Choose the experimental features you want to try

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Document 52013IP0176

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 17ης Απριλίου 2013 σχετικά με την ετήσια έκθεση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για το 2011 (2012/2304(INI))

ΕΕ C 45 της 5.2.2016, pp. 29–35 (BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)

5.2.2016   

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

C 45/29


P7_TA(2013)0176

Ετήσια έκθεση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για το 2011

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 17ης Απριλίου 2013 σχετικά με την ετήσια έκθεση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για το 2011 (2012/2304(INI))

(2016/C 045/05)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

έχοντας υπόψη την ετήσια έκθεση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για το 2011,

έχοντας υπόψη το άρθρο 284 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ),

έχοντας υπόψη το άρθρο 15 του καταστατικού του Ευρωπαϊκού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας,

έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 2ας Απριλίου 1998 για τον δημοκρατικό έλεγχο στην τρίτη φάση της ΟΝΕ (1),

έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 1ης Δεκεμβρίου 2011 σχετικά με την ετήσια έκθεση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) για το 2010 (2),

έχοντας υπόψη το άρθρο 119 παράγραφος 1 του Κανονισμού του,

έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Οικονομικής και Νομισματικής Πολιτικής (A7-0031/2013),

Α.

λαμβάνοντας υπόψη ότι η αύξηση του πραγματικού ΑΕγχΠ στη ζώνη του ευρώ ήταν 1,5 % το 2011, σημειώνοντας υποχώρηση από το ποσοστό του 1,9 % το 2010· λαμβάνοντας υπόψη ότι, κατά την ίδια περίοδο, σε πολλά κράτη μέλη σημειώθηκε σοβαρή κάμψη της οικονομικής δραστηριότητας·

Β.

λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανεργία στη ζώνη του ευρώ αυξήθηκε από 10 % στα τέλη του 2010 σε 10,7 % στα τέλη του 2011· λαμβάνοντας υπόψη ότι κατά την ίδια περίοδο η ανεργία των νέων αυξήθηκε σημαντικά·

Γ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι στη ζώνη του ευρώ έχουν δημιουργηθεί από το 1999 περίπου 14,4 εκατομμύρια νέες θέσεις εργασίας, σε σύγκριση με περίπου 10,7 εκατομμύρια στις Ηνωμένες Πολιτείες·

Δ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι το 2011 η ΕΚΤ προχώρησε σε αύξηση των επιτοκίων δύο φορές, τον Απρίλιο και τον Ιούλιο (κατά 25 μονάδες βάσης αντιστοίχως) και σε μείωση άλλες δύο φορές στα τέλη του έτους, τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο (και πάλι κατά 25 μονάδες βάσης αντιστοίχως)·

Ε.

λαμβάνοντας υπόψη ότι ο μέσος ρυθμός πληθωρισμού στη ζώνη του ευρώ σημείωσε άνοδο από 1,6 % του 2010 σε 2,7 % το 2011, ενώ η αύξηση του M3 υποχώρησε από το 1,7 % του 2010 σε 1,5 % το 2011·

ΣΤ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι η ενοποιημένη λογιστική κατάσταση του Ευρωσυστήματος ανήλθε σε 2 735 δισεκατομμύρια ευρώ στο τέλος του 2011, ποσό που αντιπροσωπεύει αύξηση της τάξης του 36 % περίπου κατά τη διάρκεια του 2011·

Ζ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΕΚΤ πραγματοποίησε στις 21 Δεκεμβρίου 2011 την πρώτη πράξη μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης τριετούς διάρκειας (ΠΠΜΑ), με την οποία κατανεμήθηκαν 489,2 δισεκατομμύρια EUR υπό μορφήν δανείων·

Η.

λαμβάνοντας υπόψη ότι η αύξηση των πιστώσεων προς τον ιδιωτικό τομέα υποχώρησε σημαντικά από 1,6 % το 2010 σε 0,4 % το 2011, ενώ το ποσοστό των δανείων προς τον ιδιωτικό τομέα μειώθηκε κατά το ίδιο χρονικό διάστημα από 2,4 % σε 1,2 %·

Θ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι τόσο το ευρύ νομισματικό μέγεθος Μ3 όσο και ο ετήσιος ρυθμός αύξησης των πιστώσεων προς τον ιδιωτικό τομέα σημείωσαν απότομη επιβράδυνση κατά το τελευταίο τρίμηνο του 2011·

Ι.

λαμβάνοντας υπόψη ότι τα ανεξόφλητα ομόλογα που αγοράστηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος για τις αγορές τίτλων, ανήλθαν σε 211,4 δισεκατομμύρια EUR στα τέλη του 2011·

ΙΑ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι τα μη εμπορεύσιμα περιουσιακά στοιχεία απετέλεσαν τη μεγαλύτερη συνιστώσα των περιουσιακών στοιχείων που κατατέθηκαν ως ασφάλεια στο Ευρωσύστημα κατά τη διάρκεια του 2011, αντιστοιχώντας σε ποσοστό 23 % επί του συνόλου, ενώ οι μη εμπορεύσιμοι τίτλοι μαζί με τίτλους που εξασφαλίζονται με περιουσιακά στοιχεία αντιστοιχούσαν σε πάνω από 40 % των συνολικών περιουσιακών στοιχείων που κατατέθηκαν ως ασφάλεια·

ΙΒ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι το μέσο ακαθάριστο χρέος γενικής κυβέρνησης αυξήθηκε από 85,6 % σε 88 % του ΑΕγχΠ και το συνολικό έλλειμμα γενικής κυβέρνησης μειώθηκε από 6,2 % σε 4,1 % του ΑΕγχΠ, λαμβάνοντας υπόψη ότι σε ορισμένες χώρες της ζώνης του ευρώ το ύψος του ελλείμματος σημείωσε αύξηση των επιπέδων ελλείμματος·

