(1)

Skont l-Artikolu 27 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (il-“Karta”), il-ħaddiema jew ir-rappreżentanti tagħhom għandhom, fil-livelli xierqa, jiġu ggarantiti informazzjoni u konsultazzjoni fi żmien xieraq fil-każijiet u skont il-kundizzjonijiet previsti mil-liġi tal-Unjoni u mil-liġi u l-prattiki nazzjonali. Il-prinċipju Nru 8 tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali jafferma mill-ġdid id-dritt tal-ħaddiema jew tar-rappreżentanti tagħhom li jiġu informati u kkonsultati fi żmien xieraq dwar kwistjonijiet rilevanti għalihom.

(2)

Fir-rigward ta’ kwistjonijiet tranżnazzjonali, l-objettiv tad-Direttiva 2009/38/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (3) huwa li tagħti effett prattiku lil dawk il-prinċipji bażiċi billi tistabbilixxi rekwiżiti minimi għall-informazzjoni u l-konsultazzjoni tal-impjegati f’impriżi fuq skala Komunitarja u fi gruppi ta’ impriżi fuq skala Komunitarja.

(3)

Fl-evalwazzjoni tagħha tad-Direttiva 2009/38/KE tal-15 ta’ Mejju 2018, il-Kummissjoni kkonfermat il-valur miżjud u r-rilevanza fil-prinċipju ta’ dik id-Direttiva. Hija sabet li ħafna mid-dispożizzjonijiet tad-Direttiva huma flessibbli biżżejjed biex jakkomodaw ir-realtajiet teknoloġiċi u ekonomiċi li qed jevolvu u varjetà ta’ forom ta’ impriża jew grupp. Pereżempju, tapplika għall-gruppi kollha ta’ impriżi fuq skala Komunitarja, irrispettivament mit-tip ta’ arranġamenti legali li jippermettu l-eżerċizzju tal-influwenza dominanti bejn l-impriżi kontrollanti u dawk ikkontrollati li jiffurmaw tali gruppi. Konsegwentement, impriżi marbuta, pereżempju, bi ftehimiet ta’ franchising jew ta’ liċenzji jistgħu jaqgħu taħt id-definizzjoni ta’ grupp ta’ impriżi fuq skala Komunitarja, sakemm tiġi stabbilita influwenza dominanti.

(4)

Madankollu, l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni identifikat ukoll nuqqasijiet rigward, pereżempju, l-effettività tal-proċess ta’ konsultazzjoni, l-aċċess għall-ġustizzja, il-penali u l-interpretazzjoni ta’ ċerti kunċetti.

(5)

Fit-2 ta’ Frar 2023, il-Parlament Ewropew adotta, skont l-Artikolu 225 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), riżoluzzjoni leġiżlattiva fuq inizjattiva proprja b’rakkomandazzjonijiet dwar reviżjoni tad-Direttiva 2009/38/KE. Sussegwentement, il-Kummissjoni wettqet konsultazzjoni f’żewġ fażijiet mas-sħab soċjali skont l-Artikolu 154 TFUE dwar il-ħtieġa u l-kontenut possibbli tal-miżuri biex jiġu indirizzati n-nuqqasijiet tad-Direttiva 2009/38/KE. Il-Kummissjoni ġabret ukoll evidenza permezz ta’ studju li jinvolvi stħarriġ online mmirat, intervisti mal-partijiet ikkonċernati, sessjonijiet ta’ ħidma u analiżi tal-ġurisprudenza nazzjonali u tad-dispożizzjonijiet rilevanti fil-liġi nazzjonali.

(6)

L-evidenza turi li l-inċertezza legali dwar il-kunċett ta’ kwistjonijiet tranżnazzjonali wasslet għal differenzi fl-interpretazzjoni u fit-tilwim. Sabiex tittejjeb iċ-ċertezza legali u jitnaqqas ir-riskju ta’ tilwim bħal dan, huwa meħtieġ li jiġi ċċarat il-kunċett ta’ kwistjonijiet tranżnazzjonali. Għal dak il-għan, jixraq li jiġi ċċarat li d-Direttiva 2009/38/KE ma tkoprix biss każijiet fejn il-miżuri meqjusa mit-tmexxija ta’ impriża jew grupp ta’ impriżi jistgħu jkunu raġonevolment mistennija jaffettwaw lill-ħaddiema ta’ dik l-impriża, ta’ dak il-grupp, jew ta’ kwalunkwe stabbiliment ta’ dik l-impriża jew grupp, f’aktar minn Stat Membru wieħed, iżda anke każijiet fejn dawn il-miżuri jistgħu jkunu raġonevolment mistennija jaffettwaw lil tali ħaddiema fi Stat Membru wieħed biss u l-konsegwenzi ta’ dawk il-miżuri jistgħu jkunu raġonevolment mistennija jaffettwaw lil tali ħaddiema f’tal-anqas Stat Membru ieħor. Tali kjarifika hija meħtieġa fid-dawl ta’ każijiet fejn impriża tipprevedi miżuri, bħal sensji, tkeċċija, l-allokazzjoni ta’ attivitajiet ta’ produzzjoni jew l-esternalizzazzjoni ta’ attivitajiet, li jimmiraw b’mod espliċitu stabbilimenti fi Stat Membru wieħed biss iżda li jistgħu jkunu raġonevolment mistennija jkollhom konsegwenzi li jaffettwaw il-ħaddiema ta’ dik l-impriża, ta’ dak il-grupp jew ta’ kwalunkwe stabbiliment ta’ dik l-impriża jew grupp, fi Stat Membru ieħor, pereżempju minħabba bidliet fil-katina transfruntiera tal-provvista jew fl-attivitajiet ta’ produzzjoni. Il-kunċett ta’ kwistjonijiet tranżnazzjonali jkopri miżuri li jistgħu jaffettwaw lill-impjegati b’mod sostanzjali, u mhux biss trivjali, u li ma jikkonċernawx biss impjegati individwali jew deċiżjonijiet operazzjonali ordinarji. Għal dak l-għan, jenħtieġ li jiġi ċċarat li l-kamp ta’ applikazzjoni tal-effetti potenzjali ta’ kwistjonijiet tranżnazzjonali fuq il-forza tax-xogħol u l-livell ta’ ġestjoni involuti għandhom jitqiesu biex jiġi ddeterminat jekk kwistjoni taqax taħt il-kompetenza ta’ Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet.

