IL-KUMMISSJONI EWROPEA

Brussell, 27.9.2024

COM(2024) 430 final

2013/0186(COD)

KOMUNIKAZZJONI TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW

skont l-Artikolu 294(6) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea

li tikkonċerna

il-pożizzjoni tal-Kunsill fir-rigward tal-adozzjoni ta’ Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-implimentazzjoni tal-Ajru Uniku Ewropew

(Test b’rilevanza għaż-ŻEE)

2013/0186 (COD)

KOMUNIKAZZJONI TAL-KUMMISSJONI LILL-PARLAMENT EWROPEW

skont l-Artikolu 294(6) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea

li tikkonċerna

il-pożizzjoni tal-Kunsill fir-rigward tal-adozzjoni ta’ Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-implimentazzjoni tal-Ajru Uniku Ewropew

(Test b’rilevanza għaż-ŻEE)

1.Kuntest

2.L-objettiv tal-proposta tal-Kummissjoni

Il-proposta għandha l-għan li tirriforma l-qafas legali tal-Ajru Uniku Ewropew sabiex ittejjeb l-effiċjenza ġenerali tal-mod li bih l-ispazju tal-ajru Ewropew u l-forniment tas-servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru huma regolati, organizzati u ġestiti. Għandha wkoll l-għan li tallinja dan ir-Regolament mar-Regolament (UE) 2018/1139 (ir-Regolament EASA), b’mod partikolari biex tindirizza r-ripetizzjoni.    

3.Kummenti dwar il-pożizzjoni tal-Kunsill

Il-pożizzjoni tal-Kunsill kif adottata fl-ewwel qari tirrifletti bis-sħiħ il-qbil politiku li ntlaħaq bejn il-Parlament Ewropew u l-Kunsill fil-5 ta’ Marzu 2024. Il-Kummissjoni taċċetta l-qbil ġenerali. Il-punti ewlenin ta’ dan il-qbil huma kif ġej:

·L-Awtoritajiet Superviżorji Nazzjonali (NSA) iridu jkunu indipendenti b’mod partikolari f’termini ta’ teħid ta’ deċiżjonijiet mill-fornituri tas-servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru (ANSPs). Jekk ma jkunux legalment distinti minn dawn il-fornituri iżda jkunu separati biss funzjonalment, l-Istati Membri għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni bil-miżuri meħuda biex jissodisfaw ir-rekwiżiti tal-indipendenza. L-NSAs jistgħu jingħaqdu mal-awtorità nazzjonali kompetenti dment li d-deċiżjonijiet tagħhom jittieħdu b’mod indipendenti. L-Istati Membri jridu jiżguraw li l-persunal jikkonforma ma’ ċerti rekwiżiti ta’ indipendenza. Dawk id-dispożizzjonijiet, għalkemm mhux ambizzjużi daqs l-proposta tal-Kummissjoni, madankollu jsaħħu r-rekwiżiti meta mqabbla mal-istatus quo.

·Hemm ċertifikat uniku għall-ANSPs, li jkopri kemm ir-rekwiżiti ta’ sikurezza kif ukoll dawk ekonomiċi taċ-ċertifikazzjoni. L-awtoritajiet nazzjonali kompetenti huma responsabbli għall-ħruġ u s-sorveljanza taċ-ċertifikat. L-NSAs iridu jipprovdu lill-awtorità nazzjonali kompetenti l-valutazzjoni tagħhom tal-issodisfar tar-rekwiżiti ekonomiċi għaċ-ċertifikazzjoni tal-ANSPs. L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li tali valutazzjoni tiġi attribwita lill-awtorità nazzjonali kompetenti. Soġġett għall-kundizzjonijiet stabbiliti mir-Regolament eżistenti tal-EASA, l-Istati Membri jistgħu jippermettu l-forniment ta’ servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru mill-militar mingħajr ċertifikazzjoni fejn il-militar joffri tali servizzi primarjament għat-traffiku militari. Dawk id-dispożizzjonijiet għalhekk iżommu r-rekwiżiti eżistenti għaċ-ċertifikazzjoni, filwaqt li fl-istess ħin jipprevedu l-possibbiltà ta’ rwol aktar b’saħħtu għall-NSAs.

