This document is an excerpt from the EUR-Lex website
Document 52018PC0799
Proposal for a COUNCIL DECISION on the signing, on behalf of the Union, of the status agreement between the European Union and the Republic of Serbia on actions carried out by the European Border and Coast Guard Agency in the Republic of Serbia
Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με την υπογραφή, εξ ονόματος της Ένωσης, της συμφωνίας περί καθεστώτος μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Σερβίας με αντικείμενο δράσεις που εκτελούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής στη Δημοκρατία της Σερβίας
Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με την υπογραφή, εξ ονόματος της Ένωσης, της συμφωνίας περί καθεστώτος μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Σερβίας με αντικείμενο δράσεις που εκτελούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής στη Δημοκρατία της Σερβίας
COM/2018/799 final
ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 7.12.2018
COM(2018) 799 final
2018/0410(NLE)
Πρόταση
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
σχετικά με την υπογραφή, εξ ονόματος της Ένωσης, της συμφωνίας περί καθεστώτος μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Σερβίας με αντικείμενο δράσεις που εκτελούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής στη Δημοκρατία της Σερβίας
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ
•Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης
Το άρθρο 54 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/1624 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Σεπτεμβρίου 2016, για την Ευρωπαϊκή Συνοριοφυλακή και Ακτοφυλακή 1 προβλέπει ότι ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής μπορεί να συντονίζει την επιχειρησιακή συνεργασία μεταξύ κρατών μελών και τρίτων χωρών σε ό,τι αφορά τη διαχείριση των εξωτερικών συνόρων. Στο πλαίσιο αυτό, μπορεί να αναλαμβάνει δράσεις στα εξωτερικά σύνορα ενός ή περισσότερων κρατών μελών και μιας τρίτης χώρας που γειτονεύει τουλάχιστον με ένα από αυτά τα κράτη μέλη, εάν συμφωνεί η εν λόγω γειτονική τρίτη χώρα, ακόμα και στο έδαφος αυτής της τρίτης χώρας.
Σύμφωνα με το άρθρο 54 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/1624, στις περιπτώσεις όπου κρίνεται απαραίτητη η ανάπτυξη ομάδων της Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής σε τρίτη χώρα σε δράσεις όπου τα μέλη της ομάδας θα έχουν εκτελεστικές αρμοδιότητες ή όταν άλλες δραστηριότητες σε τρίτες χώρες το απαιτούν, η Ένωση συνάπτει συμφωνία περί καθεστώτος με την οικεία τρίτη χώρα. Η συμφωνία περί καθεστώτος καλύπτει όλες τις πτυχές που είναι απαραίτητες για τη διεξαγωγή των δράσεων. Ορίζει ιδίως το εύρος της επιχείρησης, την αστική και ποινική ευθύνη και τα καθήκοντα και τις εξουσίες των μελών των ομάδων. Η συμφωνία περί καθεστώτος διασφαλίζει τον πλήρη σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων κατά τη διάρκεια αυτών των επιχειρήσεων.
Βάσει των οδηγιών διαπραγμάτευσης που εξέδωσε το Συμβούλιο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαπραγματεύτηκε με τη Δημοκρατία της Σερβίας τη συμφωνία με αντικείμενο δράσεις που εκτελούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής στη Δημοκρατία της Σερβίας («συμφωνία περί καθεστώτος») με στόχο τη δημιουργία του νομικού πλαισίου που θα καταστήσει δυνατή την άμεση ανάληψη δράσης μέσω της κατάρτισης επιχειρησιακών σχεδίων στις περιπτώσεις όπου απαιτείται άμεση αντίδραση. Παρότι οι μεταναστευτικές ροές στην περιοχή είναι πολύ χαμηλότερες σε σύγκριση με τα έτη 2015 και 2016, τα δίκτυα οργανωμένου εγκλήματος προσαρμόζουν γρήγορα στις νέες συνθήκες τις διαδρομές και τις μεθόδους που ακολουθούν για τη διακίνηση παράτυπων μεταναστών. Εφόσον τεθεί σε ισχύ η συμφωνία περί καθεστώτος, οι αρμόδιες αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας και των κρατών μελών της ΕΕ, υπό τον συντονισμό του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής, θα είναι σε πολύ καλύτερη θέση να ανταποκρίνονται με ταχύτητα σε τέτοιου είδους πιθανές εξελίξεις.
Η επισυναπτόμενη πρόταση απόφασης του Συμβουλίου συνιστά τη νομική πράξη για την υπογραφή της συμφωνίας περί καθεστώτος μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Σερβίας.
Στις 21 Φεβρουαρίου 2017 η Επιτροπή έλαβε την εξουσιοδότηση του Συμβουλίου για την έναρξη διαπραγματεύσεων με τη Δημοκρατία της Σερβίας με αντικείμενο συμφωνία περί καθεστώτος για δράσεις που εκτελούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής στη Δημοκρατία της Σερβίας.
Οι διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία περί καθεστώτος ξεκίνησαν στις 7 Απριλίου 2017, ενώ στις 11 Μαΐου 2017 πραγματοποιήθηκε δεύτερος γύρος. Συμφωνία επιτεύχθηκε εντέλει στις 3 Αυγούστου 2018 και η συμφωνία περί καθεστώτος μονογράφηκε από τον επίτροπο Μετανάστευσης, Εσωτερικών Υποθέσεων και Ιθαγένειας, Δ. Αβραμόπουλο, και τον υπουργό Εσωτερικών της Δημοκρατίας της Σερβίας, N. Stefanović, στις 20 Σεπτεμβρίου 2018 στο Βελιγράδι.
Η Επιτροπή θεωρεί ότι οι στόχοι που έθεσε το Συμβούλιο στις οδηγίες διαπραγμάτευσης έχουν επιτευχθεί και ότι το σχέδιο συμφωνίας περί καθεστώτος είναι αποδεκτό από την Ένωση.
Τα κράτη μέλη ενημερώθηκαν και ζητήθηκε η γνώμη τους στη σχετική ομάδα εργασίας του Συμβουλίου.
•Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής
Δεκαέξι κράτη μέλη έχουν συνάψει διμερείς συμφωνίες, που ισχύουν επί του παρόντος, με τη Δημοκρατία της Σερβίας: στις συμφωνίες αυτές περιλαμβάνεται σειρά κοινών μέτρων όπως συνοριακοί έλεγχοι, επιτήρηση, περιπολίες, επιστροφή κ.λπ. Επίσης, ισχύει ήδη ρύθμιση εργασίας μεταξύ του Υπουργείου Εσωτερικών της Δημοκρατίας της Σερβίας και του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής, η οποία προβλέπει ειδικότερα την τακτική συμμετοχή των εκπροσώπων της Συνοριακής Αστυνομίας της Σερβίας σε κοινές επιχειρήσεις υπό τον συντονισμό του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής, ως παρατηρητών στο έδαφος των κρατών μελών, κατόπιν συμφωνίας του κράτους μέλους υποδοχής.
•Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης
Το ευρωπαϊκό πρόγραμμα δράσης για τη μετανάστευση 2 βασίζεται σε τέσσερις πυλώνες. Ένας από αυτούς είναι η διαχείριση των συνόρων: αυτό προϋποθέτει καλύτερη διαχείριση των εξωτερικών συνόρων της ΕΕ, ιδίως μέσω δράσεων αλληλεγγύης προς τα κράτη μέλη που βρίσκονται στα εξωτερικά σύνορα, καθώς και βελτίωση της αποτελεσματικότητας της συνοριακής διέλευσης. Η ενίσχυση του ελέγχου των συνόρων της Δημοκρατίας της Σερβίας θα έχει επίσης θετικό αντίκτυπο στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ, ειδικότερα στα εξωτερικά σύνορα της Βουλγαρίας, της Κροατίας, της Ουγγαρίας και της Ρουμανίας, καθώς και στα σύνορα της Δημοκρατίας της Σερβίας. Η περαιτέρω ενίσχυση της ασφάλειας στα εξωτερικά σύνορα συνάδει επίσης με το ευρωπαϊκό θεματολόγιο για την ασφάλεια 3 .
2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ
•Νομική βάση
Η νομική βάση της παρούσας πρότασης απόφασης του Συμβουλίου είναι το άρθρο 77 παράγραφος 2 στοιχεία β) και δ) και το άρθρο 79 παράγραφος 2 στοιχείο γ) της ΣΛΕΕ, σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 5 της ΣΛΕΕ.
Η σύναψη συμφωνιών περί καθεστώτος από την ΕΕ προβλέπεται ρητά στο άρθρο 54 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/1624, το οποίο ορίζει ότι στις περιπτώσεις όπου κρίνεται απαραίτητη η ανάπτυξη ομάδων της Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής σε τρίτη χώρα σε δράσεις όπου τα μέλη της ομάδας θα έχουν εκτελεστικές αρμοδιότητες ή όταν άλλες δραστηριότητες σε τρίτες χώρες το απαιτούν, η Ένωση συνάπτει συμφωνία περί καθεστώτος με την οικεία τρίτη χώρα.
Σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ, η Ένωση έχει αποκλειστική αρμοδιότητα για τη σύναψη διεθνούς συμφωνίας όταν η σύναψη αυτή προβλέπεται σε νομοθετική πράξη της Ένωσης. Το άρθρο 54 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/1624 προβλέπει τη σύναψη συμφωνίας περί καθεστώτος μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την εκάστοτε τρίτη χώρα. Ως εκ τούτου, η επισυναπτόμενη συμφωνία με τη Δημοκρατία της Σερβίας εμπίπτει στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
•Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)
Άνευ αντικειμένου.
•Αναλογικότητα
Λαμβανομένης υπόψη της ταχύτητας με την οποία τα δίκτυα οργανωμένου εγκλήματος προσαρμόζουν τις διαδρομές και τις μεθόδους που ακολουθούν για τη διακίνηση παράτυπων μεταναστών, είναι απαραίτητη η συμμετοχή της ΕΕ για τη βελτίωση των ελέγχων στα σύνορα της Δημοκρατίας της Σερβίας. Η εφαρμογή της συμφωνίας περί καθεστώτος είναι αναγκαία προκειμένου να παρασχεθεί στις αρμόδιες αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας και των κρατών μελών της ΕΕ, υπό τον συντονισμό του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής, η δυνατότητα να ανταποκρίνονται με ταχύτητα σε τέτοιου είδους πιθανές εξελίξεις. It will allow for the deployment of European Border and Coast Guard teams by the European Border and Coast Guard Agency in the Republic of Serbia in case of a sudden influx of irregular migrants.
