IL-KUMMISSJONI EWROPEA
Brussell, 6.9.2023
COM(2023) 509 final
Rakkomandazzjoni għal
DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL
li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati għal ftehim bejn l-Unjoni Ewropea u l-Konfederazzjoni Żvizzera dwar it-trasferiment ta’ data tar-Reġistru tal-Ismijiet tal-Passiġġieri mill-UE lill-Konfederazzjoni Żvizzera għall-prevenzjoni, l-iskoperta, l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni ta’ reati terroristiċi u kriminalità serja
MEMORANDUM TA’ SPJEGAZZJONI
IL-KUNTEST TAR-RAKKOMANDAZZJONI
It-tisħiħ tal-kooperazzjoni internazzjonali dwar l-infurzar tal-liġi, inkluż dwar il-kondiviżjoni tal-informazzjoni, huwa essenzjali biex jiġu indirizzati t-theddid mit-terroriżmu u r-reati tranżnazzjonali serji. L-aħħar rapport tal-Valutazzjoni tat-Theddid mill-Kriminalità Serja u Organizzata (Serious Organised Crime Threat Assessment, SOCTA) ippubblikat mill-Europoljuri d-dimensjoni internazzjonali tal-attivitajiet tal-organizzazzjonijiet tal-kriminalità l-aktar serji. Barra minn hekk, l-aħħar Rapport tiegħu dwar is-Sitwazzjoni u t-Tendenzi tat-Terroriżmu (terrorism situation and trend report, TE-SAT) jenfasizza mhux biss ir-rabtiet diretti bejn l-ivvjaġġar tranżnazzjonali u l-organizzazzjoni ta’ attivitajiet terroristiċi u l-kriminalità serja, iżda wkoll l-importanza li jiġu identifikati, investigati u mħarrka b’mod effettiv reati kriminali serji oħra għall-prevenzjoni u l-iskoperta ta’ reati terroristiċi.
Id-data tar-reġistru tal-ismijiet tal-passiġġieri (Passenger name record, PNR) hija informazzjoni pprovduta mill-passiġġieri, u miġbura minn u miżmuma fis-sistemi ta’ prenotazzjoni u ta’ kontroll tat-tluq tat-trasportaturi tal-ajru għall-finijiet kummerċjali tagħhom stess. Il-kontenut tad-data tal-PNR ivarja skont l-informazzjoni mogħtija matul il-proċess tal-prenotazzjoni u taċ-check-in u jista’ jinkludi, pereżempju, id-dati tal-ivvjaġġar u l-itinerarju sħiħ tal-ivvjaġġar tal-passiġġier jew tal-grupp ta’ passiġġieri li jivvjaġġaw flimkien, id-dettalji ta’ kuntatt bħall-indirizz u n-numru tat-telefown, l-informazzjoni dwar il-ħlas, in-numru tas-sit u l-informazzjoni dwar il-bagalji.
Il-ġbir u l-analiżi tad-data tal-PNR jistgħu jipprovdu lill-awtoritajiet b’elementi importanti li jippermettulhom jiskopru xejriet ta’ vvjaġġar suspettużi u jidentifikaw l-assoċjati tal-kriminali u tat-terroristi, b’mod partikolari dawk li qabel ma kinux magħrufa mill-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi. Għaldaqstant, l-ipproċessar tad-data tal-PNR sar għodda tal-infurzar tal-liġi użat b’mod wiesa’, fl-UE u lil hinn minnha, biex jinkixfu t-terroriżmu u forom oħra ta’ kriminalità serja, bħal reati relatati mad-droga, it-traffikar tal-bnedmin u l-isfruttament sesswali tat-tfal, u biex jiġi evitat it-twettiq ta’ tali kriminalità. Wera wkoll li jikkostitwixxi sors importanti ta’ informazzjoni biex jappoġġa l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni ta’ każijiet fejn ikunu twettqu tali attivitajiet illegali.