·Il-fornituri tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru deżinjati jridu jikkonformaw mar-rekwiżiti tar-Regolament tal-EASA fir-rigward taċ-ċertifikazzjoni. Barra minn hekk, iridu jikkonformaw ukoll mar-rekwiżiti tas-sigurtà u d-difiża nazzjonali, u mar-rekwiżiti dwar il-post prinċipali tan-negozju u s-sjieda u l-kontroll, li jallinjaw mar-rekwiżiti għall-akkwist ta’ servizzi oħra tan-navigazzjoni bl-ajru. L-għażla tal-fornituri tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru ma tistax tkun soġġetta għal kundizzjonijiet li jinvolvu restrizzjoni tal-libertà li jiġu pprovduti servizzi jew tal-libertà ta’ stabbiliment li ma tkunx iġġustifikata minn għan leġittimu ta’ interess ġenerali u li ma tkunx proporzjonata għal dak il-għan. Dan jirrifletti r-regoli tat-Trattat u l-ġurisprudenza relatata. Barra minn hekk, l-Istati Membri jridu jivvalutaw perjodikament id-drittijiet u l-obbligi tal-fornituri tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru u l-konformità tagħhom mal-obbligi, li, għalkemm inqas ambizzjużi mill-proposta tal-Kummissjoni, madankollu jsaħħu r-rekwiżiti dwar is-sorveljanza tal-ANSPs meta mqabbla mar-regoli eżistenti.

·L-ANSPs jistgħu jagħmlu użu mis-servizzi ta’ ANSPs oħra. Dan ma kienx previst fil-proposta tal-Kummissjoni. Madankollu, hija kkundizzjonata għall-konformità ta’ dawk l-ANSPs l-oħra mar-rekwiżiti tar-Regolament tal-EASA. Barra minn hekk, il-kooperazzjoni trid issir f’konformità mar-rekwiżiti tal-akkwist inklużi f’dan ir-Regolament, inkluż mar-regoli orizzontali tal-Unjoni dwar l-akkwist, fejn dawn ikunu applikabbli.

·L-Istati Membri jistgħu jaħtru fornitur ta’ servizz meteoroloġiku fuq bażi esklussiva. Fl-istess ħin, ir-Regolament jipprevedi sorveljanza ekonomika fuq dawk il-fornituri bħala parti mill-iskema ta’ prestazzjoni f’każ ta’ ħatra.

·Il-fornituri maħtura tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru jistgħu jiddeċiedu li jakkwistaw servizzi ta’ appoġġ (servizzi ta’ komunikazzjoni, navigazzjoni u sorveljanza, servizzi ta’ informazzjoni ajrunawtika, servizzi tad-data dwar it-traffiku tal-ajru u servizzi meteoroloġiċi) skont il-kundizzjonijiet tas-suq, jew forom oħra ta’ qbil fejn ir-regoli orizzontali dwar l-akkwist (id-Direttivi 2014/24/UE u 2014/25/UE) ma japplikawx. B’hekk, ir-regoli orizzontali dwar l-akkwist ikomplu jgħoddu. Fir-rigward tal-akkwist ta’ servizzi tat-traffiku tal-ajru fit-terminal kemm għall-kontroll tal-ajrudrom kif ukoll għall-kontroll tal-avviċinament, l-Istati Membri jistgħu jippermettu l-akkwist skont il-kundizzjonijiet tas-suq. F’dak il-każ, l-ispeċifikazzjonijiet tal-offerta jridu jinkludu rekwiżiti dwar il-kwalità tas-servizz, f’konformità mal-objettivi tal-proposta tal-Kummissjoni. L-Istati Membri jridu jieħdu miżuri xierqa biex jevitaw is-sussidjar reċiproku bejn is-servizzi akkwistati u servizzi oħra, u dan huwa konformi mal-objettivi tal-Kummissjoni biex tiġi evitata d-distorsjoni tal-kompetizzjoni. Deroga għar-rekwiżiti għall-ANSPs dwar il-post tan-negozju u s-sjieda u l-kontroll hija pprovduta għal ċerti fornituri ta’ servizzi satellitari globali, sabiex jitqies l-istat tal-forniment tas-servizzi fl-Unjoni fiż-żmien tal-adozzjoni tar-Regolament. F’konformità mal-objettivi tal-proposta tal-Kummissjoni, il-fornituri tas-servizzi tat-traffiku tal-ajru maħtura bħala riżultat ta’ proċedura tal-akkwist mhumiex soġġetti għal ċerti dispożizzjonijiet tal-iskemi ta’ prestazzjoni u ta’ imposti, b’mod partikolari mhumiex meħtieġa jissottomettu pjan ta’ prestazzjoni b’miri ta’ prestazzjoni.