ΙΓ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι το άρθρο 282 ΣΛΕΕ ορίζει ότι κύριος στόχος της ΕΚΤ είναι η διατήρηση της σταθερότητας των τιμών και ότι η ΕΚΤ υποστηρίζει τις γενικές οικονομικές πολιτικές της Ένωσης με την επιφύλαξη της σταθερότητας των τιμών, και λαμβάνοντας επίσης υπόψη ότι στην ΕΚΤ έχουν ανατεθεί ειδικά καθήκοντα σχετικά με το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Συστημικού Κινδύνου (ΕΣΣΚ)·

ΙΔ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι η διατήρηση του πληθωρισμού σε χαμηλά επίπεδα είναι ο καλύτερος τρόπος με τον οποίο η νομισματική πολιτική μπορεί να συμβάλει στη δημιουργία ευνοϊκών συνθηκών για την οικονομική ανάπτυξη, τη δημιουργία θέσεων εργασίας, την κοινωνική συνοχή και τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα·

ΙΕ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι με τις πράξεις μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης της ΕΚΤ του Δεκεμβρίου του 2011 και του Φεβρουαρίου του 2012 οι ευρωπαϊκές τράπεζες προικοδοτήθηκαν με πάνω από 1 τρισεκατομμύριο EUR — 489 δισεκατομμύρια EUR και 529,5 δισεκατομμύρια EUR αντίστοιχα — υπό τη μορφή χαμηλότοκων δανείων τριετούς διάρκειας με επιτόκιο 1 %·

ΙΣΤ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι οι συστάσεις σχετικά με τη διαφάνεια της ψηφοφορίας και τη δημοσίευση των συνοπτικών πρακτικών που διατυπώθηκαν με τα προηγούμενα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τις ετήσιες εκθέσεις της ΕΚΤ, δεν έχουν ακόμη ληφθεί υπόψη·

ΙΖ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι η σταθερότητα των τιμών έχει θεμελιώδη σημασία για την πρόληψη του υπερβολικού πληθωρισμού·

ΙΗ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι η διατήρηση της ροής των πιστώσεων προς τις ΜΜΕ είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς σε αυτές απασχολείται το 72 % του εργατικού δυναμικού της ζώνης του ευρώ και το συνολικό μερίδιό τους στη δημιουργία (και απώλεια) θέσεων εργασίας είναι πολύ μεγαλύτερο από εκείνο των μεγάλων επιχειρήσεων·

Νομισματική πολιτική

1.

επιδοκιμάζει την προορατική στάση της ΕΚΤ κατά τη διάρκεια του 2011 και του 2012, στο πλαίσιο της οποίας οι κίνδυνοι για τη σταθερότητα της ζώνης του ευρώ αυξήθηκαν σημαντικά·

2.

χαιρετίζει τη στάση της ΕΚΤ σε αυτήν την περίοδο κρίσης, όσον αφορά τη νομισματική της πολιτική και τις ενέργειές της για τη σταθεροποίηση των χρηματοπιστωτικών αγορών·

3.

επισημαίνει ότι ο φόβος του πληθωρισμού μεσοπρόθεσμα και οι αποφάσεις του Απριλίου και του Ιουλίου του 2011 για αύξηση των βασικών επιτοκίων της ΕΚΤ ενδέχεται να συνέβαλαν, μεταξύ άλλων παραγόντων, στην αύξηση των ασφάλιστρων κινδύνου τα οποία χρησιμοποιούν οι ενδιάμεσοι χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί λόγω της ασκούμενης πολιτικής, οδηγώντας κατά συνέπεια σε επιβράδυνση της πιστωτικής επέκτασης και σε περαιτέρω εξασθένιση της ήδη αναιμικής οικονομικής ανάκαμψης που είχε παρατηρηθεί κατά το πρώτο τρίμηνο του 2011· γνωρίζει ότι, κατά το διάστημα αυτό, σημειώθηκε μια αναθέρμανση της οικονομικής δραστηριότητας και μια αύξηση των τιμών, γεγονός που τροφοδότησε τους φόρους της ΕΚΤ για μια μεσοπρόθεσμη ενίσχυση των πληθωριστικών πιέσεων·

4.

χαιρετίζει τη μεταγενέστερη απόφαση για ανάκληση των εν λόγω αποφάσεων στα τέλη του 2011, και την πρόσθετη μείωση το 2012, καθώς και τη λήψη μη συμβατικών μέτρων που αποσκοπούν στην επαναλειτουργία του μηχανισμού μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής·

5.

σημειώνει ότι η αύξηση του πληθωρισμού που παρατηρήθηκε το 2011 οφειλόταν κατά κύριο λόγο στην αύξηση των τιμών ενέργειας και, σε μικρότερο βαθμό, στην αύξηση των τιμών των τροφίμων και άλλων βασικών αγαθών·

6.

αναγνωρίζει τις προσπάθειες που καταβάλλονται από την ΕΚΤ για τη σταθεροποίηση των αγορών, συγκεκριμένα μέσω του προγράμματος για την αγορά αξιών (ΠΑΑ), της πράξης πιο μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης τριετούς διάρκειας (LTRO) και των Οριστικών Νομισματικών Συναλλαγών (OMT), αλλά επισημαίνει ότι δεν διαφαίνεται ακόμη κάποια διαρθρωτική λύση στην κρίση·

7.

