hemm dawk imsemmija fil-punt 7 tal-Anness I tad-direttiva hawn imsemmija. |
|
42. |
Barra minn hekk hemm lok li jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, mir-rekwiżiti kemm tal-applikazzjoni uniformi tad-dritt tal-Unjoni kif ukoll tal-prinċipju ta’ ugwaljanza jirriżulta li l-kliem ta’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni li ma tinkludi l‑ebda riferiment speċifiku għad-dritt tal-Istati Membri sabiex jiġu ddeterminati s-sens u l-portata tagħha għandhom normalment, fl-Unjoni Ewropea kollha, jiġu interpretati b’mod awtonomu u uniformi ( 18 ). |
|
43. |
Jirriżulta minn dawn l-osservazzjonijiet li l-kunċetti ta’ “direttur” u ta’ “amministratur” fil-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19 għandhom dimensjoni awtonoma fid-dritt tal-Unjoni li mhux bilfors jikkorrispondu mat-tifsir li għandhom fid-dritt nazzjonali. |
|
44. |
Sabiex tingħata interpretazzjoni ta’ kunċetti ta’ dritt tal-Unjoni wieħed għandu, skont il-ġurisprudenza stabbilita, jieħu inkunsiderazzjoni mhux biss il-formulazzjoni tad-dispożizzjoni fejn dawn il-kunċetti jidhru, iżda anki l-kuntest li fih jinsabu u l-għanijiet imfittxija mill-leġiżlazzjoni li minnha dawn il-kunċetti jagħmlu parti ( 19 ). Anki l-oriġini ta’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni jista’ jipprovdi elementi rilevanti fir-rigward tal-interpretazzjoni tagħha ( 20 ). |
|
45. |
Għal dak li jirrigwarda, fl-ewwel lok, l-interpretazzjoni litterali taż-żewġ kelmiet inkwistjoni, għandu jkun osservat li, fil-lingwa Taljana, il-kelma “amministratore” [direttur] tirreferi għas-setgħa/funzjoni ta’ amministrazzjoni u tista’ tinftiehem, fil-lingwaġġ legali komuni, bħala kelma li tindika membru tal-bord ta’ tmexxija ta’ kumpannija. Iżda l-kelma “dirigente” [amministratur] tirreferi għas-setgħa/funzjoni ta’ tmexxija u tindika, ġeneralment, impjegat li jwettaq prinċipalment funzjonijiet ta’ tmexxija f’impriża. |
|
46. |
Madankollu, kemm il-kelma “direttur” kif ukoll dik ta’ “amministratur” jistgħu jkollhom tifsiriet b’konnotazzjonijiet differenti fil-lingwi differenti tal-Unjoni. F’dan is-sens, il-gvern Latvjan enfasizza, pereżempju, fl-osservazzjonijiet tiegħu, li l-kelma użata fil-verżjoni Latvjana tad-Direttiva 94/19 sabiex ikun deskritt “amministratur”, jiġifieri l-kelma “vadītājs”, għandha tifsira iktar wiesgħa minn dawk li jinsabu fil-verżjoni Ingliża (manager) u dik Franċiża (dirigeants). |
|
47. |
Isegwi, fil-fehma tiegħi, u dan mingħajr ma hu meħtieġ li tkun żviluppata iktar l-analiżi tat-test, li l-interpretazzjoni litterali ta’ dawn iż-żewġ kelmiet ma tistax tipprovdi risposta konklużiva għal dak li jirrigwarda l-ambitu tagħhom. Għalhekk jeħtieġ li wieħed jipproċedi għall-interpretazzjoni teleoloġika u sistematika tad-dispożizzjoni li tinkludi dawn iż-żewġ kunċetti, billi titqies l-oriġini tal-istess kunċetti. |
|
48. |
Għal dak li jirrigwarda l-interpretazzjoni teleoloġika tad-dispożizzjoni inkwistjoni, jirriżulta mit-tmintax-il premessa li r-raġuni li tiġġustifika l-possibbiltà mogħtija lill-Istati Membri sabiex jeskludu ċerti depożitaturi mill-garanzija mogħtija mill-iskemi ta’ garanzija għal depożiti tinsab fil-fatt li dawk id-depożiti jew depożitaturi ma għandhomx bżonn ta’ protezzjoni partikolari. Jidher għalhekk mill-proposta tal-Kummissjoni, fuq liema sussegwentement ġiet imfassla d-Direttiva 94/19 li l-ħsieb li fuqu hija msejsa l-previżjoni tal-esklużjonijiet inkwistjoni kien dak li ma tiġix mogħtija garanzija għal depożiti lil persuni li diffiċilment setgħu jitqiesu li jistħoqqilhom protezzjoni peress li mhumiex biżżejjed kompetenti jew informati ( 21 ). |
