(1)

Il-ħamrija hija riżorsa vitali, limitata, mhux rinnovabbli u mhux sostitwibbli li hija kruċjali għall-ekonomija, għall-ambjent u għas-soċjetà.

(2)

Il-ħamrija Ħamrija f’saħħitha hija tkun f’kundizzjoni kimika, bijoloġika u fiżika tajba sabiex ikunu jistgħu jiġu pprovduti tkun tista’ tipprovdi servizzi tal-ekosistema tal-ekosistemi li huma vitali għall-bnedmin u għall-ambjent, bħal ikel sikur, nutrittiv u suffiċjenti, bijomassa, ilma nadif, ċiklaġġ tan-nutrijenti, ħżin tal-karbonju u ħabitat għall-bijodiversità. Il-ħamrija hija essenzjali biex tiġi żgurata s-sigurtà tal-ikel. Madankollu, huwa stmat li bejn 60 u 70 % tal-ħamrija fl-Unjoni hija ddeterjorata u qed tkompli tiddeterjora. [Em. 1]

(3)

Id-degradazzjoni tal-ħamrija qed tiswa lill-Unjoni diversi għexieren ta’ biljuni ta’ euro kull sena. Is-saħħa tal-ħamrija qed ikollha impatt fuq il-forniment ta’ servizzi tal-ekosistema tal-ekosistemi li għandhom redditu ekonomiku importanti. Għalhekk, il-ġestjoni sostenibbli u r-riġenerazzjoni tal-ħamrija jagħmlu It-titjib tagħha jagħmel sens ekonomiku tajjeb u jistgħu jżidu jista’ jżid b’mod sinifikanti l-prezz u l-valur tal-art fl-Unjoni. Barra minn hekk, il-produzzjoni ta’ ċentimetru wieħed biss ta’ ħamrija tal-wiċċ taf tieħu sa 1 000 sena, filwaqt li l-proċess ta’ degradazzjoni u t-telf totali tal-ħamrija jistgħu jseħħu malajr. [Em. 2]

(4)

Il-Patt Ekoloġiku Ewropew (3) stabbilixxa pjan direzzjonali ambizzjuż biex jittrasforma l-Unjoni f’soċjetà ġusta u prospera, b’ekonomija moderna, effiċjenti fir-riżorsi u kompetittiva, bl-għan li jipproteġi, jikkonserva u jtejjeb il-kapital naturali tal-Unjoni, u li jipproteġi s-saħħa u l-benesseri taċ-ċittadini. Bħala parti mill-Patt Ekoloġiku Ewropew, il-Kummissjoni adottat l-Istrateġija tal-UE għall-Bijodiversità għall-2030 (4), l-Istrateġija “mill-Għalqa sal-Platt” (5), il-Pjan ta’ Azzjoni ta’ Tniġġis Żero (6), l-Istrateġija tal-UE għall-Adattament għat-Tibdil fil-Klima (7) u l-Istrateġija tal-UE dwar il-Ħamrija għall-2030 (8).

(5)

L-Unjoni hija impenjata lejn l-Aġenda 2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli u l-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli (SDGs) tagħha (9). Ħamrija f’saħħitha tikkontribwixxi direttament għall-ilħuq ta’ diversi SDGs, b’mod partikolari l-SDG 2 (ebda ġuħ), l-SDG 3 (saħħa u benesseri tajbin), l-SDG 6 (ilma nadif u sanità), l-SDG 11 (bliet u komunitajiet sostenibbli), l-SDG 12 (konsum u produzzjoni responsabbli), l-SDG 13 (azzjoni klimatika) u l-SDG 15 (il-ħajja fuq l-art). L-SDG 15.3 għandu l-għan li jiġġieled id-deżertifikazzjoni, jirrestawra l-art u l-ħamrija degradati, inkluża l-art affettwata mid-deżertifikazzjoni, min-nixfa u mill-għargħar, u jistinka biex tinkiseb dinja newtrali għad-degradazzjoni tal-art sal-2030.

(6)

L-Unjoni u l-Istati Membri tagħha, bħala partijiet għall-Konvenzjoni dwar id-Diversità Bijoloġika, approvata bid-Deċiżjoni tal-Kunsill 93/626/KEE (10), qablu fil-15-il Konferenza tal-Partijiet dwar il-“Qafas Globali tal-Bijodiversità ta’ Kunming-Montreal” (GBF) (11) li jinkludi diversi miri globali orjentati lejn l-azzjoni għall-2030 ta’ rilevanza għas-saħħa tal-ħamrija. Jenħtieġ li l-kontribuzzjonijiet tan-natura għan-nies, inkluża s-saħħa tal-ħamrija, jiġu rrestawrati, miżmuma u mtejba.

(7)

L-Unjoni u l-Istati Membri tagħha, bħala Partijiet għall-Konvenzjoni tan-NU dwar il-Ġlieda kontra d-Deżertifikazzjoni (UNCCD), approvata bid-Deċiżjoni tal-Kunsill 98/216/KE (12), impenjaw ruħhom li jiġġieldu d-deżertifikazzjoni u jtaffu l-effetti tan-nixfa fil-pajjiżi affettwati. Tlettax-il Stat Membru (13) ddikjaraw lilhom infushom bħala partijiet affettwati mid-deżertifikazzjoni skont il-UNCCD.

(8)

Fil-kuntest tal-Konvenzjoni Qafas tan-Nazzjonijiet Uniti dwar it-Tibdil fil-Klima (UNFCCC), l-art u l-ħamrija jitqiesu simultanjament bħala sors u bir tal-karbonju. L-Unjoni u l-Istati Membri bħala partijiet impenjaw ruħhom li jippromwovu l-ġestjoni sostenibbli, il-konservazzjoni u t-titjib tal-bjar u r-riżervi tal-karbonju.

(9)

L-Istrateġija tal-UE għall-Bijodiversità għall-2030 tiddikjara li huwa essenzjali li jiżdiedu l-isforzi biex tiġi protetta l-fertilità tal-ħamrija, titnaqqas l-erożjoni tal-ħamrija u tiżdied il-materja organika tal-ħamrija billi jiġu adottati prattiki sostenibbli ta’ ġestjoni tal-ħamrija. Tiddikjara wkoll li huwa meħtieġ progress sinifikanti fl-identifikazzjoni ta’ siti tal-ħamrija kkontaminati, fir-restawr ta’ ħamrija degradata, fid-definizzjoni tal-kundizzjonijiet għal status ekoloġiku tajjeb tal-ħamrija, fl-introduzzjoni ta’ objettivi ta’ restawr, u fit-titjib tal-monitoraġġ tas-saħħa tal-ħamrija.

(10)

L-Istrateġija tal-UE dwar il-Ħamrija għall-2030 tistabbilixxi l-viżjoni fit-tul li, sal-2050, l-ekosistemi kollha tal-ħamrija tal-UE jkunu f’kundizzjoni f’saħħitha u, b’hekk, ikunu aktar reżiljenti. Bħala soluzzjoni ewlenija, il-ħamrija f’saħħitha tikkontribwixxi biex jiġu indirizzati l-għanijiet tal-UE li tikseb in-newtralità klimatika u ssir reżiljenti għat-tibdil fil-klima, tiżviluppa (bijo)ekonomija nadifa u ċirkolari, treġġa’ lura t-telf tal-bijodiversità, tissalvagwardja s-saħħa tal-bniedem, twaqqaf id-deżertifikazzjoni u treġġa’ lura d-degradazzjoni tal-art.

(11)

Il-finanzjament huwa vitali biex tkun tista’ ssir sseħħ tranżizzjoni għal lejn ħamrija f’saħħitha. Il-Qafas Finanzjarju Pluriennali jippreżenta diversi opportunitajiet ta’ finanzjament disponibbli għall-protezzjoni, għall-ġestjoni sostenibbli u għar-riġenerazzjoni tal-ħamrija. “Patt dwar il-Ħamrija għall-Ewropa” huwa waħda mill-ħames missjonijiet tal-UE tal-programm Orizzont Ewropa u huwa ddedikat speċifikament għall-promozzjoni tas-saħħa tal-ħamrija. Il-Missjoni dwar il-Ħamrija hija strument ewlieni għall-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva. Din għandha l-għan li tmexxi t-tranżizzjoni għal lejn ħamrija f’saħħitha permezz ta’ finanzjament ta’ programm ambizzjuż ta’ riċerka u innovazzjoni, l-istabbiliment ta’ network ta’ 100 laboratorju ħaj u fanal lighthouses f’żoni rurali u urbani, l-avvanz tal-iżvilupp ta’ qafas armonizzat ta’ monitoraġġ tal-ħamrija u ż-żieda fl-għarfien dwar l-importanza tal-ħamrija. Programmi oħrajn tal-Unjoni li jippreżentaw objettivi li jikkontribwixxu għal ħamrija f’saħħitha huma l-Politika Agrikola Komuni, il-fondi tal-Politika ta’ Koeżjoni, il-Programm għall-Ambjent u l-Azzjoni Klimatika, il-programm ta’ ħidma ta’ Orizzont Ewropa, l-Istrument ta’ Appoġġ Tekniku, il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza u InvestEU. Peress li l-għan li l-ħamrija kollha fl-Unjoni jkollha status ta’ ħamrija f’saħħitha huwa ta’ interess komuni, hemm bżonn li tiżdied il-mobilizzazzjoni tar-riżorsi biex tiġi appoġġata l-adozzjoni ta’ prattiki ta’ ġestjoni u riġenerazzjoni sostenibbli tal-ħamrija, inkluż billi jiġi pprovdut appoġġ mill-Bank Ewropew tal-Investiment permezz ta’ mekkaniżmi ta’ tneħħija tar-riskji. Il-Kummissjoni jenħtieġ li tivvaluta l-ħtiġijiet u l-lakuni finanzjarji ġenerali u jekk ikun meħtieġ tistabbilixxi riżorsi finanzjarji addizzjonali għall-perjodu ta’ wara l-2027 taħt il-Qafas Finanzjarju Pluriennali u tadotta miżuri biex tiżgura l-koerenza tal-politiki b’rabta mal-objettivi ta’ din id-Direttiva. [Em. 3]

(12)

