MEMORANDUM TA’ SPJEGAZZJONI

1.KUNTEST TAL-ATT DELEGAT

Ir-Regolament (UE) Nru 1308/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jistabbilixxi organizzazzjoni komuni tas-swieq fi prodotti agrikoli (ir-Regolament dwar l-OKS) jistabbilixxi regoli dwar l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni fis-settur tal-frott u l-ħxejjex u fis-settur tal-banana. Ir-Regolament jagħti wkoll is-setgħa lill-Kummissjoni li tadotta atti delegati dwar l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni għal dawn is-setturi.

L-għan ta’ dan l-att delegat huwa li jallinja r-regolamenti eżistenti tal-Kummissjoni dwar l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni għall-frott u l-ħxejjex u għall-banana mas-setgħat mogħtija mir-Regolament dwar l-OKS, li huma bbażati fuq il-qafas legali għas-setgħat mogħtija mit-Trattat ta’ Liżbona. Dawn is-setgħat mogħtija jikkonsistu parzjalment f’setgħat delegati u parzjalment f’setgħat ta’ implimentazzjoni. Għalhekk, ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 543/2011, ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 1333/2011 u r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1666/1999 għandhom jitħassru u għandhom jiġu sostitwiti b’Att Delegat u ta’ Implimentazzjoni f’konformità mal-Artikoli 290 u 291 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE).

Għan ieħor ta’ dan l-att delegat huwa l-allinjament mal-objettivi tal-Istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt”, b’mod partikolari fir-rigward ta’ aktar informazzjoni għall-konsumaturi u tat-tnaqqis tal-ħela tal-ikel. Huwa wkoll opportunità biex jiġu modernizzati u ssimplifikati r-regoli billi l-leġiżlazzjoni dwar il-frott u l-ħxejjex u l-leġiżlazzjoni dwar il-banana u l-għeneb imnixxef jiġu fużi flimkien, u billi jitħassru dispożizzjonijiet obsoleti. 

Barra minn hekk, dan l-att delegat jemenda l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni eżistenti f’konformità ma’ diversi emendi għall-istandards ta’ kwalità tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (NU/KEE). B’mod partikolari, sabiex jiġu evitati ostakli bla bżonn għall-kummerċ, l-istandards speċifiċi għall-frawli għandhom jiġu allinjati mal-istandards tan-NU/KEE.

L-adozzjoni ta’ dan l-att delegat ma tinvolvix implikazzjonijiet finanzjarji.

2.KONSULTAZZJONIJIET QABEL L-ADOZZJONI TAL-ATT

Saru konsultazzjonijiet, li involvew esperti minn kull wieħed mis-27 Stat Membru, fi ħdan il-Grupp ta’ Esperti għas-Swieq Agrikoli stabbilit skont ir-Regolament dwar l-OKS, b’mod partikolari dwar aspetti li jaqgħu taħt ir-Regolament uniku dwar l-OKS – Prodotti ortikulturali, fit-23 ta’ Settembru 2022, fis-26 ta’ Ottubru 2022, fit-22 ta’ Novembru 2022, fl-24 ta’ Jannar 2023 u fl-24 ta’ Marzu 2023.

Matul dawn il-laqgħat, is-servizzi tal-Kummissjoni ppreżentaw verżjonijiet emendati tat-test filwaqt li qiesu l-osservazzjonijiet u l-kummenti li saru f’kull laqgħa jew li ntbagħtu bil-miktub lis-servizzi tal-Kummissjoni. L-esperti tal-Parlament Ewropew jistgħu jipparteċipaw bħala osservaturi f’dawn il-laqgħat.

Il-partijiet ikkonċernati kellhom l-opportunità li jivvalutaw id-diversi verżjonijiet tal-abbozz tar-Regolament Delegat minn meta dawn ġew ippubblikati fir-Reġistru tal-gruppi ta’ esperti tal-Kummissjoni. Il-kummenti li waslu fuq din il-bażi ġew ikkunsidrati kemm jista’ jkun.

Waslu u ġew ikkunsidrati wkoll kummenti matul il-konsultazzjoni tal-pubbliku ġenerali mwettqa permezz tal-pubblikazzjoni tal-abbozz tar-Regolament Delegat fuq il-Portal tar-Regolamentazzjoni Aħjar minn 21/04/2023 sa 19/05/2023.

Il-feedback li wasal mingħand 41 parti kkonċernata li jirrappreżentaw in-negozji/il-kumpaniji, l-assoċjazzjonijiet tan-negozju, il-NGOs u t-tradeunions. Il-biċċa l-kbira tal-feedback jiġi minn żewġ Stati Membri (66 %). Il-maġġoranza jittrattaw l-indikazzjoni obbligatorja fit-tikketta tal-pajjiż tal-oriġini. Diversi inputs (maġġoranza minn negozjanti u proċessuri minn Stat Membru wieħed) jindikaw l-isfidi li ġġib magħha d-dispożizzjoni għall-prodotti tar-4 firxa, filwaqt li jenfasizzaw l-ispejjeż u l-ħtieġa ta’ aġġustament għall-operaturi. Dawn l-inputs jidhru li jinjoraw li għar-4 firxa, l-obbligu li jiġi indikat il-pajjiż ta’ oriġini ġie applikat mir-Regolament (UE) Nru 543/2011 attwali u l-abbozz ta’ regolament delegat qed itejjeb biss iċ-ċarezza tad-dispożizzjoni legali rilevanti u d-definizzjoni tal-prodotti, kif mitlub mill-Istati Membri. Il-biċċa l-kbira ta’ dan ir-rispons argumenta li l-kliem il-ġdid iżommhom milli jużaw frott u ħxejjex li ma jikkonformawx mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni, bir-riskju li tiżdied il-ħela tal-ikel. Xi feedback ieħor, speċjalment minn produtturi u assoċjazzjonijiet tal-konsumaturi, jilqa’ l-obbligu li jiġi indikat il-pajjiż ta’ oriġini, u xi wħud jitolbu wkoll li dan jiġi estiż aktar sabiex il-konsumaturi jingħataw biżżejjed informazzjoni. Il-Kummissjoni tqis l-abbozz bħala kompromess adegwat bejn il-ħtieġa li l-konsumaturi jagħmlu għażliet infurmati biżżejjed u l-isfidi għal xi operaturi biex jaġġustaw. Bil-ħsieb li dan tal-aħħar jiġi ffaċilitat, l-abbozz jipprovdi żmien twil biżżejjed għall-applikazzjoni tar-regoli l-ġodda (1 ta’ Jannar 2025). Barra minn hekk, wara l-kummenti dwar ir-riskju li tiġi ġġenerata l-ħela tal-ikel, l-abbozz ġie mmodifikat biex jiċċara li l-prodotti tar-4 firxa jistgħu jibbenefikaw mis-simplifikazzjoni mogħtija għal taħlitiet ta’ prodotti u speċijiet differenti ta’ prodotti u biex il-prodotti friski użati għal dawn il-preparazzjonijiet jiġu eżentati milli jikkonformaw mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni. Ġie ċċarat ukoll li l-prodotti tar-4 firxa mhumiex soġġetti għal xi standard ta’ kummerċjalizzazzjoni ġenerali jew speċifiku ieħor ħlief għall-indikazzjoni tal-oriġini. Feedback ieħor mill-organizzazzjonijiet tal-karità kien relatat mal-eżenzjoni mill-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni tal-frott u l-ħxejjex mogħtija b’donazzjoni. Il-proposta diġà tipprovdi eżenzjoni mill-biċċa l-kbira tar-rekwiżiti, bl-eċċezzjoni ta’ ftit elementi biex jiġi żgurat li l-prodotti mogħtija b’donazzjoni ma jiddeterjorawx b’mod eċċessiv. Modifika oħra introdotta wara li waslu xi inputs tikkonċerna simplifikazzjoni ulterjuri tal-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni għall-banana prodotta f’żoni klimatiċi inqas vantaġġati.

Is-sħab tad-WTO ġew innotifikati wkoll.

3.ELEMENTI ĠURIDIĊI TAL-ATT DELEGAT

Dan l-att delegat huwa bbażat fuq l-Artikoli 75(2), 76(4) u 89 tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013.

L-att delegat jissupplimenta r-Regolament dwar l-OKS billi jgħaqqad flimkien u jemenda r-regoli dwar l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni li bħalissa jinsabu fir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 543/2011, ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 1333/2011 u r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1666/1999, billi jallinja dawn ir-regoli mal-Istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” u billi jemenda l-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni speċifiku għall-frawli, u jħassar ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 543/2011, ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 1333/2011 u r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1666/1999.

REGOLAMENT DELEGAT TAL-KUMMISSJONI (UE) .../...

ta’ 17.8.2023

li jissupplimenta r-Regolament (UE) Nru 1308/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill fir-rigward tal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni għas-settur tal-frott u l-ħxejjex, għal ċerti prodotti tal-frott u tal-ħxejjex ipproċessati u għas-settur tal-banana, u li jħassar ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1666/1999 u r-Regolamenti ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 543/2011 u (UE) Nru 1333/2011

IL-KUMMISSJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidrat it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

Wara li kkunsidrat ir-Regolament (UE) Nru 1308/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta’ Diċembru 2013 li jistabbilixxi organizzazzjoni komuni tas-swieq fi prodotti agrikoli u li jħassar ir-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nru 922/72, (KEE) Nru 234/79, (KE) Nru 1037/2001 u (KE) Nru 1234/2007 1 , u b’mod partikolari l-Artikolu 75(2), l-Artikolu 76(4) u l-Artikolu 89 tiegħu,

Billi:

(1)Ir-Regolament (UE) Nru 1308/2013 jistabbilixxi organizzazzjoni komuni tas-swieq agrikoli, li tinkludi, fost l-oħrajn, is-settur tal-frott u l-ħxejjex, is-settur tal-prodotti tal-frott u tal-ħxejjex ipproċessati u s-settur tal-banana. Huwa jagħti wkoll is-setgħa lill-Kummissjoni li tadotta atti delegati u ta’ implimentazzjoni dwar l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni għal dawn is-setturi jew il-prodotti tagħhom.

(2)Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 543/2011 2 jistabbilixxi regoli dettaljati fir-rigward tas-setturi tal-frott u tal-ħxejjex u tal-frott u tal-ħxejjex ipproċessati, u jipprevedi standards tal-kummerċjalizzazzjoni għall-frott u l-ħxejjex friski kollha u dispożizzjonijiet dettaljati dwar il-kontrolli tal-konformità mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni. Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 1333/2011 3 jistabbilixxi l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni għall-banana, regoli dwar il-verifika tal-konformità ma’ dawk l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni u r-rekwiżiti għan-notifiki fis-settur tal-banana. Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1666/1999 4 jistabbilixxi regoli dettaljati dwar il-karatteristiċi minimi tal-kummerċjalizzazzjoni għal ċerti varjetajiet ta’ għeneb imnixxef. Dawn ir-Regolamenti ġew adottati abbażi tar-Regolament (KE) Nru 1234/2007 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 5 . Minn dak iż-żmien ’l hawn, ir-Regolament (KE) Nru 1234/2007 ġie sostitwit bir-Regolament (UE) Nru 1308/2013, li fih setgħat ibbażati fuq il-qafas legali għas-setgħat introdotti mit-Trattat ta’ Liżbona.