Filwaqt li kruċjali għall-ġlieda kontra t-terroriżmu u l-kriminalità serja, it-trasferiment tad-data tal-PNR lil pajjiżi terzi kif ukoll l-ipproċessar mill-awtoritajiet tagħhom jikkostitwixxi interferenza fil-protezzjoni tad-drittijiet tal-individwi fir-rigward tad-data personali tagħhom. Għal din ir-raġuni, dan jirrikjedi bażi legali skont id-dritt tal-UE u jrid ikun neċessarju, proporzjonat u soġġett għal limitazzjonijiet stretti u għal salvagwardji effettivi, kif iggarantit mill-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE, b’mod partikolari fl-Artikoli 6, 7, 8, 21, 47 u 52 tagħha. Sabiex jintlaħqu dawn l-għanijiet importanti jrid jinstab bilanċ ġust bejn l-għan leġittimu li tinżamm is-sigurtà pubblika u d-dritt ta’ kull persuna għat-tgawdija tal-protezzjoni tad-data personali u l-ħajja privata.
Huwa f’dan il-kuntest li l-Kummissjoni l-ewwel tistabbilixxi l-linji ġenerali tal-politika esterna tal-UE dwar il-PNR f’Komunikazzjoni tal-2003 dwar l-approċċ tal-UE lejn it-trasferimenti tad-data tal-PNR mill-UE lil pajjiżi terzi, li ġew riveduti f’Komunikazzjoni adottata fl-2010. Bħalissa hemm tliet ftehimiet internazzjonali fis-seħħ bejn l-UE u pajjiżi terzi, jiġifieri l-Awstralja, l-Istati Uniti (2012) u r-Renju Unit (2020) li jkopru t-trasferiment u l-ipproċessar tad-data tal-PNR mill-UE. Wara l-Opinjoni tal-Qorti tal-2017 dwar il-Ftehim previst bejn l-UE u l-Kanada, bħalissa għaddejjin negozjati dwar il-PNR b’mod partikolari mal-Kanada.
Sadanittant, fl-2016, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill tal-Unjoni Ewropea adottaw id-Direttiva (UE) 2016/681 dwar l-użu tad-data tal-PNR għall-prevenzjoni, l-iskoperta, l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni ta’ reati terroristiċi u kriminalità serja (“id-Direttiva dwar il-PNR”). Din id-Direttiva tirregola t-trasferiment u l-ipproċessar tad-data tal-PNR fl-Unjoni Ewropea u tistabbilixxi salvagwardji importanti għall-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali, b’mod partikolari d-drittijiet għall-privatezza u l-protezzjoni tad-data personali. F’Ġunju 2022, il-Qorti tal-Ġustizzja tal-UE fis-sentenza tagħha fil-Kawża C-817/19, ikkonfermat il-validità u l-konformità ta’ din id-Direttiva mal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE u mat-Trattati tal-Unjoni.
Fil-livell internazzjonali, għadd dejjem jikber ta’ pajjiżi terzi bdew jiżviluppaw il-kapaċitajiet tagħhom biex jiġbru d-data tal-PNR mit-trasportaturi tal-ajru. Din ix-xejra hija xprunata aktar minn Riżoluzzjonijiet adottati mill-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti (fl-2017 u fl-2019), li jirrikjedu li l-Istati kollha jiżviluppaw il-kapaċità li jiġbru u jużaw id-data tal-PNR, li abbażi tagħha ġew adottati Standards u Prattiki Rakkomandati dwar il-PNR (SARPs) mill-Organizzazzjoni tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali (ICAO) fl-2020, permezz tal-Emenda 28 tal-Anness 9 tal-Konvenzjoni ta’ Chicago li saret applikabbli fi Frar 2021.
Il-pożizzjoni tal-Unjoni, kif stabbilita bid-Deċiżjoni tal-Kunsill (UE) 2021/121, tilqa’ l-SARPs tal-ICAO tal-PNR bħala li jistabbilixxu salvagwardji ambizzjużi dwar il-protezzjoni tad-data u b’hekk jippermettu li jsir progress sinifikanti fil-livell internazzjonali. Fl-istess ħin, din id-Deċiżjoni tal-Kunsill qieset, billi talbet lill-Istati Membri jirreġistraw differenza, li r-rekwiżiti li jirriżultaw mid-dritt tal-Unjoni (inkluża l-ġurisprudenza rilevanti), huma aktar eżiġenti minn ċerti Standards tal-ICAO, u li t-trasferimenti mill-UE lil pajjiżi terzi jirrikjedu bażi legali li tistabbilixxi regoli u salvagwardji ċari u preċiżi fir-rigward tal-użu tad-data tal-PNR mill-awtoritajiet kompetenti ta’ pajjiż terz.