σημειώνει ότι το ΠΑΑ συνέβαλε προσωρινά στον μετριασμό της πίεσης στο κόστος δανεισμού για τα κράτη μέλη της ζώνης του ευρώ που αντιμετωπίζουν ή απειλούνται με σοβαρές δυσκολίες όσον αφορά τη χρηματοπιστωτική τους σταθερότητα· σημειώνει ότι οι πράξεις απορρόφησης ρευστότητας που διενεργήθηκαν προκειμένου να αποστειρωθούν οι εν λόγω αγορές μείωσαν το επίπεδο των πλεονασματικών αποθεματικών συμβάλλοντας ως ένα βαθμό στον στόχο ανάκτησης του ελέγχου του μέσου επιτοκίου μίας ημέρας στη ζώνη του ευρώ (EONIA)·

8.

αναγνωρίζει ότι, παρόλο που οι δύο πράξεις πιο μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης τριετούς διάρκειας (LTRO) ήταν αρκετά αποτελεσματικές για την πρόληψη τυχόν πιστωτικής ασφυξίας, διατηρούνται αμφιβολίες σε σχέση με την ικανότητα του χρηματοπιστωτικού τομέα να επιστρέψει τα δάνεια που έχει λάβει από την ΕΚΤ· επισημαίνει ότι, όσον αφορά την πιστωτική επέκταση, δεν επετεύχθησαν ικανοποιητικά αποτελέσματα· σημειώνει ότι η απόφαση για έναρξη της πρώτης πράξης πιο μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης τριετούς διάρκειας (LTRO) στις 21 Δεκεμβρίου 2011 συνέπεσε με τον τερματισμό του προγράμματος ΠΑΑ· αντιλαμβάνεται ότι η ΕΚΤ δεν θεωρεί ότι τα μέτρα που λαμβάνει συνιστούν άμεση χρηματοδότηση δημόσιου χρέους·

9.

ζητεί από την ΕΚΤ να δημοσιεύει στη μηνιαία έκθεσή της στοιχεία σχετικά με τα ποσά δημόσιου χρέος κάθε κράτους μέλους που κατατίθενται ως ασφάλεια από χρηματοπιστωτικά ιδρύματα·

10.

επισημαίνει ότι η μεταβίβαση των κινδύνων από τις τράπεζες και τις κυβερνήσεις που αντιμετωπίζουν προβλήματα στον ισολογισμό της ΕΚΤ, αντιστοιχεί σε ποσοστό άνω του 30 % του ΑΕγχΠ της ζώνης του ευρώ· τονίζει ότι οι πράξεις πιο μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης τριετούς διάρκειας (LTRO) δεν παρέχουν θεμελιώδη λύση στην κρίση·

11.

εκφράζει βαθειά ανησυχία για τα αυξανόμενα επίπεδα υπερβάλλουσας ρευστότητας που παρατηρήθηκαν στη διάρκεια του 2011, ιδίως κατά το δεύτερο εξάμηνο, κατάσταση η οποία οφείλεται στην έλλειψη εμπιστοσύνης μεταξύ των τραπεζών, την απουσία δανειοδότησης προς την πραγματική οικονομία, καθώς και την αβεβαιότητα που δημιουργείται από την οικονομική στασιμότητα και την υπερχρέωση του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα σε ορισμένα κράτη μέλη· επισημαίνει ότι η κατάσταση αυτή, η οποία είναι ενδεικτική των κινδύνων που ευνοούν τη δημιουργία παγίδας ρευστότητας, πλήττει την αποτελεσματικότητα των προσπαθειών στον τομέα της νομισματικής πολιτικής·

12.

σημειώνει ότι η οι συμφωνίες ανταλλαγής νομισμάτων με άλλες κεντρικές τράπεζες, καθώς και η προσφυγή στις πράξεις κύριας αναχρηματοδότησης, οι πράξεις μεσοπρόθεσμης και μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης με πλήρη κατανομή σε σταθερά επιτόκια, η προσφυγή στη διευκόλυνση οριακής χρηματοδότησης και στη διευκόλυνση αποδοχής καταθέσεων παρέμειναν σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα κατά τη διάρκεια του 2011, σηματοδοτώντας τη σοβαρή δυσλειτουργία του μηχανισμού μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής και της διατραπεζικής αγοράς δανεισμού της ζώνης του ευρώ·

13.

εκφράζει τον προβληματισμό του σχετικά με τα ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα της επείγουσας βοήθειας υπό μορφή ρευστότητας (ELA) που παρασχέθηκε από τις εθνικές κεντρικές τράπεζες κατά τη διάρκεια του 2011 υπό την έγκριση της ΕΚΤ και ζητεί περαιτέρω γνωστοποίηση ή συμπληρωματικές πληροφορίες σχετικά με το ακριβές ύψος των διευκολύνσεων αυτών ή τις αντίστοιχες πράξεις και τους όρους που συνοδεύουν αυτές·

14.

σημειώνει ότι οι διαθέσιμες πιστώσεις για τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά εξακολουθούν να υπολείπονται κατά πολύ από τα προ κρίσης επίπεδα και ότι η αύξησή τους επιβραδύνθηκε το 2011· υπογραμμίζει ότι η κατάσταση αυτή, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι η διευκόλυνση καταθέσεων ανήλθε σε 315 754 δισεκατ. EUR στις 28 Σεπτεμβρίου 2012, δικαιολόγησε πλήρως την απόφαση της ΕΚΤ να μειώσει τα ποσοστά που ίσχυαν για τη διευκόλυνση οριακής χρηματοδότησης, τις βασικές πράξεις αναχρηματοδότησης και τη διευκόλυνση καταθέσεων·

15.

λαμβάνει υπό σημείωση τα μέτρα που έλαβε η ΕΚΤ για τη μείωση των απαιτήσεων ασφάλειας και τη στάση της ΕΚΤ όσον αφορά τους κανόνες εγγύησης για τους τίτλους που εξασφαλίζονται με περιουσιακά στοιχεία (ABS), καθώς υπάρχει στενή σχέση μεταξύ των τίτλων αυτών και των δανείων σε νοικοκυριά και ΜΜΕ·

16.