L-Istrateġija dwar il-Ħamrija għall-2030 ħabbret li l-Kummissjoni se tressaq proposta leġiżlattiva dwar is-saħħa tal-ħamrija biex tippermetti li jintlaħqu l-objettivi tal-Istrateġija dwar il-Ħamrija u tinkiseb saħħa tajba tal-ħamrija madwar l-UE sal-2050. Fir-riżoluzzjoni tiegħu tat-28 ta’ April 2021 dwar il-protezzjoni tal-ħamrija (14) tal-ħamrija42 , il-Parlament Ewropew enfasizza l-importanza tal-protezzjoni tal-ħamrija u tal-promozzjoni ta’ ħamrija f’saħħitha fl-Unjoni, filwaqt li żamm f’moħħu li d-degradazzjoni qed tkompli, minkejja l-azzjoni limitata u irregolari li qed tittieħed f’xi Stati Membri. Il-Parlament Ewropew stieden lill-Kummissjoni biex tfassal qafas legali komuni għall-Unjoni kollha, b’rispett sħiħ għall-prinċipju tas-sussidjarjetà, għall-protezzjoni u l-użu sostenibbli tal-ħamrija, li jindirizza t-theddidiet ewlenin kollha tal-ħamrija. B’mod importanti, il-Parlament Ewropew jissottolinja r-riskji li jirriżultaw min-nuqqas ta’ kundizzjonijiet ekwi bejn l-Istati Membri u r-reġimi differenti tagħhom ta’ protezzjoni tal-ħamrija għall-funzjonament tas-suq intern u l-potenzjal qawwi li tiġi stimulata kompetizzjoni ġusta fis-settur privat, jiġu żviluppati soluzzjonijiet innovattivi u għarfien prattiku u tissaħħaħ l-esportazzjoni ta’ teknoloġiji barra mill-Unjoni. [Em. 4]

(13)

Fil-konklużjonijiet tiegħu tat-23 ta’ Ottubru 2020 (15), il-Kunsill appoġġa lill-Kummissjoni biex iżżid l-isforzi biex tipproteġi aħjar il-ħamrija u l-bijodiversità tal-ħamrija, bħala riżorsa mhux rinnovabbli ta’ importanza vitali.

(14)

Ir-Regolament (UE) 2021/1119 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (16) jistabbilixxi objettiv vinkolanti ta’ newtralità klimatika fl-Unjoni sal-2050 u ta’ emissjonijiet negattivi minn hemm ’il quddiem, u li tingħata prijorità lit-tnaqqis rapidu u prevedibbli tal-emissjonijiet u, fl-istess ħin, jittejbu l-assorbimenti minn bjar naturali. Il-ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija tirriżulta f’żieda fis-sekwestru tal-karbonju u fil-biċċa l-kbira tal-każijiet f’benefiċċji kollaterali għall-ekosistemi u għall-bijodiversità. Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar iċ-Ċikli Sostenibbli tal-Karbonju (17) ssottolinjat il-ħtieġa għal identifikazzjoni ċara u trasparenti tal-attivitajiet li jneħħu b’mod mhux ambigwu l-karbonju mill-atmosfera, bħall-iżvilupp ta’ qafas tal-UE għaċ-ċertifikazzjoni tal-assorbimenti tal-karbonju minn ekosistemi naturali, inkluża l-ħamrija. Barra minn hekk, ir-Regolament rivedut dwar l-Użu tal-Art, it-Tibdil fl-Użu tal-Art u l-Forestrija mhux biss iqiegħed il-karbonju fil-ħamrija ċentrali għall-ilħuq tal-miri fil-perkors lejn Ewropa newtrali għall-klima, iżda wkoll jitlob lill-Istati Membri jħejju sistema għall-monitoraġġ tal-ħażniet tal-karbonju fil-ħamrija, bl-użu, fost l-oħrajn, tas-sett ta’ data tal-istħarriġ qafas statistiku tal-użu tal-art taż-żona koperta (LUCAS).

(15)

Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-adattament għat-tibdil fil-klima (18) ssottolinjat li l-użu ta’ soluzzjonijiet ibbażati fuq in-natura fuq l-art, inkluż ir-restawr tal-funzjoni tal-ħamrija bħal sponża, se jagħti spinta lill-provvista ta’ ilma nadif u frisk, inaqqas l-impatti tal-għargħar u jtaffi l-impatti tan-nixfiet. Huwa importanti li tiġi massimizzata l-kapaċità tal-ħamrija li żżomm u tippurifika l-ilma u li tnaqqas it-tniġġis.

(16)

Il-Pjan ta’ Azzjoni ta’ Tniġġis Żero adottat mill-Kummissjoni jistabbilixxi l-viżjoni għall-2050 li t-tniġġis tal-arja, tal-ilma u tal-ħamrija jitnaqqas għal livelli li ma għadhomx meqjusa ta’ ħsara għall-ekosistemi tas-saħħa u dawk naturali u li jirrispettaw il-konfini li l-pjaneta tagħna tista’ tlaħħaq magħhom, biex b’hekk jinħoloq ambjent ħieles mis-sustanzi tossiċi.

(17)

Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar is-salvagwardja tas-sigurtà tal-ikel u t-tisħiħ tar-reżiljenza tas-sistemi tal-ikel (19) enfasizzat li s-sostenibbiltà tal-ikel hija fundamentali għas-sigurtà tal-ikel. Ħamrija f’saħħitha tagħmel is-sistema tal-ikel tal-Unjoni aktar reżiljenti billi tipprovdi l-bażi għal ikel nutrittiv u suffiċjenti.

(18)

Jeħtieġ Huwa vitali li jiġu stabbiliti miżuri xierqa għall-monitoraġġ u l-valutazzjoni għall-valutazzjoni tas-saħħa tal-ħamrija armonizzati fl-Unjoni kollha , għall-ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija u għall-indirizzar ta’ siti kkontaminati biex tinkiseb ħamrija f’saħħitha sal-2050, biex din tinżamm f’kundizzjoni f’saħħitha u jintlaħqu l-objettivi tal-Unjoni dwar il-klima u l-bijodiversità, biex ikun hemm prevenzjoni ta’ nixfiet u ta’ diżastri naturali u rispons għan-nixfiet u d-diżastri naturali għalihom , biex tiġi protetta s-saħħa tal-bniedem u biex jiġu żgurati s-sigurtà u s-sikurezza tal-ikel. [Em. 5]

(19)

Il-ħamrija tospita aktar minn 25 % tal-bijodiversità kollha u hija t-tieni l-akbar raggruppament ta’ karbonju tal-karbonju tal-pjaneta. Minħabba l-kapaċità tagħha li taqbad u taħżen il-karbonju, ħamrija f’saħħitha tikkontribwixxi sabiex jintlaħqu l-objettivi tal-Unjoni dwar it-tibdil fil-klima. Il-bijodiversità tal-ħamrija tinkorpora mikroorganiżmi, inklużi batterji, fungi, protożoa u nematodi, kif ukoll organiżmi akbar bħal ħniex, insetti, u għeruq tal-pjanti, li kollettivament jikkontribwixxu għad-diversità ekoloġika u funzjonali tal-ekosistemi tal-ħamrija. Ħamrija f’saħħitha tipprovdi wkoll ħabitat favorevoli għall-organiżmi biex jgħixu jiżviluppaw tajjeb u hija kruċjali għat-titjib tal-bijodiversità u l-istabbiltà għall-istabbiltà tal-ekosistemi. Il-bijodiversità taħt l-art u dik ’il fuq mill-art huma marbuta mill-qrib ħafna u jinteraġixxu permezz ta’ relazzjonijiet reċiproċi (eż. fungi mikorriżjali li jgħaqqdu mikorriżiċi li jikkollegaw l-għeruq tal-pjanti). [Em. 6]

(19a)

Il-materja organika tal-ħamrija hija kruċjali biex tipprovdi servizzi u funzjonijiet tal-ekosistemi tal-ħamrija, billi tnaqqas id-degradazzjoni, l-erożjoni u l-kompattazzjoni tal-ħamrija, filwaqt li żżid il-kapaċità ta’ buffering, ta’ żamma tal-ilma u ta’ skambju ta’ katjoni tal-ħamrija u tal-karbonju organiku fil-ħamrija, li fl-aħħar mill-aħħar jistgħu jżidu r-rendiment tal-għelejjel. Barra minn hekk, il-materja organika tal-ħamrija taffettwa l-bijodiversità tal-ħamrija b’mod pożittiv u tista’ żżid il-karbonju ssekwestrat fil-ħamrija, u b’hekk tikkontribwixxi għall-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima. [Em. 7]

(20)

L-għargħar, in-nirien mhux ikkontrollati u l-eventi ta’ temp estrem huma riskji ta’ diżastri naturali tal-ogħla tħassib madwar l-Ewropa. It-tħassib għan-nixfiet u l-iskarsezza tal-ilma qed jiżdied b’mod rapidu madwar l-Unjoni. Fl-2020, 24 Stat Membru qiesu n-nixfiet u l-iskarsezza tal-ilma bħala riskji ta’ diżastri ewlenin emerġenti jew relatati mal-klima, meta mqabbla ma’ 11-il Stat Membru biss fl-2015. Ħamrija f’saħħitha hija strumentali għar-reżiljenza għan-nixfiet u għad-diżastri naturali. Il-prattiki li jtejbu ż-żamma tal-ilma u d-disponibbiltà tan-nutrijenti fil-ħamrija, l-istruttura tal-ħamrija, il-bijodiversità tal-ħamrija u s-sekwestru tal-karbonju, iżidu r-reżiljenza tal-ekosistemi, tal-pjanti u tal-għelejjel biex jifilħu u jirkupraw minn nixfa, diżastri naturali, mewġiet tas-sħana u eventi ta’ temp estrem li se jsiru aktar frekwenti fil-futur minħabba t-tibdil fil-klima. Min-naħa l-oħra, mingħajr ġestjoni xierqa tal-ħamrija, in-nixfa u d-diżastri naturali jikkawżaw degradazzjoni tal-ħamrija u jagħmlu l-ħamrija mhux f’saħħitha. It-titjib tas-saħħa tal-ħamrija jgħin biex jittaffew it-telf ekonomiku u l-fatalitajiet assoċjati mal-estremi relatati mal-klima, li ammontaw għal madwar EUR 560 biljun u aktar minn 182 000 vittma fl-Unjoni bejn l-1980 u l-2021.

(21)

Is-saħħa tal-ħamrija tikkontribwixxi direttament għas-saħħa u l-benesseri tal-bniedem. Ħamrija f’saħħitha tipprovdi ikel sikur u nutrittiv, u għandha l-kapaċità li tiffiltra l-kontaminanti, u b’hekk tippreserva l-kwalità tal-ilma tax-xorb. Il-kontaminazzjoni tal-ħamrija tista’ tagħmel ħsara lis-saħħa tal-bniedem permezz ta’ inġestjoni, teħid bin-nifs jew kuntatt mal-ġilda. L-esponiment tal-bniedem għall-komunità mikrobika tal-ħamrija f’saħħitha huwa ta’ benefiċċju għall-iżvilupp tas-sistema immunitarja u r-reżistenza kontra ċerti mard u allerġiji. Ħamrija f’saħħitha tappoġġa t-tkabbir tas-siġar, tal-fjuri u tal-ħaxix, u toħloq infrastruttura ekoloġika li toffri valur estetiku, benesseri u kwalità tal-ħajja.