|
49. |
Jirriżulta wkoll mis-sittax-il premessa tad-Direttiva 94/19, imsemmija fil-paragrafu 6 ta’ dawn il-konklużjonijiet, li l-leġiżlatur tas-sena 1994 ikkunsidra li l-livell minimu ta’ garanzija stabbilit mill-imsemmija direttiva ma għandux jimponi livell ta’ protezzjoni li jista’ jinkoraġġixxi tmexxija ħażina tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu. Issa, kif ġie sostnut mill-Kummissjoni, dik il-premessa tenfasizza kif l-eventwali esklużjoni ta’ ċerti kategoriji ta’ persuni, u partikolarment id-diretturi tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu, kienet, fil-kuntest tad-Direttiva 94/19, assoċjata mal-għan li jiġu evitati kunflitti ta’ natura morali. Il-ħsieb kien illi d-diretturi jew l-amministraturi ta’ istituzzjonijiet ta’ kreditu li setgħu jistrieħu fuq il-fatt li, fil-każ ta’ problemi relatati man-negozju tal-bank, id-depożiti tagħhom kienu jkunu xorta waħda protetti, anki jekk dan biss għal ammont limitat, setgħu jkunu mħeġġa li jieħdu deċiżjonijiet iktar riskjużi u, għalhekk, potenzjalment ta’ dannu għall-istituzzjoni ta’ kreditu ( 22 ). |
|
50. |
F’dan ir-rigward ma nistax ma nosservax li, minkejja li dan huwa verament il-ħsieb li wassal il-leġiżlatur fis-sena 1994 li jipprovdi għall-esklużjoni mill-garanzija għal depożiti tad-diretturi u tal-amministraturi tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu, il-leġiżlatur tas-sena 2014, fid-direttiva l-ġdida, id-Direttiva 2014/94, jidher li għażel li ma jsegwix iktar dak il-għan. Din il-liġi l-ġdida ma tipprovdix iktar, infatti, la esklużjoni mill-garanzija għal dawk il-kategoriji ta’ depożitaturi, u lanqas l-indikazzjoni, fil-premessi tagħha, tal-ħtieġa li ssegwi dak il-għan. F’dak il-kuntest, għalkemm huwa evidenti li d-Direttiva 2014/49 mhix applikabbli ratione temporis fil-każ preżenti quddiem il-qorti tar-rinviju, insostni xorta waħda li l-fatt li dan l-għan ma għadux imsemmi fid-direttiva l-ġdida jista’ jwassal sabiex wieħed jifhem li fis-sistema tal-Unjoni dak il-għan, anki qabel l-adozzjoni tad-Direttiva 2014/19, ma kienx meqjus partikolarment rilevanti. |
|
51. |
Għal dak li jirrigwarda l-interpretazzjoni sistematika, id-dispożizzjoni li tipprovdi għall-iskemi ta’ garanzija għal depożiti għandha titqies li hija waħda mill-komponenti tas-sistema regolatorja tal-Unjoni dwar il-banek u l-istituzzjonijiet l-oħra finanzjarji ( 23 ). B’mod iktar partikolari, din tikkostitwixxi llum waħda mill-elementi tal-Unjoni Bankarja Ewropea ( 24 ). Madankollu, id-Direttiva 94/19 kienet ġa inserixxiet ruħha f’qafas regolatorju iktar wiesa’, li huwa kkonfermat mir-riferimenti għal diversi direttivi oħra msemmija f’uħud mill-premessi tagħha ( 25 ). L-interpretazzjoni tal-kunċetti ta’ “direttur” u ta’ “amministratur” għandha allura tqis is-sistema legali li fihom ikunu inseriti ( 26 ). Il-fatt li xi wħud mid-dispożizzjonijiet ta’ tali sistema regolatorja ma kinux fis-seħħ fil-waqt li seħħew il-fatti fil-kawża prinċipali ma jipprekludix, fil-fehma tiegħi, li jkunu użati dawk id-dispożizzjonijiet bħala mezz interpretattiv. |