εξακολουθεί, ωστόσο, να ανησυχεί για το γεγονός ότι στο πλαίσιο των πράξεων αναχρηματοδότησης κατατίθενται ως ασφάλεια σε σημαντικό βαθμό μη εμπορεύσιμα περιουσιακά στοιχεία και τίτλοι που εξασφαλίζονται με περιουσιακά στοιχεία· καλεί την ΕΚΤ να παράσχει πληροφορίες σχετικά με τις κεντρικές τράπεζες που έχουν αποδεχτεί τέτοιου είδους τίτλους, καθώς και να κοινοποιήσει λεπτομερείς πληροφορίες όσον αφορά τις μεθόδους αποτίμησης αυτών των περιουσιακών στοιχείων, συμπεριλαμβανομένων και των απομειωμένων περιουσιακών στοιχείων·

17.

πιστεύει ότι όσον αφορά τους κανόνες εγγύησης θα πρέπει να ισχύουν τα ίδια πρότυπα για τα κρατικά ομόλογα και τα ομόλογα των περιφερειακών κυβερνήσεων, στις περιπτώσεις στις οποίες οι περιφέρειες διαθέτουν νομοθετικές και φορολογικές εξουσίες, καθώς και στις δύο περιπτώσεις υφίσταται μια σχετική επιρροή στην ποιότητα της μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ·

18.

υπογραμμίζει ότι τα ιδρύματα εκείνα που έχουν επωφεληθεί από την εκ μέρους της ΕΚΤ παροχή έκτακτης ενίσχυσης, πρέπει να υπόκεινται σε όρους, όπως είναι οι στόχοι δανειοδότησης, συμπεριλαμβανομένης της ανάληψης δέσμευσης εκ μέρους των ιδρυμάτων που επωφελούνται από την εν λόγω ενίσχυση να αυξήσουν τα επίπεδα πιστώσεων προς την πραγματική οικονομία και ιδίως προς τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά, χωρίς τους οποίους οι ανωτέρω προσπάθειες ενδέχεται να αποδειχθούν αναποτελεσματικές·

19.

καλεί την ΕΚΤ να εξετάσει, σε στενή συνεργασία με τις κυβερνήσεις των κρατών μελών, τις αρμόδιες εθνικές εποπτικές αρχές και την Επιτροπή, το ενδεχόμενο υλοποίησης ενός πλαισίου, όπως είναι το πρόγραμμα MERLIN, το οποίο έχει καταρτιστεί από την Τράπεζα της Αγγλίας σε συνεργασία με το Υπουργείο Οικονομικών του Ηνωμένου Βασιλείου, και το οποίο αφορά όρους που συνδέονται με την πρόσβαση στις μη συμβατικές διευκολύνσεις της κεντρικής τράπεζας, όπως είναι οι στόχοι χορήγησης δανείων προς ΜΜΕ·

20.

προειδοποιεί ότι, ελλείψει κατάλληλων όρων, τα μη συμβατικά μέτρα, όπως οι πράξεις μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης τριετούς διάρκειας (LTRO), ενδέχεται να μην αποφέρουν τα επιθυμητά αποτελέσματα αυξάνοντας την αστάθεια και ευνοώντας την τεχνητή διόγκωση («φούσκα») περιουσιακών στοιχείων στις χρηματοπιστωτικές αγορές, ή, εναλλακτικά, διευκολύνοντας τη διαδικασία απομόχλευσης χωρίς σημαντικά αντίστοιχα αντισταθμιστικά μέτρα όσον αφορά την κατανομή των πιστώσεων· καλεί, συνεπώς, την ΕΚΤ να αναλύσει με προσοχή τις συνέπειες, επιθυμητές και μη, των εν λόγω ή άλλων μέτρων·

21.

αναγνωρίζει ότι η ΕΚΤ, εξαιτίας του γεγονότος ότι ο μηχανισμός μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής δεν λειτουργεί ομαλά, θα πρέπει να αναζητήσει τρόπους αμεσότερης επαφής με τις ΜΜΕ· τονίζει ότι, επί του παρόντος, παρόμοιες ΜΜΕ από το σύνολο της ευρωζώνης δεν έχουν ισότιμη πρόσβαση σε πιστώσεις, μολονότι έχουν παρεμφερείς οικονομικές προοπτικές και αντιμετωπίζουν παρόμοιους κινδύνους· καλεί την ΕΚΤ να εφαρμόσει μια πολιτική άμεσης αγοράς τιτλοποιημένων δανείων ΜΜΕ υψηλής ποιότητας, ιδίως σε σχέση με ορισμένα κράτη μέλη στα οποία δεν λειτουργεί πλέον ο μηχανισμός μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής· υπογραμμίζει ότι η πολιτική αυτή θα πρέπει να είναι περιορισμένη από πλευράς ποσών και χρόνου, πλήρως αποστειρωμένη και προσανατολισμένη στην αποφυγή κινδύνων όσον αφορά τον ισολογισμό της ΕΚΤ·

22.

υπογραμμίζει ότι οι όροι αυτοί πρέπει να συνδέονται άμεσα με τα οικονομικά οφέλη που προσφέρουν οι τράπεζες μέσω των μη συμβατικών μέτρων νομισματικής πολιτικής και των προγραμμάτων διάσωσης, προκειμένου να διασφαλίζεται ότι τα νέα έσοδα που απορρέουν από τις πολιτικές αυτές θα έχουν ως αποτέλεσμα την αύξηση των χορηγούμενων πιστώσεων·

23.