(7)

Id-definizzjonijiet ta’ informazzjoni u ta’ konsultazzjoni fid-Direttiva 2009/38/KE jinkludu rekwiżiti normattivi. Għal raġunijiet ta’ koerenza u ċarezza legali, huwa xieraq li dawk id-dispożizzjonijiet normattivi jitmexxew għall-artikolu dwar il-ħidma tal-Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet u l-proċedura tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni għall-ħaddiema.

(8)

L-elezzjoni u l-ħatra tar-rappreżentanti tal-impjegati huma rregolati mil-liġi u l-prattika nazzjonali. Is-sistemi nazzjonali għall-elezzjoni u għall-ħatra tar-rappreżentanti tal-impjegati jvarjaw fost l-Istati Membri. Ir-rappreżentanti tal-impjegati jistgħu jkunu rappreżentanti tat-trade unions, fejn il-liġi jew il-prattika nazzjonali ta’ Stat Membru tipprevedi dan.

(9)

Bil-ħsieb li jiġi konkluż ftehim li jistabbilixxi Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet, it-tmexxija ċentrali hija meħtieġa tinnegozja ma’ korp speċjali tan-negozjati li jirrappreżenta lill-impjegati. Sabiex tiżdied iċ-ċertezza legali f’dak ir-rigward, jenħtieġ li jiġi ċċarat li t-tmexxija ċentrali hija meħtieġa ssejjaħ għadd ta’ laqgħat mal-korp speċjali tan-negozjati li jkunu biżżejjed biex iż-żewġ partijiet jilħqu tali ftehim.

(10)

Huwa possibbli li membri ta’ korpi speċjali tan-negozjati jeħtieġu parir legali biex iwettqu l-kompiti tagħhom skont id-Direttiva 2009/38/KE. Madankollu, ma huwiex ċar biżżejjed li huma intitolati li jkollhom it-tariffi legali assoċjati koperti. Għal dak l-għan, jenħtieġ li jiġi ċċarat li t-tmexxija ċentrali ġġorr dawn l-ispejjeż meta mġarrba minn membri ta’ korpi speċjali tan-negozjati. Jenħtieġ li dawn l-ispejjeż jiġu nnotifikati minn qabel minn korpi speċjali tan-negozjati lit-tmexxija ċentrali. Meta l-ammont preċiż tal-ispejjeż ma jkunx magħruf minn qabel, jenħtieġ li stima tal-ispejjeż inkluż informazzjoni dwar in-natura tagħhom tiġi nnotifikata lit-tmexxija ċentrali. Huwa xieraq li tiġi limitata r-responsabbiltà tat-tmexxija ċentrali għal spejjeż bħal dawn għal kostijiet legali raġonevoli, biex jiġi żgurat li t-tmexxija ċentrali ma tkunx responsabbli għal kostijiet manifestament sproporzjonati, kostijiet mingħajr rabta ġustifikabbli mal-għoti ta’ pariri legali rilevanti, jew kostijiet maħluqa minn talbiet manifestament infondati, frivoli jew vessatorji. Barra minn hekk, id-Direttiva 2009/38/KE tagħti lill-Istati Membri d-diskrezzjoni li jistabbilixxu regoli baġitarji dwar il-funzjonament tal-korpi speċjali tan-negozjati u tal-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet ibbażati fuq rekwiżiti sussidjarji, filwaqt li jitqies il-prinċipju li l-ispejjeż relatati mat-twettiq xieraq tal-funzjonijiet tal-korp speċjali tan-negozjati jridu jitħallsu mit-tmexxija ċentrali. Id-dispożizzjonijiet fid-Direttiva 2009/38/KE li jirreferu għall-għadd ta’ esperti li għandhom jiġu ffinanzjati mit-tmexxija ċentrali huma għalhekk żejda u jenħtieġ li jitħassru.