|
52. |
Madankollu, analiżi tal-liġi tal-Unjoni dwar l-istituzzjonijiet ta’ kreditu jidhirli li turi li żewġ tipi ta’ karigi, li jistgħu jiġu assimilati ma’ dik ta’ direttur jew ta’ amministratur skont id-Direttiva 94/19, jimmeritaw li jkunu rregolati. Għalhekk, minn naħa waħda, il-liġi tal-Unjoni tipprovdi ċerti dispożizzjonijiet fir-rigward tal-korp ta’ ġestjoni tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu, kemm jekk fil-funzjoni tiegħu ta’ ġestjoni proprja u kemm jekk fil-funzjoni tiegħu ta’ viġilanza u ta’ kontroll. Min-naħa l-oħra, din il-liġi tirrigwarda wkoll persuni li, għalkemm mhumiex membri tal-istrutturi ta’ tmexxija tal-istituzzjoni ta’ kreditu, jokkupaw fi ħdan l-istituzzjoni karigi ewlenin fit-tmexxija tagħha fejn jirrispondu għall-għemil tagħhom fil-konfront tal-korp ta’ ġestjoni. |
|
53. |
Huwa proprju f’dan is-sens li d-Direttiva 2013/36 ipprovdiet regoli speċifiċi kemm dwar il-korp ta’ ġestjoni kif ukoll dwar il-persuni li jifformaw parti minn dik l-istruttura li hija ddefinita bħala l-“amministrazzjoni għolja” ( 27 ). Dik id-direttiva tipprovdi, pereżempju, dispożizzjonijiet dwar it-tmexxija li japplikaw kemm għall-korp ta’ ġestjoni kif ukoll għall-amministrazzjoni għolja ( 28 ). L-istess direttiva tipprovdi wkoll, dejjem bħala eżempju, li, fil-każ ta’ proposta ta’ akkwiżizzjoni ta’ parteċipazzjoni kwalifikattiva f’istituzzjoni ta’ kreditu l-awtoritajiet kompetenti għandhom jivvalutaw, sabiex jiżguraw il-ġestjoni soda u prudenti tal-istituzzjoni ta’ kreditu li tagħha jkun qiegħed jiġi propost l-akkwist, inter alia, ir-reputazzjoni, l-għarfien, il-ħiliet u l-esperjenza kemm tal-membri tal-korp ta’ ġestjoni kif ukoll tal-membri tal-amministrazzjoni għolja li, skont il-proposta ta’ akkwiżizzjoni, ser jistabbilixxu l-orjentazzjoni tan-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu ( 29 ). |
|
54. |
Bl-istess mod l-Awtorità Bankarja Ewropea pprovdiet kriterji u proċeduri li l-istituzzjonijiet ta’ kreditu u l-awtoritajiet kompetenti huma meħtieġa li jsegwu fil-valutazzjoni tal-idoneità tal-membri, kandidati u attwali, tal-korp ta’ ġestjoni tal-istituzzjoni ta’ kreditu fil-funzjonijiet tiegħu ta’ ġestjoni u ta’ sorveljanza strateġika, iżda li jikkonċernaw ukoll il-valutazzjoni tat-“titolari ta’ funzjonijiet ewlenin” kif iddefiniti fil-Linji gwida tal-Awtorità Bankarja Ewropea. |
|
55. |
Madankollu, f’dan il-kuntest leġiżlattiv u fid-dawl tad-definizzjonijiet li jinsabu kemm fl-Artikolu 3(1)(7), (8) u (9) tad-Direttiva 2013/36, kif ukoll fil-Linji gwida tal-Awtorità Bankarja Ewropea, insostni li jistgħu jidħlu fil-kunċett ta’ “direttur” skont id-Direttiva 94/19 il-membri tal-korpi soċjali tal-istituzzjoni ta’ kreditu mqabbda sabiex iwettqu l-kompitu ta’ ġestjoni u/jew ta’ sorveljanza tal-istess ( 30 ). Dik id-definizzjoni tal-kunċett ta’ “direttur” jidhirli li hi konsistenti mal-kunċett ta’ membru tal-korp ta’ ġestjoni kif iddefinit kemm fid-Direttiva 2013/36/UE kif ukoll fil-Linji gwida tal-Awtorità Bankarja Ewropea. |
|
56. |