υπενθυμίζει ότι η νομισματική πολιτική πρέπει να αναλάβει ένα μερίδιο ευθύνης για την τεχνητή διόγκωση των περιουσιακών στοιχείων («φούσκες»), λόγω της μη βιώσιμης πιστωτικής επέκτασης στα χρόνια πριν από την κρίση, ακόμη και αν εξασφαλίζεται η σταθερότητα των τιμών· υπογραμμίζει τη σημασία της εξέλιξης των τιμών των περιουσιακών στοιχείων και της δυναμικής στον τομέα της πίστωσης ως δεικτών για τον έλεγχο της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας·

24.

υπενθυμίζει τη θέση του στο πλαίσιο της διαδικασίας διαπραγματεύσεων όσον αφορά την τέταρτη τροποποίηση της οδηγίας περί κεφαλαιακών απαιτήσεων (CRD IV), υπέρ της επιβολής πρόσθετων όρων στα ιδρύματα που έχουν επωφεληθεί από μέτρα της ΕΚΤ για στήριξη της ρευστότητας·

25.

θεωρεί ότι το σύστημα διακανονισμού TARGET2 έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο για τη διαφύλαξη της ακεραιότητας του χρηματοπιστωτικού συστήματος της ζώνης του ευρώ· σημειώνει, ωστόσο, ότι οι σοβαρές ανισορροπίες του TARGET2 αποκαλύπτουν τον ανησυχητικό βαθμό κατακερματισμού των χρηματοπιστωτικών αγορών στη ζώνη του ευρώ, καθώς και τη συνεχιζόμενη φυγή κεφαλαίων από κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν ή απειλούνται με σοβαρές δυσκολίες όσον αφορά τη χρηματοπιστωτική τους σταθερότητα·

26.

συγχαίρει την ΕΚΤ και το Ευρωσύστημα για την ενίσχυση της διαφάνειας του συστήματος TARGET2 στο πλαίσιο της ετήσιας έκθεσής της για το 2011· ζητεί από την ΕΚΤ και το Ευρωσύστημα να δημοσιεύουν στατιστικά στοιχεία σε μηνιαία βάση όσον αφορά την εξέλιξή του συστήματος αυτού·

27.

πιστεύει ότι το σύστημα TARGET2 έχει θεμελιώδη σημασία για την εύρυθμη λειτουργία του ευρώ·

28.

υπογραμμίζει ότι μπορούν να εξαχθούν χρήσιμα διδάγματα για τη ζώνη του ευρώ από τη μελέτη της λειτουργίας των συστημάτων ισοζυγίου πληρωμών σε άλλες ομοσπονδιακές νομισματικές ενώσεις, όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες·

29.

καλεί την ΕΚΤ και την Επιτροπή να εξετάσουν εάν το άρθρο 129 παράγραφοι 3 και 4 ΣΛΕΕ μπορούν να παράσχουν επαρκή νομική βάση για την αύξηση της συνολικής διαφάνειας και της ακρίβειας της ενοποιημένης λογιστικής κατάστασης του Ευρωσυστήματος·

Η οικονομική κρίση και η ΕΚΤ

30.

καλεί την ΕΚΤ να δημοσιοποιήσει τη νομική απόφαση σχετικά με το πρόγραμμα για τις Οριστικές Νομισματικές Συναλλαγές (OΝΣ), ώστε να μπορούν να αναλυθούν σε μεγαλύτερο βάθος οι λεπτομέρειες και οι επιπτώσεις του·

31.

χαιρετίζει τη δέσμευση της ΕΚΤ να εξασφαλίσει καθεστώς ισοτιμίας για τα χαρτοφυλάκια περιουσιακών στοιχείων που σχετίζονται με τυχόν μελλοντικά προγράμματα ΟΝΣ, καθώς και τη σημασία που αποδίδει η ΕΚΤ στην αποστείρωση όλων των αγορών στο πλαίσιο του προγράμματος ΟΝΣ, ώστε να αποφευχθεί τυχόν υπερβάλλουσα ρευστότητα· αναγνωρίζει παράλληλα τις προκλήσεις που σχετίζονται με αυτά τα μέτρα αποστείρωσης υπογραμμίζοντας την ανάγκη στενής παρακολούθησης και αξιολόγησης των συνεπειών τους· πιστεύει ότι το πρόγραμμα ΟΝΣ ενδέχεται να ανταποκριθεί στις ανάγκες των χωρών εκείνων που βρίσκονται κοντά στην ολοκλήρωση του προγράμματος διάσωσής τους και ξεκινούν να εκδίδουν εκ νέου τίτλους χρέους·

32.

επισημαίνει ότι η συνεχιζόμενη κρίση προκαλεί ανησυχία, καθώς απειλεί τις σημαντικές προσπάθειες που έχουν πραγματοποιήσει τα κράτη μέλη όσον αφορά τη δημοσιονομική τους εξυγίανση και τις στρατηγικές αντιμετώπισης της κρίσης· σημειώνει ότι η σοβαρή οικονομική κρίση που πλήττει σήμερα αρκετά κράτη μέλη της ζώνης του ευρώ έχει αρνητικές οικονομικές και δημοσιονομικές συνέπειες, όπως στους τομείς των φορολογικών εσόδων και των κοινωνικών δαπανών στις εν λόγω χώρες, με αποτέλεσμα την περαιτέρω επιδείνωση των προβλημάτων δημοσίου χρέους·

33.

επισημαίνει ότι τα κρατικά ομόλογα και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα παρουσιάζουν επίμονες αδυναμίες και ότι η αρνητική αλληλεπίδραση μεταξύ κρατικών ομολόγων και τραπεζών μπορεί να τερματιστεί μόνο με δημοσιονομική εξυγίανση και ανακεφαλαιοποίηση του τραπεζικού τομέα σε συνθήκες οικονομικής ανάπτυξης·

34.

