An Ghníomhaireacht Eorpach um Chosaint (ó 2011 ar aghaidh)

Tacaíonn an Ghníomhaireacht Eorpach um Chosaint (GEC) leis an Chomhairle agus leis na Ballstáit cumais chosanta an Aontais Eorpaigh (AE) a fheabhsú agus an Comhbheartas Slándála agus Cosanta (CBSC) a chothú trí bhíthin ceanglas oibríochtúil a aithint, bhonn tionsclaíoch agus teicneolaíoch an AE a neartú agus taighde agus soláthair éifeachtach mhíleata a chur chun cinn.

ACHT

Cinneadh 2011/411/CBES ón gComhairle an 12 Iúil 2011 lena sainítear reacht, suíochán agus rialacha oibríochtúla na Gníomhaireachta Eorpaí um Chosaint agus lena n-aisghairtear Gníomhaíocht Chomhpháirteach 2004/551/CBES.

ACHOIMRE

Bunaíodh an Ghníomhaireacht Eorpach um Chosaint (GEC) sa bhliain 2004 chun plé le forbairt cumas cosanta, le taighde, le fáil agus le harmáil, rudaí a chabhródh leis an Chomhairle agus leis na Ballstáit cumais chosanta an AE a fheabhsú.

Soláthraíonn an ghníomhaireacht creat dlíthiúil institiúideach a chuireann ar chumas Bhallstáit an AE comhoibriú lena chéile chun cumais mhíleata a fhorbairt, i gcomhthéacs Chomhbheartas Eachtrach agus Slándála (CBES) an AE, agus go háirithe an CBSC.

Le Conradh Liospóin, cuireadh foráil shonrach maidir leis an GEC leis an Chonradh ar an Aontas Eorpach (Airteagal 45; féach freisin Airteagal 42(3)). Dá réir sin, ghlac an Chomhairle le Cinneadh 2011/411/CBES i mí Iúil 2011 a cuireadh in ionad an bunghníomh dlíthiúil a thacaigh leis an GEC.

Tascanna

Seo a leanas tascanna na gníomhaireachta:

• cur le cuspóirí Bhallstáit an AE um chumais mhíleata a aithint agus comhlíonadh a dtiomantais cumais a mheas;
• ceanglais oibríochtúla a chur i gcomhréir lena chéile a chur chun cinn agus modhanna soláthair a ghlacadh ar modhanna éifeachtacha comhoiriúnacha iad;
• tionscadail iltaobhacha a mholadh chun cuspóirí um chumais mhíleata a chomhlíonadh, comhordú a chinntiú maidir le cláir a chuirtear i bhfeidhm ag na baill agus cláir shonracha um chomhar a bhainistiú;
• tacú le taighde i dteicneolaíocht chosanta agus comhordú agus beartú a dhéanamh maidir le comhghníomhaíochtaí taighde agus leis an chaoi ar féidir ceanglais thodhchaíocha oibríochtúla a chomhlíonadh;
• cur le bonn tionsclaíoch na hearnála cosanta a neartú agus le héifeachtúlacht an chaiteachais mhíleata a fheabhsú, m.sh. trí bhíthin straitéisí ábhartha a fhorbairt i gcomhairle leis an Choimisiún nó leis an tionscal.

Tá an ghníomhaireacht réidh chomh maith chun tacú le buanchomhar struchtúrtha, má chinnfidh an Chomhairle amhlaidh.

Cuirtear misean na gníomhaireachta i bhfeidhm gan dochar d’inniúlachtaí na mBallstát i gcúrsaí cosanta.

Rialachas

Tá ceanncheathrú na gníomhaireachta sa Bhruiséil agus déanann an Chomhairle maoirseacht pholaitiúil uirthi.

Tá Bord Stiúrtha freagrach as cinntí a dhéanamh ar son an GEC, bord ina bhfuil ionadaí amháin ó gach tír mar aon le hionad amháin ón Choimisiún Eorpach (nach bhfuil ceart vótála aige nó aici). Tagann na hAirí Cosanta le chéile dhá uair in aghaidh na bliana ar a laghad agus uaireanta eile tagann Stiúrthóirí Taighde agus Teicneolaíochta nó Stiúrthóirí um Beartas Cosanta le chéile. Tá gach Ballstát den AE páirteach sa GEC ach amháin an Danmhairg.

Tá Ardionadaí an Aontais do Ghnóthaí Eachtracha agus don Bheartas Slándála i gceannas ar an GEC, rud a chruthaíonn nasc idir an GEC agus an Chomhairle. Déanann Príomhfheidhmeannach na haonaid fheidhmiúla a mhaoirsiú agus a chomhordú.

Cistiúchán

Íoctar as costais oibriúcháin na gníomhaireachta ag na tíortha atá páirteach inti, i gcomhréir lena n-olltáirgeacht intíre (OTI). Íoctar as tionscadail aonair ag na tíortha a ghlacann páirt sna tionscadail sin.

Caidreamh le tríú tíortha

Féadfaidh an ghníomhaireacht dul i gcomhar le tríú tíortha. Chomh maith leis sin, féadfaidh an ghníomhaireacht comhoibriú le heagraíochtaí idirnáisiúnta amhail an Ghníomhaireacht Eorpach Spáis (ESA) nó an Eagraíocht um Chomhchomhar Armála (OCCAR).

Nuashonrú is déanaí: 18.06.2014