(11)

Id-Direttiva 2009/38/KE tirrikjedi li l-partijiet għal ftehim tal-Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet jiddeterminaw il-post għal-laqgħat tal-Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet. Jenħtieġ li dawk il-partijiet jiddeterminaw ukoll il-format ta’ dawn il-laqgħat, jiġifieri jekk ikunu wiċċ imb wiċċ, online jew ibridi, biex, inter alia, jiġi evitat kwalunkwe dubju dwar il-libertà tagħhom biex jifthiemu, min-naħa waħda, li jsiru xi wħud mil-laqgħat jew il-laqgħat kollha f’ambjent virtwali, bl-użu ta’ għodod tal-laqgħat online, li jnaqqsu l-impronta ambjentali tal-laqgħat f’konformità mal-miri tal-Unjoni, dawk nazzjonali u tal-kumpaniji għat-tnaqqis tal-emissjonijiet, filwaqt li jiżguraw il-kondiviżjoni sinifikattiv u effiċjenti tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni b’kost ambjentali u finanzjarju aktar baxx, u, min-naħa l-oħra li jsiru laqgħat fiżiċi li jistgħu joffru ambjent kunfidenzjali li jnissel fiduċja u jagħti l-opportunità għal skambji wiċċ imb wiċċ.

(12)

Jista’ jkun hemm ukoll inċertezza u tilwim fir-rigward tal-kopertura ta’ ċerti spejjeż u l-aċċess għal ċerti riżorsi matul il-ħidma tal-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet. F’konformità mal-prinċipju tal-awtonomija tal-partijiet, jixraq li jkun meħtieġ li ċerti tipi ta’ riżorsi finanzjarji u materjali jiġu ddeterminati speċifikament fil-ftehimiet tal-Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet, jiġifieri l-assistenza possibbli minn esperti – bħal rappreżentanti ta’ organizzazzjonijiet tat-trade unions rikonoxxuti fil-livell tal-Unjoni, esperti tekniċi tas-suġġett jew esperti legali –, il-kopertura tat-tariffi tal-esperti u l-parteċipazzjoni possibbli ta’ esperti fil-laqgħat. Jenħtieġ li l-ftehimiet jindirizzaw ukoll l-għoti ta’ taħriġ rilevanti lill-membri tal-Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet u l-kopertura tal-ispejjeż relatati, mingħajr preġudizzju għar-rekwiżit li jiġi pprovdut it-taħriġ meħtieġ skont id-Direttiva 2009/38/KE.

(13)

Ir-rekwiżit fid-Direttiva 2009/38/KE li titqies, fejn possibbli, il-ħtieġa għal rappreżentanza bbilanċjata tal-impjegati fir-rigward tal-ġeneru tagħhom meta tiġi ddeterminata l-kompożizzjoni tal-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet wera li ma huwiex biżżejjed biex jippromwovi l-bilanċ bejn il-ġeneri. In-nisa għadhom sottorappreżentati fil-biċċa l-kbira tal-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet. Għalhekk, huwa meħtieġ li jiġu stabbiliti objettivi aktar effettivi u speċifiċi rigward il-bilanċ bejn il-ġeneri, li għandhom jiġu implimentati mir-rappreżentanti tat-tmexxija u tal-impjegati meta jinnegozjaw jew jinnegozjaw mill-ġdid il-ftehimiet tagħhom. Sabiex jintlaħqu dawk l-objettivi, f’ċerti każijiet jista’ jkun meħtieġ li tingħata prijorità lis-sess sottorappreżentat fil-kompożizzjoni tal-Kunsilli Ewropew tax-Xogħlijiet jew tal-kumitati ristretti tagħhom. F’konformità mal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea (4), azzjoni pożittiva bħal din hija possibbli, f’konformità mal-prinċipju ta’ trattament ugwali tal-irġiel u tan-nisa, sakemm il-miżuri meħuda biex jintlaħaq l-objettiv tal-bilanċ bejn il-ġeneri ma jagħtux prijorità awtomatikament u mingħajr kundizzjoni lil persuni ta’ ċertu ġeneru iżda jippermettu li jitqiesu kriterji oħrajn, bħal merti u kwalifiki u l-proċedura għall-elezzjoni stabbilita mil-liġijiet nazzjonali rilevanti. Għalhekk, jenħtieġ li l-partijiet għall-ftehimiet tal-Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet titħallielhom il-flessibbiltà meħtieġa biex jirrispettaw il-limitazzjonijiet ġuridiċi u fattwali għall-azzjoni pożittiva. Għal kunsiderazzjonijiet simili, huwa xieraq ukoll li jsir sforz biex jinkiseb bilanċ bejn il-ġeneri fil-kompożizzjoni tal-korpi speċjali tan-negozjati, sabiex il-bilanċ bejn il-ġeneri diġà jiġi promoss matul il-fażi tan-negozjati.

(14)

L-evidenza turi li l-bidu tan-negozjati xi drabi jiddewwem aktar mill-perjodu ta’ 6 xhur previst fid-Direttiva 2009/38/KE. F’xi każijiet, it-tmexxija la tieħu passi u lanqas tirrifjuta b’mod espliċitu li jibdew negozjati wara talba biex jiġi stabbilit Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet. Għalhekk jenħtieġ li jiġi speċifikat li r-rekwiżiti sussidjarji stabbiliti fid-Direttiva 2009/38/KE japplikaw meta l-ewwel laqgħa tal-korp speċjali tan-negozjati ma titlaqqax fi żmien 6 xhur wara talba biex jiġi stabbilit Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet, irrispettivament minn jekk it-tmexxija ċentrali tirrifjutax b’mod espliċitu li tibda n-negozjati.