εκτιμά ότι μία από τις αιτίες της μη βιωσιμότητας των κρατικών προϋπολογισμών σε ορισμένες χώρες της ζώνης του ευρώ είναι η συνεχιζόμενη οικονομική ύφεση, η οποία προκαλεί αύξηση της ανεργίας και υστέρηση των φορολογικών εσόδων· επιβεβαιώνει, ως εκ τούτου, ότι οι πολιτικές για την ενίσχυση της ανάπτυξης και της δημιουργίας θέσεων εργασίας θα πρέπει να αποτελέσουν βασική προτεραιότητα για την Ένωση·

35.

προτρέπει τον Πρόεδρο της ΕΚΤ Mario Draghi να συνεχίσει την παράδοση που εγκαινιάστηκε από τον προκάτοχό του Jean-Claude Trichet, ο οποίος αναδείκνυε συστηματικά στις συνεδριάσεις της Ευρωομάδας το ζήτημα των μακροοικονομικών ανισορροπιών, ιδίως όσον αφορά τις διαφορές ανάμεσα στην αύξηση της παραγωγικότητας και τις μισθολογικές αυξήσεις, οι οποίες οδήγησαν σε σημαντικές αποκλίσεις μεταξύ των κρατών μελών όσον αφορά τα επίπεδα ανταγωνιστικότητας·

36.

εκτιμά ότι οι δράσεις της ΕΚΤ πρέπει να αξιολογούνται στο πλαίσιο του τρέχοντος διαλόγου για το μέλλον της ΟΝΕ· επισημαίνει ότι έχει ζητήσει μια αυξημένη διάθεση κονδυλίων για την ΟΝΕ, στο πλαίσιο του προϋπολογισμού της ΕΕ και μέσω συγκεκριμένων ιδίων πόρων (συμπεριλαμβανομένου ενός φόρου επί των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών), οι οποίοι θα πρέπει να στηρίζουν την ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή και να αντιμετωπίζουν τις ανισορροπίες, τις διαρθρωτικές αποκλίσεις και τις έκτακτες χρηματοδοτικές ανάγκες που συνδέονται άμεσα με τη νομισματική ένωση, χωρίς να υπονομεύονται οι παραδοσιακές λειτουργίες του όσον αφορά τη χρηματοδότηση των κοινών πολιτικών· πιστεύει ότι μια τέτοια αύξηση των κονδυλίων του προϋπολογισμού θα βελτίωνε σημαντικά το μείγμα των πολιτικών στην ΟΝΕ·

37.

επισημαίνει την απροθυμία της ΕΚΤ να αναλάβει το δικό της μερίδιο στη διαδικασία αναδιάρθρωσης του χρέους, συμπεριλαμβανομένων των ομολόγων που έχει αποκτήσει στη δευτερογενή αγορά, σε τιμή κατώτερη της ονομαστικής τους αξίας· σημειώνει ότι η ΕΚΤ έχει φανεί απρόθυμη μέχρι σήμερα να αποκαλύψει σχετικά στοιχεία επί του ζητήματος αυτού, ιδίως όσον αφορά την τιμή στην οποία αγόρασε ελληνικά ομόλογα· αντιλαμβάνεται ότι, σύμφωνα με την ΕΚΤ, μία τέτοια συμμετοχή θα συνιστούσε νομισματική χρηματοδότηση κράτους·

38.

υπενθυμίζει ότι η ΕΚΤ εξέφρασε την ετοιμότητά της να συνεργαστεί με τις εθνικές κεντρικές τράπεζες και τις κυβερνήσεις των κρατών μελών για τη δημιουργία ενός μηχανισμού που θα αποσκοπεί να προσθέσει στις προσπάθειες μείωσης του χρέους τυχόν κέρδη που θα σημειωθούν μέσω των πράξεων του ΟΝΣ με ελληνικούς τίτλους δημόσιου χρέους που διακρατούνται για σκοπούς νομισματικής πολιτικής· καλεί τα προαναφερθέντα μέρη να μεριμνήσουν για τη θέσπιση του εν λόγω μηχανισμού·

39.

σημειώνει ότι η οικονομική κατάσταση σε ορισμένες χώρες προκαλεί σοβαρές εκροές κεφαλαίου, οι οποίες επιτείνουν τις δυσχέρειες χρηματοδότησης αυτών των οικονομιών και δεν είναι ανεκτές βραχυπρόθεσμα, πρωτίστως δε μακροπρόθεσμα· τονίζει ότι οι ανισορροπίες αυτές προκάλεσαν τεράστιες στρεβλώσεις, οι οποίες οδήγησαν σε ένα δυσμενές και δαπανηρό εξωτερικό περιβάλλον και αποτελούν πρόβλημα για ολόκληρη τη ζώνη του ευρώ απειλώντας τη σταθερότητα όλων των οικονομιών της· οι ανισορροπίες αυτές μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνο με την εφαρμογή ολοκληρωμένης και δραστικής λύσης για την κρίση της ζώνης του ευρώ, η οποία θα στηρίζεται σε μια προσέγγιση που θα συνδυάζει την αλληλεγγύη με την υπευθυνότητα·

40.

ζητεί να αναζητηθούν τρόποι ώστε η «τρόικα», στην οποία συμμετέχουν εκπρόσωποι της ΕΚΤ, να λογοδοτεί με δημοκρατικό τρόπο στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο· επιμένει στο γεγονός ότι οι δημόσιες ακροάσεις που οργανώνει επί του παρόντος το Κοινοβούλιο δεν επαρκούν προκειμένου να εξασφαλιστεί η δημοκρατική λογοδοσία·

41.

καλεί την ΕΚΤ να παρουσιάσει, στο πλαίσιο του νομισματικού διαλόγου και της επόμενης ετήσιας έκθεσής της, μια εκ των υστέρων αξιολόγηση σχετικά με τη συμμετοχή της στα προγράμματα προσαρμογής και τις επιπτώσεις σε αυτά, τις πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων που προκύπτουν από τη συμμετοχή αυτή, καθώς και σχετικά με την επάρκεια των μακροοικονομικών υποθέσεων και σεναρίων της·

Τραπεζική ένωση

42.

