This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 52025PC0465
Recommendation for a COUNCIL DECISION authorising the opening of negotiations on behalf of the European Union on a sustainable fisheries partnership agreement, and an implementing protocol thereto, with the Gabonese Republic
Rakkomandazzjoni għal DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati f’isem l-Unjoni Ewropea għal Ftehim ta’ Sħubija fis-Settur tas-Sajd Sostenibbli u għal Protokoll ta’ Implimentazzjoni tal-Ftehim mar-Repubblika Gaboniża
Rakkomandazzjoni għal DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati f’isem l-Unjoni Ewropea għal Ftehim ta’ Sħubija fis-Settur tas-Sajd Sostenibbli u għal Protokoll ta’ Implimentazzjoni tal-Ftehim mar-Repubblika Gaboniża
COM/2025/465 final
IL-KUMMISSJONI EWROPEA
Brussell, 8.9.2025
COM(2025) 465 final
Rakkomandazzjoni għal
DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL
li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati f’isem l-Unjoni Ewropea għal Ftehim ta’ Sħubija fis-Settur tas-Sajd Sostenibbli u għal Protokoll ta’ Implimentazzjoni tal-Ftehim mar-Repubblika Gaboniża
{SWD(2025) 251 final} - {SWD(2025) 252 final}
MEMORANDUM TA’ SPJEGAZZJONI
1.KUNTEST TAL-PROPOSTA
•Raġunijiet u objettivi tal-proposta
Il-Kummissjoni tipproponi li jiġi nnegozjat ftehim ġdid għall-Ftehim ta’ Sħubija fis-settur tas-Sajd Sostenibbli (SFPA, Sustainable Fisheries Partnership Agreement) konkluż mar-Repubblika Gaboniża 1 , u protokoll ta’ Implimentazzjoni li jkunu jissodisfaw il-ħtiġijiet tal-flotta tal-Unjoni u li jkunu f’konformità mar-Regolament (UE) Nru 1380/2013 2 dwar il-Politika Komuni tas-Sajd (il-PKS).
Is-sostituzzjoni tal-Ftehim ta’ Sħubija fis-settur tas-Sajd (FPA) li jeżisti bejn l-Unjoni Ewropea u l-Gabon permezz ta’ SFPA tirrifletti aħjar il-bidliet li jirriżultaw mir-riforma tal-PKS fl-2013 u b’mod partikolari integrazzjoni aħjar tas-sostenibbiltà.
Fl-10 ta’ Ġunju 2025, il-Ministru għall-Affarijiet Barranin tar-Repubblika Gaboniża 3 nnotifika formalment lill-Unjoni Ewropea bl-intenzjoni tiegħu li jiddenunzja l-Ftehim ta’ Sħubija fis-settur tas-Sajd (FPA) bejn l-Unjoni Ewropea u l-Gabon. Madankollu, l-awtoritajiet tar-Repubblika Gaboniża esprimew ukoll ir-rieda tagħhom li jinnegozjaw ftehim ġdid dwar is-sajd. L-Unjoni Ewropea jidhrilha li, għalkemm il-Ftehim attwali jibqa’ fis-seħħ, għandu jiġi nnegozjat Ftehim ta’ Sħubija ġdid fis-settur tas-Sajd Sostenibbli (SFPA) sabiex tiġi aġġornata s-Sħubija dwar is-Sajd bejn l-UE u l-Gabon.
•Konsistenza mad-dispożizzjonijiet eżistenti fil-qasam ta’ politika kkonċernat
Il-Ftehim ta’ Sħubija fis-Settur tas-Sajd li jeżisti bejn l-Unjoni Ewropea u l-Gabon ġie ffirmat fis-6 ta’ Ġunju 2007 u daħal fis-seħħ fl-11 ta’ Ġunju 2007. Il-protokoll ta’ implimentazzjoni attwali tal-Ftehim ta’ Sħubija fis-settur tas-sajd għal perjodu ta’ 5 snin 4 beda japplika fid-29 ta’ Ġunju 2021 u se jiskadi fit-28 ta’ Ġunju 2026. Dan jistabbilixxi l-opportunitajiet tas-sajd tal-flotta tal-Unjoni u l-kontribuzzjonijiet finanzjarji korrispondenti li l-Unjoni u s-sidien tal-bastimenti jridu jħallsu. Il-kontribuzzjoni finanzjarja pubblika annwali tal-Unjoni mħallsa lil Gabon għall-aħħar sena ta’ applikazzjoni, tammonta għal EUR 2 600 000, li minnhom EUR 1 000 000 huma allokati għall-appoġġ settorjali.
