(1)

Is galar víreasach tógálach é an bholgach caorach agus an bholgach gabhar a bhíonn ar ainmhithe den chineál caorach nó den chineál gabhair agus d’fhéadfadh tionchar tromchúiseach a bheith aige ar an daonra ainmhithe lena mbaineann agus ar bhrabúsacht na feirmeoireachta, rud a chuirfeadh isteach ar ghluaiseacht choinsíneachtaí na n-ainmhithe sin agus a dtáirgí laistigh den Aontas agus ar onnmhairí go tríú tíortha. I gcás ráig den bholgach caorach agus den bholgach gabhar in ainmhithe den chineál caorach nó den chineál gabhair, tá baol tromchúiseach ann go leathfadh an galar sin go bunaíochtaí eile ainmhithe den chineál caorach nó den chineál gabhair a choimeád.

(2)

Le Rialachán Tarmligthe (AE) 2020/687 ón gCoimisiún (2) forlíontar na rialacha maidir le rialú na ngalar liostaithe dá dtagraítear in Airteagal 9(1), pointí (a), (b) agus (c) de Rialachán (AE) 2016/429, agus a shainmhínítear mar ghalair de chatagóirí A, B agus C i Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2018/1882 ón gCoimisiún (3). Go háirithe, déantar foráil le hAirteagail 21 agus 22 de Rialachán Tarmligthe (AE) 2020/687 maidir le crios srianta a bhunú i gcás ráig de ghalar de chatagóir A, lena n-áirítear an bholgach caorach agus an bholgach gabhar, agus maidir le bearta áirithe a bheidh le cur i bhfeidhm ann. Ina theannta sin, foráiltear le hAirteagal 21(1) den Rialachán Tarmligthe sin go gcuimseofar leis an gcrios srianta crios cosanta, crios faireachais, agus, más gá, crios srianta breise timpeall na gcriosanna cosanta agus faireachais nó cóngarach dóibh.

(3)

Glacadh Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2026/1108 ón gCoimisiún (4) faoi chuimsiú Rialachán (AE) 2016/429 agus leagtar síos leis bearta éigeandála áirithe a bhaineann le hionfhabhtú leis an mbolgach caorach agus leis an mbolgach gabhar sa Rómáin.

(4)

Go sonrach, foráiltear le hAirteagal 1 de Chinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2026/1108 ón gCoimisiún, maidir leis an gcrios srianta, lena gcuimsítear criosanna cosanta, criosanna faireachais, agus criosanna srianta breise atá le bunú ag an Rómáin, i gcomhréir le hAirteagal 21 de Rialachán Tarmligthe (AE) 2020/687, go gcuimseoidh an crios sin ar a laghad na limistéir a liostaítear in Iarscríbhinn I a ghabhann leis an gCinneadh Cur Chun Feidhme sin, agus maidir leis na bearta is gá a chur i bhfeidhm sna criosanna cosanta agus faireachais, go bhfuil na criosanna sin le cur i bhfeidhm ar a laghad go dtí na dátaí a liostaítear in Iarscríbhinn I.

(5)

Ó bhí an lá a rinneadh an leasú deireanach ar Chinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2026/1108 (5) ón gCoimisiún ann, tá fógra tugtha ag an Rómáin don Choimisiún, an 29 Meitheamh 2026, faoi ráig bhreise amháin den bholgach caorach agus den bholgach gabhar i mbunaíocht inar coimeádadh ainmhithe den chineál caorach agus den chineál gabhair i gcontae Buzău atá lasmuigh de criosanna cosanta agus criosanna faireachais a liostaítear san Iarscríbhinn a ghabhann le Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2026/1108.

(6)

Dá bhrí sin, an crios srianta, lena gcuimsítear criosanna cosanta, criosanna faireachais agus criosanna srianta breise a leagtar amach in Iarscríbhinn I a ghabhann le Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2026/1108, ba cheart é a choigeartú, ó thaobh spáis de agus ó thaobh ama de, chun leathadh breise an ghalair i gcríoch na Rómáine agus chuig an gcuid eile den Aontas a chosc.

(7)