F’dan il-kuntest, filwaqt li din ir-Rakkomandazzjoni tikkonċerna speċifikament in-negozjati mal-Iżvizzera, hija tikkostitwixxi parti minn sforz usa’ tal-Kummissjoni biex issegwi approċċ konsistenti u effettiv rigward it-trasferiment tad-data tal-PNR lil pajjiżi terzi, kif imħabbar fl-Istrateġija tal-Unjoni tas-Sigurtà 2020-2025, filwaqt li tibni fuq is-SARPs tal-ICAO tal-PNR, u f’konformità mal-liġi u l-ġurisprudenza tal-Unjoni. Approċċ bħal dan intalab ukoll mill-Kunsill fil-Konklużjonijiet tiegħu ta’ Ġunju 2021. B’dan, il-Kummissjoni tfittex ukoll li twieġeb għal sejħiet minn trasportaturi tal-ajru biex tiżgura aktar ċarezza legali u prevedibbiltà dwar it-trasferimenti tal-PNR lil pajjiżi terzi.
Għal dan il-għan, il-Kummissjoni tqis li t-turija ta’ konformità mal-Istandards tal-PNR tal-ICAO hija element importanti li għandu jitqies meta wieħed jidħol fi djalogu dwar il-PNR ma’ kwalunkwe pajjiż terz. Dan id-djalogu sussegwenti dwar il-PNR imbagħad ikollu l-għan li jistabbilixxi bażi legali li tippermetti lit-trasportaturi tal-ajru jittrasferixxu d-data tal-PNR mill-UE lill-awtorità kompetenti rilevanti ta’ dak il-pajjiż u li tiżgura li l-użu tad-data tal-PNR li tkun waslet mill-UE jkun soġġett għal salvagwardji xierqa kif meħtieġ mid-dritt tal-Unjoni.
OBJETTIVI TAR-RAKKOMANDAZZJONI
L-Iżvizzera u l-Istati Membri tal-UE li huma Partijiet Kontraenti għall-Konvenzjoni ta’ Schengen għandhom responsabbiltà kondiviża li jiżguraw is-sigurtà interna f’żona komuni mingħajr kontrolli fil-fruntieri interni, inkluż permezz tal-iskambju ta’ informazzjoni rilevanti.
L-ipproċessar tad-data tal-PNR wera l-potenzjal li jtejjeb is-sigurtà taż-żona Schengen, billi jtejjeb il-prevenzjoni u l-iskoperta ta’ kriminalità serja u terroriżmu fil-fruntieri esterni u billi jipprovdi approċċ ibbażat fuq ir-riskju mmexxi mid-data għall-użu tal-Istati Membri fiż-żona Schengen bħala miżura ta’ kumpens għan-nuqqas ta’ kontrolli fil-fruntieri interni.
Fl-2016, permezz tad-Direttiva dwar il-PNR, ġiet stabbilita sistema mifruxa mal-UE kollha fost l-Istati Membri bħala għodda importanti biex tgħin fit-titjib tas-sigurtà interna tal-UE. L-Iżvizzera mhijiex marbuta b’din id-Direttiva, peress li mhijiex żvilupp fl-acquis ta’ Schengen.
Abbażi ta’ skambji preliminari fil-livell tekniku, l-Iżvizzera għarrfet il-pjanijiet tagħha li tibda topera sistema tal-PNR ladarba l-leġiżlazzjoni nazzjonali rilevanti tkun daħlet fis-seħħ. Sa dak iż-żmien, l-Iżvizzera, jkollha l-kapaċità li tiġbor u tipproċessa data tal-PNR dwar titjiriet li jinżlu jew jitilqu mill-ajruporti tagħha.