Il-Protokoll 2021–2026 tal-FPA mal-Gabon jipprovdi opportunitajiet tas-sajd għas-sajd għat-tonn u għall-ispeċijiet tal-ħut li jpassi ħafna għall-bastimenti tal-Unjoni minn żewġ Stati Membri (Spanja u Franza). Il-Protokoll 2021–2026 tal-FPA mal-Gabon jipprevedi wkoll il-possibbiltà li jiġu organizzati kampanji tas-sajd esploratorju minn bastimenti tat-tkarkir li jistadu għall-krustaċji tal-fond minn mhux aktar minn erba’ bastimenti.
L-Unjoni Ewropea diġà għandha network żviluppat ħafna ta’ Ftehimiet bilaterali attivi ta’ Sħubija fis-settur tas-sajd Sostenibbli (SFPA, Sustainable Fisheries Partnership Agreement) fl-Afrika tal-Punent u Ċentrali, b’mod partikolari mal-Mauritania, ma’ Cabo Verde, mal-Gambja, mal-Guinea-Bissau, mal-Kosta tal-Avorju u ma’ São Tomé u Príncipe. Il-Ftehimiet bilaterali attivi ta’ Sħubija fis-settur tas-sajd Sostenibbli jikkontribwixxu għall-promozzjoni tal-objettivi tal-PKS internazzjonalment, u jiżguraw li l-attivitajiet tas-sajd tal-Unjoni ’l barra mill-ilmijiet tal-Unjoni jkunu bbażati fuq l-istess prinċipji u standards bħal dawk applikabbli bid-dritt tal-Unjoni. Barra minn hekk, il-Ftehimiet bilaterali attivi ta’ Sħubija fis-settur tas-sajd Sostenibbli jsaħħu l-pożizzjoni tal-Unjoni Ewropea fi ħdan l-organizzazzjonijiet tas-sajd internazzjonali u reġjonali b’mod partikolari fi ħdan il-Kummissjoni Internazzjonali għall-Konservazzjoni tat-Tonn tal-Atlantiku (ICCAT, International Commission for the Conservation of Atlantic Tunas), li hija l-korp stabbilit skont il-liġi internazzjonali għall-konservazzjoni u għall-ġestjoni ta’ speċijiet migratorji ħafna fir-reġjun. Fl-aħħar nett, il-Ftehimiet bilaterali attivi ta’ Sħubija fis-settur tas-sajd Sostenibbli jissejsu fuq l-aqwa parir xjentifiku disponibbli u jikkontribwixxu għat-titjib tal-ħarsien tal-miżuri internazzjonali, inkluża l-ġlieda kontra s-sajd illegali, mhux irrappurtat u mhux irregolat (sajd IUU, illegal, unregulated and unreported fishing).
•Konsistenza ma’ politiki oħra tal-Unjoni
In-negozjar ta’ SFPA u ta’ Protokoll mal-Gabon huwa konformi mal-azzjoni esterna tal-Unjoni b’rabta mal-pajjiżi Afrikani, tal-Karibew u tal-Paċifiku (il-pajjiżi AKP) u, b’mod partikolari, mal-għanijiet tal-Unjoni f’dak li għandu x’jaqsam mal-ħarsien tal-prinċipji demokratiċi u tad-drittijiet tal-bniedem. Barra minn hekk, l-istrateġija ta’ investiment tal-Global Gateway tal-UE għandha l-għan li tgħin lis-sħab jittrasformaw l-ekonomiji tagħhom billi jaħdmu fuq il-ktajjen tal-valur u l-ħolqien tal-impjiegi biex isaħħu r-reżiljenza ta’ setturi bħas-sajd.