(15)

Meta tiġi kondiviża informazzjoni sensittiva ma’ membri ta’ korpi speċjali tan-negozjati, il-membri tal-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet, jew ir-rappreżentanti tal-impjegati fil-qafas ta’ proċedura tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni, it-tmexxija ċentrali tista’ titlob li tali informazzjoni tiġi kondiviża b’mod kunfidenzjali u tipprojbixxi li din tiġi divulgata ulterjorment. Sabiex jiġi evitat l-użu eċċessiv ta’ tali restrizzjonijiet ta’ kunfidenzjalità u sabiex jiġu allinjati d-dispożizzjonijiet rilevanti tad-Direttiva 2009/38/KE mad-dispożizzjonijiet korrispondenti fid-Direttiva 2002/14/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (5), jenħtieġ li r-restrizzjonijiet ta’ kunfidenzjalità jkunu possibbli biss biex jiġi protett l-interess leġittimu tal-impriża kkonċernata. Jenħtieġ li l-eżistenza ta’ tali interess leġittimu tiġi vvalutata abbażi ta’ kriterji oġġettivi li għandhom jiġu stabbiliti fil-liġi nazzjonali. Barra minn hekk, jenħtieġ li meta tiġi kondiviża informazzjoni b’mod kunfidenzjali, it-tmexxija ċentrali tkun meħtieġa li fl-istess ħin tipprovdi raġunijiet li jiġġustifikaw il-kunfidenzjalità. Jenħtieġ li r-restrizzjoni ta’ kunfidenzjalità tapplika biss sakemm jippersistu r-raġunijiet għall-kunfidenzjalità. L-istabbiliment ta’ arranġamenti adegwati biex tiġi salvagwardata l-kunfidenzjalità ta’ informazzjoni kunfidenzjali tista’ tnissel fiduċja u l-kondiviżjoni ta’ dik l-informazzjoni, filwaqt li tipproteġi l-interessi tan-negozji u tal-ħaddiema, inkluż billi jiġu evitati riskji li qegħdin jikbru bħal spjunaġġ industrijali.

(16)

Il-possibbiltà li t-tmexxija ċentrali ma tibgħatx informazzjoni lill-membri tal-korpi speċjali tan-negozjati, lill-membri tal-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet, jew rappreżentanti tal-impjegati fil-qafas ta’ proċedura tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni, jenħtieġ li tkun limitata għal każijiet fejn din it-trażmissjoni tkun ta’ ħsara serja għall-funzjonament tal-impriżi kkonċernati. Għal raġunijiet ta’ trasparenza u rimedju effettiv, jenħtieġ li t-tmexxija ċentrali tkun meħtieġa wkoll tispeċifika r-raġunijiet li jiġġustifikaw in-nuqqas ta’ trażmissjoni tal-informazzjoni b’mod li jippermetti skrutinju legali suffiċjenti, filwaqt li ma tiżvelax informazzjoni protetta.

(17)

Bil-għan li tiżdied iċ-ċarezza legali, jixraq li jiġu stabbiliti d-dispożizzjonijiet dwar it-trażmissjoni tal-informazzjoni b’mod kunfidenzjali u dwar in-nuqqas ta’ trażmissjoni tal-informazzjoni f’żewġ Artikoli separati. Barra minn hekk, id-dispożizzjoni li tippermetti lill-Istati Membri jistabbilixxu regoli partikolari għall-impriżi li jsegwu l-għan ta’ gwida ideoloġika jenħtieġ li tiġi ttrasferita għal Artikolu dwar ir-relazzjoni ma’ dispożizzjonijiet nazzjonali oħrajn, minħabba li tikkonċerna l-implimentazzjoni tar-rekwiżiti tad-Direttiva 2009/38/KE b’mod aktar wiesa’.

(18)

Id-deċiżjonijiet dwar kwistjonijiet tranżnazzjonali jista’ jkollhom konsegwenzi estensivi għall-impjegati, bħal fil-każ ta’ sensji li jirriżultaw minn pjanijiet tan-negozju, pjanijiet soċjali, jew innovazzjonijiet tal-proċessi. Konsultazzjoni tranżnazzjonali effettiva tirrikjedi djalogu ġenwin bejn it-tmexxija ċentrali u l-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet, jew ir-rappreżentanti tal-impjegati fil-qafas ta’ proċedura tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni. Din timplika li l-informazzjoni u l-konsultazzjoni għandhom jitwettqu b’mod sinifikattiv u f’waqtu li jippermetti lir-rappreżentanti tal-impjegati jesprimu l-opinjoni tagħhom qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni. Din timplika wkoll li l-opinjonijiet maħruġa mill-Kunsilli tax-Xogħol Ewropej jew mir-rappreżentanti tal-impjegati għandhom jirċievu tweġiba motivata mit-tmexxija ċentrali jew livell ta’ tmexxija aktar xieraq qabel ma tiġi adottata d-deċiżjoni dwar il-miżura proposta inkwistjoni. Jenħtieġ li jiġu stabbiliti rekwiżiti espliċiti għal dak l-għan fid-Direttiva 2009/38/KE biex tiġi żgurata ċ-ċertezza legali.