·Il-fornituri ta’ Servizzi ta’ Informazzjoni Komuni jridu jikkonformaw mar-rekwiżiti tas-sigurtà u d-difiża nazzjonali, u mar-rekwiżiti rigward il-post prinċipali tan-negozju u s-sjieda u l-kontroll tagħhom, li huma allinjati mar-rekwiżiti applikabbli għall-ANSPs. Meta s-Servizzi ta’ Informazzjoni Komuni jiġu pprovduti minn fornitur wieħed, il-prezz ta’ dawk is-servizzi jrid ikun ibbażat fuq il-kostijiet u jista’ jinkludi marġni ta’ qliegħ kummerċjali. Meta s-Servizzi ta’ Informazzjoni Komuni ma jkunux ipprovduti minn fornitur wieħed, is-Servizz ta’ Informazzjoni Komuni individwali jrid jiġi pprovdut b’xejn. Dan jindirizza l-għan tal-proposta tal-Kummissjoni li jiġi rregolat is-servizz monopolju.

·L-Istati Membri jistgħu jżommu l-kooperazzjoni fi ħdan l-ispazju tal-ajru tal-Blokok tal-Ispazju tal-Ajru Funzjonali diġà stabbiliti, dment li din ma taffettwax l-implimentazzjoni effiċjenti tar-Regolament u dment li l-kostijiet relatati jiġu rrapportati separatament.

·Ir-Regolament jistabbilixxi Bord konsultattiv indipendenti u imparzjali ta’ Analiżi tal-Prestazzjoni (PRB) biex jassisti lill-Kummissjoni fil-kompiti tagħha relatati mal-iskemi ta’ prestazzjoni u ta’ imposti. Ir-Regolament jistabbilixxi wkoll Bord ta’ Kooperazzjoni tal-Awtoritajiet Superviżorji Nazzjonali. Il-Kummissjoni għandha tipprovdi s-segretarjat tal-PRB u tal-Bord ta’ Kooperazzjoni tal-Awtoritajiet Superviżorji Nazzjonali. Il-kostijiet relatati mal-PRB, il-Bord ta’ Kooperazzjoni tal-Awtoritajiet Superviżorji Nazzjonali u s-segretarjat għandhom jiġu ffinanzjati mill-baġit tal-Unjoni. Din hija devjazzjoni kbira mill-proposta tal-Kummissjoni li pproponiet stabbiliment għal PRB regolatorju fi ħdan l-Aġenzija tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni tal-Unjoni Ewropea u rwol differenti tal-Kummissjoni fl-implimentazzjoni/l-infurzar tal-iskemi ta’ prestazzjoni u ta’ imposti. Madankollu, dan għandu jwassal għal xi titjib fl-infurzar tal-iskema ta’ prestazzjoni u jipprovdi għal stabbiltà meħtieġa fir-regolamentazzjoni tas-servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru.