Il-promozzjoni ta’ xogħol deċenti hija żgurata min-negozjar mistenni ta’ klawżola soċjali fi qbil mal-Konvenzjoni C188 tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO, International Labour Organization) għall-ħaddiema mill-pajjiż sieħeb li għandhom jiġu impjegati minn bastimenti tal-Unjoni.
2.BAŻI LEGALI, SUSSIDJARJETÀ U PROPORZJONALITÀ
•Bażi legali
Il-bażi legali hija t-TFUE, il-Parti V “L-Azzjoni esterna tal-Unjoni”, it-Titolu V “Il-Ftehimiet internazzjonali”, l-Artikolu 218 li jistabbilixxi l-proċedura għan-negozjati u għall-konklużjoni ta’ ftehimiet bejn l-UE u pajjiżi terzi.
Il-bażi legali sostantiva hija l-Artikolu 43(2) tat-TFUE dwar il-kisba tal-objettivi tal-politika agrikola u tas-sajd komuni.
•Sussidjarjetà (għall-kompetenza mhux esklużiva)
Mhux applikabbli; kompetenza esklużiva.
•Proporzjonalità
Il-proposta hija proporzjonata mal-għan li jiġi stabbilit qafas ta’ governanza legali, ambjentali, ekonomika u soċjali għall-attivitajiet tas-sajd imwettqa mill-bastimenti tal-Unjoni fl-ilmijiet ta’ ċerti pajjiżi terzi, f’konformità mal-Artikolu 31 tar-Regolament (UE) Nru 1380/2013 li jistabbilixxi l-Politika Komuni tas-Sajd.
•Għażla tal-istrument
L-għażla tal-istrument tirriżulta mill-applikazzjoni tal-Artikolu 218(3) u (4) tat-TFUE.
3.RIŻULTATI TAL-EVALWAZZJONIJIET EX POST, TAL-KONSULTAZZJONIJIET MAL-PARTIJIET IKKONĊERNATI U TAL-VALUTAZZJONIJIET TAL-IMPATT
•Evalwazzjonijiet ex post/kontrolli tal-idoneità tal-leġiżlazzjoni eżistenti
Il-Kummissjoni għamlet evalwazzjoni ex post tal-protokoll attwali għall-SFP mal-Gabon kif ukoll evalwazzjoni ex ante ta’ protokoll ġdid possibbli. Ir-rapport ta’ dik l-evalwazzjoni huwa pubbliku 5 .
Bħala konklużjoni, ir-rapport ta’ evalwazzjoni juri li hu fl-interess tas-settur tas-sajd għat-tonn tal-Unjoni li tkompli l-attivitajiet tas-sajd tagħha fil-Gabon. Madankollu, ir-rapport ta’ evalwazzjoni juri wkoll diskrepanza bejn l-għadd tal-possibbiltajiet offruti u l-użu tagħhom fl-aħħar protokoll. Kwalunkwe protokoll fil-ġejjieni għandu jnaqqas l-għadd tal-possibbiltajiet offruti, li għandu jirriżulta fi tnaqqis fil-kontribuzzjoni finanzjarja tal-Protokoll.
Fid-dawl tal-interess espress mill-flotta tal-Unjoni Ewropea, il-Protokoll il-ġdid jista’ jikkunsidra l-inklużjoni ta’ kategorija kummerċjali ġdida għas-sajd tal-krustaċji tal-fond jekk dan jitħalla mill-aħjar parir xjentifiku disponibbli u mill-informazzjoni rilevanti, inklużi l-konklużjonijiet tal-laqgħat xjentifiċi konġunti li saru bejn l-Unjoni u l-awtoritajiet Gaboniżi matul il-Protokoll tal-2021–2026. It-tiġdid tal-Protokoll se jgħin ukoll biex jissaħħu l-monitoraġġ, il-kontroll u s-sorveljanza, u jagħti kontribut għal governanza mtejba tas-sajd fir-reġjun. L-evalwazzjoni turi li t-tiġdid tal-Protokoll iġib miegħu wkoll benefiċċji għall-Gabon minħabba l-importanza tal-kontribuzzjoni finanzjarja mħallsa skont il-Protokoll għall-iżvilupp tas-settur tas-sajd. Sabiex jiġu massimizzati l-benefiċċji għall-Gabon, ftehim ġdid għandu jħeġġeġ l-interazzjonijiet bejn il-flotta tal-UE u l-atturi lokali u l-appoġġ settorjali jista’ jiffoka fuq l-attivitajiet li jappoġġaw aħjar l-iżvilupp sostenibbli tas-settur tas-sajd fil-livell nazzjonali.