(19)

Fil-kuntest tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni dwar kwistjonijiet tranżnazzjonali, huwa importanti li jiġi żgurat li l-impriżi fuq skala Komunitarja jew il-gruppi ta’ impriżi fuq skala Komunitarja jkunu jistgħu jieħdu deċiżjonijiet b’mod effettiv u li l-informazzjoni u l-konsultazzjoni ma jirriżultawx f’dewmien bla bżonn fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet. Huwa kruċjali wkoll li r-rappreżentanti tal-impjegati jingħataw biżżejjed żmien biex jiffurmaw, jikkoordinaw u jesprimu l-fehmiet tagħhom dwar kwistjonijiet tranżnazzjonali li xi drabi jkunu kumplessi, filwaqt li jqisu kwalunkwe arranġament maqbul għar-rabta tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni tal-Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet u l-korpi nazzjonali li jirrappreżentaw l-impjegati. Sabiex il-partijiet ikunu jistgħu jirrikonċiljaw dawk il-kunsiderazzjonijiet fil-prattika, jenħtieġ li r-rekwiżiti minimi għall-proċess ta’ konsultazzjoni jibqgħu flessibbli biżżejjed, u b’hekk ikunu jistgħu jiskedaw il-proċess kif xieraq fid-dawl taċ-ċirkostanzi u l-kontenut rispettivi tal-konsultazzjoni. Minflok ma jiġi impost perjodu ta’ żmien riġidu għar-rappreżentanti tal-impjegati biex joħorġu l-opinjoni tagħhom u biex il-maniġment jipprovdi tweġiba motivata, huwa xieraq li jiġi previst il-prinċipju li l-konsultazzjoni għandha ssir fi żmien raġonevoli, filwaqt li jitqies il-grad ta’ urġenza tal-kwistjoni. Dak il-prinċipju jippermetti lill-partijiet iħaffu l-proċess ta’ konsultazzjoni f’sitwazzjonijiet urġenti. Jenħtieġ li jiġi ċċarat ukoll li r-rekwiżit għall-maniġment li jipprovdi tweġiba motivata qabel l-adozzjoni ta’ deċiżjoni japplika meta r-rappreżentanti tal-impjegati jkunu esprimew l-opinjoni tagħhom fi żmien raġonevoli, fir-rigward taċ-ċirkostanzi rilevanti kollha, bħall-kumplessità jew is-sinifikat tal-kwistjoni, jew l-interessi tal-maniġment fit-teħid ta’ deċiżjoni fil-pront.

(20)

Jenħtieġ li d-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2009/38/KE dwar ir-rwol u l-protezzjoni tar-rappreżentanti tal-impjegati jiġu emendati biex tiżdied iċ-ċarezza u l-preċiżjoni, b’mod partikolari fir-rigward tal-protezzjoni tal-membri tal-korpi speċjali tan-negozjati u tal-membri tal-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet kontra miżuri ta’ ritaljazzjoni jew ta’ tkeċċija marbuta mal-eżerċizzju tal-funzjonijiet tagħhom. Jenħtieġ li l-membri ta’ korpi speċjali tan-negozjati, il-membri ta’ Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet, u r-rappreżentanti tal-impjegati fil-qafas ta’ proċedura tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni, fl-eżerċizzju tal-funzjonijiet tagħhom, igawdu minn protezzjoni u garanziji simili ekwivalenti għal dawk previsti għar-rappreżentanti tal-impjegati nazzjonali bil-liġi jew il-prattika nazzjonali applikabbli fil-pajjiż tal-impjieg tagħhom.

(21)

Sabiex jiġi evitat tilwim, jenħtieġ li jiġi speċifikat ukoll li t-tmexxija ċentrali ġġarrab l-kostijiet raġonevoli tat-taħriġ u spejjeż relatati tal-membri tal-korp speċjali tan-negozjati u tal-membri tal-Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet, li huma neċessarji għall-eżerċizzju tad-dmirijiet tagħhom, fejn it-tmexxija ċentrali tkun ġiet informata minn qabel b’dawk il-kostijiet.

(22)