·Bħala konsegwenza ta’ dan stabbilit għall-PRB u l-Bord ta’ Kooperazzjoni tal-Awtoritajiet Superviżorji Nazzjonali, tneħħew l-emendi rilevanti għar-Regolament tal-EASA. Ir-Regolament tal-EASA issa huwa emendat biex jipprevedi xi korrezzjonijiet limitati ta’ kontroreferenzi għar-Regolament SES, l-allinjament tad-definizzjonijiet bejn iż-żewġ Regolamenti, u l-aġġornament tar-regoli dwar iċ-ċertifikazzjoni tal-ANSPs.

·Fir-rigward tal-iskemi ta’ prestazzjoni u ta’ imposti, ir-Regolament iżomm id-diversi rwoli u responsabbiltajiet tal-Istati Membri, tal-NSAs, tal-Kummissjoni u tal-PRB, u l-elementi ewlenin tal-qafas legali eżistenti, inklużi dawk fir-regoli ta’ implimentazzjoni. Il-qbil iġib xi valur miżjud għal-leġiżlazzjoni eżistenti, u jiċċara l-qafas legali eżistenti. B’mod partikolari, il-proċess ta’ valutazzjoni huwa ssimplifikat meta mqabbel mal-leġiżlazzjoni eżistenti. Soġġetti għall-adozzjoni mill-Kummissjoni ta’ indikaturi adegwati, il-pjanijiet ta’ prestazzjoni nazzjonali jkunu jinkludu wkoll miri ta’ prestazzjoni vinkolanti għas-servizzi tat-terminal fil-qasam ewlieni tal-prestazzjoni tal-klima u tal-ambjent. Il-Kummissjoni għandha twettaq studju tal-fattibbiltà dwar il-modulazzjoni tal-imposti tan-navigazzjoni bl-ajru en route biex tappoġġa t-titjib fil-prestazzjoni klimatika u ambjentali mill-utenti tal-ispazju tal-ajru. Abbażi ta’ dan l-istudju, il-Kummissjoni tiddetermina jekk għandhiex tadotta att ta’ implimentazzjoni għal applikazzjoni uniformi ta’ tali modulazzjoni.

·Ir-Regolament jelenka disa’ funzjonijiet tan-network: id-disinn u l-użu tal-istrutturi tal-ispazju tal-ajru; il-ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru; il-koordinazzjoni tar-riżorsi skarsi; il-faċilitazzjoni tad-delega tal-forniment ta’ servizz; il-forniment tal-kapaċità tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru; il-ġestjoni tal-kriżijiet tan-network; l-allokazzjoni tad-dewmien tal-ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru; il-ġestjoni tal-ippjanar, il-monitoraġġ u l-koordinazzjoni tal-attivitajiet ta’ implimentazzjoni tal-iskjerament tal-infrastruttura fin-Network Ewropew għall-Ġestjoni tat-Traffiku tal-Ajru; il-monitoraġġ tal-funzjonament tal-infrastruttura tan-network tan-Network Ewropew għall-Ġestjoni tat-Traffiku tal-Ajru. Il-lista tal-funzjonijiet tan-network hija eżawrjenti u tkopri l-aspetti kollha meħtieġa b’rabta mal-ġestjoni tan-network. Ir-Regolament jiċċara li tali funzjonijiet tan-network għandhom jitwettqu mill-Istati Membri u mill-partijiet ikkonċernati rilevanti kollha bil-kontribut tal-Maniġer tan-Network. Dan jelenka l-kompiti tal-Maniġer tan-Netwerk u jistabbilixxi l-metodi ta’ ħidma ewlenin tiegħu, inkluż il-proċess kooperattiv tat-teħid tad-deċiżjonijiet. Huwa jistabbilixxi l-Bord tat-Tmexxija tan-Netwerk għall-governanza tal-eżekuzzjoni tal-funzjonijiet tan-network. Dawk id-dispożizzjonijiet jiċċaraw id-diversi rwoli u responsabbiltajiet, u qed tingħata setgħa xierqa lill-Kummissjoni biex tadotta regoli dettaljati ta’ implimentazzjoni.

