Access to European Union law
<a href="https://eur-lex.europa.eu/content/help/eurlex-content/experimental-features.html" target="_blank">More about the experimental features corner</a>
Choose the experimental features you want to try
EUR-Lex
Access to European Union law

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

You are here
Use quotation marks to search for an "exact phrase". Append an asterisk (*) to a search term to find variations of it (transp*, 32019R*). Use a question mark (?) instead of a single character in your search term to find variations of it (ca?e finds case, cane, care).
Search tips
Need more search options? Use the Advanced search

Document 52026XR0637

Dearbhú ó Bhiúró Choiste Eorpach na Réigiún maidir le AccelerateEU — Aontas Fuinnimh — Fuinneamh slán inacmhainne trí ghníomhaíocht a bhfuil dlús curtha léi

IO C, C/2026/3099, 8.6.2026, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2026/3099/oj (BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, GA, HR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)

ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2026/3099/oj

European flag

Iris Oifigiúil
an Aontais Eorpaigh

GA

Sraith C

C/2026/3099

8.6.2026

Dearbhú ó Bhiúró Choiste Eorpach na Réigiún maidir le AccelerateEU — Aontas Fuinnimh — Fuinneamh slán inacmhainne trí ghníomhaíocht a bhfuil dlús curtha léi

(C/2026/3099)

SEO SEASAMH BHIÚRÓ CHOISTE EORPACH NA RÉIGIÚN

Réamhrá

1.

 Tugann sé chun suntais go bhfuil an teannas geopholaitiúil atá ag dul in olcas sa Mheánoirthear agus cogadh foghach leanúnach na Rúise san Úcráin ag spreagadh luaineacht athnuaite i bpraghsanna fuinnimh, rud a nochtann spleáchas struchtúrach na hEorpa ar fhuinneamh breosla iontaise allmhairithe agus ar sholáthróirí seachtracha, agus a bhfuil tionchar díréireach aige ar réigiúin, ar chathracha agus ar dhaoine atá thíos cheana féin leis an mbochtaineacht fuinnimh nó atá i mbaol na bochtaineachta fuinnimh.

2.

 Cuireann sé i bhfios go bhfuil an suaitheadh sin tagtha chun cinn agus iarmhairtí géarchéimeanna roimhe seo fós á mbainistiú ag na húdaráis áitiúla agus réigiúnacha. Meabhraíonn sé gur gá geilleagar an Aontais a dhícharbónú agus a leictriú mar rogha straitéiseach do shlándáil agus d’athléimneacht an Aontais, d’iomaíochas inbhuanaithe fadtéarmach agus ar chúiseanna aeráide.

3.

 Is díol sásaimh dó an teachtaireacht ón gCoimisiún Eorpach dar teideal ‘Dlús a chur le hAontas — Fuinnimh an Aontais — Fuinneamh Inacmhainne agus Slán trí Ghníomhaíocht Luathaithe’ agus measann sé go bhfuil ról ríthábhachtach ag cur chuige comhordaithe agus solúbtha lena n-urramaítear go hiomlán meascáin fuinnimh náisiúnta, lena gcuirtear chun cinn éagsúlú an tsoláthair, táirgeadh intíre agus conairí dícharbónaithe costéifeachtacha, i gcomhréir le dlí aeráide an Aontais, chun aghaidh a thabhairt ar bhrúnna gearrthéarmacha praghsanna agus dlús á chur ag an am céanna leis an obair chun Aontas Fuinnimh níos láidre, inbhuanaithe agus neamhspleách a thabhairt chun críche.

4.

 Measann sé gur cheart díriú san athbhreithniú a dhéanfar ar an Rialachán maidir le Rialachas an Aontais Fuinnimh agus na Gníomhaíochta Aeráide ar shásraí cobhsaí agus praiticiúla le haghaidh comhordú cothrománach agus ingearach, rialachas il-leibhéil agus ualaí breise riaracháin a sheachaint.

5.

 Cuireann sé i bhfáth nach mór iarrachtaí an Aontais chun a athléimneacht fuinnimh a neartú agus dlús a chur leis an aistriú glan a bheith fite fuaite le huathriail straitéiseach, slándáil an tsoláthair agus dlúthpháirtíocht lena n-áirítear tacaíocht leanúnach don Úcráin, agus le dlúthchomhar le tíortha an mhéadaithe agus le comharsana an Oirthir agus an Deiscirt de chuid an Aontais.

Ról na n-údarás áitiúil agus réigiúnach maidir le freagairt don ghéarchéim fuinnimh

6.

 Aithníonn sé go bhfuil brú mór á chur arís eile ag an ngéarchéim ar theaghlaigh, ar ghnólachtaí — go háirithe ar FBManna — agus ar na húdaráis áitiúla agus réigiúnacha. Is oth leis, dá bhrí sin, go ndéantar faillí sa teachtaireacht ar ról na n-údarás áitiúil agus réigiúnach. Cuireann sé i bhfáth go bhfuil gá le gníomhaíocht chinntitheach, amhail bearta éigeandála sealadacha chun dlús a chur le ceadú agus chun tús áite a thabhairt do phríomhthionscadail fuinnimh chun dlús a chur le táirgeadh agus comhtháthú fuinnimh ghlain de thionscnamh an Aontais in eangacha treisithe, agus chun neamhspleáchas a bhaint amach don Aontas.

7.

 Athdhearbhaíonn sé go rannchuidíonn infheistíochtaí i bhfuinneamh in-athnuaite, leictriú, éifeachtúlacht fuinnimh agus teicneolaíochtaí ísealcharbóin eile le cuspóirí aeráide, slándáil an tsoláthair, iomaíochas agus comhtháthú. Cuireann sé i bhfáth gur deis í an ghéarchéim seo chun córas fuinnimh an Aontais a nuachóiriú agus a dhícharbónú agus chun infheistíocht phoiblí agus phríobháideach a mhéadú.