θεωρεί ότι επείγει η δημιουργία της τραπεζικής ένωσης· πρόκειται για ένα σχέδιο το οποίο μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο μέσω συνεκτικής άρθρωσης των μέσων, των αρμοδιοτήτων και της σύνολης δημοκρατικής υποχρέωσης λογοδοσίας·

43.

θεωρεί ότι, για την υπέρβαση των εγγενών διαρθρωτικών αδυναμιών της ΟΝΕ και την εξάλειψη του διάχυτου ηθικού κινδύνου, η προτεινόμενη «τραπεζική ένωση» πρέπει να στηριχτεί στην προηγούμενη μεταρρύθμιση του τομέα χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών της Ένωσης (περιλαμβανομένης της δημιουργίας της Ευρωπαϊκής Αρχής Τραπεζών (ΕΑΤ), της Ευρωπαϊκής Αρχής Κινητών Αξιών και Αγορών (ΕΑΚΑΑ), της Ευρωπαϊκής Αρχής Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων (ΕΑΑΕΣ) και του ΕΣΣΚ) και στην ενισχυμένη οικονομική διακυβέρνηση (ιδίως στη ζώνη του ευρώ), και στο νέο δημοσιονομικό πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου, προκειμένου να διασφαλιστεί μεγαλύτερη αντοχή και ανταγωνιστικότητα του τραπεζικού τομέα της Ένωσης, να ενισχυθεί η εμπιστοσύνη σε αυτόν και να αυξηθούν τα αποθεματικά κεφαλαίου, ώστε να μην χρειαστεί στο μέλλον οι δημόσιοι προϋπολογισμοί των κρατών μελών να βαρύνονται με το κόστος της διάσωσης των τραπεζών·

44.

ζητεί να θεσπιστεί το ταχύτερο δυνατό ένας ενιαίος εποπτικός μηχανισμός, ώστε να ενισχυθεί η αξιοπιστία του τραπεζικού συστήματος της ζώνης του ευρώ· επισημαίνει ότι η ανάθεση εποπτικών καθηκόντων στην ΕΚΤ θα πρέπει να πραγματοποιείται με την επιφύλαξη ότι στο μέλλον θα υιοθετηθεί, με τη διαδικασία της συναπόφασης, μια πιο ολοκληρωμένη αρχιτεκτονική, πλήρως διακριτή από τη νομισματική πολιτική·

45.

εκφράζει την ικανοποίησή του για την τρέχουσα δυναμική προς την κατεύθυνση δημιουργίας ενός ενιαίου εποπτικού μηχανισμού· επισημαίνει ότι είναι απαραίτητο να υποβληθούν βελτιωμένες προτάσεις σχετικά με την ανάκαμψη των τραπεζών και μια ενιαία ευρωπαϊκή αρχή εξυγίανσης καθώς και σχετικά με συστήματα εγγύησης καταθέσεων, ώστε να ολοκληρωθεί το ευρύ φάσμα των νομικών μέσων που απαιτούνται για μια τραπεζική ένωση·

46.

καλεί την Επιτροπή να υποβάλει προτάσεις για ένα νέο ευρωπαϊκό ταμείο εξυγίανσης και ένα ευρωπαϊκό σύστημα εγγύησης καταθέσεων, τα οποία θα λειτουργούν συμπληρωματικά προς τα εποπτικά καθήκοντα της ΕΚΤ·

47.

θεωρεί κεφαλαιώδους σημασίας να θεσπιστούν αποτελεσματικές εγγυήσεις για την αποφυγή σύγκρουσης προτεραιοτήτων μεταξύ της νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ και των εποπτικών αρμοδιοτήτων της· τονίζει ότι πρέπει να προληφθεί κάθε διάβρωση της εξουσίας της ΕΚΤ στο πλαίσιο της νομισματικής πολιτικής, καθώς και κάθε διάβρωση των εποπτικών αρμοδιοτήτων της λόγω των επιταγών της νομισματικής πολιτικής, με τη δημιουργία κατάλληλου μηχανισμού για τον εντοπισμό και την επίλυση πιθανών συγκρούσεων·

48.

υπογραμμίζει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει το σχέδιο της τραπεζικής ένωσης λόγω της συνέχισης της οικονομικής κρίσης, αποτέλεσμα της οποίας είναι μια διαδικασία επανεθνικοποίησης των δραστηριοτήτων των τραπεζών· θεωρεί ότι η εξέλιξη αυτή θα μπορούσε να υπονομεύσει το πνεύμα και την αποτελεσματικότητα της ενιαίας αγοράς·

49.

σημειώνει ότι η συζήτηση για τη δημιουργία τραπεζικής ένωσης, με στόχο τη διαμόρφωση ενός πιο σταθερού και ανθεκτικού χρηματοπιστωτικού συστήματος, συνδέεται στενά με την ανάγκη σχεδιασμού και εισαγωγής μιας οριοθέτησης και ενός θεσμικού διαχωρισμού στον τραπεζικό τομέα· τα μέτρα αυτά θα εμπνέονται, για παράδειγμα, από τις συστάσεις του ΟΟΣΑ και τις συστάσεις που περιέχονται στις εκθέσεις Vickers και Liikanen, και θα υπαγορεύονται από την ανάγκη πλήρους ρύθμισης του τομέα της σκιώδους τραπεζικής·

50.

φρονεί ότι όλα τα κράτη μέλη που συμμετέχουν στον ενιαίο εποπτικό μηχανισμό θα πρέπει να συμμετέχουν με ίσα δικαιώματα και υποχρεώσεις·

51.

πιστεύει ότι θα πρέπει να ζητείται η γνώμη του σχετικά με τον διορισμό των μελών του Εποπτικού Συμβουλίου της ΕΚΤ·

52.