(3)Sabiex jiġu armonizzati u ssimplifikati r-regoli dwar l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni, dwar il-kontrolli tal-konformità u dwar in-notifiki għas-setturi msemmija hawn fuq, biex jiġu inkorporati l-emendi meħtieġa fid-dawl tal-esperjenza u biex ir-regoli jiġu allinjati mas-setgħat mogħtija mir-Regolament (UE) Nru 1308/2013, huwa xieraq li dawn jiġu fużi f’sett wieħed ta’ regoli f’Regolament Delegat u f’Regolament ta’ Implimentazzjoni u li jitħassru r-Regolament (KE) Nru 1666/1999 u r-Regolamenti ta’ Implimentazzjoni (UE) Nru 543/2011 u (UE) Nru 1333/2011.

(4)L-Artikolu 75(1), punti (b), (c) u (d) tar-Regolament (KE) Nru 1308/2013 jawtorizza lill-Kummissjoni tipprevedi standards tal-kummerċjalizzazzjoni għall-frott u l-ħxejjex, u għall-frott u l-ħxejjex ipproċessati u għall-bananas, rispettivament. Skont l-Artikolu 76(1) tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013, il-frott u l-ħaxix intiżi biex jinbiegħu friski lill-konsumatur jistgħu jiġu kkummerċjalizzati biss jekk ikunu ta’ kwalità tajba, ġusta u li tista’ tiġi kkummerċjalizzata u jekk ikun indikat il-pajjiż tal-oriġini. Sabiex tiġi prevista implimentazzjoni uniformi ta’ dik id-dispożizzjoni, huwa xieraq li jiġu stabbiliti d-dettalji ta’ standard ġenerali tal-kummerċjalizzazzjoni għall-frott u l-ħaxix frisk kollu u li ssir dispożizzjoni għal dan.

(5)Jenħtieġ li jinżammu standards speċifiċi tal-kummerċjalizzazzjoni għall-frott u l-ħxejjex soġġetti għall-applikazzjoni tal-Artikolu 76(1) tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013, abbażi ta’ valutazzjoni tar-rilevanza tagħhom, filwaqt li jitqiesu, b’mod partikolari, prodotti li għadhom l-aktar ikkummerċjalizzati f’termini tal-valur fuq il-bażi taċ-ċifri miżmuma fil-bażi tad-data ta’ referenza tal-Eurostat għal statistiki dettaljati dwar il-kummerċ internazzjonali tal-merkanzija, Comext.

(6)Il-prodotti tal-frott u l-ħxejjex ipproċessati u l-banana misjura ma humiex koperti mill-Artikolu 76(1) tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013 u lanqas minn standard tal-kummerċjalizzazzjoni speċifiku. Madankollu, it-tikkettar tal-oriġini huwa rilevanti għall-konsumaturi u huwa meħtieġ għall-konsumaturi fil-kuntest tal-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-20 ta’ Mejju 2020 intitolata “Strateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” għal sistema tal-ikel ġusta, tajba għas-saħħa u favur l-ambjent” 6 (“Strateġija “Mill-Għalqa sal-Platt””), u għandu l-għan ukoll li jagħti s-setgħa lill-konsumaturi biex jagħmlu għażliet infurmati u sostenibbli fir-rigward tal-ikel u għalhekk jenħtieġ li jkun obbligatorju wkoll għal tali prodotti maħsuba għall-konsum dirett wara operazzjonijiet sempliċi bħat-tnixxif jew il-maturazzjoni.

(7)Minħabba l-firxa wiesgħa ta’ varjetajiet ta’ banana kkummerċjalizzati fl-Unjoni u tal-prattiki ta’ kummerċjalizzazzjoni, jenħtieġ li jinżammu standards minimi għall-banana ħadra mhux misjura. Madankollu, huwa xieraq li l-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni għall-banana jiġi allinjat mal-Codex Alimentarius u li jiġi estiż għal aktar varjetajiet biex jiġu evitati ostakli bla bżonn għall-kummerċ. Bil-għan li jitnaqqsu l-ħela tal-ikel u t-telf tal-ikel fil-kuntest tal-Istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt”, b’mod partikolari billi tittejjeb il-flessibbiltà għall-qsim f’porzjonijiet, huwa xieraq li jitħalla barra l-minimu ta’ erba’ swaba’ bl-id jew cluster stabbilit fil-Codex Alimentarius. Huwa xieraq, fid-dawl tal-objettivi segwiti, li l-Istati Membri li jipproduċu l-banana jitħallew japplikaw standards nazzjonali fit-territorju tagħhom għall-produzzjoni tagħhom stess sakemm dawk ir-regoli ma jmorrux kontra l-istandards tal-Unjoni u ma jfixklux iċ-ċirkolazzjoni libera tal-banana fl-Unjoni.

(8)Jenħtieġ li jitqies il-fatt li l-fatturi klimatiċi jagħmlu l-kundizzjonijiet tal-produzzjoni diffiċli f’Madeira, fl-Azores, f’Algarve, fil-Gżejjer Kanarji, fi Kreta, fil-Lakonja u f’Ċipru. B’riżultat ta’ dan, ċerta banana ma tiżviluppax sat-tul minimu stabbilit fl-istandard internazzjonali meta tiġi prodotta f’dawk iż-żoni ġeografiċi. F’dawk il-każijiet, dik il-banana jenħtieġ li titħalla tiġi kummerċjalizzata.

(9)Sabiex jiġu evitati ostakli bla bżonn għall-kummerċ, f’każijiet fejn ikunu jridu jiġu stabbiliti standards speċifiċi tal-kummerċjalizzazzjoni għall-prodotti individwali, dawk l-istandards jenħtieġ li jkunu dawk stabbiliti fl-istandards adottati mill-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (in-NU/KEE). F’każijiet fejn ma jkun ġie adottat l-ebda standard speċifiku tal-kummerċjalizzazzjoni fil-livell tal-Unjoni, il-prodotti jenħtieġ li jitqiesu bħala prodotti li jikkonformaw mal-istandard ġenerali tal-kummerċjalizzazzjoni meta d-detentur ikun jista’ juri li l-prodotti huma konformi ma’ kwalunkwe standard tan-NU/KEE li jkun japplika.

(10)Sabiex jitqiesu l-Istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” u l-interessi tal-konsumaturi, l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni għas-setturi kollha koperti minn dan ir-Regolament jenħtieġ li jżommu r-rekwiżiti ta’ kwalità għolja ta’ kunsens internazzjonali filwaqt li jinkoraġġixxu użi alternattivi sabiex jiġu evitati t-telf tal-ikel u l-ħela tal-ikel meta l-istandard ma jiġix irrispettat. Dan jenħtieġ li jkun il-każ għall-prodotti kollha li ma jikkonformawx mar-rekwiżiti tal-Klassi II tal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni tan-NU/KEE iżda li jibqgħu tajbin biex jittieklu. Għalhekk, jenħtieġ li jiġu previsti eżenzjonijiet mill-applikazzjoni tal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni fil-każ ta’ ċerti prodotti li huma intiżi għall-ipproċessar, jew li jinbiegħu mill-produttur direttament lill-konsumaturi.

(11)Ċerti prodotti tal-frott u tal-ħxejjex jista’ jkollhom karatteristiċi li ma jikkonformawx mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni applikabbli. Il-kultivazzjoni tradizzjonali u l-konsum lokali jistgħu madankollu jkunu stabbiliti sew fir-rigward ta’ dawk il-prodotti. Sabiex jiġi żgurat li l-prodotti li jitqiesu li huma tajbin għall-konsum mill-komunitajiet lokali iżda li ma jikkonformawx mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni tal-Unjoni ma jiġux mwaqqfa milli jiġu kkummerċjalizzati lokalment, dawk il-prodotti jenħtieġ li jiġu eżentati mill-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni tal-Unjoni sakemm din l-eżenzjoni ma tkunx probabbli li tipprevjeni jew tfixkel il-kompetizzjoni f’parti sostanzjali mis-suq intern, jew li tfixkel il-kummerċ ħieles jew il-kisba ta’ kwalunkwe wieħed mill-objettivi tal-Artikolu 39 tat-Trattat.

(12)Diversi prodotti tal-frott u l-ħxejjex jistgħu jidderogaw mill-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni bil-għan li jitnaqqas il-piż amministrattiv kemm għall-kummerċjanti kif ukoll għall-awtoritajiet li jwettqu l-kontrolli f’konformità mal-Artikolu 76(4) tar-Regolament (UE) 1308/2013. Madankollu, it-tikkettar tal-oriġini huwa meħtieġ għall-konsumaturi, u f’konformità mal-orjentazzjoni tal-politika tal-istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” li tiġi pprovduta aktar informazzjoni sabiex il-konsumaturi jkunu jistgħu jagħmlu għażla aktar infurmata, l-indikazzjoni tal-pajjiż ta’ oriġini jenħtieġ li tkun obbligatorja għal tali prodotti.

(13)L-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni relatati ma’ prodotti għal donazzjonijiet jenħtieġ li jiġu ssimplifikati sabiex jitnaqqas il-piż amministrattiv għall-kummerċjanti mingħajr ma tiġi affettwata l-kwalità. Diment li l-prodott ikun ittikkettat b’mod ċar biex jiġi avżat li huwa għal donazzjoni, id-dettalji tal-immarkar l-oħrajn jenħtieġ li jkunu fakultattivi. Madankollu il-prodott jenħtieġ li jikkonforma mal-istandard ġenerali tal-kummerċjalizzazzjoni fir-rigward tal-kwalità sabiex jiġi mħares il-benefiċjarju tad-donazzjoni.

(14)Sabiex ikun żgurat li l-verifiki jkunu jistgħu jitwettqu sewwa u b’mod effettiv, il-fatturi u d-dokumenti ta’ akkumpanjament, minbarra dawk għall-konsumaturi, jenħtieġ li jkun fihom ċertu tagħrif bażiku li huwa inkluż fl-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni.

(15)Id-dettalji tal-informazzjoni meħtieġa skont l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni jenħtieġ li jintwerew b’mod ċar fuq l-imballaġġ u/jew fuq it-tikketta. Sabiex jiġu evitati l-frodi u każijiet fejn il-konsumaturi jiġu mqarrqa, id-dettalji tal-informazzjoni meħtieġa skont l-istandards jenħtieġ li jkunu disponibbli għall-konsumaturi qabel ix-xiri, inkluż fil-każ tal-bejgħ mill-bogħod, fejn l-esperjenza wriet li hemm riskju ta’ frodi u riskju li tiġi evitata l-protezzjoni tal-konsumaturi mogħtija mill-istandards.

(16)Sabiex jiġi evitat li l-konsumaturi jiġu mqarrqa fir-rigward tal-klassi, id-dettalji tal-informazzjoni meħtieġa fl-istadju tal-bejgħ bl-imnut jenħtieġ li ma jinkludux termini bħal “suprema”, “primjum” jew kliem simili li ma huwiex regolat biex jiddefinixxi kwalità proprja tal-prodott, filwaqt li jibqa’ possibbli li tintwera kwalunkwe informazzjoni oħra bħal “trasport bl-ajru” jew informazzjoni fattwali simili li ma tqarraqx lill-konsumatur.