Bl-istess mod, jistgħu minflok, fil-fehma tiegħi, jitqiesu li huma inklużi fid-definizzjoni ta’ “amministratur”, il-membri tal-persunal tal-istituzzjoni ta’ kreditu li, għalkemm ma jifformawx parti mill-korp ta’ ġestjoni, jaqdu rwoli fundamentali fit-tmexxija ta’ kuljum tal-istituzzjoni ta’ kreditu u jkollhom il-possibbiltà li jeżerċitaw influwenza sinjifikattiva fuq it-tmexxija tal-istess istituzzjoni u li jirrispondu direttament fil-qadi tad-dmirijiet tagħhom fil-konfront tal-korp ta’ ġestjoni. Din id-definizzjoni tal-kunċett ta’ “amministratur” jidhirli li hija wkoll koerenti kemm mal-kunċett ta’ “amministrazzjoni għolja” skont id-Direttiva 2013/36 kif ukoll mal-kunċett ta’ “titolari ta’ funzjonijiet ewlenin” skont il-Linji Gwida tal-Awtorità Bankarja Ewropea. |
|
57. |
Dawk id-definizzjonijiet huma mill-bqija koerenti wkoll mal-għanijiet imfittxija mil-leġiżlatur tas-sena 1994, li ġew identifikati fil-paragrafi 48 u 49 hawn fuq. |
|
58. |
Għandha tkun madankollu l-qorti nazzjonali, tenut kont taċ-ċirkustanzi kollha tal-każ, sabiex tivvaluta sew jekk persuna li għandha konnessjoni mal-istituzzjoni ta’ kreditu tistax jew le titqies li taqa’ taħt xi waħda miż-żewġ kategoriji hawn fuq imsemmija. |
|
59. |
Wara li tajt id-definizzjoni taż-żewġ kunċetti inkwistjoni, huwa issa possibbli li, abbażi tal-istess, nirrispondi fid-dettall għad-domandi speċifiċi mressqa mill-qorti tar-rinviju. Dawk id-domandi jikkonċernaw, min-naħa waħda, l-estensjoni oġġettiva tar-responsabbiltà li għandha tkun rikonoxxuta lil impjegat ta’ istituzzjoni ta’ kreditu, sabiex dan jista’ jkun ikklassifikat bħala amministratur fis-sens tad-Direttiva 94/19, u, min-naħa l-oħra, il-livell u l-kontenut ta’ dik ir-responsabbiltà kif ukoll iċ-ċirkustanzi konkreti li permezz tagħhom dik ir-responsabbiltà hija stabbilita. |
|
60. |
Għal dak li jirrigwarda l-estensjoni oġġettiva tar-responsabbiltà, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, l-ewwel nett, jekk dik ir-responsabbiltà għandhiex tkun estiża għan-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu fit-totalità tiegħu jew jekk huwiex biżżejjed li l-impjegat ikun responsabbli għal qasam wieħed biss tan-negozju tal-istess istituzzjoni. F’dan it-tieni każ, il-qorti tar-rinviju titlob jekk għandux rilevanza l-kontenut ta’ dak il-qasam tan-negozju. |
|
61. |
Abbażi tad-definizzjoni ta’ amministratur adottata fil-paragrafu 56 hawn fuq, insostni li, sabiex persuna tista’ tkun ikkwalifikata bħala tali, mhux meħtieġ li r-responsabbiltà li tmur mal-kariga testendi ruħha għan-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu fit-totalità tagħha. Sakemm persuna tkun kapaċi teżerċita influwenza notevoli fuq it-tmexxija tal-istituzzjoni ta’ kreditu, jista’ infatti, fil-fehma tiegħi, ikun biżżejjed li dik il-persuna tkun responsabbli għal qasam wieħed min-negozju ta’ dik l-istituzzjoni, liema qasam peró għandu jkun ta’ importanza sinjifikattiva fl-ambitu tan-negozju ġenerali tal-istituzzjoni. Għaldaqstant huwa evidenti li l-possibbiltà li tkun eżerċitata influwenza sinjifikattiva fuq it-tmexxija tal-istituzzjoni ta’ kreditu tiddependi mit-tipoloġija u mill-importanza tal-qasam tan-negozju inkwistjoni. Hija l-qorti nazzjonali li għandha tiddeċiedi jekk ir-responsabbiltà li tmur ma’ dak il-qasam tan-negozju fil-kawża