F’ċerti Stati Membri, id-detenturi tad-drittijiet skont id-Direttiva 2009/38/KE jiltaqgħu ma’ diffikultajiet biex iressqu azzjoni legali biex jinfurzaw id-drittijiet tagħhom. Għalhekk huwa meħtieġ li jissaħħu l-obbligi tal-Istati Membri li jiżguraw rimedji effettivi u aċċess għall-ġustizzja u s-superviżjoni mill-Kummissjoni tal-konformità tagħhom ma’ dawk l-obbligi. Fir-rigward tad-detenturi tad-drittijiet skont dik id-Direttiva, inkluż il-korpi speċjali tan-negozjati u l-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet, jenħtieġ li l-Istati Membri, f’konformità mal-liġi nazzjonali dwar il-locus standi jew dwar il-forma ta’ rappreżentanza legali, jiggarantixxu aċċess għal proċedimenti ġudizzjarji u, fejn rilevanti, proċedimenti amministrattivi biex jinfurzaw id-drittijiet skont id-Direttiva 2009/38/KE. Barra minn hekk, jenħtieġ li jiġi ċċarat li l-proċedimenti rilevanti għandhom jippermettu infurzar f’waqtu u effettiv. Meta l-Istati Membri jimponu proċeduri obbligatorji ta’ riżoluzzjoni extraġudizzjarja preġudizzjarja, huwa importanti li jiġi żgurat li tali rekwiżiti la jipprevjenu lill-partijiet milli jeżerċitaw bis-sħiħ id-dritt tagħhom ta’ aċċess għas-sistema ġudizzjarja u lanqas ma jagħmluha fil-prattika impossibbli jew eċċessivament diffiċli għalihom li jeżerċitaw id-drittijiet tagħhom skont il-liġi tal-Unjoni, fir-rigward ta’ kwalunkwe dewmien, effetti fuq il-limiti ta’ żmien, kostijiet u ostakli potenzjali oħra (6). Għalhekk, jenħtieġ li fid-Direttiva 2009/38/KE jiġi ċċarat li, meta l-Istati Membri jagħmlu l-aċċess għal proċedimenti ġudizzjarji kundizzjonali fuq l-implimentazzjoni minn qabel ta’ proċedura ta’ soluzzjoni alternattiva għat-tilwim, jenħtieġ li dik il-proċedura ma tippreġudikax jew tillimita d-dritt tal-partijiet ikkonċernati li jressqu proċedimenti ġudizzjarji. Barra minn hekk, għall-finijiet tas-superviżjoni mill-Kummissjoni, jenħtieġ li l-Istati Membri jkunu meħtieġa jinnotifikaw lill-Kummissjoni dwar il-mod u ċ-ċirkostanzi li fihom id-detenturi tad-drittijiet skont id-Direttiva 2009/38/KE jistgħu jressqu proċedimenti ġudizzjarji u, fejn rilevanti, proċedimenti amministrattivi, fir-rigward tad-drittijiet tagħhom skont dik id-Direttiva.

(23)

L-evalwazzjoni tal-Kummissjoni tal-2018 tad-Direttiva 2009/38/KE wriet li l-penali applikabbli fil-każ ta’ nuqqas ta’ konformità mar-rekwiżiti tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni tranżnazzjonali spiss ma jkunux effettivi, dissważivi jew proporzjonati biżżejjed. Għalhekk, jixraq li jiġi stabbilit obbligu f’isem l-Istati Membri li jipprevedi penali effettivi, dissważivi u proporzjonati. Jenħtieġ li jiġu previsti penali finanzjarji f’każ ta’ nuqqas ta’ konformità mal-proċeduri tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni stipulati fid-Direttiva 2009/38/KE. Jistgħu jiġu previsti wkoll forom oħrajn ta’ penali. Sabiex ikunu effettivi, dissważivi u proporzjonati, jenħtieġ li l-penali jiġu ddeterminati filwaqt li jitqiesu l-gravità, id-durata u l-konsegwenzi tan-nuqqas ta’ konformità u jekk tali nuqqas ta’ konformità huwiex intenzjonat jew negliġenti. Sabiex il-penali jkunu dissważivi, jenħtieġ li jitqies il-fatturat tal-impriża jew tal-grupp ikkonċernat jew jenħtieġ li l-penali applikabbli jkollhom natura dissważiva simili.

(24)

Jenħtieġ li l-korpi speċjali tan-negozjati, il-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet, u, f’isimhom, il-membri tagħhom ikollhom il-mezzi meħtieġa biex ikopru l-kostijiet tar-rappreżentanza legali u l-parteċipazzjoni fi proċedimenti ġudizzjarji u, fejn rilevanti, proċedimenti amministrattivi. Tali kostijiet jistgħu jkopru l-kostijiet tal-ivvjaġġar u tas-sussistenza għall-parteċipazzjoni f’tali proċedimenti tal-membri li jaġixxu f’isem il-korp ikkonċernat. Jenħtieġ li l-Istati Membri jew jipprevedu li t-tmexxija ċentrali ġġarrab il-kostijiet raġonevoli tar-rappreżentanza legali u l-parteċipazzjoni fi proċedimenti ġudizzjarji u, fejn rilevanti, tal-proċedimenti amministrattivi, jew inkella jieħdu miżuri ekwivalenti oħra biex jiżguraw li l-korpi speċjali tan-negozjati u l-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet ma jiġux impediti de facto milli jipparteċipaw fi proċedimenti ġudizzjarji jew, fejn rilevanti, fi proċedimenti amministrattivi, minħabba nuqqas ta’ riżorsi finanzjarji. Dan jista’ jinkiseb, pereżempju, billi tintalab l-allokazzjoni ta’ baġit operazzjonali xieraq għall-Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet, l-istabbiliment ta’ fondi ta’ solidarjetà fil-livell nazzjonali, il-proviżjoni ta’ assigurazzjoni li tkopri l-kostijiet legali, l-għoti ta’ aċċess għall-għajnuna legali f’ċerti ċirkostanzi jew dispożizzjonijiet oħra f’konformità mal-liġi u l-prattika nazzjonali.