•Επιλογή της νομικής πράξης
Η παρούσα πρόταση συνάδει με το άρθρο 218 παράγραφος 5 της ΣΛΕΕ, το οποίο προβλέπει την έκδοση αποφάσεων του Συμβουλίου σχετικά με διεθνείς συμφωνίες. Δεν υπάρχει άλλη νομική πράξη που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την επίτευξη του στόχου που επιδιώκεται με την παρούσα πρόταση.
3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ
•Εκ των υστέρων αξιολογήσεις / έλεγχοι καταλληλότητας της ισχύουσας νομοθεσίας
Άνευ αντικειμένου.
•Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη
Άνευ αντικειμένου.
•Συλλογή και χρήση εμπειρογνωσίας
Άνευ αντικειμένου.
•Εκτίμηση επιπτώσεων
Δεν απαιτήθηκε εκτίμηση επιπτώσεων για τις διαπραγματεύσεις σχετικά με τη συμφωνία περί καθεστώτος.
•Καταλληλότητα και απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου
Καθώς πρόκειται για νέα συμφωνία, δεν ήταν δυνατή η διενέργεια αξιολόγησης ή ελέγχου της καταλληλότητας υφιστάμενων νομικών πράξεων.
•Θεμελιώδη δικαιώματα
Η συμφωνία περί καθεστώτος περιλαμβάνει διατάξεις που διασφαλίζουν την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων των προσώπων τα οποία επηρεάζονται από τις ενέργειες των μελών της ομάδας που συμμετέχουν σε δράση την οποία συντονίζει ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής.
Οι διατάξεις για τα θεμελιώδη δικαιώματα επεξηγούνται περαιτέρω στο σημείο 5 «Λοιπά στοιχεία».
4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ
Η συμφωνία περί καθεστώτος αυτή καθαυτή δεν συνεπάγεται δημοσιονομικές επιπτώσεις. Στην πραγματικότητα, κόστος συνεπάγεται η ανάπτυξη των ομάδων της Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής βάσει επιχειρησιακού σχεδίου και η σχετική συμφωνία επιχορήγησης. Το κόστος αυτό βαρύνει τον προϋπολογισμό του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής. Οι μελλοντικές επιχειρήσεις στο πλαίσιο της συμφωνίας περί καθεστώτος θα χρηματοδοτούνται μέσω ιδίων πόρων του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής.
5.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
•Σχέδια εφαρμογής και ρυθμίσεις παρακολούθησης, αξιολόγησης και υποβολής εκθέσεων
Η Επιτροπή θα εξασφαλίσει την ορθή παρακολούθηση της εφαρμογής της συμφωνίας περί καθεστώτος.
Η Δημοκρατία της Σερβίας και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής αξιολογούν από κοινού κάθε κοινή επιχείρηση ή ταχεία επέμβαση στα σύνορα.
Ειδικότερα, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής, η Δημοκρατία της Σερβίας και τα κράτη μέλη που συμμετέχουν σε συγκεκριμένες δράσεις συντάσσουν έκθεση μετά το πέρας κάθε δράσης σχετικά με την εφαρμογή των διατάξεων της συμφωνίας, μεταξύ άλλων και για την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.
•Επεξηγηματικά έγγραφα (για οδηγίες)
Άνευ αντικειμένου.
•Αναλυτική επεξήγηση των επιμέρους διατάξεων της πρότασης
Πεδίο εφαρμογής της συμφωνίας
Βάσει της παρούσας συμφωνίας, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής είναι σε θέση να αναπτύσσει ομάδες Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής με εκτελεστικές αρμοδιότητες στη Δημοκρατία της Σερβίας για τη διεξαγωγή κοινών επιχειρήσεων και ταχειών επεμβάσεων στα σύνορα. Παρότι η παρούσα συμφωνία δεν επεκτείνει το πεδίο εφαρμογής της συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Δημοκρατίας της Σερβίας για την επανεισδοχή προσώπων που διαμένουν χωρίς άδεια («συμφωνία επανεισδοχής ΕΕ–Δημοκρατίας της Σερβίας») 4 , οι ομάδες του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής έχουν επίσης τη δυνατότητα, κατά τη διάρκεια μιας συγκεκριμένης επιχείρησης επιστροφής, να συνδράμουν τη Δημοκρατία της Σερβίας κατά τον προσδιορισμό των προς επανεισδοχή προσώπων στη Δημοκρατία της Σερβίας δυνάμει της συμφωνίας επανεισδοχής ΕΕ–Δημοκρατίας της Σερβίας.
Οι ομάδες της Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής μπορούν να αναπτύσσονται στο έδαφος της Δημοκρατίας της Σερβίας μόνο στις περιοχές που συνορεύουν με τα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ και τα μέλη των ομάδων έχουν εκτελεστικές αρμοδιότητες στις εν λόγω περιοχές της Δημοκρατίας της Σερβίας κατά τα οριζόμενα στο επιχειρησιακό σχέδιο.
Έναρξη δράσης
Ο Οργανισμός μπορεί να προτείνει την ανάληψη πρωτοβουλίας για έναρξη δράσης. Οι αρμόδιες αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας μπορούν να ζητήσουν από τον Οργανισμό να εξετάσει το ενδεχόμενο έναρξης δράσης. Για την εκτέλεση μιας δράσης απαιτείται η συγκατάθεση των αρμόδιων αρχών της Δημοκρατίας της Σερβίας και του Οργανισμού.
Επιχειρησιακό σχέδιο
Πριν από κάθε κοινή επιχείρηση ή ταχεία επέμβαση στα σύνορα πρέπει να συνομολογείται επιχειρησιακό σχέδιο μεταξύ του Οργανισμού και της Δημοκρατίας της Σερβίας. Το εν λόγω επιχειρησιακό σχέδιο πρέπει επίσης να εγκρίνεται από το κράτος μέλος ή τα κράτη μέλη που συνορεύουν με την περιοχή των επιχειρήσεων.
Το σχέδιο ορίζει λεπτομερώς τις οργανωτικές και διαδικαστικές πτυχές της κοινής επιχείρησης ή της ταχείας επέμβασης στα σύνορα, καθώς και την περιγραφή και εκτίμηση της κατάστασης, τους επιχειρησιακούς σκοπούς και στόχους, το είδος του τεχνικού εξοπλισμού που θα χρησιμοποιηθεί, το σχέδιο εφαρμογής, τη συνεργασία με άλλες τρίτες χώρες, άλλους οργανισμούς και φορείς της Ένωσης ή διεθνείς οργανισμούς, τις διατάξεις για τα θεμελιώδη δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, τον συντονισμό, τη διοίκηση, τον έλεγχο, τη διάρθρωση επικοινωνίας και υποβολής εκθέσεων, τις οργανωτικές ρυθμίσεις και την υλικοτεχνική υποστήριξη, την αξιολόγηση και τις οικονομικές πτυχές της κοινής επιχείρησης ή της ταχείας επέμβασης στα σύνορα.
Καθήκοντα και εξουσίες των μελών της ομάδας
Εν γένει, οι ομάδες έχουν την εξουσία να εκτελούν τα καθήκοντα και να ασκούν τις εκτελεστικές αρμοδιότητες που απαιτούνται για τον έλεγχο των συνόρων και τις επιχειρήσεις επιστροφής. Οι ομάδες τηρούν την εθνική νομοθεσία της Δημοκρατίας της Σερβίας.
Οι ομάδες δρουν στο έδαφος της Δημοκρατίας της Σερβίας μόνον υπό τις εντολές και παρουσία συνοριοφυλάκων ή άλλων στελεχών των αστυνομικών δυνάμεων της Δημοκρατίας της Σερβίας.
Τα μέλη της ομάδας φορούν τη δική τους στολή, όποτε χρειάζεται, και φέρουν στις στολές τους ευδιάκριτα προσωπικά στοιχεία αναγνώρισης και περιβραχιόνιο κυανού χρώματος με τα διακριτικά της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Οργανισμού. Φέρουν επίσης το έγγραφο διαπίστευσής τους προκειμένου να αναγνωρίζονται σαφώς από τις εθνικές αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας.
Τα μέλη της ομάδας δύνανται να φέρουν υπηρεσιακά όπλα, πυρομαχικά και εξοπλισμό σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία του κράτους τους και τη νομοθεσία της Δημοκρατίας της Σερβίας. Οι αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας ενημερώνουν εκ των προτέρων τον Οργανισμό για τα υπηρεσιακά όπλα, τα πυρομαχικά και τον εξοπλισμό που επιτρέπονται, καθώς και για το σχετικό νομικό πλαίσιο και τους όρους χρησιμοποίησής τους.
Τα μέλη της ομάδας δύνανται να κάνουν χρήση βίας, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης υπηρεσιακών όπλων, πυρομαχικών και εξοπλισμού, κατόπιν εγκρίσεως του κράτους τους και των αρχών της Δημοκρατίας της Σερβίας, παρουσία συνοριοφυλάκων ή άλλων στελεχών των αστυνομικών δυνάμεων της Δημοκρατίας της Σερβίας και σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία της Δημοκρατίας της Σερβίας. Οι αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας δύνανται να εξουσιοδοτούν τα μέλη της ομάδας να κάνουν χρήση βίας ακόμη και απουσία των συνοριοφυλάκων τους. Τα μέλη της ομάδας δύνανται να χρησιμοποιούν όπλα μόνον όταν είναι απολύτως αναγκαίο στο πλαίσιο αυτοάμυνας για την απόκρουση άμεσης επίθεσης κατά της ζωής των ίδιων ή άλλου προσώπου, σύμφωνα με τη νομοθεσία της Σερβίας.
Οι αρμόδιες αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας δύνανται, κατόπιν αιτήματος, να κοινοποιούν σχετικές πληροφορίες που περιλαμβάνονται στις εθνικές βάσεις δεδομένων στα μέλη της ομάδας, εάν αυτό είναι αναγκαίο για την εκτέλεση των καθηκόντων τους. Ο Οργανισμός δύναται επίσης να κοινοποιεί στις σερβικές αρμόδιες αρχές τις πληροφορίες που είναι αναγκαίες για την εκπλήρωση επιχειρησιακών σκοπών.