(21a)

Ta’ spiss ġie osservat li s-sustanzi per- u polifluworoalkilati (PFAS) jikkontaminaw l-ilma ta’ taħt l-art, l-ilma tal-wiċċ kif ukoll il-ħamrija. Dawn jistgħu jibdlu l-proprjetajiet u l-istrutturi tal-ħamrija, fejn xi wħud mill-effetti rrapportati jinkludu tnaqqis fir-respirazzjoni tal-ħamrija u aggregati stabbli fl-ilma, u żieda fil-pH tal-ħamrija. [Em. 8]

(22)

Id-degradazzjoni tal-ħamrija tħalli impatt fuq il-fertilità, ir-rendimenti, ir-reżistenza għall-pesti u l-kwalità tal-ikel nutrittiv. Billi 95 % tal-ikel tagħna huwa prodott direttament jew indirettament fuq il-ħamrija u l-popolazzjoni globali qed tkompli tiżdied, huwa kruċjali li din ir-riżorsa naturali finita tibqa’ f’saħħitha biex tiġi żgurata s-sigurtà tal-ikel fit-tul u jiġu żgurati l-produttività u l-profittabbiltà tal-agrikoltura tal-Unjoni. Il-prattiki ta’ ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija , inklużi dawk stabbiliti mill-politika agrikola komuni, iżommu jżommu jew itejbu s-saħħa tal-ħamrija u jikkontribwixxu għas-sostenibbiltà u r-reżiljenza tas-sistema tal-ikel. It-tnaqqis tat-telf tan-nutrijenti u tar-residwi tal-pestiċidi huwa essenzjali f’dan ir-rigward. [Em. 9]

(23)

L-objettiv fit-tul tad-Direttiva huwa li tinkiseb ħamrija f’saħħitha fl-Unjoni kollha sal-2050. Bħala pass intermedju, fid-dawl tal-għarfien limitat dwar il-kundizzjoni tal-ħamrija u dwar l-effettività u l-kostijiet tal-miżuri għar-riġenerazzjoni tas-saħħa tagħha, id-direttiva tieħu approċċ fi stadji. Fl-ewwel stadju, l-enfasi se tkun fuq it-twaqqif l-istabbiliment tal-qafas ta’ monitoraġġ tal-ħamrija u l-valutazzjoni tas-sitwazzjoni tal-ħamrija fl-UE kollha. Dan jinkludi wkoll rekwiżiti biex jiġu stabbiliti miżuri għall-ġestjoni L-Istati Membri jenħtieġ li jiddefinixxu prattiki ta’ ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija b’mod sostenibbli u għar-riġenerazzjoni filwaqt li jqisu l-prinċipji mhux vinkolanti stabbiliti fl-Anness III ta’ din id-Direttiva. L-Istati Membri huma mogħtija l-flessibbiltà li jiddeċiedu dwar il-prattiki konkreti li jridu jiġu implimentati, li meta xieraq, ikunu jirriflettu l-kundizzjonijiet lokali, u l-fattibbiltà tagħhom, sabiex jiffaċilitaw il-kisba ta’ ħamrija mhux f’saħħitha ladarba tiġi stabbilita l-kundizzjoni tagħha, iżda mingħajr ma jiġi impost obbligu li tinkiseb ħamrija f b “saħħitha sal-2050 u lanqas miri intermedji. Dan l-approċċ proporzjonat se jippermetti li l-ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija u r-riġenerazzjoni ta” ħamrija mhux li mhijiex f’saħħitha jkunu mħejjija, inċentivati u mnedija sewwa. Fit-tieni stadju, hekk kif ikunu disponibbli r-riżultati tal-ewwel valutazzjoni tal-ħamrija u tal-analiżi tax-xejriet, il-Kummissjoni se tqis il-progress li jkun sar lejn l-ilħuq tal-objettiv lejn l-objettiv tal-2050 u l-esperjenza tiegħu, u se tipproponi rieżami tad-direttiva jekk ikun meħtieġ biex jitħaffef il-progress lejn l tintlaħaq il-mira tal -2050. [Em. 10]

(24)

L-indirizzar tal-pressjonijiet fuq il-ħamrija u l-identifikazzjoni tal-miżuri xierqa biex tinżamm jew tiġi riġenerata s-saħħa tal-ħamrija jirrikjedu li jitqiesu l-varjetà tat-tipi ta’ ħamrija, il-kundizzjonijiet lokali u klimatiċi speċifiċi u l-użu tal-art jew il-kopertura tal-art. Għalhekk, jixraq huwa xieraq li l-Istati Membri jistabbilixxu distretti tal-ħamrija li jkunu kapaċi jirriflettu b’mod adegwat il-kundizzjonijiet pedoklimatiċi u l-varjetà tal-ħamrija fit-territorju kollu tagħhom . Jenħtieġ li d-distretti tal-ħamrija jikkostitwixxu l-unitajiet bażiċi ta’ governanza biex jiġġestixxu l-ħamrija u jieħdu miżuri biex jikkonformaw mar-rekwiżiti stipulati f’din id-Direttiva, b’mod partikolari fir-rigward tal-monitoraġġ u l-valutazzjoni tas-saħħa tal-ħamrija. Jenħtieġ li l-għadd, il-firxa ġeografika u l-konfini tad-distretti tal-ħamrija għal kull Stat Membru jiġu ddeterminati sabiex tiġi ffaċilitata l-implimentazzjoni tar-Regolament (UE) …/… tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (+) . Jenħtieġ li jkun hemm għadd minimu ta’ distretti tal-ħamrija f’kull Stat Membru, filwaqt li jitqies id-daqs tal-Istat Membru. Dan l-għadd minimu ta’ distretti tal-ħamrija għal kull Stat Membru għandu jenħtieġ li jikkorrispondi għall-għadd ta’ unitajiet territorjali NUTS 1 stabbiliti fir-Regolament (KE) Nru 1059/2003 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (20). L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li jistabbilixxu d-distretti tal-ħamrija tagħhom skont l-għadd tagħhom ta’ unitajiet territorjali NUTS 2 sabiex jirriflettu aħjar il-kundizzjonijiet lokali tagħhom u l-kompetenzi tal-awtoritajiet nazzjonali tagħhom. [Em. 11]

(24a)

Id-distretti tal-ħamrija huma l-livell l-aktar xieraq għall-adozzjoni ta’ programmi ta’ miżuri u, meta meħtieġ, miri intermedji, inkluż permezz ta’ pjanijiet ta’ distretti tal-ħamrija lokali, filwaqt li jitqiesu l-kundizzjonijiet lokali u l-fehmiet tal-partijiet ikkonċernati lokali, biex jiġi żgurat li l-ħamrija rispettiva ttejjeb il-klassifikazzjoni tagħha. Peress li huwa meħtieġ aktar żmien biex ħamrija degradata b’mod kritiku tiġi rrestawrata, jenħtieġ li tingħata skeda ta’ żmien suffiċjenti sa 10 snin biex jiġi żgurat li l-klassifikazzjoni ekoloġika tagħha titjieb. Ħamrija rreġistrata bħala kkontaminata li tkun koperta minn pjanijiet ta’ ġestjoni u mitigazzjoni speċifiċi tista’ tkun soġġetta għal skeda ta’ żmien differenti. [Em. 12]

(25)

Sabiex tiġi żgurata governanza xierqa dwar il-ħamrija, jenħtieġ li l-Istati Membri jkunu meħtieġa jaħtru awtorità kompetenti għal kull distrett tal-ħamrija. Jenħtieġ li l-Istati Membri jitħallew jaħtru kwalunkwe awtorità kompetenti addizzjonali fil-livell xieraq, inkluż fil-livell reġjonali jew nazzjonali jew reġjonali, inkluż fit-territorji tal-Istati Membri . Sabiex jiġu minimizzati l-kostijiet, l-Istati Membri jenħtieġ li primarjament jaħtru awtoritajiet li diġà jkunu stabbiliti. Awtorità waħda tista’ tkun responsabbli għal diversi oqsma, li jaf jgħin biex tittejjeb il-konsistenza fl-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva. F’każ li l-Istati Membri jbiddlu l-allokazzjoni tal-kompetenzi fost l-awtoritajiet kompetenti, jenħtieġ li jikkomunikaw dawk il-bidliet lill-Kummissjoni biex iżommu l-informazzjoni aġġornata. [Em. 13]

(26)

Sabiex ikun hemm definizzjoni komuni ta’ kundizzjoni ta’ ħamrija f’saħħitha, hemm bżonn li jiġi definit sett komuni minimu ta’ kriterji li jistgħu jitkejlu, li, jekk ma jiġux irrispettati, iwasslu għal telf kritiku fil-kapaċità tal-ħamrija li tiffunzjona bħala sistema ta’ għajxien vitali u li tipprovdi servizzi tal-ekosistema. Jenħtieġ li tali kriterji jirriflettu u jkunu bbażati fuq il-livell eżistenti tax-xjenza tal-ħamrija.