(25)

L-impriżi bi ftehim dwar l-informazzjoni u l-konsultazzjoni tranżnazzjonali tal-impjegati konkluż qabel it-23 ta’ Settembru 1996, jiġifieri qabel id-data tal-applikazzjoni tad-Direttiva tal-Kunsill 94/45/KE (7), huma eżentati mill-applikazzjoni tal-obbligi li jirriżultaw mid-Direttiva 2009/38/KE. Il-korpi tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni tal-impjegati stabbiliti skont dawn il-ftehimiet ikunu ġew konklużi u qed ikomplu jiffunzjonaw barra mill-kamp ta’ applikazzjoni tal-liġi tal-Unjoni. Id-Direttiva 2009/38/KE ma tipprovdix lill-impjegati fl-impriżi eżentati bil-possibbiltà li jitolbu stabbiliment ta’ Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet skont dik id-Direttiva. Madankollu, għal raġunijiet ta’ ċarezza legali, trattament ugwali u effettività, jenħtieġ li l-impjegati u r-rappreżentanti tagħhom fl-impriżi fuq skala Komunitarja jew fil-gruppi ta’ impriżi fuq skala Komunitarja kollha, fil-prinċipju, ikollhom id-dritt li jitolbu l-istabbiliment ta’ Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet. Kważi 30 sena wara li qafas leġiżlattiv li jistabbilixxi r-rekwiżiti minimi għall-informazzjoni u l-konsultazzjoni tranżnazzjonali tal-impjegati ġie stabbilit fil-livell tal-Unjoni, dawk ir-raġunijiet jipprevalu fuq il-kunsiderazzjonijiet ta’ kontinwità għal ftehimiet li kienu jeżistu minn qabel li inizjalment kienu mmotivaw l-eżenzjoni. Għalhekk, jenħtieġ li dik l-eżenzjoni titħassar, mingħajr preġudizzju għall-istatus legali ta’ tali ftehimiet, li jkomplu jiġu rregolati mir-regoli nazzjonali applikabbli. Jenħtieġ li l-bidu u t-tmexxija tan-negozjati għall-istabbiliment tal-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet f’impriżi b’tali ftehimiet ikunu soġġetti għall-proċedura prevista fid-Direttiva 2009/38/KE, filwaqt li jenħtieġ li l-perjodu li warajh jidħlu fis-seħħ ir-rekwiżiti sussidjarji jitnaqqas minn tliet snin għal sentejn, f’konformità mal-perjodu applikabbli għall-adattament tal-ftehimiet eżistenti tal-Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet.

(26)

Barra minn hekk, għall-istess kunsiderazzjonijiet, jenħtieġ li l-istess rekwiżiti minimi japplikaw għall-impriżi fuq skala Komunitarja kollha mal-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet li joperaw skont id-Direttiva 2009/38/KE u dawk li fihom ġie ffirmat jew rivedut ftehim tal-Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet bejn il-5 ta’ Ġunju 2009 u l-5 ta’ Ġunju 2011. Għalhekk, jenħtieġ li l-eżenzjoni ta’ dawk l-impriżi mill-applikazzjoni tad-Direttiva 2009/38/KE titħassar ukoll.

(27)

Il-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet li joperaw abbażi tar-rekwiżiti sussidjarji stipulati fl-Anness I tad-Direttiva 2009/38/KE għandhom id-dritt li jiltaqgħu mat-tmexxija ċentrali darba fis-sena, biex jiġu informati u kkonsultati dwar il-progress tan-negozju tal-impriża fuq skala Komunitarja jew tal-grupp ta’ impriżi fuq skala Komunitarja rilevanti u l-prospettivi tagħhom. Sabiex jissaħħu l-informazzjoni u l-konsultazzjoni tranżnazzjonali ta’ dawk il-Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet, huwa xieraq li jiżdied l-għadd ta’ dawn il-laqgħat ordinarji fir-rekwiżiti sussidjarji għal żewġ laqgħat bi preżenza fiżika.

(28)

Barra minn hekk, jenħtieġ li jsiru ċerti bidliet tekniċi għar-rekwiżiti sussidjarji stipulati fl-Anness I tad-Direttiva 2009/38/KE, biex tiġi żgurata l-konsistenza mat-termini ta’ promulgazzjoni.

(29)

Għalhekk, jixraq li d-Direttiva 2009/38/KE tiġi emendata biex l-impriżi eliġibbli kollha jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tagħha, jiġu ċċarati xi wħud mill-kunċetti ewlenin tagħha, jittejjeb il-proċess tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni tranżnazzjonali, u jiġu żgurati rimedju u infurzar effettivi.

(30)

Skont l-Artikolu 27 tal-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Drittijiet ta’ Persuni b’Diżabilitajiet, il-persuni b’diżabilitajiet għandhom ikunu jistgħu jeżerċitaw id-drittijiet tagħhom tax-xogħol u ta’ trade union fuq bażi ugwali ma’ ħaddieħor. Peress li l-Unjoni ul-Istati Membri huma partijiet għal dik il-Konvenzjoni, id-Direttiva 2009/38/KE u l-leġiżlazzjoni nazzjonali rilevanti għandhom jiġu interpretati f’konformità ma’ dak il-prinċipju, pereżempju b’rabta mal-aċċessibbiltà u l-akkomodazzjoni raġonevoli għall-membri tal-korpi speċjali tan-negozjati, membri ta’ Kunsilli Ewropej tax-Xogħlijiet, u rappreżentanti tal-impjegati fil-qafas ta’ proċedura ta’ informazzjoni jew konsultazzjoni, kif ukoll it-tiġrib ta’ kostijiet relatati mit-tmexxija ċentrali.