·Ir-Regolament jinkludi rekwiżiti u kundizzjonijiet għall-kondiviżjoni u d-disponibbiltà ta’ data operazzjonali għat-traffiku ċivili. Il-Kummissjoni għandha s-setgħa li tipprovdi aktar dettalji fir-regoli ta’ implimentazzjoni. L-għoti tas-setgħa jkopri l-adozzjoni ta’ prinċipji ġenerali u regoli komuni għall-iffissar tal-prezzijiet, u rekwiżiti għall-identifikazzjoni ta’ parteċipanti prospettivi fis-suq, imsejħa entitajiet li għandhom interess ippruvat li jikkunsidraw il-forniment ta’ servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru, li jeħtieġu wkoll aċċess għal tali data.

·Il-Kummissjoni għandha tadotta regoli relatati mal-implimentazzjoni uniformi tal-klassifikazzjoni tal-ispazju tal-ajru tal-ICAO. Dan jikkorrispondi għal setgħa diġà eżistenti għall-Kummissjoni.

·L-Istati Membri jistgħu jissospendu temporanjament l-applikazzjoni tal-Użu Flessibbli tal-Ispazju tal-Ajru taħt ċerti kundizzjonijiet. Il-kundizzjoni għas-sospensjoni hija definita aħjar meta titqabbel mar-regoli eżistenti.

·Il-Kummissjoni tista’ tistabbilixxi proġetti komuni bbażati fuq il-ħtiġijiet għas-sinkronizzazzjoni fost il-partijiet ikkonċernati għall-implimentazzjoni ta’ bidliet operazzjonali essenzjali identifikati fil-Pjan Regolatorju Ewropew tal-ATM, li jkollhom impatt fin-netwerk kollu u li jkunu laħqu maturità suffiċjenti għall-implimentazzjoni. Dawk il-kundizzjonijiet addizzjonali huma konformi mal-objettivi tal-proposta tal-Kummissjoni.

·Fir-rigward tal-proċedura ta’ kumitat, fejn tapplika proċedura ta’ eżami u l-kumitat ma jagħti l-ebda opinjoni, il-Kummissjoni ma tistax tadotta l-att ta’ implimentazzjoni. Dan jirrifletti l-leġiżlazzjoni attwali.

·Diversi dispożizzjonijiet għandhom data ta’ applikazzjoni mdewma. Sadanittant, id-dispożizzjonijiet legali korrispondenti attwalment fis-seħħ jibqgħu japplikaw. Tali bidu mdewwem jibqa’ raġonevoli fir-rigward tal-modifiki li qed jiġu introdotti.

4.Konklużjoni

Il-Kummissjoni taċċetta r-riżultati tan-negozjati interistituzzjonali u għalhekk tista’ taċċetta l-pożizzjoni tal-Kunsill fl-ewwel qari.

DIKJARAZZJONIJIET MILL-KUMMISSJONI

Il-Kummissjoni għamlet żewġ dikjarazzjonijiet unilaterali, li jinsabu fl-appendiċi.

APPENDIĊI

Dikjarazzjonijiet tal-Kummissjoni

I — Dikjarazzjoni unilaterali dwar l-awtonomija istituzzjonali tal-Kummissjoni fir-rigward tas-Segretarjat li jappoġġa l-Bord ta’ Analiżi tal-Prestazzjoni 