(27)

Sabiex tiġi deskritta d-degradazzjoni tal-ħamrija, huwa meħtieġ li jiġu stabbiliti deskritturi tipprevedi qafas komuni u tippermetti l-komparabbiltà tad-data, jenħtieġ li l-Kummissjoni, permezz ta’ atti delegati, tadotta metodoloġija għad-determinazzjoni tal-valuri tal-livelli limitu għad-deskritturi tal-ħamrija għal kull status ekoloġiku tal-ħamrija. Huwa importanti li din il-metodoloġija tqis l-aktar evidenza xjentifika reċenti u tipprovdi mezzi biex jitqiesu l-kundizzjonijiet klimatiċi u t-tipi ta’ ħamrija differenti. Bl-użu ta’ din il-metodoloġija, l-Istati Membri jenħtieġ li jidentifikaw abbozz tal-valuri tal-livelli limitu għad-deskritturi tal-ħamrija għal kull status ekoloġiku tal-ħamrija filwaqt li jqisu l-kundizzjonijiet klimatiċi, it-tip li jistgħu jitkejlu jew jiġu stmati. Anki jekk ikun hemm varjabbiltà sinifikanti bejn it-tipi ta’ ħamrija, il-kundizzjonijiet klimatiċi u l-użi tal-art, l-għarfien xjentifiku attwali jippermetti li jiġu stabbiliti kriterji fil-livell tal-Unjoni għal xi wħud minn dawk id-deskritturi tal-ħamrija. Madankollu, jenħtieġ it-tip ta’ żona tal-art u l-evidenza xjentifika u jippreżentawhom lill-Kummissjoni. Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi fost l-Istati Membri u biex jiġi evitat li l-Istati Membri jkunu jistgħu jadattaw il-kriterji għal xi wħud minn dawn id-deskritturi tal-ħamrija abbażi ta’ kundizzjonijiet lokali jew nazzjonali speċifiċi u jiddefinixxu l-kriterji għal deskritturi oħrajn jadottaw valuri tal-livelli limitu li jippermettu li ħamrija simili tiġi kkategorizzata b’mod differenti ħafna, u b’hekk jiġu affettwati l-isforzi meħtieġa biex jittejjeb l-istatus ekoloġiku tal-ħamrija tagħha, jenħtieġ li l-Kummissjoni tivvaluta l-abbozz tal-valuri tal-livelli limitu u l-ġustifikazzjoni xjentifika tagħhom. Jenħtieġ li l-Kummissjoni tkun tista’ titlob lill-Istati Membri informazzjoni addizzjonali jew reviżjoni tal-abbozz tal-valuri tal-livelli limitu tagħhom. Jenħtieġ li l-Kummissjoni tapprova l-valuri tal-livelli limitu, diment li l-osservazzjonijiet tagħha jkunu tqiesu b’mod adegwat li għalihom ma jistgħux jiġu stabbiliti kriterji komuni fil-livell tal-UE f’dan l-istadju. Għal dawk id-deskritturi li għalihom issa ma jistgħux jiġu identifikati kriterji ċari li jiddistingwu bejn kundizzjoni f’saħħitha u mhux f’saħħitha, huma meħtieġa biss monitoraġġ u valutazzjoni. Dan se jiffaċilita l-iżvilupp ta’ tali kriterji fil-futur. [Em. 14]

(27a)

Hija meħtieġa perspettiva integrata dwar il-valutazzjoni tas-saħħa tal-ħamrija li tmur lil hinn minn kunsiderazzjoni esklużiva tal-fatturi ta’ degradazzjoni u li tipprovdi perkors ċar għat-titjib tagħha. Il-valutazzjoni ġenerali tal-istatus ekoloġiku tal-ħamrija, għalhekk, jenħtieġ li tkun ikkategorizzata skont ħames klassijiet minn “status ekoloġiku għoli tal-ħamrija”, “status ekoloġiku tajjeb”, “moderat”, “ħamrija degradata” sa “ħamrija degradata b’mod kritiku”, filwaqt li titqies, fost l-oħrajn, il-preżenza ta’ fatturi ta’ degradazzjoni u funzjonijiet tal-ħamrija. [Em. 15]

(27b)

Biex tiġi rispettata l-awtonomija tal-Istati Membri li jkunu lesti jimplimentaw sistemi ta’ monitoraġġ aktar komprensivi, l-Istati Membri jenħtieġ li jkunu jistgħu jagħżlu minn fost tliet livelli ta’ monitoraġġ. Il-Livell 1 jipprovdi sett minimu ta’ deskritturi tal-ħamrija. Fil-Livell 2, 20 % tal-punti ta’ kampjunar jiġu ddeterminati skont il-programm LUCAS u jsir kampjunar doppju għall-monitoraġġ kontinwu u għall-istabbiliment ta’ funzjonijiet ta’ trasferiment, filwaqt li t-80 % li jifdal tal-punti ta’ kampjunar jiġu ddeterminati mill-Istat Membru, anki għall-monitoraġġ kontinwu u skont il-kriterji stabbiliti fl-annessi ta’ din id-Direttiva. Fil-Livelli 1 u 2, 20 % tal-punti ta’ kampjunar huma ddedikati għal monitoraġġ immirat, li jippermetti lill-Istati Membri jespandu l-valutazzjonijiet ibbażati fuq ir-riskju, iwettqu investigazzjonijiet, jew jimmiraw oqsma ta’ interess partikolari. L-istabbiliment ta’ approċċ f’livelli jżid l-għadd ta’ deskritturi tal-ħamrija vvalutati iżda wkoll il-livell ta’ awtonomija li l-Istati Membri jkollhom fid-determinazzjoni tal-livelli limitu assoċjati mal-istatus ekoloġiku tal-ħamrija. L-għan ewlieni ta’ tali approċċ f’diversi livelli huwa li jippermetti lill-Istati Membri kollha jimplimentaw is-sistemi ta’ monitoraġġ tagħhom u jieħdu vantaġġ minn kwalunkwe sistema nazzjonali attwali li diġà timmonitorja l-ħamrija. Il-Livell 2 se jippermetti li jimtlew il-lakuni fil-kamp ta’ applikazzjoni u fil-firxa tad-deskritturi tal-ħamrija kkunsidrati. Fil-Livell 3, l-għadd ta’ deskritturi tal-ħamrija huwa estiż aktar biex jiġu rfinati aspetti partikolari tas-sistemi ta’ monitoraġġ tal-ħamrija. [Em. 16]

(28)

Sabiex jinħolqu inċentivi, jenħtieġ li l-Istati Membri jistabbilixxu mekkaniżmi biex jirrikonoxxu l-isforzi tas-sidien tal-artijiet u tal-maniġers tal-artijiet biex iżommu l-ħamrija f’kundizzjoni f’saħħitha, inkluż fil-forma ta’ ċertifikazzjoni tas-saħħa tal-ħamrija komplementari għall-qafas regolatorju tal-Unjoni għall-assorbimenti tal-karbonju, u l-appoġġ għall-implimentazzjoni tal-kriterji ta’ sostenibbiltà tal-enerġija rinnovabbli stabbiliti fl-Artikolu 29 tad-Direttiva (UE) 2018/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (21). Jenħtieġ li l-Kummissjoni tiffaċilita ċ-ċertifikazzjoni tas-saħħa tal-ħamrija billi, inter alia, tiskambja informazzjoni u tippromwovi l-aħjar prattiki, tqajjem kuxjenza u tivvaluta l-fattibbiltà tal-iżvilupp tar-rikonoxximent tal-iskemi ta’ ċertifikazzjoni fil-livell tal-Unjoni. Jenħtieġ li s-sinerġiji bejn skemi ta’ ċertifikazzjoni differenti jiġu sfruttati kemm jista’ jkun biex jitnaqqas il-piż amministrattiv għal dawk li japplikaw għaċ-ċertifikazzjonijiet rilevanti. [Em. 17]

(29)

Xi ħamrija għandha karatteristiċi speċjali jew minħabba li hija ta’ natura atipika u tikkostitwixxi ħabitats rari għall-bijodiversità jew pajsaġġi uniċi jew inkella minħabba li ġiet immodifikata ħafna mill-bnedmin. Jenħtieġ li dawk il-karatteristiċi jitqiesu fil-kuntest tad-definizzjoni ta’ ħamrija f’saħħitha u r-rekwiżiti biex tinkiseb kundizzjoni ta’ ħamrija f’saħħitha.

(30)

Il-ħamrija hija riżorsa limitata soġġetta għal kompetizzjoni dejjem tikber għal użi differenti. It-teħid tal-art huwa proċess li spiss ikun xprunat mill-ħtiġijiet tal-iżvilupp ekonomiku, li jittrasforma ż-żoni naturali u seminaturali (inklużi l-art agrikola u forestali, il-ġonna u l-parks) fi żvilupp ta’ art artifiċjali, bl-użu tal-ħamrija bħala pjattaforma għall-kostruzzjonijiet u l-infrastruttura, bħala sors dirett ta’ materja prima jew bħala arkivju għall-patrimonju storiku. Din it-trasformazzjoni tista’ tikkawża t-telf, spiss irriversibbli, tal-kapaċità tal-ħamrija li tipprovdi servizzi oħrajn tal-ekosistema tal-ekosistemi (il-provvista ta’ ikel u bijomassa, iċ-ċiklaġġ tal-ilma u tan-nutrijenti, il-bażi għall-bijodiversità u l-ħżin tal-karbonju). B’mod partikolari, it-teħid tal-art spiss jaffettwa l-aktar ħamrija agrikola fertili, u jpoġġi s-sigurtà tal-ikel fil-periklu. Il-ħamrija ssiġillata tesponi wkoll l-insedjamenti umani għal livelli ogħla ta’ għargħar u għal effetti ta’ gżejjer tas-sħana aktar intensi. Għalhekk, huwa meħtieġ li jiġu mmonitorjati t-teħid tal-art u l-issiġillar tal-ħamrija u l-effetti tagħhom fuq il-kapaċità tal-ħamrija li tipprovdi servizzi tal-ekosistema tal-ekosistemi . Huwa xieraq ukoll li jiġu stabbiliti ċerti prinċipji biex jittaffew l-impatti tat-teħid tal-art bħala parti mill-ġestjoni filwaqt li tiġi kkomplementata l-ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija. [Em. 18]

(31)

Jenħtieġ li l-valutazzjoni tas-saħħa tal-ħamrija bbażata fuq in-network ta’ monitoraġġ tkun akkurata, filwaqt li fl-istess ħin il-kostijiet ta’ tali monitoraġġ jinżammu f’livell raġonevoli. Għalhekk, huwa xieraq li jiġu stabbiliti kriterji għall-punti ta’ kampjunar li huma jkunu rappreżentattivi tal-kundizzjoni tal-ħamrija taħt tipi differenti ta’ ħamrija, kundizzjonijiet klimatiċi u użu tal-art. Jenħtieġ li l-grilja tal-punti ta’ kampjunar tiġi ddeterminata bl-użu ta’ metodi ġeostatistiċi u tkun densa biżżejjed biex tipprovdi stima taż-żona ta’ ħamrija f’saħħitha, fil-livell nazzjonali, fi ħdan inċertezza ta’ mhux aktar minn 5 %. Dan il-valur jitqies b’mod komuni li jipprovdi stima statistikament tajba u assigurazzjoni aċċertament raġonevoli li l-objettiv ikun intlaħaq. Huwa importanti li l-metodoloġija u l-qafas tal-monitoraġġ tal-ħamrija jinkludu kriterji armonizzati ta’ kampjunar, inkluża l-profondità tal-kampjunar. [Em. 19]

(31a)

