(a)

cuspóirí agus tosaíochtaí fadtéarmacha an Aontais i réimse an aistrithe ghlais a chur chun cinn, lena n-áirítear gné shóisialta an aistrithe sin (11);

(b)

acmhainneacht fáis gheilleagair na hEorpa a mhéadú sa mheántéarma agus a n-athléimneacht i leith suaití seachtracha a neartú san fhadtéarma;

(c)

breisluach Eorpach soiléir a sholáthar, amhail tairbhí suntasacha trasteorann, barainneachtaí scála, agus aghaidh a thabhairt ar bhearnaí criticiúla in earraí poiblí Eorpacha;

(d)

infheistíochtaí Eorpacha, náisiúnta nó réigiúnacha eile a chomhlánú agus tacú leo chun feabhas a chur ar chomhleanúnachas foriomlán agus ar thionchar iarrachtaí infheistíochta straitéisí an Aontais.

(a)

Bonneagar: tá ról lárnach ag infheistíochtaí i leathnú agus i gcothabháil bonneagair fheidhmiúil trasteorann (go háirithe mearsheirbhísí traenach trasteorann) san aistriú soch-éiceolaíoch (12).

(b)

An tAontas Fuinnimh: ní mór díriú go háirithe ar infheistíochtaí chun an tAontas Fuinnimh a thabhairt chun críche. Tá gá le hinfheistíochtaí ollmhóra chun eangacha tarchurtha agus dáileacháin leictreachais a leathnú. Ina theannta sin, is tionscadail thábhachtacha iad leathnú an fhuinnimh in-athnuaite, leathnú na stórála fuinnimh, tógáil líonra píblínte le haghaidh hidrigine nó tiontú líonraí píblínte gáis atá ann cheana a bhfuil breisluach Eorpach ag baint leo agus a thugann údar le maoiniú ar leibhéal an Aontais.

(c)

Beartas tionsclaíoch: ba cheart gné láidir beartais thionsclaíoch a bheith nasctha leis an gciste. Ní mór don Aontas ról gníomhach a bheith aige chun rathúnas a choinneáil san Eoraip agus, ag an am céanna, geilleagar an Aontais a chur in oiriúint don todhchaí (13). Chuige sin, ní mór teicneolaíochtaí a bheidh ann amach anseo agus atá riachtanach don aeráidneodracht a chur chun cinn go gníomhach. Ba cheart cistiú ón Aontas a dhíriú ar earnálacha inar féidir leis an Aontas a bheith iomaíoch go hidirnáisiúnta tar éis céim thacaíochta shealadach, amhail táirgeadh ceall ceallraí nó an margadh le haghaidh hidrigin ghlan (14). Mar sin féin, ní leor díriú ar thionscail áirithe teicneolaíochta glaine amháin. San am atá romhainn, ba cheart do bheartas tionsclaíoch na hEorpa tacú go gníomhach freisin le nithe a spreagfaidh an fás i réimsí ardteicneolaíochta. D’fhéadfadh an ciste de chuid an Aontais atá beartaithe cur le comhordú níos fearr ar bhearta státchabhrach agus bheadh sé ina chéad chéim i dtreo straitéis thionsclaíoch chomhtháite Eorpach. Ba cheart leithdháileadh na tacaíochta poiblí a bheith iomaíoch agus ba cheart ionstraimí atá faoi thionchar an mhargaidh amhail ceantanna, tairiscintí agus bearta cosúil le creidmheasanna cánach a úsáid. Ní mór don tacaíocht a bheith spriocdhírithe agus sealadach, ní mór faireachán trédhearcach a dhéanamh ar an dul chun cinn, agus ní mór critéir shoiléire a bheith ag gabháil le scéimeanna chun deireadh a chur le tionscadail nár éirigh leo.

(d)

Infheistíochtaí sóisialta: ní éireoidh le hathstruchtúrú atá inghlactha go sóisialta a dhéanamh ar an ngeilleagar ach amháin má ullmhaítear daonra na mBallstát go cuí chun scileanna nua a fhoghlaim. Dá bhrí sin, tá sé ríthábhachtach gníomhaíocht a dhéanamh i réimse na hoiliúna breise agus/nó na hathoiliúna d’fhostaithe. Is féidir leis na cineálacha sin infheistíochtaí sóisialta cuidiú le deireadh a chur le bacainní ar infheistíochtaí príobháideacha, ós rud é go bhfuil an easpa foirne oilte fós ar cheann de na príomhbhacainní infheistíochta atá roimh chuideachtaí san Aontas (15). Is féidir le hinfheistíochtaí sóisialta den chineál sin táirgiúlacht an lucht saothair ionchasaigh a mhéadú sa mheántéarma agus san fhadtéarma agus, ar an gcaoi sin, fás eacnamaíoch a chur chun cinn (16). Trí infheistíochtaí sóisialta a leathnú sna réimsí sin, is féidir cuidiú freisin le spriocanna Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta agus a phlean gníomhaíochta a bhaint amach.