•Konsultazzjoni mal-partijiet ikkonċernati
Bħala parti mill-evalwazzjoni ġew ikkonsultati l-Istati Membri, ir-rappreżentanti tal-industrija, l-organizzazzjonijiet internazzjonali tas-soċjetà ċivili, kif ukoll l-amministrazzjoni tas-sajd u r-rappreżentanti tas-soċjetà ċivili tal-Unjoni u tal-Gabon. Ġew organizzati wkoll konsultazzjonijiet fil-qafas tal-Kunsill Konsultattiv għall-Flotta ta’ Distanzi Twal.
•Ġbir u użu tal-għarfien espert
L-evalwazzjonijiet li saru involvew esperti indipendenti fil-qasam.
•Valutazzjoni tal-impatt
Mhux applikabbli.
•Idoneità regolatorja u simplifikazzjoni
Mhux applikabbli.
•Drittijiet fundamentali
Id-direttivi ta’ negozjar, stabbiliti fl-anness tal-proposta għad-deċiżjoni, jirrakkomandaw l-inklużjoni ta’ klawżola dwar il-konsegwenzi tal-ksur tad-drittijiet tal-bniedem u tal-prinċipji demokratiċi.
4.IMPLIKAZZJONIJIET BAĠITARJI
L-implikazzjonijiet baġitarji ta’ protokoll ġdid se jirriżultaw mill-ħlas ta’ kontribuzzjoni finanzjarja lill-Gabon. L-ammonti annwali mistennija għall-approprjazzjonijiet ta’ impenn u ta’ pagament huma stabbiliti fil-proċedura baġitarja annwali b’mod kompatibbli mal-Qafas Finanzjarju Pluriennali għall-perjodu 2021-2027, inkluża l-linja ta’ riżerva 30.020200 għall-proposti li ma jkunux daħlu fis-seħħ fil-bidu tas-sena 6 .
5.ELEMENTI OĦRA
•Pjanijiet ta’ implimentazzjoni u arranġamenti għall-monitoraġġ, l-evalwazzjoni u r-rapportar
In-negozjati għandhom jibdew fit-tielet trimestru tal-2025 bl-għan li tiġi limitata l-interruzzjoni tal-attivitajiet tas-sajd mal-iskadenza tal-protokoll attwali li jimplimenta l-SFP fit-28 ta’ Ġunju 2026.
•Spjegazzjoni fid-dettall tad-dispożizzjonijiet speċifiċi tal-proposta
Il-Kummissjoni tirrakkomanda li:
— il-Kunsill jawtorizza lill-Kummissjoni tiftaħ u tmexxi negozjati għall-konklużjoni ta’ protokoll ġdid għall-Ftehim ta’ Sħubija fis-settur tas-Sajd Sostenibbli mal-Gabon u ta’ protokoll ta’ implimentazzjoni;
— il-Kummissjoni tiġi nominata bħala n-negozjatur tal-Unjoni f’dan il-qasam;
— il-Kummissjoni twettaq in-negozjati b’konsultazzjoni mal-kumitat speċjali, kif stabbilit fit-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea;
— il-Kunsill japprova d-direttivi ta’ negozjati annessi ma’ din ir-Rakkomandazzjoni.
Rakkomandazzjoni għal
DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL
li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati f’isem l-Unjoni Ewropea għal Ftehim ta’ Sħubija fis-Settur tas-Sajd Sostenibbli u għal Protokoll ta’ Implimentazzjoni tal-Ftehim mar-Repubblika Gaboniża
IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 43(2), flimkien mal-Artikolu 218(3) u (4) tiegħu,
Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni Ewropea,
Billi:
(1)jaqbel li jiftaħ negozjati bil-ħsieb li jiġi konkluż Ftehim ta’ Sħubija fis-Settur tas-Sajd Sostenibbli u Protokoll ta’ Implimentazzjoni tal-Ftehim mal-Gabon.