(17)Sabiex jiġi evitat li jitqarrqu l-konsumaturi fir-rigward tal-oriġini tal-prodotti, l-indikazzjoni tal-pajjiż tal-oriġini jenħtieġ li tkun viżibbli aktar mill-indikazzjoni tal-pajjiż tal-imballatur.

(18)L-imballaġġi li fihom taħlitiet ta’ prodotti jew speċijiet ta’ prodotti differenti koperti minn dan ir-Regolament qegħdin isiru aktar komuni fis-suq b’reazzjoni għad-domanda ta’ ċerti konsumaturi. Il-kummerċ ġust jeħtieġ li l-prodotti jew l-ispeċijiet ta’ prodotti mibjugħin fl-istess imballaġġ ikunu tal-istess kwalità. Għall-prodotti li għalihom ma ġewx adottati standards tal-Unjoni, dan jista’ jkun żgurat billi wieħed jirrikorri għad-dispożizzjonijiet ġenerali. Għalhekk jenħtieġ li jiġu stabbiliti rekwiżiti tat-tikkettar għal taħlitiet ta’ prodotti jew speċijiet ta’ prodotti differenti fl-istess imballaġġ. Dawn jenħtieġ li jkunu inqas stretti minn dawk stabbiliti mill-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni peress li t-tikkettar tat-taħlitiet huwa aktar impenjattiv u r-riskji tal-applikazzjoni tagħhom huma ta’ ostaklu għall-kummerċjalizzazzjoni ta’ dawk il-prodotti.

(19)L-importazzjonijiet ta’ frott u ħxejjex minn pajjiżi terzi jridu jikkonformaw mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni jew ma’ standards li huma ekwivalenti għalihom. Għalhekk, jenħtieġ li jiġu stabbiliti kundizzjonijiet li taħthom il-prodotti importati jitqiesu li huma ta’ livell ekwivalenti ta’ konformità mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni tal-Unjoni.

(20)Sabiex l-operaturi u l-amministrazzjonijiet nazzjonali jingħataw biżżejjed żmien biex jadattaw għall-bidliet introdotti minn dan ir-Regolament, dan ir-Regolament jenħtieġ li japplika mill-1 ta’ Jannar 2025.

(21)Minħabba r-rabta sostantiva bejn is-setgħat mogħtija mir-Regolament (UE) Nru 1308/2013 rigward ir-regoli dwar l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni, dwar ir-rekwiżiti minimi tal-kwalità għall-prodotti tas-settur tal-frott u l-ħxejjex u dwar il-konformità tal-prodotti importati mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni tal-Unjoni, huwa xieraq li dawk ir-regoli jiġu stabbiliti fl-istess att delegat,

ADOTTAT DAN IR-REGOLAMENT:

KAPITOLU I

Dispożizzjonijiet introduttorji

Artikolu 1
Suġġett u kamp ta’ applikazzjoni

1.Dan ir-Regolament jistabbilixxi regoli li jissupplimentaw ir-Regolament (UE) Nru 1308/2013 fir-rigward tal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni msemmija fl-Artikolu 75(1) ta’ dak ir-Regolament, ir-rekwiżiti minimi tal-kummerċjalizzazzjoni għall-prodotti tas-settur tal-frott u l-ħxejjex intiżi biex jinbiegħu friski kif imsemmi fl-Artikolu 76 ta’ dak ir-Regolament, il-konformità tal-prodotti importati mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni tal-Unjoni kif imsemmi fl-Artikolu 89 ta’ dak ir-Regolament.

2.Dan ir-Regolament japplika għas-setturi u għall-prodotti li ġejjin:

(a)is-settur tal-frott u l-ħxejjex imsemmi fl-Artikolu 1(2), il-punt (i), tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013;

(b)frott imnixxef tal-kodiċijiet NM 0804 20 90, 0806 20 u ex 0813 elenkati fil-Parti X tal-Anness I ta’ dak ir-Regolament;

(c)il-bananas tal-kodiċi NM 0803 90 10 elenkati fil-Parti XI tal-Anness I ta’ dak ir-Regolament.

3.Għall-fini ta’ dan ir-regolament, il-pajjiż ta’ oriġini ta’ prodott għandu jiġi ddeterminat f’konformità mal-Artikolu 60 tar-Regolament (UE) Nru 952/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 7 .

KAPITOLU II

Standards tal-kummerċjalizzazzjoni

Artikolu 2
Standard tal-kummerċjalizzazzjoni ġenerali għall-frott u l-ħxejjex imsemmija fl-Artikolu 1(2), punt (a)

1.Ir-rekwiżiti tal-Artikolu 76(1) tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013 għandhom jikkostitwixxu l-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni ġenerali għall-frott u l-ħxejjex imsemmija fl-Artikolu 1(2), punt (a).

Il-frott u l-ħxejjex imsemmija fl-Artikolu 1(2), punt (a) għandhom jikkonformaw ma’ dak l-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni ġenerali sakemm ma jkunux soġġetti għal standard tal-kummerċjalizzazzjoni speċifiku.

Id-dettalji tal-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni ġenerali huma stipulati fil-Parti A tal-Anness I ta’ dan ir-Regolament.

2.Meta d-detentur tal-frott u l-ħxejjex imsemmi fil-paragrafu 1 ikun jista’ juri li l-prodotti jkunu konformi ma’ kwalunkwe standard applikabbli adottat mill-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (UNECE), dawn għandhom jitqiesu bħala konformi mal-istandard ġenerali tal-kummerċjalizzazzjoni msemmi fil-paragrafu 1.

3.Għall-finijiet ta’ dan l-Artikolu, “detentur” tfisser kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika li jkollha fil-pussess fiżiku tagħha l-prodotti kkonċernati jew li toffrihom għall-bejgħ mill-bogħod jew bi kwalunkwe mezz diġitali.

Artikolu 3
Indikazzjoni tal-oriġini għal ċerti prodotti ta’ frott u ħxejjex ipproċessati u għal bananas misjura

Il-prodotti li ġejjin għandu jkollhom indikazzjoni tal-pajjiż ta’ oriġini:

(a)frott imnixxef tal-kodiċi NM ex 0813, kif definit fil-Parti X tal-Anness I tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013;

(b)tin imnixxef tal-kodiċi NM 0804 20 90;

(c)għeneb imnixxef tal-kodiċi NM 0806 20;

(d)bananas misjura tal-kodiċi NM 0803 90 10 u li jirriżultwa mis-sajran fit-territorju tal-Unjoni.

Artikolu 4
Standards tal-kummerċjalizzazzjoni speċifiċi għall-frott u l-ħxejjex u għall-bananas

1.Il-prodotti jew is-settur li ġejjin għandhom jikkonformaw mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni speċifiċi stabbiliti fil-Parti B tal-Anness I:

(a)tuffieħ;

(b)frott taċ-ċitru;

(c)frott tal-kiwi;

(d)ħass, indivja bil-weraq mibrum u bil-weraq wiesa’;

(e)ħawħ u nuċiprisk;

(f)lanġas;

(g)frawli;

(h)bżar ħelu;

(i)għeneb tal-mejda;

(j)tadam;

(k)bananas.

2.Għall-iskopijiet tal-paragrafu 1, punt (k), għandu japplika dan li ġej:

(a)l-istandard speċifiku tal-kummerċjalizzazzjoni tas-settur tal-banana huwa stabbilit fil-Parti B, il-Parti 11 tal-Anness I għall-bananas tal-varjetajiet elenkati fl-Appendiċi ta’ dak l-Anness, minbarra l-bananas intiżi għall-ipproċessar. Dan l-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni għandu japplika għall-bananas li joriġinaw minn pajjiżi terzi fl-istadju tar-rilaxx għaċ-ċirkolazzjoni libera, għall-bananas li jorġinaw fl-Unjoni fl-istadju tal-ewwel ħatt fl-Unjoni, u għall-bananas fornuti friski lill-konsumatur fir-reġjun tal-produzzjoni fl-istadju li jħallu t-tinda tal-ippakjar.

(b)l-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni msemmi fil-punt (a) ma għandux jaffettwa l-applikazzjoni, fi stadji aktar tard tal-bejgħ, tar-regoli nazzjonali li:

(i)    ma jimpedixxux iċ-ċirkolazzjoni libera tal-bananas li joriġinaw minn pajjiżi terzi jew minn reġjuni oħrajn tal- Unjoni u li jikkonformaw mal-istandard tal-kummemrċjalizzazzjoni msemmi fl-ewwel subparagrafu; u

(ii)    ma humiex inkompatibbli mal-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni msemmi fl-ewwel subparagrafu.

Artikolu 5
Eċċezzjonijiet u eżenzjonijiet mill-applikazzjoni tal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni

1.B’deroga mill-Artikolu 76(2) u (3) tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013:

(a)il-prodotti li ġejjin ma għandhomx ikunu meħtieġa jikkonformaw mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni:

(i)    prodotti mmarkati b’mod ċar bil-kliem “intiżi għall-ipproċessar” jew “għall-għalf tal-bhejjem” jew kwalunkwe kliem ekwivalenti u li huma:

–intiżi għall-ipproċessar industrijali, jew

–ippreżentati għall-bejgħ bl-imnut lill-konsumaturi għall-użu personali tagħhom u maħsuba għall-ipproċessar minnhom, jew

–maħsuba għall-preparazzjoni tal-prodotti msemmija fis-subparagrafu (b)(xvii) ta’ dan il-paragrafu, jew

–intiżi għall-għalf tal-bhejjem jew użu ieħor mhux għall-ikel;

(ii)    prodotti mibjugħa mill-produttur direttament lill-konsumaturi għall-użu personali tagħhom fl-azjenda tagħhom jew, f’żona ta’ produzzjoni partikolari kif definita mill-awtorità kompetenti:

–f’suq lokali f’post riżervat biss għall-produtturi, jew

–b’kunsinna diretta.

(iii)    prodotti kkummerċjalizzati bħala nebbieta li tittiekel, wara li tinbet iż-żerriegħa tal-pjanti kklassifikati bħala frott u ħxejjex elenkati fil-Parti IX tal-Anness I tar-Regolament (KE) Nru 1308/2013;

(iv)    prodotti ta’ reġjun partikolari li jinbiegħu mill-kummerċ bl-imnut ta’ dak ir-reġjun f’każ ta’ konsum lokali tradizzjonali stabbilit sew jew f’każijiet eċċezzjonali u debitament ġustifikati, soġġetti għall-kundizzjonijiet stabbiliti fil-paragrafu 4 ta’ dan l-Artikolu;

(b)il-prodotti li ġejjin ma għandhomx ikunu meħtieġa li jikkonformaw mal-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni ħlief fir-rigward tal-indikazzjoni tal-pajjiż ta’ oriġini kif imsemmi fl-Artikolu 76(1) tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013:

(i)    il-faqqiegħ mhux ikkultivat tal-kodiċi NM ex 0709 51 sa ex 0709 56 u 0709 59;

(ii)    il-kappar tal-kodiċi NM 0709 99 40;

(iii)    il-lewż morr tal-kodiċi NM 0802 11 10;

(iv)    il-lewż imqaxxar tal-kodiċi NM 0802 12;

(v)    il-ġellewż imqaxxar tal-kodiċi NM 0802 22;

(vi)    il-ġewż imqaxxar tal-kodiċi NM 0802 32;

(vii)    il-pistaċċi imqaxxra tal-kodiċi NM 0802 52;

(viii)    il-makadamja imqaxxra tal-kodiċi NM 0802 62;

(ix)    il-ġewż tal-arżnu imqaxxar tal-kodiċi NM 0802 92;

(x)    il-ġewż pekan tal-kodiċi NM ex 0802 99 10;

(xi)    ġewż ieħor tal-kodiċi NM 0802 99 90;

(xii)    il-pjantaġġini mnixxfin tal-kodiċi NM 0803 10 90;

(xiii)    il-frott taċ-ċitru mnixxef tal-ex kodiċi NM 0805;

(xiv)    it-taħlit ta’ ġewż tropikali tal-kodiċi NM 0813 50 31;

(xv)    it-taħlit ta’ ġewż ieħor tal-kodiċi NM 0813 50 39;

(xvi)    iż-żagћfran tal-kodiċi NM 0910 20;

(xvii)    prodotti kklassifikati bħala frott u ħxejjex u elenkati fil-Parti IX tal-Anness I tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013, li jkunu għaddew minn kwalunkwe preparazzjoni lil hinn mill-estent tat-tirqim kif indikat fl-istandard speċifiku applikabbli tan-NU/KEE, jew mhux intatti skont it-tifsira tal-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni ġenerali u li jiġu magħmulin lesti biex jiġu kkonsmati direttament friski jew imsajra.