(31)

Skont id-Direttivi 2014/23/UE (8), 2014/24/UE (9) u 2014/25/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (10), l-Istati Membri għandhom jieħdu miżuri xierqa biex jiżguraw li fit-twettiq tal-kuntratti pubbliċi, l-operaturi ekonomiċi jikkonformaw mal-obbligi applikabbli fl-oqsma tal-liġi soċjali u tax-xogħol stabbiliti mil-liġi tal-Unjoni. L-integrazzjoni, kif adatt, tal-kriterji tas-sostenibbiltà soċjali fil-kriterji tal-għoti mfassla mill-entitajiet kontraenti għall-identifikazzjoni tal-aktar offerti ekonomikament vantaġġużi tista’ tikkontribwixxi għall-implimentazzjoni effettiva tar-rekwiżiti skont din id-Direttiva. Madankollu, din id-Direttiva ma toħloq l-ebda obbligu addizzjonali fir-rigward ta’ dawk id-Direttivi.

(32)

Meta jimplimentaw il-liġi tal-Unjoni, l-Istati Membri għandhom jirrispettaw id-drittijiet stipulati fil-Karta u jippromwovu l-applikazzjoni tagħhom f’konformità mal-Artikolu 51 tal-Karta, inkluż id-dritt għal-libertà ta’ assoċjazzjoni fil-livelli kollha, b’mod partikolari fi kwistjonijiet politiċi, tat-trade unions u ċiviċi, li jimplika d-dritt ta’ kull persuna li tifforma trade unions u li tingħaqad magħhom għall-protezzjoni tal-interessi tagħha.

(33)

Sabiex ir-rappreżentanti tal-impjegati u t-tmexxija ċentrali fl-impriżi fuq skala Komunitarja jew il-gruppi ta’ impriżi fuq skala Komunitarja jingħataw biżżejjed żmien biex iqisu r-rekwiżiti minimi riveduti u jħejju għall-applikazzjoni tagħhom, jixraq li tiġi ddifferita b’sena l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet adottati mill-Istati Membri biex jikkonformaw ma’ din id-Direttiva.

(34)

Huwa possibbli li l-ftehimiet tal-Kunsill Ewropew tax-Xogħlijiet konklużi skont id-Direttiva 94/45/KE jew 2009/38/KE qabel it-traspożizzjoni ta’ din id-Direttiva, ma jindirizzawx ir-rekwiżiti għall-kontenut ta’ dawk il-ftehimiet kif emendati b’din id-Direttiva. Għalhekk huwa xieraq li jiġu previsti arranġamenti tranżitorji li jippermettu lill-partijiet għal tali ftehimiet jemendaw il-ftehimiet tagħhom.

(35)

Minħabba li l-objettiv ġenerali ta’ din id-Direttiva, jiġifieri l-iżgurar tal-effettività tar-rekwiżiti tad-Direttiva 2009/38/KE fir-rigward tal-informazzjoni u l-konsultazzjoni tal-impjegati ta’ impriżi fuq skala Komunitarja u ta’ gruppi ta’ impriżi fuq skala Komunitarja, ma jistax jinkiseb b’mod suffiċjenti mill-Istati Membri, iżda jista’ pjuttost, għal raġunijiet tan-natura tranżnazzjonali inerenti u l-iskala ta’ dawk ir-rekwiżiti, jinkiseb aħjar fil-livell tal-Unjoni, l-Unjoni tista’ tadotta miżuri, f’konformità mal-prinċipju ta’ sussidjarjetà kif stabbilit fl-Artikolu 5 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea. F’konformità mal-prinċipju ta’ proporzjonalità, kif stabbilit f’dak l-Artikolu, din id-Direttiva ma tmurx lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jinkiseb dak l-objettiv,

(1)

L-Artikolu 1 huwa emendat kif ġej:

(2)

fl-Artikolu 2(1), il-punti (f) u (g) huma sostitwiti b’dan li ġej:

;

(3)

fl-Artikolu 3, il-paragrafu 1 huwa sostitwit b’dan li ġej:

(4)

L-Artikolu 5 huwa emendat kif ġej:

(5)

L-Artikolu 6 huwa emendat kif ġej:

(6)

fl-Artikolu 7(1), it-tieni inċiż huwa sostitwit b’dan li ġej:

;

(7)

L-Artikolu 8 huwa sostitwit b’dan li ġej:

(8)

jiddaħħal l-Artikolu li ġej:

(9)

L-Artikoli 9 u 10 huma sostitwiti b’dan li ġej:

(10)

L-Artikolu 11 huwa emendat kif ġej:

(11)

L-Artikolu 12 huwa emendat kif ġej:

(12)

L-Artikolu 14 jitħassar;

(13)

jiddaħħlu l-artikoli li ġejjin:

(14)

L-Anness I huwa emendat f’konformità mal-Anness ta’ din id-Direttiva.