pendenti quddiemha tippermettix jew le lil dik il-persuna li għandha l-kariga li teżerċita influwenza sinjifikattiva fuq it-tmexxija tal-istituzzjoni stess. F’dan ir-rigward insostni li r-responsabbiltà ta’ tmexxija, tal-istrutturar, tal-ippjanar, tal-koordinazzjoni u tas-sorveljanza tan-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu dwar tranżazzjonijiet internazzjonali u dwar tranżazzjonijiet finanzjarji oħra importanti tal-istituzzjoni jippermettu, b’mod ġenerali u salv analiżi ddettaljata taċ-ċirkustanzi tal-każ inkwistjoni, li titwettaq influwenza sinjifikattiva fuq it-tmexxija tal-istituzzjoni. |
|
62. |
F’dak li jirrigwarda, imbagħad, il-livell u l-kontenut tar-responsabbiltà meħtieġa sabiex impjegat ta’ istituzzjoni ta’ kreditu jista’ jitqies li huwa amministratur skont id-Direttiva 94/19, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, qabel xejn, jekk huwiex meħtieġ li dak l-impjegat ikollu responsabbiltà sħiħa fir-rigward tan-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu jew tas-settur ta’ negozju li hija fil-kompetenza tiegħu jew hekk hijiex biżżejjed ukoll il-preżenza ta’ sempliċi possibbiltà li jinfluwixxi, anke b’mod informali, dak in-negozju. Dik il-qorti tistaqsi wkoll jekk huwiex meħtieġ, sabiex persuna tkun kwalifikata bħala amministratur, li huwa jiddisponi mis-setgħa li jagħti ordnijiet jew li jwettaq deċiżjonijiet li jorbtu persuni oħrajn. |
|
63. |
F’dan ir-rigward mill-kunċett ta’ amministratur kif identifikat fil-paragrafu 56 hawn fuq jidher, li, sabiex impjegat jista’ jitqies bħala tali, huwa għandu jwettaq rwol fundamentali fl-istituzzjoni ta’ kreditu li tippermettilu li jeżerċita influwenza sinjifikattiva fuq it-tmexxija tal-istess istituzzjoni, u li huwa għandu jirrispondi direttament lejn il-korp ta’ ġestjoni għall-għemil tiegħu. Fid-dawl ta’ din id-definizzjoni ta’ amministratur insostni li, sabiex impjegat jista’ jkun ikkwalifikat bħala tali, mhux strettament meħtieġ li jkollu responsabbiltà sħiħa ta’ qasam tan-negozju, u lanqas li jkollu s-setgħa li jagħti ordnijiet jew li jadotta deċiżjonijiet vinkolanti. Infatti, mhux eskluż li, skont iċ-ċirkustanzi speċifiċi ta’ kull każ, is-setgħa ta’ tmexxija, tal-ippjanar, tal-koordinazzjoni jew tas-sorveljanza tan-negozju jew ta’ qasam sinjifikattiv tan-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu tippermetti lil dik il-persuna li għandha dik is-setgħa li teżerċita influwenza sinjifikattiva fuq dik l-istituzzjoni. Madankollu hija l-qorti nazzjonali li għandha tivverifika b’mod konkret, abbażi taċ-ċirkustanzi kollha tal-każ, jekk, minkejja n-nuqqas ta’ responsabbiltà sħiħa ta’ qasam tan-negozju u/jew is-setgħa li jingħataw ordnijiet jew li jiġu adottati deċiżjonijiet, l-impjegat ikun jista’ b’mod effettiv iwettaq influwenza sinjifikattiva fuq it-tmexxija tal-istituzzjoni ta’ kreditu. |
|
64. |