L-arkivji tal-ħamrija jippreservaw stampa tal-ħamrija minn ħin u post speċifiċi, li jippermettu lill-Istati Membri jużaw kampjun wieħed għal diversi finijiet u jissimplifikaw l-attivitajiet ta’ kampjunar fuq il-post, u b’hekk inaqqsu l-kostijiet fit-tul tal-monitoraġġ in situ. Barra minn hekk, l-arkivji tal-ħamrija jippermettu lir-riċerkaturi jevalwaw mill-ġdid il-ħamrija tal-passat fil-kuntest tal-preżent għal fehim aħjar ta’ kif il-ħamrija tinbidel fit-tul, jew għal finijiet oħra ta’ riċerka, inkluża riċerka medika. Għalhekk huwa imperattiv li l-Kummissjoni, inklużi s-servizzi bħaċ-Ċentru Konġunt tar-Riċerka (JRC), flimkien mal-Istati Membri u l-Osservatorju Ewropew tal-Ħamrija, jiżguraw li l-kampjuni, l-estratti tad-DNA u d-data mhux ipproċessata meħuda għall-konformità mal-liġi ambjentali tal-Unjoni u dik nazzjonali jiġu ppreservati tajjeb f’arkivji fiżiċi u li l-kampjuni u d-data mhux ipproċessata ta’ dawk l-arkivji jibqgħu disponibbli għal aktar riċerka u innovazzjoni. [Em. 20]

(32)

Biex tikkomplementa l-inventarji nazzjonali eżistenti, il-Kummissjoni għandha jenħtieġ li tassisti u tappoġġa l-monitoraġġ mill-Istati Membri tas-saħħa tal-ħamrija billi tkompli twettaq u ttejjeb il-kampjunar regolari tal-ħamrija in situ u l-kejl tal-ħamrija relatat (LUCAS dwar il-ħamrija) bħala parti mill-Programm ta’ Stħarriġ qafas statistiku tal-Użu tal-Art taż-Żona tal-Art/taż-Żona Koperta (LUCAS) . Għal dak il-fini, il-Programm LUCAS għandu jenħtieġ li jittejjeb u jiġi mmodernizzat sabiex jiġi allinjat bis-sħiħ mar-rekwiżiti speċifiċi ta’ kwalità li għandhom tal-kwalità u mad-deskritturi kollha li jridu jiġu ssodisfati għall-fini ta’ din id-Direttiva. Sabiex jittaffa l-piż, jenħtieġ li l-Istati Membri jitħallew iqisu d-data dwar is-saħħa tal-ħamrija mistħarrġa taħt l-istħarriġ LUCAS imtejjeb fl-ambitu tal-LUCAS dwar il-ħamrija mtejjeb. Fl-ambitu tal-LUCAS dwar il-ħamrija, se jittieħdu kampjuni mill-inqas minn 20 % tad-daqs tal-kampjuni nazzjonali u se jiġu analizzati, u b’hekk dan se jikkontribwixxi għall-monitoraġġ imwettaq mill-Istati Membri. L-analiżi tal-LUCAS hija essenzjali biex l-Istati Membri jkunu jistgħu jikkalkulaw u jikkalibraw funzjonijiet ta’ trasferiment validi sabiex ikunu jistgħu jkomplu jużaw metodu alternattiv ta’ monitoraġġ f’konformità mal-Livell 2. Il-Kummissjoni jenħtieġ li, fuq talba ta’ Stat Membru, tipprovdi aktar assistenza, sa massimu ta’ 50 % tal-kampjunar matul l-ewwel ċiklu ta’ monitoraġġ nazzjonali . B’hekk, jenħtieġ li l-Istati Membri appoġġati jagħmlu l-arranġamenti legali meħtieġa biex jiżguraw li l-Kummissjoni tkun tista’ twettaq tali kampjunar tal-ħamrija in situ, inkluż fuq għelieqi li huma jkunu ta’ proprjetà privata , bil-ftehim tas-sidien , u f’konformità mal-leġiżlazzjoni nazzjonali jew tal-Unjoni applikabbli. [Em. 21]

(33)

Il-Kummissjoni qed tiżviluppa servizzi ta’ telerilevament fil-kuntest ta’ Copernicus bħala programm xprunat mill-utenti, u b’hekk qed tappoġġa wkoll lill-Istati Membri. Sabiex jiżdiedu t-tempestività u l-effettività tal-monitoraġġ tas-saħħa tal-ħamrija, u fejn meta rilevanti, jenħtieġ li l-Istati Membri jużaw data ta’ telerilevament, inklużi outputs mis-servizzi ta’ Copernicus għall-monitoraġġ tad-deskritturi rilevanti tal-ħamrija u għall-valutazzjoni tas-saħħa tal-ħamrija. Jenħtieġ li l-Kummissjoni u l-Aġenzija Ewropea għall-Ambjent jappoġġaw l-esplorazzjoni u l-iżvilupp ta’ prodotti ta’ telerilevament tal-ħamrija biex jassistu lill-Istati Membri fil-monitoraġġ tad-deskritturi rilevanti tal-ħamrija. Il-Kummissjoni u l-Istati Membri jenħtieġ li jappoġġaw aktar l-użu ta’ teknoloġiji diġitali affidabbli u disponibbli, bħal bażijiet tad-data elettroniċi, sistemi ta’ informazzjoni ġeografika, identifikazzjoni awtomatizzata tal-immaġnijiet jew e-DNA, biex itejbu l-kondiviżjoni tal-għarfien u t-trasparenza fir-rigward tas-saħħa tal-ħamrija u jnaqqsu l-kostijiet tal-kejl u tal-monitoraġġ tal-ħamrija. [Em. 22]

(34)

Filwaqt li tibni ulterjorment u timmodernizza l-osservatorju tal-ħamrija tal-UE eżistenti, jenħtieġ li l-Kummissjoni tistabbilixxi portal diġitali ta’ data dwar is-saħħa tal-ħamrija li jenħtieġ li jkun kompatibbli mal-Istrateġija tal-UE Ewropea għad-Data (22) u mal-ispazji tad-data tal-UE u li jenħtieġ li jkun ċentru li jipprovdi aċċess għad-data dwar il-ħamrija li tkun ġejja minn diversi sorsi . Id-data dwar is-saħħa tal-ħamrija jenħtieġ li tkun disponibbli għall-pubbliku f’format li jista’ jintuża mill-komunità tar-riċerka, mis-sidien u mill-maniġers tal-artijiet, mill-konsulenti li jaħdmu fi ħdan is-sistema konsultattiva għall-azjendi agrikoli u mill-pubbliku, filwaqt li tiġi żgurata l-konformità mad-dritt tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data personali . Jenħtieġ li dak il-portal primarjament jinkludi d-data kollha rilevanti miġbura mill-Istati Membri u mill-Kummissjoni kif meħtieġ minn din id-Direttiva u jservi bħala pjattaforma għall-istabbiliment ta’ Sett ta’ Għodod għall-Ġestjoni Sostenibbli tal-Ħamrija li se tipprovdi informazzjoni aġġornata speċifika għall-kuntest dwar prattiki ta’ ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija bbażati fuq tipi ta’ ħamrija, użu tal-art u kundizzjonijiet klimatiċi differenti . Jenħtieġ li jkun possibbli wkoll li tiġi integrata fil-portal, fuq bażi volontarja, data rilevanti oħra dwar il-ħamrija miġbura mill-Istati Membri jew minn kwalunkwe parti oħra (u b’mod partikolari data li tirriżulta minn proġetti taħt fl-ambitu ta’ Orizzont Ewropa u l-Missjoni “Patt dwar il-Ħamrija għall-Ewropa”), diment li dik id-data tissodisfa ċerti rekwiżiti fir-rigward tal-format u l-ispeċifikazzjonijiet. Jenħtieġ li dawk ir-rekwiżiti jiġu speċifikati mill-Kummissjoni permezz ta’ atti ta’ implimentazzjoni. Jenħtieġ li l-Istati Membri u l-Kummissjoni jiżguraw li l-istituti ta’ riċerka jkollhom aċċess faċli u mingħajr ħlas għad-data kollha meta jitolbuha. [Em. 23]

(35)

Huwa meħtieġ ukoll li tittejjeb l-armonizzazzjoni tas-sistemi ta’ monitoraġġ tal-ħamrija użati fl-Istati Membri u li jiġu sfruttati s-sinerġiji bejn is-sistemi ta’ monitoraġġ nazzjonali u dawk tal-Unjoni u jsir użu sħiħ ta’ għodod ta’ monitoraġġ armonizzati li diġà jeżistu bħal-LUCAS sabiex ikun hemm data aktar komparabbli madwar l-Unjoni. Barra minn hekk, l-armonizzazzjoni tas-sistemi ta’ monitoraġġ fl-Istati Membri tgħin biex jiżdiedu l-investimenti f’tekniki u teknoloġiji avvanzati ta’ monitoraġġ tal-ħamrija. [Em. 24]

(36)

Sabiex isir l-akbar użu possibbli mid-data dwar is-saħħa tal-ħamrija ġġenerata mill-monitoraġġ imwettaq skont din id-Direttiva, jenħtieġ li l-Istati Membri jkunu meħtieġa jiffaċilitaw l-aċċess għal tali data għall-partijiet ikkonċernati rilevanti bħall-bdiewa, il-forestiera, is-sidien tal-artijiet u l-awtoritajiet lokali. [Em. 25]

(37)

Sabiex tinżamm jew tittejjeb is-saħħa tal-ħamrija, il-ħamrija jeħtieġ li tiġi ġestita b’mod sostenibbli. Il-ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija se tippermetti l-forniment fit-tul ta’ servizzi tal-ħamrija, inklużi kwalità mtejba tal-arja u tal-ilma u s-sigurtà tal-ikel. Għalhekk, jixraq huwa xieraq li jiġu stabbiliti prinċipji ta’ ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija mhux vinkolanti biex jiggwidaw il-prattiki ta’ ġestjoni tal-ħamrija. [Em. 26]

(38)

