(1)

Is é is aidhm don Rialachán seo an fhoráil a leagtar amach sa chéad fhomhír, pointe (e) agus sa dara fomhír d’Airteagal 23(1) de Rialachán (AE) 2021/691 a fhorlíonadh, ar foráil í a bhaineann leis an oibleagáid atá ar na Ballstáit neamhrialtachtaí a bhaineann le CED a thuairisciú don Choimisiún. Chun é a chur ar a chumas don Choimisiún a fhreagrachtaí a chomhlíonadh maidir le leasanna airgeadais an Aontais a chosaint, go háirithe anailís riosca a dhéanamh, córais a fhorbairt chun rioscaí a shainaithint ar bhealach níos éifeachtaí agus tuarascálacha a tháirgeadh chun críoch cúraimí den sórt sin, is gá na critéir a leagan amach chun na cásanna de neamhrialtachtaí nach mór do na Ballstáit a thuairisciú don Choimisiún a chinneadh agus chun na sonraí atá le soláthar a shonrú.

(2)

Ba cheart leasanna airgeadais an Aontais a chosaint ar an mbealach céanna, gan beann ar na cistí atá i gceist agus ar na cuspóirí dár bunaíodh na cistí sin. Chuige sin, le hAirteagal 23(6) de Rialachán (AE) 2021/691 cumhachtaítear an Coimisiún rialacha a ghlacadh chun forlíonadh a dhéanamh ar na forálacha maidir leis an oibleagáid atá ar na Ballstáit neamhrialtachtaí a bhaineann le maoiniú CED a thuairisciú. Ba cheart do na rialacha sin a bheith coibhéiseach leis na rialacha mionsonraithe maidir le tuairisciú neamhrialtachtaí a leagtar amach in Iarscríbhinn XII, Roinn 1, a ghabhann le Rialachán (AE) 2021/1060 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (2), agus i gcomhréir leis na rialacha a leagtar amach i Rialachán Tarmligthe (AE) 2024/205 ón gCoimisiún (3).

(3)

Chun cur i bhfeidhm comhsheasmhach na gceanglas tuairiscithe a chumasú ar fud na mBallstát, is gá an téarma ‘calaois amhrasta’ a shainiú, agus an sainmhíniú ar chalaois agus cionta coiriúla eile in Airteagal 3(2), pointí (a) agus (b), agus in Airteagal 4(1), (2) agus (3) de Threoir (AE) 2017/1371 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (4) á chur san áireamh, agus i gcás na mBallstát nach bhfuil faoi cheangal ag an Treoir sin, in Airteagal 1(1), pointe (a), den Choinbhinsiún arna dhréachtú ar bhonn Airteagal K.3 den Chonradh ar an Aontas Eorpach, maidir le leasanna airgeadais na gComhphobal Eorpach a chosaint (5).

(4)

Ar an gcaoi chéanna, ba cheart an téarma ‘cinneadh príomha riaracháin nó breithiúnach’ a shainiú chun a áirithiú go gcuirfear na hoibleagáidí tuairiscithe chun feidhme go héifeachtach agus go comhsheasmhach.

(5)

Is gá a shoiléiriú maidir leis an abairt ‘oibreoir eacnamaíoch’ chun nóisean na ‘neamhrialtachta’ a chur i bhfeidhm de réir bhrí Airteagal 3(4) de Rialachán (AE) 2021/691, gur cheart go gciallódh sí aon duine nádúrtha nó dlítheanach, nó aon eintiteas eile a ghlacann páirt i gcur chun feidhme cúnaimh ón gCiste, cé is moite de Bhallstát a fheidhmíonn a shainchumais mar údarás poiblí de réir bhrí Airteagal 2, pointe (30), de Rialachán (AE) 2021/1060.

(6)

Sonraítear i Rialachán (AE) 2021/1060 an tairseach tuairiscithe nach gá neamhrialtachtaí a thuairisciú don Choimisiún faoina bun, agus cásanna nach bhfuil gá le tuairisciú ina leith. Chun cothromaíocht a bhaint amach idir an t-ualach riaracháin ar na Ballstáit agus an leas coiteann maidir le sonraí cruinne a sholáthar le haghaidh anailíse i gcomhrac an Aontais in aghaidh na calaoise, is iomchuí na tairseacha tuairiscithe agus na maoluithe maidir le tuairisciú ar neamhrialtachtaí faoin Rialachán Tarmligthe seo a ailíniú leis na tairseacha agus leis na maoluithe faoi Rialachán (AE) 2021/1060.