αναγνωρίζει τη σπουδαιότητα του ενιαίου εγχειριδίου κανόνων που έχει καταρτιστεί από την ΕΑΤ για τη διατήρηση της συνοχής της ενιαίας αγοράς·

Θεσμικά θέματα

53.

εκφράζει τη λύπη του για την έλλειψη διαφάνειας όσον αφορά τη μέθοδο εργασίας της τρόικας, η οποία δεν λογοδοτεί και δεν υπόκειται σε δημοκρατικό έλεγχο· πιστεύει ότι, στο παρόν και το μέλλον, κάθε όργανο αυτού του είδους, στο οποίο συμμετέχει η ΕΚΤ και/ή η Επιτροπή, θα πρέπει να λογοδοτεί τόσο στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο όσο και στα εθνικά κοινοβούλια·

54.

τονίζει ότι είναι σημαντικό να βελτιωθεί σε μεγάλο βαθμό η αποτελεσματικότητα του τακτικού νομισματικού διαλόγου μεταξύ της ΕΚΤ και του Κοινοβουλίου, επισημαίνοντας ειδικότερα ότι οι βουλευτές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (ΒΕΚ) δεν λαμβάνουν επαρκή αναπληροφόρηση σχετικά με τα αποτελέσματα και την υλοποίηση των προτάσεων και ιδεών που διατυπώνουν κατά τη διάρκεια του διαλόγου· καλεί την ΕΚΤ να δημοσιεύει σε ιστοσελίδα τις απαντήσεις που δίδει στις γραπτές ερωτήσεις που της απευθύνονται από τους βουλευτές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου· καλεί την ΕΚΤ να παρέχει στις προσεχείς ετήσιες εκθέσεις της αναλυτική απάντηση στις ετήσιες εκθέσεις του Κοινοβουλίου σχετικά με την ΕΚΤ·

55.

καλεί την ΕΚΤ να δημοσιεύει τα συνοπτικά πρακτικά των συνεδριάσεων του διοικητικού συμβουλίου, συμπεριλαμβανομένων των επιχειρημάτων που εκφράστηκαν και των αποτελεσμάτων των ψηφοφοριών και να διευκολύνει την πρόσβαση στα έγγραφα της ΕΚΤ και στις διαδικασίες της νομισματικής πολιτικής·

56.

αντιλαμβάνεται ότι, σε πολλές περιπτώσεις, οι αποφάσεις λαμβάνονται σε συναινετική βάση·

57.

τονίζει ότι θα ασκήσει πλήρως τα καθήκοντά του ως νομοθετικό όργανο του σε όλα τα ζητήματα που αφορούν την τραπεζική εποπτεία· τονίζει ότι είναι απαραίτητο να ενισχυθεί η υποχρέωση της δημοκρατικής λογοδοσίας της ΕΚΤ λόγω των νέων εποπτικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στο όργανο αυτό, της συμμετοχής της στα προγράμματα της τρόικας, και, γενικότερα, του σημαίνοντα ρόλου της στη διαχείριση της κρίσης·

58.

τονίζει ότι δεν πρέπει να αποκλείεται μια αναθεώρηση της Συνθήκης, όσον αφορά τα νέα καθήκοντα της ΕΚΤ στον τομέα της προληπτικής εποπτείας, προκειμένου να αποτυπωθεί ο εξελικτικός χαρακτήρας του θεσμικού πλαισίου της ΕΕ και ο επείγων χαρακτήρας των ζητημάτων της λογοδοσίας και της εποπτείας καθώς και οι προκλήσεις που θέτει η εμβάθυνση της Ένωσης·

59.

καλεί μετ’ επιτάσεως το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ να βελτιώσει σημαντικά και να γνωστοποιήσει τους κανόνες που διέπουν τις συγκρούσεις συμφερόντων και τους χρόνους αναμονής που προβλέπονται για τα ανώτατα στελέχη της ΕΚΤ καθώς και να τηρούν πρακτικά των συνεδριάσεων μεταξύ ανωτέρων στελεχών της ΕΚΤ και των εκπροσώπων συμφερόντων·

60.

εκφράζει τον έντονο προβληματισμό του σχετικά με την απουσία γυναικών στην εκτελεστική επιτροπή της ΕΚΤ, κατάσταση η οποία αντιστρατεύεται τις αρχές που κατοχυρώνονται στη Συνθήκη σχετικά με την ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών (άρθρα 2, 3, και 8 της ΣΕΕ, καθώς και άρθρο 21 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων), γεγονός το οποίο ενισχύει το αίσθημα των πολιτών ότι το εν λόγω όργανο αγνοεί τα προβλήματά τους και είναι αντίθετο προς τις συστάσεις της Επιτροπής και του Κοινοβουλίου που αποσκοπούν στη βελτίωση της ίσης εκπροσώπησης των φύλων στα υψηλού επιπέδου όργανα λήψης αποφάσεων στον οικονομικό τομέα·

61.

επιμένει ότι, σε περίπτωση που η ΕΚΤ καταστεί τελικά το μόνο όργανο εποπτείας των τραπεζών στη ζώνη του ευρώ, ακόμη και σε προσωρινή βάση, το Κοινοβούλιο θα πρέπει να έχει ένα σαφή ρόλο όσον αφορά το διορισμό των μελών του εποπτικού συμβουλίου·

62.

ζητεί να ενισχυθεί το δικαίωμά του να ζητήσει την παύση ενός μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ σε περίπτωση σοβαρού παραπτώματος·

ο

ο ο

63.

αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή, στην Ευρωομάδα και στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.


(1)  ΕΕ C 138 της 4.5.1998, σ. 177.

(2)  Κείμενα που εγκρίθηκαν, P7_TA(2011)0530.


Top