(c)f’każ ta’ donazzjoni, għajr id-distribuzzjoni mingħajr ħlas koperta minn ftehimiet u deċiżjonijiet imsemmija fl-Artikolu 222 tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013 jew appoġġata fi programmi operazzjonali skont l-Artikolu 52 tar-Regolament (UE) 2021/2115 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 8 , il-prodotti koperti minn dan ir-Regolament għandhom ikunu meħtieġa jikkonformaw mal-istandard ġenerali tal-kummerċjalizzazzjoni ħlief fir-rigward tad-dispożizzjonijiet tal-immarkar, sakemm ikunu mmarkati b’mod ċar bil-kliem “intiżi għal donazzjoni” jew b’marka ekwivalenti.

2.B’deroga mill-Artikolu 76(2) u (3) tar-Regolament (UE) Nru 1308/2013, il-prodotti li ġejjin ma għandhomx ikunu meħtieġa jikkonformaw mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni f’żona ta’ produzzjoni partikolari definita mill-Istat Membru kkonċernat, inkluż fejn dik iż-żona ta’ produzzjoni tkun żona tranżnazzjonali kif definita mill-Istati Membri kkonċernati:

(a)prodotti mibjugħin jew ikkonsenjati minn min ikabbarhom lil stazzjonijiet tal-preparazzjoni jew tal-imballaġġ jew lil faċilitajiet tal-ħżin, jew ittrasportati mill-azjenda tiegħu lejn dawn l-istazzjonijiet;

(b)prodotti ttrasportati minn faċilitajiet tal-ħżin lejn stazzjonijiet tal-preparazzjoni u tal-imballaġġ;

(c)prodotti li joriġinaw fl-UE li ma jikkonformawx mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni stabbiliti f’dan ir-Regolament minħabba sitwazzjoni ta’ “force majeure” 9 li tippermetti lill-Istati Membri jiddeċiedu li l-prodotti jistgħu jiġu kkummerċjalizzati fit-territorju tagħhom skont il-kundizzjonijiet li jispeċifikaw huma.

3.Sabiex jiġu applikati d-derogi previsti fil-paragrafu 1, il-punt (a), (i) u (ii), u l-punt (c), u l-paragrafu 2, il-kummerċjanti għandhom jipprovdu evidenza lill-awtorità kompetenti tal-Istat Membru li l-prodotti koperti jissodisfaw il-kundizzjonijiet stabbiliti f’dawk il-paragrafi, b’mod partikolari fir-rigward tal-użu maħsub tagħhom.

4.Il-kummerċjanti jistgħu japplikaw id-deroga prevista fil-paragrafu 1, punt (a)(iv), biss jekk l-Istati Membri preċedentement ikunu adottaw regoli biex jeżentaw tali prodotti. Tali regoli ma għandhomx ikunu ta’ natura li x’aktarx jipprevjenu jew ifixklu l-kompetizzjoni f’parti sostanzjali tas-suq intern, jew jipperikolaw il-kummerċ ħieles jew l-ilħuq ta’ kwalunkwe wieħed mill-objettivi tal-Artikolu 39 tat-Trattat. L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw lill-Kummissjoni minnufih bir-regoli li jkunu adottaw f’dan ir-rigward. Il-Kummissjoni għandha tinforma lill-Istati Membri l-oħrajn bi kwalunkwe notifika ta’ tali regoli.

5.In-notifiki msemmija fil-paragrafu 2, punt (c), u fil-paragrafu 4 għandhom isiru f’konformità mar-Regolament Delegat tal-Kummissjoni (UE) 2017/1183 10 .

Artikolu 6
Dettalji ta’ informazzjoni tul il-katina tal-provvista

1.Id-dettalji ta’ informazzjoni meħtieġa mid-dispożizzjonijiet dwar l-immarkar stabbiliti fl-Anness I għandhom jidhru b’mod leġġibbli u f’pożizzjoni ovvja fuq ġenb wieħed tal-imballaġġ, jew għandhom jiġu stampati b’mod li ma jitħassarx direttament fuq l-imballaġġ jew fuq tikketta li tkun parti integrali mill-imballaġġ jew imwaħħla miegħu, u ma għandhomx ikunu qarrieqa.

2.Għal oġġetti ttrasportati bl-ingrossa u mgħobbija direttament fuq mezz tat-trasport, id-dettalji ta’ informazzjoni msemmija fil-paragrafu 1 għandhom jingħataw f’dokument li jakkumpanja l-oġġetti jew murija fuq nota mpoġġija f’pożizzjoni ovvja ġewwa l-mezz tat-trasport.

3.Fil-każ ta’ kuntratti mill-bogħod skont it-tifsira tal-Artikolu 2(7) tad-Direttiva 2011/83/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 11 , id-dettalji ta’ informazzjoni għandhom ikunu disponibbli qabel ma jiġi konkluż ix-xiri, inkluż il-pajjiż uniku ta’ oriġini tal-prodott attwalment offrut għall-bejgħ.

4.Il-fatturi u d-dokumenti ta’ akkumpanjament, esklużi l-irċevuti għall-konsumatur, għandhom jindikaw l-isem u l-pajjiż tal-oriġini tal-prodotti u, fejn xieraq, il-klassi, il-varjetà jew it-tip kummerċjali fejn meħtieġ minn standard tal-kummerċjalizzazjoni speċifiku, jew il-fatt li jkunu intiżi għall-ipproċessar.

5.Il-possibbiltà tat-tikkettar tal-oriġini reġjonali jew lokali kif imsemmija fil-Parti B tal-Anness I hija mingħajr preġudizzju għall-protezzjoni mogħtija lil ċerti indikazzjonijiet ġeografiċi skont ir-Regolament (UE) Nru 1151/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 12 .

Artikolu 7
Dettalji ta’ informazzjoni fl-istadju tal-bejgħ bl-imnut

1.Fl-istadju tal-bejgħ bl-imnut, id-dettalji ta’ informazzjoni meħtieġa minn dan ir-Regolament għandhom ikunu leġġibbli u jidhru sew. Il-prodotti jistgħu jiġu ppreżentati għall-bejgħ sakemm il-bejjiegħ bl-imnut juri bi prominenza, ħdejn il-prodotti u b'mod leġġibbli, id-dettalji ta' informazzjoni dwar il-pajjiż tal-oriġini kif ukoll, fejn xieraq, il-klassi, id-daqs u l-varjetà jew it-tip kummerċjali b'tali mod li ma jiżgwidax lill-konsumatur.

Termini oħra li jissuġġerixxu kwalità aħjar/superjuri ma jistgħux jiġu inklużi. B’mod partikolari, it-tikketta ma tista’ tinkludi l-ebda deskrittur tal-kwalità ħlief l-informazzjoni speċifikata fir-rekwiżit tal-immarkar kif stabbilit fl-Anness I.

Meta jiġi indikat il-pajjiż tal-imballatur u/jew tal-ispeditur jew meta l-varjetà indikata tinvoka post, il-karattri li jindikaw il-pajjiż tal-oriġini għandhom ikunu akbar u aktar viżibbli minn dawk użati għall-pajjiż tal-imballatur u/jew tal-ispeditur u l-varjetà jekk ikunu differenti.

2.Għall-prodotti li jiġu ppakkjati bil-lest skont it-tifsira tar-Regolament (UE) Nru 1169/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 13 , minbarra l-informazzjoni kollha meħtieġa mill-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni, il-piż nett għandu jiġi indikat f’konformità mar-regoli stabbiliti f’dak ir-Regolament.

Artikolu 8
Taħlitiet

1.Għandha titħalla ssir il-kummerċjalizzazzjoni ta’ pakketti b’piż nett ta’ 10 kg jew anqas li jkun fihom taħlitiet ta’ prodotti jew speċijiet ta’ prodotti differenti koperti minn dan ir-Regolament, sakemm:

(a)il-prodotti u l-ispeċijiet ta’ prodotti jkunu tal-istess kwalità u kull prodott ikun jikkonforma mal-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni speċifiku rilevanti kif applikabbli jew, meta ma jkunx hemm standard tal-kummerċjalizzazzjoni speċifiku għal prodott partioklari, mal-istandard tal-kummerċjalizzazzjoni ġenerali kif applikabbli;

(b)l-imballaġġ ikun ittikkettat f’konformità ma’ dan ir-Regolament u d-dispożizzjonijiet applikabbli tar-Regolament (UE) Nru 1169/2011; u

(c)t-taħlita ta’ prodotti differenti ma tkunx waħda li tqarraq lill-konsumatur.

2.Ir-rekwiżiti tal-paragrafu 1, punt (a), ma għandhomx japplikaw għal prodotti inklużi f’taħlita li ma humiex prodotti tas-setturi tal-frott u l-ħxejjex, tal-frott imnixxef jew tal-banana msemmija fl-Artikolu 1.

3.Jekk il-prodotti f’taħlita ta’ prodotti jew speċijiet ta’ prodotti differenti koperti minn dan ir-Regolament ikunu ġejjin minn aktar minn Stat Membru jew pajjiż terz wieħed, l-ismijiet tal-pajjiżi tal-oriġini jistgħu jiġu sostitwiti b’waħda mill-indikazzjonijiet li ġejjin, kif xieraq:

(a)“UE”;

(b)“mhux tal-UE”;

(c)“UE u mhux tal-UE”.

KAPITOLU III

Standards tal-kummerċjalizzazzjoni relatati ma’ prodotti importati

Artikolu 9
Il-kundizzjonijiet biex il-prodotti importati jitqiesu li għandhom livell ekwivalenti ta’ konformità

1.Għas-settur imsemmi fl-Artikolu 1(2), punt (a), fuq talba ta’ pajjiż terz, il-Kummissjoni tista’ tapprova kontrolli tal-konformità mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni mwettqa minn dak il-pajjiż terz qabel l-importazzjoni fl-Unjoni.

2.L-approvazzjoni msemmija fil-paragrafu 1 tista’ tingħata lil pajjiżi terzi fejn jiġu ssodisfati l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni tal-Unjoni, jew tal-anqas standards ekwivalenti, għall-prodotti esportati lejn l-Unjoni f’konformità mal-Artikolu 8(2) tar-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2023/xxxx [OP: jekk jogħġbok niżżel in-numru ta’ C(2023) 5449] 14 .