L-istrumenti ekonomiċi, inklużi dawk taħt il-Politika Agrikola Komuni (PAK) li jipprovdu appoġġ lill-bdiewa, għandhom rwol kruċjali fit-tranżizzjoni għall-ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija agrikola u, sa ċertu punt ftit inqas , tal-ħamrija tal-foresti. Il-PAK għandha l-għan li tappoġġa s-saħħa tal-ħamrija permezz tal-implimentazzjoni tal-kundizzjonalità, tal-iskemi ekoloġiċi u tal-miżuri ta’ żvilupp rurali. L-appoġġ finanzjarju għall-bdiewa u l-forestiera li japplikaw prattiki ta’ ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija jista’ jiġi ġġenerat ukoll mis-settur privat. It-tikketti volontarji tas-sostenibbiltà fl-industrija tal-ikel, tal-injam, b’bażi bijoloġika u tal-enerġija, pereżempju, stabbiliti minn partijiet ikkonċernati privati, jistgħu jqisu l-prinċipji ta’ ġestjoni sostenibbli l-kontribuzzjonijiet għat-titjib tas-saħħa tal-ħamrija stabbiliti f’ konformità ma’ din id-Direttiva. Dan jista’ jippermetti lill-produtturi tal-ikel, tal-injam u ta’ bijomassa oħra li jsegwu dawk il-prinċipji fil-produzzjoni tagħhom biex jirriflettu dawn jirriflettuhom fil-valur tal-prodotti tagħhom. Se jiġi pprovdut finanzjament addizzjonali għal network ta’ siti tal-ħajja reali għall-ittestjar, għad-dimostrazzjoni u għat-titjib għall-espansjoni tas-soluzzjonijiet, inkluż dwar is-sekwestru tal-karbonju f’art agrikola, permezz tal-laboratorji ħajjin u l-fanali l-lighthouses tal-Missjoni dwar il-Ħamrija. Mingħajr preġudizzju għall-prinċipju ta’ min iniġġes iħallas, jenħtieġ li l-Istati Membri jipprovdu appoġġ u pariri biex jgħinu lis-sidien tal-artijiet u lill-utenti tal-artijiet affettwati mill-azzjoni meħuda skont din id-Direttiva, filwaqt li jitqiesu, b’mod partikolari, il-ħtiġijiet u l-kapaċitajiet limitati ta’ intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju. [Em. 27]

(39)

Skont ir-Regolament (UE) 2021/2115 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (23), l-Istati Membri għandhom jiddeskrivu fil-Pjanijiet Strateġiċi tal-PAK tagħhom kif l-arkitettura ambjentali u klimatika ta’ dawk il-Pjanijiet hija maħsuba li tikkontribwixxi għall-ilħuq tal-miri nazzjonali fit-tul stabbiliti fl-atti leġiżlattivi elenkati fl-Anness XIII ta’ dak ir-Regolament, jew li joħorġu minnhom, u għall-konsistenza magħhom.

(39a)

Il-kundizzjonijiet agrikoli u ambjentali tajba (KAAT) 5, 6 u 7 kif stabbiliti fir-Regolament (UE) 2021/2115 jinkludu standards biex tittejjeb il-ġestjoni tal-ħdim tar-raba’ li jnaqqas ir-riskju tad-degradazzjoni u l-erożjoni tal-ħamrija, inkluż il-kunsiderazzjoni tal-pendil u l-ġestjoni minima tal-art li tirrifletti kundizzjonijiet speċifiċi għas-siti biex tiġi limitata l-erożjoni, kopertura minima ta’ ħamrija biex tiġi evitata ħamrija għerja, protezzjoni tal-ħamrija f’perjodi li huma l-aktar sensittivi kif ukoll newba tal-għelejjel f’raba’ li jinħadem. Barra minn hekk, il-KAAT 1 dwar il-protezzjoni ta’ bwar permanenti u l-KAAT 2 dwar il-protezzjoni tal-artijiet mistagħdra u tat-torbiera u tal-ħamrija b’livell għoli ta’ materja organika, huma rilevanti għall-protezzjoni tal-ħamrija. [Em. 28]

(40)

Sabiex jiġi żgurat li jiġu implimentati l-aħjar prattiki ta’ ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija, Jenħtieġ li l-Istati Membri jkunu meħtieġa jimmonitorjaw mill-qrib l-impatt tal-prattiki ta’ ġestjoni tal-ħamrija u jaġġustaw il-prattiki u r-rakkomandazzjonijiet kif meħtieġ, filwaqt li jqisu għarfien ġdid mir-riċerka u l-innovazzjoni. F’dan ir-rigward, huma mistennija kontribuzzjonijiet siewja mill-Missjoni ta’ Orizzont Ewropa “Patt dwar il-Ħamrija għall-Ewropa” u, b’mod partikolari, il-laboratorji ħajjin tagħha u l-attivitajiet li jappoġġaw il-monitoraġġ tal-ħamrija, l-edukazzjoni dwar il-ħamrija u l-involviment taċ-ċittadini. [Em. 29]

(41)

Ir-riġenerazzjoni ġġib il-ħamrija degradata lura għal kundizzjoni f’saħħitha. Meta jiddefinixxu l-miżuri ta’ riġenerazzjoni tal-ħamrija, jenħtieġ li l-Istati Membri jkunu meħtieġa jqisu l-eżitu tal-valutazzjoni tas-saħħa tal-ħamrija u jadattaw dawk il-miżuri ta’ riġenerazzjoni għall-karatteristiċi speċifiċi tas-sitwazzjoni, it-tip, l-użu u l-kundizzjoni tal-ħamrija u l-kundizzjonijiet lokali, klimatiċi u ambjentali.

(42)

Sabiex jiġu żgurati sinerġiji bejn il-miżuri differenti adottati skont leġiżlazzjoni oħra tal-Unjoni li jista’ jkollhom impatt fuq is-saħħa tal-ħamrija, u l-miżuri li għandhom jridu jiġu stabbiliti għall-ġestjoni u r-riġenerazzjoni sostenibbli tal-ħamrija fl-Unjoni, jenħtieġ li l-Istati Membri jiżguraw li l-prattiki ta’ ġestjoni u riġenerazzjoni sostenibbli tal-ħamrija jkunu koerenti mal-pjanijiet nazzjonali ta’ restawr adottati f’konformità mar-Regolament (UE) …/… tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (24)+; l-istrateġiji nazzjonali għall-bijodiversità u l-pjanijiet ta’ azzjoni stabbiliti f’konformità mal-Artikolu 6 tal-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Diversità Bijoloġika, il-pjanijiet strateġiċi li għandhom jridu jitfasslu mill-Istati Membri skont il-Politika Agrikola Komuni f’konformità mar-Regolament (UE) 2021/2115, il-kodiċijiet ta’ prattiki agrikoli tajbin u l-programmi ta’ azzjoni għal żoni vulnerabbli magħżula nnominati adottati f’konformità mad-Direttiva tal-Kunsill 91/676/KEE (25), il-miżuri ta’ konservazzjoni u l-qafas ta’ azzjoni prijoritizzata stabbilit għas-siti ta’ Natura 2000 f’konformità mad-Direttiva tal-Kunsill 92/43/KEE (26), il-miżuri għall-kisba ta’ status stat ekoloġiku u kimiku tajjeb tal-korpi tal-ilma inklużi fil-pjanijiet ta’ mmaniġġjar tal-baċini tax-xmajjar imħejjija f’konformità mad-Direttiva 2000/60/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (27), il-miżuri ta’ ġestjoni tar-riskju ta’ għargħar stabbiliti f’konformità mad-Direttiva 2007/60/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (28), il-pjanijiet ta’ ġestjoni tan-nixfa promossi fl-Istrateġija tal-Unjoni dwar l-Adattament għat-Tibdil fil-Klima (29), il-programmi ta’ azzjoni nazzjonali stabbiliti f’konformità mal-Artikolu 10 tal-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar il-Ġlieda kontra d-Deżertifikazzjoni, il-miri stabbiliti skont ir-Regolament (UE) 2018/841 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (30) u r-Regolament (UE) 2018/842 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (31), il-pjanijiet nazzjonali integrati dwar l-enerġija u l-klima stabbiliti f’konformità mar-Regolament (UE) 2018/1999 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (32), il-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja mħejjija skont id-Direttiva (UE) 2016/2284 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (33), il-valutazzjonijiet tar-riskju u l-ippjanar għall-ġestjoni tar-riskju ta’ diżastri stabbiliti f’konformità mad-Deċiżjoni Nru 1313/2013/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (34), u l-pjanijiet ta’ azzjoni nazzjonali stabbiliti f’konformità mar-Regolament (UE) …/… mad-Direttiva 2009/128/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill  (35)+. Il-prattiki ta’ ġestjoni u riġenerazzjoni sostenibbli tal-ħamrija jenħtieġ li jkunu, kemm jista’ jkun, integrati fi ħdan dawn il-programmi, il-pjanijiet u l-miżuri sa fejn jikkontribwixxu għall-ilħuq tal-objettivi tagħhom. Konsegwentement, l-indikaturi u d-data rilevanti, bħall-indikaturi tar-riżultati relatati mal-ħamrija skont ir-Regolament tal-PAK u d-data statistika dwar l-input u l-output agrikoli rrapportati skont ir-Regolament (UE) 2022/2379 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (36), jenħtieġ li jkunu aċċessibbli għall-awtoritajiet kompetenti responsabbli għall-prattiki ta’ ġestjoni u riġenerazzjoni sostenibbli tal-ħamrija u għall-valutazzjoni tas-saħħa tal-ħamrija sabiex dawn din id-data u dawn l-indikaturi jiġu interkonnessi u, b’hekk, tkun tista’ ssir l-aktar valutazzjoni akkurata possibbli tal-effettività tal-miżuri magħżula. [Em. 30]

(43)

Is-siti kkontaminati huma l-legat ta’ għexieren ta’ snin ta’ attività industrijali fl-UE u jistgħu jwasslu għal riskji għas-saħħa tal-bniedem u tal-annimali u għall-ambjent issa u fil-futur. Billi nibnu fuq l-għarfien eżistenti, huwa għalhekk, huwa meħtieġ li l-ewwel jiġu identifikati u investigati s-siti potenzjalment ikkontaminati u mbagħad, f’każ ta’ kontaminazzjoni kkonfermata, jiġu vvalutati r-riskji u jittieħdu miżuri biex dawn jiġu indirizzati riskji inaċċettabbli. L-investigazzjoni tal-ħamrija tista’ turi li sit potenzjalment ikkontaminat fil-fatt ma huwiex mhuwiex ikkontaminat. F’dak il-każ, jenħtieġ li s-sit ma jibqax jiġi ttikkettat mill-Istat Membru bħala potenzjalment ikkontaminat, sakemm ma tkunx issuspettata kontaminazzjoni abbażi ta’ evidenza ġdida. [Em. 31]

(44)

Sabiex jiġu identifikati siti potenzjalment ikkontaminati, jenħtieġ li l-Istati Membri jiġbru evidenza, fost l-oħrajn, permezz ta’ riċerka storika, inċidenti u aċċidenti industrijali tal-passat, permessi ambjentali , stħarriġiet tas-saħħa u notifiki mill-pubbliku jew mill-awtoritajiet. [Em. 32]

(45)