Αναστολή και τερματισμός της δράσης
Τόσο ο Οργανισμός όσο και οι αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας μπορούν να αναστείλουν ή να τερματίσουν τη δράση, εφόσον κρίνουν ότι οι διατάξεις της παρούσας συμφωνίας ή του επιχειρησιακού σχεδίου δεν τηρούνται από το άλλο μέρος.
Προνόμια και ασυλίες των μελών της ομάδας
Τα μέλη της ομάδας χαίρουν ασυλίας όσον αφορά την ποινική δικαιοδοσία της Δημοκρατίας της Σερβίας για όλες τις πράξεις που τελούνται κατά την άσκηση των επίσημων καθηκόντων τους («εν υπηρεσία»), ενώ αντιθέτως δεν χαίρουν ασυλίας για πράξεις που τελούνται «εκτός υπηρεσίας».
Το επιχειρησιακό σχέδιο καθορίζει με ακρίβεια τις δραστηριότητες που χαίρουν ασυλίας όσον αφορά την ποινική δικαιοδοσία της Δημοκρατίας της Σερβίας.
Σε περίπτωση που μέλος της ομάδας κατηγορείται ότι διέπραξε ποινικό αδίκημα, ο εκτελεστικός διευθυντής του Οργανισμού, πριν από την έναρξη της διαδικασίας ενώπιον του δικαστηρίου, πιστοποιεί ενώπιον των αρμόδιων δικαστικών αρχών της Δημοκρατίας της Σερβίας αν η συγκεκριμένη πράξη τελέστηκε ή όχι κατά την άσκηση των επίσημων καθηκόντων του εν λόγω μέλους. Ο εκτελεστικός διευθυντής του Οργανισμού λαμβάνει την απόφασή του έπειτα από επισταμένη εξέταση τυχόν παρατηρήσεων της αρμόδιας αρχής του κράτους μέλους που έχει διαθέσει τον εν λόγω συνοριοφύλακα ή μέλος του λοιπού σχετικού προσωπικού και των αρμόδιων αρχών της Δημοκρατίας της Σερβίας.
Τα προνόμια που χορηγούνται στα μέλη της ομάδας και η ασυλία όσον αφορά την ποινική δικαιοδοσία της Δημοκρατίας της Σερβίας δεν συνεπάγονται εξαίρεσή τους από τη δικαιοδοσία του κράτους μέλους καταγωγής.
Παρόμοιο καθεστώς ισχύει για την αστική και διοικητική ευθύνη των μελών της ομάδας.
Η ασυλία των μελών των ομάδων όσον αφορά την ποινική, αστική και διοικητική δικαιοδοσία της Δημοκρατίας της Σερβίας μπορεί να αρθεί από το κράτος μέλος το οποίο έχει διαθέσει τον συγκεκριμένο συνοριοφύλακα ή μέλος του λοιπού σχετικού προσωπικού. Η εν λόγω άρση της ασυλίας πρέπει πάντοτε να είναι ρητή.
Η συμφωνία προβλέπει μηχανισμό αποζημίωσης. Ο μηχανισμός αποζημίωσης βασίζεται στο άρθρο 42 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/1624 για την Ευρωπαϊκή Συνοριοφυλακή και Ακτοφυλακή. Εάν η ζημία προκληθεί από μέλος της ομάδας «εν υπηρεσία», υπεύθυνη είναι η Δημοκρατία της Σερβίας. Εάν η ζημία προκληθεί «εν υπηρεσία» από μέλος της ομάδας συμμετέχοντος κράτους μέλους, από βαριά αμέλεια ή εκούσια παράβαση καθήκοντος, ή εάν η πράξη τελέστηκε «εκτός υπηρεσίας», η Δημοκρατία της Σερβίας μπορεί να ζητήσει μέσω του εκτελεστικού διευθυντή του Οργανισμού την καταβολή αποζημίωσης από το οικείο συμμετέχον κράτος μέλος. Εάν η ζημία προκληθεί από μέλος του προσωπικού του Οργανισμού, η Δημοκρατία της Σερβίας μπορεί να ζητήσει την καταβολή αποζημίωσης από τον Οργανισμό.
Δεν είναι δυνατή η λήψη εκτελεστικών μέτρων κατά των μελών της ομάδας, εκτός από την περίπτωση που κινείται εναντίον τους ποινική ή αστική διαδικασία η οποία δεν συνδέεται με τα επίσημα καθήκοντά τους.
Τα περιουσιακά στοιχεία των μελών της ομάδας που είναι αναγκαία για την εκπλήρωση των επίσημων καθηκόντων τους δεν μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο κατάσχεσης. Σε αστικές διαδικασίες, τα μέλη της ομάδας δεν υπόκεινται σε περιορισμούς της προσωπικής τους ελευθερίας ούτε σε άλλα αναγκαστικά μέτρα.
Τα μέλη της ομάδας εξαιρούνται από τις διατάξεις περί κοινωνικής ασφάλισης που ενδέχεται να ισχύουν στη Δημοκρατία της Σερβίας όσον αφορά τις υπηρεσίες που παρέχονται για τον Οργανισμό. Ομοίως, απαλλάσσονται από οιαδήποτε μορφή φορολόγησης, στη Δημοκρατία της Σερβίας, του μισθού και των αποζημιώσεων που λαμβάνουν από τον Οργανισμό ή από τα κράτη μέλη τους, καθώς και τυχόν εισοδήματος που προέρχεται από πηγές εκτός της Δημοκρατίας της Σερβίας.
Οι αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας επιτρέπουν την είσοδο και την έξοδο ειδών που προορίζονται για προσωπική χρήση των μελών της ομάδας και χορηγούν απαλλαγή, όσον αφορά τα εν λόγω είδη, από όλους τους τελωνειακούς δασμούς, φόρους και συναφείς επιβαρύνσεις (εκτός από τα τέλη αποθήκευσης, μεταφοράς και συναφών υπηρεσιών).
Οι προσωπικές αποσκευές των μελών της ομάδας μπορούν να υποβάλλονται σε έλεγχο, εάν υπάρχουν λόγοι να θεωρηθεί ότι περιέχουν είδη τα οποία δεν προορίζονται για προσωπική χρήση των μελών της ομάδας ή είδη των οποίων η εισαγωγή ή η εξαγωγή απαγορεύεται από τον νόμο ή τα οποία υποβάλλονται σε καραντίνα βάσει των κανονισμών της Δημοκρατίας της Σερβίας. Ο έλεγχος των εν λόγω προσωπικών αποσκευών διεξάγεται μόνο παρουσία των εμπλεκομένων μελών της ομάδας ή εξουσιοδοτημένου εκπροσώπου του Οργανισμού.
Τα έγγραφα, η αλληλογραφία και η περιουσία των μελών της ομάδας είναι απαραβίαστα, εκτός από την περίπτωση εκτελεστικών μέτρων. Τα μέλη της ομάδας δεν υποχρεούνται να καταθέτουν ως μάρτυρες.
Έγγραφο διαπίστευσης
Ο Οργανισμός, σε συνεργασία με τη Δημοκρατία της Σερβίας, χορηγεί στα μέλη της ομάδας έγγραφο διαπίστευσης για τους σκοπούς του προσδιορισμού της ταυτότητάς τους από τις αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας ως απόδειξη των δικαιωμάτων του κατόχου να εκτελεί τα καθήκοντα και να ασκεί τις εξουσίες που του ανατίθενται βάσει της παρούσας συμφωνίας και του επιχειρησιακού σχεδίου. Το έγγραφο διαπίστευσης, σε συνδυασμό με έγκυρο ταξιδιωτικό έγγραφο, παρέχει στο μέλος της ομάδας πρόσβαση στη Δημοκρατία της Σερβίας χωρίς να χρειάζεται θεώρηση ή προηγούμενη έγκριση. Το έγγραφο διαπίστευσης επιστρέφεται στον Οργανισμό μετά το πέρας της δράσης. Ο Οργανισμός παρέχει στις αρμόδιες σερβικές αρχές δείγμα του εγγράφου διαπίστευσης πριν από την έναρξη της εφαρμογής της συμφωνίας και σε κάθε περίπτωση τροποποίησης του υποδείγματος.
Θεμελιώδη δικαιώματα
Κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους και την άσκηση των εξουσιών τους, τα μέλη της ομάδας σέβονται πλήρως τα θεμελιώδη δικαιώματα και τις ελευθερίες, μεταξύ άλλων όσον αφορά την πρόσβαση στις διαδικασίες χορήγησης ασύλου, την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, την απαγόρευση των βασανιστηρίων και της απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης, το δικαίωμα στην ελευθερία, την αρχή της μη επαναπροώθησης και την απαγόρευση των ομαδικών απελάσεων, τα δικαιώματα του παιδιού και το δικαίωμα στον σεβασμό της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής. Τα μέλη της ομάδας δεν κάνουν αυθαίρετα διακρίσεις εις βάρος ατόμων λόγω φύλου, φυλετικής ή εθνοτικής καταγωγής, θρησκείας ή πεποιθήσεων, αναπηρίας, ηλικίας ή γενετήσιου προσανατολισμού. Τα μέτρα που επηρεάζουν τα εν λόγω θεμελιώδη δικαιώματα και τις ελευθερίες είναι ανάλογα προς τους επιδιωκόμενους από αυτά τα μέτρα στόχους και σέβονται την ουσία αυτών των θεμελιωδών δικαιωμάτων και ελευθεριών.
Κάθε μέρος πρέπει να διαθέτει εν λειτουργία μηχανισμό υποβολής καταγγελιών για τον χειρισμό περιπτώσεων εικαζόμενης παραβίασης των θεμελιωδών δικαιωμάτων που διαπράττεται από το προσωπικό του. Ο Οργανισμός έχει θεσπίσει τον μηχανισμό υποβολής καταγγελιών που αναφέρεται στο άρθρο 72 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/1624 για την Ευρωπαϊκή Συνοριοφυλακή και Ακτοφυλακή και, ως εκ τούτου, εκπληρώνει την υποχρέωση αυτή. Ο Διαμεσολαβητής της Δημοκρατίας της Σερβίας («Επόπτης Προστασίας Πολιτών») μπορεί να χειρίζεται τις καταγγελίες αυτές, εκτός εάν οι αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας αποφασίσουν να θεσπίσουν μηχανισμό ειδικά επιφορτισμένο με τον χειρισμό των καταγγελιών που υποβάλλονται στο πλαίσιο της παρούσας συμφωνίας.
Επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα
Τα μέλη της ομάδας επεξεργάζονται δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα όταν η επεξεργασία είναι αναγκαία και αναλογική σύμφωνα με τους κανόνες που εφαρμόζονται στον Οργανισμό και στα κράτη μέλη της ΕΕ. Η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από τις αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας διέπεται από την εθνική της νομοθεσία.
Ο Οργανισμός, τα συμμετέχοντα κράτη μέλη και οι αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας συντάσσουν κοινή έκθεση σχετικά με την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από τα μέλη της ομάδας μετά το πέρας κάθε δράσης. Η εν λόγω έκθεση διαβιβάζεται στον υπεύθυνο θεμελιωδών δικαιωμάτων και στον υπεύθυνο προστασίας δεδομένων του Οργανισμού, καθώς και στην αρμόδια αρχή για την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στη Δημοκρατία της Σερβίας. Ο υπεύθυνος θεμελιωδών δικαιωμάτων και ο υπεύθυνος προστασίας δεδομένων του Οργανισμού υποβάλλουν έκθεση στον εκτελεστικό διευθυντή του Οργανισμού.
Διαφορές και ερμηνεία
Κάθε ζήτημα που προκύπτει σε σχέση με την εφαρμογή της παρούσας συμφωνίας εξετάζεται από κοινού από τις αρμόδιες αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας και από εκπροσώπους του Οργανισμού, οι οποίοι προβαίνουν σε διαβουλεύσεις με το κράτος μέλος ή τα κράτη μέλη που συνορεύουν με τη Δημοκρατία της Σερβίας.
Ελλείψει τυχόν πρότερης διευθέτησης, οι διαφορές επί της ερμηνείας ή της εφαρμογής της παρούσας συμφωνίας διευθετούνται αποκλειστικά με διαπραγμάτευση μεταξύ της Δημοκρατίας της Σερβίας και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία προβαίνει σε διαβουλεύσεις με κάθε κράτος μέλος που συνορεύει με τη Δημοκρατία της Σερβίας.
Αρμόδιες αρχές για την εφαρμογή της συμφωνίας
Για τη Δημοκρατία της Σερβίας, αρμόδια αρχή για την εφαρμογή της παρούσας συμφωνίας είναι το Υπουργείο Εσωτερικών. Για την Ευρωπαϊκή Ένωση, αρμόδια αρχή είναι ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής.
Κοινές δηλώσεις
Αμφότερα τα μέρη λαμβάνουν υπόψη ότι ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής θα παρέχει στήριξη στη Δημοκρατία της Σερβίας για τον αποτελεσματικό έλεγχο των συνόρων της με οποιαδήποτε χώρα που δεν είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης με άλλα μέσα εκτός των αποστολών των ομάδων της Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής που διαθέτουν εκτελεστικές αρμοδιότητες.
Αμφότερα τα μέρη συμφωνούν ότι το καθεστώς και η οριοθέτηση, δυνάμει του διεθνούς δικαίου, του εδάφους της Σερβίας και των εδαφών των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν επηρεάζονται ουδόλως από την παρούσα συμφωνία ή από οποιαδήποτε πράξη τελείται κατ’ εφαρμογήν της συμφωνίας από τα μέρη ή εξ ονόματός τους, συμπεριλαμβανομένης της κατάρτισης επιχειρησιακών σχεδίων ή της συμμετοχής σε διασυνοριακές επιχειρήσεις.
Η στενή σύνδεση της Νορβηγίας, της Ισλανδίας, της Ελβετίας και του Λιχτενστάιν με τη θέση σε ισχύ, την εφαρμογή και την ανάπτυξη του κεκτημένου του Σένγκεν αντικατοπτρίζεται σε κοινή δήλωση που επισυνάπτεται στη συμφωνία.
2018/0410 (NLE)
Πρόταση
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
σχετικά με την υπογραφή, εξ ονόματος της Ένωσης, της συμφωνίας περί καθεστώτος μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Σερβίας με αντικείμενο δράσεις που εκτελούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής στη Δημοκρατία της Σερβίας
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 77 παράγραφος 2 στοιχεία β) και δ) και το άρθρο 79 παράγραφος 2 στοιχείο γ), σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 5,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)Σύμφωνα με το άρθρο 54 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/1624 5 , στις περιπτώσεις όπου κρίνεται απαραίτητη η ανάπτυξη ομάδων της Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής σε τρίτη χώρα σε δράσεις όπου τα μέλη της ομάδας θα έχουν εκτελεστικές αρμοδιότητες ή όταν άλλες δραστηριότητες σε τρίτες χώρες το απαιτούν, η Ένωση συνάπτει συμφωνία περί καθεστώτος με την οικεία τρίτη χώρα. Η συμφωνία περί καθεστώτος θα πρέπει να καλύπτει όλες τις πτυχές που είναι απαραίτητες για τη διεξαγωγή των δράσεων.
(2)Στις 21 Φεβρουαρίου 2017 το Συμβούλιο εξουσιοδότησε την Επιτροπή να αρχίσει διαπραγματεύσεις με τη Δημοκρατία της Σερβίας με αντικείμενο συμφωνία περί καθεστώτος για δράσεις που εκτελούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής στη Δημοκρατία της Σερβίας.
(3)Οι διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία περί καθεστώτος ξεκίνησαν στις 7 Απριλίου 2017 και ολοκληρώθηκαν επιτυχώς με τη μονογράφηση της συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Σερβίας με αντικείμενο δράσεις που εκτελούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής στη Δημοκρατία της Σερβίας («συμφωνία περί καθεστώτος») στις 20 Σεπτεμβρίου 2018.
(4)Η παρούσα απόφαση συνιστά ανάπτυξη των διατάξεων του κεκτημένου του Σένγκεν στις οποίες δεν συμμετέχει το Ηνωμένο Βασίλειο, σύμφωνα με την απόφαση 2000/365/ΕΚ του Συμβουλίου 6 · συνεπώς, το Ηνωμένο Βασίλειο δεν συμμετέχει στην έκδοση της παρούσας απόφασης και δεν δεσμεύεται από αυτήν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της.
(5)Η παρούσα απόφαση συνιστά ανάπτυξη των διατάξεων του κεκτημένου του Σένγκεν στις οποίες δεν συμμετέχει η Ιρλανδία, σύμφωνα με την απόφαση 2002/192/ΕΚ του Συμβουλίου 7 · συνεπώς, η Ιρλανδία δεν συμμετέχει στην έκδοση της παρούσας απόφασης και δεν δεσμεύεται από αυτήν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της.
(6)Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 22 σχετικά με τη θέση της Δανίας, το οποίο προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Δανία δεν συμμετέχει στην έκδοση της παρούσας απόφασης και δεν δεσμεύεται από αυτήν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της.
(7)Επομένως, η Συμφωνία θα πρέπει να υπογραφεί εξ ονόματος της Ένωσης, με την επιφύλαξη της σύναψής της σε μεταγενέστερη ημερομηνία, και οι επισυναπτόμενες δηλώσεις θα πρέπει να εγκριθούν.
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η υπογραφή της συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Σερβίας με αντικείμενο δράσεις που εκτελούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής στη Δημοκρατία της Σερβίας («συμφωνία»), εγκρίνεται εξ ονόματος της Ένωσης, με την επιφύλαξη της σύναψης της εν λόγω συμφωνίας.
Άρθρο 2
Οι δηλώσεις που επισυνάπτονται στην παρούσα απόφαση εγκρίνονται εξ ονόματος της Ένωσης.
Άρθρο 3
Η Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου καταρτίζει την πράξη εξουσιοδότησης του/των προσώπου/-ων που θα ορίσουν οι διαπραγματευτές της συμφωνίας για την υπογραφή της, με την επιφύλαξη της σύναψής της,
Άρθρο 4
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει από την ημερομηνία της έκδοσής της.
Βρυξέλλες,
Για το Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος
ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 7.12.2018
COM(2018) 799 final
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
στην
πρόταση για απόφαση του Συμβουλίου
σχετικά με την υπογραφή, εξ ονόματος της Ένωσης, της συμφωνίας περί καθεστώτος μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Σερβίας με αντικείμενο δράσεις που εκτελούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής στη Δημοκρατία της Σερβίας
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
ΣΥΜΦΩΝΙΑ
μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Σερβίας με αντικείμενο δράσεις που εκτελούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής στη Δημοκρατία της Σερβίας
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ,
και Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΣΕΡΒΙΑΣ,
εφεξής «τα μέρη»,
ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ότι ενδέχεται να προκύψουν καταστάσεις στις οποίες ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής μπορεί να συντονίζει την επιχειρησιακή συνεργασία μεταξύ κρατών μελών της ΕΕ και της Δημοκρατίας της Σερβίας, ακόμη και στο έδαφος της Δημοκρατίας της Σερβίας,
ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ότι θα πρέπει να θεσπιστεί νομικό πλαίσιο υπό τη μορφή συμφωνίας περί καθεστώτος για τις καταστάσεις στις οποίες τα μέλη ομάδας του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής ενδέχεται να έχουν εκτελεστικές αρμοδιότητες στο έδαφος της Δημοκρατίας της Σερβίας,
ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ότι τα μέρη λαμβάνουν δεόντως υπόψη τις επισυναπτόμενες δηλώσεις κατά την εφαρμογή της παρούσας συμφωνίας περί καθεστώτος,
ΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΣ ΥΠΟΨΗ ότι κατά την υλοποίηση όλων των δράσεων στο έδαφος της Δημοκρατίας της Σερβίας ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής θα πρέπει να σέβεται πλήρως τα θεμελιώδη δικαιώματα,
ΑΠΟΦΑΣΙΣΑΝ ΝΑ ΣΥΝΑΨΟΥΝ ΤΗΝ ΑΚΟΛΟΥΘΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ:
Άρθρο 1
Πεδίο εφαρμογής της συμφωνίας
1. Η παρούσα συμφωνία καλύπτει όλες τις πτυχές της συνεργασίας μεταξύ της Δημοκρατίας της Σερβίας και του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής που είναι απαραίτητες για την εκτέλεση δράσεων από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής οι οποίες ενδέχεται να λάβουν χώρα στο έδαφος της Δημοκρατίας της Σερβίας, όπου τα μέλη ομάδας του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής ενδέχεται να έχουν εκτελεστικές αρμοδιότητες.