3.L-approvazzjoni għandha tapplika biss għall-prodotti li joriġinaw fil-pajjiż terz ikkonċernat u tista’ tkun limitata għal ċerti prodotti.

4.Sabiex tinkiseb l-approvazzjoni msemmija fil-paragrafu 1, il-korpi ta’ spezzjoni tal-pajjiż terz li se jkunu responsabbli għall-kontrolli tal-konformità mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni jridu:

(a)ikunu korpi uffiċjali jew korpi rikonoxxuti uffiċjalment mill-awtorità kompetenti ta’ pajjiż terz;

(b)jipprovdu garanziji sodisfaċenti u jkollhom il-persunal, it-tagħmir u l-faċilitajiet meħtieġa biex iwettqu l-kontrolli f’konformità mal-metodi msemmija fl-Artikolu 10(1) tar-Regolament ta’ Implimentazzjoni (UE) 2023/xxxx [OP: jekk jogħġbok niżżel in-numru ta’ C(2023) 5449] jew metodi ekwivalenti.

KAPITOLU IV

Dispożizzjonijiet finali

Artikolu 10
Tħassir

Ir-Regolament (UE) Nru 543/2011, u r-Regolamenti ta’ Implimentazzjoni (UE) Nru 1333/2011 u (KE) Nru 1666/1999 jitħassru.

Ir-referenzi għar-Regolamenti mħassra għandhom jinftiehmu bħala referenzi għal dan ir-Regolament u għar-Regolament ta’ Implimentazzjoni (UE) 2023/xxxx [OP: jekk jogħġbok niżżel in-numru ta’ C(2023) 5449], kif xieraq, u jinqara skont it-tabella ta’ korrelazzjoni stabbilita fl-Anness II ta’ dan ir-Regolament.

Artikolu 11
Dħul fis-seħħ u applikazzjoni

Dan ir-Regolament għandu jidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara dak tal-pubblikazzjoni tiegħu f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

Għandu japplika mill-1 ta’ Jannar 2025, bl-eċċezzjoni tal-Artikolu 5(1), punt (c), li għandu japplika mid-data tad-dħul fis-seħħ ta’ dan ir-Regolament.

Dan ir-Regolament għandu jorbot fl-intier tiegħu u japplika direttament fl-Istati Membri kollha.

Magħmul fi Brussell, 17.8.2023

(1)    ĠU L 347, 20.12.2013, p. 671.

(2)    Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 543/2011 tas-7 ta’ Ġunju 2011 li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1234/2007 għas-setturi tal-frott u l-ħaxix u tal-frott u l-ħaxix ipproċessat (ĠU L 157, 15.6.2011, p. 1).

(3)    Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 1333/2011 tad-19 ta’ Diċembru 2011 li jistabbilixxi l-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni għall-banana, regoli dwar il-verifika tal-konformità mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni u r-rekwiżiti għan-notifikazzjonijiet fis-settur tal-banana (ĠU L 336, 20.12.2011, p. 23).

(4)    Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1666/1999 tat-28 ta’ Lulju 1999 li jistabbilixxi regoli dettaljati sabiex jiġi applikat ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 2201/96 rigward il-karatteristiċi minimi tal-marketing għal ċerti varjetajiet ta’ għeneb imnixxef (ĠU L 197, 29.7.1999, p. 32).

(5)    Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1234/2007 tat-22 ta’ Ottubru 2007 li jistabbilixxi organizzazzjoni komuni ta’ swieq agrikoli u dwar dispożizzjonijiet speċifiċi għal ċerti prodotti agrikoli (Ir-Regolament Waħdieni dwar l-OKS) (ĠU L 299, 16.11.2007, p. 1).

(6)    COM(2020) 381 final.

(7)    Ir-Regolament (UE) Nru 952/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta’ Ottubru 2013 li jistabbilixxi l-Kodiċi Doganali tal-Unjoni (ĠU L 269, 10.10.2013, p. 1).

(8)    Ir-Regolament (UE) 2021/2115 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-2 ta’ Diċembru 2021 li jistabbilixxi regoli dwar l-appoġġ għall-pjanijiet strateġiċi li għandhom jitfasslu mill-Istati Membri taħt il-Politika Agrikola Komuni (il-Pjanijiet Strateġiċi tal-PAK) u ffinanzjati mill-Fond Agrikolu Ewropew ta’ Garanzija (FAEG) u mill-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali (FAEŻR) u li jħassar ir-Regolamenti (UE) Nru 1305/2013 u (UE) Nru 1307/2013 (ĠU L 435, 6.12.2021, p. 1).

(9)    L-avviż C(88)1696 tal-Kummissjoni dwar “force majeure fil-liġi agrikola Ewropea” (ĠU C 259, 6.10.1988, p. 10).

(10)    Ir-Regolament Delegat tal-Kummissjoni (UE) 2017/1183 tal-20 ta’ April 2017 li jissupplimenta r-Regolamenti (UE) Nru 1307/2013 u (UE) Nru 1308/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill fir-rigward tan-notifiki lill-Kummissjoni ta’ informazzjoni u dokumenti (ĠU L 171, 4.7.2017, p. 100).

(11)    Id-Direttiva 2011/83/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-25 ta’ Ottubru 2011 dwar drittijiet tal-konsumatur, li temenda d-Direttiva tal-Kunsill 93/13/KEE u d-Direttiva 1999/44/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u li tħassar id-Direttiva tal-Kunsill 85/577/KEE u d-Direttiva 97/7/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (ĠU L 304, 22.11.2011, p. 64).

(12)    Ir-Regolament (UE) Nru 1151/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ Novembru 2012 dwar skemi tal-kwalità għal prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel (ĠU L 343, 14.12.2012, p. 1).

(13)    Ir-Regolament (UE) Nru 1169/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-25 ta’ Ottubru 2011 dwar l-għoti ta’ informazzjoni dwar l-ikel lill-konsumaturi, li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 1924/2006 u (KE) Nru 1925/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u li jħassar id-Direttiva tal-Kummissjoni 87/250/KEE, id-Direttiva tal-Kunsill 90/496/KEE, id-Direttiva tal-Kummissjoni 1999/10/KE, id-Direttiva 2000/13/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, id-Direttivi tal-Kummissjoni 2002/67/KE u 2008/5/KE u r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 608/2004 (ĠU L 304, 22.11.2011, p. 18).

(14)    Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2023/xxxx ta’ [...] li jistabbilixxi regoli dwar il-verifiki tal-konformità mal-istandards tal-kummerċjalizzazzjoni għas-settur tal-frott u l-ħxejjex, ċerti prodotti tal-frott u l-ħxejjex ipproċessati u s-settur tal-banana (ĠU L [...], [...], p. [...]) [OP: jekk jogħġbok niżżel in-numru, id-data u r-referenzi tal-ĠU ta’ C(2023) 5449].

ANNESS I

STANDARDS TAL-KUMMERĊJALIZZAZZJONI MSEMMIJA FL-ARTIKOLI 2, 4 u 6

Parti A – Standard Ġenerali tal-Kummerċjalizzazzjoni

Dan l-istandard ġenerali tal-kummerċjalizzazzjoni jiddefinixxi r-rekwiżiti ta’ kwalità tal-frott u l-ħaxix, wara t-tħejjija u l-imballaġġ tiegħu.

Madanakollu, fl-istadji wara l-konsenja, fir-rigward tar-rekwiżiti tal-istandard, il-prodotti jistgħu:

–ikunu ħarira inqas friski u weqfin,

–jiddeterjoraw xi ftit minħabba l-iżvilupp tagħhom u t-tendenza li għandhom li jitħassru.

1.    Rekwiżiti minimi

   Bla preġudizzju għat-tolleranza permessa, il-prodotti jridu jkunu:

–intatti,

–f'kundizzjoni tajba; prodotti li qed jitħassru jew jiddeterjoraw b’mod li ma jibqgħux adattati għall-konsum huma esklużi,

–nodfa, prattikament ħielsa minn kwalunkwe materjal barrani viżibbli,

–prattikament ħielsa mill-pesti,

–ħielsa minn ħsara kkawżata mill-pesti li taffettwa l-laħam,

–ħielsa minn umdità esterna mhux normali,

–ħielsa minn kull tip ta’ riħa u/jew togħma barranija.

–Il-kundizzjoni tal-prodotti trid tkun tali li tippermettilhom:

–jifilħu għat-trasport u l-ġarr,

–jaslu fid-destinazzjoni f’kundizzjoni sodisfaċenti.

2.    Rekwiżiti minimi tal-maturità

   Il-prodotti jridu ikunu żviluppati biżżejjed iżda mhux iżżejjed, u l-frott irid ikun jidher li sar b'mod sodisfaċenti u ma għandux ikun misjur iżżejjed.

   L-iżvilupp u l-istat ta' maturità tal-prodotti jridu jkunu tali li jippermettulhom ikomplu jsiru u jilħqu livell sodisfaċenti ta' sajran.

3.    Tolleranza

F’kull lot għandha tiġi permessa tolleranza ta’ 10 % fl-għadd jew fil-piż tal-prodott li ma jissodisfax ir-rekwiżiti minimi ta’ kwalità. F’din it-tolleranza ma għandux ikun hemm iktar minn 2 % mit-total li jkun jikkonsisti fi prodott li beda jitħassar.

4.    Immarkar

Kull pakkett 1 irid juri d-dettalji li ġejjin b’ittri ragruppati fuq l-istess naħa, immarkati b’mod li jinqara u li ma jitħassarx, u viżibbli minn barra.

A.    Identifikazzjoni

Isem u indirizz fiżiku ta’ min jippakkja u/jew l-ispeditur (pereżempju: triq/belt/reġjun/kodiċi postali u, jekk differenti mill-pajjiż tal-oriġini, il-pajjiż).

Dan it-tagħrif jista’ jiġi sostitwit:

–għall-pakketti kollha bl-eċċezzjoni ta’ pakketti ppakkjati minn qabel, permezz tal-marka ta’ kodiċi maħruġa jew aċċettata uffiċjalment li tirrappreżenta lil min jippakkjahom u/jew lill-ispeditur, indikata b’rabta mill-qrib mar-referenza “Min jippakkja u/jew Speditur” (jew abbrevjazzjonijiet ekwivalenti). Il-marka ta’ kodiċi għandha tiġi ppreċedura mill-kodiċi ISO 3166 (alpha) tal-pajjiż/żona tal-pajjiż rikonoxxitur, jekk mhuwiex il-pajjiż tal-oriġini;

–Fil-każ partikulari tal-pakketti ppakkjati minn qabel, bl-isem u l-indirizz ta’ bejjiegħ stabbilit fl-Unjoni indikati b’rabta mill-qrib mal-avviż "Ippakkjat għal:” jew avviż ekwivalenti. F'dan il-każ, it-tikkettar għandu jinkludi wkoll kodiċi li jirrappreżenta lil min hu responsabbli għall-ippakkjar u/jew lill-ispeditur. Il-bejjiegħ għandu jagħti l-informazzjoni kollha li korp ta’ spezzjoni jikkunsidra neċessarja rigward it-tifsira ta’ dan il-kodiċi.