Din l-aħħar kunsiderazzjoni twassalni sabiex nirrispondi għall-aħħar domanda preliminari mressqa mill-qorti tar-rinviju, li tistaqsi jekk, sabiex impjegat ikun meqjus bħala amministratur, jgħoddux biss dawk id-dmirijiet u d-drittijiet tal-kariga li jkollu dan tal-aħħar, li huma msemmija fid-deskrizzjoni professjonali tal-kariga tiegħu jew jekk hijiex rilevanti, fid-dawl taċ-ċirkustanzi kollha tal-każ, l-influwenza effettiva, anki ta’ natura informali, imwettqa fuq in-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu mill-impjegat inkwistjoni. Kif jirriżulta mill-kunsiderazzjonijiet tiegħi hawn fuq insostni li l-qorti nazzjonali għandha tikkunsidra ċ-ċirkustanzi u l-elementi kollha tal-każ inkwistjoni meta tiġi sabiex tevalwa jekk l-impjegat jistax jew le jkun ikkwalifikat bħala amministratur skont id-Direttiva 94/19. Għalhekk, għalkemm id-deskrizzjoni professjonali tal-kariga u x-xogħol imwettaq jikkostitwixxu elementi importanti tal-analiżi, madankollu jeħtieġ li l-qorti nazzjonali tikkunsidra s-sitwazzjoni reali kif ukoll is-setgħat u l-influwenza, anki ta’ natura informali, li huma effettivament imwettqa fl-istituzzjoni ta’ kreditu mill-persuna inkwistjoni. |
IV – Konklużjoni
|
65. |
Għar-raġunijiet suesposti, nissuġġerixxi lill-Qorti tal-Ġustizzja li tirrispondi għad-domandi preliminari mressqa mill-Augstākā tiesa kif ġej: Il-lista msemmija fil-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-30 ta’ Mejju 1994, dwar l-iskemi ta’ garanzija għal depożiti, hija eżawrjenti fis-sens li r-regoli nazzjonali ma jistgħux iwessgħu l-iskop tal-applikazzjoni tal-esklużjoni mill-garanzija għal depożiti fil-konfront ta’ persuni li, indipendentement minn kif hija msejħa l-kariga tagħhom, ma jinkwadrawx ruħhom b’mod funzjonali fil-kunċetti msemmija f’dik il-lista. Jiffurmaw parti mill-kunċett ta’ ‘direttur’, skont il-punt 7 tad-Direttiva 94/19, dawk il-membri tal-istrutturi tal-kumpannija fl-istituzzjoni ta’ kreditu li huma maħtura sabiex iwettqu xogħol ta’ tmexxija u/jew ta’ sorveljanza f’dik il-kumpannija. Jiffurmaw parti mill-kunċett ta’ “amministratur”, skont il-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19, il-membri tal-persunal tal-istituzzjoni ta’ kreditu li, għalkemm ma jiffurmawx parti mill-istruttura tat-tmexxija, iwettqu rwoli fundamentali fit-tmexxija ta’ kuljum tal-istituzzjoni ta’ kreditu u jkollhom il-possibbiltà li jwettqu influwenza sinjifikattiva fuq it-tmexxija tal-istess istituzzjoni u jirrispondu direttament lejn il-korp ta’ ġestjoni. Sabiex impjegat ikun meqjus bħala ‘amministratur’ skont id-Direttiva 94/19, mhux neċessarjament meħtieġ li r-responsabbiltà li tmur ma’ dik il-kariga li jokkupa testendi għan-negozju tal-istituzzjoni ta’ kreditu fit-totalità tagħha, lanqas li jwettaq ir-responsabbiltà sħiħa ta’ qasam tan-negozju jew is-setgħa li jagħti ordnijiet jew li jadotta deċiżjonijiet vinkolanti. Madankollu l-qorti nazzjonali għandha, filwaqt li tikkunsidra iċ-ċirkustanzi kollha tal-każ, inklużi, minbarra d-deskrizzjoni professjonali tal-kariga, anki s-sitwazzjoni attwali u s-setgħat effettivament imwettqa mill-impjegat fl-istituzzjoni ta’ kreditu, u tivverifika b’mod konkret jekk din il-persuna għandhiex il-possibbiltà li twettaq influwenza sinjifikattiva fuq it-tmexxija tal-istituzzjoni ta’ kreditu. |
( 1 ) Lingwa oriġinali: it-Taljan.
( 2 ) ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 6, Vol. 2, p. 252.
( 3 ) Direttiva 2014/49/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-16 ta’ April 2014, dwar l-iskemi ta’ garanzija tad-depożiti (ĠU L 173, p. 149).
( 4 ) Ara, b’mod partikolari, l-Artikoli 20 u 21 tad-Direttiva 2014/49.