2.Η παρούσα συμφωνία δεν επεκτείνει το πεδίο εφαρμογής της συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Δημοκρατίας της Σερβίας για την επανεισδοχή προσώπων που διαμένουν χωρίς άδεια («συμφωνία επανεισδοχής ΕΕ–Σερβίας»). Όσον αφορά τις επιχειρήσεις επιστροφής, όπως αυτές ορίζονται στο άρθρο 2 στοιχείο δ), η παρούσα συμφωνία αφορά μόνο την παροχή επιχειρησιακής στήριξης για επιχειρήσεις επιστροφής που διεξάγονται δυνάμει της συμφωνίας επανεισδοχής ΕΕ–Σερβίας.
3.Η παρούσα συμφωνία καλύπτει τη Δημοκρατία της Σερβίας. Η παρούσα συμφωνία δεν καλύπτει το Κοσσυφοπέδιο 1 *.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς της παρούσας συμφωνίας, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
α) «δράση»: κοινή επιχείρηση, ταχεία επέμβαση στα σύνορα ή επιχείρηση επιστροφής·
β) «κοινή επιχείρηση»: δράση που αποσκοπεί στην αντιμετώπιση της παράνομης μετανάστευσης ή του διασυνοριακού εγκλήματος ή που αποσκοπεί στην παροχή αυξημένης τεχνικής και επιχειρησιακής συνδρομής στα εξωτερικά σύνορα κράτους μέλους που συνορεύει με τη Δημοκρατία της Σερβίας και η οποία αναπτύσσεται στο έδαφος της Δημοκρατίας της Σερβίας·
γ) «ταχεία επέμβαση στα σύνορα»: δράση η οποία αποσκοπεί στην ταχεία αντιμετώπιση κατάστασης ειδικών και δυσανάλογων προκλήσεων στα σύνορα της Δημοκρατίας της Σερβίας με κράτος μέλος, και η οποία αναπτύσσεται στο έδαφος της Δημοκρατίας της Σερβίας για περιορισμένο χρονικό διάστημα·
δ) «επιχείρηση επιστροφής»: επιχείρηση η οποία οργανώνεται και συντονίζεται από τον Οργανισμό και περιλαμβάνει τεχνική και επιχειρησιακή ενίσχυση που παρέχεται από ένα ή περισσότερα κράτη μέλη, στο πλαίσιο της οποίας τα πρόσωπα για τα οποία έχει εκδοθεί η τελική απόφαση επιστροφής επιστρέφουν από ένα ή περισσότερα κράτη μέλη αναγκαστικά ή οικειοθελώς στη Δημοκρατία της Σερβίας δυνάμει της συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Δημοκρατίας της Σερβίας για την επανεισδοχή προσώπων που διαμένουν χωρίς άδεια·
ε) «έλεγχος των συνόρων»: ο έλεγχος προσώπων, ταξιδιωτικών εγγράφων, μέσων μεταφοράς και αντικειμένων που διενεργείται κατά τη διέλευση κρατικών συνόρων, ο οποίος συνίσταται σε συνοριακούς ελέγχους σε σημεία διέλευσης των συνόρων και στην επιτήρηση των συνόρων μεταξύ των σημείων διέλευσης των συνόρων·
στ) «μέλος ομάδας»: μέλος είτε του προσωπικού του Οργανισμού είτε ομάδας συνοριοφυλάκων και λοιπού σχετικού προσωπικού των συμμετεχόντων κρατών μελών, συμπεριλαμβανομένων των συνοριοφυλάκων και λοιπού σχετικού προσωπικού που αποσπώνται από τα κράτη μέλη στον Οργανισμό, για να συμμετάσχουν σε δράση·
ζ) «κράτος μέλος»: κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης·
η) «κράτος μέλος καταγωγής»: το κράτος μέλος του οποίου ένα μέλος ομάδας είναι συνοριοφύλακας ή μέλος του λοιπού σχετικού προσωπικού·
θ) «δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα»: κάθε δεδομένο που αφορά φυσικό πρόσωπο του οποίου η ταυτότητα είναι γνωστή ή μπορεί να εξακριβωθεί· πρόσωπο του οποίου η ταυτότητα μπορεί να εξακριβωθεί είναι το πρόσωπο το οποίο μπορεί να ταυτοποιηθεί, άμεσα ή έμμεσα, ιδίως μέσω αναφοράς σε αναγνωριστικό στοιχείο ταυτότητας, όπως όνομα, αριθμό ταυτότητας –δηλαδή τον μοναδικό αριθμό ταυτότητας πολίτη–, δεδομένα θέσης, επιγραμμικό αναγνωριστικό ταυτότητας, ή σε ένα ή περισσότερα χαρακτηριστικά που προσιδιάζουν στη σωματική, φυσιολογική, γενετική, ψυχολογική, οικονομική, πολιτιστική ή κοινωνική ταυτότητα του εν λόγω φυσικού προσώπου·
ι) «συμμετέχον κράτος μέλος»: κάθε κράτος μέλος το οποίο συμμετέχει στη δράση στη Δημοκρατία της Σερβίας με την παροχή τεχνικού εξοπλισμού, συνοριοφυλάκων και λοιπού σχετικού προσωπικού που αναπτύσσεται στο πλαίσιο της ομάδας·
ια) «Οργανισμός»: ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής που συστάθηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/1624 για την Ευρωπαϊκή Συνοριοφυλακή και Ακτοφυλακή.
Άρθρο 3
Έναρξη της δράσης και του επιχειρησιακού σχεδίου
1. Ο Οργανισμός μπορεί να προτείνει στις αρμόδιες αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας την ανάληψη πρωτοβουλίας για έναρξη δράσης. Οι αρμόδιες αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας μπορούν να ζητήσουν από τον Οργανισμό να εξετάσει το ενδεχόμενο έναρξης δράσης.
2. Για την εκτέλεση μιας δράσης απαιτείται η συγκατάθεση τόσο των αρμόδιων αρχών της Δημοκρατίας της Σερβίας όσο και του Οργανισμού.
3. Ο Οργανισμός και η Δημοκρατία της Σερβίας συμφωνούν επί κοινού επιχειρησιακού σχεδίου για κάθε κοινή επιχείρηση ή ταχεία επέμβαση στα σύνορα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διασφαλίζει την τήρηση των διατάξεων του άρθρου 54 παράγραφος 3 του κανονισμού για την Ευρωπαϊκή Συνοριοφυλακή και Ακτοφυλακή.
Το σχέδιο ορίζει λεπτομερώς τις οργανωτικές και διαδικαστικές πτυχές της κοινής επιχείρησης ή της ταχείας επέμβασης στα σύνορα, καθώς και την περιγραφή και εκτίμηση της κατάστασης, τους επιχειρησιακούς σκοπούς και στόχους, το είδος του τεχνικού εξοπλισμού που θα χρησιμοποιηθεί, το σχέδιο εφαρμογής, τη συνεργασία με άλλες τρίτες χώρες, άλλους οργανισμούς και φορείς της Ένωσης ή διεθνείς οργανισμούς, τις διατάξεις για τα θεμελιώδη δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, τον συντονισμό, τη διοίκηση, τον έλεγχο, τη διάρθρωση επικοινωνίας και υποβολής εκθέσεων, τις οργανωτικές ρυθμίσεις και την υλικοτεχνική υποστήριξη, την αξιολόγηση και τις οικονομικές πτυχές της κοινής επιχείρησης ή της ταχείας επέμβασης στα σύνορα. Η αξιολόγηση της κοινής επιχείρησης ή της ταχείας επέμβασης στα σύνορα διεξάγεται από κοινού από την αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας και από τον Οργανισμό.
Άρθρο 4
Καθήκοντα και εξουσίες των μελών της ομάδας
1.Τα μέλη της ομάδας έχουν την εξουσία να εκτελούν τα καθήκοντα και να ασκούν τις εκτελεστικές αρμοδιότητες που απαιτούνται για τον έλεγχο των συνόρων και τις επιχειρήσεις επιστροφής.
2.Τα μέλη της ομάδας τηρούν την εθνική νομοθεσία της Δημοκρατίας της Σερβίας.
3.Τα μέλη της ομάδας δύνανται να εκτελούν καθήκοντα και να ασκούν εξουσίες στο έδαφος της Δημοκρατίας της Σερβίας μόνον υπό τις εντολές και παρουσία συνοριοφυλάκων ή άλλων στελεχών των αστυνομικών δυνάμεων της Δημοκρατίας της Σερβίας. Η αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας, όταν ενδείκνυται, εκδίδει εντολές προς την ομάδα σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο. Η αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας δύναται να εξουσιοδοτεί τα μέλη των ομάδων να ενεργούν εξ ονόματός της υπό την προϋπόθεση ότι η συνολική ευθύνη και τα καθήκοντα διοίκησης και ελέγχου αναλαμβάνονται από τους συνοριοφύλακες ή από άλλα μέλη των αστυνομικών δυνάμεων της Δημοκρατίας της Σερβίας που είναι παρόντα ανά πάσα στιγμή.
Ο Οργανισμός, μέσω του συντονιστή του, δύναται να κοινοποιεί τις απόψεις του στην αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας σχετικά με τις εντολές που έχουν δοθεί στην ομάδα. Στην περίπτωση αυτή, η αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας λαμβάνει υπόψη τις εν λόγω απόψεις και τις ακολουθεί στο μέτρο του δυνατού.
Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες οι εντολές που εκδίδονται προς την ομάδα δεν είναι σύμφωνες με το επιχειρησιακό σχέδιο, ο συντονιστής το αναφέρει αμέσως στον εκτελεστικό διευθυντή του Οργανισμού. Ο εκτελεστικός διευθυντής δύναται να λάβει τα κατάλληλα μέτρα, συμπεριλαμβανομένης της αναστολής ή του τερματισμού της δράσης.
4.Τα μέλη της ομάδας φορούν τη δική τους στολή κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους και την άσκηση των εξουσιών τους. Τα μέλη της ομάδας φέρουν τουλάχιστον ευδιάκριτα προσωπικά στοιχεία αναγνώρισης και περιβραχιόνιο κυανού χρώματος με τα διακριτικά της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Οργανισμού. Για τον προσδιορισμό της ταυτότητάς τους από τις εθνικές αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας, τα μέλη της ομάδας φέρουν ανά πάσα στιγμή το έγγραφο διαπίστευσής τους που αναφέρεται στο άρθρο 7.
5.Κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους και την άσκηση των εξουσιών τους, τα μέλη της ομάδας δύνανται να φέρουν υπηρεσιακά όπλα, πυρομαχικά και εξοπλισμό σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία του κράτους μέλους καταγωγής. Η Δημοκρατία της Σερβίας ενημερώνει τον Οργανισμό πριν από την αποστολή των μελών της ομάδας για όλα τα υπηρεσιακά όπλα, τα πυρομαχικά και τον εξοπλισμό που επιτρέπονται, καθώς και για το σχετικό νομικό πλαίσιο και τους όρους χρησιμοποίησής τους. Ο Οργανισμός υποβάλλει εκ των προτέρων στην αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας τον κατάλογο των υπηρεσιακών όπλων των μελών της ομάδας, και ειδικότερα πληροφορίες σχετικά με τον τύπο και τον αριθμό σειράς των όπλων και τον τύπο και την ποσότητα των πυρομαχικών.
6.Τα μέλη της ομάδας, κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους και την άσκηση των εξουσιών τους, δύνανται να κάνουν χρήση βίας, συμπεριλαμβανομένων υπηρεσιακών όπλων, πυρομαχικών και εξοπλισμού, κατόπιν εγκρίσεως του κράτους μέλους καταγωγής και της Δημοκρατίας της Σερβίας, παρουσία συνοριοφυλάκων ή άλλων μελών των αστυνομικών δυνάμεων της Δημοκρατίας της Σερβίας και σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία της Δημοκρατίας της Σερβίας. Η Δημοκρατία της Σερβίας δύναται να εξουσιοδοτεί μέλη της ομάδας να κάνουν χρήση βίας απουσία συνοριοφυλάκων ή άλλων μελών των αστυνομικών δυνάμεων της Δημοκρατίας της Σερβίας. Τα μέλη της ομάδας δύνανται να χρησιμοποιούν όπλα μόνον όταν είναι απολύτως αναγκαίο στο πλαίσιο αυτοάμυνας για την απόκρουση άμεσης επίθεσης κατά της ζωής των ίδιων ή άλλου προσώπου, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία της Δημοκρατίας της Σερβίας.
7.Η αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας δύναται, κατόπιν αιτήματος, να κοινοποιεί σχετικές πληροφορίες που περιλαμβάνονται στις εθνικές βάσεις δεδομένων στα μέλη της ομάδας, εάν αυτό είναι αναγκαίο για την εκπλήρωση επιχειρησιακών σκοπών που προσδιορίζονται στο επιχειρησιακό σχέδιο και για την εκτέλεση δράσεων. Στα μέλη της ομάδας μπορούν να κοινοποιούνται μόνο πληροφορίες που αφορούν συναφή γεγονότα και οι οποίες απαιτούνται για την εκτέλεση των καθηκόντων τους και την άσκηση των εξουσιών τους. Ο Οργανισμός δύναται να κοινοποιεί στις αρμόδιες αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας σχετικές πληροφορίες που είναι αναγκαίες για την εκπλήρωση επιχειρησιακών σκοπών που προσδιορίζονται στο επιχειρησιακό σχέδιο και για την εκτέλεση κοινών δράσεων.
8. Για τους σκοπούς της εκπλήρωσης επιχειρησιακών σκοπών που προσδιορίζονται στο επιχειρησιακό σχέδιο και της εκτέλεσης δράσεων, η αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας δύναται να ανταλλάσσει άλλες πληροφορίες και ευρήματα.
9. Στα μέλη της ομάδας που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 3 έως 6 δεν περιλαμβάνεται το προσωπικό του Οργανισμού.
Άρθρο 5
Αναστολή και τερματισμός της δράσης
1. Ο εκτελεστικός διευθυντής του Οργανισμού δύναται να αναστείλει ή να τερματίσει τη δράση, αφού ενημερώσει γραπτώς την αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας, εάν οι διατάξεις της παρούσας συμφωνίας ή του επιχειρησιακού σχεδίου δεν εφαρμόζονται δεόντως από τη Δημοκρατία της Σερβίας. Ο εκτελεστικός διευθυντής κοινοποιεί στη Δημοκρατία της Σερβίας τους σχετικούς λόγους.
2. Η Δημοκρατία της Σερβίας δύναται να αναστείλει ή να τερματίσει τη δράση, αφού ενημερώσει γραπτώς τον Οργανισμό, εάν οι διατάξεις της παρούσας συμφωνίας ή του επιχειρησιακού σχεδίου δεν εφαρμόζονται δεόντως από τον Οργανισμό ή από οποιοδήποτε συμμετέχον κράτος μέλος. Η αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας κοινοποιεί στον Οργανισμό τους σχετικούς λόγους.
3. Ειδικότερα, ο εκτελεστικός διευθυντής του Οργανισμού ή η Δημοκρατία της Σερβίας δύναται να αναστείλει ή να τερματίσει τη δράση σε περιπτώσεις παραβίασης των θεμελιωδών δικαιωμάτων, της αρχής της μη επαναπροώθησης ή των κανόνων περί προστασίας των δεδομένων.
4. Ο τερματισμός της δράσης δεν θίγει τα δικαιώματα ή τις υποχρεώσεις που προκύπτουν από την εφαρμογή της παρούσας συμφωνίας ή του επιχειρησιακού σχεδίου πριν από τον τερματισμό.
Άρθρο 6
Προνόμια και ασυλίες των μελών της ομάδας
1. Τα έγγραφα, η αλληλογραφία και η περιουσία των μελών της ομάδας είναι απαραβίαστα, εκτός από την περίπτωση εκτελεστικών μέτρων τα οποία επιτρέπονται δυνάμει της παραγράφου 6.
2. Τα μέλη της ομάδας χαίρουν ασυλίας όσον αφορά την ποινική δικαιοδοσία της Δημοκρατίας της Σερβίας για τις πράξεις που τελούνται κατά την άσκηση και για τους σκοπούς των επίσημων καθηκόντων τους στο πλαίσιο δράσεων που εκτελούνται σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο.
Σε περίπτωση που μέλος της ομάδας κατηγορείται ότι διέπραξε ποινικό αδίκημα, η αρμόδια αρχή που αναφέρεται στο άρθρο 12 παράγραφος 1 της παρούσας συμφωνίας ενημερώνει αμελλητί τον εκτελεστικό διευθυντή του Οργανισμού και την αρμόδια αρχή του κράτους μέλους καταγωγής.
Έπειτα από ενδελεχή εξέταση τυχόν παρατηρήσεων που υποβάλλονται από το κράτος μέλος καταγωγής και από τη Δημοκρατία της Σερβίας, και βάσει των πληροφοριών που παρέχονται από αμφότερα τα μέρη, ο εκτελεστικός διευθυντής του Οργανισμού πιστοποιεί αν η επίμαχη πράξη τελέστηκε κατά την άσκηση των επίσημων καθηκόντων του μέλους της ομάδας στο πλαίσιο δράσεων που εκτελέστηκαν σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο.
Σε περίπτωση που ο εκτελεστικός διευθυντής του Οργανισμού πιστοποιήσει ότι η πράξη τελέστηκε κατά την άσκηση των επίσημων καθηκόντων του μέλους της ομάδας στο πλαίσιο δράσεων που εκτελέστηκαν σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο, το μέλος της ομάδας χαίρει ασυλίας όσον αφορά την ποινική δικαιοδοσία της Δημοκρατίας της Σερβίας για τις πράξεις που τελέστηκαν κατά την άσκηση και για τους σκοπούς των επίσημων καθηκόντων στο πλαίσιο δράσεων που εκτελέστηκαν σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο.
3. Τα μέλη της ομάδας χαίρουν ασυλίας όσον αφορά την αστική και διοικητική δικαιοδοσία της Δημοκρατίας της Σερβίας για όλες τις πράξεις που τελούνται κατά την άσκηση και για τους σκοπούς των επίσημων καθηκόντων τους στο πλαίσιο δράσεων που εκτελούνται σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο.
Σε περίπτωση που εγείρεται αγωγή για αστική υπόθεση κατά των μελών της ομάδας ενώπιον οποιουδήποτε δικαστηρίου, η αρμόδια αρχή που αναφέρεται στο άρθρο 12 παράγραφος 1 της παρούσας συμφωνίας ενημερώνει αμελλητί τον εκτελεστικό διευθυντή του Οργανισμού και την αρμόδια αρχή του κράτους μέλους καταγωγής.
Έπειτα από ενδελεχή εξέταση τυχόν παρατηρήσεων που υποβάλλονται από το κράτος μέλος καταγωγής και από τη Δημοκρατία της Σερβίας, και βάσει των πληροφοριών που παρέχονται από αμφότερα τα μέρη, ο εκτελεστικός διευθυντής του Οργανισμού πιστοποιεί αν η επίμαχη πράξη τελέστηκε κατά την άσκηση των επίσημων καθηκόντων του μέλους της ομάδας στο πλαίσιο δράσεων που εκτελέστηκαν σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο.
Σε περίπτωση που ο εκτελεστικός διευθυντής του Οργανισμού πιστοποιήσει ότι η πράξη τελέστηκε κατά την άσκηση των επίσημων καθηκόντων του μέλους της ομάδας στο πλαίσιο δράσεων που εκτελέστηκαν σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο, το μέλος της ομάδας χαίρει ασυλίας όσον αφορά την αστική και διοικητική δικαιοδοσία της Δημοκρατίας της Σερβίας για τις πράξεις που τελέστηκαν κατά την άσκηση και για τους σκοπούς των επίσημων καθηκόντων στο πλαίσιο δράσεων που εκτελέστηκαν σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο.