B.    Oriġini

L-isem sħiħ tal-pajjiż tal-oriġini 2 . Għall-prodotti li joriġinaw fi Stat Membru, dan għandu jkun fil-lingwa tal-pajjiż tal-oriġini, jew fi kwalunkwe lingwa li tiftiehem mill-konsumaturi tal-pajjiż destinatarju. Għal prodotti oħrajn, dan għandu jkun fi kwalunkwe lingwa li tiftiehem mill-konsumaturi tal-pajjiż tad-destinazzjoni.

Il-pakketti ma għandhomx għalfejn ikollhom id-dettalji msemmija fl-ewwel subparagrafu, meta jkun fihom pakketti għall-bejgħ li jidhru b’mod ċar minn barra u kollha jkun fihom dawn id-dettalji. Dawn il-pakketti għandhom ikunu ħielsa minn kwalunkwe indikazzjoni li tista' tqarraq bil-konsumatur. Meta dawn il-pakketti jkunu fuq pelits, id-dettalji għandhom jingħataw f'avviż li jitpoġġa f'pożizzjoni li tidher fuq tal-anqas żewġ naħat tal-pelit.

Parti B – L-Istandards Speċifiċi tal-Kummerċjalizzazzjoni

PARTI 1: L-ISTANDARD TAL-KUMMERĊJALIZZAZZJONI GĦAT-TUFFIEĦ

I.    DEFINIZZJONI TAL-PRODOTT

Dan l-istandard japplika għat-tuffieħ ta' varjetajiet (kultivari) li jkunu tkabbru mill-Malus domestica Borkh., li jkun se jiġi fornut frisk lill-konsumatur, filwaqt li tuffieħ għall-ipproċessar industrijali qed jiġi eskluż.

II.    DISPOŻIZZJONIJIET DWAR IL-KWALITÀ

L-għan tal-istandard huwa li jiddefinixxi r-rekwiżiti tal-kwalità tat-tuffieħ, wara t-tħejjija u l-imballaġġ tiegħu.

Madanakollu, fl-istadji wara l-konsenja, fir-rigward tar-rekwiżiti tal-istandard, il-prodotti jistgħu:

–ikunu ħarira inqas friski u weqfin,

–jiddeterjoraw xi ftit fil-każ ta' prodotti fil-kategoriji l-oħra barra “Extra”, minħabba l-iżvilupp tagħhom u l-fatt li jispiċċaw malajr.

A.    Rekwiżiti minimi

   Fil-klassijiet kollha, u bla preġudizzju għad-dispożizzjonijiet speċjali għall kull klassi u t-tolleranzi permessi, il-prodotti, jiġifieri t-tuffieħ, għandhom ikunu:

–intatti,

–f'kundizzjoni tajba; prodotti affettwati mit-tħassir jew li jkunu qegħdin jiddeterjoraw b'tali mod li ma jibqgħux tajbin għall-konsum jiġu esklużi,

–nodfa, prattikament ħielsa minn kwalunkwe materjal barrani viżibbli,

–prattikament ħielsa mill-pesti,

–ħielsa minn ħsara kkawżata mill-pesti li taffettwa l-laħam,

–ħieles minn taħsir fuq ġewwa (watercore), ħlief għall-varjetajiet immarkati b’“V” elenkati fl-appendiċi ta’ dan l-istandard,

–ħielsa minn umdità esterna mhux normali,

–ħielsa minn kull tip ta’ riħa u/jew togħma barranija.

   L-iżvilupp u l-kundizzjoni tat-tuffieħ għandhom ikunu tali li jippermettulu:

–jifilħu għat-trasport u l-immaniġġar, u

–jaslu fid-destinazzjoni f’kundizzjoni sodisfaċenti.

B.    Rekwiżiti tal-maturità

   It-tuffieħ irid ikun żviluppat biżżejjed u jidher li sar b'mod sodisfaċenti.

   L-iżvilupp u l-istat ta' maturità tat-tuffieħ iridu jkunu tali li jippermettulu jkompli jsir u li jilħaq livell sodisfaċenti ta' sajran b'rabta mal-karattaristiċi tal-varjetà.

   Sabiex jiġu vverifikati r-rekwiżiti minimi ta' maturità, jistgħu jitqiesu għadd ta' parametri (pereżempju l-aspett morfoloġiku, it-togħma, kemm hu sod il-prodott u l-indiċi refrattometriku tiegħu).

C.    Klassifikazzjoni

   It-tuffieħ huwa kklassifikat fi tliet klassijiet definiti kif ġej:

(i)    Klassi “Extra”

   It-tuffieħ f’din il-klassi jrid ikun ta’ kwalità superjuri. Irid ikun karatteristiku tal-varjetà 3 u z-zokk irid ikun intatt.

   It-tuffieħ irid juri l-karatteristiċi tal-kulur tal-wiċċ minimi għall-varjetà:

–3/4 tat-total tal-wiċċ ta’ kulur aħmar fil-każ tal-kulur tal-grupp A,

–1/2 tat-total tal-wiċċ ta’ kulur aħmar imħallat fil-każ tal-kulur tal-grupp B,

–1/3 tat-total tal-wiċċ ta kulur ftit aħmar, ħamrani jew irrigat, fil-każ tal-kulur tal-grupp C,

–l-ebda rekwiżit tal-kulur minimu fil-każ tal-kulur tal-grupp D.

   Il-laħam irid ikun f’kundizzjoni tajba għalkollox.

   Irid ikun ħieles mid-difetti bl-eċċezzjoni ta' difetti superfiċjali tassew żgħar, sakemm dawn ma jaffetwawx id-dehra ġenerali tal-prodott, il-kwalità taż-żamma u l-preżentazzjoni fil-pakkett:

–difetti żgħar ħafna fil-qoxra,

–b'qoxra li hija kemxejn ħoxna u ħamra samranija (russeting) 4 bħal pereżempju:

–partijiet li huma kannella li jistgħu ma jkunux 'il barra mill-ħofra taz-zokk u li jistgħu ma jkunux raffi u/jew

–traċċi ħfief u iżolati ta' qoxra ħoxna u ħamra samranija (russeting).

(ii)    Klassi I

   It-tuffieħ f'din il-klassi jrid ikun ta' kwalità tajba. Irid ikun karatteristiku tal-varjetà partikolari 5 .

   It-tuffieħ irid juri l-karatteristiċi tal-kulur tal-wiċċ minimi għall-varjetà:

–1/2 tat-total tal-wiċċ ta’ kulur aħmar fil-każ tal-kulur tal-grupp A,

–1/3 tat-total tal-wiċċ ta’ kulur aħmar imħallat fil-każ tal-kulur tal-grupp B,

–1/10 tat-total tal-wiċċ ta kulur ftit aħmar, ħamrani jew irrigat, fil-każ tal-kulur tal-grupp C,

–l-ebda rekwiżit tal-kulur minimu fil-każ tal-kulur tal-grupp D.

   Il-laħam irid ikun f’kundizzjoni tajba għalkollox.

   Id-difetti żgħar li ġejjin, madankollu, jistgħu jiġu permessi, sakemm dawn ma jaffettwawx id-dehra ġenerali tal-prodott, il-kwalità, il-kwalità taż-żamma u l-preżentazzjoni fil-pakkett:

–difett żgħir fil-forma,

–difett żgħir fl-iżvilupp,

–difett żgħir fil-kulur,

–dbabar ħfief li mhumiex ikbar minn 1 cm2 tat-total tal-erja tal-wiċċ u li ma jkunux tilfu l-kulur,

–difetti żgħar fil-qoxra li ma jridux ikunu akbar minn:

–2 cm fit-tul għal difetti ta’ forma tawwalija,

–1 cm2 tat-total tal-erja tal-wiċċ għal difetti oħra, ħlief għall-iskabbja (Venturia inaequalis), li ma tridx tkun akbar, b’mod kumulattiv, minn 0.25 cm2 tat-total tal-erja tal-wiċċ,

–b'qoxra ftit ħoxna u ħamra samranija (russeting) 6 bħal pereżempju:

–partijiet li huma kannella li jistgħu jkunu kemxejn 'il barra mill-ħofra taz-zokk jew tal-pistill u li jistgħu ma jkunux raffi u/jew

–qoxra ħoxna u ħamra samranija li tidher qisha xibka rqiqa u li ma taqbiżx 1/5 tat-total tal-wiċċ tal-frotta u li ma tikkuntrastax ħafna mal-kulur ġenerali tal-frotta u/jew

–qoxra bi grad dens ta’ ħxuna ħmura samranija li ma taqbiżx 1/20 tat-total tal-wiċċ tal-frotta filwaqt

–li l-partijiet fejn hemm qoxra ħoxna u ħamra samranija li qisha xibka rqiqa u fejn hemm il-qoxra bi grad dens ta’ ħxuna u ħmura samranija flimkien ma jistgħux jaqbżu massimu ta' 1/5 tat-total tal-wiċċ tal-frotta.

Iz-zokk jista' jkun nieqes, sakemm il-qatgħa tkun nadifa u l-qoxra ta' maġenbha ma tkunx imħassra.

(iii)    Klassi II

   Din il-klassi tinkludi t-tuffieħ li ma jikkwalifikax għall-inklużjoni fil-klassijiet ogħla, iżda li jissodisfa r-rekwiżiti minimi msemmija fil-punt A.

   Il-laħam għandu jkun ħieles minn difetti maġġuri.

Id-difetti li ġejjin jistgħu jiġu permessi, sakemm it-tuffieħ iżomm il-karatteristiċi essenzjali tiegħu rigward il-kwalità, il-kwalità taż-żamma u l-preżentazzjoni:

–difetti fil-forma,

–difetti fl-iżvilupp,

–difetti fil-kulur,

–dbabar ħfief li ma jaqbżux il-1.5 cm2 tal-erja tal-wiċċ li tista' tkun tilfet kemxejn il-kulur,

–difetti fil-qoxra ma jridux ikunu akbar minn:

–4 cm fit-tul għal difetti ta’ forma tawwalija,

–2,5 cm2 tat-total tal-erja tal-wiċċ għal difetti oħra, ħlief għall-iskabbja (Venturia inaequalis), li ma tridx tkun akbar, b'mod kumulattiv, minn 1 cm2 tat-total tal-erja tal-wiċċ,

–b'qoxra ftit ħoxna u ħamra samranija (russeting) 7 bħal pereżempju:

–partijiet li huma kannella li jistgħu jkunu 'il barra mill-ħofor taz-zokk jew tal-pistili u li jistgħu jkunu kemxejn raffi u/jew

–qoxra ħoxna u ħamra samranija li tidher qisha xibka rqiqa u li ma taqbiżx 1/2 tat-total tal-wiċċ tal-frotta u li ma tikkuntrastax ħafna mal-kulur ġenerali tal-frotta u/jew

–qoxra bi grad dens ta’ ħxuna ħmura samranija li ma taqbiżx 1/3 tat-total tal-wiċċ tal-frotta filwaqt

–li l-partijiet fejn hemm qoxra ħoxna u ħamra samranija li qisha xibka rqiqa u fejn hemm il-qoxra bi grad dens ta’ ħxuna u ħmura samranija flimkien ma jistgħux jaqbżu massimu ta' 1/2 tat-total tal-wiċċ tal-frotta.

III.    DISPOŻIZZJONIJIET DWAR ID-DAQS

Id-daqs jiġi stabbilit jew skont id-dijametru massimu tat-taqsima ekwatorjali jew inkella skont il-piż.