ADOTTA DIN ID-DEĊIŻJONI:
Artikolu 1
Il-Kummissjoni hija b’dan awtorizzata tinnegozja, f’isem l-Unjoni, Ftehim ġdid ta’ Sħubija fis-Settur tas-Sajd Sostenibbli mar-Repubblika Gaboniża u l-Protokoll ta’ Implimentazzjoni tiegħu.
Artikolu 2
Id-direttivi ta’ negozjati huma stabbiliti fl-Anness.
Artikolu 3
In-negozjati għandhom jitwettqu b’konsultazzjoni mal-Grupp ta’ Ħidma tal-Kunsill dwar il-Politika tas-Sajd.
Artikolu 4
Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lill-Kummissjoni.
Magħmul fi Brussell,
Għall-Kunsill
Il-President
https://op.europa.eu/mt/search-results?p_p_id=eu_europa_publications_portlet_search_executor_SearchExecutorPortlet_INSTANCE_q8EzsBteHybf&p_p_lifecycle=1&p_p_state=normal&facet.author=MARE&facet.studies=evaluation&facet.eurovoc.domain=08%2C56%2C20&facet.collection=EUPub&language=fr&startRow=1&resultsPerPage=10&selectedSubjectId=08&elementType=0&keywordOptions=ALL&SEARCH_TYPE=ADVANCED#undefined
IL-KUMMISSJONI EWROPEA
Brussell, 8.9.2025
COM(2025) 465 final
ANNESS
tar-
Rakkomandazzjoni tad-
DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL
li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati f’isem l-Unjoni Ewropea għal Ftehim ta’ Sħubija fis-Settur tas-Sajd Sostenibbli u għal Protokoll ta’ Implimentazzjoni tal-Ftehim mar-Repubblika Gaboniża
{SWD(2025) 251 final} - {SWD(2025) 252 final}
ANNESS
Direttivi ta’ negozjati
–L-għan tan-negozjati huwa li jiġi konkluż Ftehim ta’ Sħubija fis-Settur tas-Sajd Sostenibbli (SFPA) u Protokoll ta’ Implimentazzjoni tal-Ftehim bejn l-Unjoni Ewropea u r-Repubblika Gaboniża, f’konformità mar-Regolament (UE) Nru 1380/2013 dwar il-Politika Komuni tas-Sajd.
–Dan l-SFPA u l-Protokoll ta’ Implimentazzjoni tiegħu għandu jiddefinixxi l-qafas ġenerali għall-attivitajiet tas-sajd tal-bastimenti tal-UE fl-ilmijiet tal-Gabon u għall-kooperazzjoni tal-UE mal-Gabon fis-settur tas-sajd.