4. Η ασυλία των μελών των ομάδων όσον αφορά την ποινική, αστική και διοικητική δικαιοδοσία της Δημοκρατίας της Σερβίας σύμφωνα με τις παραγράφους 2 και 3 μπορεί να αρθεί από το κράτος μέλος καταγωγής, ανάλογα με την περίπτωση. Η εν λόγω άρση της ασυλίας πρέπει πάντοτε να είναι ρητή.
5. Τα μέλη της ομάδας δεν υποχρεούνται να καταθέτουν ως μάρτυρες.
6.Σε περίπτωση ζημίας που προκλήθηκε από μέλος της ομάδας κατά την άσκηση των επίσημων καθηκόντων του στο πλαίσιο δράσεων που εκτελέστηκαν σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο, η Δημοκρατία της Σερβίας είναι υπεύθυνη για οποιαδήποτε ζημία.
Σε περίπτωση ζημίας που προκλήθηκε από βαριά αμέλεια ή εκούσια παράβαση καθήκοντος ή εάν η πράξη δεν τελέστηκε κατά την άσκηση των επίσημων καθηκόντων μέλους της ομάδας από συμμετέχον κράτος μέλος, η Δημοκρατία της Σερβίας μπορεί να ζητήσει, μέσω του εκτελεστικού διευθυντή, την καταβολή αποζημίωσης από το οικείο συμμετέχον κράτος μέλος.
Σε περίπτωση ζημίας που προκλήθηκε από βαριά αμέλεια ή εκούσια παράβαση καθήκοντος ή εάν η πράξη δεν τελέστηκε κατά την άσκηση των επίσημων καθηκόντων μέλους της ομάδας που είναι μέλος του προσωπικού του Οργανισμού, η Δημοκρατία της Σερβίας μπορεί να ζητήσει την καταβολή αποζημίωσης από τον Οργανισμό.
Σε περίπτωση ζημίας που προκλήθηκε στη Δημοκρατία της Σερβίας λόγω ανωτέρας βίας, ούτε η Δημοκρατία της Σερβίας ούτε το συμμετέχον κράτος μέλος ούτε ο Οργανισμός φέρουν ευθύνη.
7. Δεν είναι δυνατή η λήψη εκτελεστικών μέτρων κατά των μελών της ομάδας, εκτός από την περίπτωση που κινείται εναντίον τους ποινική ή αστική διαδικασία η οποία δεν συνδέεται με τα επίσημα καθήκοντά τους. Τα περιουσιακά στοιχεία των μελών της ομάδας, για τα οποία ο εκτελεστικός διευθυντής του Οργανισμού παρέχει πιστοποίηση ότι είναι αναγκαία για την εκπλήρωση των επίσημων καθηκόντων τους, δεν αποτελούν αντικείμενο κατάσχεσης κατ’ εφαρμογή δικαστικής απόφασης ή εντολής. Σε αστικές διαδικασίες, τα μέλη της ομάδας δεν υπόκεινται σε περιορισμούς της προσωπικής τους ελευθερίας ούτε σε άλλα αναγκαστικά μέτρα.
8. Η ασυλία των μελών της ομάδας όσον αφορά τη δικαιοδοσία της Δημοκρατίας της Σερβίας δεν συνεπάγεται εξαίρεσή τους από τις δικαιοδοσίες των αντίστοιχων κρατών μελών καταγωγής.
9. Τα μέλη της ομάδας, όσον αφορά τις υπηρεσίες που παρέχονται για τον Οργανισμό, εξαιρούνται από τις διατάξεις περί κοινωνικής ασφάλισης που ενδέχεται να ισχύουν στη Δημοκρατία της Σερβίας.
10. Τα μέλη της ομάδας απαλλάσσονται από οιαδήποτε μορφή φορολόγησης, στη Δημοκρατία της Σερβίας, του μισθού και των αποζημιώσεων που λαμβάνουν από τον Οργανισμό ή από τα κράτη μέλη καταγωγής, καθώς και τυχόν εισοδήματος που προέρχεται από πηγές εκτός της Δημοκρατίας της Σερβίας.
11. Η Δημοκρατία της Σερβίας επιτρέπει, σύμφωνα με όποιους νόμους ή κανονισμούς θεσπίσει, την είσοδο ειδών που προορίζονται για προσωπική χρήση των μελών της ομάδας και χορηγεί απαλλαγή, όσον αφορά τα εν λόγω είδη, από όλους τους τελωνειακούς δασμούς, φόρους και συναφείς επιβαρύνσεις εκτός από τα τέλη αποθήκευσης, μεταφοράς και συναφών υπηρεσιών. Η Δημοκρατία της Σερβίας επιτρέπει επίσης την εξαγωγή των ειδών αυτών.
12. Οι προσωπικές αποσκευές των μελών της ομάδας μπορούν να υποβάλλονται σε έλεγχο εάν υπάρχουν λόγοι να θεωρηθεί ότι περιέχουν είδη τα οποία δεν προορίζονται για προσωπική χρήση των μελών της ομάδας ή είδη των οποίων η εισαγωγή ή η εξαγωγή απαγορεύεται από τον νόμο ή τα οποία υποβάλλονται σε καραντίνα βάσει των κανονισμών της Δημοκρατίας της Σερβίας. Ο έλεγχος των εν λόγω προσωπικών αποσκευών διεξάγεται μόνο παρουσία των εμπλεκομένων μελών της ομάδας ή εξουσιοδοτημένου εκπροσώπου του Οργανισμού.
Άρθρο 7
Έγγραφο διαπίστευσης
1. Ο Οργανισμός, σε συνεργασία με τη Δημοκρατία της Σερβίας, χορηγεί σε κάθε μέλος της ομάδας έγγραφο στην επίσημη γλώσσα (ή στις επίσημες γλώσσες) της Δημοκρατίας της Σερβίας και σε μια επίσημη γλώσσα των θεσμικών οργάνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τους σκοπούς του προσδιορισμού της ταυτότητάς του από τις εθνικές αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας και ως απόδειξη των δικαιωμάτων του κατόχου να εκτελεί τα καθήκοντα και να ασκεί τις εξουσίες που αναφέρονται στο άρθρο 4 της παρούσας συμφωνίας και στο επιχειρησιακό σχέδιο. Στο έγγραφο περιλαμβάνονται τα ακόλουθα στοιχεία για κάθε μέλος: ονοματεπώνυμο και ιθαγένεια· θέση στην ιεραρχία ή επάγγελμα· πρόσφατη ψηφιακή φωτογραφία και τα καθήκοντα που εξουσιοδοτείται να εκτελεί κατά τη διάρκεια της ανάπτυξης. Στο έγγραφο αναφέρεται επίσης ότι ο κάτοχός του έχει δικαίωμα διαμονής στο έδαφος της Δημοκρατίας της Σερβίας για τη διάρκεια της δράσης χωρίς να απαιτούνται πρόσθετες διαδικασίες.
2. Το έγγραφο διαπίστευσης, σε συνδυασμό με έγκυρο ταξιδιωτικό έγγραφο, παρέχει στο μέλος της ομάδας πρόσβαση στη Δημοκρατία της Σερβίας χωρίς να χρειάζεται θεώρηση ή προηγούμενη έγκριση.
3. Το έγγραφο διαπίστευσης επιστρέφεται στον Οργανισμό μετά το πέρας της δράσης.
4. Ο Οργανισμός, πριν από την έναρξη εφαρμογής της παρούσας συμφωνίας και σε κάθε τροποποίηση του υποδείγματός του, παρέχει στην αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας δείγμα του εγγράφου διαπίστευσης που αναφέρεται στην παράγραφο 1.
Άρθρο 8
Θεμελιώδη δικαιώματα
1. Κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους και την άσκηση των εξουσιών τους, τα μέλη της ομάδας σέβονται πλήρως τα θεμελιώδη δικαιώματα και τις ελευθερίες, μεταξύ άλλων όσον αφορά την πρόσβαση στις διαδικασίες χορήγησης ασύλου, την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, την απαγόρευση των βασανιστηρίων και της απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης, το δικαίωμα στην ελευθερία, την αρχή της μη επαναπροώθησης και την απαγόρευση των ομαδικών απελάσεων, τα δικαιώματα του παιδιού και το δικαίωμα στον σεβασμό της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής. Κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους και την άσκηση των εξουσιών τους, τα μέλη της ομάδας δεν κάνουν διακρίσεις εις βάρος ατόμων λόγω φύλου, φυλετικής ή εθνοτικής καταγωγής, θρησκείας ή πεποιθήσεων, αναπηρίας, ηλικίας ή γενετήσιου προσανατολισμού. Τα μέτρα που επηρεάζουν τα θεμελιώδη δικαιώματα και τις ελευθερίες και τα οποία λαμβάνονται κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους και την άσκηση των εξουσιών τους είναι ανάλογα προς τους επιδιωκόμενους από αυτά τα μέτρα στόχους και σέβονται την ουσία αυτών των θεμελιωδών δικαιωμάτων και ελευθεριών.
2. Κάθε μέρος χρησιμοποιεί υφιστάμενο μηχανισμό για τον χειρισμό καταγγελιών περί παραβίασης των θεμελιωδών δικαιωμάτων από το προσωπικό του κατά την εκτέλεση των επίσημων καθηκόντων του στο πλαίσιο κοινής επιχείρησης, ταχείας επέμβασης στα σύνορα ή επιχείρησης επιστροφής που διεξάγεται δυνάμει της παρούσας συμφωνίας.
Άρθρο 9
Επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα
1. Η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα πραγματοποιείται μόνον εφόσον είναι αναγκαία για την εφαρμογή της παρούσας συμφωνίας από τη Δημοκρατία της Σερβίας, τον Οργανισμό ή τα συμμετέχοντα κράτη μέλη.
2. Η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από την αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας διέπεται από την εθνική της νομοθεσία.
3. Η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα για διοικητικούς σκοπούς από τον Οργανισμό και το συμμετέχον κράτος μέλος ή τα συμμετέχοντα κράτη μέλη, μεταξύ άλλων και στην περίπτωση διαβίβασης δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα προς τη Δημοκρατία της Σερβίας, διέπεται από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 45/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Δεκεμβρίου 2000, σχετικά με την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από τα όργανα και τους οργανισμούς της Κοινότητας και σχετικά με την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών, την οδηγία 95/46/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Οκτωβρίου 1995, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών, την απόφαση-πλαίσιο 2008/977/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 27ης Νοεμβρίου 2008, για την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που τυγχάνουν επεξεργασίας στο πλαίσιο της αστυνομικής και δικαστικής συνεργασίας σε ποινικές υποθέσεις, και τα μέτρα που έχει λάβει ο Οργανισμός για την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 45/2001, όπως προβλέπεται στο άρθρο 45 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/1624.
4. Σε περίπτωση που η επεξεργασία προϋποθέτει τη διαβίβαση δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, τα κράτη μέλη και ο Οργανισμός υποδεικνύουν, κατά τον χρόνο της διαβίβασης δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα προς την αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας, τυχόν περιορισμούς στην πρόσβαση ή στη χρήση, υπό γενικούς ή ειδικούς όρους, μεταξύ άλλων όσον αφορά τη διαβίβαση, τη διαγραφή ή την καταστροφή. Σε περίπτωση που η ανάγκη των περιορισμών αυτών καθίσταται πρόδηλη μετά τη διαβίβαση των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, τα κράτη μέλη και ο Οργανισμός ενημερώνουν σχετικά την αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας.
5. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που συλλέγονται και υποβάλλονται σε περαιτέρω επεξεργασία για διοικητικούς σκοπούς κατά τη διάρκεια της δράσης δύνανται να υποβληθούν σε επεξεργασία από τον Οργανισμό, τα συμμετέχοντα κράτη μέλη και την αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας σύμφωνα με την εφαρμοστέα νομοθεσία περί προστασίας δεδομένων.
Για τους σκοπούς της εφαρμογής της παρούσας συμφωνίας, η αρμόδια αρχή της Δημοκρατίας της Σερβίας τηρεί αρχείο των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που συλλέγονται και υποβάλλονται σε περαιτέρω επεξεργασία βάσει του παρόντος άρθρου. Τα δεδομένα που καλύπτονται από το εν λόγω αρχείο είναι τα εξής: ονοματεπώνυμο, ημερομηνία γέννησης, τόπος γέννησης, χώρα καταγωγής, αριθμός και είδος προσωπικών ή άλλων εγγράφων, τόπος και χρόνος επεξεργασίας των δεδομένων και λόγος συλλογής και επεξεργασίας των δεδομένων.
Τα δεδομένα που περιλαμβάνονται στο εν λόγω αρχείο τηρούνται για τρία έτη από την ημερομηνία συλλογής.
6. Ο Οργανισμός, τα συμμετέχοντα κράτη μέλη και η Δημοκρατία της Σερβίας συντάσσουν κοινή έκθεση σχετικά με την εφαρμογή των παραγράφων 1 έως 5 μετά το πέρας κάθε δράσης. Η εν λόγω έκθεση διαβιβάζεται στις αρμόδιες αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας, στον υπεύθυνο θεμελιωδών δικαιωμάτων και στον υπεύθυνο προστασίας δεδομένων του Οργανισμού. Ο υπεύθυνος θεμελιωδών δικαιωμάτων και ο υπεύθυνος προστασίας δεδομένων του Οργανισμού υποβάλλουν έκθεση στον εκτελεστικό διευθυντή του Οργανισμού.
Άρθρο 10
Διαφορές και ερμηνεία
1. Κάθε ζήτημα που προκύπτει σε σχέση με την εφαρμογή της παρούσας συμφωνίας εξετάζεται από κοινού από τις αρμόδιες αρχές της Δημοκρατίας της Σερβίας και από εκπροσώπους του Οργανισμού.
2. Ελλείψει τυχόν πρότερης διευθέτησης, οι διαφορές επί της ερμηνείας ή της εφαρμογής της παρούσας συμφωνίας διευθετούνται αποκλειστικά με διαπραγμάτευση μεταξύ των αρμόδιων αρχών της Δημοκρατίας της Σερβίας και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
3. Για τους σκοπούς των παραγράφων 1 και 2, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή βρίσκονται σε συνεχή επικοινωνία με το κράτος μέλος ή τα κράτη μέλη που συνορεύουν με την περιοχή των επιχειρήσεων.
Άρθρο 11
Σχέση με άλλες διεθνείς υποχρεώσεις
Η παρούσα συμφωνία δεν θίγει τις υποχρεώσεις που υπέχουν η Δημοκρατία της Σερβίας ή η Ευρωπαϊκή Ένωση βάσει διεθνών συνθηκών και συμφωνιών σύμφωνα με τις γενικώς αποδεκτές αρχές του διεθνούς δικαίου και δεν θίγει επίσης την εφαρμογή τους.
Άρθρο 12
Αρμόδιες αρχές για την εφαρμογή της συμφωνίας
1. Η αρμόδια αρχή για την εφαρμογή της παρούσας συμφωνίας στη Δημοκρατία της Σερβίας είναι το Υπουργείο Εσωτερικών.
2. Για την Ευρωπαϊκή Ένωση, αρμόδια αρχή για την εφαρμογή της παρούσας συμφωνίας είναι ο Οργανισμός.
Άρθρο 13
Έναρξη ισχύος, διάρκεια, αναστολή και καταγγελία της συμφωνίας
1. Η παρούσα συμφωνία εγκρίνεται από τα μέρη σύμφωνα με τις εσωτερικές νομικές διαδικασίες τους.
2. Η παρούσα συμφωνία αρχίζει να ισχύει την πρώτη ημέρα του δεύτερου μήνα που έπεται της ημερομηνίας κατά την οποία τα μέρη έχουν κοινοποιήσει αμοιβαίως την ολοκλήρωση των εσωτερικών νομικών διαδικασιών που αναφέρονται στην παράγραφο 1.
3. Η συμφωνία δύναται να καταγγελθεί ή να ανασταλεί με γραπτή συμφωνία μεταξύ των μερών ή μονομερώς από οποιοδήποτε μέρος. Στην τελευταία αυτή περίπτωση, το μέρος που επιθυμεί να την καταγγείλει ή να την αναστείλει, απευθύνει γραπτώς σχετική κοινοποίηση στο άλλο μέρος διά της διπλωματικής οδού.
Η αναστολή παράγει αποτελέσματα δέκα (10) εργάσιμες ημέρες από την παραλαβή της κοινοποίησης.
Η καταγγελία παράγει αποτελέσματα την πρώτη ημέρα του δεύτερου μήνα που έπεται του μήνα αποστολής της κοινοποίησης.
4. Οι κοινοποιήσεις που γίνονται σύμφωνα με το παρόν άρθρο αποστέλλονται, στην περίπτωση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στη Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και, στην περίπτωση της Δημοκρατίας της Σερβίας, στο Υπουργείο Εξωτερικών της Δημοκρατίας της Σερβίας.
(τόπος) .... (ημερομηνία) …...
Συντάχθηκε σε δύο αντίτυπα, στην αγγλική, βουλγαρική, γαλλική, γερμανική, δανική, ελληνική, εσθονική, ισπανική, ιταλική, κροατική, λετονική, λιθουανική, μαλτέζικη, ολλανδική, ουγγρική, πολωνική, πορτογαλική, ρουμανική, σλοβακική, σλοβενική, σουηδική, τσεχική, φινλανδική και σερβική γλώσσα. Όλα τα κείμενα είναι εξίσου αυθεντικά.
ΚΟΙΝΗ ΔΗΛΩΣΗ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 2 ΣΤΟΙΧΕΙΟ β)
Τα συμβαλλόμενα μέρη λαμβάνουν υπόψη ότι ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής θα παρέχει στήριξη στη Δημοκρατία της Σερβίας για τον αποτελεσματικό έλεγχο των συνόρων της με οποιαδήποτε χώρα που δεν είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης με άλλα μέσα εκτός των αποστολών των ομάδων της Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής που διαθέτουν εκτελεστικές αρμοδιότητες.
Κοινή δήλωση σχετικά με το καθεστώς και την οριοθέτηση των εδαφών
Το καθεστώς και η οριοθέτηση, δυνάμει του διεθνούς δικαίου, του εδάφους της Σερβίας και των εδαφών στα οποία εφαρμόζονται η Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και η Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν επηρεάζονται ουδόλως από την παρούσα συμφωνία ή από οποιαδήποτε πράξη τελείται κατ’ εφαρμογήν της συμφωνίας από τα μέρη ή εξ ονόματός τους, συμπεριλαμβανομένης της κατάρτισης επιχειρησιακών σχεδίων ή της συμμετοχής σε διασυνοριακές επιχειρήσεις.
ΚΟΙΝΗ ΔΗΛΩΣΗ ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΗΝ ΙΣΛΑΝΔΙΑ, ΤΗ ΝΟΡΒΗΓΙΑ, ΤΗΝ ΕΛΒΕΤΙΑ ΚΑΙ ΤΟ ΛΙΧΤΕΝΣΤΑΪΝ
Τα συμβαλλόμενα μέρη σημειώνουν τη στενή σχέση που υπάρχει μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Νορβηγίας, της Ισλανδίας, της Ελβετίας και του Λιχτενστάιν, ιδίως δυνάμει των συμφωνιών της 18ης Μαΐου 1999 και της 26ης Οκτωβρίου 2004 σχετικά με τη σύνδεση των εν λόγω χωρών με τη θέση σε ισχύ, την εφαρμογή και την ανάπτυξη του κεκτημένου του Σένγκεν.
Υπό τις συνθήκες αυτές, είναι ευκταίο οι αρχές της Νορβηγίας, της Ισλανδίας, της Ελβετίας και του Λιχτενστάιν, αφενός, και της Δημοκρατίας της Σερβίας, αφετέρου, να συνάψουν, αμελλητί, διμερείς συμφωνίες με αντικείμενο δράσεις που εκτελούνται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής στη Δημοκρατία της Σερβίας υπό όρους παρόμοιους με τους όρους της παρούσας συμφωνίας.