“Il-Kummissjoni se tipprovdi lis-Segretarjat tal-PRB (il-Korp ta’ Analiżi tal-Prestazzjoni), filwaqt li tqis il-ħtiġijiet indikati mill-PRB sabiex il-PRB ikun jista’ jwettaq il-funzjonijiet tiegħu b’mod effettiv kif stabbilit mir-Regolament. Il-Kummissjoni se tiżgura li s-Segretarjat għandu biżżejjed riżorsi biex iwettaq dawn il-kompiti. Il-Kummissjoni tirrikonoxxi bis-sħiħ il-ħtieġa li l-PRB jaħdem b’mod indipendenti. Ir-rekwiżit li s-Segretarjat jipprovdi l-appoġġ tiegħu lill-PRB mingħajr ma jieħu l-ebda direttiva ħlief mill-PRB biex ikun jista’ jissodisfa r-rwol tiegħu għall-finijiet tat-tħejjija tal-kontenut u tal-orjentazzjoni tal-opinjonijiet, ir-rakkomandazzjoni, ir-rapporti, u l-materjal ta’ gwida tal-PRB, irid jinftiehem bħala korollarju ta’ dan il-qafas ta’ indipendenza. Għalhekk, l-istruttura tas-Segretarjat ma tistax tindaħal fuq il-prinċipji tal-awtonomija organizzattiva u tal-indipendenza tal-Kummissjoni.”

II — Dikjarazzjoni unilaterali dwar il-finanzjament tar-riżorsi umani għall-Ajru Uniku Ewropew u l-post tas-Segretarjat għall-Analiżi tal-Prestazzjoni

“Il-Kummissjoni tfakkar li l-ftehim finali milħuq mill-koleġiżlaturi dwar il-Proposta emendata għal Regolament dwar l-implimentazzjoni tal-Ajru Uniku Ewropew immodifika b’mod sinifikanti l-attribuzzjoni tal-kompiti tal-Korp ta’ Analiżi tal-Prestazzjoni u tal-Kummissjoni, kif ukoll il-governanza għall-Korp ta’ Analiżi tal-Prestazzjoni. Il-kompiti tal-Kummissjoni huma aktar estensivi meta mqabbla mal-proposta inizjali tal-Kummissjoni peress li hija l-Kummissjoni (u mhux il-PRB stabbilit f’Aġenzija) li hi inkarigata mid-deċiżjonijiet kollha u tiddependi fuq il-parir tal-Bord tal-Analiżi tal-Prestazzjoni. Barra minn hekk, il-Kummissjoni jkollha tipprovdi Segretarjat lill-Bord tal-Analiżi tal-Prestazzjoni u lill-Bord tal-Kooperazzjoni tal-NSA. B’konsegwenza ta’ dan, il-Kummissjoni tirrikjedi ammont sinifikanti ta’ persunal u riżorsi.

Ir-riżorsi umani meħtieġa mill-qbil finali approvat mill-koleġiżlaturi mhux se jippermettu li l-Kummissjoni tirrispetta l-prinċipju ta’ persunal stabbli u se jirrikjedu riżorsi addizzjonali, li għandhom jiġu awtorizzati mill-Parlament Ewropew u mill-Kunsill matul il-proċedura baġitarja annwali flimkien mal-approprjazzjonijiet baġitarji relatati.

Mingħajr ebda mezz addizzjonali, l-għażliet biex jiġu ffinanzjati l-kostijiet amministrattivi meħtieġa għall-persunal tas-Segretarjat tal-Analiżi tal-Prestazzjoni ma jistgħux jinstabu. L-intestatura 7 Amministrazzjoni Pubblika Ewropea tal-qafas finanzjarju pluriennali 2021–2027 inbniet fuq il-prinċipju ta’ persunal stabbli, u ma hemm l-ebda marġni biex jiġu ffinanzjati uffiċjali u persunal estern addizzjonali. Il-Kummissjoni se tiskjera mill-ġdid internament l-uffiċjali meħtieġa għal din l-inizjattiva. Madankollu, għall-persunal addizzjonali meħtieġ, il-linja baġitarja ġdida jkollha tinħoloq taħt il-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa biex tiffinanzjahom lil hinn mil-limitu tal-prinċipju ta’ persunal stabbli.  

Il-Kummissjoni se tagħmel ħilitha biex tistabbilixxi qbil mal-Eurocontrol u l-EASA għal programm ta’ sekondar regolari ta’ persunal mas-Segretarjat. Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni se tipprova tistabbilixxi arranġamenti xierqa mal-Eurocontrol għall-għoti ta’ informazzjoni rilevanti.”