(7)

Chun comhsheasmhacht an tuairiscithe a áirithiú is gá critéir a leagan síos chun a chinneadh cad iad na cásanna neamhrialtachta atá le tuairisciú ar dtús agus cad iad na sonraí atá le cur ar fáil i dtuarascálacha tosaigh den sórt sin.

(8)

Chun a áirithiú go bhfuil na sonraí a chuirtear ar fáil don Choimisiún cruinn, tá gá le tuairisciú leantach. Ba cheart do na Ballstáit, dá bhrí sin, faisnéis cothrom le dáta a sholáthar don Choimisiún maidir le haon dul chun cinn mór sna nósanna imeachta nó sna himeachtaí riaracháin agus dlíthiúla a bhaineann le gach tuarascáil tosaigh.

(9)

I gcás inar gá sonraí pearsanta a phróiseáil, chun críoch an Rialacháin seo, is i gcomhréir le dlí an Aontais maidir le cosaint sonraí pearsanta ba cheart é sin a dhéanamh. I bhfianaise Rialachán (AE) 2016/679 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (6) agus Rialachán (AE) 2018/1725 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (7), ba cheart don Choimisiún agus do na Ballstáit, i ndáil leis an bhfaisnéis a chuirtear ar fáil de bhun an Rialacháin seo, cosc a chur ar aon nochtadh neamhúdaraithe sonraí pearsanta nó ar aon rochtain neamhúdaraithe ar na sonraí sin. Thairis sin, ba cheart na críocha a shonrú leis an Rialachán sin a bhféadfaidh an Coimisiún agus na Ballstáit na sonraí sin a phróiseáil lena n-aghaidh. Aon úsáid bhreise a bhaintear as sin, tá sé gan dochar d’Airteagal 6(4) de Rialachán (AE) 2016/679.

(10)

Ba cheart na hoibleagáidí atá ar na Ballstáit neamhrialtachtaí a thuairisciú don Choimisiún tríd an gCóras Bainistíochta Neamhrialtachta (CBNR) faoi Rialachán (AE) 2021/691 a chur i bhfeidhm gan dochar dá n-oibleagáidí de bhun Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (8) agus Rialachán (AE) 2017/1939 ón gComhairle (9).

(11)

Chuathas i gcomhairle leis an Maoirseoir Eorpach ar Chosaint Sonraí maidir leis an Rialachán seo i gcomhréir le hAirteagal 42(1) de Rialachán (AE) 2018/1725.

(12)

Ós rud é go bhféadfadh neamhrialtachtaí intuairiscithe a bheith ann cheana féin agus go bhfuil sé chun leasa an Aontais aghaidh a thabhairt ar neamhrialtachtaí den sórt sin, ba cheart feidhm a bheith ag an Rialachán seo a luaithe is féidir. Dá bhrí sin, ba cheart dó teacht i bhfeidhm an lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh,

(a)

ciallaíonn ‘calaois amhrasta’ neamhrialtacht is cúis le himeachtaí riaracháin nó breithiúnacha a thionscnamh ar an leibhéal náisiúnta chun a shuí go bhfuil iompraíocht d’aon ghnó ann, go háirithe calaois nó cionta coiriúla eile, dá dtagraítear, faoi seach, in Airteagal 3(2), pointí (a) agus (b), agus in Airteagal 4(1), (2) agus (3), de Threoir (AE) 2017/1371 agus, i gcás na mBallstát nach bhfuil faoi cheangal ag an Treoir sin, in Airteagal 1(1), pointe (a), den Choinbhinsiún arna dhréachtú ar bhonn Airteagal K.3 den Chonradh ar an Aontas Eorpach, maidir le leasanna airgeadais na gComhphobal Eorpach a chosaint;

(b)

ciallaíonn ‘cinneadh príomha riaracháin nó breithiúnach’ céad mheasúnú i scríbhinn ag údarás inniúil, bíodh sé ina údarás riaracháin nó breithiúnach, a chinn, ar bhonn fíricí sonracha, go mb’fhéidir go ndearnadh neamhrialtacht, gan beann ar an bhféidearthacht go gcaithfí an cinneadh sin a athbhreithniú nó a tharraingt siar ina dhiaidh sin mar thoradh ar fhorbairtí le linn an nós imeachta riaracháin nó bhreithiúnaigh.