( 5 ) Il-ġabra unika kompleta u dettaljata tar-regoli dwar is-servizzi finanzjarji (Single Rulebook), inkluża l-leġiżlazzjoni dwar il-garanzija għal depożiti bankarji li llum tinsab fid-Direttiva 2014/49, tikkostitwixxi, fil-fatt, waħda mit-tliet pilastri tal-Unjoni Bankarja Ewropea flimkien mal-mekkaniżmu superviżorju uniku (Single Supervisory Mechanism) u l-mekkaniżu uniku ta’ riżoluzzjoni (Single Resolution Mechanism). F’dan ir-rigward, ara l-premessi 11 u 12 tar-Regolament tal-Kunsill (UE) Nru 1024/2013, tal-15 ta’ Ottubru 2013, li jikkonferixxi kompiti speċifiċi lill-Bank Ċentrali Ewropew fir-rigward ta’ politiki relatati mas-superviżjoni prudenzjali ta’ istituzzjonijiet ta’ kreditu (ĠU L 287, p. 63).
( 6 ) Ara s-sentenza Ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja vs Il-Parlament Ewropew u Il-Kunsill (C‑233/94, EU:C:1997:231, punt 13) u, barra minn hekk, il-paġna 2 tal-ispjegazzjonijiet tal-Proposta għal Direttiva tal-Kunsill dwar skemi ta’ garanzija għal depożiti [COM(92) 188 finali, (ĠU C 163, p. 6].
( 7 ) L-Artikolu 7 ġie emendat permezz tal-Artikolu 1(3) tad-Direttiva 2009/14/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-11 ta’ Marzu 2009, li temenda d-Direttiva 94/19/KE dwar skemi ta’ garanzija għal depożiti fir-rigward tal-livell ta’ kopertura u taż-żmien għar-rimbors (ĠU L 68, p. 3).
( 8 ) Dan jirreferi, b’mod iktar speċifiku, għad-depożiti magħmula minn istituzzjonijiet ta’ kreditu oħra f’isimhom proprju, ta’ depożiti li jaqgħu taħt id-definizzjoni ta’ “fondi tagħha” u ta’ dawk li jirriżultaw minn tranżazzjonijiet li fir-rigward tagħhom kien hemm kundanna għal reat ta’ ħasil ta’ flus ġejjin minn attivitajiet illegali.
( 9 ) ĠU L 176, p. 338.
( 10 ) ABE/GL/2012/06, tat-22 ta’ Novembru 2012 (https://www.eba.europa.eu/documents/10180/106695/EBA_2012_00220000_MT_TRA.pdf).
( 11 ) Regolament (UE) Nru 1093/2010 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal-24 ta’ Novembru 2010, li jistabbilixxi Awtorità Superviżorja Ewropea (Awtorità Bankarja Ewropea) u li jemenda d-Deċiżjoni Nru 716/2009/KE u jħassar id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2009/78/KE (ĠU L 331, p. 12).
( 12 ) B’mod iżjed speċifiku, dik id-deskrizzjoni kienet tindika li r-responsabbiltajiet ewlenin li jmorru mal-kariga ta’ Viċi President kienu dawk li jippjana, jikkoordina u jiżgura s-sorveljanza tal-assistenza legali fl-attivitajiet ta’ liġi finanzjarja u internazzjonali tal-bank; l-istrutturar, it-tmexxija u li joħloq salvagwardji legali għall-attivitajiet finanzjarji internazzjonali, għal kwistjonijiet oħra finanzjarji importanti tal-bank kif ukoll għall-prodotti finanzjarji ġodda; li jagħti parir lill-bord ta’ sorveljanza u lill-bord ta’ tmexxija tal-bank fuq kwistjonijiet ta’ liġi finanzjarja u li jagħti pariri rilevanti, u li jagħti spjegazzjoni ta’ pariri legali fuq kwistjonijiet legali li huma partikolarment kumplessi.
( 13 ) Ara l-paġna 18 tal-ispjegazzjonijiet għall-proposta ta’ direttiva msemmija iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 6.