–Biex jiġi promoss sajd sostenibbli u responsabbli filwaqt li jiġu garantiti benefiċċji reċiproċi għall-UE u għall-Gabon, l-għanijiet tan-negozjati tal-Kummissjoni għandhom ikunu bbażati fuq l-elementi li ġejjin:
·jistabbilixxu qafas ta’ kooperazzjoni bilaterali stabbli fil-qasam tas-sajd sostenibbli ;
·jiġu żgurati l-aċċess għaż-żona tas-sajd tal-Gabon u l-awtorizzazzjonijiet meħtieġa biex il-bastimenti tal-Unjoni jkunu jistgħu jistadu f’din iż-żona u, b’hekk ikun żviluppat, fost l-oħrajn, in-network ta’ Ftehimiet ta’ Sħubija fis-Settur ta-Sajd Sostenibbli li l-operaturi tal-UE għandhom għad-dispożizzjoni tagħhom fl-Oċean Atlantiku;
·jiġu implimentati bis-sħiħ il-pjanijiet ta’ ġestjoni rilevanti adottati mill-Organizzazzjonijiet Reġjonali tal-Ġestjoni tas-Sajd (RFMOs) abbażi tal-aħjar parir xjentifiku disponibbli, sabiex tiġi garantita s-sostenibbiltà ambjentali tal-attivitajiet tas-sajd u tiġi promossa l-governanza tal-oċeani fil-livell internazzjonali. L-attivitajiet tas-sajd tal-bastimenti tal-Unjoni għandhom ikunu mmirati esklużivament lejn l-eċċess mir-riżorsi disponibbli, filwaqt li jitqiesu l-kapaċitajiet tas-sajd tal-flotta lokali kif ukoll titqies b’mod speċjali n-natura migratorja ħafna tal-istokkijiet ikkonċernati. F’dan il-każ, għall-ispeċijiet migratorji ħafna, l-eċċess disponibbli fl-ilmijiet tal-Gabon tal-ispeċijiet koperti mill-Ftehim ta’ Sħubija fis-settur tas-Sajd huwa ddefinit permezz tal-miżuri ta’ konservazzjoni u ta’ ġestjoni għall-ispeċijiet migratorji ħafna fl-Oċean Atlantiku adottati mill-Kummissjoni Internazzjonali għall-Konservazzjoni tat-Tonn tal-Atlantiku (ICCAT). Għall-ispeċijiet tal-krustaċji tal-fond, jista’ possibbilment jiġi identifikat eċċess ta’ riżorsi disponibbli filwaqt li jitqies l-aħjar parir xjentifiku disponibbli u l-informazzjoni rilevanti;
·ikun imfittex li jinkiseb sehem xieraq mir-riżorsi tas-sajd, li jikkorrispondi għall-interessi tal-flotta tal-Unjoni,
·ikun imfittex li tinkiseb l-applikazzjoni tal-istess kundizzjonijiet tekniċi għall-flotot barranin kollha fiż-żona tas-sajd tal-Gabon, billi tiddaħħal klawżola dwar in-nondiskriminazzjoni bejn il-flotot, kif ukoll dwar it-trasparenza dwar l-attivitajiet tas-sajd awtorizzati fil-Gabon.
·jiġi żgurat li l-aċċess għaż-żona tas-sajd ikun ibbażat fuq l-attività storika tal-flotta tal-Unjoni fir-reġjun u fuq dik li mistennija jkollha fir-reġjun fil-ġejjieni, fid-dawl tal-aqwa valutazzjonijiet xjentifiċi disponibbli u l-aktar riċenti, u billi jitqiesu l-interessi tar-reġjuni ultraperiferiċi tal-UE;
·jitwaqqaf djalogu biex tissaħħaħ il-politika settorjali bil-ħsieb li titħeġġeġ l-implimentazzjoni ta’ politika tas-sajd responsabbli, b’rabta mal-għanijiet tal-iżvilupp tal-Gabon, partikolarment fir-rigward tal-governanza tas-sajd, tal-ġlieda kontra s-sajd illegali, mhux irrappurtat u mhux irregolat, tal-kontroll, tal-monitoraġġ u tas-sorveljanza tal-attivitajiet tas-sajd u tal-għoti tal-pariri xjentifiċi, tad-drittijiet soċjali tas-sajjieda u min-naħa l-oħra, tat-trawwim tal-attività ekonomika;
·tiddaħħal klawżola dwar il-konsegwenzi f’każ li jinkisru d-drittijiet tal-bniedem (inkluż id-drittijiet soċjali) u l-prinċipji demokratiċi;
·jiġi garantit li l-protokoll se jikkontribwixxi għall-promozzjoni tat-tkabbir sostenibbli u ta’ xogħol deċenti b’rabta mal-attivitajiet tas-sajd, filwaqt li jitqiesu l-Konvenzjonijiet rilevanti tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO, International Labour Organization);
–B’mod partikolari, il-protokoll għandu jistabbilixxi:
·l-opportunitajiet tas-sajd li se jingħataw lill-bastimenti tal-UE;
·il-kumpens finanzjarju u l-kundizzjonijiet biex dan jitħallas;
·il-mekkaniżmi għall-implimentazzjoni tal-appoġġ settorjali.