An creat cumasúcháin a neartú chun aghaidh a thabhairt ar an ngéarchéim fuinnimh agus freagairtí earnála a chothú

8.

 Cuireann sé in iúl gur cúis bhuartha dó an bhochtaineacht fuinnimh atá ag dul i méid agus leagann sé béim ar an ngá atá le tacaíocht spriocdhírithe do theaghlaigh leochaileacha, go háirithe trí Chiste Aeráide Sóisialta treisithe, trí phobail fuinnimh a fhorbairt agus trí réitigh ionaid ilfhreastail.

9.

 Meabhraíonn sé go bhfuil tábhacht straitéiseach ag baint le bonn tionsclaíoch na hEorpa a neartú agus poist ardcháilíochta a chosaint trí theicneolaíochtaí ‘déanta san Eoraip’ agus teicneolaíochtaí fuinnimh ísealcharbóin, agus trí bhonneagar atá athléimneach óna dhearadh, agus grinnscrúdú éifeachtach á áirithiú ag an am céanna d’infheistíochtaí coigríche i sócmhainní criticiúla.

10.

 Iarrann sé go gcuirfí dlús le leathadh amach na n-idirnasc idir Ballstáit an Aontais agus le comhtháthú foinsí in-athnuaite fuinnimh, agus go bhfeabhsófaí comhordú na n-acmhainneachtaí stórála chun gréasán fuinnimh dea-idirnasctha a chruthú lena gceadófar dlúthpháirtíocht idir-réigiúnach agus a bheidh in ann suaití ó shuaitheadh soláthair agus ó luaineacht shealadach praghsanna a mhaolú.

11.

 Tugann sé dá aire go bhfuil tionchar tromchúiseach ag an ngéarchéim fuinnimh agus ag géarchéim an tslabhra soláthair ar earnáil na talmhaíochta agus, dá bhrí sin, ar phraghsanna bia. Iarrann sé go ndéanfaí bearta chun ioncam cobhsaí agus cothrom d’fheirmeoirí agus slándáil an tsoláthair bia a áirithiú. Cuireann sé i bhfáth gur gá an spleáchas ar leasacháin mhianracha a laghdú trí roghanna malartacha orgánacha agus athchúrsáilte.

Bearta tacaíochta airgeadais agus fioscacha a oiriúnú i bhfianaise Chreat Airgeadais Ilbhliantúil (CAI) 2028-2034

12.

 Is geal leis an Creat Sealadach maidir le bearta státchabhrach a fógraíodh lena gcuirtear ar chumas na n-údarás poiblí tacú leis na hearnálacha is neamhchosanta trí bhearta dea-spriocdhírithe agus sealadacha. Tugann sé rabhadh, áfach, nár cheart dochar a dhéanamh don Mhargadh Aonair ná iomaíocht a shaobhadh go buan laistigh de na Ballstáit agus eatarthu, ná an t-éileamh ar sholáthairtí fuinnimh srianta agus neamh-inbhuanaithe a mhéadú go saorga.

13.

 Tacaíonn sé le bearta amhantair, lena n-áirítear rannchuidithe dlúthpháirtíochta a fhorchur ar bhrabús eisceachtúil a dhéanann cuideachtaí ola agus gáis le linn na géarchéime fuinnimh, agus cuireann sé i bhfáth gur cheart an t-ioncam a ghinfear ar an gcaoi sin a shlógadh, trí mheán creataí náisiúnta agus áitiúla, chun tacú le tomhaltóirí a chosaint agus bochtaineacht fuinnimh a mhaolú ar an leibhéal áitiúil agus réigiúnach, agus bearta á seachaint ag an am céanna a d'fhéadfadh gaibhniú breoslaí iontaise (.i. spleáchas ar bhreoslaí iontaise) a chruthú nó moill a chur ar an leictriú agus ar chuspóirí fuinnimh ghlain.

14.

 Meabhraíonn sé a thábhachtaí atá sé do na cathracha agus na réigiúin Córas Trádála Astaíochtaí (CTA) an Aontais a bheith ann agus é a bheith cobhsaí trédhearcach, go mór mór na laethanta seo agus na praghsanna fuinnimh á n-athrú go mór gach uile lá beo. Cuidíonn CTA dea-fheidhmiúil le hionchais a chobhsú agus, trí mheán creataí náisiúnta, tacaíonn sé le bearta práinneacha ar an leibhéal áitiúil agus réigiúnach arb é is aidhm dóibh tionchar na n-ardchostas fuinnimh a mhaolú. Dá bhrí sin, is den ríthábhacht feidhmiú éifeachtach CTA a chosaint ar mhaithe le haon éiginnteacht eile a sheachaint agus treise a chur leis an athléimneacht agus an inacmhainneacht le linn na géarchéime fuinnimh.

15.

 Iarrann sé go ndéanfaí gníomhaíocht chomhordaithe chun scéimeanna léasaithe shóisialta ar fud an Aontais a fhorbairt le haghaidh príomhtheicneolaíochtaí atá tíosach ar fhuinneamh agus glan, go háirithe fearais atá tíosach ar fhuinneamh, teaschaidéil, fótavoltachas dín nó feithiclí leictreacha mar bhearta nithiúla i gcoinne na bochtaineachta fuinnimh agus iompair agus chun borradh a chur faoi iomaíochas na hEorpa.

ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2026/3099/oj

ISSN 1977-107X (electronic edition)

Top