(a)

Ba cheart méadú suntasach ar ranníocaíocht OIN na mBallstát a bheith mar chomhpháirt amháin den straitéis maoiniúcháin sin le haghaidh ciste infheistíochta nua de chuid an Aontais. Ós rud é go bhfuil méadú mór ag teacht ar na héilimh ar an Aontas i réimsí amhail an chosaint, an tionsclaíocht, an caidreamh eacnamaíoch seachtrach agus an aeráid, ní mór do na Ballstáit a áirithiú go dtiocfaidh méadú comhfhreagrach ar mhaoiniú institiúidí an Aontais.

(b)

Ina theannta sin, is rud ríthábhachtach iad fíoracmhainní dílse nua don Aontas. Aisíocfar leis sin an t-ús agus an phríomhshuim ó 2028 d’fhiacha Next Generation EU arna dtabhú ag an gciste téarnaimh paindéime agus maoineofar na hinfheistíochtaí breise is gá chun na bearnaí infheistíochta san aistriú a líonadh trí bhannaí an Aontais. Tá CESE ag iarraidh ar na Ballstáit an pacáiste d’acmhainní dílse nua atá beartaithe ag an gCoimisiún a ghlacadh agus a chur chun feidhme, agus tá sé ag iarraidh air iarrthóirí breise a shainaithint lena bhféadfar bonn láidir a chur faoin gcéad CAI eile (17).

(c)

Is maith an cheannródaíocht a rinneadh ar eisiúint chomhpháirteach fiachais an Aontais mar ionstraim nuálach le linn na paindéime, agus d’fhéadfaí an rud céanna a dhéanamh arís chun iomaíochas agus athléimneacht inbhuanaithe an Mhargaidh Aonair a mhaoiniú (18). Léirítear i staidéir nua go bhfuil ciall ó thaobh na maicreacnamaíochta de (19) le hinfheistíochtaí an Aontais don Chomhaontú Glas a mhaoiniú trí bhannaí AE a eisíonn an Coimisiún, rud atá inmharthana ó thaobh an dlí de freisin (20)

(a)

Cuireann CESE i bhfios go láidir gur cheart acmhainneacht infheistíochta nua de chuid an Aontais a bheith mar chuid de CAI foriomlán chun cuntasacht dhaonlathach agus rialú daonlathach a áirithiú. Ba cheart an acmhainneacht sin a bhunú ar shampla na gCistí Struchtúracha, seachas í a bheith ina hionstraim chistiúcháin sheachtraigh ar leith, amhail an tSaoráid Téarnaimh agus Athléimneachta. Bhí ról lárnach ag Parlaimint na hEorpa i ndearadh thosaíochtaí na Saoráide ach le hais na Comhairle is beag baint a bhí aici le faireachán, rialú agus cur chun feidhme a dhéanamh ar chistí ina dhiaidh sin. Tá ról príomha Pharlaimint na hEorpa teoranta do bhailiú na faisnéise agus do mhéadú na trédhearcachta tríd an ‘idirphlé téarnaimh agus athléimneachta’ agus tríd an nós imeachta um urscaoileadh i mbuiséad AE na bliana roimhe sin.

(b)

A mhéid a bhaineann le rannpháirtíocht na ngeallsealbhóirí, cuireann CESE in iúl go bhfuil prionsabal na comhpháirtíochta, mar a bunaíodh é i gCistí Struchtúracha an Aontais, ríthábhachtach i gcónaí. Áirithítear leis an bprionsabal sin go mbeidh na húdaráis réigiúnacha agus áitiúla, an tsochaí shibhialta, na comhpháirtithe sóisialta agus, i gcás inarb iomchuí, eagraíochtaí taighde agus ollscoileanna rannpháirteach mar is ceart. Chuidigh a n-ionchur le cláir a dhearadh atá dírithe ar imthosca áitiúla agus réigiúnacha agus aithnítear gur cumasóir é d’aistrithe inbhuanaithe áitbhunaithe, rud a bhfuil tábhacht ar leith ag baint leis le linn chéim na hanailíse ar riachtanais agus na forbartha tosaíochta (22). I gcás ciste infheistíochta nua de chuid an Aontais, ba cheart an prionsabal sin a chur i bhfeidhm ar leibhéal an Aontais, lena n-áiritheofaí comhairliúchán agus rannpháirtíocht i ndearadh na dtosaíochtaí, na n-earnálacha, agus na dtionscadal agus le linn don chur chun feidhme a bheith á dhéanamh. De réir shampla na gclár eile, ba cheart oibleagáid a bheith ann coiste faireacháin (nó comhlachtaí eile den chineál sin) a chur ar bun, sin nó páirt a thabhairt do na comhlachtaí atá bunaithe cheana féin i réimsí eile. Ba cheart athbhreithniú a dhéanamh ar Chód Iompair AE 2014 maidir le Comhpháirtíocht, an cód is bunús le hoibriú na gcoistí faireacháin, chun a áirithiú go gcuirfear prionsabal na comhpháirtíochta chun feidhme go héifeachtach i ngach Ballstát (23).