Skont id-dritt tal-Unjoni, it-trasferiment ta’ kwalunkwe data personali mill-Unjoni lil pajjiż terz jista’ jseħħ biss jekk dak il-pajjiż jiżgura livell ta’ protezzjoni tad-data personali li jkun essenzjalment ekwivalenti għal dak garantit għal dik id-data personali fl-Unjoni. Jenħtieġ li jiġi nnotat li, filwaqt li tittrasponi r-regoli tagħha fl-ordni domestika tagħha stess dwar kwistjonijiet relatati mal-implimentazzjoni tal-acquis ta’ Schengen, l-Iżvizzera mhix marbuta bid-Direttiva (UE) 2016/680 peress li mhix Stat Membru tal-UE.
F’dawn iċ-ċirkostanzi, jiġifieri fin-nuqqas ta’ salvagwardji xierqa fir-rigward tal-ipproċessar speċifiku tad-data tal-PNR, li għandhom jiġu stabbiliti permezz ta’ bażi legali valida kif meħtieġ mid-dritt tal-UE, l-Iżvizzera ma tistax tirċievi u tipproċessa legalment data tal-PNR dwar titjiriet operati minn trasportaturi tal-ajru bejn l-Unjoni u l-Iżvizzera. Għalhekk, hija meħtieġa soluzzjoni biex jitnaqqas dan id-distakk fis-sigurtà eżistenti fiż-żona Schengen, u biex ikun jista’ jsir it-trasferiment tad-data tal-PNR mill-Unjoni lill-Iżvizzera b’rikonoxximent tal-ħtieġa li tintuża d-data tal-PNR bħala għodda essenzjali fil-ġlieda kontra t-terroriżmu u forom oħra ta’ kriminalità serja.
B’kont meħud ta’ dan, l-għan tal-konklużjoni ta’ ftehim dwar il-PNR huwa li l-Iżvizzera tkun tista’ tirċievi legalment data tal-PNR mill-Unjoni u li jippermetti lill-awtorità kompetenti maħtura biex tagħmel użu minn tali data b’mod li jiżgura, fl-istess ħin, is-sigurtà tal-individwi li jiċċaqalqu f’żona komuni mingħajr kontrolli fil-fruntieri interni kif ukoll il-protezzjoni tad-data personali li tikkonċerna lil dawk l-individwi.
F’dawn l-aħħar snin, l-Iżvizzera esprimiet l-interess tagħha li tirċievi data tal-PNR dwar titjiriet mill-Unjoni u li tibda negozjati bl-għan li tikkonkludi Ftehim dwar il-PNR mal-Unjoni. F’dan il-kuntest, l-Iżvizzera qasmet informazzjoni rilevanti fir-rigward tal-proċess tal-adozzjoni tal-liġi domestika tagħha dwar il-PNR, b’mod partikolari dwar l-aderenza ppjanata tagħha mal-Istandards tal-ICAO dwar il-PNR.
Għal dawn ir-raġunijiet, il-Kummissjoni tqis bħala prijorità il-ftuħ ta’ negozjati mal-Iżvizzera b’mod parallel man-Norveġja u l-Iżlanda, għal ftehim bilaterali li jippermetti lill-awtorità kompetenti Żvizzera maħtura biex tirċievi u tipproċessa d-data tal-PNR mill-Unjoni, soġġett għal salvagwardji xierqa. Barra minn hekk, tali ftehim ikun mezz biex titrawwem il-kooperazzjoni fl-infurzar tal-liġi permezz tat-tisħiħ tal-possibiltajiet għall-iskambju tad-data tal-PNR bejn l-awtoritajiet kompetenti tal-Iżvizzera u tal-Istati Membri tal-UE għall-fini tal-prevenzjoni, l-iskoperta, l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni tat-terroriżmu u l-kriminalità serja.