( 14 ) Filwaqt li verżjonijiet lingwistiċi oħra tat-tmintax-il premessa jistgħu jagħtu lok għal interpretazzjonijiet differenti, il-qari tat-tmintax-il premessa li qiegħed nipproponi jirriżulta, fil-fehma tiegħi, b’mod partikolarment ċar meta tinqara l-verżjoni Ġermaniża tad-Direttiva 94/19, fejn din tipprovdi espressament li l-kategoriji ta’ depożiti u depożitaturi għandhom ikunu speċifikament imniżżla (“ausdrücklich genannt werden müssen”), b’riferiment għal-liġi nazzjonali ta’ traspożizzjoni. Il-verżjoni Olandiża, li tuża l-kliem “in een limitatieve lijst vermelde”, tikkonferma dik l-interpretazzjoni.
( 15 ) Ara, f’dan is-sens, is-sentenzi Honyvem Informazioni Commerciali (C‑465/04, EU:C:2006:199, punt 24) kif ukoll Pfeiffer et (C-397/01, EU:C:2004:584, punt 52 u l-ġurisprudenza ċċitata).
( 16 ) Ara s-sitt premessa tad-Direttiva 2014/49.
( 17 ) Ara d-disa’ premessa tad-Direttiva 94/19.
( 18 ) Ara s-sentenza Deckmyn u Vrijheidsfonds (C‑201/13, EU:C:2014:2132, punt 14 u l-ġurisprudenza ċċitata).
( 19 ) Ara s-sentenza Circul Globus Bucureşti (C‑283/10, EU:C:2011:772, punt 32). Fl-istess sens ara wkoll is-sentenzi Partena (C‑137/11, EU:C:2012:593, punt 56) u Koushkaki (C‑84/12, EU:C:2013:862, punt 34 u l-ġurisprudenza ċċitata).
( 20 ) Ara s-sentenza Inuit Tapiriit Kanatami et vs Il-Parlament u Il-Kunsill (C‑583/11 P, EU:C:2013:625, punt 50).
( 21 ) Ara l-paġna 18 tal-ispjegazzjonijiet tal-proposta għal direttiva, imsemmija iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 6.
( 22 ) Ara wkoll, f’dan ir-rigward, il-kunsiderazzjonijiet li jinsabu fil-punt 167 tas-sentenza tal-Qorti EFTA, fil-kawża Awtorità ta’ Sorveljanza EFTA vs L-Islanda (E‑16/11, [2013] EFTA Ct. Rep., 4).
( 23 ) Ara s-sentenzi tal-Qorti EFTA, fil-kawża Awtorità ta’ Sorveljanza EFTA vs L‑Islanda (ara n‑nota ta’ qiegħ il-paġna 22, punt 128) kif ukoll Aresbank S.A. vs Landsbankinn hf., Fjármálaeftirlitið u L-Islanda (E‑17/11, [2013] EFTA Ct. Rep., 916, punti minn 86 sa 95).
( 24 ) Ara l-paragrafu 3 u n-nota 5 iktar ’il fuq.
( 25 ) Ara, pereżempju, il-ħames u s-sitt premessa tad-Direttiva 94/19.
( 26 ) Għandu jkun, f’dan ir-rigward, osservat li l-punt 4 tal-Anness I tad-Direttiva 97/9/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-3 ta’ Marzu 1997, dwar skemi ta’ kumpens għall-investitur (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 6, Vol. 2, p. 311), jipprovdi eċċezzjoni identika għal dik li hemm fil-punt 7 tal-Anness I tad-Direttiva 94/19.
( 27 ) Ara l-Artikolu 3(1)(9) tad-Direttiva 2013/36/UE msemmi fil-paragrafu 10 hawn fuq.
( 28 ) Ara, pereżempju, il-kumitat tan-nominazzjoni stipulat fl-Artikolu 88(2) tad-Direttiva 2013/36/UE.
( 29 ) Ara l-Artikolu 23(1)(b) tad-Direttiva 2013/36.
( 30 ) F’dan ir-rigward jista’ jkun ukoll rilevat kif fir-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni 2004/913/KE, tal-14 ta’ Diċembru 2004, sabiex titkattar sistema għar-remunerazzjoni ta’ diretturi ta’ kumpaniji kwotati fil-borża (ĠU L 269M, p. 143), id-“direttur” huwa ddefinit bħala “membru tal-korpi amministrattivi, maniġerjali u ta’ superviżjoni ta’ kumpanija kwotata fil-borża”. Ara, b’mod speċifiku, il-punt 2.1 ta’ dik ir-rakkomandazzjoni.