(c)

Measann CESE gur cheart leanúint orainn den bhuiséadú atá bunaithe ar an bhfeidhmíocht agus an buiséadú sin a chur chun feidhme i mbeartas infheistíochta an Aontais san am atá romhainn (24). Mar sin féin, ba cheart na táscairí feidhmíochta a bheith nasctha go príomha le cuspóirí ginearálta agus sonracha na Saoráide. Má bhaineann eisíocaíocht chistí an Aontais le hathchóirithe struchtúracha níos sonraí, ní mór na tosaíochtaí athchóirithe a chinneadh trí nósanna imeachta daonlathacha lena n-áirítear parlaimintí agus an tsochaí shibhialta eagraithe (25).

(d)

Aontaíonn CESE nach mór eisíocaíocht chistí an Aontais, trí acmhainneacht nua infheistíochta, a bheith coinníollach. Ar an gcéad dul síos, ní mór an cistiú ar fad a bheith coinníollach ar chomhlíonadh bhunphrionsabail an smachta reachta. Dá bhrí sin, ba cheart d’íocaíochtaí faoi na hionstraimí nua teacht faoin Rialachán maidir le Coinníollacht Bhuiséadach agus ba cheart an chumhacht a bheith ag an gCoimisiún formheas chistí an Aontais a dhiúltú mura n-urramaítear caighdeáin an smachta reachta. Ar an dara dul síos, ba cheart cistiú ón Aontas a bheith coinníollach ar airgeadas poiblí fónta ar leibhéal na mBallstát, mar a shonraítear agus mar a comhaontaíodh i rialacha fioscacha nua an Aontais. Ar an dul sin, d’fhéadfaí feabhas a chur ar chóras rialachais eacnamaíoch an Aontais. D’fhéadfaí dhá aidhm a chur ar suairceas le chéile chomh maith: cothú an airgeadais eacnamaíoch ar fónamh agus ciste leormhór a áirithiú le haghaidh infheistíochtaí i leas straitéiseach na hEorpa.

(e)

Cuireann CESE in iúl freisin go n-oibríonn beartas infheistíochta an Aontais ar bhealach níos fearr ar an láthair má dhéantar foráil le cistí an Aontais dá n-acmhainneacht riaracháin féin agus dá gcúnamh teicniúil féin, lena n-áirítear i riaracháin na mBallstát. Tá gá le cúnamh teicniúil freisin ionas go mbeidh an tsochaí shibhialta in ann páirt éifeachtach a ghlacadh san fhaireachán a dhéantar ar na comhlachtaí a stiúrann eisíocaíocht chistí an Aontais agus a dhéanann faireachán orthu ar an leibhéal náisiúnta agus ar leibhéal an Aontais (26). Tá cur chuige comhordaithe de chuid an Aontais a mhéid a bhaineann le haghaidh a thabhairt ar bhearnaí acmhainneachta ríthábhachtach don chomhtháthú agus chun ilroinnt an Mhargaidh Aonair a sheachaint.

(a)

bord maoirseachta neamhspleách ar a mbeidh ionadaithe ó institiúidí an Aontais, ó na Ballstáit agus ó eagraíochtaí na sochaí shibhialta (na páirtithe sóisialta san áireamh) chun faireachán a dhéanamh ar úsáid agus ar thionchar an chiste;

(b)

tuairisciú poiblí agus oscailte rialta ar thionscadail chistithe, ar a ndul chun cinn agus ar a dtorthaí;

(c)

critéir shoiléire agus treoirlínte soiléire maidir le tionscadail a roghnú agus cistí a eisíoc;

(d)

sásraí gearáin agus achomhairc inrochtana do na geallsealbhóirí;

(e)

meastóireachtaí ex post éigeantacha ó Chúirt Iniúchóirí na hEorpa.