Sabiex jiġi żgurat li l-investigazzjonijiet tal-ħamrija dwar siti potenzjalment ikkontaminati jitwettqu fil-ħin u b’mod effettiv , kif mitlub fir-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tat-28 ta’ April 2021 dwar il-protezzjoni tal-ħamrija , jenħtieġ li l-Istati Membri, minbarra l-obbligu li jistabbilixxu l-iskadenza sa meta jenħtieġ li jitwettqu dawk l-investigazzjonijiet, ikunu meħtieġa jistabbilixxu eventi speċifiċi li jiskattaw ukoll tali investigazzjoni. Tali eventi skattaturi jistgħu jinkludu t-talba jew ir-rieżami ta’ permess ambjentali jew tal-bini jew awtorizzazzjoni meħtieġa skont il-leġiżlazzjoni tal-Unjoni jew il-leġiżlazzjoni nazzjonali, l-attivitajiet ta’ tħaffir tal-ħamrija, il-bidliet fl-użu tal-art jew it-tranżazzjonijiet tal-art jew tal-proprjetà b’rabta ma’ art jew proprjetà immobbli. L-investigazzjonijiet tal-ħamrija jistgħu jsegwu stadji differenti, bħal studju mhux li ma jsirx fuq il-post, żjara fuq il-post, investigazzjoni preliminari jew esploratorja, investigazzjoni aktar dettaljata jew deskrittiva, u ttestjar fuq il-post jew fil-laboratorju. Ir-rapporti ta’ bażi u l-miżuri ta’ monitoraġġ implimentati f’konformità mad-Direttiva 2010/75/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (37) jistgħu jikkwalifikaw ukoll bħala investigazzjoni tal-ħamrija, fejn meta xieraq. [Em. 33]

(46)

Hija meħtieġa flessibbiltà għall-ġestjoni ta’ siti potenzjalment ikkontaminati u ta’ siti kkontaminati biex jitqiesu l-kostijiet, il-benefiċċji u l-ispeċifiċitajiet lokali. Għalhekk, jenħtieġ li l-Istati Membri mill-inqas jadottaw approċċ ibbażat fuq ir-riskju għall-ġestjoni ta’ siti potenzjalment ikkontaminati u ta’ siti kkontaminati, filwaqt li jqisu d-differenza bejn dawn iż-żewġ kategoriji, u li jippermettilhom jallokaw ir-riżorsi, filwaqt li jqisu l-kuntest ambjentali, ekonomiku u soċjali speċifiku. Jenħtieġ li d-deċiżjonijiet jittieħdu f’kooperazzjoni mal-prattikanti tas-saħħa lokali, mal-awtoritajiet tas-saħħa u mal-komunità xjentifika, abbażi tan-natura u tal-firxa tar-riskji potenzjali għas-saħħa tal-bniedem u għall-ambjent li jirriżultaw mill-esponiment għall-kontaminanti tal-ħamrija (eż. l-esponiment ta’ popolazzjonijiet vulnerabbli bħan-nisa tqal, il-persuni b’diżabilità, l-anzjani u t-tfal) , inkluż l-esponiment, u l-effetti kumulattivi fuq is-saħħa tal-bniedem, l-ekosistemi tal-ħamrija u s-servizzi tal-ekosistemi assoċjati . Jenħtieġ li l-analiżi kost-benefiċċji tar-rimedju tal-impriżi tkun pożittiva tal-kostijiet u tal-benefiċċji li titwettaq rimedjazzjoni tkun bilanċjata, filwaqt li tqis il-vantaġġi għall-ġenerazzjonijiet futuri . Jenħtieġ li l-aħjar l-aqwa soluzzjoni ta’ rimedju rimedjazzjoni tkun sostenibbli u magħżula tintgħażel permezz ta’ proċess bilanċjat ta’ teħid ta’ deċiżjonijiet li jqis l-impatti ambjentali, ekonomiċi u soċjali. Jenħtieġ li l-ġestjoni ta’ siti potenzjalment ikkontaminati u ta’ siti kkontaminati tirrispetta l-prinċipji ta’ min iniġġes iħallas, ta’ prekawzjoni u ta’ proporzjonalità. Jenħtieġ li l-Istati Membri jistabbilixxu l-metodoloġija speċifika għad-determinazzjoni tar-riskji speċifiċi għas-sit ta’ siti kkontaminati. Jenħtieġ li l-Istati Membri jiddefinixxu wkoll x’jikkostitwixxi riskju inaċċettabbli minn sit ikkontaminat abbażi tal-għarfien xjentifiku, il-prinċipju ta’ prekawzjoni, l-ispeċifiċitajiet lokali l-opinjoni tal-awtoritajiet u tal-prattikanti tas-saħħa, u l-użu attwali u futur tal-art. Sabiex ir-riskji ta’ siti kkontaminati jitnaqqsu għal livell aċċettabbli għas-saħħa tal-bniedem u tal-annimali u għall-ambjent, jenħtieġ li l-Istati Membri jieħdu miżuri adegwati ta’ tnaqqis tar-riskji, inkluż rimedju filwaqt li jipprijoritizzaw in situ jew ex situ inkluża rimedjazzjoni . Jenħtieġ li jkun possibbli li l-miżuri meħuda skont leġiżlazzjoni oħra tal-Unjoni jiġu kkwalifikati bħala miżuri ta’ tnaqqis tar-riskji skont din id-Direttiva meta dawk il-miżuri effettivament inaqqsu r-riskji maħluqa ppreżentati minn siti kkontaminati. [Em. 34]

(46a)

Il-prinċipji ta’ mitigazzjoni tat-teħid tal-art jenħtieġ li jiffaċilitaw is-sigurtà tal-ikel tal-Unjoni filwaqt li jqisu akkomodazzjoni sostenibbli, infrastruttura essenzjali u proġetti tal-enerġija rinnovabbli. [Em. 35]

(47)

Jenħtieġ li l-miżuri meħuda skont din id-Direttiva jqisu wkoll objettivi ta’ politika oħrajn tal-UE, bħall-objettivi segwiti minn [ir-Regolament (UE) xxxx/xxxx (38)+] li għandhom l-għan li jiżguraw il-provvista sigura u sostenibbli ta’ materja prima kritika għall-industrija tal-Ewropa.

(48)

It-trasparenza hija komponent essenzjali tal-politika dwar il-ħamrija u tiżgura r-responsabbiltà u l-għarfien tal-pubbliku, il-kundizzjonijiet ġusti tas-suq u l-monitoraġġ tal-progress. Għalhekk, jenħtieġ li l-Istati Membri jistabbilixxu u jżommu reġistru nazzjonali ta’ siti kkontaminati u siti potenzjalment ikkontaminati li jkun fih informazzjoni speċifika għas-sit li jenħtieġ li ssir aċċessibbli għall-pubbliku f’bażi ta’ data spazjali ġeoreferenzjata online. Jenħtieġ li r-reġistru jkun fih l-informazzjoni li hija meħtieġa sabiex il-pubbliku jkun infurmat dwar l-eżistenza u dwar il-ġestjoni ta’ siti potenzjalment ikkontaminati u ta’ siti kkontaminati. Minħabba li l-preżenza tal-kontaminazzjoni tal-ħamrija għadha ma hijiex ikkonfermata, iżda hija biss issuspettata f’siti potenzjalment ikkontaminati, id-differenza bejn siti kkontaminati u siti potenzjalment ikkontaminati għandha tiġi kkomunikata u spjegata tajjeb lill-pubbliku biex jiġi evitat li jitqajjem tħassib bla bżonn.

(48a)

Sabiex il-ħamrija tiġi protetta mit-tniġġis minn sustanzi kimiċi emerġenti li għandhom il-potenzjal li jikkawżaw riskji sinifikanti għas-saħħa tal-bniedem u tal-annimali u li jikkontaminaw l-arja tal-madwar, l-ilmijiet tal-wiċċ, l-ilma ta’ taħt l-art, u sussegwentement l-oċeani, jenħtieġ li jiġu stabbiliti mekkaniżmi ta’ politiki biex jiġu individwati u vvalutati tali sustanzi ta’ tħassib emerġenti. F’dak ir-rigward, approċċ li jippermetti monitoraġġ u analiżi ta’ dawk is-sustanzi jew gruppi ta’ sustanzi permezz ta’ listi ta’ sorveljanza, kif diġà huwa l-każ għall-ilma tal-wiċċ u għall-ilma ta’ taħt l-art, jenħtieġ li jiġi żviluppat għall-kontaminazzjoni tal-ħamrija. Is-sustanzi jew il-gruppi ta’ sustanzi li jridu jiġu inklużi fil-lista ta’ sorveljanza jenħtieġ li jintgħażlu minn fost dawk is-sustanzi li għalihom l-informazzjoni disponibbli tindika li jistgħu jippreżentaw riskju sinifikanti fil-livell tal-Unjoni għall-ambjent tal-ħamrija, jew permezz tiegħu, u li għalihom id-data ta’ monitoraġġ hija insuffiċjenti. Jenħtieġ li l-għadd ta’ tali sustanzi jew gruppi ta’ sustanzi li jridu jiġu mmonitorjati u analizzati taħt il-listi ta’ sorveljanza ma jkunx limitat. [Em. 37]

(48b)

Sustanzi bħal sustanzi niġġiesa organiċi persistenti, materjali u partikoli, inklużi mikroplastiks jew nanoplastiks, jippreżentaw riskju ċar għas-saħħa tal-ħamrija, iżda wkoll għal attivitajiet essenzjali bħall-iżvilupp tal-agrikoltura. Il-preżenza tagħhom fil-ħamrija jista’ jkollha implikazzjonijiet għall-fertilità tal-ħamrija, u b’hekk tikkomprometti s-saħħa u l-iżvilupp b’saħħtu tal-għelejjel. Għalhekk huwa essenzjali li din id-Direttiva tipprevedi qafas kemm għas-sustanzi kif ukoll għall-materjali li jridu jiġu inklużi fil-monitoraġġ tal-kontaminanti tal-ħamrija, u għall-istabbiliment ta’ standards ta’ kwalità ambjentali u sett ta’ miżuri biex jipprevjenu u jirrimedjaw il-kontaminazzjoni tal-ħamrija minn theddid magħruf u emerġenti, meta xieraq. [Em. 38]

(49)

L-Artikolu 19(1) tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE) jesiġi li l-Istati Membri jipprovdu rimedji suffiċjenti biex jiżguraw protezzjoni ġudizzjarja effettiva fl-oqsma koperti mid-dritt tal-Unjoni. Barra minn hekk, f’konformità mal-Konvenzjoni dwar l-aċċess għall-informazzjoni, il-parteċipazzjoni pubblika fit-teħid ta’ deċiżjonijiet u l-aċċess għall-ġustizzja fi kwistjonijiet ambjentali (39) (il-Konvenzjoni ta’ Aarhus), il-membri tal-pubbliku kkonċernati jenħtieġ li jkollhom aċċess għall-ġustizzja sabiex jikkontribwixxu għall-protezzjoni tad-dritt ta’ għajxien f’ambjent li huwa adegwat għas-saħħa u l-benesseri personali.