Id-daqs minimu għandu jkun ta' 60 mm, jekk jitkejjel skont id-dijametru jew 90 g jekk jiġi mkejjel skont il-piż. Frott ta' daqs iżgħar jista' jiġi aċċettat, jekk il-livell Brix 8 tal-prodott ikun ta' 10.5° Brix jew akbar u d-daqs ma jkunx iżgħar minn 50 mm jew 70 g.

Sabiex tiġi żgurata uniformità fid-daqs, il-firxa tad-daqsijiet tal-prodotti fl-istess pakkett ma għandhiex taqbeż:

(a)    għall-frott imkejjel skont id-dijametru:

–5 mm għall-frott tal-Klassi “Extra” u għall-frott tal-Klassijiet I u II ippakkjat f'ringieli u f'safef. Madankollu, għat-tuffieħ tal-varjetajiet Bramley's Seedling (Bramley, Triomphe de Kiel) u Horneburger, id-differenza fid-dijametru tista' tilħaq sa 10 mm, u

–10 mm għall-frott tal-Klassi I ippakkjat f'pakketti għall-bejgħ jew sfuż fil-pakkett. Madankollu, għat-tuffieħ tal-varjetajiet Nebbiet ta' Bramley (Bramley, Triomphe de Kiel) u Horneburger, id-differenza fid-dijametru tista' tkun sa 20 mm.

(b)    għall-frott imkejjel skont il-piż:

–Għat-tuffieħ tal-Klassi “Extra” u għat-tuffieħ tal-Klassijiet I u II ippakkjat f'ringieli u f'saffi:

–

–Għall-frott tal-Klassi I ippakkjat f'pakketti għall-bejgħ jew sfuż fil-pakkett:

M’hemmx rekwiżit dwar uniformità fid-daqsijiet għall-frott tal-Klassi II ippakkjat f’pakketti għall-bejgħ jew sfuż fil-pakkett.

Varjetajiet ta’ tuffieħ ċkejken, immarkati b’“M” fl-appendiċi għal dan l-istandard, huma eżentati mid-dispożizzjonijiet dwar id-daqs. Dawk il-varjetajiet ċkejknin għandu jkollhom livell Brix minimu 9 ta’ 12°.

IV.    DISPOŻIZZJONIJIET DWAR IT-TOLLERANZI

   Fl-istadji kollha tal-kummerċjalizzazzjoni, it-tolleranzi fir-rigward tal-kwalità u d-daqs għandhom jiġu permessi f’kull lott għall-prodotti li ma jissodisfawx ir-rekwiżiti tal-klassi indikata.

A.    Tolleranzi għall-kwalità

(i)    Klassi “Extra”

   Hija permessa tolleranza totali ta’ 5 %, skont l-għadd jew il-piż, ta’ tuffieħ li ma jissodisfax ir-rekwiżiti tal-klassi iżda li jilħaq dawk tal-Klassi I. Fi ħdan din it-tolleranza mhux aktar minn 0.5 % mit-total jista’ jikkonsisti minn prodotti li jissodisfaw r-rekwiżiti tal-kwalità tal-Klassi II.

(ii)    Klassi I

   Hija permessa tolleranza totali ta’ 10 %, skont l-għadd jew il-piż, tat-tuffieħ li ma jissodisfawx ir-rekwiżiti tal-klassi iżda li jilħqu dawk tal-Klassi II. Fil-limitu ta’ din it-tolleranza, mhux aktar minn 1 % tat-total jista’ jikkonsisti fi prodotti li la jissodisfaw ir-rekwiżiti tal-Klassi II u lanqas ir-rekwiżiti minimi, jew tal-prodotti mħassrin.

(iii)    Klassi II

   Hija permessa tolleranza totali ta’ 10 %, skont l-għadd jew il-piż, tat-tuffieħ li la jissodisfaw ir-rekwiżiti tal-klassi u lanqas ir-rekwiżiti minimi. Fil-limitu ta' din it-tolleranza, mhux iktar minn 2 % tat-total jista' jkun affettwat mit-tħassir.

B.    Tolleranzi għad-daqs

   Għall-klassijiet kollha: hija permessa tolleranza totali ta' 10 % skont l-għadd jew il-piż tat-tuffieħ li ma jissodisfax ir-rekwiżiti fir-rigward tad-daqsijiet. Din it-tolleranza ma tistax tiġi estiża biex tinkludi prodotti ta' daqs ta' :

–5 mm jew iktar inqas mid-dijametru minimu,

–10 g jew iktar inqas mill-piż minimu.

V.    DISPOŻIZZJONIJIET DWAR IL-PREŻENTAZZJONI

A.    Uniformità

   Il-kontenut ta' kull pakkett irid ikun uniformi u jkollu biss tuffieħ tal-istess oriġini, varjetà, kwalità u daqs (jekk jiġi mkejjel) u l-istess grad ta' sajran.

   Fil-każ tal-Klassi “Extra”, l-uniformità tapplika wkoll għall-kulur.

   Madankollu, taħlita ta’ lanġas ta' varjetajiet distintivament differenti tista’ tkun ippakkjata flimkien f'pakkett għall-bejgħ, sakemm dawn ikunu uniformi fil-kwalità u, għal kull varjetà kkonċernata, fl-oriġini. L-uniformità fid-daqs mhijiex meħtieġa.

   Il-parti tal-kontenut li tidher tal-pakkett għandha tkun rappreżentattiva tal-kontenut kollu. Informazzjoni mnaqqxa bil-laser fuq frotta waħda ma għandhiex twassal għal difetti fil-laħam jew fil-qoxra.

B.    Imballaġġ

   It-tuffieħ irid ikun ippakkjat b'tali mod li l-prodott ikun protett kif xieraq. B'mod partikolari, il-pakketti għall-bejgħ li jkollhom piż nett ta' aktar minn 3 kg għandhom ikunu b'saħħithom biżżejjed biex il-prodott ikun protett sew.

   Il-materjali użati ġewwa l-pakkett għandhom ikunu nodfa u ta’ kwalità tali li jiġi evitat li ssir ħsara kemm fuq barra kif ukoll fuq ġewwa tal-prodotti. L-użu ta' materjali, speċjalment karti jew timbri li juru l-ispeċifikazzjonijiet kummerċjali huwa permess biss jekk l-istampar jew it-tikkettar ikun sar b'linka jew kolla li mhumiex tossiċi.

   It-tikketti mwaħħlin individwalment mal-prodott għandhom ikunu tali li meta jitneħħew, la jħallu traċċi viżibbli ta’ kolla u lanqas jikkaġunaw difetti fil-qoxra.

   Il-pakketti ma jridx ikun fihom materjal estranju ieħor.

VI.    DISPOŻIZZJONIJIET DWAR L-IMMARKAR

Kull pakkett 10 irid juri d-dettalji li ġejjin b’ittri ragruppati fuq l-istess naħa, immarkati b’mod li jinqara u li ma jitħassarx, u viżibbli minn barra.

A.    Identifikazzjoni

   Isem u indirizz ta’ min hu responsabbli mill-ippakkjar u/jew mill-bgħit (pereżempju: it-triq/il-belt/ir-reġjun/il-kodiċi postali u jekk differenti mill-pajjiż tal-oriġini, il-pajjiż).

   Dan it-tagħrif jista’ jiġi sostitwit:

–għall-pakketti kollha bl-eċċezzjoni ta’ pakketti ppakkjati minn qabel, permezz tal-marka ta’ kodiċi maħruġa jew aċċettata uffiċjalment li tirrappreżenta lil min jippakkjahom u/jew lill-ispeditur, indikata b’rabta mill-qrib mar-referenza “Min jippakkja u/jew Speditur” (jew abbrevjazzjonijiet ekwivalenti). Il-marka ta’ kodiċi għandha tiġi ppreċedura mill-kodiċi ISO 3166 (alpha) tal-pajjiż/żona tal-pajjiż rikonoxxitur, jekk mhuwiex il-pajjiż tal-oriġini;

–Fil-każ partikulari tal-pakketti ppakkjati minn qabel, bl-isem u l-indirizz ta’ bejjiegħ stabbilit fl-Unjoni indikati b’rabta mill-qrib mal-avviż "Ippakkjat għal:” jew avviż ekwivalenti. F'dan il-każ, it-tikkettar għandu jinkludi wkoll kodiċi li jirrappreżenta lil min hu responsabbli għall-ippakkjar u/jew lill-ispeditur. Il-bejjiegħ għandu jagħti l-informazzjoni kollha li korp ta’ spezzjoni jikkunsidra neċessarja rigward it-tifsira ta’ dan il-kodiċi.

B.    Natura tal-prodott

–“Tuffieħ” jekk il-kontenut ma jkunx viżibbli minn barra.

–Isem il-varjetà. Fil-każ ta' taħlita ta' tuffieħ ta' varjetajiet distintivament differenti, l-ismijiet tal-varjetajiet differenti.    
L-isem tal-varjetà jista' jinbidel b'sinonimu. Marka kummerċjali 11 tista’ tingħata biss bħala żieda mal-varjetà jew mas-sinonimu.    
Fil-każ ta’ mutazzjonijiet bi protezzjoni varjetali, l-isem tal-varjetà bażika jista’ jinbidel b’dan l-isem tal-varjetà. Fil-każ ta’ mutazzjonjiet mingħajr protezzjoni varjetali, dan l-isem tal-mutazzjoni jista’ jiġi indikat biss flimkien mal-isem tal-varjetà bażika.

–“Varjetà ċkejkna”, fejn xieraq.

C.    L-oriġini tal-prodott

   Il-pajjiż tal-oriġini 12 u, b'mod fakultattiv, id-distrett fejn ikun tkabbar, jew isem il-post nazzjonali, reġjonali jew lokali.

   Fil-każ ta’ taħlita ta’ tuffieħ ta’ varjetajiet distintivament differenti ta’ oriġini differenti, l-indikazzjoni ta’ kull pajjiż tal-oriġini għandha tidher ħdejn isem il-varjetà kkonċernata.

D.    Speċifikazzjonijiet għall-kummerċjalizzazzjoni

–Klassi

–Daqs jew l-għadd ta’ unitajiet għall-frott ippakkjat f’ringieli u saffi.

   Jekk l-identifikazzjoni hija skont id-daqs, din għandha tiġi espressa:

(a)    għall-prodotti soġġetti għar-regoli tal-uniformità, bħala dijametri minimi u massimi jew piż minimu u massimu;

(b)    b’mod fakultattiv, għall-prodotti mhux suġġetti għar-regoli tal-uniformità, bħala d-dijametru jew il-piż tal-iżgħar frotta fil-pakkett segwit bi "u iktar" jew denominazzjoni ekwivalenti jew, fejn xieraq, segwiti bid-dijametru jew il-piż tal-akbar frotta fil-pakkett.

E.    Marka ta’ kontroll uffiċjali (fakultattiva)

Il-pakketti ma għandhomx għalfejn ikollhom id-dettalji msemmija fl-ewwel subparagrafu tal-punt VI, meta jkun fihom pakketti għall-bejgħ li jidhru b’mod ċar minn barra u kollha jkun fihom dawn id-dettalji. Dawn il-pakketti għandhom ikunu ħielsa minn kwalunkwe indikazzjoni li tista' tqarraq. Meta dawn il-pakketti jkunu fuq pelits, id-dettalji għandhom jingħataw f'avviż li jitpoġġa f'pożizzjoni li tidher fuq tal-anqas żewġ naħat tal-pelit.