L-ASPETTI LEGALI TAL-PROPOSTA
Din ir-Rakkomandazzjoni hija bbażata fuq il-paragrafi 3 u 4 tal-Artikolu 218 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-UE. Id-direttivi tan-negozjati annessi ma’ din ir-Rakkomandazzjoni biex jinfetħu negozjati mal-Iżvizzera dwar Ftehim dwar il-PNR iqisu l-qafas legali applikabbli tal-UE dwar il-protezzjoni tad-data (jiġifieri r-Regolament (UE) 2016/679 u d-Direttiva (UE) 2016/680) u dwar it-trasferiment u l-ipproċessar ta’ data tal-PNR (jiġifieri d-Direttiva (UE) 2016/681), kif interpretat mill-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea fil-ġurisprudenza rilevanti, b’mod partikolari l-Opinjoni 1/15 tas-26 ta’ Lulju 2017 u s-Sentenza fil-Kawża C-817/2019 tal-21 ta’ Ġunju 2022, kif ukoll il-qafas legali tat-Trattati u l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea.
Rakkomandazzjoni għal
DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL
li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati għal ftehim bejn l-Unjoni Ewropea u l-Konfederazzjoni Żvizzera dwar it-trasferiment ta’ data tar-Reġistru tal-Ismijiet tal-Passiġġieri mill-UE lill-Konfederazzjoni Żvizzera għall-prevenzjoni, l-iskoperta, l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni ta’ reati terroristiċi u kriminalità serja
IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 218(3) u (4) tiegħu,
Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni Ewropea,
Billi:
(1) Jenħtieġ li n-negozjati jinfetħu bil-ħsieb li jiġi konkluż Ftehim bejn l-Unjoni u l-Konfederazzjoni Żvizzera għat-trasferiment ta’ data tar-Reġistru tal-Ismijiet tal-Passiġġieri (PNR) mill-Unjoni lill-Konfederazzjoni Żvizzera għall-prevenzjoni, l-iskoperta, l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni ta’ reati terroristiċi u kriminalità serja.
(2) Jenħtieġ li l-Ftehim jirrispetta d-drittijiet fundamentali u josserva l-prinċipji rikonoxxuti b’mod partikolari mill-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, kif interpretat mill-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, b’mod partikolari, id-dritt għall-ħajja privata u familjari, rikonoxxut fl-Artikolu 7 tal-Karta, id-dritt għall-protezzjoni tad-data personali rikonoxxut fl-Artikolu 8 tal-Karta u d-dritt għal rimedju effettiv u għal proċess ġust rikonoxxut fl-Artikolu 47 tal-Karta. Jenħtieġ li l-Ftehim jiġi applikat f’konformità ma’ dawk id-drittijiet u l-prinċipji u filwaqt li jqis b’mod xieraq, il-prinċipju tal-proporzjonalità f’konformità mal-Artikolu 52(1) tal-Karta.
(3) Jenħtieġ li d-dispożizzjonijiet tal-Ftehim iżidu mal-Istandards internazzjonali applikabbli dwar il-PNR, kif jinsabu fil-Konvenzjoni dwar l-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali, jiġifieri fl-Anness 9 tagħha (Faċilitazzjoni), il-Kapitolu 9 (Sistema ta’ Skambju ta’ Data dwar il-Passiġġieri), it-Taqsima D (Data tar-Reġistru tal-Ismijiet tal-Passiġġieri (PNR)).
ADOTTA DIN ID-DEĊIŻJONI:
Artikolu 1
Il-Kummissjoni Ewropea hija b’dan awtorizzata tiftaħ negozjati, f’isem l-Unjoni, għal Ftehim bejn l-Unjoni u l-Konfederazzjoni Żvizzera dwar it-trasferiment ta’ data tar-Reġistru tal-Ismijiet tal-Passiġġieri (PNR) mill-Unjoni lill-Konfederazzjoni Żvizzera għall-prevenzjoni, l-iskoperta, l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni ta’ reati terroristiċi u kriminalità serja.
Artikolu 2
Id-direttivi tan-negozjati huma stabbiliti fl-Anness.
Artikolu 3
In-negozjati għandhom isiru b’konsultazzjoni ma’ [isem il-kumitat speċjali li għandu jiddaħħal mill-Kunsill].
Artikolu 4
Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lill-Kummissjoni.
Magħmul fi Brussell,
Għall-Kunsill
Il-President