(50)

Id-Direttiva (UE) 2019/1024 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (40) tordna r-rilaxx ta’ data tas-settur pubbliku f’formati liberi u miftuħa. L-objettiv ġenerali huwa li jitkompla t-tisħiħ tal-ekonomija tad-data tal-UE billi jiżdied l-ammont ta’ data interoperabbli tas-settur pubbliku disponibbli għall-użu mill-ġdid, jiġu żgurati kompetizzjoni ġusta u aċċess faċli għall-informazzjoni tas-settur pubbliku, u tissaħħaħ l-innovazzjoni transfruntiera bbażata fuq id-data. Il-prinċipju ewlieni huwa li jenħtieġ li d-data tal-gvern tkun miftuħa b’mod awtomatiku u mid-disinn. Id-Direttiva 2003/4/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (41) għandha l-għan li tiggarantixxi d-dritt ta’ aċċess għall-informazzjoni ambjentali fl-Istati Membri f’konformità mal-Konvenzjoni ta’ Aarhus. Il-Konvenzjoni ta’ Aarhus u d-Direttiva 2003/4/KE jinkludu obbligi ġenerali relatati kemm mat-tqegħid ta’ informazzjoni ambjentali disponibbli fuq talba, kif ukoll mat-tixrid attiv ta’ tali informazzjoni. Id-Direttiva 2007/2/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (42) għandha wkoll kamp ta’ applikazzjoni wiesa’, li jkopri l-kondiviżjoni ta’ informazzjoni ġeografika, inklużi settijiet ta’ data dwar suġġetti ambjentali differenti. Huwa importanti li d-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva relatati mal-aċċess għall-informazzjoni u l-arranġamenti ta’ kondiviżjoni tad-data jikkomplementaw dawk id-Direttivi u ma joħolqux reġim legali separat. Għalhekk, jenħtieġ li d-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva rigward l-informazzjoni lill-pubbliku u l-informazzjoni dwar il-monitoraġġ tal-implimentazzjoni jkunu mingħajr preġudizzju għad-Direttivi (UE) 2019/1024, 2003/4/KE u 2007/2/KE. [Em. 39]

(51)

Sabiex jiġi żgurat l-adattament meħtieġ tar-regoli dwar il-monitoraġġ tas-saħħa tal-ħamrija, il-ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija il-valutazzjoni u l-ġestjoni ta’ siti kkontaminati, is-setgħa ta’ adozzjoni ta’ jenħtieġ li tiġi delegata lill-Kummissjoni s-setgħa li tadotta atti skont l-Artikolu 290 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea jenħtieġ li tiġi delegata lill-Kummissjoni fir-rigward tal-emendar jew is-supplimentar ta’ din id-Direttiva sabiex biex tiġi adottata metodoloġija għad-determinazzjoni tal-valuri tal-livelli limitu għad-deskritturi tal-ħamrija li jridu jiġu stabbiliti mill-Istati Membri, u biex il-metodoloġiji għall-monitoraġġ tas-saħħa tal-ħamrija, il-lista ta’ prinċipji ta’ ġestjoni sostenibbli tal-ħamrija, il-lista indikattiva ta’ miżuri ta’ tnaqqis tar-riskji, il-fażijiet u r-rekwiżiti għall-valutazzjoni tar-riskji speċifiċi għas-sit u l-kontenut tar-reġistru l-istabbiliment tal-valuri minimi tollerabbli b’rabta mad-definizzjoni ta’ riskju inaċċettabbli għas-saħħa u għall-ambjent li jirriżulta minn siti kkontaminati u ta’ siti potenzjalment ikkontaminati jiġu adattati għall-progress tekniku u xjentifiku. Huwa partikolarment importanti li l-Kummissjoni twettaq konsultazzjonijiet xierqa matul il-ħidma preparatorja ix-xogħol tagħha ta’ tħejjija, ukoll , inkluż fil-livell ta’ esperti, u li dawk il-konsultazzjonijiet jitwettqu jiġu mwettqa f’konformità mal-prinċipji stipulati fil-Ftehim Interistituzzjonali dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet tat-13 ta’ April 2016 (43). B’mod partikolari, biex tiġi żgurata parteċipazzjoni ugwali fit-tħejjija ta’ atti delegati, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill jirċievu d-dokumenti kollha fl-istess ħin li jirċevuhom l-esperti tal-Istati Membri, u l-esperti tagħhom ikollhom aċċess sistematiku għal-laqgħat tal-gruppi tal-esperti tal-Kummissjoni li jittrattaw it-tħejjija ta’ atti delegati. [Em. 40]

(52)

Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet uniformi għall-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva, jenħtieġ li l-Kummissjoni tingħata setgħat ta’ implimentazzjoni sabiex tistabbilixxi l-format, l-istruttura u l-arranġamenti dettaljati għar-rapportar tad-data u tal-informazzjoni b’mod elettroniku lill-Kummissjoni. Jenħtieġ li dawk is-setgħat jiġu eżerċitati f’konformità mar-Regolament (UE) Nru 182/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (44).

(53)

Jenħtieġ li l-Kummissjoni twettaq evalwazzjoni bbażata fuq l-evidenza u, fejn meta rilevanti, reviżjoni ta’ din id-Direttiva, 6 sitt snin wara d-dħul fis-seħħ tagħha abbażi tar-riżultati tal-valutazzjoni tas-saħħa tal-ħamrija. Jenħtieġ li L-evalwazzjoni jenħtieġ li tivvaluta b’mod partikolari l-ħtieġa li jiġu stabbiliti rekwiżiti aktar speċifiċi biex jiġi żgurat li l-ħamrija mhux f’saħħitha tiġi riġenerata u li jintlaħaq l-objettiv li l-lakuni u l-miżuri meħtieġa biex tinkiseb ħamrija f b “saħħitha sal-2050. Jenħtieġ li l-evalwazzjoni tivvaluta wkoll il-ħtieġa li d-definizzjoni ta” ħamrija f’saħħitha tiġi adattata għall-progress tekniku u xjentifiku billi jiżdiedu dispożizzjonijiet dwar ċerti deskritturi jew kriterji bbażati fuq evidenza xjentifika ġdida relatata mal-protezzjoni tal-ħamrija jew abbażi ta’ problema speċifika għal Stat Membru li tinħoloq minn ċirkostanzi ambjentali jew klimatiċi ġodda. Skont il-paragrafu 22 tal-Ftehim Interistituzzjonali dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet, jenħtieġ li dik l-evalwazzjoni tkun ibbażata fuq il-kriterji ta’ effiċjenza, effettività, rilevanza, koerenza u valur miżjud tal-UE u jenħtieġ li tipprovdi l-bażi għal valutazzjonijiet tal-impatt ta’ miżuri ulterjuri possibbli. [Em. 41]

(54)

Huma meħtieġa miżuri kkoordinati mill-Istati Membri kollha sabiex tinkiseb il-viżjoni li l-ħamrija kollha tkun f’saħħitha sal-2050 u biex jiġi żgurat il-forniment fit-tul ta’ servizzi tal-ekosistema mill-ħamrija madwar l-Unjoni. L-azzjonijiet individwali tal-Istati Membri wrew li ma humiex biżżejjed minħabba li d-degradazzjoni tal-ħamrija qed tkompli u saħansitra qed tiddeterjora. Billi l-objettivi ta’ din id-Direttiva ma jistgħux jintlaħqu biżżejjed mill-Istati Membri iżda jistgħu pjuttost, minħabba l-iskala jew l-effetti tal-azzjoni, jintlaħqu aħjar fil-livell tal-Unjoni, l-Unjoni tista’ tadotta miżuri, f’konformità mal-prinċipju tas-sussidjarjetà kif stabbilit fl-Artikolu 5 tat-TUE. F’konformità mal-prinċipju ta’ proporzjonalità, kif stabbilit f’dak l-Artikolu, din id-Direttiva ma tmurx lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jintlaħqu dawk l-objettivi.

(55)

F’konformità mad-Dikjarazzjoni Politika Konġunta tat-28 ta’ Settembru 2011 tal-Istati Membri u tal-Kummissjoni dwar id-dokumenti ta’ spjegazzjoni (45), l-Istati Membri impenjaw ruħhom li, f’każijiet ġustifikati, in-notifika tal-miżuri ta’ traspożizzjoni tagħhom tkun akkumpanjata minn dokument wieħed jew iktar, fejn tiġi spjegata l-korrelazzjoni bejn il-komponenti ta’ direttiva u l-partijiet ekwivalenti tal-istrumenti nazzjonali ta’ traspożizzjoni. Fir-rigward ta’ din id-Direttiva, il-leġiżlatur iqis li t-trażmissjoni ta’ dawk id-dokumenti hija ġustifikata.

(55a)

Din id-Direttiva għandha l-għan li tilħaq l-objettiv fit-tul ta’ ħamrija f’saħħitha fl-Unjoni sal-2050 abbażi ta’ qafas koerenti għall-monitoraġġ tal-ħamrija u t-titjib tas-saħħa tagħha. Minħabba n-natura tagħha bħala direttiva, f’konformità mal-Artikolu 288 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, din id-Direttiva hija vinkolanti fir-rigward tar-riżultat li jrid jinkiseb fl-Istati Membri li lilhom hija indirizzata, filwaqt li tħalli lill-awtoritajiet nazzjonali s-setgħa li jagħżlu l-forma u l-metodi biex jinkiseb ir-riżultat. Għalhekk se jkun f’idejn l-Istati Membri li jfasslu l-liġijiet tagħhom stess dwar kif jistgħu jilħqu l-għanijiet stipulati f’din id-Direttiva. L-istrument propost li huwa direttiva jħalli ħafna flessibbiltà lill-Istati Membri biex jidentifikaw l-aħjar miżuri għalihom u biex jadattaw l-approċċ għall-kundizzjonijiet lokali. Dan huwa kruċjali biex jitqiesu l-ispeċifiċitajiet reġjonali u lokali fir-rigward tal-varjabbiltà tal-ħamrija, l-użu tal-art, il-kundizzjonijiet klimatoloġiċi u l-aspetti soċjoekonomiċi. In-natura tal-istrument timplika li l-prinċipji stipulati f’din id-Direttiva ma jinvolvux obbligi diretti fuq individwi. [Em. 42]