Appendiċi

Lista mhux eżawrjenti ta’ varjetajiet tat-tuffieħ

Frott ta' varjetajiet li ma jiffurmawx parti mil-lista jridu jkunu kklassifikati skont il-karatteristiċi tal-varjetajiet tagħhom.

Uħud mill-varjetajiet elenkati fit-tabella li ġejja jistgħu jiġu kkummerċjalizzati b’ismijiet li għalihom intalbet jew inkisbet protezzjoni tal-marka kummerċjali f’pajjiż wieħed jew aktar. L-ewwel tliet kolonni tat-tabella t'hawn taħt ma għandhomx l-iskop li jinkludu tali marki kummerċjali. Referenzi għal marki kummerċjali magħrufa ġew inklużi fir-raba’ kolonna għal skopijiet ta’ tagħrif biss.

Didaskalija:

M = varjetà ċkejkna

R = varjetà b’qoxra ħoxna u ħamra samranija

V = soluzzjoni ta' ilma u zokkor (watercore)

* = mutazzjoni mingħajr protezzjoni varjetali iżda li hi marbuta ma’ marka kummerċjali reġistrata/protetta; mutazzjonijiet mhux immarkati bl-asterisk huma varjetajiet protetti

PARTI 2: STANDARD TAL-KUMMERĊJALIZZAZZJONI GĦALL-FROTT TAĊ-ĊITRU

I.    DEFINIZZJONI TAL-PRODOTT

Dan l-istandard japplika għall-frott taċ-ċitru tal-varjetajiet (cultivars) imkabbrin mill-ispeċi li ġejjin, li għandu jkun fornit frisk lill-konsumatur, u eskluż il-frott taċ-ċitru għall-ipproċessar industrijali:

–lumi mkabbar mill-ispeċi tas-Citrus limon (L.) Burm. f. u ibridi tagħha,

–Xkompi Persjani mkabbra mill-ispeċi Citrus latifolia (Yu. Tanaka) Tanaka, xkomp aċiduż frottat kbir magħruf ukoll bħala Bearss jew Tahiti u ibridi tagħhom,

–Xkompi Messikani mkabbra mill-ispeċi Citrus aurantiifolia (Christm.) Swingle, magħrufa wkoll bħala xkomp qares u xkomp key u ibridi tagħhom,

–Xkompi ħelwin Indjani, xkompi ħelwin Palestinjani mkabbra mill-ispeċi Citrus limettioides Tanaka u ibridi tagħhom,

–mandolin imkabbar mill-ispeċi Citrus reticulata Blanco, li jinkludi l-varjetajiet magħrufa bħala satsumas (Citrus unshiu Marcow), klementini (Citrus clementina hort. ex Tanaka), mandolin komuni (Citrus deliciosa Ten.) u varjetà oħra ta' mandolin (Citrus tangerina Tanaka) li jitkabbru minn dawn l-ispeċijiet u l-ibridi tagħhom,

–larinġ imkabbar mill-ispeċi tas-Citrus sinensis (L.) Osbeck u ibridi tagħha,

–xadokk imkabbar mill-ispeċi tas-Citrus paradisi Macfad. u ibridi tagħha,

–pomelos jew Xadokk imkabbar mill-ispeċi Citrus maxima (Burm.) Merr. U ibridi tagħhom.

II.    DISPOŻIZZJONIJIET DWAR IL-KWALITÀ

L-għan tal-istandard huwa li jiddefinixxi r-rekwiżiti tal-kwalità għall-frott taċ-ċitru wara t-tħejjija u l-imballaġġ tiegħu.

Madanakollu, fl-istadji wara l-konsenja, fir-rigward tar-rekwiżiti tal-istandard, il-prodotti jistgħu:

–ikunu ħarira inqas friski u weqfin,

–jiddeterjoraw xi ftit fil-każ ta' prodotti fil-kategoriji l-oħra barra “Extra”, minħabba l-iżvilupp tagħhom u l-fatt li jispiċċaw malajr.

A.    Rekwiżiti minimi

   Fil-klassijiet kollha, bla preġudizzju għad-dispożizzjonijiet speċjali għal kull klassi u t-tolleranzi permessi, il-prodotti jiġifieri il-frott taċ-ċitru jridu jkunu:

–intatti,

–ħieles mid-dbabar u/jew qtugħ imfejjaq b'mod estensiv,

–f'kundizzjoni tajba; prodotti affettwati mit-tħassir jew li jkunu qegħdin jiddeterjoraw b'tali mod li ma jibqgħux tajbin għall-konsum jiġu esklużi,

–nodfa, prattikament ħielsa minn kwalunkwe materjal barrani viżibbli,

–prattikament ħielsa mill-pesti,

–ħielsa minn ħsara kkawżata mill-pesti li taffettwa l-laħam,

–ħieles minn sinjali ta' tikmix jew deidrazzjoni,

–ħielsa minn ħsara kkawżata minn temperatura baxxa jew ġlata,

–ħielsa minn umdità esterna mhux normali,

–ħielsa minn kull tip ta’ riħa u/jew togħma barranija.

   L-iżvilupp u l-kundizzjoni tal-frott taċ-ċitru jridu jkunu tali li jippermettulu:

–jifilħu għat-trasport u l-immaniġġar, u

–jaslu fid-destinazzjoni f’kundizzjoni sodisfaċenti.

B.    Rekwiżiti tal-maturità

   Il-frott taċ-ċitru jrid ikun laħaq grad xieraq ta' żvilupp u ta' sajran, b'kunsiderazzjoni għall-kriterji xierqa għall-varjetà, iż-żmien tal-qtugħ u l-post tat-tkabbir.

   Il-maturità taċ-ċitru hija ddefinita mill-parametri li ġejjin speċifikati għal kull speċi kif ġej:

–kontenut minimu ta' meraq,

–kontenut tat-total tas-solidi solubbli, jiġifieri l-kontenut minimu taz-zokkor

–proporzjon minimu ta' zokkor/aċidità 13 ,

–kulur.

   Il-grad tal-kulur għandu jkun tali li bi żvilupp normali, il-frott taċ-ċitru jilħaq il-kulur tipiku tal-varjetà fil-punt tad-destinazzjoni tiegħu.

   Il-frott taċ-ċitru li jissodisfa r-rekwiżiti tal-maturità jista' jieħu l-kulur karatteristiku tal-frott misjur (degreened). Dan it-trattament ikun permess biss jekk il-karatteristiċi naturali u organolettiċi l-oħrajn ma jkunux tbiddlu.

C.    Klassifikazzjoni

   Il-frott taċ-ċitru huwa klassifikat fi tlett klassijiet definiti kif ġej:

(i)    Klassi "Extra"

   Il-frott taċ-ċitru f'din il-klassi jrid ikun ta' kwalità superjuri. Irid ikollu l-karatteristiċi tal-varjetà u/jew tip kummerċjali.

   Irid ikun ħieles mid-difetti bl-eċċezzjoni ta' difetti superfiċjali tassew żgħar, sakemm dawn ma jaffetwawx id-dehra ġenerali tal-prodott, il-kwalità, il-kwalità taż-żamma u l-preżentazzjoni fil-pakkett.

(ii)    Klassi I

   Il-frott taċ-ċitru f'din il-klassi jrid ikun ta' kwalità tajba. Irid ikollu l-karatteristiċi tal-varjetà u/jew tip kummerċjali.

   Id-difetti żgħar li ġejjin, madankollu, jistgħu jiġu permessi, sakemm dawn ma jaffettwawx id-dehra ġenerali tal-prodott, il-kwalità, il-kwalità taż-żamma u l-preżentazzjoni fil-pakkett:

–difett żgħir fil-forma,

–difetti żgħar fil-kulur, inkluż ħruq ħafif tax-xemx,

–difetti żgħar li jiżviluppaw fil-qoxra, sakemm ma jaffettwawx il-laħam,

–difetti żgħar fil-qoxra li jirriżultaw matul il-proċess l-iffurmar tal-frott, bħalma huma qxura kulur il-fidda, qoxra ħoxna u ħamra samranija jew ħsara mill-pesti,

–difetti żgħar li jkunu fiequ u li jkunu ġew ikkawżati mekkanikament bħal ħsara mis-silġ, mill-ħakk mal-frott l-ieħor jew ħsara mill-immaniġġar,

–qlugħ ħafif jew parzjali tal-qoxra tal-frott kollu tal-grupp tal-mandolin.

(iii)    Klassi II

   Din il-klassi tinkludi frott taċ-ċitru li ma jikkwalifikax għall-inklużjoni fl-ogħla klassijiet, iżda li jissodisfa r-rekwiżiti minimi msemmija fil-punt A.

   Id-difetti li ġejjin jistgħu jiġu permessi, sakemm il-frott taċ-ċitru jżomm il-karatteristiċi essenzjali tiegħu rigward il-kwalità, il-kwalità taż-żamma u l-preżentazzjoni:

–difetti fil-forma,

–difetti żgħar fil-kulur, inkluż ħruq tax-xemx,

–difetti żgħar li jiżviluppaw fil-qoxra, sakemm ma jaffettwawx il-laħam,

–difetti żgħar fil-qoxra li jirriżultaw matul il-proċess tal-iffurmar tal-frott, bħal qxura kulur il-fidda, qoxra ħoxna u ħamra samranija, jew ħsara mill-pesti,

–difetti żgħar li jkunu fiequ u li jkunu ġew ikkawżati mekkanikament bħal ħsara mis-silġ, mill-ħakk bejn il-frott jew ħsara mill-immaniġġar,

–alterazzjonijiet superfiċjali fil-qoxra li jkunu fiequ,

–qoxra raffa,

–qlugħ ħafif jew parzjali tal-qoxra għal-larinġ u qlugħ parzjali tal-qoxra għall-frott kollu tal-grupp tal-mandolin.

III.    DISPOŻIZZJONIJIET DWAR ID-DAQS

Id-daqs huwa stabbilit jew skont id-dijametru massimu tas-sezzjoni ekwatorjali tal-frotta jew skont l-għadd.

A.    Daqs minimu

Il-daqsijiet minimi li ġejjin japplikaw:

B.    Uniformità

   Il-frott taċ-ċitru jista' jitkejjel skont waħda mill-alternattivi li ġejjin:

(a)    Sabiex tiġi żgurata uniformità fid-daqs, il-firxa tad-daqsijiet tal-prodotti fl-istess pakkett ma għandhiex taqbeż:

–10 mm, jekk id-dijametru tal-iżgħar frotta (kif indikat fuq il-pakkett) ikun iżgħar minn 60 mm

–15 mm, jekk id-dijametru tal-iżgħar frotta (kif indikat fuq il-pakkett) ikun daqs 60 mm jew akbar iżda iżgħar minn 80 mm

–20 mm, jekk id-dijametru tal-iżgħar frotta (kif indikat fuq il-pakkett) ikun daqs 80 mm jew akbar iżda iżgħar minn 110 mm

–m’hemmx limitu għad-differenza fid-dijametru għall-frott b’dijametru ta’ 110 mm jew akbar.

(b)    Meta jiġu applikati kodiċijiet għad-daqs, iridu jiġu rrispettati il-kodiċijiet u l-firxiet fit-tabelli li ġejjin: