Choose the experimental features you want to try

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Document 52017DC0149

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Εφαρμογή του τρίτου προγράμματος δράσης της Ένωσης στον τομέα της υγείας το 2014

COM/2017/0149 final

Βρυξέλλες, 3.4.2017

COM(2017) 149 final

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

Εφαρμογή του τρίτου προγράμματος δράσης της Ένωσης στον τομέα της υγείας το 2014

{SWD(2017) 119 final}


Πίνακας περιεχομένων

Εισαγωγή    

Δράση του έτους — θεματική εστίαση για το 2014: χρόνια νοσήματα    

1.1    Σχέδιο PATHWAYS — Συμμετοχή σε υγιείς χώρους εργασίας και στρατηγικές ένταξης στον τομέα της εργασίας    

Πρωτοβουλίες που συμβάλλουν άμεσα στην εφαρμογή του δικαίου της ΕΕ    

1.2    Αίτηση για υπηρεσία — εφαρμογή της οδηγίας 2011/24/ΕΕ για τη διασυνοριακή υγειονομική περίθαλψη    

Εκτέλεση του προϋπολογισμού    

1.3    Προϋπολογισμός    

1.4    Προτεραιότητες για το 2014 και χρηματοδοτικοί μηχανισμοί    

1.5    Εκτέλεση του επιχειρησιακού προϋπολογισμού από τον χρηματοδοτικό μηχανισμό    

1.6    Συμφωνίες άμεσης επιχορήγησης με διεθνείς οργανισμούς    

1.7    Δημόσιες συμβάσεις (υπηρεσιών)    

1.8    Άλλες δράσεις    

1.9    Απορρόφηση κονδυλίων του προϋπολογισμού το 2014    

1.10    Κατηγορίες δικαιούχων    

Συμπέρασμα    



Εισαγωγή

Η παρούσα έκθεση παρουσιάζει την εφαρμογή του τρίτου προγράμματος για την υγεία το 2014. Πρόκειται για το πρώτο έτος εφαρμογής του τρίτου προγράμματος για την υγεία, το οποίο θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 282/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Μαρτίου 2014 1 . Ο εν λόγω κανονισμός ισχύει από την 1η Ιανουαρίου 2014 και αφορά ένα πρόγραμμα επταετούς διάρκειας, ήτοι έως την 31η Δεκεμβρίου 2020. Βάσει του άρθρου 13 του κανονισμού, η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση στην επιτροπή του προγράμματος για την υγεία σχετικά με όλες τις δράσεις που χρηματοδοτήθηκαν από το πρόγραμμα, και ενημερώνει σχετικά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Η παρούσα έκθεση ανταποκρίνεται σ’ αυτή την επιταγή. Παρέχει λεπτομερείς πληροφορίες για τον προϋπολογισμό του 2014 και την εκτέλεσή του.

Το συνοδευτικό έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής στο παράρτημα 1 παρουσιάζει σειρά παραδειγμάτων για τις βασικές πολυετείς δράσεις που συγχρηματοδοτήθηκαν στο πλαίσιο του δεύτερου προγράμματος για την υγεία 2 , τα τελικά αποτελέσματα των οποίων δημοσιοποιήθηκαν το 2014. Περιγράφει επίσης παραδείγματα δράσεων που χρηματοδοτήθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος εργασίας του 2014 σε δευτερεύοντα πεδία, όπως η αξιολόγηση και η διάδοση. Στα παραρτήματα 2-10 περιλαμβάνονται πίνακες επισκόπησης που παρουσιάζουν αναλυτικά όλες τις δραστηριότητες που συγχρηματοδοτήθηκαν και τις συμβάσεις που ανατέθηκαν.

Το τρίτο πρόγραμμα για την υγεία έχει συνολικό προϋπολογισμό 449 400 000 EUR. Έχει τέσσερις ειδικούς στόχους:

1.προαγωγή της υγείας, πρόληψη των νόσων και προώθηση σε υποστηρικτικά περιβάλλοντα για υγιείς τρόπους ζωής, λαμβάνοντας υπόψη την αρχή «η υγεία σε όλες τις πολιτικές»·

2.προστασία των πολιτών της Ένωσης από σοβαρές διασυνοριακές απειλές κατά της υγείας·

3.συμβολή σε καινοτόμα, αποδοτικά και βιώσιμα συστήματα υγείας·

4.διευκόλυνση της πρόσβασης των πολιτών της Ένωσης σε καλύτερη και ασφαλέστερη υγειονομική περίθαλψη.

Το πρόγραμμα ορίζει δείκτες προόδους για κάθε στόχο. Για την επίτευξη των συγκεκριμένων στόχων, το πρόγραμμα μπορεί να υλοποιηθεί με ένα ευρύ φάσμα χρηματοδοτικών μέσων. Αυτά είναι:

δράση που συγχρηματοδοτείται από τις αρχές των κρατών μελών («κοινές δράσεις»)·

σχέδια και επιχορηγήσεις λειτουργίας ειδικά για τη στήριξη μη κυβερνητικών οργανώσεων και δικτύων·

άμεσες συμφωνίες με διεθνείς οργανισμούς, δημόσιες συμβάσεις· και

άλλες δράσεις.

Σύμφωνα με το πολυετές σχέδιο που καταρτίστηκε το 2013, το ετήσιο πρόγραμμα εργασίας για το 2014 εστίασε στα χρόνια νοσήματα. Ως εκ τούτου, το 2014 συγχρηματοδοτήθηκαν αρκετές δράσεις για την αντιμετώπιση χρόνιων νοσημάτων, σε μία από τις οποίες γίνεται ιδιαίτερη αναφορά στην παρούσα έκθεση. Το πρόγραμμα συγχρηματοδοτεί επίσης πρωτοβουλίες που συμβάλλουν στην εφαρμογή του ενωσιακού δικαίου. Στην παρούσα έκθεση παρουσιάζονται δύο παραδείγματα επιτυχημένης εφαρμογής του προγράμματος στον εν λόγω τομέα το 2014.

Μελλοντικές προοπτικές...

Κατά τη διάρκεια αυτού του πρώτου έτους εφαρμογής του τρίτου προγράμματος για την υγεία, μια σειρά σημαντικών πρωτοβουλιών, συμπεριλαμβανομένων οκτώ κοινών δράσεων, έλαβαν στήριξη και τέθηκαν σε εφαρμογή χάρη στη συγχρηματοδότηση του προγράμματος. Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της εκ των υστέρων αξιολόγησης του δεύτερου προγράμματος για την υγεία, η Επιτροπή μεριμνά για τη στενή παρακολούθηση της υλοποίησης του τρίτου προγράμματος για την υγεία και την ευρύτερη δημοσιοποίηση των αποτελεσμάτων του. Η Επιτροπή εξακολουθεί επίσης να ενθαρρύνει και να προωθεί τη συμμετοχή όλων των κρατών μελών και των χωρών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα και να επιδιώκει συνέργειες με άλλα χρηματοδοτικά προγράμματα της ΕΕ.

Δράση του έτους — θεματική εστίαση για το 2014: χρόνια νοσήματα

Το θέμα υγείας που τέθηκε σε προτεραιότητα στο ετήσιο πρόγραμμα εργασίας για το 2014 ήταν τα χρόνια νοσήματα. Συνολικά, δρομολογήθηκαν τρεις προσκλήσεις υποβολής προτάσεων για σχέδια που αφορούσαν διαφορετικές πτυχές της πρόληψης και της διαχείρισης χρόνιων νοσημάτων, με αποτέλεσμα τη συγχρηματοδότηση πέντε σχεδίων. Ολοκληρώθηκαν μια κοινή δράση για τη διατροφή και τη σωματική άσκηση και άλλη μία για την άνοια, καθώς και έξι σχέδια στον τομέα της ενεργού και υγιούς γήρανσης. Το σχέδιο PATHWAYS που περιγράφεται κατωτέρω αποτελεί καλό παράδειγμα. Αντικείμενο του σχεδίου είναι το σημαντικό ζήτημα της συμμετοχής ασθενών με χρόνια νοσήματα στο εργατικό δυναμικό. Τούτο συνάδει πλήρως με το θεματολόγιο της Επιτροπής για την απασχόληση και την ανάπτυξη.

1.1Σχέδιο PATHWAYS — Συμμετοχή σε υγιείς χώρους εργασίας και στρατηγικές ένταξης στον τομέα της εργασίας

1.1.1Ιστορικό

PATHWAYS — Η συμμετοχή σε υγιείς χώρους εργασίας και οι στρατηγικές ένταξης στον τομέα της εργασίας αποτέλεσε ένα από τα σχέδια που συγχρηματοδοτήθηκαν το 2014 στο πλαίσιο της εστίασης στα χρόνια νοσήματα κατά το εν λόγω έτος. Το σχέδιο PATHWAYS ξεκίνησε το καλοκαίρι του 2015, θα διαρκέσει 36 μήνες και θα λάβει συγχρηματοδότηση ύψους έως 969 379,00 EUR. Σε αυτό συμμετέχουν 12 εταίροι από 10 διαφορετικές ευρωπαϊκές χώρες (Αυστρία, Βέλγιο, Τσεχική Δημοκρατία, Γερμανία, Ελλάδα, Ιταλία, Νορβηγία, Πολωνία, Σλοβενία και Ισπανία), όλοι τους με ευρεία εμπειρογνωμοσύνη στον τομέα των χρόνιων και ψυχικών νοσημάτων και της απασχόλησης.

1.1.2Σύντομη περιγραφή

Τα άτομα με χρόνια νοσήματα και ψυχικές διαταραχές συχνά αντιμετωπίζουν προβλήματα που συνδέονται με την εργασία, όπως ανεργία, συχνές απουσίες, μειωμένη παραγωγικότητα και στιγματισμό στον χώρο εργασίας. Η αυξανόμενη εξάπλωση χρόνιων νοσημάτων και ψυχικών διαταραχών σε συνθήκες δημοσιονομικής λιτότητας απαιτεί τη χάραξη καινοτόμων στρατηγικών οι οποίες θα συμβάλουν στη συμμετοχή των ανθρώπων αυτών στην αγορά εργασίας.

Ωστόσο, δεν έχουμε επαρκείς γνώσεις όσον αφορά τις διαθέσιμες στρατηγικές και τον βαθμό αποτελεσματικότητάς τους. Πρέπει επίσης να αποσαφηνίσουμε τις συνδεόμενες με την απασχόληση ανάγκες των ατόμων με χρόνια νοσήματα και ψυχικές διαταραχές. Ως εκ τούτου, εν είδει απάντησης, το σχέδιο PATHWAYS θα εντοπίσει τις διαθέσιμες στρατηγικές ένταξης και επανένταξης εντός και εκτός Ευρώπης και θα προσδιορίσει την αποτελεσματικότητά τους. Επιπλέον, θα αξιολογήσει τις συνδεόμενες με την απασχόληση ανάγκες των ατόμων με χρόνια νοσήματα και ψυχικές διαταραχές. Τέλος, θα καταρτίσει κατευθυντήριες γραμμές για τη στήριξη της εφαρμογής αποτελεσματικών στρατηγικών επαγγελματικής ένταξης και επανένταξης. Οι διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη θα είναι μία από τις μεθόδους που θα χρησιμοποιηθούν.

1.1.3Αναμενόμενα αποτελέσματα

Στο πλαίσιο του PATHWAYS θα υποβληθεί σειρά εκθέσεων, μεταξύ των οποίων:

μία έκθεση στην οποία θα γίνεται σύγκριση των διαθέσιμων στρατηγικών με βάση τις πέντε κατηγορίες μοντέλων κοινωνικής πρόνοιας και υγειονομικής περίθαλψης στην Ευρώπη· και

μία έκθεση σχετικά με τις ανεκπλήρωτες ανάγκες απασχόλησης των ατόμων με χρόνια νοσήματα, που θα περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, συστάσεις για την εκπλήρωσή τους.

Τα διαθέσιμα στοιχεία που αποδεικνύουν την αποτελεσματικότητα των υφιστάμενων στρατηγικών ένταξης και επανένταξης ατόμων με χρόνια νοσήματα στην απασχόληση θα συγκεντρωθούν σε βάση δεδομένων και θα παρουσιαστούν σε διερευνητική μελέτη.

Τέλος, το PATHWAYS θα διατυπώσει συστάσεις πολιτικής για την εφαρμογή στρατηγικών ένταξης που θα αποσκοπούν στη δημιουργία μιας αγοράς εργασίας χωρίς αποκλεισμούς, στην οποία θα μπορούν να συμμετέχουν ουσιαστικά τα άτομα με χρόνια νοσήματα και ψυχικές διαταραχές.

Πρωτοβουλίες που συμβάλλουν άμεσα στην εφαρμογή του δικαίου της ΕΕ

Το πρόγραμμα για την υγεία χρηματοδοτεί υπηρεσίες που παρέχουν εξωτερικοί συνεργάτες, που στηρίζουν την Επιτροπή στην εφαρμογή αποφάσεων και οδηγιών στον τομέα της υγείας. Ένα παράδειγμα αυτών των υπηρεσιών που παρασχέθηκαν το 2014 παρατίθεται ακολούθως.

1.2Αίτηση για υπηρεσία — εφαρμογή της οδηγίας 2011/24/ΕΕ για τη διασυνοριακή υγειονομική περίθαλψη

1.2.1Ιστορικό

Η μελέτη αυτή εξέτασε τις επιπτώσεις της οδηγίας 2011/24/ΕΕ για τη διασυνοριακή υγειονομική περίθαλψη 3 . Συνολικός της στόχος ήταν η υποβολή έκθεσης σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας από τα κράτη μέλη, όπως απαιτείται δυνάμει του άρθρου 20 παράγραφος 1, και ο εντοπισμός ελλείψεων και δυνατοτήτων βελτίωσης. Η μελέτη βασίστηκε στην επιτόπια κατάσταση και σε άλλες πολύτιμες εξωτερικές πηγές. Η παροχή των εν λόγω υπηρεσιών πραγματοποιήθηκε βάσει σύμβασης παροχής υπηρεσιών με τις εταιρείες KPMG Advisory N.V., Technopolis Group και Empirica GmbH, στο πλαίσιο της σύμβασης-πλαίσιο SANCO/2012/02/011 — Lot 1. Η σύμβαση διήρκεσε από την 21η Ιουλίου 2014 έως την 21η Μαρτίου 2015, και το κόστος της ανήλθε σε 179 026 EUR.

1.2.2Σύντομη περιγραφή

Εκτός από την έρευνα τεκμηρίωσης και μια ανασκόπηση της βιβλιογραφίας, πραγματοποιήθηκε λεπτομερής ανασκόπηση ενός δικτυακού τόπου και εφαρμόστηκαν ευρέως χρησιμοποιούμενες μέθοδοι συμμετοχικής έρευνας. Με βάση προηγούμενες ερευνητικές προσπάθειες, αναλύθηκαν όλοι οι δικτυακοί τόποι των 32 εθνικών σημείων επαφής (ΕΣΕ) για τη διασυνοριακή υγειονομική περίθαλψη (32 χώρες ή εδάφη, δεδομένου ότι η Σκοτία, η Ουαλία, η Αγγλία, η Βόρεια Ιρλανδία και το Γιβραλτάρ συμπεριλήφθηκαν χωριστά για το Ηνωμένο Βασίλειο).

Εφαρμόστηκε μια μέθοδος έρευνας «εικονικού ασθενή», έτσι ώστε να ληφθεί υπόψη η άποψη του «τελικού χρήστη». Οι αξιολογητές επικοινώνησαν με ΕΣΕ σε 12 κράτη μέλη της ΕΕ (Αυστρία, Βέλγιο, Γαλλία, Γερμανία, Ουγγαρία, Ιταλία, Λιθουανία, Μάλτα, Κάτω Χώρες, Σλοβενία, Ισπανία και Σουηδία) τόσο με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο όσο και τηλεφωνικώς, σύμφωνα με τρία διαφορετικά προσχεδιασμένα σενάρια.

Υποκειμενικά δεδομένα βασισμένα σε γνώμες συγκεντρώθηκαν επίσης στις χώρες-στόχους, καθώς και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, μέσω 59 συνεντεύξεων με τα ενδιαφερόμενα μέρη και μέσω διαδικτυακής έρευνας που απευθύνθηκε στα ΕΣΕ στις χώρες-στόχους. Περίπου το 50 % των ενδιαφερομένων μερών που ερωτήθηκαν συμφώνησαν να δώσουν συνέντευξη στη διάρκεια των τεσσάρων εβδομάδων. Αντιπροσώπευαν φάσμα φορέων παροχής υγειονομικής ασφάλισης, παρόχων υπηρεσιών υγείας, διαμεσολαβητών για τους ασθενείς, εθνικών και περιφερειακών αρχών, ενώσεων ασθενών, ελεγκτικών φορέων, συνδικαλιστικών οργανώσεων, καθώς και οργανώσεων πρώτης γραμμής που εκδίδουν συνταγές. Όλα τα ΕΣΕ συμπλήρωσαν τουλάχιστον ένα μέρος της διαδικτυακής έρευνας. Τα συμπεράσματα της μελέτης συμπληρώνονται από μια ανάλυση πλεονεκτημάτων, αδυναμιών, ευκαιριών και απειλών (SWOT), η οποία εστιάζει στις υπηρεσίες που παρέχονται στους ασθενείς.

1.3.3 Ειδικά αποτελέσματα

Η παρούσα μελέτη αποτελεί μέρος ενός συνεχιζόμενου έργου που αποσκοπεί στη δημιουργία μιας μηδενικής βάσης ως σημείου αφετηρίας για τη μέτρηση και την αξιολόγηση της διασυνοριακής υγειονομικής περίθαλψης στην Ένωση. Ως γενικό πόρισμα, όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη που συμμετείχαν επιβεβαίωσαν ότι ο αριθμός των ασθενών που έχουν κάνει χρήση της διασυνοριακής υγειονομικής περίθαλψης στο πλαίσιο της οδηγίας είναι μικρός.

Η παρούσα μελέτη παρέχει σημαντική, αν και απλώς ποιοτική, συμβολή στη βασική εκτίμηση και στις μελλοντικές προσπάθειες αξιολόγησης, σύμφωνα με την αρχή «πρώτα η αξιολόγηση». Τα πορίσματα της μελέτης δημοσιεύθηκαν τον Μάιο του 2015 στον δικτυακό τόπο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και παρουσιάστηκαν στη συνεδρίαση των ΕΣΕ που διοργανώθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις 2 Δεκεμβρίου 2015, όπου έγιναν δεκτά με μεγάλο ενδιαφέρον. Θα ήταν ευκταίο οι μεθοδολογικές αρχές της μελέτης να διερευνηθούν περαιτέρω από τα ενδιαφερόμενα μέρη και από την ευρύτερη ερευνητική κοινότητα.

Ωστόσο, η παρούσα μελέτη δεν αποτελεί επίσημη αξιολόγηση και δεν αφορά καταγγελίες, παραβάσεις και μέτρα μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο. Καθώς η οδηγία εκδόθηκε πρόσφατα και τα άμεσα διαθέσιμα δεδομένα σχετικά με την κινητικότητα των ασθενών είναι σπάνια, μια επίσημη αξιολόγηση της οδηγίας θα ήταν πρόωρη.

Εκτέλεση του προϋπολογισμού

1.3Προϋπολογισμός

Ο προϋπολογισμός του τρίτου προγράμματος για την υγεία 2014-2020 ανέρχεται σε 449,4 εκατομμύρια EUR. Στο ποσό αυτό περιλαμβάνονται 33,48 εκατομμύρια EUR για τη λειτουργία του Εκτελεστικού Οργανισμού για τους Καταναλωτές, την Υγεία, τη Γεωργία και τα Τρόφιμα (Chafea), στον οποίο η Επιτροπή έχει αναθέσει τη διαχείριση του προγράμματος για την υγεία 2014-2020. Ο Chafea παρέχει στην Επιτροπή τεχνική, επιστημονική και διοικητική συνδρομή κατά την εφαρμογή του προγράμματος για την υγεία από το 2005 4 . Διοργανώνει ετησίως προσκλήσεις υποβολής προτάσεων, συντονίζει την αξιολόγηση των προτάσεων που υποβάλλονται και διαπραγματεύεται, υπογράφει και διαχειρίζεται τις σχετικές συμφωνίες επιχορήγησης. Είναι επίσης υπεύθυνος για πολλές διαδικασίες ανάθεσης συμβάσεων.

Ο προϋπολογισμός του προγράμματος εργασίας για το 2014 5 ήταν 58 579 000 EUR, τα οποία κατανέμονταν ως εξής:

επιχειρησιακές δαπάνες: 52 870 000 EUR, ποσό που αντιστοιχούσε στη γραμμή προϋπολογισμού 17 03 01 Ενθάρρυνση της καινοτομίας στην υγειονομική περίθαλψη και αύξηση της βιωσιμότητας των συστημάτων υγειονομικής περίθαλψης, βελτίωση της υγείας και προστασία των πολιτών της Ένωσης από διασυνοριακές απειλές κατά της υγείας·

διοικητικές δαπάνες: 1 500 000 EUR, ποσό που αντιστοιχούσε στη γραμμή προϋπολογισμού 17 01 04 02 — δαπάνες στήριξης του προγράμματος «Υγεία για την ανάπτυξη 6 ».

Ο συνολικός επιχειρησιακός προϋπολογισμός – συμπεριλαμβανομένων των πιστώσεων ΕΖΕΣ/ΕΟΧ και των πιστώσεων που ανακτήθηκαν από τους προϋπολογισμούς προηγούμενων ετών - ήταν 54 856 308,05 EUR και ο συνολικός διοικητικός προϋπολογισμός ήταν 1 547 747,69 EUR.

Το 2014 ο Chafea διαχειρίστηκε 44 541 244,83 EUR του εν λόγω προϋπολογισμού, ενώ η Επιτροπή διαχειρίστηκε 9 409 832,88 EUR για την κάλυψη δημόσιων συμβάσεων, άμεσων επιχορηγήσεων και άλλων μέτρων.

1.4Προτεραιότητες για το 2014 και χρηματοδοτικοί μηχανισμοί

Οι προτεραιότητες για το 2014 ορίζονταν στην εκτελεστική απόφαση C (2014) 3383 της Επιτροπής, της 26ης Μαΐου 2014, σχετικά με τη θέσπιση του προγράμματος εργασίας 2014 και τα συναφή κριτήρια 7 .

Αξιοποιήθηκαν αρκετοί χρηματοδοτικοί μηχανισμοί για την εφαρμογή του προγράμματος εργασίας για το 2014. Οι εν λόγω μηχανισμοί περιγράφονται λεπτομερώς κατωτέρω.

Χρησιμοποιήθηκαν διαγωνιστικές διαδικασίες επιλογής και ανάθεσης για την επιλογή πρωτοβουλιών για χρηματοδότηση. Για κοινές δράσεις, συμφωνίες άμεσης επιχορήγησης ή για διασκέψεις που διοργανώνονται από την προεδρία του Συμβουλίου δεν χρησιμοποιούνται διαγωνιστικές διαδικασίες επιλογής και ανάθεσης , επειδή στις περιπτώσεις αυτές οι διαγωνιστικές διαδικασίες είτε δεν επιτρέπονται βάσει των εφαρμοστέων κανόνων είτε δεν χρησιμοποιούνται στην πράξη, για παράδειγμα λόγω μονοπωλιακού καθεστώτος.

Οι πιστώσεις διοικητικής λειτουργίας κάλυψαν δαπάνες όπως μελέτες, συνεδριάσεις εμπειρογνωμόνων, δαπάνες ενημέρωσης και δημοσιεύσεων και τεχνική και διοικητική συνδρομή για συστήματα τεχνολογίας των πληροφοριών.

1.5Εκτέλεση του επιχειρησιακού προϋπολογισμού από τον χρηματοδοτικό μηχανισμό

Είδος χρηματοδοτικού μηχανισμού

Εφαρμογή (EUR)

Αναλογία του μηχανισμού στο σύνολο του προϋπολογισμού που εκτελέστηκε

Προσκλήσεις υποβολής προτάσεων

17 393 292,88

31,7 %

Επιχορηγήσεις σχεδίων

12 677 193,08

23,1 %

Επιχορηγήσεις λειτουργίας

4 716 099,80

8,5 %

Επιχορηγήσεις για κοινές δράσεις

18 506 972,39

33,7 %

Επιχορηγήσεις διασκέψεων στα κράτη μέλη που ασκούν την προεδρία της ΕΕ

157 901,00

0,2 %

Συμφωνίες άμεσης επιχορήγησης

3 849 825,96

7 %

Διαχείριση από τον CHAFEA

2 700 000,00

Διαχείριση από τη ΓΔ SANTE

1 149 825,96

Δημόσιες συμβάσεις (υπηρεσιών)

12 769 292,44

23,3 %

Διαχείριση από τον CHAFEA

5 283 078,56

9,7 %

Διαχείριση από τη ΓΔ SANTE

7 486 213,88

13,6 %

Άλλες δράσεις

1 273 793,04

2,3 %

Διαχείριση από τον CHAFEA

500 000,00

Διαχείριση από τη ΓΔ SANTE

773 793,04

Προϋπολογισμός που δαπανήθηκε το 2014

53 951 077,71

Σύνολο διαθέσιμου προϋπολογισμού

54 856 307,05

Πιστώσεις που δεν χρησιμοποιήθηκαν 8  

από τον CHAFEA

711 310,68

από τη ΓΔ SANTE

193 918,66

Προϋπολογισμός που δαπανήθηκε

98,3 %

Για λόγους σύγκρισης, στον πίνακα που ακολουθεί παρουσιάζεται το μέσο ποσοστό του διαθέσιμου προϋπολογισμού που δαπανήθηκε για κάθε χρηματοδοτικό μηχανισμό στο πλαίσιο του δεύτερου προγράμματος για την υγεία και το 2014. Μολονότι το 2014 δαπανήθηκε μικρότερο ποσοστό σε σχέδια, οι δαπάνες για τις κοινές δράσεις ήταν μεγαλύτερες. Τα ποσοστά για άλλα χρηματοδοτικά εργαλεία είναι παρόμοια.

Είδος χρηματοδοτικού μηχανισμού

Αναλογία του μηχανισμού στο σύνολο του προϋπολογισμού που εκτελέστηκε το 2014

Αναλογία του μηχανισμού στο σύνολο του προϋπολογισμού που εκτελέστηκε στο πλαίσιο του δεύτερου προγράμματος για την υγεία

Επιχορηγήσεις σχεδίων

23,1 %

36 %

Επιχορηγήσεις λειτουργίας

8,5 %

7 %

Επιχορηγήσεις για κοινές δράσεις

33,7 %

22 %

Συμφωνίες άμεσης επιχορήγησης

4,9 %

7 %

Δημόσιες συμβάσεις (υπηρεσιών)

23,0 %

25 %

Άλλες δράσεις

2,3 %

4 %

Προσκλήσεις υποβολής προτάσεων

Οι προσκλήσεις υποβολής προτάσεων —για επιχορηγήσεις σχεδίων και λειτουργίας— δρομολογήθηκαν την 6η Ιουνίου 2014 στη δικτυακή πύλη για συμμετέχοντες του προγράμματος «Ορίζοντας 2020» 9 , στον δικτυακό τόπο του EUROPA για τη δημόσια υγεία 10 και στον δικτυακό τόπο του Chafea 11 . Οι περισσότερες αιτήσεις υποβλήθηκαν από κύριους εταίρους στα κράτη μέλη της ΕΕ-15, οι οποίοι αντιπροσώπευαν το 86 % των αιτήσεων για σχέδια, το 100 % των αιτήσεων για επιχορηγήσεις λειτουργίας και το 100 % των αιτήσεων για κοινές δράσεις. Το 41 % του συνόλου των εταίρων στις κοινές δράσεις προέρχεται από 13 χώρες της ΕΕ, και το ίδιο ισχύει για το 16 % των εταίρων σε σχέδια.

Ο Chafea διοργάνωσε εργαστήριο για τις κοινές δράσεις τον Οκτώβριο του 2014 και εργαστήριο διασφάλισης ποιότητας των κοινών δράσεων τον Φεβρουάριο του 2015. Επίσης, τα ΕΣΕ για το πρόγραμμα υγείας διοργάνωσαν ημερίδες εθνικής ενημέρωσης στις εξής χώρες: BG, HR, CZ, EL, HU, IE, IT, LT, NL, NO, PL, PT, RO, SK, ES και UK. Στη δικτυακή πύλη για συμμετέχοντες δημοσιεύτηκαν κατευθυντήριες γραμμές για αιτούντες. Το γραφείο τεχνικής υποστήριξης του Chafea πρόσφερε επίσης συνδρομή και πρακτική βοήθεια.

Συνολικά υποβλήθηκαν 50 προτάσεις για σχέδια και 40 προτάσεις για επιχορηγήσεις λειτουργίας που αφορούσαν συνολικό ποσό ύψους 42 887 771 EUR. Οι αιτήσεις αξιολογήθηκαν σύμφωνα με τους κανόνες και τα κριτήρια που ορίζονται στην εκτελεστική απόφαση C (2014) 3383 της Επιτροπής και στις προσκλήσεις υποβολής προτάσεων. Στη διαδικασία αξιολόγησης έλαβαν μέρος 37 εξωτερικοί εμπειρογνώμονες από 18 χώρες. Οι εμπειρογνώμονες επιλέχθηκαν από κατάλογο που καταρτίστηκε έπειτα από πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος με τίτλο «Πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος στον τομέα της δημόσιας υγείας» 12 .

Η διαδικασία αξιολόγησης διενεργήθηκε σε δύο στάδια.

Στο πρώτο στάδιο, κάθε πρόταση εξετάστηκε από τρεις εξωτερικούς εμπειρογνώμονες. Σε συνεδρίαση που διοργάνωσε ο Chafea καταρτίστηκε ενοποιημένη έκθεση αξιολόγησης για κάθε πρόταση.

Στο δεύτερο στάδιο, η επιτροπή αξιολόγησης έλεγξε κατά πόσον είχαν τηρηθεί οι σχετικοί κανόνες και τα κριτήρια αξιολόγησης από τους αξιολογητές. Στη συνέχεια κατάρτισε τελικούς καταλόγους προτάσεων τις οποίες πρότεινε για χρηματοδότηση, καθώς και εφεδρικούς καταλόγους. Η επιτροπή αξιολόγησης περιλάμβανε εκπροσώπους της Γενικής Διεύθυνσης Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων (ΓΔ SANTE), της Γενικής Διεύθυνσης Έρευνας και Καινοτομίας και του Chafea. Την απόφαση ανάθεσης για τα σχέδια 13  και τις επιχορηγήσεις λειτουργίας 14 έλαβε ο Chafea.

1.5.1Επιχορηγήσεις σχεδίων

Δόθηκαν επιχορηγήσεις σχεδίων για δράσεις με συμμετοχή πολλών εταίρων, συνήθως φορέων της δημόσιας υγείας και μη κυβερνητικών οργανώσεων. Η μέγιστη συνεισφορά της ΕΕ ανέρχεται σε 60 % του επιλέξιμου κόστους. Ωστόσο, η συνεισφορά της ΕΕ μπορεί να φτάσει το 80 %, αν μια πρόταση πληροί τα κριτήρια εξαιρετικής χρησιμότητας. Το 2014 δύο σχέδια πληρούσαν τα κριτήρια εξαιρετικής χρησιμότητας.

Συνολικά υποβλήθηκαν 50 προτάσεις στο πλαίσιο της πρόσκλησης υποβολής προτάσεων για σχέδια. Έξι προτάσεις αποκλείστηκαν στο στάδιο του ελέγχου. Από τις υπόλοιπες 44 προτάσεις, 12 προτάθηκαν για χρηματοδότηση και τέσσερις συμπεριλήφθηκαν σε εφεδρικό κατάλογο. Τελικά, χρηματοδοτήθηκαν 13 σχέδια συνολικού ύψους 11 567 617 EUR. Η κατανομή τους στους στόχους του προγράμματος ήταν η εξής:

1.    προαγωγή της υγείας: 3 535 947 EUR (5 σχέδια)·

2.    απειλές κατά της υγείας: δεν χρηματοδοτήθηκαν σχέδια·

3.    συστήματα υγείας: 8 031 670 EUR (7 σχέδια)·

4.    καλύτερη και ασφαλέστερη υγειονομική περίθαλψη: δεν χρηματοδοτήθηκαν σχέδια·

Στο παράρτημα παρατίθενται όλα τα σχέδια που χρηματοδοτήθηκαν.

1.5.2Επιχορηγήσεις λειτουργίας

Επιχορηγήσεις λειτουργίας διατέθηκαν σε μη κερδοσκοπικές οργανώσεις ή δίκτυα που είναι:

μη κυβερνητικά·

μη κερδοσκοπικά και ανεξάρτητα από βιομηχανικά, εμπορικά και επιχειρηματικά ή άλλου είδους συγκρουόμενα συμφέροντα·

λειτουργούν στον τομέα της δημόσιας υγείας·

διαδραματίζουν ουσιαστικό ρόλο στις διαδικασίες κοινωνικού διαλόγου σε επίπεδο Ένωσης·

επιδιώκουν τουλάχιστον έναν από τους ειδικούς στόχους του προγράμματος·

δραστηριοποιούνται στο επίπεδο της Ένωσης και τουλάχιστον στα μισά κράτη μέλη· και

εξασφαλίζουν ισορροπημένη γεωγραφική κάλυψη της Ένωσης.

Η μέγιστη συνεισφορά της ΕΕ ανέρχεται σε 60 % του ετήσιου λειτουργικού κόστους τους. Ωστόσο, η συνεισφορά της ΕΕ μπορεί να αυξηθεί στο 80 %, αν μια πρόταση πληροί τα κριτήρια εξαιρετικής χρησιμότητας. Το 2014 μόλις τέσσερις επιχορηγήσεις λειτουργίας πληρούσαν τα κριτήρια εξαιρετικής χρησιμότητας.

Με την έναρξη του τρίτου προγράμματος για την υγεία, ο Chafea θέσπισε την πρόσκληση για πολυετές «πλαίσιο εταιρικής σχέσης». Όσοι έχουν συνάψει τριετείς συμβάσεις-πλαίσια εταιρικής σχέσης μπορούν στη συνέχεια να υποβάλουν αίτηση για ετήσια συγχρηματοδότηση. Συνολικά υποβλήθηκαν 40 προτάσεις στο πλαίσιο της πρόσκλησης υποβολής προτάσεων για επιχορηγήσεις λειτουργίας. Από αυτές, στις 14 συνήφθη σύμβαση-πλαίσιο εταιρικής σχέσης (ποσοστό 35 % των προτάσεων που υποβλήθηκαν). Όλες έλαβαν ετήσια επιχορήγηση λειτουργίας για το 2015. Το συνολικό ποσό της συγχρηματοδότησης ανήλθε σε 4 716 099,80 EUR.

Στο παράρτημα παρατίθενται όλες οι επιχορηγήσεις λειτουργίας που χρηματοδοτήθηκαν.

1.5.3Κοινές δράσεις

Επιχορηγήσεις για κοινές δράσεις χορηγήθηκαν σε αρμόδιες αρχές ή δημόσιους οργανισμούς και σε μη κυβερνητικούς φορείς εντεταλμένους από τις εν λόγω αρμόδιες αρχές. Η μέγιστη συνεισφορά της ΕΕ ανέρχεται σε 60 %. Ωστόσο, η συνεισφορά της ΕΕ μπορεί να φτάσει το 80 %, αν μια πρόταση πληροί τα κριτήρια εξαιρετικής χρησιμότητας. Το 2014 μόλις δύο επιχορηγήσεις λειτουργίας πληρούσαν τα κριτήρια εξαιρετικής χρησιμότητας.

Η διαδικασία για τις κοινές δράσεις στο πλαίσιο του τρίτου προγράμματος για την υγεία έχει αλλάξει. Προκειμένου να διασφαλιστεί μεγαλύτερη διαφάνεια και να μην υπάρχουν αποκλεισμοί, οι αρμόδιες αρχές ή άλλοι φορείς προτείνονται, ως πρώτο βήμα, από τα κράτη μέλη και τις χώρες που συμμετέχουν στο τρίτο πρόγραμμα για την υγεία. Στη συνέχεια, οι αρχές ή οι φορείς που έχουν προταθεί καλούνται να υποβάλουν πρόταση στο πλαίσιο της διαδικασίας άμεσης επιχορήγησης.

Συγχρηματοδοτήθηκαν οκτώ κοινές δράσεις συνολικού ύψους 18 506 972,39 EUR. Κατανεμήθηκαν στους στόχους του προγράμματος ως εξής:

1.    προαγωγή της υγείας: 5 698 457,39 ευρώ (τρεις κοινές δράσεις)·

2.    απειλές κατά της υγείας: 3 499 873,00 EUR (μία κοινή δράση)·

3.    συστήματα υγείας: 2 599 999,00 EUR (δύο κοινές δράσεις)·

4.    καλύτερη και ασφαλέστερη υγειονομική περίθαλψη: 6 708 643,00 EUR (δύο κοινές δράσεις).

Σε κάθε μία από τις εν λόγω κοινές δράσεις συμμετείχαν από 10 έως 24 κράτη μέλη και άλλες χώρες που συμμετείχαν στο πρόγραμμα· σε κάθε κοινή δράση συμμετείχαν κατά μέσο όρο 19 χώρες.

Τα θέματα υγείας που κάλυπταν οι κοινές δράσεις είναι τα ακόλουθα:

μη ισορροπημένες διατροφικές συνήθειες και έλλειψη σωματικής άσκησης·

βελτίωση της πρόληψης και της θεραπείας του HIV και συλλοιμώξεών του σε περιοχές και ομάδες προτεραιότητας στην Ευρωπαϊκή Ένωση·

συντονισμένη δράση για τη βελτίωση της κατάστασης και της σταδιοδρομίας ατόμων με άνοια·

εξαιρετικά επικίνδυνοι και νεοεμφανιζόμενοι παθογόνοι μικροοργανισμοί·

τεχνική και επιστημονική συνεργασία για ιατροτεχνολογικά προϊόντα και τα in vitro διαγνωστικά ιατροτεχνολογικά προϊόντα·

στήριξη στο δίκτυο eHealth·

εφαρμογή της σύστασης του Συμβουλίου και της ανακοίνωσης της Επιτροπής σχετικά με τις σπάνιες νόσους 15 · και

παρακολούθηση και έλεγχος στον τομέα της μετάγγισης αίματος και της µεταµόσχευσης ιστών και κυττάρων.

Στο παράρτημα παρατίθενται όλες οι κοινές δράσεις που χρηματοδοτήθηκαν.

1.6Συμφωνίες άμεσης επιχορήγησης με διεθνείς οργανισμούς

Συμφωνίες άμεσης επιχορήγησης με διεθνείς οργανισμούς υπογράφηκαν με διεθνείς οργανισμούς που δραστηριοποιούνται στον τομέα της δημόσιας υγείας. Στις άμεσες επιχορηγήσεις περιλαμβάνονται επίσης συμφωνίες επιπέδου υπηρεσιών. Η μέγιστη συνεισφορά της ΕΕ ανέρχεται σε 60 %.

Συνολικά, υπογράφηκαν επτά συμφωνίες άμεσης επιχορήγησης, συνολικού ύψους 3 849 825,96 EUR ως εξής:

Τέσσερις υπογράφηκαν από τον Chafea, συγκεκριμένα:

1)η συμφωνία συνεισφοράς με το Συμβούλιο της Ευρώπης για την ενσωμάτωση της νομοθεσίας της ΕΕ σχετικά με τις ουσίες ανθρώπινης προέλευσης (500 000 EUR)·

2)η ετήσια συμφωνία άμεσης επιχορήγησης με την Ευρωπαϊκή Φαρμακοποιία (1 100 000 EUR)·

3)δύο συμφωνίες άμεσης επιχορήγησης με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας:

παρακολούθηση των εθνικών πολιτικών που συνδέονται με τη διατροφή, την έλλειψη σωματικής άσκησης, το υπερβολικό βάρος και την παχυσαρκία (600 000 EUR)· και

παρακολούθηση των εθνικών πολιτικών που συνδέονται με την κατανάλωση αλκοόλ και τη μείωση των επιβλαβών συνεπειών του (500 000 EUR).

Τρεις υπογράφηκαν από τη ΓΔ SANTE, συγκεκριμένα:

1)δύο άμεσες επιχορηγήσεις (συμφωνία αμοιβαίας μεταβίβασης αρμοδιοτήτων/επιπέδου υπηρεσιών) στην Eurostat σχετικά με τις στατιστικές νοσηρότητας, ύψους 1 099 825,96 EUR· και

2)μια άμεση επιχορήγηση στο σύστημα συνεργασίας για την επιθεώρηση φαρμακευτικών προϊόντων (Pharmaceutical Inspection Cooperation Scheme) για κατάρτιση στον τομέα των δραστικών φαρμακευτικών ουσιών, ύψους 50 000 EUR.

Στο παράρτημα παρατίθενται όλες οι συμφωνίες άμεσης επιχορήγησης που χρηματοδοτήθηκαν.

1.7Δημόσιες συμβάσεις (υπηρεσιών)

Οι δημόσιες συμβάσεις (υπηρεσιών) χρησιμοποιήθηκαν για την αγορά υπηρεσιών. Το πρόγραμμα καλύπτει πλήρως το κόστος των δημόσιων συμβάσεων.

Αυτές οι συμβάσεις παροχής υπηρεσιών καλύπτουν ανάγκες που ορίζονταν στο πρόγραμμα εργασίας για το 2014:

αξιολόγηση και παρακολούθηση δράσεων και πολιτικών·

εκπόνηση μελετών·

παροχή συμβουλών·

στοιχεία και πληροφορίες για την υγεία·

επιστημονική και τεχνική συνδρομή·

επικοινωνία·

διάδοση·

δραστηριότητες ευαισθητοποίησης· και

εφαρμογές της τεχνολογίας των πληροφοριών για την υποστήριξη των πολιτικών.

Το 2014 η ΓΔ SANTE υπέγραψε διάφορες συμβάσεις παροχής υπηρεσιών και ειδικά αιτήματα, χρησιμοποιώντας υφιστάμενες συμβάσεις-πλαίσια. Τα περισσότερα από τα εν λόγω αιτήματα και συμβάσεις αφορούσαν οριζόντιες δράσεις, όπως επικοινωνία και υπηρεσίες τεχνολογίας των πληροφοριών για τη συντήρηση και τη λειτουργία των υφιστάμενων εργαλείων τεχνολογίας των πληροφοριών (δηλαδή της βάσης δεδομένων EMP, της EUDAMED, της πλατφόρμας πολιτικών για την υγεία κ.λπ.). Στις δημόσιες συμβάσεις περιλαμβάνονταν επίσης συμβάσεις με εμπειρογνώμονες που εργάζονται για επιστημονικές επιτροπές και μελέτες αξιολόγησης και παρακολούθησης. Ο συνολικός προϋπολογισμός δημοσίων συμβάσεων τον οποίο διαχειρίζεται η ΓΔ SANTE ανήλθε σε 7 486 213,88 EUR.

Το 2014 ο Chafea διαχειρίστηκε 22 νέες διαδικασίες της αγοράς για την αγορά υπηρεσιών (τέσσερις συμβάσεις για την προαγωγή της υγείας, τέσσερις συμβάσεις για τις απειλές κατά της υγείας, έξι συμβάσεις για τα συστήματα υγείας, πέντε συμβάσεις για καλύτερη και ασφαλέστερη υγειονομική περίθαλψη) και τρεις συμβάσεις για οριζόντια επικοινωνία, συνολικού ύψους 5 283 078,56 EUR.

Τα ποσά ανά στόχο και ανά διατάκτη ήταν τα ακόλουθα:

Στόχος του προγράμματος για την υγεία

Συμβάσεις υπό τη διαχείριση της ΓΔ SANTE (EUR)

Συμβάσεις υπό τη διαχείριση του Chafea (EUR)

Προαγωγή της υγείας

1 353 200,72

1 280 967,00

Απειλές κατά της υγείας

0

1 802 209,40

Συστήματα υγείας

1 327 335,79

864 927,50

Καλύτερη και ασφαλέστερη υγειονομική περίθαλψη

733 684,35    

1 213 163,00

Οριζόντιες δράσεις

4 071 993,02

121 811,66

ΣΥΝΟΛΟ

8 260 006,92

5 283 078,56

Στο παράρτημα παρατίθενται όλες οι συμβάσεις παροχής υπηρεσιών που υπογράφηκαν.

1.8Άλλες δράσεις

2 184 000 EUR διατέθηκαν ειδικά για άλλες δράσεις το 2014. Στις «άλλες δράσεις» περιλαμβάνονται αμοιβές εμπειρογνωμόνων, για παράδειγμα:

για την ομάδα εμπειρογνωμόνων που ασχολείται με αποτελεσματικούς τρόπους επενδύσεων στον τομέα της υγείας·

για εμπειρογνώμονες που διενεργούν επιθεώρηση συστημάτων για φαρμακευτικές ουσίες·

για εμπειρογνώμονες που συμμετέχουν σε διεθνή συνέδρια σχετικά με την εναρμόνιση των τεχνικών απαιτήσεων καταχώρισης φαρμακευτικών προϊόντων για ανθρώπινη και κτηνιατρική χρήση.

Περιλαμβάνεται επίσης το κόστος διοικητικών συμφωνιών με το Κοινό Κέντρο Ερευνών και καλύπτεται το τέλος για τη συμμετοχή της Επιτροπής στο Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο Πολιτικών και Συστημάτων Υγείας. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις ειδικές δράσεις που εμπίπτουν στην κατηγορία «άλλες δράσεις», ανατρέξτε στο παράρτημα.

1.9Απορρόφηση κονδυλίων του προϋπολογισμού το 2014

Συνολικά, ο επιχειρησιακός προϋπολογισμός για το 2014 επιμερίστηκε μεταξύ των τεσσάρων ειδικών στόχων του τρίτου προγράμματος για την υγεία, ως εξής:

1.προαγωγή της υγείας: 16 113 811,99 EUR – (30,6 % του επιχειρησιακού προϋπολογισμού το 2014)·

2.απειλές κατά της υγείας: 5 302 082,40 EUR – (10,1 % του επιχειρησιακού προϋπολογισμού το 2014)·

3.συστήματα υγείας: 16 537 850,33 EUR – (31,4 % του επιχειρησιακού προϋπολογισμού το 2014)·

4.καλύτερη και ασφαλέστερη υγειονομική περίθαλψη: 10 653 702,35 EUR – (20,2 % του επιχειρησιακού προϋπολογισμού το 2014)·

5.οριζόντιες δράσεις (τεχνολογία των πληροφοριών, επικοινωνία): 4 193 804,68 EUR – (7,8 % του επιχειρησιακού προϋπολογισμού το 2014).

Διάγραμμα 1 — Χρήση του επιχειρησιακού προϋπολογισμού το 2014 από τον στόχο του τρίτου προγράμματος για την υγεία

 

1.10Κατηγορίες δικαιούχων

Το 2014 υπογράφηκαν περίπου 400 16  διαφορετικές επιχορηγήσεις και συμβάσεις με διάφορες κατηγορίες δικαιούχων και παρόχων υπηρεσιών, από κυβερνητικούς οργανισμούς και μη κυβερνητικές οργανώσεις μέχρι πανεπιστημιακά ιδρύματα και ιδιωτικές εταιρείες. Η κατηγορία «άλλοι» περιλαμβάνει δικαιούχους όπως οι πάροχοι υγειονομικής περίθαλψης και οι διεθνείς οργανισμοί. Το διάγραμμα 2 παρέχει μια επισκόπηση των διαφορετικών ομάδων δικαιούχων.

Διάγραμμα 2 — Κατηγορίες δικαιούχων του τρίτου προγράμματος για την υγεία το 2014

Συμπέρασμα

Το 2014 ήταν το πρώτο έτος εφαρμογής του τρίτου προγράμματος για την υγεία, το οποίο εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο στις 11 Μαρτίου 2014. Ως εκ τούτου, το ετήσιο πρόγραμμα εργασίας εγκρίθηκε δύο μήνες αργότερα, στις 26 Μαΐου 2014, με συνέπεια να καθυστερήσει επίσης ο συνολικός κύκλος υλοποίησης. Επομένως, οι περισσότερες συμφωνίες επιχορήγησης καθώς και αρκετές συμβάσεις παροχής υπηρεσιών υπογράφηκαν το πρώτο τρίμηνο του 2015. Το τρίτο πρόγραμμα για την υγεία επιφέρει ορισμένες σημαντικές βελτιώσεις σε σύγκριση με το δεύτερο πρόγραμμα για την υγεία. Σε αυτές περιλαμβάνονται:

ειδικοί στόχοι με συναφείς δείκτες·

σαφής ορισμός της «προστιθέμενης αξίας της ΕΕ»· και

θέσπιση κριτηρίων για τον καθορισμό της «εξαιρετικής χρησιμότητας» στις κοινές δράσεις.

Αυτό σημαίνει, για παράδειγμα, ότι ο ορισμός «προστιθέμενη αξία της ΕΕ» παρείχε καλύτερη καθοδήγηση σε αιτούντες και αξιολογητές, και κατέστη ευκολότερη για τις κοινοπραξίες κοινής δράσης η κατάρτιση της πρότασης κατά τρόπο ώστε να πληροί τα κριτήρια της εξαιρετικής χρησιμότητας, δηλαδή για συγχρηματοδότηση 80 %.

Υπήρξαν επίσης αρκετές θετικές αλλαγές όσον αφορά την εφαρμογή του τρίτου προγράμματος για την υγεία. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η θέσπιση της ηλεκτρονικής υποβολής στοιχείων μέσω της δικτυακής πύλης για συμμετέχοντες· και η ηλεκτρονική αξιολόγηση και υπογραφή των συμφωνιών επιχορήγησης. Ο κανονισμός θέσπισε επίσης απλουστευμένες διοικητικές διαδικασίες για συμφωνίες άμεσης επιχορήγησης για κοινές δράσεις και συμβάσεις-πλαίσια εταιρικής σχέσης για δικαιούχους επιχορηγήσεων λειτουργίας, ώστε να δοθεί η δυνατότητα στους δικαιούχους των εν λόγω επιχορηγήσεων να προβαίνουν σε πιο μακροπρόθεσμο σχεδιασμό.

Η νέα διαδικασία για κοινές δράσεις είναι επίσης περισσότερο διαφανής, διότι, ως πρώτο βήμα, η κοινοπραξία πρέπει να ορίζεται κατόπιν πρότασης που υποβάλλεται από τα κράτη μέλη/τις χώρες που συμμετέχουν στο τρίτο πρόγραμμα για την υγεία. Ωστόσο, αυτό σημαίνει ότι ιδίως οι κεντρικές μη κυβερνητικές οργανώσεις της ΕΕ βρίσκονται αντιμέτωπες με την αβεβαιότητα του εάν θα προταθούν ενώ, κατά τη διάρκεια του δεύτερου προγράμματος για την υγεία προτείνονταν από την Επιτροπή.

Ο αριθμός των συμμετεχόντων στις κοινές δράσεις εξακολουθεί να είναι σχετικά υψηλός, όπως διαφάνηκε ήδη από το δεύτερο πρόγραμμα για την υγεία: κατά μέσο όρο 25 συμμετέχοντες ανά κοινή δράση για το 2014 (κυμαίνονται μεταξύ 12 και 39). Το στοιχείο αυτό θέτει προκλήσεις όσον αφορά τη συνολική διαχείριση και τον συντονισμό των κοινών δράσεων. Από την εξέταση των προσκλήσεων υποβολής προτάσεων για σχέδια, προκύπτει ότι σε δύο προσκλήσεις δεν επελέγη κανένα σχέδιο. Στη μία περίπτωση αυτό συνέβη διότι δεν υποβλήθηκε καμία αίτηση, πιθανόν διότι η περιγραφή του θεματικού πεδίου ήταν μάλλον περιοριστική και η προτεινόμενη συγχρηματοδότηση σχετικά χαμηλή. Στη δεύτερη περίπτωση υποβλήθηκαν αρκετές προτάσεις, όλες όμως απορρίφθηκαν κατά την αξιολόγηση, λόγω ανεπαρκούς ποιότητας.

Σύμφωνα με τις συστάσεις της εκ των υστέρων αξιολόγησης, πρόκειται να υλοποιηθούν περαιτέρω βελτιώσεις τα επόμενα έτη, στις οποίες περιλαμβάνονται ένα αναβαθμισμένο ηλεκτρονικό σύστημα παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων, καλύτερη και πιο στοχευμένη διάδοση, και συνεχείς προσπάθειες για αύξηση της συμμετοχής των οργανώσεων και των ιδρυμάτων από τις χώρες που, μέχρι τώρα, δεν έχουν εκπροσωπηθεί επαρκώς μεταξύ των δικαιούχων.

(1)

ΕΕ L 86 της 21.3.2014, σ. 1.

(2)

ΕΕ L 301 της 20.11.2007, σ. 3.

(3)

ΕΕ L 88 της 4.4.2011, σ. 45.

(4)

Απόφαση 2004/858/EΚ, της 15ης Δεκεμβρίου 2004 (ΕΕ L 369 της 16.12.2004, σ. 73), όπως τροποποιήθηκε με την απόφαση 2008/544/EΚ της 20ής Ιουνίου 2008 (ΕΕ L 173 της 3.7.2008, σ. 27).

(5)

Απόφαση C(2014) 3383 της Επιτροπής, της 26.5.2014, http://ec.europa.eu/health/programme/events/adoption_workplan_2014_en.htm.

(6)

Το όνομα που προτάθηκε αρχικά για το τρίτο πρόγραμμα για την υγεία ήταν πρόγραμμα «Υγεία για την ανάπτυξη»: εξ ου και το όνομα της γραμμής προϋπολογισμού. Καθώς το συγκεκριμένο όνομα δεν διατηρήθηκε, η γραμμή προϋπολογισμού για το πρόγραμμα εργασίας 2016 μετονομάστηκε.

(7)

     http://ec.europa.eu/health/programme/events/adoption_workplan_2014_en.htm.

(8)

Προενταξιακές πιστώσεις που δεν χρησιμοποιήθηκαν ακόμη, διαφορές μεταξύ ποσών που προβλέπονται στην απόφαση ανάθεσης και ποσών για τα οποία αναλήφθηκαν υποχρεώσεις.

(9)

http://ec.europa.eu/research/participants/portal/desktop/en/opportunities/3hp/index.html#c,calls=hasForthcomingTopics/t/true/0/1/0&hasOpenTopics/t/true/0/1/0&allClosedTopics/t/true/1/1/0&+PublicationDate/desc

(10)

  http://ec.europa.eu/health/programme/policy/index_en.html .

(11)

http://ec.europa.eu/chafea/health/index.html.

(12)

ΕΕ S 040-065407 της 26.2. 2014 και http://ec.europa.eu/chafea/ami/ .

(13)

http://ec.europa.eu/chafea/documents/health/list-projects-2014_en.pdf.

(14)

  http://ec.europa.eu/chafea/documents/health/award-fpa-agreements-2014_en.pdf και http://ec.europa.eu/chafea/documents/health/specific-grant-agreements-2014_en.pdf .

(15)

  http://ec.europa.eu/health/ph_threats/non_com/docs/rare_com_el.pdf  

(16)

Εξαιρούνται οι συμβάσεις που υπογράφηκαν με μεμονωμένους εμπειρογνώμονες, π.χ. όσους συμμετέχουν σε επιστημονικές επιτροπές.

Top