Tá méid na gcriosanna cosanta, na gcriosanna faireachais agus na gcriosanna srianta breise agus fad tréimhse na mbeart atá le cur i bhfeidhm laistigh de na criosanna sin bunaithe ar na critéir a leagtar amach in Airteagal 64(1) de Rialachán (AE) 2016/429 agus ar na rialacha a leagtar síos i Rialachán Tarmligthe (AE) 2020/687 freisin. Ar na critéir a chuirtear i bhfeidhm i ndáil le rogha mhéid na gcriosanna cosanta, na gcriosanna faireachais agus na gcriosanna srianta breise, chomh maith le fad tréimhse na mbeart atá le cur i bhfeidhm laistigh de na criosanna sin, tá breithniú ar an staid eipidéimeolaíoch a mhéid a bhaineann leis an mbolgach caorach agus leis an mbolgach gabhar sna limistéir atá buailte ag an ngalar sin, agus ní hamháin sin ach ar staid eipidéimeolaíoch fhoriomlán na bolgaí caorach agus na bolgaí gabhar ar chríoch iomlán na Rómáine, agus ar an leibhéal riosca atá ann maidir le leathadh breise an ghalair. Ina theannta sin, maidir le fad na mbeart dá bhforáiltear leis an gCinneadh seo, rinneadh é a chinneadh i gcomhréir leis na caighdeáin idirnáisiúnta a leagtar amach sa Chód um Shláinte na nAinmhithe Talún de chuid na hEagraíochta Domhanda um Shláinte Ainmhithe (WOAH) (6).

(8)

Ina theannta sin, le Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2026/1108 bunaítear na limistéir i gcríoch na Rómáine limistéir a liostaítear in Iarscríbhinn II, nach mór feidhm a bheith ag bearta breise, amhail na bearta is infheidhme maidir le criosanna srianta breise, dá bhforáiltear i Rialachán Tarmligthe (AE) 2020/687, a chur i bhfeidhm, agus na háiteanna ina bhfuil gluaiseachtaí ainmhithe den chineál caorach agus den chineál gabhair lasmuigh d’imlíne sheachtrach na limistéar sin le toirmeasc, ar feadh tréimhse áirithe ama, tar éis dhul in éag na dtréimhsí dá bhforáiltear le haghaidh na mbeart is infheidhme sna criosanna cosanta agus faireachais. Is iomchuí fad na mbeart is infheidhme sna limistéir sin a shonrú in Iarscríbhinn II.

(9)

Thairis sin, le Cinneadh Cur Chun Feidhme (AE) 2026/1108, toirmisctear gluaiseachtaí ainmhithe den chineál gabhair agus den chineál caorach ó chríoch iomlán na Rómáine chuig ceann scríbe atá suite i mBallstát eile nó atá ar idirthuras trí Bhallstát eile go dtí an 31 Iúil 2026.

(10)

De réir na faisnéise a chuir údarás inniúil na Rómáine ar fáil, tá ionfhabhtú leis an mbolgach caorach agus leis an mbolgach gabhar ag tarlú arís i limistéar nach raibh riamh buailte ag an ngalar roimhe sin, níos mó ná mí amháin tar éis na ráige deireanaí sa Rómáin a thuairisciú ar bheagán faisnéise faoi thionscnamh na ráige. Dá bhrí sin, tá ardriosca ann go leathfaidh an galar a thuilleadh, ní hamháin laistigh den Rómáin agus chuig an gcuid eile den Aontas, ach chuig tríú tíortha freisin.

(11)

Dá bhrí sin, is gá síneadh a chur leis an toirmeasc ar ghluaiseachtaí ainmhithe den chineál caorach agus den chineál gabhair ó chríoch iomlán na Rómáine chuig aon cheann scríbe atá suite i mBallstát eile, nó atá ar idirthuras trí Bhallstát eile, go dtí an 31 Nollaig 2026 agus an toirmeasc sin a leathnú chun aon cheann scríbe atá suite i dtríú tíortha a chumhdach.

(12)

Dá réir sin, ba cheart na limistéir a shainaithnítear mar chriosanna cosanta, mar chriosanna faireachais agus mar chriosanna srianta breise sa Rómáin a leagan amach in Iarscríbhinn I a ghabhann leis an gCinneadh seo, agus ba cheart fad an réigiúnaithe sin a shocrú. Cuirtear san áireamh i bhfad an réigiúnaithe sin na híostréimhsí le haghaidh na mbeart atá le cur i bhfeidhm sna criosanna cosanta agus faireachais i gcomhréir le Rialachán Tarmligthe (AE) 2020/687.

(13)

I bhfianaise phráinn na staide eipidéimeolaíche san Aontas a mhéid a bhaineann le leathadh na bolgaí caorach agus na bolgaí gabhar agus i bhfianaise an ghá cosc a chur ar leathadh an ghalair sin a thuilleadh ó bhunaíochtaí atá buailte sa Rómáin go codanna eile den Bhallstáit sin nó go dtí aon Bhallstát eile, is iomchuí go mbeadh feidhm ag na bearta éigeandála a leagtar síos sa Chinneadh Cur Chun Feidhme seo a luaithe is féidir.

(14)

Tá na bearta dá bhforáiltear sa Chinneadh seo i gcomhréir leis an tuairim ón mBuanchoiste um Plandaí, Ainmhithe, Bia agus Beatha.

1.

Cuirtear an méid seo a leanas in ionad Airteagal 1c:

2.

Cuirtear an téacs a leagtar amach sna hIarscríbhinní a ghabhann leis an gCinneadh seo in ionad na nIarscríbhinní.